Dieta pełni istotną rolę w czasie rekonwalescencji po złamaniach. Bogata w składniki odżywcze, ktre biorą udział w odbudowaniu tkanki kostnej, pomoże przyśpieszyć zrost kości. Wśrd nich znajdują się m.in. wapń i witamina D. Co zatem jeść, aby kości szybciej zrastały się po złamaniu?
Niskie spożycie wapnia z dietą powoduje pobranie go z kości, co zmniejsza ich masę i wytrzymałość. W sytuacji, kiedy kość jest złamana, konieczne jest odbudowanie tkanki kostnej. Bez odpowiedniej ilości wapnia w diecie będzie to znacznie utrudniony i wydłużony proces. Rekomendowane dzienne spożycie wapnia dla osb dorosłych to 1000 mg na dzień, u osb starszych (kobiety powyżej 50. roku życia i mężczyźni powyżej 70. roku życia) to 1200 mg.
Aby mineralizacja i odbudowa kości zachodziła poprawnie, konieczne jest także spożycie innych składnikw mineralnych: fosforu oraz magnezu. Obydwa minerały wchodzą w skład tkanki kostnej i są niezbędne do prawidłowego procesu zrastania kości. Fosfor jest konieczny do odbudowy kości, zmniejsza wydalanie wapnia z moczem, ale nie powinno się spożywać go więcej niż wapnia, ponieważ może też zmniejszać jego wchłanianie. Magnez jest potrzebny do odpowiedniego metabolizmu wapnia, pośrednio wpływa też na mineralizację kości.
Składnikiem, bez ktrego organizm nie byłby w stanie przyswoić wapnia jest witamina D3. Szczeglnie narażeni na niedobr witaminy D3 są ludzie starsi, u ktrych jej synteza skrna znacząco się zmniejsza, a ryzyko złamań jest znacznie większe. W związku z tym, że z żywnością nie da się dostarczyć jej w odpowiednich ilościach, konieczna jest ekspozycja na słońce w okresie wiosenno-letnim, a często także suplementacja witaminą D3.
Produkty, ktre powinny pojawiać się w diecie w jak największej liczbie posiłkw, aby dostarczyć białka i wapnia, to chudy nabiał i mięso, ryby, produkty roślinne wzbogacone w wapń. U osb na diecie wegańskiej konieczny jest wzrost konsumpcji roślin strączkowych, aby zwiększyć spożycie tego makroskładnika. Może też być konieczne wprowadzenie suplementacji wapniem. Wapno w produktach roślinnych można znaleźć w nasionach chia, maku, sezamu, tofu i suchych nasionach roślin strączkowych oraz zielonolistnych warzywach. Warto sięgnąć po wszystkie te produkty w diecie na zrastanie kości, nawet jeśli spożywamy nabiał.
Śniadanie: Makowa owsianka na mleku krowim lub sojowym z suszonymi owocami, cynamonem.
II śniadanie: Koktajl z zielonych liści (szpinak, jarmuż, natka pietruszki), pomarańczy, miodu, nasion chia. Garść orzechw włoskich.
Lunch: Twarożek z kolorowymi paprykami, natką pietruszki, kiełkami brokuła i razowym pieczywem.
Obiad: Łosoś pieczony w sezamie z warzywami (papryka, brokuł, marchew, cebula, ziemniaki) marynowanymi w oliwie i papryce w proszku.
Kolacja: Galaretka z nżek wołowych lub ryby z sokiem z cytryny, natką pietruszki, sałatką z pomidorw skropionych oliwą z oliwek oraz razowym pieczywem.
Złamanie kości może być całkowite lub częściowe (nadłamanie, pęknięcie). Jest to stan, gdy w wyniku działania siły zewnętrznej dochodzi do uszkodzenia kości, ktra nie jest w stanie wytrzymać oporu.
Stopień urazu zależy głwnie od siły, z jaką doszło do działania na kość, a także otaczające ją mięśnie i więzadła. Istnieje jednak szereg czynnikw, ktre zwiększają ryzyko złamań, głwnie:
Złamanie może dotyczyć każdej z 206 kości wchodzących w skład kośćca osoby dorosłej, czy też 356 kości nastolatka. Najczęściej jednak dochodzi do złamań rąk i ng, ponieważ to te części ciała są najbardziej wysunięte podczas upadku i przyjmują największy opr.
Uznając oglny podział złamań wyrżnia się złamanie zamknięte bez przerwania ciągłości tkanek zewnętrznych, a także złamanie otwarte, przy ktrym fragment uszkodzonej kości przebija tkanki tworząc ranę z widoczną kością.
Złamanie kości może być rwnież wyrwnane, co oznacza, że fragment kości niewiele przesunął się poza jej prawidłową oś lub ze znacznym przesunięciem. Jeśli złamanie kości spowodowało uszkodzenie otaczających ją tkanek (mięśni, nerww, naczyń krwionośnych) mowa o złamaniu skomplikowanym (złożonym, wieloodłamowym).
Kości po złamaniu mogą wywoływać nienaturalne ułożenie kończyn. Zwykle pojawia się rwnież obrzęk, wyraźny krwiak lub zasinienie, uczucie mrowienia, zaburzenia czucia, czy trzeszczenie w wyniku ocierania się o siebie uszkodzonych fragmentw kości. Złamanie otwarte występuje jednocześnie z raną i krwawieniem.
Złamanie kości mniejszych, np. stopy i nadgarstka, nie zawsze wywołuje tak oczywiste objawy. Bl może pojawić się rwnież na kilka godzin po urazie. Co więcej zdarza się, że tkliwość pojawia się tylko podczas dotyku lub prby wykonania ruchw. Częściowe pęknięcie kości, np. śrdstopia, palca lub innej może występować bez obrzęku, a bl może pojawiać się tylko podczas ruchu.
Każdy uraz wymaga konsultacji z lekarzem. Jeśli w wyniku wypadku, czy nawet pozornie niegroźnego upadku z własnej wysokości pojawiają się jakiekolwiek objawy złamania kości, konieczna jest pierwsza pomoc, a kolejno specjalistyczna diagnoza, ponieważ złamanie można pomylić ze skręceniem lub zwichnięciem.
Przede wszystkim nie należy usilnie poruszać kończyną w celu sprawdzenia, czy doszło do złamania, ponieważ może to grozić pogłębieniem uszkodzenia kości i okolicznych tkanek Stopień i rodzaj urazu oceni lekarz na podstawie badań diagnostycznych.
Podejrzewając złamanie kości lekarz może zalecić wykonanie zdjęcia rentgenowskiego, a w razie potrzeby także rezonans magnetyczny lub tomografię komputerową. Leczenie złamań zależy od ich rodzaju.
Proste złamanie kości bez przemieszczenia wymaga unieruchomienia za pomocą gipsu lub ortezy. W porwnaniu do gipsu specjalna orteza jest lżejsza i nie wywołuje niewłaściwej postawy ciała pod wpływem obciążenia, dlatego ten rodzaj usztywnienia często zaleca się u dzieci, np. przy złamaniu kości ramiennej. Jeśli natomiast doszło do złamania skomplikowanego, konieczne może okazać się nastawienie uszkodzonej kości lub leczenie operacyjne, w trakcie ktrego lekarz może zastosować m.in. druty stabilizujące odłamki kości, czy rekonstrukcję uszkodzonych tkanek.
Zrastanie kości może trwać od kilku tygodni do wielu miesięcy. W tym czasie kość pozostaje unieruchomiona. Należy rwnież regularnie wykonywać zalecane badania kontrolne, ktre pomogą ocenić, jak szybko zrasta się kość. W niektrych przypadkach dochodzi do komplikacji, ktre wymuszają ponowne przeprowadzenie zabiegu.
Osoby, ktre przeszły złamanie kości, często są kierowane na rehabilitację. Niestety zdarza się, że leczenie nie pozwala na odzyskanie pełnej sprawności fizycznej, np. gdy zrastanie kości przebiega nieprawidłowo. Mogą tworzyć się niewłaściwe zrosty, w tym tzw. staw rzekomy w przypadku, gdy kości się nie zrastają, a ich fragmenty poruszają się względem siebie. Do innych powikłań należą m.in. deformacje, zakrzepy, czy przykurcze.
Złamanie kości niemal zawsze wymaga unieruchomienia. W konsekwencji stawy i mięśnie przez wiele tygodni nie funkcjonują prawidłowo. Czasowe ograniczenie ruchu staww prowadzi do przykurczu. Złamanie kości z wymienionymi powikłaniami to głwne wskazanie do rehabilitacji, a niekiedy także do zmiany sposobu leczenia, w tym na operacyjne.
Rehabilitację warto rozpocząć bezpośrednio po zdjęciu gipsu lub ortezy. To, ile zrasta się kość, zależy głwnie od rodzaju złamania i kilku innych czynnikw. Nie należy jednak przedwcześnie rezygnować z usztywnienia i badań kontrolnych, ponieważ niekiedy pomimo ustąpienia dolegliwości kość wciąż pozostaje uszkodzona. Rehabilitacja po złamaniu kości nie może być rwnież odkładana, ponieważ mięśnie ulegają osłabieniu.
Zabiegi rehabilitacyjne przywracające sprawność kończyn rozpoczyna się możliwie najszybciej, pod nadzorem specjalisty, ktry na podstawie badań stwierdzi zrost kości i zaleci odpowiednie postępowanie.
Całkowity zrost kości może nastąpić nawet dopiero pł roku po urazie, dlatego warto wiedzieć, jak przyspieszyć zrost kości po złamaniach. To, ile czasu zrasta się kość, zależy nie tylko od rodzaju złamania, ale także od oglnego stanu zdrowia. Aby możliwe było prawidłowe zrastanie kości organizm potrzebuje szeregu witamin i mikroelementw, ktre biorą udział w budowie kośćca. Ich poziom można uzupełniać stosując leki witaminowe na przyspieszenie zrostu kości.
Pomocna okazuje jednak przede wszystkim dieta przy złamaniach. Powinna być ona uboga w sl. Należy ograniczyć rwnież spożycie kofeiny i napojw alkoholowych. Do codziennego jadłospisu warto wprowadzić posiłki zawierające głwnie wapń, fosfor, magnez, witaminę D3, witaminę K i białko. Kompletna dieta przy złamaniach kości powinna więc uwzględniać produkty, takie jak:
Stało się, doszło do złamania, uszkodzona kość została zabezpieczona gipsem. Teraz pozostaje siedzieć i czekać, aż się zrośnie. Okazuje się jednak, że nie bez znaczenia jest dieta w okresie po złamaniu. Jej zadaniem jest dostarczenie kościom wszystkich składnikw odżywczych, ktre wspomagają proces zrastania się kości.
c80f0f1006