TÜRKİYE VE DÜNYA DOSYASI /// Sadi ÖZGÜL : Türkiye’nin Stratejik Yol Ayrımı : Güvenlik, Ekonomi ve Hukuk

[Digi Security (İŞNET)]

Sadi ÖZGÜL : Türkiye’nin Stratejik Yol Ayrımı : Güvenlik, Ekonomi ve Hukuk

27 Ağu 2026
    
*** 

Küresel fırtınanın ortasında Türkiye de neler olacak dersiniz? Dünya, ekonomik ve askeri güç dengelerinin altüst olduğu, çok kutuplu kaos döneminden geçerken, Türkiye hem coğrafi konumu hem de tarihsel birikimiyle tam merkezde bulunuyor. Fakat televizyonlardaki yüzeysel tartışmalar, buzdağının suyun altındaki asıl büyük kısmını görmemize engel oluyor.

Sınırımızdaki terör yapılanmalarından cebimizdeki paranın değerine, savunma teknolojilerinden yeni anayasa hazırlıklarına kadar her şey birbirine sıkı sıkıya bağlıyken, yalnızca bugünü değil, olayların nasıl birbirini tetiklediğini ve bizi hangi geleceğe sürüklediğini anlamak için yön gösteren bakışa ihtiyaç var.

Sınırdaki Değişim: PYD’nin Tasfiyesi mi, Dönüşümü mü?

Güney sınırımızda esen küresel fırtınanın ortasında, PYD’nin “fesih” kararı her ne kadar Türkiye’nin zaferi olarak gösterilse de, aslında tehdit sadece şekil değiştiriyor. Örgüt silah bırakmak yerine; petrol gelirlerinden pay alma, Kürtçe müfredat, orduya katılım ve Suriye’nin isminden “Arap” ifadesinin çıkarılması gibi önemli anayasal kazanımlar elde etti.

Yani terör, “resmi statü” kazanarak kalıcılaşıyor. Sınırdaki “yasal statü” değişikliği Türkiye’yi doğrudan askeri savunmaya zorlarken, savunma sanayimizin teknolojik gerçekleriyle yüzleşmemizi kaçınılmaz kılıyor.
Savunma Denklemi: Sloganlar ve Teknolojik Asimetri

Sınırdaki yeni tehditlere karşı caydırıcılığımız, yalnızca yerli üretim heyecanıyla değil, gerçek teknolojik kapasitemizle ölçülüyor. Televizyonda “F-35’leri 150 kilometreden görürüz” denilse de gerçek şu: Mevcut radarlarımız, ASELSAN’ın yeni AESA radarıyla bile hedefi ancak tahminen yarı mesafeden tespit edebilirken, onlar bizi çoktan 150 kilometreden kilitliyor.

AESA radarı farkı azaltsa da teknolojik asimetri tamamen kapanmış değil. Savunmada kritik teknoloji yatırımlarını sürdürebilmenin yolu ise, dev bütçeleri karşılayabilecek ve dışa bağımlı olmayan güçlü ekonomiden geçiyor.

Ekonomik Bağımsızlık: Doların 110 Trilyonluk Borç Kıskacı

Ekonomi, güçlü savunmanın en önemli dayanağı olarak bugün küresel dolar krizinin eşiğinde. Amerika’nın borcunun en az 110 trilyon dolara ulaşması, doları “rezerv para” olmaktan çıkarıp adeta bir “enflasyon bombası”na dönüştürüyor.

ABD, borcunu karşılıksız para basarak tüm dünyaya yüklerken, dünya merkez bankaları hızla dolardan uzaklaşıp altına, Euro’ya ve Yen’e yöneliyor. Türkiye, küresel finans savaşında ayakta kalmak zorunda; çünkü ekonomik olarak çöken bir ülke ne savunma teknolojisi üretebilir ne de anayasal haklarını koruyabilir. Ekonomik istikrar sağlandığında ise asıl mesele, refahın hukuki güvenceye alınması oluyor.

Hukuki Güvence: Yeni Anayasa ve Hak Arama Özgürlüğü

Ekonomik ve askeri olarak güçlenmiş yapının temeli adalettir. “Sivil anayasa” tartışmalarının gündemdeyken, devletin en üst kademesinden gelen “AİHM kararları bağlayıcı değildir” açıklaması, vatandaşın gelecekteki hak arama özgürlüğünü tehlikeye atıyor.

Bir yandan özgürlük vaat edilirken, diğer yandan uluslararası hukuk güvencelerinin sorgulanması, yeni anayasanın toplumsal güvenini zedeliyor. Adalet sistemi güven vermediğinde, ne ekonomik başarılar ne de askeri güç kalıcı olabilir. Hukukun esnetilmesi ise, en büyük tehlike olan devletin yönetim sistemi ve milletin birliğinin “parlamenter sistem” adı altında parçalanmasına yol açabilir.

Parlamenter Sistem Adı Altındaki Etnik Tuzak

Anayasa tartışmalarının nihai noktası, yönetim biçimidir. “Parlamenter sisteme dönüş” sloganı kulağa hoş gelse de, bazı kaynaklar bunun Irak ve Lübnan’da görülen “etnik ayrıcalıkçı” parçalanma tuzağına dönüşebileceği konusunda uyarıyor.

“Nispi temsil” sistemiyle meclisin etnik bölmelere ayrılması, ulusal bütünlüğü zayıflatıp ülkeyi dış müdahalelere açık hale getirebilir. Kısacası; sınırdaki terörden ekonomiye, savunmadan hukuka kadar her saldırı, Türk milletinin birliğini hedef alan “parçalı yönetim” anlayışına zemin hazırlıyor. Geleceğimizi korumanın tek yolu, tehlikeleri fark edip milli duruşla kenetlenmektir.

SADİ ÖZGÜL