Cortexin Nedir Ne Için Kullanılır
Harold Yengo
Akciğerde sıvı birikmesi (plevral efzyon) nedir?Akciğerin dışında gğs kafesinin iinde plevral aralık diye adlandırılan blgede sıvı birikmesine plevral efzyon ya da plevral sıvı denir. Plevral sıvı akciğere yaptığı basıyla akciğerin alışmasını bloke eder ve bazı rahatsızlıklara neden olur.
Akciğerde sıvı birikmesinin tam karşılığı plrezi değildir. Akciğerde sıvı birikmesinin diğer adı akciğer demidir. Akciğer demi akciğerin iinde havalanmayı sağlayan alveoler denilen akciğer keseciklerinde sıvı birikmesidir. Halk arasında akciğerde sıvı denilen plevrada sıvı birikmesi olarak tanımlanan rahatsızlık plrezi değil plevral efzyondur.
Plevral efzyon sıvı akciğeri sıkıştırdığı ve alışma alanı bırakmadığı iin şikayet oluşturur. Plevral efzyon yani akciğerde sıvı birikmesinin pek ok sebebi vardır. Bir kısmı akciğerin kendisine ait sebeplerken diğer bir kısmı da akciğer dışında başka hastalıklardan kaynaklanır.
Akciğerin kendine ait sebeplerinin başında zatrre gelir. Zatrre ocuklarda da sık grlebilir ve akciğerin alışmasını bozan sıvı birikimine yol aabilir. Akciğer kanseri, akciğer apsesi, interstisyel akciğer hastalığı gibi akciğeri tutan birok hastalık sıvı birikimine neden olabilir.
Akciğerin kendi hastalığı dışında başka sebeplere bağlı sıvı birikimi, kalp yetmezliği başta olmak zere romatizmal hastalıklar, metabolizma bozukluğu ya da bbrek yetmezliğine bağlı hastalıklar olmak zere sistemik hastalıklarda da plevral aralıkta sıvı birikebilir.
Akciğerin kendi hastalığına bağlı sıvı birikimi tek taraflıyken sistemik hastalıklarda iki taraflı yani yaygındır. Akciğerde plevral aralıkta sıvı birikiminin yanında karın, bacaklarda ve diğer blgelerde de şişlikler ortaya ıkabilir. Bu sıvılar zellikleri itibariyle tedavide farklılıklar gsterir. Bbrek yetmezliği, kalp yetmezliği ve romatizmal hastalıklar gibi sistemik hastalıklarda biriken sıvı su gibi bir sıvıyken, akciğerin kendi hastalıklarına bağlı biriken sıvı daha koyu ierisinde mikrop ya da hcre barındıran sıvılar olarak meydana gelir.
Bazen lenfoma ya da lenf sistemi hastalıkları gibi mediastinal hastalıklarda da plevrada sıvı birikebilir. Bu sıvı şilotoraks olarak adlandırılır ve yenilen besinlere bağlı olarak, o besinlerden emilen yağların lenf sisteminde hareketini bozduğu iin plevral alanda birikmesiyle ortaya ıkar.
Plevral sıvı varlığında ortaya ıkan ana belirti ya da şikayet akciğerin alışamamasına bağlı olarak gelişen nefes darlığıdır. Nefes darlığıyla birlikte yan ağrısı diye betimlenen ağrı eşlik edebilir. Tek taraflı sıvı birikiminde ağrı nefes darlığından daha ok olabilir. Ama iki taraflı sıvı birikiminde ikisi de grlr.
Nefes darlığıyla gelen hastalarda fizik muayenede akciğerden sesler alınmayabilir ve şphe ortaya ıkarır. Uzman doktor toraks grafisi ister. Grafide sızı grnts belirgindir. Gerekli grndğ takdirde tomografiyle de kesin tanı konabilir.
Hastanın şikayetlerine bağlı olarak hekime başvurduğunda ilk yapılacak şey bu sıvının sebebini, neden ortaya ıktığını belirlemek gerekir. Kalp yetmezliği, romatizmal hastalık, bbrek yetmezliği gibi sistemik hastalığa bağlı problemlerde ilgili hastalığın tedavi edilmesiyle sıvı kendiliğinden azalır ama kanser, zatrre, lenfoma gibi akciğerin kendisine ait sıvı birikiminde sıvının oradan uzaklaştırılması ve etken olan sebebin tedavi edilmesi gerekir.
Sadece sıvı ve zatrre varsa sıvı iğne ile ya da gğse diren takılarak boşaltılabilir ve bylelikle tedavi saplanır. İğne ile boşaltmanın adı torasentez, tp takarak boşaltmanın adı tp torakostomidir. Altta yatan hastalık tedavi edildikten sonra sıvı bittiği zaman tp ekilir hasta hayatına devam eder.
Her zatrre sonrasında akciğerde sıvı birikmez. zellikle zatrre erken evrede tanı konularak ila tedavisiyle tedavi edildiyse hi sıvı birikmeden iyileşme sağlanır. Ge tanı konularak, akciğerin byk kısmı etkilendiyse sıvı birikimi byk oranda ortaya ıkabilir. Zatrre dışında tberkloz, akciğer apsesi, kanser gibi durumlarda sıvı ortaya ıkar, kendiliğinden dzelmez ve aık ameliyatla tedavi edilebilir.
Akciğer evresindeki sıvı yani plevral efzyon, daha az endişe verici bir şey gibi grnebilen potansiyel olarak tehlikeli bir durumdur. Kt bir soğuk algınlığından kaynaklanan gğs ağrısı veya ksrk gibi basit algılanabilecek şikayetler aslında ciddi sağlık sonuları doğurabilir.
Kk bir plevral efzyon genellikle kendi kendine geer. Doktorların plevral efzyona neden olan durumu tedavi etmesi gerekir. rneğin, zatrre veya kalp yetmezliği sz konusuysa bu hastalıklara ynelik ilalar kullanılır ve iyileşme sağlandığında plevral efzyon genellikle kaybolur.
Sağlık ktphanesi ieriklerimiz yalnızca bilgilendirme amalı ve kayıt tarihindeki bilimsel verilerle hazırlanmıştır. Sağlığınızla ilgili tm sorularınız, endişeleriniz, teşhis veya tedavi iin mutlaka doktorunuza veya sağlık kuruluşuna başvurunuz.