(Sepitema '09) 'Ipiseli - Hepelu
tv
Fai ha feinga ke lakulaku felefele ki loto ke toki fai ai pee ngaahi
teu malanga mo e ngaahi tasilisili ‘ia Hepelu he ngaahi uike 'oku
ha'uu.
Ko e tohi faingata’a eni ke fai ha vauvau he taumaiaa ‘oku
fakapaupau’i pe ko hai na’a ne fai e tohi, pea ko e tohi ki fe (ke
tu’unga ai hano fakatoka ha ngaahi halanga faka’uhinga meimei ofi). Ko
e mahino pee ko e tohi ki he kau Hepelu.
‘Oku fakamahalo ko e tohi ni ne fai he taimi ‘o Nero (kimu’a hono
faka’auha mo holoki e Temipale – Selusalema). Ne kamata lelei pe taki
‘a Nelo, ka ‘oku tau lau mei he tohi ki Loma ne hanga foki ‘e Claudius
‘o tuli mo se’e kau Siu fakafuofua kihe 50,000 nai mei Loma (~50 AD).
Se’e ko eni e kau Siu lahilahi leva ke Senitaile siasi ‘o Loma.
Ne toe foki mai e kau Siu ki Loma hili e mate ‘a Claudius (54 AD).
Hangee ko ia he Tohi ki Loma ‘a e kole ‘a Paula ki he kainga Hepelu he
Siasi kenau tokanga’i si’i kau Senitaile ‘o e Siasi pea ke nau nofo
vaa lelei foki.
Hoko hake ko eni ‘a Nelo fakataha pee foki mo e hangee kuo ki’i
maamaalohi e fesiosiofaki e kakai ‘o e Siasi tu’unga he pehee ‘e he
kau Siu ‘oku totonu ke lele pehee Siasi, ka e pehee ‘e he kau
Senitaile ‘oku sai ai pee ‘ene lele hangee ko ia ‘oku nau fiema’u! Ko
e fo’i fengulungulu’i eni ‘i he Siasi mahalo ‘apee na’a ‘oku ‘i ai
hano ngaahi ‘ata hotau ngaahi fungavaka faka-siasi!
Ne kamata lelei pe ‘a Nelo ia ‘ene taki, (hangee ‘apee ko Hittler). Ka
ne faai pee pea hanga ‘e he mafai ‘o fulihi e mo'ui 'a e 'emipola ni –
‘a ee ‘oku tau lau he hisitolia ‘ene me’a na’e fai ki he kau
Kalisitiane. ‘Oku mei he tohi Hepelu ‘a e hangehangee kuo kamata e
fakamamahi’i si’i kau Kalisitiane, neongo kuo te’eki a’u ki he
fakama’ata (ka kuo mahino ‘a e ngaahi faingata’a kuo kamata tofanga ai
si’i kau Kalisitiane). Neongo kuo te'eki kamata e taamate'i si'i kau
Kalisitiane, ka 'oku ngalingali kuo kamata ke fakamamahi'i kinautolu.
tv
Siu ia (Judaism). Kapau ko e fakamamahi’i ee si’i kau lotu Kalisitiane
kuo kamata, ko e me’a leva ‘oku hook kapau ko e Siu au he Siasi
kalisitiane ko hoku hao’anga kapau teu toe foki ki he Sinakoke. Ko e
foki ko eni ko e pau ia ke li’aki e lotu faka-kalisitiane.
Ko e me’a eni ‘oku ngalingali ai ‘oku hiki pee ‘a e Tohi ni ko e tohi
ki he Hepelu!
Mahino koe lotu Siu na’e fala-lao, ka e ‘ikai faka-lao e lotu
Kalisitiane (illegal). Kapau ko e Siu au, ‘e lava pee keu ‘uhinga’i
ha’aku toe foki ki he lotu Siu (moe Sinakoke) ko ‘eku foki kihe ‘Otua
tatau pee!
Ko e mahu’inga ia ‘o Sisu ki he lotu faka-kalisitiane! Pea hangee ‘oku
tau lau ‘i he Tohi ni (Hepelu) hangee ‘oku fakamahino lelei ‘e he
faitohi ko Sisu ko e ‘Alo ‘o e ‘Otua (fkhoa ki he Sisu ‘a Ma’ake –
Servant of God). ‘Oku faingofua hono hu’i ‘o Sisu ke fe’unga mo e
ngaahi ua’aa (dilute Jesus … Sisu Tonga?) – hufanga atu. Ka ‘oku
hangee koe me’a eni ‘oku feinga e faitohi Hepelu ke na’ina’i (chpt 2).
Therefore we must pay greater attention to what we have heard [or
read] so that we do not drift away from it.
tv
setesi 'oku faingata'a fau ke pu'aki. Ka 'i he maama 'o e tohi Hepelu
pea mo e mohenga 'oku ngali ne fai ai e tohi (to Jewsih believers on
the background of persecution), ne 'i ai e ni'ihi ne nau fakakaukau'i
lahi 'a e me'a ke fai. Ka nau ka foki kihe Sinakoke ('a ia ne lesisita
ke mahino 'oku fakalao), pea 'e hao leva mei he fakamamahi'i - 'o a'u
ki he taamate'i - 'a kita pea mo hoto famili.
Ka koe foki ko eni ki he lotu Siu kuo pau ke te fakahaa ke 'ilo'i 'oku
'ikai ko e Misaia 'a Sisu (have to say in front of the Synagogue - I
deny Jesus is the Messiah). Ne pehee ai 'ehe kau Siu ni'ihi, 'e sai
pee keu toe foki pe au ki he lotu Siu he koe 'Otua tatau pe mo e lotu
Kalisitiane, pea 'oku 'ikai fu'u mahu'inga ia pe te te tala 'oku 'ikai
ko e Misaia 'a Sisu!
Ko e kamata pee 'a faitohi pea ne 'ave leva 'a Sisu kihe taupotu taha,
pea 'oku pehee ai pee 'ene feinga ke teke 'o Sisu.
Ko e 'ulungaanga 'o e tohi ni 'oku lahi hono faka'ai'ai ki ha ngaue ke
'unu ki ai pea neongo 'oku 'i ai e ako fakatokateline, ka 'oku tau lau
he tohi 'a e faka'osi'aki 'ehe faitohi 'ene pehee (a short letter of
exhortation). (exhortation - ... urge someone to a cause of action).
tv
tu'unga langilangi. Ko e feinga 'a e faitohi ke fakalotolahi'i 'a e
kau Siu 'apee, ke 'oua na'a hoko e ngaahi fakatanga, fakamamahi, mo e
ngaahi faingata'a 'oku hoko kihe kau muimui 'o Kalaisi ko ha me'a ke
nau tukuhifo ai 'a Sisu 'o fakama'ama'a'i ('oku 'ikai ko e Misaia).
Puke ma'u 'a Sisu 'i hono tu'unga, pea fakama'unga ki ai tatau ai pee
faingata'a pe faingofua!
Sam Pakofe
To: Tasilisili-he-ngaluope <tasil...@googlegroups.com>
Sent: Fri, 2 October, 2009 8:06:38 AM
Subject: [tasilisili] Re: (Sepitema '09) 'Ipiseli - Hepelu
Puke ma'u 'a Sisu 'i hono tu'unga, pea fakama'unga ki ai tatau ai pee
faingata'a pe faingofua!
2. Pea Fakama'unga kiai.
Ihe 2007 ne me'a mai ai 'a Ma'afu Tuku'i'aulahi, ki Senee ni, koe toki fuofua me'a mai 'ena ha " Ma'afu" 'o afea pe vaka'ii hono kainga nofo Muli ni,, Pea koe taha 'ene "Kaveinga " ke fokotu'u ha kulupu pe kauataha ke ngaue Fakataha ai hono Kainga 'i Muli ni, mei hono ongo tofi'a ko Tokomololo mo Vaini..
Koe taha'ene me'a koha Kautaha pe kulupu 'e Fokotu'u 'e hokoia kene pukepuke 'ae Ngaue Fakataha, Fe'ofo'ofani moe maheni 'ae Kakai hono ongo koloni, pea ikai ngata ai, ka 'e hoko e Kulupu pe kautaha koia koha " Fakama'unga 'anga kihe to'utupu 'oku nau tutupu hake 'i muli ni , pea moe kakai 'oe ongo koloni..
Koe talanoa malie kuo ke fokotu'u mai, he 'oku mahu'inga 'aupito,, kiakitautolu kau Lotu, ketau 'ilo'ii " ko Sisu koe mata'i Koloa" , pea 'ihe 'ene pehee , koia tetau puke ke ma'u he ko'etau mataikoloa ia, pea 'ikaingata ai, "koe ngaahi 'ulungaanga FakaSisu, koe fe'ofo'ofani, melino, ngaue Fakataha, fa'a kataki, fa'a fakamolemole, pea 'ikai ke faka'otuamate ,,pea koe ngaahi me'a ia ke pukepuke ha ngaahi- me'a 'oku lelei pe Faka'Otua..
Ko'ene hoko koee 'o Fakalata e feohi koia hono pukepuke,pea mo'oni e lau 'ae himi , "Oku Fakaholo sio'anga , pea 'e hoko leva ia koe Fakama'unga kihe kakai kotoa..
Mahalo 'e ofi 'aupito he ta'anga 'a Tevita [ saame 26:3 , he koho'o 'ofa 'oku ma Fe'ao ], 'mahalo koe puke ia ke ma'u 'o Sisu ihe mo'ui, koe Fe'ao mo'ene 'Ofa..
koe tuilotu atu pe..moe poupou,, moe 'Ofa-atu kihe teu 'oe faka'osinga 'oe Uike...
sami.
Get more done like never before with Yahoo!7 Mail. Learn more.
Tevita Finau
> Puke ma'u 'a Sisu 'i hono tu'unga, pea fakama'unga ki ai tatau ai pee
> faingata'a pe faingofua!
> -------------------------------------
Malie lahi e fakakaukau kuo fokotu'umai Tv,
>
> fuofua me'a mai 'ena ha " Ma'afu" 'o afea pe vaka'ii hono kainga nofo Muli
> ni,, Pea koe taha 'ene "Kaveinga " ke fokotu'u ha kulupu pe kauataha ke
> ngaue Fakataha ai hono Kainga 'i Muli ni, mei hono ongo tofi'a ko Tokomololo
> mo Vaini..
> ......Koe talanoa malie kuo ke fokotu'u mai, he 'oku mahu'inga 'aupito,,
> kiakitautolu kau Lotu, ketau 'ilo'ii " ko Sisu koe mata'i Koloa" , pea 'ihe
> 'ene pehee , koia tetau puke ke ma'u he ko'etau mataikoloa ia, pea
> 'ikaingata ai, "koe ngaahi 'ulungaanga FakaSisu, koe fe'ofo'ofani, melino,
> ngaue Fakataha, fa'a kataki, fa'a fakamolemole, pea 'ikai ke faka'otuamate
> ,,pea koe ngaahi me'a ia ke pukepuke ha ngaahi- me'a 'oku lelei pe
> Faka'Otua..
>
> Ko'ene hoko koee 'o Fakalata e feohi koia hono pukepuke,pea mo'oni e lau 'ae
> himi , "Oku Fakaholo sio'anga , pea 'e hoko leva ia koe Fakama'unga kihe
> kakai kotoa..
>
> Mahalo 'e ofi 'aupito he ta'anga 'a Tevita [ saame 26:3 , he koho'o 'ofa
> 'oku ma Fe'ao ], 'mahalo koe puke ia ke ma'u 'o Sisu ihe mo'ui, koe Fe'ao
> mo'ene 'Ofa..
-------------------------------------
Ma'a lahi ongo tangata ho'omo vahevahe mai, pea fakamalo lahi atu
kiate kimoua he 'iai 'a ho'omo taimi ke fakakoloa 'a e paenga ni mo e
kau lau tslsl 'oku fiekaia mo fieinua ki he folofola kae 'uma'aa
kinautolu 'oku teu ha ki'i malanga ki 'apongipongi.
'Oku hoko 'a ho'omou ngaahi pakipaki maii ke a'u atu ai 'a ho'omou
ngaahi tokonii ki he ngaahi falelotu 'e malanga ai ha taha ne ma'u
tokoni meihe tslsl., tukukehe 'a e talanoa pe ia ki he ni'ihi 'oku
'ikai ha 'initaneti.
Poupou atu, mo'oni 'a e fakamo'oni 'ia Sione 20:31 ....ke mou tui ko
Sisu Kalaisi ko e Misaia Ia pea ko e 'Alo 'o e 'Otua. Toki fakatonuto
nu pe 'oku tonu koaa 'a'eku manatu. tfinau
Sam Pakofe
To: Tasilisili-he-ngaluope <tasil...@googlegroups.com>
Sent: Sat, 3 October, 2009 7:33:05 PM
Subject: [tasilisili] Re: (Sepitema '09) 'Ipiseli - Hepelu
.'Oku faingofua pe ia TV , 'oua na'a tau pehee 'oku
faingata'a koe'uhi , koe 'ikai ke tau 'ilo pe ko hai na'a
ne fa'u pe fai 'ae tohini , 'ilonga pe ha akonaki
lelei , tali ia , he 'oku 'auha ho tau kakai he
masiva 'ilo , tau toki kau pe he pue 'okapau te tau
toki 'ilo pe kohai na'a ne fai ia , ka koe kakano 'oe
tohi , mahino mai koe kalisitiane , pea na'a ne tui kihe
Misaiaa ko Sisuu , FKFETA'I , HALELU'IAAA, HALELU'IAA , ma'a lahi
'aupito ho'o mo fetaliaki 'a koe mo Sami , pea koe pokona
kuo 'osi taimi pe ke malanga he koe tangata loto lelei ,
----------------------------------------------------------------
lupe olo haamoa
ngatuvai e kakala pea manongi ai pitoingalau.
Fufunekinanga ia mo hono faka 'ofo'ofa fau.'Ikai ko ha'ate sanitungua
nai,pe ko ha'ate vikia 'a apolosi nai
ka na'aku tu'u pe mei tu'a 'o malie'ia he fakamatala 'ae tohi 'a
Hepelu,fekauaki moe "TUI"
1.Faith is a substance of things.
2.We hope for.
3.Is evidence of things not seen.
Kou malie 'ia he kau tangata lava me'a 'oe folofola,kihe tui 'a Noa
'one langa 'ae 'aake,Hange koe felaulau na'e fai
'e 'Epeli,pehe kia 'Epalahame na 'ane 'ave hono foha ko 'Aisake ke
feilaulau kihe 'Otua.Tupu 'i he 'ene tui na'e
ma'u ai 'e 'Epalahame 'ae tapu'aki 'oe felaulau.Tuku pe mu'a keu lepa
he kuo 'api'api 'ae tepile ni,ka 'oku ou tui
"E monu'ia ange 'ae tui tae'ilo,he holi ke mamata kae toki tui.'Oku
tau faka tu'a melie 'ai kiha ta'unga 'oku tautau
he fu'u telie.Ka tau tuku pe mua kihe tepile ke fakakohukohu mai 'ae
mataafi pea faka 'au liliki ke toe mahino
ange.Poupou atu,malo Sami makafetoli'aki he tohi 'a Sione.'Ilonga ha
me'a 'oku matamata lelei mo faka'ofo'ofa
pea 'e aonga ke tau polepole ai.
Tu'a 'ofa 'Eiki atu,
kiate kimoutolo hono kotoa,
Lupe olo (L.A.
On Oct 3, 10:27 am, Tevita Finau <tfi...@gmail.com> wrote:
> > From: tv <ti.vaik...@gmail.com>
>
> - Show quoted text -