Punim Seminarik Ne Psikologji Tema Duhani.zip
Tonja Witcraft
Shfrytzimi i teprt i internetit gjithnj e m shum sht i njohur si nj shqetsim global pr shndetin publik. Studimet individuale kan raportuar dmtime njohse n prdorimin problematik t internetit (PIU), por kan vuajtur nga kufizime t ndryshme metodologjike. Konfirmimi i deficiteve njohse n PIU do t mbshteste besueshmrin neurobiologjike t ktij rregullimi. Pr t kryer nj meta-analiz rigoroze t performancs njohse n PIU nga studimet e kontrollit t rasteve; dhe pr t vlersuar ndikimin e cilsis s studimit, llojin kryesor t sjelljes online (pr shembull lojrave) dhe parametrave t tjer mbi gjetjet.
Nj rishikim sistematik i literaturs u zhvillua nga studimet e kontrolluara me rishikime t rishikuara nga peer-i, duke krahasuar njohjen me personat me PIU (t definuar gjersisht) me at t kontrolleve t shndetshme. Gjetjet u nxorn dhe iu nnshtruan nj meta-analize ku t paktn katr publikime ekzistonin pr nj fush t caktuar njohse me interes.
Varsia e telefonit celular midis fmijve dhe adoleshentve sht br nj shqetsim pr t gjith. Deri m tani, prqendrat i jan kushtuar varsis nga Interneti, por nj prmbledhje gjithprfshirse e varsis nga telefoni celular mungon. Rishikimi kishte pr qllim t siguroj nj prmbledhje gjithprfshirse t varsis s telefonit celular midis fmijve dhe adoleshentve.
Krkimi i bazave elektronike t t dhnave prfshinte bibliotekn n internet Medline, Proquest, Pubmed, EBSCO, EMBASE, CINAHL, PsycINFO, OVID, Springer, Wiley, dhe Science Direct. Kriteret e prfshirjes ishin studime prfshir fmij dhe adoleshent, studime t botuara n revista t vlersuara nga bashkmoshatart dhe studime q prqendroheshin n varsin e telefonit celular ose prdorimin problematik t telefonit celular. Nj krkim sistematik identifikoi 12 studime prshkruese, t cilat plotsuan kriteret e prfshirjes, por asnj studim ndrhyrs nuk i plotsoi kriteret.
Prevalenca e prdorimit problematik t telefonit celular u zbulua t ishte 6.3% n popullatn e prgjithshme (6.1% tek djemt dhe 6.5% tek vajzat), ndrsa nj studim tjetr zbuloi 16% tek adoleshentt. Rishikimi zbulon se prdorimi i teprt ose i teprt i telefonit celular shoqrohej me ndjenjn e pasiguris; duke qndruar deri von natn; marrdhnie prindr-fmij i dmtuar; marrdhniet e dmtuara t shkolls; probleme psikologjike si jan varsia e sjelljes si blerja e detyrueshme dhe kumari patologjik, gjendja shpirtrore e ult, tensioni dhe ankthi, mrzitja e kohs s lir dhe problemet e sjelljes, ndr t cilat shoqata m e theksuar sht vrejtur pr hiperaktivitet e pasuar nga probleme t sjelljes dhe simptoma emocionale.
Megjithse prdorimi i telefonit celular ndihmon n ruajtjen e marrdhnieve shoqrore, varsia e telefonit celular midis fmijve dhe adoleshentve ka nevoj pr vmendje urgjente. Studime ndrhyrse jan t nevojshme pr t adresuar kto shtje q shfaqen.
Interneti, duke qen prgjithsisht i disponueshm, prdoret nga t gjitha grupmoshat pr qllime profesionale dhe gjithashtu si nj form edukimi dhe argtimi. Sidoqoft, sht e mundur t prdoret interneti n mnyr t tepruar, duke rezultuar n nj varsi. Varsia nga interneti mund t klasifikohet si nj nga t ashtuquajturat 'varsi t sjelljes', dhe deri von sht adresuar rrall n botimet shkencore. Prandaj sht e rndsishme t bhet dallimi midis prdorimit normal dhe patologjik t internetit. Ky punim paraqet t dhna mbi incidencn e varsis nga interneti dhe rishikon modelet prkatse teorike. Ai diskuton gjithashtu identifikimin e varsis nga interneti bazuar n kriteret diagnostike t sugjeruara nga komuniteti shkencor. Fokusi i artikullit sht n funksionimin ekzekutiv n kt lloj varsie. Deri koht e fundit studiuesit e kan vn at n kontekstin e nj zone personale, shoqrore ose emocionale, megjithat duket se funksionet njohse luajn nj rol t rndsishm n shpjegimin e zhvillimit t varsis, me kontrollin kognitiv dhe funksionet ekzekutive q jan veanrisht t rndsishme. Pr m tepr, njohja e ktyre mekanizmave mund t kontribuoj n zhvillimin e formave m adekuate t parandalimit dhe trajtimit.
Impulsiviteti sht nj faktor rreziku pr sjelljet problematike. Modeli i impulsivitetit UPPS-P sht shoqruar me varsin nga substancat dhe rregullimet e lojrave t fatit, por roli i saj n sjelljet e tjera t lidhura me varsin q nuk prmbajn substanca sht m pak e kuptueshme. Ne krkuam t shqyrtojm lidhjet midis tipareve impulsivitet UPPS-P dhe treguesve t substancave t shumfishta dhe sjelljeve t lidhura me varsin nga substancat e t rinjve me prfshirje t ndryshme n kto sjellje.
Pjesmarrsit (N = 109, t moshs 16-26 vje, 69% meshkuj) u zgjodhn nga nj sondazh kombtar bazuar n nivelin e tyre t problemeve t jashtme pr t arritur nj shprndarje t gjer t prfshirjes n sjelljet e lidhura me varsin. Pjesmarrsit plotsuan pyetsorin UPPS-P dhe pyetsort e standardizuar q vlersojn prdorimin problematik t substancave (alkool, kanabis dhe barna t tjera) dhe jo-substanca (lojra n internet, pornografi dhe ushqim). Analizat e regresionit u prdorn pr t vlersuar shoqatat midis tipareve t impulsivitetit dhe treguesve t sjelljeve t lidhura me varsin.
Ne theksojm rolin e impulsivitetit t tipareve n t gjith sjelljet e shumta t varsis. Gjetjet tona n t rinjt n rrezik theksojn urgjencn dhe mungesn e kmbnguljes si parashikues t mundshm pr zhvillimin e varsive dhe si objektiva terapeutike parandaluese.
KOMENTE: Wow - nj studim aktual rreth varsis nga pornografia n internet. Studimi gjeti dshira t shkaktuara nga shenja, t ngjashme me t varurit nga droga, parashikonin varsin ndaj pornografis. N kundrshtim me besimin popullor, jeta seksuale e paknaqshme nuk kishte asnj lidhje me varsin nga pornografia. Mbshtetja e hipotezs s knaqsis do t thot sjellje t ngjashme me varsin n prgjigje t varsis s zgjedhur.
Ne gjetm nj marrdhnie pozitive midis eksitimit seksual subjektiv kur shikonim fotot pornografike t internetit dhe problemet e vet-raportuar n jetn e prditshme pr shkak t tejkalimit t cybersex t matur nga IATsex. Vlersimet e eksitimit subjektiv, ashprsia globale e simptomave psikologjike dhe numri i aplikacioneve seksuale t prdorura ishin parashikues t rndsishm t rezultatit IATsex, ndrkoh q koha e kaluar n faqet e internetit t seksit nuk kontribuoi ndjeshm n shpjegimin e variancs n rezultatin IATsex.
N kontekstin e varsis n internet, cybersex konsiderohet t jet nj aplikim n internet n t cilin prdoruesit jan n rrezik pr zhvillimin e sjelljes s prdorimit t varsis. Lidhur me meshkujt, hulumtimet eksperimentale kan treguar se treguesit e zgjimit seksual dhe dshirat n prgjigje t cues pornografike n internet jan t lidhura me ashprsin e varsis cybersex n prdoruesit e pornografis n internet (IPU). Meq nuk ekzistojn hetime t krahasueshme pr femrat, qllimi i ktij studimi sht t hetoj parashikuesit e varsis kibernetike n grat heteroseksuale.
Ende sht nj tem e debatit nse prdorimi patologjik i internetit (PIU) sht nj entitet i dallueshm ose duhet t diferencohet n mes prdorimit patologjik t aktiviteteve specifike t internetit, si duke luajtur lojra interneti dhe duke kaluar koh n faqet e internetit t seksit. Qllimi i studimit t tanishm ishte t kontribuonte n nj kuptim m t mir t aspekteve t prbashkta dhe t diferencuara t PIU n lidhje me aktivitetet e ndryshme specifike t Internetit. Tre grupe individsh u ekzaminuan, t cilat ndryshonin n lidhje me prdorimin e tyre t aktiviteteve specifike t Internetit: nj grup i subjekteve 69 prdorn ekskluzivisht lojra interneti (IG) (por jo pornografi n Internet), subjektet 134 prdorn IP (por jo IG) dhe subjektet 116 prdorn t dyja IG dhe IP (dmth. prdorimi i internetit jo specifik).
Ky studim shqyrtoi se si teknologjia dhe prdorimi i mediave ndikojn n stresin (kortizol) dhe inflamacionin (interleukin IL-6) n prindrit me t ardhura t dyfishta dhe adoleshentt e tyre. Gjashtdhjet e dy familje reflektuan n prdorimin e teknologjis s tyre javn e kaluar dhe mblodhn pshtymn n dy dit rresht at jav. Prdorimi i teknologjis kishte efektin m t madh tek adoleshentt. Adoleshentt me prdorim m t madh t telefonit, ekspozim t prgjithshm t mediave dhe rrjete m t mdha sociale prmes Facebook patn nj rritje m t madhe n prgjigjen e tyre t zgjimit t kortizolit (CAR) dhe IL-6 m t lart. Prdorimi i telefonit dhe posta elektronike e baballarve u shoqrua gjithashtu me nj rritje n CAR dhe IL-6 t tyre. Kur prdorimi i teknologjis s gjumit ishte i lart, prdorimi m i madh i medias s prgjithshme u shoqrua me nj rritje t CAR pr adoleshentt, por nj rnie pr baballart. Prdorimi i teknologjis nuk ndikoi n mnyr t konsiderueshme n ritmin e dits s kortizolit ose n shnjuesit biosocial t nnave.
Ne rekrutuan pjesmarrsit me trajtim jo-trajtues t 206 me tipare t zgjeruara impulsive dhe morn t dhna demografike, klinike dhe njohse ndrsektoriale, si dhe haplotipet gjenetike t COMT rs4680 dhe rs4818. Ne identifikuam pjesmarrsit e 24 q paraqiteshin me prdorim problematik t internetit (PIU) dhe krahasuan pjesmarrsit e PIU dhe jo PIU duke prdorur analiza t njanshme t variancs (ANOVA) dhe chi square si t prshtatshme.
PIU u shoqrua me performanc m t keqe n marrjen e vendimeve, prpunimit t shpejt vizual dhe detyrave hapsinore t puns. Variantet gjenetike u shoqruan me performanc kognitive t ndryshuar, por normat e PIU nuk ndryshonin statistikisht pr haplotipet e veanta t COMT.
Nj teori e rndsishme e vmendjes sugjeron se ekzistojn tre rrjete t veanta q kryejn funksione njohse njohse: njoftimi, orientimi dhe rrjetet e konfliktit. Studimet e fundit treguan se kishte nj mosfunksionim t vmendjes n Internet Addiction. N mnyr q t hetojm mekanizmin themelor t mosfunksionimit t vmendjes n varsin nga interneti, ne regjistroam performancn n lidhje me Testin e Rrjetit t Vmendjes (ANT) n rinin.
Performanca n ANT dallonte qart pjesmarrsit me dhe pa varsi nga Interneti n terma t kohs s reagimit mesatar (RTs). Krahasuar me grupin e kontrollit, grupi i Internet Addiction zbuloi objektivat m ngadal dhe ky efekt ishte i dukshm vetm pr gjendjen e sugjerimeve hapsinore. Grupi i varsis n internet demonstroi defiite n rrjetin orientues n terma RT m t ngadalt. Nuk kishte asnj demonstrim t deficitit si n rrjetin e alarmimit dhe n konfliktin e varsis n internet pr kt detyr.
Pr t vzhguar efektet terapeutike t elektro-akupunkturs (EA) t kombinuar me ndrhyrjen psikologjike n simptomn e somzatization ose obsesionit dhe simptomave mendore t depresionit ose ankthit dhe P50 e potencialit evokuar auditory (AEP) n rregullim t varsis n internet (IAD).
b37509886e