"De arrondissementsrechtbank te Leeuwarden, gezien het request door den heer
Mr Bernardus van Loon, procureur bij deze rechtbank, namens den heer [naam],
wonende te [plaats], aan deze rechtbank ingediend, luidende het request
aldus f.i.; gehoord ter raadkamer van heden het rapport van den rechter Mr
Cornelis Wilhelmus de Vriese, daartoe gecommitteerd bij des presidents
ordonnantie van den [datum]; gezien de conclusie van den heer officier van
justitie bij deze rechtbank [enz.]"
De bedoeling van de twee woorden die worden afgekort tot f.i. is duidelijk:
de tekst of de strekking van het verzoekschrift waarop wordt beschikt, wordt
ermee herhaald en ingelast in de beschikking.
Maar welke twee (vermoedelijk Latijnse) woorden zouden dat kunnen zijn?
Mijn Grote Van Dale (altijd handig om bij de hand te hebben) geeft als
aanduiding van de afkorting f.i.:
fiat insertio, het worde ingelast
Robert Buzink
hun Latijn is echter dan te letterlijk.
fio = gebeuren
fiat = laat [het] gebeuren
insertio = invoeging, toepassing
vergelijk:
<http://www.vandale.nl/vandale/opzoeken/woordenboek/?zoekwoord=fiat>
<http://www.vandale.nl/vandale/opzoeken/woordenboek/?zoekwoord=fiatteren>
dus:
fiat insertio = "het invoegen kan gebeuren", "toepassen toegestaan"
=======
"De ambtelijke cultuur werd toen nog sterk bepaald door de macht van het
precedent: nooit zou men een brief of nota ontwerpen zonder eerst
nageslagen te hebben wat in een vergelijkbaar geval eerder was
geschreven. "F.I." Fiat insertio" daarmee gaf je aan wat er uit het oude
stuk kon worden overgenomen in het nieuwe. "
<cf.hum.uva.nl/bai/home/eketelaar/ARCHIEFENRECHT.doc>
--
Evertjan.
The Netherlands.
(Please change the x'es to dots in my emailaddress)
Dus als je op de snelweg wordt geconfronteerd met een klein Ibizaatje
op de oprit, dan is het motto: S.I.
Bulderende groeten van Richard
>> Mijn Grote Van Dale (altijd handig om bij de hand te hebben) geeft
>> als aanduiding van de afkorting f.i.: fiat insertio, het worde ingelast
> hun Latijn is echter dan te letterlijk.
> fiat = laat [het] gebeuren
> insertio = invoeging, toepassing
> dus:
> fiat insertio = "het invoegen kan gebeuren", "toepassen toegestaan"
Waarom te letterlijk? Letterlijker dan "worde ingelast" kan ik mij niet
voorstellen, dat is toch goed Nederlands voor 'invoeging vinde plaats',
en dat betekent toch eerder 'dient te worden ingelast' dan 'invoegen
toegestaan'. Fieri = gebeuren, worden, gedaan worden.
Men neme hier nota van (betekent toch moeten, niet kunnen of mogen).
AugdM.
Hartelijk dank voor Uw hulp (en de Heer De Man uiteraard niet minder voor
zijn 'nihil obstat').
H.K.
"Sorsaka" <buz...@aim.com> schreef in bericht
news:9fa4b59a-3fc2-4552...@o35g2000vbl.googlegroups.com...
Beste August,
je "Waarom" is beantwoord in de quote van mij die je zeer ten onrechte
wegliet.
Het gaat niet om de betekenis in het Latijn op zich, maar hoe het ten
tijde van het gebruik van die afkorting werd opgevat.
Ik zal deze quote daarom nog eens invoegen:
> "De ambtelijke cultuur werd toen nog sterk bepaald door de macht van
> het precedent: nooit zou men een brief of nota ontwerpen zonder eerst
> nageslagen te hebben wat in een vergelijkbaar geval eerder was
> geschreven. "F.I." Fiat insertio" daarmee gaf je aan wat er uit het
> oude stuk kon worden overgenomen in het nieuwe. "
>
> <cf.hum.uva.nl/bai/home/eketelaar/ARCHIEFENRECHT.doc>
"Fiat" werd hier niet opgevat als een optatieve "worde" maar als een
toestemming. De toestemming om het als precedent te mogen gebruiken.
"insero" betekent ook "toepassen", "insertio" kan dus ook, als we onms
niet slechts door het moderne Engelse woord laten verleiden,
"toepassing" betekenen inplaats van of naast "invoeging".
F.I. kan dus beteken dat "de toepassing gefiatteerd wordt".
Naast het tijdgewricht zal ook de contekst moetne bepalen of dat in een
individueel geval geldt.
Hoe kom je daar toch bij, dat 'inserere' ook 'toepassen' kan
betekenen? "To insert", zegt mijn Lewis & Short, met een aantal
daarvan afgeleide varianten.
De vraag betrof
"luidende het request aldus f.i."
en ik weet wel zeker dat dat betekent "dat gaan we hier nu niet
helemaal herhalen, dat request hebt u namelijk al tussen uw
papieren zitten, maar dat request wordt op deze plaats geacht
te zijn ingelast, u dient dit te lezen alsof het hier volledig is herhaald".
Zo heb ik het ook in deze tijd vaak gezien, zoek maar eens met
de zoekmachine naar "geacht te zijn ingelast".
August de Man
"Evertjan." <exjxw.ha...@interxnl.net> schreef in bericht
news:Xns9CF3DD26...@194.109.133.242...
> Hoe kom je daar toch bij, dat 'inserere' ook 'toepassen' kan
> betekenen? "To insert", zegt mijn Lewis & Short, met een aantal
> daarvan afgeleide varianten.
Mijn boekje toont:
"insero, -serui, -sertum" to put in, to insert, to apply
> De vraag betrof
> "luidende het request aldus f.i."
> en ik weet wel zeker dat dat betekent "dat gaan we hier nu niet
> helemaal herhalen, dat request hebt u namelijk al tussen uw
> papieren zitten, maar dat request wordt op deze plaats geacht
> te zijn ingelast, u dient dit te lezen alsof het hier volledig is
> herhaald". Zo heb ik het ook in deze tijd vaak gezien, zoek maar eens
> met de zoekmachine naar "geacht te zijn ingelast".
ok