nedu...@gmail.com
unread,Dec 7, 2009, 7:39:11 AM12/7/09Sign in to reply to author
Sign in to forward
You do not have permission to delete messages in this group
Either email addresses are anonymous for this group or you need the view member email addresses permission to view the original message
to తెలుగువికీ
#Tel
mana telugu sAhitee charitra lO cheppukO dagina kavulalo " aDidamu
sUra kavi "okaru.eeyana 18va SatAbdhamunaku cheMdina vADu.kavitA
vRttichE AMdhradESa maMtaTA pEru poMdina niyOgi brAmmaNuDu.itaDu
vasisTa gOtreekuDu.Siva SyAmalA dEvatOpAsakuDu .ee vaMSeeyulu 23
tarAlanuMDi kavitA vRttichE jeeviM chAru.veeriki 14 tarAla nuMDi
rAjAsthAnaM labhiMchiMdi.
veeru kaLiMga dESaMlOni vidwatkavi vaMSamulOni vAru.asalu aDidamu vAri
vaMSaM modaTa mOdukUru pimmaTa gaMdha vAraNaM,anE iMTi pErlu uMDE
vaTa.tadu pari veeri pUrveekuDaina neelAdri kavi raNa raMga veeruDai
oka aDidAnni [kattini]kAnukagA pomdADaTa.appaDinuMDi" aDidaM " vArani
prasiddhi vachchiMdaTa.
itaDu lOkaMlO tiTTu kavi gAnu,lOkajnuDu gAnu,vikhyAtuDai nappaTikee "
rAmalimgESa SatakaM vaMTi " padahAraNAla chATutwaM gala chakkani
SatakaM rachiM chADaTa.itaDu neelAdri kaviki 9va taraM vADu.itaDu
saMbhAshaNAtmaka chATuvunu ilA vrAsADu.
" Ureyyadi cheepuru pali
pErO sUra kavi iMTi pEraDidamu vAr
mee rAju vijaya rAma ma
hA rAjataDEmi sarasuDA ? bhOjuDayA ?
ilA ee padyAnni baTTi tanaki tanE swayaM gA chATuvulO cheppu
kunnADanna saMgati vidita moutOMdi.aMtE kAdu eeyana vijayanagara
prabhuvu pUsapATi vijaya rAma rAju AstAna kavi gA
unnaTTu,telusTOMdi.eMdu kaMTE prabhuvunu stutistUnE peddApura
AsthAnaMlO ee kavi gAru cheppina supra siddha chATuvu idi.aMtE kAdu
mana sUra kaviki kanakAbhi shEkaM chEyiMchina viluvaina chATuvu kuDA .
" rAju kaLaMka mUrti,ratirAju Sareera viheenu,DaMbikA
rAju digaMbaruDu,mRgarAju guhAMtara seemavarti,vi
brAjita pUsapADwijiya rAma nRpAluDu rAju kAka ee
rAjulu rAjulA penu tarAjulu kAka dharA talaMbunan !
ee padyaM vina gAnE sabhalO unna rAjulaMdaru tamani tarAjulaMTunnADani
rOsha paDDAraTa.appuDu " tAnu pErkonna rAju chaMdruDu,vAniki machcha"
ratirAju anagA manmadhuDu,atagADiki Sareerame lEdu,ika SivuDiki kaTTu
baTTallEvu,siMhaM guhallo nivAsaM " veeLLu rAju lEmiTi ?ani vArinE
tAnu rAjulu gA cheppi naTTu chamatka riMchADaTa.ee padyAnni ASuvugA
cheppinaMduku atani vidwattuku mechchi vijaya rAmarAju kanakAbhi
shEkaM chEyiM chADaTa.aite AnATi AnavAyitee gA tanaku abhishEkiMcha
baDina A baMgAru nANAlanu A kavi teesukOvAlani rAjAj-na .kAnee sUrana
mAtraM tanaki jarigina satkArAniki mikkili saMta siMchi ilA annADaTa."
tama dayavalana iMta varaku snAnaM chEsina udakamunu pAnamu chEya lEdu
tamari A-jnani sirasAvahiMcha naMduku manniMcha mani teesukOvaDaniki
sammatiMcha lEnani A nANAlu teesukO lEdaTa.aMduku mugdhuDaina rAju
tagu reetina satkariMchADaTa. bahuSa appaDi nuMchE " Dabbu neeLLalA
vADaTaM " anE nAnuDi vachchiMdani prateeti." aMTE deeni baTTi mana
sUra kavi dAri dryAniki adhikArAnikI tala voggalEdanna mATa.ika
itaDu vrAsina "poNugupATi vEMkaTa maMtri " anE makuTaMto 39 kaMda
padyamulu kaLiMga dESa prAMtaMlO vyApti lO unnAyaTa.eeyana 1720-1780
varaku SRmgavarapu kOTa jamiMdAru Sreemukhi kASIpati rAvu gAri vadda
divAnu gA uMDE vADaTa.aMtE kAdu mana sUra kavi gAru ee maMtri gAri
iMTa prati ETA mUDu nAlugu mAsAlu gaDuputU uMDE vADaTa.machchuki okaTi
reMDu kaMda padyamulu.
1.vennela vale karpUrapu
dinnela vale needu keerti digdESamulan
minnaMdi vannekekkunu
vinnAvA poNugu pATi vEMkaTa maMtree !
2.chukkalavale karpUrapu
mukkalavale needu keerti mullOkamulan
krikkirisi pikkaTillenu
vekkasamuga poNugu pATi vEMkaTa maMtree !
3.poga trAga naTTi nOrunu
pogaDaM gA baDaya naTTi bhUpati bratukun
magaDollani sati bratukunu
vegaTu su mee poNugu pATi vEMkaTa maMtree !
kaMda padyAniki chouDappa alavariMchina tETa danAniki merugulu
diddaDaM sUrakavi kaMdamulo aMdamugA agu pistuM daTa.ika pOtE "
chukkalavale " anna padyaM " kanyASulkaM lo " gireeSaM upanyAsAlalO
chOTu chEsukunEMta prasiddha maina daTa.eeyana chATuvulu samakAleena
kavitA raMgaM pai gaMTa paTTina prati vADU vrAyaDAnni guriMchi ilA
vimarSiMchA DaTa
" dEvunAna munnu dESAni koka kavi
ippuDUra nUra niMTa niMTa
nEvu rArgu rEDgu renamaMDru tommaMDru
padugurEsi kavulu padma nAbhA !. ani etti chUpAraTa.
sUra kavi " tiTTu kaMsAli sutti paTTu.annaTTu gA 18 va SatAbdhaM lO
jeeviMchina sUra kavi chATuvulu vijaya nagara sameepaM lOni rAma
chaMdrA puraMlO mikkili prAchuryAnni poMdAyaTa.ee tani rAma liMgESa
SatakaM samakAleena sAMghika jeevanAniki darpaNaM vaMTidi.aMtE
kAdu.dhana dhAnyAlanu dOchukunE rAjulanu
" paduguru kOti veMbaDi saMcha riMparE-vAhakullEre SavaMbunakunu
gaMgi reddukulEni ghana tUrya rAvamul-kalimi galgade vAri kAminulaku
nyAya paddhati naDuvani yavanipatiki nenni chinnelu galigina neMdu
koraku " aMTU ee Satakamu nuMchi udahariMpa baDinavi.veeri rachanallO
niMda dUshaNa adhikshEpamu tO bATu hAsyaM mELaviMchina rachanalE
ekkuva.
SivuDadrini SayaniMchuTa ravi chaMdrulu miMTa nuMTa.rAjeevAkshuMDu
aviraLamuga SEshuni pai pavaLiMchuTa nalli bAdha paDalEka sumee anna
padyaMlO chATuvu hAsyaM kuDA miLita mai uMDaTaM gamanArhaM.
eeyana tiTTu paTimanu guriMchi tiTTu kavigA
" gaMTaku nUru padyamulu gaMTamu lEka rachiMtu tiTTa gA
doDa gitinA paTheelumani tUli paDan kula rAjamul
viDuva kanugrahiMchi nirupEda dhanAdhipu lAryu chEtunE
naDidamu vADa sUrana samAkhyuDa nAkokaruMDu sATiyE .
aMTu itaDu rAjAsthAnAlanu saMdarSiMchi vijayAnni chE paTTi naTTu
telustOMdi.
aMdari meedA padyAlu chebutAru kadA mana bAchanna meeda kuDA oka
padyaM cheppaMDi ani oka sAri bhArya aDigiM daTa aMduku
" bAchA bUchula lOpala
bAchannE pedda bUchi paLLun tAnun
bUchaMTE rAtri veraturu
bAchannanu chUsi paTTa pagalE veratur " ani hAsyaM jODiMchi
cheppADaTa. eeyana eMta maharAju naina " nuvvu .nuvvani " Eka vachana
prayOgaM chEyaDame gAka oka seetA rAma rAju gAriki sUrakavi
" chinnappuDu ratikELini
unnappuDu kavita lOna yuddhamu lOnan
vanne sumee " rA " koTTuTa
chennagunO pUsapATi seetA rAmA
ani pillalni, rati samayamaMdu, kavitwaM lOnu, yuddhamu naMdu, evari
naina " rA " ana vachchunu ani
ika itaDu chaMdrA lOkaM AMdhra nAma SEshaM vaMTi rachanalu
chEsADu.aMtE gAkuMDA paiDi pAla lakshmaNa kavito kalasi AMdhra nAma
saMgrahaM rachiM chADu.ilA pramukhula guriMchi eMta cheppu kunnA koMta
migulutUne uMTuMdi #Tel