Hepatit C Dermanlari Qiymeti
Alfonsa Pan
Yuxarıda qeyd olunan səbəblərdən əlavə davamlı spirtli içki qəbul edənlər qaraciyər zədələnmələrinə qarşı ALT analizini daha tez-tez verməlidir. Bundan əlavə ailəsində qaraciyər xəstəliyi olanlar,hepatit virusu keçirənlər,qaraciyərdə zədələnməyə səbəb ola biləcək dərman istidadə edənlər davamlı olaraq ALT analizini verməlidir.
Hepatit B virusunun əmələ gətidiyi, ilk olaraq qaraciyərdə iltihab və qaraciyər hüceyrələrinin məhviylə müşahidə edilən bir xəstəlikdir. Hepatit B virusu qaraciyərdə yaşayan, yalnız insanlarda xəstəlik törədən DNT tərkibli virusdur. Viruslar xaricində metabolik xəstəliklər, toksik və qaraciyərdə qidlanmanı pozan, dərmanlar, bəzi bakteriyalar, parazitlər və bəzi digər viruslarla inkişaf edən xəstəlik ya da infeksiyalar əsnasında da kəskin virual hepatit inkişaf edə bilər.
Kəskin infeksiyadan sonra 6 ay içində virusa qarşı immunitet inkişaf etdirməyən, virusu və ya virus zülallarını qanlarında daşıyan kəslərə virus daşıyıcı deyilir. Əvvəlcə, bu kəslər virusun sağlam fərdlərə yoluxmasında mənbədirlər. Ayrıca bu kəslərdə xroniki aktiv hepatit, sirroz və qaraciyər xərçəngi kimi xroniki qaraciyər xəstəliklərinin inkişaf riski yüksəkdir. Xroniki Hepatit B ilə qaraciyər xərçəngi (primer hepatosellular karsinoma) inkişafı arasında möhkəm bir əlaqə vardır. Xroniki virus daşıyıcılarında primer hepatosellular karsinoma inkişaf riski daşıyıcı olmayanlara görə 200 dəfə çoxdur. Xroniki Hepatit B daşıyıcıları ilə virusun yoluxma yollarından biri ilə təmas edənlərə yalnız peyvənd etmək kafi qoruyuculuğu təmin edər.
İnfeksiyadan qorunmanın ən əmin və etibarlı yolu hepatit B peyvəndi etdirməkdir. Hepatit B peyvəndi gen texnologiyası ilə maya ya da məməlilərin hüceyrələrində yetişdirildikdən sonra son dərəcə etibarlıdır və bu cür infeksiyaların yoluxmasına səbəb olmaz. Hepatit B peyvəndinin (vaksininin) xərçəng əmələ gətirməsi söz-söhbəti səhvdir. Tam tərsinə peyvənd ilə Hepatit B infeksiyasından qorunulmazsa, Hepatit B yoluxması ilə belə bir riskə girmək söz mövzusudur. Hepatit B peyvəndi virusla qarşılaşmadan əvvəl ya da qarşılaşdıqdan sonra istifadə edilə bilər. Hər iki vəziyyətdə də qoruyucudur[3].
1970-ci illərin ortalarında Səhiyyə İnstitutunun İnfeksion Xəstəliklər Bölməsinin Rəhbəri Harvi J. Alter və onun tədqiqat komandası nümayiş etdi ki, əksər hepatit xəstələrində xəstəlik törədiciləri hepatit A və B deyil. Bu kəşfə, beynəlxalq elmi-tədqiqat işi virusu tanımaq üçün, qeyri A, B hepatiti adlandırdı (NANBH).
HCV hepatit C-ə səbəb olur. Virus qandan təmasla ötürülür.Viruslar sahibin canlı hüceyrəsinə daxil olana qədər hərəkətsiz olur.Onlar sahib hüceyrəni ələ keçirdikdən sonra çoxalırlar. Xroniki HCV infeksiyası milyonlarla, ya da milyardlarla, bədən daxilində dolaşan virus nüsxələrindən ibarətdir.Qanın infeksiyanı keçirməsi üçün, yoluxmuş bir şəxsdən alınan qanın sağlam birinin bədəninə daxil edilməsi kifayətdir. HCV ilə yoluxmaq üçün ən böyük risk faktoru narkotik maddə inyeksiyalarının edilməsi üçün istifadə olunan iynələr və ya digər avadanlıqların təkrar istifadəsidir.
HCV,yaxın təmas,hava-damcı,yeməyin paylaşılması,öpüşmə və ya ağcaqanad dişləməsi vasitəsilə ötürülmür.Adi gözlə görülə bilməyək qədər kiçik bir qan yüzlərlə hepatit C virusu hissəciyi daşıyır.İnyeksiya olunmuş iynəni spirtlə təmizləmək, sabun və su ilə yumaq virusu öldürməyəcəkdir.Virusun bir dəfə belə bədənə daxil olması ilə belə təsir göstərməyi və bədəndə infeksiya yaratmağı mümkündür.Yoluxma hallarının təxminən 67 faizi inyeksiya ilə meydana gəlir.Xəstəliklərin İdarə Edilməsi Mərkəzləri (CDC), HCV infeksiyası ən böyük riskə səbəb olan amilləri müəyyənləşdirmişdir. Bunlar:
Qaraciyərin sağlamlığının kompleksdəstəklənməsi üçün təbii məhsul. Zəncirotuqaraciyər hüceyrələrində maddələrmübadiləsini fəallaşdırır, onlarınregenerasiyasına kömək edir, hepatit Cvirusuna qarşı müdafi əni artırır. Ənginarödün formalaşmasını stimullaşdırırvə qaraciyər və öd kisəsi təmizlənməsinəkömək edir. Baykal başlıqotu vədazı otu xəfi f ödqovucu təsirə malikdir,orqanizmə ümumi möhkəmləndiricivə canlandırıcı təsir göstərir. Taurin ödaxınını yaxşılaşdırır və antioksidanttəsirə malikdir.
7c6cff6d22