5 Pyetje Nga Babaramo

[Noah Casanova]

Thnn kur kryeministri ishte i ftuar n " 5 pyetje nga Babaramo", atij i ndodhi nj incident. Kamera ndejti hapur m shum sesa duhej dhe publikut iu desh t shohte se si sillet Rama me gazetart. Ne momentet kur gazetari dhe i ftuari kujtonin se transmetimi qe ndrprer dhe se publiku duhet t shikonte reklamat, Rama iu drejtua i paknaqur Babaramos pr pyetjet q po i bnte. Ideja e tij qe e qart: nuk po m pyet pr ato tema q kemi rn paraprakisht dakord.

Me nj ton justifikues Babaramo fillimisht shikon nga nj personazh i tret (ai nuk duket n ekran) q me siguri duhet t jet antar i kabietit t Rams q sht br garant pr intervistn dhe m pas drejtohet nga Kryeministri t cilit i thot: "Po kto pyetje t kam br mooo".

E vetmja gj q nuk kuptohet me saktsi nga ky "gabim teknik", q i nxori t palarat intervists s Rams, sht fakti nse vrtet Babaramo po i bnte pyetje t ndaluara pr t cilat nuk kishin rn dakord m par, duke prdorur nj taktik t njohur t gazetarve intervistues q tjetr gj premtojn para dhe tjetr bjn kur futen n studio, apo Rama ankohej edhe pr pyetjet q i dinte paraprakisht. Sepse po t shohsh reagimin e gazetarit n video duket sikur ai mbrohet duke thn se po i qndron skaletit t paravendosur.

Ky portal mirmbahet nga NGB "Zri" sh.p.k.. Materialet dhe informacionet n kt portal nuk mund t kopjohen, t shtypen ose t prdoren n fardo forme tjetr pr qllime prfitimi, pa miratimin e drejtuesve t "Zrit". Pr ta shfrytzuar materialin e ktij portali, obligoheni t'i pranoni Kushtet e prdorimit.

Sot do t flasim pr nj libr q ka ngjallur shum debate. Jan kujtimet e prof. Isuf Kalos, mjekut personal t Enver Hoxhs pr gati 20 vite. I kam lexuar dhe kam nj prshtypje t veant pr kt libr. sht nj libr i shkruar me nj fraz shum elegante dhe me fakte q jan burimi i syrit t nj klinicisti. Sa ka qen subjektiv prof. Kalo n kujtimet e tij, t cilat jan rreth 500 faqe t botuara nga Shtpia Botuese UET Press. Duhet lexuar dhe un do t prpiqem ta kuptoj n intervistn e sotme me dr. Kalon.

Jo, koncepti i mjekut t familjes meriton nj emision tjetr. Isha mjek i prgjithshm, pastaj n vitin 1965 deri n fund t vitit 1966 u specializova n Kin pr endokrinologji dhe kryesisht edhe pr smundjen e diabetit. Ishin disa udhheqs, duke prfshir disa t Byros Politike, q vuanin nga diabeti. Ndr ta prfshihej Enver Hoxha, Hysni Kapo, Adil arani. Vuanin shum nga diabeti.

Cilsin dhe performancn n drejtim t Enver Hoxhs nuk e vlersoj dot as un sepse duhen disa indikator pr kt. Por q fakti q Enver Hoxha nuk ishte fizikisht n zyr ato dit, nuk do t thot q Enver Hoxha nuk ishte duke punuar n rolin q ai kishte. Enver Hoxha n shtpi kishte nj zyr me bibliotek, me sekretariat, me t gjitha. Dhe pr njrn nga kto arsye, nuk e quante relevante patjetr q t shkonte n udhtim 100 metra m tutje, te zyra tjetr, pr t br po t njjtn gj. Por sht nj gj, q po t vini re, n asnj event t rndsishm partiak apo shtetror, kur duhej q t ishte Enver Hoxha, ai nuk ka munguar, prve ditve pas infarktit n vitin 1984 ose m pas kur u komplikua gjendja. Un e kam thn qart, un nuk kam qen prdit me t dhe nuk e di se far bnte ai n zyrn e tij, por Enver Hoxha shkruante. Ai ka shkruar. T gjitha ato q ka botuar i ka me penn e tij. Sesa t rndsishme jan sht tjetr gj, por Enver Hoxha varet se far ndiente si detyr pr t br, nj raport, nj libr, direktiva, analiz, t lexonte libra q i vinin nga Parisi sepse i porosiste vet. Por ishte i zn, non stop i zn.

-Nuk e di ekzaktsisht, por natyrisht pas iskemis cerebrale, un e kam dhn n libr me muaj e me data, ishte nj gjendje q mezi u kalua. Bhet fjal pr vitin e fundit. Megjithat, ky episod tregon q ose komunikonte me ann e Nexhmijes me udhheqsit, por nuk sht shkputur nga informimi sepse nuk guxonin dhe shokt e tij q ta ndrprisnin kt gj pa krkesn e tij.

Sigurisht, me aq sa kemi lexuar pr diktaturat apo pr aq sa e kemi prjetuar, nj diktator i painformuar nuk sht m nj diktator. Un nuk po pyes nse ishte i informuar apo jo profesor, por far po ndodhte n raport me gjrat kryesore t ekzekutimit t pushtetit, por a drejtonte realisht?

Pra kishte struktur dhe kur ka nj struktur dhe un nuk besoj q n kt ndrmarrjen tuaj, n kt biznesin tuaj, nuk duhet patjetr q shefi i madh ekzekutiv t merret me kt apo me at, sepse jan detyrat e ndara. Un nuk e di se ciln nga detyrat Enveri ua dha t tjerve q ta bnin, por un mendoj q hierarkia n at sistem ishte e till, q nuk guxonte dikush tjetr pr Enver Hoxhn t merrte nj vendim, duke qen gjall Enver Hoxha. Nuk bhej fjal pr kt. Enver Hoxha nuk ta lshonte pushtetin. sht tjetr gj n far mase ishte. Un kam n libr rastin e Naserit, presidentit t Egjiptit. Kishte smundjet identike t Enverit, diabet, tension e me radh, obezitet, sedentaritet, duhanxhi i tmerrshm. Identik, sikur ishin kopja e njri-tjetrit. Ai psoi komplikacione t rnda. Dhe kur doktori i tij personal e paralajmroi q nuk mund t udhhiqte shtetin, sepse me ato smundje duhej t ndrpriste do pun, pas rreth dy javsh doktori u gjet i vdekur, nuk e di se pr far arsye. Por pas dy vitesh, presidenti vdiq papritur pikrisht pr at paralajmrim q i tha doktori. Ata than papritur, por n fakt nuk ishte papritur sepse ai bri infarkt, n moshn 57 vje. Pak a shum si vdiq edhe Gogo Nushi, i cili nuk kishte t njjtn mosh dhe me t njjtat smundje.

Ne themi aktiviteti. sht politik apo sht familjar apo sht letrar apo sht shkencor, kjo sht pun tjetr. Aktiviteti n lidhje me at mision dhe detyr q ai ka ose me dshirn q ai bn. Ne kemi dhn rekomandimet tona dhe ktu ka qen gjja pak m e vshtir sepse Enveri nuk ishte pacient q t lejonte ta vije nn tutel mjeksore. Ne mjekt kemi t bjm nganjher me pacient q quhen pak si maniak.

-Ju folt pr nj gjendje q nuk ishte fort e dshiruar. Kjo gjendje sa ndikonte n drejtimin e shtetit sepse te nj njeri q kontrollonte gjithka me dor t hekurt, ndrkoh q ishte edhe vet i pafuqishm pr ta ushtruar, krijohej nj lloj impotence, nj lloj pamundsie. Sa ndikonte kjo?

Ajo sht tjetr gj. Por ne nuk dim asnj rast q ne si mjek t kemi ndrhyr ose t kemi lajmruar q filani duhet t shmanget sepse sht i rrezikshm. Ai libri q citova m lart tregon pikrisht kt, sesa ndikim ka pasur vendimmarrja e udhheqsve pr shkakun se ishin t smur. Por rasti bhet ndoshta pr smundjet psikike dhe qarkullimin cerebral, por jo pr t tjerat. Mund t bhet pr nj kancer t avancuar sepse i smuri bie n depresion, i cili ndikon n mnyrn e tij t t menduarit.

-N aspektin pr gjith popullin, pr t gjith publikun, d.m.th., Enver Hoxha pr shkak t mitit q qe krijuar, kishte njerz, gjysma e popullsis, kishin lindur pasi ai kishte marr pushtetin dhe i vetmi kontakt, i vetmi informacion q kishin ishte miti i tij dhe gjithka rreth n funksion t idolatris ndaj tij. Ndrkoh kishte edhe njerz d.m.th. q ishin n burg, ishin n Spa, ishin n Burrel, kundrshtar q ai i kishte prmbysur, familje t njerzve q ai i kishte pushkatuar, t cilt e urrenin, por ndrkoh, pak e kan njohur at nga afr. Ju keni qen m shum se 20 vite afr tij.

Mos e interpreto kshtu. Ai, pr mendimin tim, ishte mirnjohs, por ai nuk kishte at sjelljen burokratike ose formale. P.sh. ishte viti i ri, Kadri Hazbiu m drgonte kartolin, m uronte. Ose pr datlindje. Enveri me Nexhmijen nuk e kishin zakon kt. Kt e kan thn edhe mjekt e infermiert e tjer. P.sh. pr vit t ri prisnin ndonj peshqesh, fruta apo ver sepse ishin tek i pari i vendit. Ndoshta e kishte sepse ishte gjirokastrit.

Dua t them q ai, kt ann formale t ktyre gjrave ndoshta nuk e kishte sepse ishte familjarizuar me ne. Kam prshtypjen q ishte kjo. Por un e kam menduar kt gj, q nuk kushtonte gj q t onte dika n shenj falnderimi, si na sjellin t smurt e thjesht, njerzit e thjesht, kur u bn nj nder mjeksor. N at kohn ton t sillnin ndonj arr apo ndonj shishe me ver.

Nuk e di, t sotshmit nuk i njoh, se nuk jam mjek i udhheqjes. Por e kjam fjaln q sistemi ishte nj. Tri strukturat q u krijuan pasi u prishm me kampin socialist, se deri ather vizitat mjeksore udhheqsit i bnin n Kremlin, pushimet i bnin n Odesa ose n Krime. Kur u prishm me ta lindi nevoja q t krijoheshin struktura homologe. Pra u krijua nj struktur q ishte Drejtoria e Dyt q ishte me sigurimin e udhheqjes, e cila duhet t ket sugjeruar krijimin e Bllokut si vend pr ta pasur m leht ruajtjen e tyre n grup sesa ve e ve. Ishte Drejtoria e Pritjes, q kujdesej pr banesat, pr veshjen, pr ushqimin e udhheqjes, pra pr nevojat jetsore. Dhe ishte nj struktur e kliniks speciale. Ishte shum interesant fakti q t tria kto struktura vareshin nga ministri t ndryshme. Struktura e mbrojtjes dhe e sigurimit varej nga Ministria e Brendshme, struktura e pritjes varej direkt nga kryeministria, nga nj zvendskryeministr, kurse klinika speciale varej nga Ministria e Shndetsis. Kshtu q te ne aplikoheshin t njjtat paga dhe i njjti sistem si pr t gjitha poliklinikat e vendit. Mjeku n Bllok nuk kishte rrog m t lart, por sipas skemave q ishin n at koh pr t gjith mjekt.

-Ishin t improvizuar. Karakteristika q kishte ai sistem ishte se nuk punonte mbi bazn e aftsive q ti ke sot, por punonte mbi bazn e besimit q far do t bhesh ti pasi ta jepnin at besim. Pra, jepej besimi paradhnie. Pra ta jepnin detyrn dhe ti, duke br detyrn do t msoje. Do t t ndihmonte partia, shokt. Mbi far kriteresh?

-Dakord, brerja e ndrgjegjes sht nj gj e sofistikuar, por instinkti i vetmbrojtjes, frika, sht instinkt bazik, sht instinkt jetsor. E kishin frikn apo e mendonin se ajo do t ishte nj fest e prjetshme e tyre brenda n Bllok.

Paknaqsia shfaqej me fjal, me kritika ose me humor ose me tallje. Brenda tyre ata ironizonin edhe njri-tjetrin. Ishte nj qytez ku glonin kto gjra. Kjo ndodhte edhe n nj qytet t vogl. Kjo ndodhte edhe me njerzit e zakonshm.

Nuk sht se i bnin ata, nuk sht se u sofistikuan kaq shum. Ishte nj Drejtori e Pritjes, e cila kishte disa ekspert, pra disa njerz q bnin blerjet. Ata ishin specialist dhe dinin se far kpucsh do blinin apo sesi duheshin mobiluar ambientet. Pra, nuk i blinin vet, por atyre u shrbenin. Favori ishte se ata prfitonin disa shrbime, t cilat nuk i prfitonin njerzit e tjer. Por shrbimet nuk i kryenin vet. Nuk blinin asgj vet, as ushqimet.

Un besoj q malli ishte nga Perndimi. Por problemi ishte pabarazia. Pabarazia nuk ka rndsi sesa e madhe sht. Po t marrsh shumn q harxhohej pr ta sht qesharake n raport me at q harxhon nj njeri i pasur, jo oligark i madh, por nj i pasur i zakonshm sot. Po t krahasosh luksin e sotm me at ather sht qesharake. Un nuk kam par n shtpit e tyre ndonj vepr arti, piktur, nga ato q kushtojn miliona euro. Nuk kam par ndonj objekt t till zbukurimi. Ata kishin gjra m t mira dhe m shum sesa ne t tjert.

3a8082e126