Sydney - Kaha'u Fanau Tonga - Prisons - Privatisation
11 views
Skip to first unread message
Daphne Taukolonga
Apr 1, 2009, 9:57:56 PM4/1/09
to tasil...@googlegroups.com
samipami
Apr 2, 2009, 4:03:35 AM4/2/09
to tasil...@googlegroups.com, Daphne Taukolonga
---- Daphne Taukolonga <sioelina...@yahoo.com.au> wrote:
> Fefine moe Tangata Tonga 'o Sene, 'Aositelelia, tautefito kia kinautolu kau taki lotu.
>
> 'Oku lolotonga feinga 'a e kau ngaue 'a e ngaahi pilisone 'o Sene pea kau atu ai moe Union 'a e kau ngaue fakapule'anga moe kau Neesi 'o NSW 'i hono taukapo'i 'oku 'ikai totonu ke tukuange 'a e ngaahi pilisone ke pule'i 'ehe ngaahi kautaha fakataautaha (privatisation).
>
------------------------------------------------------------------------
Daphne malo e Ngaue moe poupou, Ihe 'aho ni ne Strike ai e Kau Sela ( Priosn Officer), ihe Pilisone Longbay ,,Koe 'uhi koe fakakuaku 'ae Pule'anga ke tukuange atu e Pilisone pe koe Tauhi moe Tokanga'i 'oe Fanau Nofo Hopoate kiha Kau Taha Tua'aa meihe Pule'anga...Hange kiate au 'oku 'ikai teke popou'ii,,,
1.Fefee nai ke tukuange pe ke hoko na'a koha me'a ia e leleiange ha'a nau fakalele ai e Pilisone
2.Pea 'oku ha ho'o fakamatala, ngalingali e ngaohi kovi'ii kinautolu ai ?
(kohai ne ngaohi kovi'ii ai ? talamai ia 'e hai ?)
'E fu'u ngalivale 'aupito e Kaungaue he taimi ni, kapau nenau anga pehee, pea 'e ngali fu'u fakapo'uli ange e Kakai pe koe kautaha (private) tenau ma'u e ngaue ni kapau e liliu, 'iho'o lau e ngaohi kovia kinautolu..
kaikehe koe potalanoa atu pe..
sami.
samipami
Apr 2, 2009, 4:08:58 AM4/2/09
to tasil...@googlegroups.com, Daphne Taukolonga
---- Daphne Taukolonga wrote:
, he'ikai ke toe 'iai ha matakali ia 'i mamani 'e lahi ange 'enau tokanga ki he 'etau fanau ka ko kitautolu pe.
Lau fakamotu ia Daphne, tuku ia...
sami.
fusi mapuhoi a tevolo
Apr 2, 2009, 6:03:10 AM4/2/09
to Tasilisili-he-ngaluope
Daphne Taukolonga
Apr 3, 2009, 10:10:08 PM4/3/09
to tasil...@googlegroups.com
Sami mo Mapuhoi.
Malo 'a e fakatalanoa mai 'ihe tepile ni.
Koe 'etau fanau na'e fakahu atu kihe pilisone koe 'stupidity pea nau iku ki pilisone koe 'uhi 'oku lau 'ehe lao na'anau talangata'a ange ki ai. 'Oku toe lahi ange honau palopalema 'ihe hili hono fakahu kinautolu ki pilisone, 'ihe taimi ni 'oku 'ikai ke ngata pe 'ihe 'enau 'leekooti kovi' ka 'oku tokolahi 'a e fa'ahinga 'oku nau 'sczopherenia' (mental illiness), pea 'osi 'suicide' atu 'a e ni'ihi. Fa'ahinga 'oku 'ataa mai 'o tipooti ki Tonga. Kapau temou faingamalie 'i ha'amou lava atu ki Tonga, mou a'u tonu atu kia Mapa Puloka, moe kau polisi (probation) kenau hanga 'o fakamatala atu 'a e faingata'a 'oku tofanga ai 'a Tonga 'ihe si'i fanau kuo tipooti ki Tonga. 'Oku 'iai 'a e felave'i 'a e palopalema faka'atamai 'a e fa'ahinga na'e fakahu ki pilisone pea moe tefito pe 'uhinga lahi ko ia 'oku feinga ai
'a e pule'anga ke privatise 'a e ngaahi pilisone.
From Sydney Morning Herald:
A spokesman for the Department of Corrective Services said...... The Government said high levels of overtime and sick leave taken by prison wardens were central to the decision to privatise prisons.
Mapuhoi, 'oku lelei pe 'a e 'privatise' 'a e ngaahi feitu'u ko 'ena na'ake lave ki ai ka koe me'a ki hano privatise 'a e feitu'u 'oku 'ave 'o li'aki ki ai 'etau fanau, 'oku 'ikai keu tui koe 'uhinga lelei ke privatise atu 'ehe pule'anga tokua koe 'overtime moe sick leave' 'a e kau ngaue. 'Oku lolotonga 'neglect' pe 'etau fanau Tonga 'ihe taimi ni ka koe si'i hotau ivi 'oku 'ikai ketau hanga ai 'o hoha'asi 'a e pule'anga kenau ngaue kihe tafa'aki ko ia.
Ko hai ha taha 'ihe pule'anga 'a 'Aositelelia pe koha toe pule'anga tene toe fakamole hono taimi ke fakasio pe 'oku si'i fefee atu 'a e fa'ahinga na'e fakahu 'ihe ngaahi pilisone, tautefito kihe 'etau fanau? Ko 'etau Tonga 'oku ongo kiate kitautolu 'a e faingata'a'ia 'a e Tonga, kapau he'ikai ketau fanafana 'ihe taimi kotoa ki he 'etau fanau kenau 'ofa 'ihe kakai pea nau manatu ki Tonga,'oku nau tupu kinautolu 'ihe fu'u fonua 'oku malohi hono 'ataakai pea 'e malava kenau 'Aositelelia 'ata'ata pe kinautolu. Mahalo koe 'uhinga pe ia 'oku kei fakafaingata'a'ia'i ai hotau ngaahi kainga 'i Tonga koe 'uhi ketau manatu kiate kinautolu pea tau fakahoko 'a e ngaahi fatongia 'ihe fonua ni tetau lava fakahoko he'e tokoni pe kiate kinautolu 'i Tonga 'ihe kaha'u looloa ange.
Samipami, koe palopalema faka-management 'eni ia felave'i moe teu 'privatise' o e ngahi pilisone, pea 'oku totonu ke 'uluaki fakalelei'i ia 'ehe pule'anga. Ko hono privatise 'o 'ona 'oku toe 'risky' ange ia kihe kakai 'oku 'i pilisone 'o kau ai mo 'etau fanau, ko hono 'uhinga he'ikai ke lava 'eha taha 'o a'u kihe pule'anga 'o fakapapaui'i 'koe 'overtime moe sick leave' 'e malava ke solova 'i hano privatise.
teu lele ange ke taukapo'i 'etau fanau 'i pilisone kenau kau 'ihe 'priority' 'a e pule'anga.
ofa atu kiate koe Samipami mo Mapuhoi mo kimoutolu kotoa 'oku talanoa 'ihe tepile ni.
malo
Daphne
From: samipami <sami...@bigpond.com>
To: tasil...@googlegroups.com
Cc: Daphne Taukolonga <sioelina...@yahoo.com.au>
Sent: Thursday, 2 April, 2009 7:08:58 PM
Subject: [tasilisili] Re: Sydney - Kaha'u Fanau Tonga - Prisons - Privatisation
The new Internet Explorer 8 optimised for Yahoo!7: Faster, Safer, Easier. Get it now..
samipami
Apr 4, 2009, 7:44:28 PM4/4/09
to tasil...@googlegroups.com, Daphne Taukolonga
---- Daphne Taukolonga wrote:
> > Koe 'etau fanau na'e fakahu atu kihe pilisone koe 'stupidity pea nau iku ki pilisone koe 'uhi 'oku lau 'ehe lao na'anau talangata'a ange ki ai. 'Oku toe lahi ange honau palopalema 'ihe hili hono fakahu kinautolu ki pilisone, 'ihe taimi ni 'oku 'ikai ke ngata pe 'ihe 'enau 'leekooti kovi' ka 'oku tokolahi 'a e fa'ahinga 'oku nau 'sczopherenia' (mental illiness), pea 'osi 'suicide' atu 'a e ni'ihi. Fa'ahinga 'oku 'ataa mai 'o tipooti ki Tonga. Kapau temou faingamalie 'i ha'amou lava atu ki Tonga, mou a'u tonu atu kia Mapa Puloka, moe kau polisi (probation) kenau hanga 'o fakamatala atu 'a e faingata'a 'oku tofanga ai 'a Tonga 'ihe si'i fanau kuo tipooti ki Tonga. 'Oku 'iai 'a e felave'i 'a e palopalema faka'atamai 'a e fa'ahinga na'e fakahu ki pilisone pea moe tefito pe 'uhinga lahi ko ia 'oku feinga ai 'a e pule'anga ke privatise 'a e ngaahi pilisone.
Malo Daphne, Ka 'oku ou tui 'oku 'ikai koha palopalema ia 'ae Pilisone ( 'ae deport moe suicide ) koe palopalema Fakataautaha pe ia 'ae "faihia"..
Vakai kihe kihe lelei ange 'ae feinga 'ae Corrective Services 'a NSW ke fakasi'isi'i 'ae tautea, kae fakalahi ange 'ae taimi ke "ako'i" mo tokni'ii ai si'i kau faihia, ke nau toe hoko e 'o 'aonga kihe Sosaieti,, 'oku mahino meiheni koe polokalama ko'eni kiate au 'e lave lelei ia 'oka Privatise e Pilisone //.
Hangehange kiate au, 'oku 'ikai ke 'iai ha taha ia mei Aositelelia 'i Tonga ( 'ia Mapa Puloka) mahalo koe kau 'Amelika pe , tuku kehe kapau na'e 'ova 'ae tamasi'i faihia heni..
sami.
samipami
Apr 4, 2009, 8:04:43 PM4/4/09
to tasil...@googlegroups.com, Daphne Taukolonga
---- Daphne Taukolonga wrote:
From Sydney Morning Herald:
> A spokesman for the Department of Corrective Services said...... The Government said high levels of overtime and sick leave taken by prison wardens were central to the decision to privatise prisons.
>
> Mapuhoi, 'oku lelei pe 'a e 'privatise' 'a e ngaahi feitu'u ko 'ena na'ake lave ki ai ka koe me'a ki hano privatise 'a e feitu'u 'oku 'ave 'o li'aki ki ai 'etau fanau, 'oku 'ikai keu tui koe 'uhinga lelei ke privatise atu 'ehe pule'anga tokua koe 'overtime moe sick leave' 'a e kau ngaue. 'Oku lolotonga 'neglect' pe 'etau fanau Tonga 'ihe taimi ni ka koe si'i hotau ivi 'oku 'ikai ketau hanga ai 'o hoha'asi 'a e pule'anga kenau ngaue kihe tafa'aki ko ia.
Daphne koe konga ko'ena meieh Sydney Morning Herald, 'oku mo'oni 100%, kapau 'e Fakama'opo'opo 'ae overtmie 'ae kau sela he taimi ni meihe ngaahi ta'u kuohili ku ta'u kuo'si ne nau meimei toe double pe 'enau vahenga.. Kake vakai ange kihe kamata mai 'oe fanongo moe fakaangaanga ke privatise 'e Pilisone , ta KOE 'OKU MALAVA PE TA'E OVERTIME moe ta'e li'aki ngaue,,,
Koe konga fakaoli ia,,, taa koe 'oku nau lava pe 'o ngaue totonu, moe ma'u ngaue, kapau ne nau fai lelei pe kiho nau ngaahi Fatongia he'i kai fakakaukau pehee 'ae pule'anga..
Koe konga koee kihe 'etau fanau, "OKU IKAI LI'AKI KINAUTOLU"Daphne koe ma'a atu hono tauhi kinautolu, he 'OKU nau kai e me'a kai mo'ui lelei togehter wiht dessert after meal, kotautolu ia 'oku taataitah pe kapu 'e 'iai ha ki'ii dessert he 'osi e ma'ume'atokoni,, nau mohe he taimi totonu,Fakamalohi sino, kapau 'oku nau fie fakamalohi sino, nau toe ako pe i loto fakanaunau'ii kinautolu , sivi fakataimi pe 'oku mo'ui lelei,fakavala'i kinautolu 'ehe pule'anga, Koho nau taimi pe 'oku fakapopula'ii, he 'oku 'ikai tenau ngofua ke huu kitu'a meihe Complex.. 'oku ngofua kenau ngaue mo vahe 'oka nau ka fiengaue..ngofua kenau fakatau (buy) ha'a me'akai meihe tu'a , tu'o taha he uike. Ngofua kenau sio pe 'a'ahi ange honau famili. Pea toe 'iai foki mo'enau Faifekau ke hunuaki fakalaumalie kinautolu..
Kuou kau he poupou kapau 'e Privatise e Pilisone, he 'oku 'iai pe me'a ia he management 'e fu'u fai leleiange ia hano Priavtise meihe founga lolotonga ( fakataautaha) 'ae kau Sela.. Ka komamani foki 'eni Dapne, 'oku kei tuidio aipe 'ae "maau" moe ta'emaau.. Ka 'oka 'ahi'ahi ke vakai ha founga fo'ou he'ikai Kovi..
meihe vangavanga aipe...
sami.
samipami
Apr 4, 2009, 8:26:15 PM4/4/09
to tasil...@googlegroups.com, Daphne Taukolonga
---- Daphne Taukolonga wrote:
> Samipami, koe palopalema faka-management 'eni ia felave'i moe teu 'privatise' o e ngahi pilisone, pea 'oku totonu ke 'uluaki fakalelei'i ia 'ehe pule'anga.. Ko hono privatise 'o 'ona 'oku toe 'risky' ange ia kihe kakai 'oku 'i pilisone 'o kau ai mo 'etau fanau, ko hono 'uhinga he'ikai ke lava 'eha taha 'o a'u kihe pule'anga 'o fakapapaui'i 'koe 'overtime moe sick leave' 'e malava ke solova 'i hano privatise.
-----------------------------------------------------------------------------
Daphne koe mo'oni 'aupito ho'o lave koe palopalema he management, ka 'oku 'ikai teu tui ai koe privatise tene uesia ( kovi) ai 'ae Fanau 'oku tauhi he Pilisone..
Ihe 'eku vakai kihe anga hono malu'ii mohono tokanga'i 'ehe Pule'anga 'ae "Pharmaceutical" kuo fakakaukau ai 'e pehe pe hano malu'i mo tokanga'ii pehe'i 'ae Pilisone 'ehe Pule'anga, 'oku 'ikai teu tui 'e Privatise pea pule fakalevaleva ai 'ae kau taautaha tene fakalele..
Koe ngaaihi Falengaue kotoa pe 'oku nau ngaahi ha Fo'i'akau/ naunau faka- medical , Falekai, etc, 'oku nau 'ihe malumalu 'oe Potungaue 'ae Pule'anga koe TGA ( Therapeutic Goods Administration ).. Koe main Procedures 'oku nau tatau kotoa under tle Rules of GMP ( Goods manaufacture Practice ) 'of TGA pea taki fai aipe 'enau ngaue mohono fakalele 'enau ngaue ka 'oku nau taha kotoa pe 'ihe Lao moe Founga kuo tu'utu'uni 'ehe TGA ,, Koe 'uhi pe koe " koe mo'ui 'ae kakai "
Koia 'oku meimei ihe Pilisone 'e 6 lalahi pe laka hake 'i NSW ni, pea kapau 'e privatise kinautolu, kuou tui 'e tokanga'i kinautolu 'ehe pule'anga hange ko'enau tokanga'ii 'ae ngaahi Pharmaceutical..
Daphne, koe Boom Gate ( matapa hu'unga kihe Prison Complex) 'oku le'o mo fakalele ia 'ehe kau sekulitii taautaha, ma'a atu 'enau ngaue..
mei little bay..
sami
Daphne Taukolonga
Apr 4, 2009, 9:32:07 PM4/4/09
to tasil...@googlegroups.com
Sami,
Malo hono re-structure mai 'a e fakakaukau meihe feitu'una.
'Ihe tafa'aki 'o 'etau tu'u meihe perspective 'a e 'individualistic' 'e takitaha fuhu'i pe 'ene mo'ui moe anga 'o 'ene fakalakalaka kimu'a. Pea koe argue foki ia 'a kinautolu 'oku busy 'ihe develop 'enau mo'ui fakafo'ituitui moe fakafamili ketau takitaha 'fight pe ma'ana mo hono famili'. 'Oku faingofua ange foki 'a e fili ko ia, koe 'uhi ke 'oua 'e mole hoto taimi 'i hono toe fua atu ha tokotaha kehe 'i hoto 'atamai mo 'ete fakakaukau.
Ko kinautolu 'oku 'i pilisone, na'e 'iai 'a e ngaahi 'uhinga kehekehe na'anau iku ai ki pilisone. 'Ihe tafa'aki pe kihe fanau 'a kitautolu Tonga 'i hono to'omai ke sivi fulifulihi 'a e 'uhinga na'anau 'end up' ai 'i pilisone, koe tokolahi, na'e kau fakataha 'a e konga 'etau 'culture' 'ihe 'contribute' indirectly kihe ngaahi palopalema (package) na'e iku ai 'o 'end up' 'i pilisone.
'Oku ou manatu heni kihe lea malie 'a Simana Kami 'ihe 1990's 'i Sene ni 'ihe letio 'a 'Inoke Hu'akau. Na'a ne kole kihe kakai Tonga kenau muimui 'i he'enau fanau 'ihe taimi 'oku fai ai 'a e hopo 'enau ngaahi 'cases' ke mahino atu kihe kau fakamaau 'oku 'ikai li'aki 'etau fanau. Na'ane pehe foki 'oku kau lelei 'aupito hano 'pursue' 'ehe matu'a 'a e 'cases' 'enau fanau 'okapau koe fakamatala 'enau fanau 'oku fehalaaki meihe fakamatala 'a e kau polisi. Na'e tukuaki'i 'a e tokoua 'ihe fanau 'a Simana Kami na'ana tamate'i 'ae tokotaha kehe. Na'e hanga atu 'a e kakai Tonga 'e ni'ihi 'o fakamaaui'i pea nau lau'i 'a Simana mo 'ene fanau tokua koe mo'oni 'ae fo'i tu'uaki 'a e kau polisi. Ko hono fakanounou, kapau na'e 'ikai ke 'pursue' 'e Simana Kami 'a e tonuhia 'ene fanau, pehee kuo nofo atu 'a e ongo ua ko ia 'o ngaue popula kihe mate.
'Oku 'iai 'a e fanau 'a e faahinga 'oku ou 'ilo ki ai, 'ihe fakamatala 'a e fa'ahinga ko ia, 'oku 'ikai ke toe kehe moe lau 'a Simana na'e tonuhia pe 'enau fanau. 'Oku 'ikai lava 'ehe fa'ahinga koia ke taukapo'i mo 'pursue' 'ae cases 'o 'enau fanau. 'Oku 'iai 'a e ki'i tamasi'i hoku cousin koe me'a tatau. Na'e 'alu 'ihe maloolo kilisimasi 'o 'eva mo hono ngaahi kaume'a pea ohofi kinautolu 'ehe fanau 'a e matakali kehe, pea nau fuhu. 'Oku a'u kihe 'ahoni 'oku lolotonga fakahu atu 'ae kii tamasi'i 'a hoku cousin. 'Oku te'eki ke 'ilo ia pe koe ha 'ene hia, fo'i fakahu pe kae ngaue ki ai 'a e kau polisi. Koe ki'i tamasi'i ko 'eni, 'oku ou 'ilopau 'ene 'ulungaanga lelei, pea na'aku 'eke ki ai pe koe ha na'e fuhu ai. Na'ane talamai, ko 'ene fuhu ke malu'i ia. Na'e talu pe 'ene ngaue pa'anga mei hono ta'u 14 mo ako, ka ko hono ta'u 23 'eni. 'Ikai lava hoku cousin 'o 'oku 'o toe feinga ki ai,'oku
si'i mo'ua ia 'ihe ngaue, ka nofo mai meihe ngaue ke fakamoleki hono taimi ke 'fuhu'i' 'a e totonu 'ene tama, he'ikai ke vahe meihe ngaue. 'Oku 'iai leva 'a e fa'ahinga ia 'oku faihia 'o hange ko ho'o lau. 'Oku 'ikai koha 'uhinga lelei ia ke 'neglect' ai kinautolu 'i pilisone neongo 'enau faihia, pea 'oku malava pe kenau 'access' 'e kinautolu 'a e 'drugs' 'i pilisone, pea 'oku 'iai 'a e ngaahi fakamatala pau kihe tafa'aki ko ia.
Koe tafa'aki kihe 'suicide' ihe pilisone, kuo 'osi 'iai 'a e fa'ahinga 'i hotau matakali 'o kau ai moe fanau Tonga na'a nau suicide. Koe founga vave taha ia hono fakapuloui'i 'a e palopalema 'ehe kakai 'oku nau pule'i 'a e ngaahi pilisone ko hono tukuaki'i koe suicide. Kuo 'osi mahino he'ikai ketau toe fakafoki mai 'a e ngaahi mo'ui ko ia, ka koe lelei ange 'a e management 'a e pilisone pea 'e malava leva ke 'avoid' meihe 'enau ngaahi founga ngaue 'a e 'develop' 'aha taha ke 'suicide'.
Koe 'absentism' 'ihe ngaahi ngaue'anga, kuo 'osi fai 'a e ngaahi 'research' lahi ki ai pea koe lau 'a e ngaahi 'research' ko 'ene 'asi pe 'a e fa'ahinga mahaki ko ia koe 'absentism' 'iha 'workplace' pea mahino 'oku 'iai 'a e palopalema hono fakalele (manage) 'o e ngaue'anga ko ia. 'Ihe tafa'aki kihe tokolahi 'o e kau ngaue lolotonga, he'ikai ke toe tokolahi pehee ia 'iha 'ane 'privatise', pea kapau 'oku lahi pe 'a e 'absentism' moe palopalema 'ihe tokolahi 'a e kau ngaue lolotonga huanoa ka toe tokosi'i ange 'a e kau ngaue 'i hano 'privatise'. 'Oku toe poto fefe ange ha 'management' private meihe kau management lolotonga?
Kapau tetau hanga 'o 'generalise' 'a e ngaahi 'isssue' felave'i moe ngaahi palopalema 'e tupulekina 'i hano 'privatise' 'a e ngaahi pilisone pea 'e hange leva ko ho'o fakamatala, 'oua tetau tokanga kihe fa'ahinga koia he na'anau faihia. Koe fiha 'eni 'a e ngaahi 'cases' na'e fakamaaui'i pea 'ilo hake koe fa'ahinga ko ia na'anau si'i tonuhia. 'Oku 'ikai koe faihia pe ha taha pea totonu ke toe tanumaki hifo 'aki 'a 'etau fakamaaui'i. 'Oku nau 'deserve' 'e kinautolu 'a e ngaahi polokalama ako ko 'ena na'ake fakalau mai 'oku fakalele ke 'develop' ai kinautolu. Koe 'responsiblity' ia 'a kitautolu 'society' pea 'oku fakahoko leva ia 'ehe pule'anga 'Aositelelia.
Kapau teu sioatu pe au ki he ngaahi pilisone 'o 'ikai tauatu kihe fanau Tonga pea teu siokehe leva au. Ko 'eku sioatu 'o tau 'ihe mata 'o e fanau Tonga moe Pasifiki Islanders 'i pilisone, pea 'oku tupulekina leva 'iate au 'ae fifili. Kuo 'osi 'iai 'a e fa'ahinga na'e tipooti mei 'Aositelelia ni ki Tonga na'a nau permanet residents.
'Oku 'iai 'a e ngaahi 'issues' ko Sisu pe 'e taha 'oku ne 'ilo'i hono fakaikiiki, pea ne'ine'i kene folofola 'aki, ''na'aku 'i pilisone, na'e 'ikai teke 'a'ahi ange", na'e afio'i 'e Sisu 'oku tokolahi 'a e fa'ahinga 'oku fakahu 'i pilisone 'oku nau tonuhia, pea fa'ahinga 'oku 'ikai 'treat' lelei kinautolu neongo na'a nau faihia.
Koe kau 'Isileli na'a nau nofo popula kia Felo 'ihe ngaahi ta'u lahi, koe ha ha'anau kovi? Ko Siosifa na'a ne ngaue popula 'i hono tukuaki'i loi, na'e toki 'ilo foki kimui na'e tonuhia hili ko ia kuo ne 'osi ngaue'i 'a e ngaahi ta'u lahi. Ko Tevita na'e tuli tamate'i holo 'e Saula pea ko ia kotoa pe na'e tokoni kia Tevita 'ihe taimi na'e faingata'a'ia ai, na'e hounga kia Tevita.
Ko Sisu na'e tukuaki'i na'ane maumaui'i 'a e lao pea na'e mo'oni pe 'a e ngaahi 'uhinga ko ia 'ihe kuonga ko ia, ko 'etau sio atu 'ihe 'ahoni 'oku kehe ia meihe fakatonulea 'a e kau Satusi moe kau Falesi. Koe hanga ko ia 'e Velonika 'o holoholo'i 'aki 'a e fofonga 'o Sisu 'a hono holoholo 'ihe taimi na'e fua atu ai 'e Sisu 'a e kolosi, 'oku kei hiki'i ai 'e mamani 'a Velonika ki 'olunga 'o a'u mai kihe 'ahoni. Neongo na'e 'ikai tuku ai hono tautea tautau 'o Sisu 'ihe Kolosi, ka koe ki'i ngaue si'isi'i ko 'eni na'e fakahoko 'e Velonika 'oku faka'amua ai 'ehe kakai fefine tokolahi 'o mamani, peheange mai ko kinautolu na'anau hanga 'o holoholo'i 'a e fofonga 'o Sisu. Na'e fihi 'a e kakai pea fakailifia 'a e to'o me'a tau 'a e kau sotia na'anau tataki atu 'a Sisu kae feinga pe 'a Velonika ke a'u si'ene fie kaunga fua mo Sisu hono kolosi pea koe founga ia 'ene 'expression'
'ene kaunga fua 'o e mafasia 'o Sisu.. Koe fakamoleki ko ia 'e Siosifa 'Alematea 'a e lineni mahu'inga moe fonualoto ke tanu ai 'a Sisu 'oku kei talanoa 'aki hono hingoa 'o a'u kihe 'ahoni. Koe tokoni tetau ala lava ma'ae kakai 'i pilisone, 'e malava ke tupu koe koto lelei. Kapau koe lotu pe tetau lava, 'oku mahu'inga 'aupito he 'oku 'iai 'a e fa'ahinga ia tenau fai 'e kinautolu hono taukapo'i 'a e fa'ahinga ko ia 'ihe ngahai founga kehe. It is the little ways that make the difference!
Ko 'eku kole atu kia kimoutolu ko 'eni 'oku tui 'oku totonu ke privatise 'a e ngaahi pilisone, mou 'ofa mai 'o feinga kemou talanoa mo kinautolu 'oku ngaue 'ihe pilisone kemou 'ilo'i pau 'a e mahu'inga ke 'oua 'e tukuange 'a e mo'ui 'etau fanau 'i pilisone ke pule'i 'ehe 'private sector'. Koe tokolahi taha 'o e kau politicians 'a NSW 'oku 'ikai kenau loto kihe 'privatisation' koe 'uhinga kuo 'convince' kinautolu 'oku fakatu'utamaki hano privatise 'a e ngaahi pilisone, 'e toe tupulekina ange ai 'a e ngaahi palopalema kehe pe ia kihe kakai fakakatoa meihe talanoa ko 'eni..
Koe fili fakafo'ituitui pe ia, kapau 'oku 'ikai kete tui koe palopalema 'a e ngaahi matu'a kehe ko 'ete palopalema pea 'oku te 'ataa kete ngaue'i 'a e ngaahi faingamalie ma'a hoto famili, tuku pe 'a kinautolu tenau lava 'o toe fao atu honau nima ke kaungaa fua fakataha moe kakai kehe 'enau ngaahi kavenga. Koe 'ulungaanga faka'Otua 'a e fefua'aki. Koe taimi koee 'oku hounga ai kihe loto ' o e tangata 'a e 'Ofa 'a e 'Otua, 'oku malava ke develop 'a e loto hounga ko ia 'iate kita 'one toe takiekina kita kete 'a'ahi kia Sisu 'i pilisone.
Ko hono privatise 'a e ngaahi pilisone, 'oku mahino mai ai 'oku 'ikai koe 'priority' 'a e pule'anga 'a e kakai 'i loto na'e faihia. 'Oku mahino ai na'e fakatupu 'a e Institution ko ia koe 'employment pool' pea ko 'ene palopalema pe 'a e pule'anga pea nau tafoki hake 'o teke'i 'a e palopalema ko ia kihe kakai kehe (privatise). koe 'absentism' moe 'overtime' 'a e kau ngaue 'oku central 'ihe decision'a e pule'anga ke 'privatise' 'a e ngaahi pilisone. 'E ngutu hua ange kapau 'e to'o mai 'a e kau nofo pilisone 'o 'central' 'ihe ngaahi decisions, pea toki fai leva hano assess pe 'oku kei lelei ke 'privatise'.
Sami, malo 'a e kei tauhi mai 'a e tepile ni.
Malo
Daphne Taukolonga
Sioeli Nau Mission Inc.
From: samipami <sami...@bigpond.com>
To: tasilisili@googlegroups..com
Cc: Daphne Taukolonga <sioelina...@yahoo.com.au>
Sent: Sunday, 5 April, 2009 9:44:28 AM
Subject: [tasilisili] Re: Sydney - Kaha'u Fanau Tonga - Prisons - Privatisation
Malo Daphne, Ka 'oku ou tui 'oku 'ikai koha palopalema ia 'ae Pilisone ( 'ae deport moe suicide ) koe palopalema Fakataautaha pe ia 'ae "faihia"..
Daphne Taukolonga
Apr 4, 2009, 10:25:04 PM4/4/09
to tasil...@googlegroups.com
Sami
Koe ngaahi pharmaceutrical goods (secondary) teu tui tatau pe au moe pule'anga 'okapau ko 'etau talanoa'i 'eni 'a e tafa'aki ko ia. Ko 'etau talanoa'i 'eni 'e kitautolu 'a e 'fehapohapo 'aki' 'ehe 'bereaucrats' 'a e mo'ui 'a e tangata (primary) mo 'etau fanau 'oku tuku pilisone. Koe fa'ahinga 'oku tuku pilisone 'oku nau vunerable ko hono 'uhinga 'oku 'ikai kenau ma'u 'a e fo'i tau'ataina 'oku ma'u 'ehe tokotaha 'oku takatakai holo 'i tu'a pilisone. Pea 'oku 'ikai ke a'u mai honau le'o ki tu'a pilisone, pea koe taimi lahi he'ikai ke a'u atu mo 'enau fakakaukau kihe faikehekehe 'o e 'private' moe 'public'.
Koe 'absentism moe overtime' koe taha ia 'o e ngaahi fua (outcome) 'o e 'stragetic plan' (palani) 'a e executive management 'a e ngaahi pilisone. Koe absentism moe overtime na'e 'ikai ke toki tupu koso hake pe. Ko 'eku tui koe palopalema 'eni ia kuo lau ta'u. 'Oku lava heni 'o mahino 'a e ngaahi 'uhinga kehekehe 'o hange ko 'eni:-
(1) Koe executive management 'a e ngaahi pilisone na'e 'ikai kenau 'communicate' moe minisita kotoa pe na'e ngaue kihe portfolio 'o e ngaahi pilisone 'o e ngaahi pule'anga kehekehe ko 'eni kuo 'osi atu.
(2) 'Oku 'ikai ke lelei 'a e 'organisational communication system' 'oku lolotonga ngaue 'aki 'ihe ngaahi pilisone.
(3) 'Oku totonu ke faka'eke'eke pe fakatotolo'i pe koe ha 'a e 'uhinga 'oku lahi ai 'a e 'absentism' ko hono 'uhinga kae lava ke fakalelei'i 'a e palopalema ko 'eni. 'E lelei ange ke 'uluaki peseti 'e 100% 'a e ngahi pilisone pea toki privatise, koe lolotonga 'enau mahamahaki pea 'ave kinautolu ke tuku 'enau mahamahaki kanau mate 'aupito.
'Oku fu'u mahino lelei mai heni 'oku 'ikai ke fika 'uluaki 'a e fa'ahinga 'oku tuku pilisone 'ihe lelei 'oku fakakaukau'i 'i hano privatise. 'Oku lelei pe hono privatise 'a e ngaahi pilisone 'okapau tetau 'ignore' 'a kinautolu 'oku nofo pilisone.
Sami, ko hono pango pe, he'e privatise 'a e ngaahi pilisone pea 'omai pe 'a e kakai tatau 'oku nau lolotonga ngaue 'ihe pilisone lolotonga 'o ngaue ma'ae ngaahi kautaha ko ia. koe ha leva 'a e kehekehe 'e malava ke fakahoko 'ehe 'private sector'?
'Oku totonu ke 'train' 'a e kau ngaue lolotonga 'o kau ai moe 'executive mangement' ko 'uhi ke lava 'o avoid 'a e 'absentism' moe ngaahi palopalema kehekehe 'oku ngaue'aki 'ehe Palemia ke 'justify' 'ene taukapo'i.
'Oku lelei ange pe ke pule'i 'ehe pule'anga (administrative power) koe 'uhi 'oku 'reliable' ange 'enau 'resources' ki hono develop 'a e fa'ahinga 'oku nofo pilisone.
'Oku sai pe 'a e 'privatise' 'o e ngahi matapa pilisone, ko 'enau faihala pea tuli'i pe 'ihe taimi ko ia. ko hono pango, ka privatise 'a e ngaahi pilisone, ko 'ene absent pe ha taha, pea faingofua hono tuli, pea 'e chaos' ange ai 'a e ngaahi pilisone. koe kau ngaue 'a e pule'anga kuopau ke 'ave kinautolu 'o discipline pea toe 'train' ke lelei ange 'enau ngaue, tukukehe kapau koha 'extreme' case.
Malo
Daphne
From: samipami <sami...@bigpond.com>
To: tasil...@googlegroups.com
Cc: Daphne Taukolonga <sioelina...@yahoo.com.au>
Sent: Sunday, 5 April, 2009 10:26:15 AM
To: tasil...@googlegroups.com
Cc: Daphne Taukolonga <sioelina...@yahoo.com.au>
Sent: Sunday, 5 April, 2009 10:26:15 AM
Subject: [tasilisili] Re: Sydney - Kaha'u Fanau Tonga - Prisons - Privatisation
---- Daphne Taukolonga wrote:
> Samipami, koe palopalema faka-management 'eni ia felave'i moe teu 'privatise' o e ngahi pilisone, pea 'oku totonu ke 'uluaki fakalelei'i ia 'ehe pule'anga.. Ko hono privatise 'o 'ona 'oku toe 'risky' ange ia kihe kakai 'oku 'i pilisone 'o kau ai mo 'etau fanau, ko hono 'uhinga he'ikai ke lava 'eha taha 'o a'u kihe pule'anga 'o fakapapaui'i 'koe 'overtime moe sick leave' 'e malava ke solova 'i hano privatise.
-----------------------------------------------------------------------------
Daphne koe mo'oni 'aupito ho'o lave koe palopalema he management, ka 'oku 'ikai teu tui ai koe privatise tene uesia ( kovi) ai 'ae Fanau 'oku tauhi he Pilisone..
> Samipami, koe palopalema faka-management 'eni ia felave'i moe teu 'privatise' o e ngahi pilisone, pea 'oku totonu ke 'uluaki fakalelei'i ia 'ehe pule'anga.. Ko hono privatise 'o 'ona 'oku toe 'risky' ange ia kihe kakai 'oku 'i pilisone 'o kau ai mo 'etau fanau, ko hono 'uhinga he'ikai ke lava 'eha taha 'o a'u kihe pule'anga 'o fakapapaui'i 'koe 'overtime moe sick leave' 'e malava ke solova 'i hano privatise.
-----------------------------------------------------------------------------
Daphne koe mo'oni 'aupito ho'o lave koe palopalema he management, ka 'oku 'ikai teu tui ai koe privatise tene uesia ( kovi) ai 'ae Fanau 'oku tauhi he Pilisone..
Ihe 'eku vakai kihe anga hono malu'ii mohono tokanga'i 'ehe Pule'anga 'ae "Pharmaceutical" kuo fakakaukau ai 'e pehe pe hano malu'i mo tokanga'ii pehe'i 'ae Pilisone 'ehe Pule'anga, 'oku 'ikai teu tui 'e Privatise pea pule fakalevaleva ai 'ae kau taautaha tene fakalele..
Koe ngaaihi Falengaue kotoa pe 'oku nau ngaahi ha Fo'i'akau/ naunau faka- medical , Falekai, etc, 'oku nau 'ihe malumalu 'oe Potungaue 'ae Pule'anga koe TGA ( Therapeutic Goods Administration ).. Koe main Procedures 'oku nau tatau kotoa under tle Rules of GMP ( Goods manaufacture Practice ) 'of TGA pea taki fai aipe 'enau ngaue mohono fakalele 'enau ngaue ka 'oku nau taha kotoa pe 'ihe Lao moe Founga kuo tu'utu'uni 'ehe TGA ,, Koe 'uhi pe koe " koe mo'ui 'ae kakai "
mei little bay..
sami
Enjoy a better web experience. Upgrade to the new Internet Explorer 8 optimised for Yahoo!7. Get it now..
samipami
Apr 5, 2009, 2:44:02 AM4/5/09
to tasil...@googlegroups.com, Daphne Taukolonga
---- Daphne Taukolonga wrote:
> Sami
>
> Koe ngaahi pharmaceutrical goods (secondary) teu tui tatau pe au moe pule'anga 'okapau ko 'etau talanoa'i 'eni 'a e tafa'aki ko ia. Ko 'etau talanoa'i 'eni 'e kitautolu 'a e 'fehapohapo 'aki' 'ehe 'bereaucrats' 'a e mo'ui 'a e tangata (primary) mo 'etau fanau 'oku tuku pilisone. Koe fa'ahinga 'oku tuku pilisone 'oku nau vunerable ko hono 'uhinga 'oku 'ikai kenau ma'u 'a e fo'i tau'ataina 'oku ma'u 'ehe tokotaha 'oku takatakai holo 'i tu'a pilisone. Pea 'oku 'ikai ke a'u mai honau le'o ki tu'a pilisone, pea koe taimi lahi he'ikai ke a'u atu mo 'enau fakakaukau kihe faikehekehe 'o e 'private' moe 'public'.
Daphne, malo e potalanoa , pea hangehange kiate au koho'o manavasi'ii "
Pe 'oku fefee koaa hono "tauhi" e fanau 'i Loto ( pilisone)
Hange ko'eku lave atu kimu'a atu 'oku "five-star" pe hono tauhi kinautolu. 'oku 'ikai ke 'iai ha palopalema ia hono tauhi 'oe Fanau, pea hange 'oku ke manavasi'ii ka privatise, Daphne kuo fakamao'oni'i koe training 'ae kakai taautaha 'oku lelei ange ia he kakai kuo nau ihe loto pule'anga..
Koe "li'aki ngaue" koe faka'ilonga ia 'oe ta'emalava 'ehe tokotaha ngaue ke fakamahino'ii pe 'oku ne keifiengaue koaa pe 'ikai..
Kuou tui pe Daphne ko'eku fakamatala kimu'a atu , koe fakamahinoa pe ia 'e au, 'ae totonu ke vakai'ii na'a kuo taimi ke tukuatu aa kiha kakai tenau ala 'o fai lelei'ii e ngaue..
KOE PALOPALEMA KOEE na'e fakailo ai 'etau Fanau, koe talanoa kehee ia, ko'enau huu koee ki loto pilisone koe toe talanoa kehe moia,,,, koe management he taimi ni , 'ae pilisone, kuo totonu ke vakaii'i..
'manatu'ii 'oku 'iai 'ae UNION 'ae Kau Sela (ofisa ) kae ta'e Union e Kau popula ..
na'a kuo fu'u lahi e hopo holo 'ae Union 'o fakamovetevete kae ikai tukuange ke takitaha fai ha'ane fakakaukau.. Koe minista kihe Pilisone he taimi ni, koe "Pule-lahi malolo ia 'oe Union, pea ke faka'uta ange kihe me'a 'oku nofo ihe 'ene fakakaukau " ke fakalele'ii hano 'ofisi fo'ou pea koe mahu'inga koe haafe miliona ..pea 'ai ke 'ofisi ha fietu'u he ngaahi taua 'oe City, mahalo 'oku fie ofi ia ki langi...
Daphne, 'oku 'ihe Paenga ni 'ae kau faifekau 'oku nau 'a'ahi ma'u pe ki Pilisone, pea kuou tui, kanau
ka lea mai tetau ilo'ii mei ai "koe fee 'ae tafa'aki 'oku matavaivai-lahi taha.........mahalo pe kotau-tolu kau tauhi fanau..mo'etau Fanau... sai pe 'ae Pilisone mo'enau kau ngaue..
kae kehe malo 'ae potalanoa..
sami.
Tetau kei piki he fa'ahinga 'uhinga faka-Union pe kuo taimi ke tau ngaue...
Daphne Taukolonga
Apr 5, 2009, 4:20:55 AM4/5/09
to tasil...@googlegroups.com
Malo Sami 'a e fakatalanoa pea 'oku sai 'etau talanoa toe lahi ange ai 'a e 'ilo.
'Oku 'ikai keu hoha'a au kihe tauhi 'a e fanau 'o hange ko ho'o fakamatala. Ko 'eku hoha'a 'a'aku kihe tafa'aki faka-mangement 'o e ngaahi pilisone. Koe 'uhinga ia 'oku ngutu hua ange 'a e tauhi 'o e fanau 'ihe taimi ni koe kei lava 'ehe management 'ae ngahi pilisone 'o matu'uaki 'a e ngaahi palopalema fakapolitikale 'oku hoko felave'i moe vaa (relationship) 'o e Statutory power pea moe Executive power 'behind' the scene 'oku 'ikai 'ilo ki ai 'a e public. 'Oku kehekehe pe 'a e ongo power ko ia neongo koe kakai tatau pe 'oku fefa'uhi fakapolitikale felave'i moe ngaahi 'strategic plan' kihe ngaahi pilisone. 'Oku fakamahino'i heni 'a e ongo fo'i power ko 'ena mei ho'o fakamatala felave'i moe Minisita 'o e Pilisone koe pule Union fuoloa ia. 'Oku ne hanga 'e ia 'o va'inga veimau 'aki 'a e kau ngaue moe kau popula. Kapau he'ikai kene taukapo'i ke 'privatise' 'a e ngaahi pilisone, he'ikai ke
'iai ha'ane 'trademark' 'iha 'ane sio mai meihe future kihe lolotonga ni. Toe mahino ange heni hono unuhi atu ia 'ehe pule'anga koe taumu'a kene hanga 'o leva'i 'a e fo'i fakakaukau moe fokotu'utu'u kihe 'privatisation'. 'Ikai ke fakatokanga'i 'ehe pule'ange pea moe Minisita ko ia 'oku kei toe lahi pe 'a e kau helo 'ihe Union 'a e kau sela. 'Oku totonu ke feinga 'a e Minisita ia ke fakalelei'i 'enau 'train' 'a e kau ngaue 'ihe taimi 'o e 'recruitment'.
Koe 'asi 'a e absentism 'iha ngaue 'anga pea koe faka'ilonga ia 'oku 'iai 'a e palopalema fakaleadership moe fakamanagement. Ko 'ene fehalaaki koee 'a e palani meihe 'outcome na'e fakataumu'a ki ai, pea mahino leva ai 'oku kehe 'a e kaveinga 'a kinautolu na'e fai 'a e palani meiate kinautolu 'oku fakahoko 'a e ngaahi palani. 'Oku kau ai moe totonu ke 'train' 'o e kau ngaue, kau atu ki ai mo hono 'analaiso pe koe ha 'a e 'uhinga 'oku mahamahaki ai 'ae kau ngaue, koe ha 'a e 'uhinga 'oku nau li'aki ngaue ai. 'E kau ai moe ngaahi founga 'oku tanaki mai 'aki ' ae ngaahi 'complaints' 'a e kakai 'oku nau 'receive' ' ae ngaahi services, 'o kau ai moha complaint 'a e kau faifekau, complaint 'a e kau counsellors, complaint 'a e kau ngaue, complaints 'a e kau popula. Koe konga si'i pe ia ke fakalelei'i ka koe 'organisational communication system' 'oku totonu ke fakalelei'i.
Koe ha hono kovi 'a e fehopo'aki holo 'a e kau ngaue 'oku Union? Koe kau ngaue 'oku nau hanga 'o 'implement' mo fakahoko 'a e ngaahi tu'utu'uni faka-management. Pea kapau 'oku fehalaaki 'enau to'onga mo'ui pea moe 'expectation' 'a e public, pea 'oku totonu ke 'train' kinautolu ke toe lelei ange 'enau fakahoko honau ngaahi fatongia, totonu ke toe fusi'i moe lao ki hono 'discipline' kinautolu 'o kamata pe meihe Executive Management 'o fai hifo ai kihe frontline staff. 'Oku totonu ke fakalelei'i 'ehe pule'anga 'a e 'current system' ko hono 'ai ke privatise, tetau fakapapaui'i fefe 'e lelei ange 'a e founga tenau ngaue 'aki? 'E nifi ee kae nafa eee.
Malo
Daphne
From: samipami <sami...@bigpond.com>
To: tasil...@googlegroups.com
Cc: Daphne Taukolonga <sioelina...@yahoo.com.au>
Sent: Sunday, 5 April, 2009 4:44:02 PM
Subject: Re: [tasilisili] Re: Sydney - Kaha'u Fanau Tonga - Prisons - Privatisation
Subject: Re: [tasilisili] Re: Sydney - Kaha'u Fanau Tonga - Prisons - Privatisation
stan palu
Apr 6, 2009, 2:50:14 AM4/6/09
to tasil...@googlegroups.com
Malo 'a e fakatalanoa mai 'ihe tepile ni.
Koe 'etau fanau na'e fakahu atu kihe pilisone koe 'stupidity pea nau iku ki pilisone koe 'uhi 'oku lau 'ehe lao na'anau talangata'a ange ki ai. 'Oku toe lahi ange honau palopalema 'ihe hili hono fakahu kinautolu ki pilisone, 'ihe taimi ni 'oku 'ikai ke ngata pe 'ihe 'enau 'leekooti kovi' ka 'oku tokolahi 'a e fa'ahinga 'oku nau 'sczopherenia' (mental illiness), pea 'osi 'suicide' atu 'a e ni'ihi. Fa'ahinga 'oku 'ataa mai 'o tipooti ki Tonga. Kapau temou faingamalie 'i ha'amou lava atu ki Tonga, mou a'u tonu atu kia Mapa Puloka, moe kau polisi (probation) kenau hanga 'o fakamatala atu 'a e faingata'a 'oku tofanga ai 'a Tonga 'ihe si'i fanau kuo tipooti ki Tonga. 'Oku 'iai 'a e felave'i 'a e palopalema faka'atamai 'a e fa'ahinga na'e fakahu ki pilisone pea moe tefito pe 'uhinga lahi ko ia 'oku feinga ai 'a e pule'anga ke privatise 'a e ngaahi pilisone.
----------------------------------------------------
'Oku 'i ai 'ae polokama 'ae SUTT 'i Tonga kihe fa'ahinga ko ia kau deportee pe koe ui koe kau TIPOTA ka 'oku ui ia 'e he polokalama ngaue ni koe FOKI KI 'API...koe hingoa ia kuo ui 'aki 'ae polokalama ngaue ni pea 'oku 'uhinga hono ui 'ae plolokalama ni ko e feinga'i ke to'o atu e faka'aluma mo hono fakahilihili'i 'o e kakai ko 'eni 'i he 'enau kau ki he sosaiete.
Koe polokalama foki ki 'api 'oku 'i ai 'enau kau fakataha moe potungaue polisi 'a Tonga pehe ki he potungaue fefolau'aki pe koe Immigration, koe taumu'a 'oe fengaue'aki ni ko malava 'o talitali 'ae si'i fa'ahinga ni ki Tonga pea fai ai mo hono fakataukei
kimu'a pea toki hoko atu 'ene fononga moe mo'ui 'i he soasiete Tonga. koe taha 'oe palopalema kuo fakatokanga'i 'i he kau foki ki 'api ko 'ikai ke nau lava 'o (blend) fakafeohi lelei moe toenga 'oe sosaiete, pea koe 'uhinga ia kuo kau ai 'ae polokalama ko 'eni 'i hono talitali 'oe kau Tipota 'i he mala'e vakapuna Fua'amotu...(manatu'i 'oku 'ikai ke fakamalohi'i 'ae kau tipota ke nau kau ki he polokalama ka 'oku fai e ngaue ke hono honau fakafoki ange ke nau kei mou'a tatau pe ki he lao 'o Tonga pea koe taimi ia 'e toe sai ange ai 'ae ngaue he 'oku nau kei 'i he malumalu 'oe lao.)
Ne 'osi ai e folau ia 'e taha ne mo'unofoa 'ae tokotaha ia ne fakafoki ange ki Tonga 'i mala'e vakapuna koe 'ikai ke ai ha taha ke talitali kinautolu...Ko e faka'ofa mo'oni 'ae taimi ko ia. 'Oku ai e ngaahi fakafoki ia 'oku nau fetu'utakji mai ki honau ngaahi famili pe kainga ke taliki nau tolu ai moe fa'ahinga ia 'oku tali p[e kinautolu 'e he kaunga fakafoki pea ka tau talanoa ai 'e si'i si'i 'ae paenga ni ia.
tuku kei lave atu pe au ki he polokalama ngaue 'ae SUTT koe foki ki 'api.
1. TALITALI 'OE TOKOTAHA FAKAFOKI KI 'API.
'Oku fai 'eni 'i he fengaue'aki 'ae kau Polisi moe Immigration Tonga moe va'a ngaue faingata'a ia 'ae SUTT koe Langikapo mei Hevani moe Life Line Tonga. 'Oku 'omai 'ae taha fakafokia mai kapau 'oku loto ki ai ki he 'api 'oe Siasi pera 'oku fai ai 'ae ki'i Polokalama fakataukei uike 'e taha. Kapau 'oku 'ikai ke loto ki ai pe a 'ikai ha taha ke tali ia 'oku 'alu leva 'ae kaungaue 'o 'ave 'ae taha ko ia ki he feitu'u pe koe 'api 'oku ne loto ke 'ave ia ki ai
2. POLOKALAMA TU'APULELULU.
'Oku fai faka Tu'apulelulu 'ae polokalama ma'ae foki ki 'api 'oku fai ai 'ae po va'inga akotohitapu moe BBQ pe koha me'a pe 'oku loto ki ai 'ae kau memipa. Kuo 'osi fai foki 'a e ngaahi workshop ma'ae kau foki ki 'api koe konga ia 'oe ngaahi tokoni ki he kau foki ki 'api ki ha ngaue moha hu'anga pa'anga ma'ae fa'ahinga ko 'eni 'i Tonga ni. Kuo 'i ai 'ae fa'ahinga kuo ma'u tokoni ki he 'enau ngaahi ngoue pehee ki he vesitapolo pea moe taha 'o e kau memipa kuo ma'u mo 'ene laiseni ngaue koe tangata vali fakapolofesinale.
3 CAFE CHURCH.
Manatu'i koe tokolahi 'oe kau memipa ko e tupu hanke 'i muli, pea aimoe fa'ahinga ia ko e oo ki muli 'oku nau kei ta'u iiki...koecafe church koe ki'i lotu efiafi ia 'ae kau Tipota 'oku fai ka 'oku fou 'i he fotunga 'oe feohi pe moe ki'i ipu ti pea 'oku kau mai ki he ni 'ae fa'ahinga ko ee 'oku nau ma'u fakamili pea ko e talaloto 'a kinautolu ngaahi hoa koe fakamafana atu mo e fakalaumalie ko 'enau kau ki ha fa'ahinga me'a pehee...
kau ki'i lepa he kae toki hoko atu ki he ngahai faka'amu moe visone 'ae polokalama ngaue ni...
Daphne Taukolonga
Apr 6, 2009, 8:18:47 PM4/6/09
to tasil...@googlegroups.com
Stan
Malo 'a e fakamatala fakalotolahi felave'i moe ngaahi ngaue 'a e Siasi pea 'oku fakatupu fakakaukau.
Na'aku tangutu 'ihe fakataha 'i Pulela'a 'i hono fakafe'iloaki mai 'o e Tongan High Commissioner (Pilinisi Tupouto'a) mo 'ene kau ngaue 'i he ofisi 'o Canberra kihe fakataha. Na'e fehu'i ai 'e faifekau, Mone 'Oliveti pe 'oku 'iai ha tokoni 'a e pule'anga Tonga kihe fa'ahinga ko 'eni 'oku ke fakamatala mai ne fakafoki atu ki Tonga etc.. Koe tali 'ae Tongan High Commissioner 'oku toki 'ilo'i pe 'i Tonga 'a e fa'ahinga ko ia 'ihe 'enau tu'uta 'i mala'e vakapuna 'o hange ko ho'o fakamatala. Na'e toe lea pe foki 'a Nanasi, hoa 'o e Pilinisi 'one mention ai 'ae ni'ihi 'a e ngaahi fakamatala kuo ke 'omai, 'o hange koe fa'ahinga 'oku tu'uta 'i Tonga kae 'ikai ke 'iai ha 'api pe famili kenau 'alu ki ai. 'Oku mahino ange kiate au ho'o fakamatala mo fakaikiiki mai 'i Tasilisili.
'Oku ou lave'i 'oku fonu 'i Tasilisili ni 'a e fa'ahinga 'oku taki kakai 'i he ngaahi fungavaka kehekehe 'ihe 'etau nofo fakakomiuniti. Koe palopalema ko 'eni 'oku talanoa'i 'oku malava ke leva'i ke toe fakafiemalie ange, ka koe alea fakapolitikale 'oku fiema'u ke fakahoko. Koe konga lahi 'o e ngaahi palopalema ia 'oku tofanga ai hotau kakai neongo 'a e 'i 'Aositelelia ni 'a e Tongan High Commissioner, 'e toki malava ke solova 'a e ngaahi palopalema lahi meiha humai ha fa'ahinga ' independent charity organisation' 'one tu'u 'o ngaue fakataha moe pule'anga Tonga (behind the scene), fakataha moe kau taki 'o e ngaahi siasi Tonga 'o muli ni.
'Oku 'iai 'a e taimi lahi, kapau koe pule'anga Tonga tenau fakahoko ha fa'ahinga alea, neongo he'ikai ke lea mai 'aki 'ehe pule'anga 'Aositelelia pe Nu'usila pe 'Amelika ka 'ihe 'atamai 'o e kakai 'oku nau fakakaukau'i 'a e ngaahi fonua ko ia, tenau fakakaukau kinautolu, koe pule'anga Tonga 'oku totonu kenau solova pe 'enau palopalema 'a kinautolu, tautefito kapau koha palopalema felave'i mo honau kakai fakafo'ituitui, 'o hange koe tafa'aki kihe maumau lao. 'E toe tatau pe ia moha feinga 'a e kau taki 'oe ngaahi siasi ke fakahoko ha ngaahi alea fakapolitikale moe kau taki 'o e ngaahi fonua ko ia, neongo he'ikai kenau lea mai 'aki ka 'ihe 'atamai 'o e kakai 'oku nau fakakaukaui'i 'a e ngaahi fonua ko ia, 'oku nau fakakaukau kinautolu koe ngaahi siasi 'oku nau tu'umalie pe kinautolu pea 'oku totonu kenau fua pe 'e
kinautolu 'enau palopalema. 'Oku mahu'inga leva ai ke fai ha fe'ilongaki kihe ngaahi political cultures 'o e ngaahi fonua temokalati (developed).
Koe taimi koee 'oku 'asi atu ai ha independent charity organisation 'o hange koe Sioeli Nau Mission Inc. pe koha toe kautaha charity pe 'a Tonga, pea 'oku mata'a'a 'a e kau taki ia 'o e ngaahi pule'anga pe fonua fakatemokalati, ko hono 'uhinga he 'oku nau poupoui'i 'e kinautolu 'a e ngaue faka-charity, pea 'oku lava 'o mahino ia 'ihe Taxation System 'a e mahu'inga 'ia 'ae ngaahi fonua Temokalati 'ihe fa'ahinga entities faka-charity. 'Oku 'osi mahino'i ia 'ehe kau taki 'o 'Aositelelia ni 'oku 'iai 'a e fa'ahinga ia 'oku nau kumi tokoni pe 'assistance' meihe ngaahi kautaha charity. 'Oku nau toe mahino'i foki 'oku lahi 'a e ngaahi mainstream services 'a e government 'oku 'ikai ke a'u ki he fa'ahinga tokolahi, tautefito kihe fa'ahinga 'oku 'iloa koe 'minorities' pea nau toe
mahino'i koe tokolahi 'oku 'ikai ke a'u ki ai 'a e ngaahi services 'a e ngaahi siasi. Koe taimi ia 'oku humai ai 'a e alea fakapolitikale 'a e ngaahi kautaha charity ka 'e fakatatau pe ia kihe ngaahi taumu'a ngaue 'a e ngaahi kautaha charity takitaha. He'ikai ke lava 'a e alea ia ko ia 'o fakahoko 'ehe Sioeli Nau Mission he 'oku 'ikai koe taha ia 'o 'ene ngaahi objectives 'ihe lolotonga ni, pea kuopau leva ke 'operate' pe fakalele 'o fakatatau kihe lao mo 'ene ngaahi taumu'a ngaue, tukukehe kapau 'e liliu 'ihe kaha'u ke fakakau mai ai 'a e tafa'aki ko 'eni 'oku tau talanoa ki ai.
'Ihe tafa'aki kihe fehu'i 'a Mone 'Oliveti pea moe vaha'a 'o e department 'a e Tongan High Commissioner (pule'anga Tonga), 'e lelei ange leva ke hu 'ae independent charity organisaton 'o alea'i kihe pule'anga 'Aositelelia ke tukuange mai ha pa'anga ke tauhi 'aki 'a e fanau Tonga 'e tuku pilisone ka kuopau ke tipooti ki Tonga, koe 'uhi ke 'ave 'a e pa'anga ko ia 'o fakapa'anga 'aki 'a e ngaahi polokalama ko 'eni 'a e Siasi na'ake fakamatala mai 'e Stan mo fakalelei'i ai pe 'a e mo'ui 'a e si'i fa'ahinga 'oku tipooti 'i Tonga kae 'oua tenau 'uluaki nofo pilisone 'i heni kae toki li'aki atu kinautolu ki Tonga. Koe mahu'inga ia ke ngaue fakataha 'a e pule'anga Tonga moe kau taki 'o e ngaahi siasi moe ngaahi kautaha 'charity' koe 'uhi 'oku need 'e Tonga 'a e ngaahi tokoni ihe alea fakapolitikale mo
fakavaha'a pule'anga, 'e toki malava pe ia 'ehe ngaahi kautaha faka'charity'. koe mahu'inga 'o e ngaue fakataha koe 'uhi ke maheni 'a e officials 'a e pule'anga Tonga moe fa'ahinga 'oku nau fakafofonga'i 'a e ngaahi siasi, pea nau maheni foki mo kinautolu 'oku ngaue ma'ae ngaahi charity organisation. Ko 'ene 'omai koee 'a e 'needy' pe koe fa'ahinga 'o to'e 'ihe faingata'a'ia 'o Tonga 'o fokotu'u ke hoko koe senita (centre) 'o e fakakaukau moe fokotu'utu'u pea 'oku 'otometika pe ai 'a e faingofua ange ke ngaue fakataha 'a e pule'anga Tonga, moe kau taki 'o e ngaahi Siasi moe ngaahi charity organisation 'oku langalanga fo'ou hake ma'a Tonga 'o hange koe Sioeli Nau Mission Inc.
Pea koe taha ia 'o e 'uhinga lahi 'a e taukapo'i, 'e kei ngutuhua ange, pe lelei ange pe ke 'oua 'e 'privatise' 'a e ngaahi pilisone koe 'uhi he'e toe faingata'aange 'a e ngaahi alea 'o hange ko ia kuou fakamatala atu ki ai i 'olunga 'okapau 'e privatise. 'Oku flexible ange 'a e ngaahi pule'anga Temokalati 'ihe 'ene felave'i moe ngaahi fakalelei pe fokotu'utu'u kihe kau ngaue moe kau popula 'ihe lolotonga moe kaha'u..
From: stan palu <paeai...@hotmail.com>
To: tasil...@googlegroups.com
Sent: Monday, 6 April, 2009 4:50:14 PM
Subject: [tasilisili] Re: Sydney - Kaha'u Fanau Tonga - Prisons - Privatisation
----------------------------------------------------
'Oku 'i ai 'ae polokama 'ae SUTT 'i Tonga kihe fa'ahinga ko ia kau deportee pe koe ui koe kau TIPOTA ka 'oku ui ia 'e he polokalama ngaue ni koe FOKI KI 'API...koe hingoa ia kuo ui 'aki 'ae polokalama ngaue ni pea 'oku 'uhinga hono ui 'ae plolokalama ni ko e feinga'i ke to'o atu e faka'aluma mo hono fakahilihili'i 'o e kakai ko 'eni 'i he 'enau kau ki he sosaiete.
Koe polokalama foki ki 'api 'oku 'i ai 'enau kau fakataha moe potungaue polisi 'a Tonga pehe ki he potungaue fefolau'aki pe koe Immigration, koe taumu'a 'oe fengaue'aki ni ko malava 'o talitali 'ae si'i fa'ahinga ni ki Tonga pea fai ai mo hono fakataukei
kimu'a pea toki hoko atu 'ene fononga moe mo'ui 'i he soasiete Tonga. koe taha 'oe palopalema kuo fakatokanga'i 'i he kau foki ki 'api ko 'ikai ke nau lava 'o (blend) fakafeohi lelei moe toenga 'oe sosaiete, pea koe 'uhinga ia kuo kau ai 'ae polokalama ko 'eni 'i hono talitali 'oe kau Tipota 'i he mala'e vakapuna Fua'amotu...(manatu'i 'oku 'ikai ke fakamalohi'i 'ae kau tipota ke nau kau ki he polokalama ka 'oku fai e ngaue ke hono honau fakafoki ange ke nau kei mou'a tatau pe ki he lao 'o Tonga pea koe taimi ia 'e toe sai ange ai 'ae ngaue he 'oku nau kei 'i he malumalu 'oe lao.)
Ne 'osi ai e folau ia 'e taha ne mo'unofoa 'ae tokotaha ia ne fakafoki ange ki Tonga 'i mala'e vakapuna koe 'ikai ke ai ha taha ke talitali kinautolu...Ko e faka'ofa mo'oni 'ae taimi ko ia. 'Oku ai e ngaahi fakafoki ia 'oku nau fetu'utakji mai ki honau ngaahi famili pe kainga ke taliki nau tolu ai moe fa'ahinga ia 'oku tali p[e kinautolu 'e he kaunga fakafoki pea ka tau talanoa ai 'e si'i si'i 'ae paenga ni ia.
tuku kei lave atu pe au ki he polokalama ngaue 'ae SUTT koe foki ki 'api.
1. TALITALI 'OE TOKOTAHA FAKAFOKI KI 'API.
'Oku fai 'eni 'i he fengaue'aki 'ae kau Polisi moe Immigration Tonga moe va'a ngaue faingata'a ia 'ae SUTT koe Langikapo mei Hevani moe Life Line Tonga. 'Oku 'omai 'ae taha fakafokia mai kapau 'oku loto ki ai ki he 'api 'oe Siasi pera 'oku fai ai 'ae ki'i Polokalama fakataukei uike 'e taha. Kapau 'oku 'ikai ke loto ki ai pe a 'ikai ha taha ke tali ia 'oku 'alu leva 'ae kaungaue 'o 'ave 'ae taha ko ia ki he feitu'u pe koe 'api 'oku ne loto ke 'ave ia ki ai
2. POLOKALAMA TU'APULELULU.
'Oku fai faka Tu'apulelulu 'ae polokalama ma'ae foki ki 'api 'oku fai ai 'ae po va'inga akotohitapu moe BBQ pe koha me'a pe 'oku loto ki ai 'ae kau memipa. Kuo 'osi fai foki 'a e ngaahi workshop ma'ae kau foki ki 'api koe konga ia 'oe ngaahi tokoni ki he kau foki ki 'api ki ha ngaue moha hu'anga pa'anga ma'ae fa'ahinga ko 'eni 'i Tonga ni. Kuo 'i ai 'ae fa'ahinga kuo ma'u tokoni ki he 'enau ngaahi ngoue pehee ki he vesitapolo pea moe taha 'o e kau memipa kuo ma'u mo 'ene laiseni ngaue koe tangata vali fakapolofesinale.
3 CAFE CHURCH.
Manatu'i koe tokolahi 'oe kau memipa ko e tupu hanke 'i muli, pea aimoe fa'ahinga ia ko e oo ki muli 'oku nau kei ta'u iiki...koecafe church koe ki'i lotu efiafi ia 'ae kau Tipota 'oku fai ka 'oku fou 'i he fotunga 'oe feohi pe moe ki'i ipu ti pea 'oku kau mai ki he ni 'ae fa'ahinga ko ee 'oku nau ma'u fakamili pea ko e talaloto 'a kinautolu ngaahi hoa koe fakamafana atu mo e fakalaumalie ko 'enau kau ki ha fa'ahinga me'a pehee...
kau ki'i lepa he kae toki hoko atu ki he ngahai faka'amu moe visone 'ae polokalama ngaue ni...
The new Internet Explorer 8 optimised for Yahoo!7: Faster, Safer, Easier.. Get it now..
Reply all
Reply to author
Forward
0 new messages