Malanga Sapate 15/04/2012
Potu Folofola Sione 20:23 “Kapau te mou fakamolemole ‘ae hia ‘ae ni’ihi kuo fakamolemole; kapau te mou tuku ‘ae hia ’a ha ni’ihi kuo tuku pe.”
Kaveinga: “Ke tau fefakamolemole’aki”
Himi 377-441-585 (414)
Talateu
‘Oku tau lolotonga fononga ‘i he fa’ahita’u faka-Kalisitiane ‘oe Toetu’u. Pea ‘oku kei vana-vana-iki mai ‘ae fekau ‘oe toetu’u– kuo hoko ‘ae potu ne ‘ikai ha toe ‘amanaki ‘a ha’a tangata ki ha lelei ‘e ma’u mei ai, koe haa’anga mai ‘oe ivi fai fakamo’ui ‘oe ‘Otua. Ko fa’itoka na’e ala ma’u mei ai ha fakamatala fakamuimui taha ki ha piokalafi ‘o ha taha kuo ne mate. Ka kuo hoko ‘eni ‘a fa’itoka ko ha kamata’anga ‘o ha piokalafi ‘o ha tangata na’a ne pekia ka kuo ne toe mo’ui mai ‘o lauikuonga. Kuo hoko ‘ae mo’oni ‘oe toetu’u ‘a Kalaisi ko ha kamata’anga ‘o ha kosipeli ki ha’a tangata. Kuo ‘ikai kei ngata pe ‘a hono fakamatala ‘i taimi ka kuo fakaava
‘e Sisu ‘ae matapa ke fai-fononga atu ‘a ha’a tangata ki he ‘Itaniti ‘oe ‘Otua. Koe talanoa ia ne hangee ‘oku fakalele loto ki he kau ako pea moe kakai kotoa pe ‘i Selusalema mo Siutea ‘i he hili ‘oe ongo mai kuo toetu’u ‘a Sisu. Pea ‘oku lolotonga nofo ‘i he loto ‘oe kau ako ‘ae ngaahi fehu’i ko ‘eni: Koe mo’oni nai ‘ae talanoa kuo ongo mai? Pea kapau koe mo’oni: ‘Oku anga fefe nai ‘ae hoko ‘ae fu’u me’a ni? ‘I he lolotonga ‘ae kei nofo manavahe’ia pea mo taataapuni fale ‘ae kauako kuo ongoongo atu ‘e Mele ‘ae me’a na’a ne mamata ki ai he fonua loto ‘o fekau’aki moe ongo angelo pea ta’ota’o atu mo ia ‘ae fakamatala ‘a Pita mo Sione ki he me’a na’a na mamata ki ia he fonua loto kuo “tu’u ‘a Sisu ‘i honau lotolotonga” pea ne folofola kiate kinautolu ‘o pehee “Si’oto ‘ofa atu!” Pea ‘oku fakamatala ‘a Sione pea ‘i he’ene lea pehee na’a ne hoo kiate kinautolu ‘one folofola “mou ma’u laumalie ma’oni’oni aa. Pea kia Sione pea hili ‘ene fakamafai’i kinautolu na’a ne momoiange ‘ae fuofua fekau ‘oe toetu’u ka ko hotau veei malanga “Kapau te mou fakamolemole ‘ae hia ‘ae ni’ihi kuo fakamolemole; kapau te mou tuku ‘ae hia ’a ha ni’ihi kuo tuku pe.”
Koe vete ‘oe potu tohi
’Oku fakamatala ‘e he natula ‘o ‘ene ha ki he’ene kauako ‘ae naunau’ia moe mafai ‘o hono sino toetu’u ‘oku ‘ikai mafai ha matapa ia ke tapuni mai ki ai (v.26). Ka koe sino toetu’u ko ia ‘oku ‘ikai ko ha toe sino mo ha toe fotunga fo’ou ‘o makehe ia mei hono fotunga ‘i he kolosi (v 27). Koe sino tatau pe ka kuo fakanaunau ia ke fe’unga mo ha sino langilangi’ia mo taau hangee ko ia ‘oku lea ki ai ‘a Paula. Ko ‘ene fakahaa’i ia mo fakamo’oni atu ki he’ene kauako ‘ae pau ke nau ma’u foki ‘ae mo’ui koe’uhii he kuo ne toetu’u mei he pekia. Koe tefito’i fakamamafa ia ‘oku feinga ‘ae ngaahi kosipeli ‘e 4 ke fakamahino fekau’aki moe toetu’u, ko hono fakamo’oni’i. Pea koe ongo mo’oni’i me’a lalahi ‘e 2 kuo nau feinga ke
fakamo’oni’i ‘aki ‘ae mo’oni ‘oe toetu’u ‘a Sisu. Koe ‘uluaki, koe fonualoto maha (empty tomb). Pea ko hono ua, ko ‘ene ngaahi ha-ha-holo (appearances) ‘ae ‘Eiki toetu’u. Pea koe talanoa ‘oe pongipongi ni, koe feinga ‘a Sione ke ‘omai ‘ae mo’oni ‘oe ha-ha-holo ko ia ‘i ha’ane haa ki ha ki he kauako lolotonga ‘enau tatapuni fale ko ‘enau nofo manavahe ki he ha’a Siu. Pea koe mo’oni ‘oku feinga ‘a Sione ke ‘omai – koe fakamo’oni ki he mo’oni ‘oe toetu’u koe fo’i ngaue ia ‘oku hoko ‘i he funga ‘oe toumu’a lave mai ‘ae ‘Eiki toetu’u ki hoto loto “Si’oto ‘ofa atu! Koe ‘ene fuofua fetapa “Si’oto ‘ofa atu!” koe lea kainga mo ia ‘i he lea fakahepelu ki he “Melino”
(šālôm) koe lea ‘oku ne lolo ‘ae manavahe pea se’ese’e ki tu’a moe kau po’uli ‘oe loki ne nau tefua ai kae fakahopo mai ‘ae maama fo’ou ‘oe tui ‘io ko honau maama’anga ia koe ‘i honau lotolotonga ‘ae ‘Eiki toetu’u. Koe melino ‘oku talanoa ki ai ‘a Sione ‘oku toe fu’u mama’o atu ia hono loloto hono ‘uhinga mei he lea melino ‘oku tau anga maheni mo ia (Sione 14:27; 16:33; Loma 5:1; Filipai 4:7). ‘Oku ‘ikai fakafalala ‘a ‘ete fakamo’oni ‘i he mo’oni kuo te fakapapau’i ka koe mo’oni ‘oe me’a na’e hoko ‘oku ne fakatupu ‘i hoto loto ‘ae mahu’inga ke fai ‘a hono fakamo’oni’i. ‘Oku mu’a mai ‘ae mo’oni ‘o fakatupu ‘etau tui, ‘o ‘ikai ko ‘etau tuii ‘oku ne fakatupu ‘ae mo’oni ‘o hangee ko ia na’e mo’ua ai ‘a Tomasi he talanoa ni.
Koe ma’u’anga ivi ke fai’aki ‘ae fakamolemole
Koe taimi kotoa pe ‘oku lea ai kia Sione 20:23 “Kapau te mou fakamolemole ‘ae hia ‘ae ni’ihi kuo fakamolemole; kapau te mou tuku ‘ae hia ’a ha ni’ihi kuo tuku pe” ‘oku tau lea fakataha ai pe mo Matiu 6:15 “Pea ka ‘ikai te mou fakamolemole ‘ae ngaahi hala ‘ae kakai pea ‘e ‘ikai foki fakamolemole ‘e ho’omou Tamai ho’omou ngaahi hala.” Koe mafai na’e foaki ‘e he ‘Eiki toetu’u koe mafai fakalaumalie ke tataki’aki ‘ae ngaahi ngaue fakalaumalie ki hono malanga’i mo ngaue’i ‘ae Ongoongo lelei ki he angahala pea ke ma’u ‘e he angahala ‘ae fakamolemole ‘i hono ta’ata’a. Na’e ‘ikai foki ke foakiange ‘ae mafai ni ke nau fai ‘ae fakamolemole angahala he ‘oku ‘ikai ha taha mo’ui ‘e tonuhia ngata pe ‘i he ‘Otua toko taha ‘oku ‘o’ona ‘ae langilangi moe mafai ko ia. Na’e ‘ikai hoko mai ‘ae mafai ni ke nau fakamaau’i’aki ha kakai ka koe mafai ke talaki ke ‘ilo ‘e mamani koe anga ‘eni moe ‘ulungaanga ‘e fai’aki ‘e he ‘Otua hotau fakamaau.
‘Oku tau mafai leva ke tau fakahaa’i ‘ae fakamolemole ‘oe angahala ‘o fou ‘i he tui moe fakatomala. Si’oto ‘ofa atu! Koe uho ia ‘oe fakamolemole ‘oku talanoa ki ai ‘a Sione he ko ia ‘ae “melino ia ‘ae ‘Eiki”. Koe melino ia ‘oku tu’uloa he koe fakamolemole ia ‘oku tolonga. ‘Oku mo’oni ‘ae lea fakamolemole koe tomu’a mo’ui ‘ae toko taha ‘oku ne fai ‘ae fakamolemole. Pea ‘oku
tolonga ‘ae fakamolemole ko ia koe tau’aki fakavaivai ‘ae ongo tafa’aki. Koe fakahinohino ‘a Sisu ‘o fekau’aki moe fakamolemole ‘ae tangata koe fitu liunga fitungofulu. Kainga ’oku tau a’u pe ki he fakamolemole hono 2 mo 3 koe loi ‘ae ‘uluaki fakamolemole. Kapau ko Kalaisi ‘a hotau takimu’a pea kapau na’e taha pe ‘ene fakamolemole’i ‘ae angahala ‘ae tangata pea koeha ai ‘oku ‘ikai malava ke pehee foki mo ‘etau fakamolemole. ‘Oku tau toutou fai pe ‘ae fakamolemole koe mole ‘ae ngaahi ‘elemeniti mo’ui ‘oe fakamolemole koe “melino ‘ae ‘Eiki.” Kainga koe fili lahi taha ‘etau fai ‘ae lotu koe si’i moe loi ‘etau fai ‘ae fakamolemole. Ko hono hoo kiate kinautolu ‘ae Laumalie Ma’oni’oni ko hono momoiange ia ‘ae mafai ki hono fai ‘oe “malanga, Faiako moe fakamo’ui mahaki” (Matiu 28:16-20; Luke 24:47-49). Koe ma’u laumalie ma’oni’oni aa koe fakakaukau hono toe langa ‘o ha fale fakalaumalie na’e holofa pea na’e makatu’unga ia mei he’enau manavahe ‘i he funga ‘o ‘enau ta’etui ki he toetu’u. Koe “fakamolemole ‘oe angahala” koe uho ia ‘oe pekia na’e fai ‘e Kalaisi pea ‘ikai ia ko ia pe ka koe uho tefito ia ‘o hono toe fa’u ‘oe kovinanite fo’ou ‘ae tangata moe ‘Otua ‘i he pekia moe toetu’u ‘ae ‘Eiki (Matiu 26:28; Selemaia 31:31-34). ‘Oku hanga ‘e Sisu
heni ‘o fakaanga tatau ‘ae founga ‘oe fakamolemole ‘oku fai ‘i ‘Itaniti mo ia ‘oku fai ‘i Taimi.
Koeha ‘ae mo’oni ‘etau fakamanatu ‘oe pekia?
Ko Tomasi koe taha ‘i he kau akoanga ‘a Sisu na’e ‘ikai ke ne ma’u ‘ae a’usia na’e ma’u ‘e he toenga ‘oe kauako. Na’a ne fiema’u ha fakamo’oni pau ki he toetu’u he na’a ne tala’a lahi ki he me’a ni. ‘Oku ha mei he to’onga mo’ui ‘a Tomasi he talanoa ni ha ‘ulungaanga maheni moe kau muimui ‘o Kalaisi ‘o a’u mai ki he ‘aho ni. Kapau te tau fakahoa moe ngaahi Kosipeli kehe pea ‘oku ha mahino mei ai na’e ‘ikai ko Tomasi pe na’a ne ma’u ‘ae ‘ulungaanga hu’uhu’u mo tala’a ki he toetu’u. ‘Ia Matiu koe fo’i taimi na’e mamata ia ‘ae kau ako ‘e toko 11 kia Sisu toetu’u he mo’unga ‘i Kaleli pea pehee ‘e Matiu “Pea ‘i
he’enau mamata kiate Ia na’a nau hu ka na’e tala’aa ha ni’ihi” (Matiu 28:17). Kia Luke lolotonga ‘ene faka’ali’ali kiate kinautolu hono ngaahi mata kafo pea pehee ‘e Luke “Pea ‘i he’enau kei tui ngata’a koe’uhii ko ‘enau fiefia mo ofoofo...” (Luke 24:41). Na’a nau ma’u pe ‘ae fekau meia Sisu ke nau fetaulaki ki Kaleli ka na’e ‘ikai te nau ‘alu koe hulu ‘enau manavahe (Matiu 28:7).Kainga ki he fakahoha’a malanga ni koe fotunga tokua ‘eni ‘oku tau kei fakamanatu’aki ‘ene pekia moe
toetu’u ko ‘etau tali ‘io na’e toetu’u ka ‘oku ‘ikai fakahaa’i atu ‘ehe ‘etau to’onga mo’ui ‘ae mo’oni ‘oe moe ivi ‘oe ‘Eiki Toetu’u.
’Oku feinga ‘a Sione he’ene hiki ‘ae talanoa ni ke ne toe faka’ai’ai mo fakalotolahi’i ‘etau tui ko Sisu Kalaisi koe ‘Alo mo’oni ia ‘oe ‘Otua. Kia Sione koe kotoa ‘oe ngaahi tala faka’ilonga ‘i he’ene hiki Kosipeli ‘oku tuhu kotoa pe ia ki he’ene hoko mai ke ‘omi mo’ui ma’ae kakai tui ki he’ene pekia moe toetu’u. Kia Sione koe ni’ihi pe ‘eni ‘ae ngaahi talanoa melie kuo ne hiki tohi ka ko hano fakama’opo’opo ko ‘etau tui ko Sisu koe Kalaiisi ia pea koe ‘Alo ia ‘oe ‘Otua mo’ui pea ‘iate ia ‘oku tau ma’u ia ‘ae mo’ui ta’engata. Koe pole moe fekau ‘oe malanga
ni – ‘i he kuohili, na’e hoko ‘ae fakatanga ‘ae kau ta’e tui kia Sisu pe ko ha’a Siu koe tefito’i faingata’a ia ‘oe tui faka-Kalisitiane. ‘I he ngaahi ‘aho ni, kuo hoko ‘ae fakafefeka hotau ngaahi loto ke tau fai ‘ae fefakamolemole’aki koe tefito’i faingata’a ia ki hono tali e mo’oni ‘oe toetu’u. Ko ia siasi, ko hotau tufakanga ke fakaongoongo kakato ki he fuofua fekau kuo tatala mai ‘e he ‘Eiki toetu’u kiate kitautolu ‘i he funga ‘oe kau mai e ivi ‘oe Laumalie Ma’oni’oni. Koe fakamo’oni ia ki he mo’oni ‘oe toetu’u – ko ‘etau fefakamolemole’aki. Koe me’a ia te ne fakamafana’i hotau loto lolotonga ‘ae fononga ‘oku tau fai, he kumi hotau Kenani fakalangi…’Emeni!
...fakamolemole atu he ngali kuo tomui mama’o atu ka ‘oku pule pe ‘ae tu’unga pea ‘oku ou fakamolemole lahi atu ki he kau laukonga fakalongolongo....’ofa pe ke langilangi’ia hotau ‘Eiki toetu’u ‘i he’etau mo’ui....lau ai pe ‘etau folofola fakauike pea fai moe lotu fakafamili ‘oua na’a tuku...’ofa atu kiate kimoutolu hono kotoa pe...
Kavauhi