Re: English Yazısı
Carey Jangam
Daha nceki harf yazılarının hepsinde Arap harfleriyle gsterilen perdeler, bu yazıda St. Gailen neumleri ve Dasia perde imlerini andıran 7 temel im ve bu imlerin (ekler yaparak oluşturulmuş) variantlarıyla gsterilir. (Bu yazıda kullanılan 7 temel perde iminin Ermeni alfabesinden alınma harfler olduğu sylenirse de, Ermeni alfabesindeki harfler ile St. Gailen neumlerine benzeyen bu imler arasında -yazı karekterlerindeki benzerliğin tesinde- herhangi bir ilişki bulunmamaktadır).
Trk mziğinde daha nce kullanılmış tm mzik yazılarının aksine (sağdan sola dağil!) soldan sağa doğru yazılıp okunan bu yazıda kullanılan 7 temel perde imi ve bu imlerin gsterdiği perdeler şunlardır: (Şekil 67).
Bu perdelerin oktavları aynı imlerin altına (ya da aşağıya doğru uzantısı olan imlerde uzantının ucuna) eklenen kısa izgilerle (1. oktav iin 1 izgi, 2. oktav iin 2 izgi) gsterilir. Ancak, 2., 5 ve 6. imin st oktavlarında kullanılan ek izgiler bu imlerin altlarına izilmeyip gvdelerine eklenir bu nederle de temel biimleri biraz değişir: (Şekil 68).
Ancak burada hemen belirtmek gerekir ki, perde imlerinin zerine konulmuş alteration izgileri, o imlerle gsterilen perdelerin tizleşeceğini gsterir (Pestleşeceğini değil !), fakat tizleşmenin diyatonik mi yoksa kromatik mi olacağını belirtmediği gibi ka komalık bir tizleşme olacağını da belirtmez. Dolayısıyla zerine alteration izgisi konmuş herhangi bir perde iminin diyez mi yoksa bemol m anlamına geldiği ve ka komalık bir diyez ya da bemol gsterdiği ancak genel dizideki yeri ve eser iinde kullanılışına gre (makamın gerekleri ve ezginin ilerleyişi dşnlerek) saptanır: (Şekil 70).
Daha nceki harf yazılarının tmnde Arap rakamlarıyla gsterilen sreler, bu yazıda perde imlerinin zerine konulan noktalar, izgiler ya da ii boş yuvarlaklarla gsterilir. Bu sre gstergeleri altlarında perde imi olmaksızın yazıldığı zamansa aynı sredeki susları gsterir: (Şekil 71). Bazı yazmalarda drtlk ve sekizlik sreleri gstermek iin kısa izgiler yerine virgller kullanılmış olduğu da (drtlk iin bir virgl, sekizlik iin iki virgl gibi) grlmektedir. Ayrıca drtlk sus iin tek izgi ya da tek virgl yerine yukardaki izelgede parantez iinde gsterilmiş olan imin kullanıldığı da olur.
Sre gstergeleri (aynen bazı lavta tabulaturlarında olduğu gibi) aynı sredeki ardışık seslerin ilki iin verilir (ikincisinin, ncsnn stne yeniden yazılmaz !). Ancak, Hamparsum yazısındaki perde imleri vuruşlara gre kmelenmiş bekler halinde yazıldığından, her bekteki ilk imin sresi (bir nceki bekteki son imin sresiyle aynı olsa bile) yeniden yazılır, leme (triole) vb gibi yapay blnmeler, ilgili beklerin zerine konulan bağ imiyle gsterilir. rneğin (Segah perdesindeki srekli değiştirge, evriyazıda donanıma alınmıştır). (Şekil 72).
Trk mziğinde kullanılmış yazılar arasında yaygınlaşabilmiş ilk rnek olan Hamparsum yazısı, uzun bir sre pek ok kişi tarafından kullanılmış ve bu yazıyla binlerce eser saptanmıştır. Dolayısıyla değişik kişilerin yazmaları arasında, gerek yazı karakteri gerekse kullanılan imler aısından farklılıklar olabilmektedir, zellikle l ve bitiş izgisi olarak kullanılan imlerin anlamlandırılışı (Trk mziğindeki byk usulleri gsterebilmek amacıyla olsa gerek) sık sık değişebilmektedir: (Şekil 74).
Kapak yazısı da yazım ve imla hataları iin mutlaka gzden geirilmelidir.
Kapak yazını bir kariyer danışmanı ile gzden geirmek istersen randevu alabilirsin.
BİLGİ Yetenek Gelişimi Birimi tarafından hazırlanan rneği grmek iin tıkla: Kapak Yazısı rneği
Kıymetli evrak ek, senet, bono gibi bir değer bildiren, bir hakkı gsterir nitelikteki belgelerdir. Kıymetli evraklar temsil ettikleri hak ile sıkı sıkıya bağlı olan belgelerdir. Senet de para borcunu gsterir kıymetli evraklardandır. Ancak senedin kıymetli evrak statsn kazabilmesi ve kambiyo senetlerine zg haciz yolu ile tahsile konu edilebilmesi iin bir takım zorunlu unsurlar bulunmaktadır.
Bir kambiyo senedi olan bono kayıtsız ve şartsız bir para borcu ikrarını iermelidir. Senet metnine para borcunun herhangi bir olgunun gerekleşmesi veya gerekleşmemesi şartına bağlanması senedin bono vasfına sahip olmasını engeller. Senette para borcundan başka bir şeyin bedel olarak dzenlenmesi mmkn değildir, yalnızca para borcu olabilmektedir.
Geerli bir kambiyo senedinden sz edilebilmesi iin senette geerli bir vade tarihinin de yer alması gerekmektedir. Senet metninde herhangi bir vade belirlenmemiş, boş bırakılmış ise senedin grldğnde denecek senet olduğu kabul edilmektedir. (TTK. 777/2)
Senette deme yerinin gsterilmesi zorunlu unsurlardandır, ancak yazmaması doğrudan geersizliğe sebep olmaz. Senette aıka deme yeri yazmıyorsa dzenleme yerinin deme yeri olduğu kabul edilir. deme yeri de yazmıyorsa dzenleyenin adı soyadı yanında yazan yer deme yeri olarak kabul edilmektedir. Eğer burada da bir yer belirtilmemişse senet bono sayılmaz.
Bono emre yazılı senetlerden olduğundan ve ancak ciro ile devri mmkn bulunduğundan senette lehtarın gsterilmiş olması zorunlu unsurlardandır. Bu sebeple de bonoların hamiline yazılı olarak dzenlenmeleri mmkn değildir.
Senette dzenleme yeri belirtilmemiş ise, dzenleyenin adı-soyadı yanında yazan yer dzenleme yeri olarak kabul edilir. Adın yanında da hi bir yer belirtilmemiş ise geerli bir bonodan sz edilemez.
Son olarak senette bulunması gereken zorunlu unsur keşideciye ait el yazısı ile atılmış imzadır. Keşideci gerek kişi ise kendisine ait el yazısı ile imza, bir tzel kişiliği temsilen atılan imza haricinde bir imza daha atılması (ift imza) imzalayan kişinin temsil ettiği tzel kişilikle beraber şahsen de senet borcuna kefil olması (aval) sonucunu doğurmaktadır. Parmak basmak suretiyle bono dzenlenmesi mmkn olmamaktadır.
Tm bu hususlar erevesinde dzenlenen geerli bir bono kambiyo hukuku bakımından nemli bir senettir. zellikle bonoda belirlenen bedelin denmemesi halinde yapılacak icra takibinde daha etkili bir yntem sağlamaktadır. Dolayısıyla bono dzenlenirken bu hususlara dikkat edilmesi ve eksiksiz dzenlenmesi, bedelin denmemesi halinde alacaklının alacağına kavuşması ve mağdur olmaması aısından nem arz etmektedir.
1- deme Gn: Bu kanunlarda kesin bir şekil şartı değildir. deme gnne yazılan bir tarih demenin o tarihte yapılacağına yazılı beyan anlamı taşır. Eğer nceden belirtilen bir tarihte deme/tahsil iin anlaşılmış ise tarih mutlaka yazılmalıdır. Yoksa vade şekli gsterilmemiş olan bono, grldğnde denir.
2- Trk Lirası: Senette belirtilen tutar, yani senede konu olan bor/alacağın miktarını ifade eder. Yukarıda rnek resimde de grldğ zere kıymetli evrak hkmndeki polienin miktar tutarının sağ ve soluna #5.000# yazılmış. Bu yntem ile senette sonradan mdahaleyi, sağına ve soluna rakam ekleme ıkarmayı nlemek iin (kare) simgeler yazılır.
6- Alacaklı: Senette alacaklı olan gerek veya tzel kişinin ismi, namı yazılır. Tzel kişi ise (rn: X ltd. şti, XXX a.ş)firma resmi nvanı, gerek kişi ise Ali Aka şeklinde yazılır.
Mesela mal aldı iki ay sonrasına senet hazırlandı. Malın alınması, peşin demeler avanslar, faturası, irsaliyesi teslim tutanakları ve szleşmesi anlaşmazlıklarda mahkemelere delil sunularak varsa haksızlık giderilebilmesi iin taraflara ispat kuvveti verir.
10- Mahkeme: Senetten doğan anlaşmazlıklara hangi mahkemenin bakacağı yazılır. Taraflar aynı ildeyse o il, farklı ilde iseler anlaştıkları il,ciroya konu veya neresi olursa olsun derlerse Trkiye mahkemeleri diye not dşlr.
11- Borlu kişi: demeyi taahht eden borlunun bilgilerinin yer aldığı kısımdır. Burada şahıs gerek kişi ise; Adı, soyadı, aık adresi ve Tc kimlik numarası yazılmalıdır. Şahıs tzel kişi ise firmanın nvanı ticaret sicil gazetesi, resmi faturası ve kaşesindeki gibi yazılmalıdır. Firmanın direk kaşesi de yeterlidir.
12- Dzenlendiği tarih: Senetin dzenlendiği tarih yazılarak anlaşmanın ne zaman imza altına sokulduğu not edilerek yine olası bir anlaşmazlıklarda delil hkm taşır. Ben borcumu dedim diyen biri tediye, tahsilat makbuzunu veya banka dekontunu ve tarihini senetle karşılaştırarak hakime ibraz edebilir.
Tzel kişilik arz eden firmalarda ise firma kaşesi yada elle yazılmış firma bilgilerinin altına, stne fark etmez, kanuni imza atmaya yetkili temsilcisi imza atmalı attırılmalıdır. Bu nemlidir. nk atmaya yetkili olmayan biri imzasını atarsa atan kişi borc karşısında ykml olacaktır.
14- Kefil : Kıymetli evraka konu olan borca ilişkin kefil anlaşması varsa kefilin adı soyadı ve imzası atılır. Borlu borcunu demez haciz yoluyla tahsili mmkn olmazsa alacaklı iin mahkeme borcun tahsilini kefilde arar. Kefil ikinci borlu hkmndedir.
16- Senet zetleri : Senete ilişkin daha ok alacaklı tarafın işlerini kolaylaştıran blmdr. Senetleri dosyalarken senet ieriğine nakmadan borlu, vade, tutar gibi bilgilerle alacaklarını takip edebilir. Borlu iinse doldurulduğunda gene tahrifata karşı nlem olarak doldurulabilir ama zorunlu değildir.
17- Senet muhteviyatı, dayanağı : zellikle boş bırakılan bu kısıma senetin hangi borca istinaden hazırlandığı varsa szleşme (Kira, teminat, taksit) iin yazıldığı buraya eklenebilir. Yazılırsa iyi olur.
Oryantasyon programında belirtildiği zere vize işlemlerini kolaylaştırmak iin Erasmus kapsamında gittiğinize ve hibe alacağınıza dair vize yazısı ve SGK ile anlaşmalı lkelere giden ğrenciler iin ise SGK yazısı temin edilmektedir.
Farklı bilgi veya ıslak imza isteyen ğrencilerin evrak talep ederken net bir şekilde bu hususları belirtmesi gerekmektedir. Aksi takdirde yaşanacak gecikmeler iin sorumluluk kabul edilmeyecektir.
59fb9ae87f