[YouTube] In-flight Safety Video in Vedic Sanskrit

9 views
Skip to first unread message

उज्ज्वल राजपूत

unread,
Jul 8, 2022, 10:34:15 AM7/8/22
to shabda-...@googlegroups.com, bhAratIya-vidvat-pariShad भारतीय-विद्वत्परिषद्, sams...@googlegroups.com
गा॒य॒क॒त्वं प॑रि॒हर॑तः॒ सस्व॑रं॒ संस्कृ॑तं॒ भाषि॑तुं चि॒रं यत॑मानस्य मे॒ऽ॒यम॒द्य याव॑द्भ॒द्रत॑मः प्रया॒सः। क॒दाचि॒त्पत्म॑नि क्षेमाचा॒राञ्शृ॑ण्व॒तः "अहो॑ ऋग्वेदभा॒षायां॒ सर्व॑मि॒दं कथ॑यितुं रम॒णीयाः॒ शब्दाः॑ स॒न्तीति॑ विचा॒रय॑तो मे॒ऽ॒स्मिन्नु॑द्य॒मे रुचि॑रभूत्।

For long have I been trying to speak aloud Sanskrit with the pitch accent without sounding like I am singing. Here is my best attempt so far. Got the idea to do this while listening to the safety instructions in a flight, when it occurred to me just how beautiful words, formations and phrases the Ṛgveda has got to explain all this.

विश्वासो वासुकिजः (Vishvas Vasuki)

unread,
Jul 8, 2022, 10:12:06 PM7/8/22
to उज्ज्वल राजपूत, shabda-...@googlegroups.com, संस्कृतसन्देशश्रेणिः samskrta-yUthaH
रमणीयम्! कल्पिता अपि बान्धवा सन्दृष्टा इव। एकारस्य diphthong-वचनं रोचते! पदपाठो ऽपि दर्शितश् चेद् वरम्।

पत्म॑नू॒तये॑ → पत्म॑न्नू॒तये॑ ?

के॒तुश्चिके॑त॒च्छ्रेस्ते॑ → अत्र श्रेः-शब्दस्य कोऽर्थः?

प्रता मु॑ञ्च॒ विश्वा॑। → अत्र प्रता-शब्दस्यार्थः?

सद॑श्चुच्यवीरर॒तिं → ई॒र॒रति॑र् नाम विमानपालिका? तार॒तयो॑ इत्यत्रापि? कथं व्युत्पद्यते?

ने॑ज॒न्ये॑षु → अस्य का व्युत्पत्तिः/ प्रयोगः क्व दृश्यः?

अवा॒नित्रा॑, अनिहि→ अत्रानिशब्दस्य?

सुधि॑तानित्र॒ → सिहित अनित्र इति न स्यात्?

निरे॑तवे → निरीतवे?

ह॒स्त॒भा॒र्यं१॒॑ → कुतो हस्तशब्दे सन्नतरौ?




--
You received this message because you are subscribed to the Google Groups "shabda-shAstram" group.
To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to shabda-shastr...@googlegroups.com.
To view this discussion on the web visit https://groups.google.com/d/msgid/shabda-shastram/CAJaaQk9-6fA4bW-88bLA4q8GN4KEdxR0jKxrvogFRbun1kOR-Q%40mail.gmail.com.


--
--
Vishvas /विश्वासः

विश्वासो वासुकिजः (Vishvas Vasuki)

unread,
Jul 9, 2022, 12:07:19 AM7/9/22
to उज्ज्वल राजपूत, shabda-...@googlegroups.com, संस्कृतसन्देशश्रेणिः samskrta-yUthaH
On Sat, 9 Jul 2022 at 07:41, विश्वासो वासुकिजः (Vishvas Vasuki) <vishvas...@gmail.com> wrote:
रमणीयम्! कल्पिता अपि बान्धवा सन्दृष्टा इव। एकारस्य diphthong-वचनं रोचते! पदपाठो ऽपि दर्शितश् चेद् वरम्।

अन्ये च ये स्युर् अत्र विशेषा मया मन्दबुद्ध्या न लक्षितास् ते सूचनीयाः 🙏

उज्ज्वल राजपूत

unread,
Jul 9, 2022, 1:02:30 AM7/9/22
to विश्वासो वासुकिजः (Vishvas Vasuki), shabda-...@googlegroups.com, संस्कृतसन्देशश्रेणिः samskrta-yUthaH
पत्म॑नू॒तये॑ → पत्म॑न्नू॒तये॑ ?

न॒का॒रान्त॑प्रातिपदिकानाम् ऋग्वे॒दे छ॑न्दोगति॒रक्ष॑णायै॒वम् ए॒वोच्चार॑णं युज्यते प्रा॒येण॑। तथापि॑ द्वि॒त्वेन॑ लिख्यत॒ इति॒ मयाऽपि॑ पा॒ठे तथा॑ परि॒वर्त॑नं कृ॒तम् इ॒दानी॑म्।
 
के॒तुश्चिके॑त॒च्छ्रेस्ते॑ → अत्र श्रेः-शब्दस्य कोऽर्थः?

स त्वं न॑ इन्द्र धियसा॒नो अ॒र्कैर्हरी॑णां वृष॒न्योक्त्र॑मश्रेः। ५.३३.२।
आ॒श्रय॒सीति॑ सायणाचा॒र्यः।
 
प्रता मु॑ञ्च॒ विश्वा॑। → अत्र प्रता-शब्दस्यार्थः?

प्र॒मा॒दाल्लेख॑नेऽवका॒शो न द॒त्तः। प्र ता मु॑ञ्च। पा॒ठे प॑रि॒वर्ति॑तम्।
 
सद॑श्चुच्यवीरर॒तिं → ई॒र॒रति॑र् नाम विमानपालिका? तार॒तयो॑ इत्यत्रापि? कथं व्युत्पद्यते?

अ॒ग्निं विश्वे॑षामर॒तिं वसू॑नां सप॒र्यामि॒ प्रय॑सा॒ यामि॒ रत्न॑म्॥ १.५८.७॥
अत्र॑ सायणाचा॒र्यः-। अरतिम्। ऋ गतिप्रापणयोः। अस्मादौणादिको वहिवस्यर्तिभ्यश्चिद् (उ सू ४. ५००) इति अतिप्रत्ययः। चित्त्वादन्तोदात्तत्वम्।
ता जि॒ह्वया॒ सद॒मेदं सु॑मे॒धा आ यद्वां॑ स॒त्यो अ॑र॒तिर्ऋ॒ते भूत्। ६.६७.८।
इत्यत्र॒ तु-। अरतिरभिगन्ता।
 
ने॑ज॒न्ये॑षु → अस्य का व्युत्पत्तिः/ प्रयोगः क्व दृश्यः?

नेज॑नाये॒मे इति॑ यत्प्रत्य॒यः कृ॒तः। यथा॑ अधिषव॒ण्य१॒॑मित्यत्र॑।
 
अवा॒नित्रा॑, अनिहि→ अत्रानिशब्दस्य?

मया॒ सो अन्न॑मत्ति॒ यो वि॒पश्य॑ति॒ यः प्राणि॑ति॒ य ईं॑ शृ॒णोत्यु॒क्तम्। १०.१२५.४।
अनि॑ल॒ आन॑ने च॒ स ए॒व।
 
सुधि॑तानित्र॒ → सिहित अनित्र इति न स्यात्?

ऋ॒ग्वे॒दे सुधि॑त॒ इति॒ षड्विं॑शतावृ॒क्षु श्रू॑यते। न क्व॑चि॒त् सुहि॑त॒म् इति॑।
 
निरे॑तवे → निरीतवे?

निरे॑तवे। अन्वे॑तवे। पर्ये॑तवे। इ॒म ए॒व श्रू॑यन्ते।
 
ह॒स्त॒भा॒र्यं१॒॑ → कुतो हस्तशब्दे सन्नतरौ?

प्र॒मा॒दात्। प्राग्वा॑क्यद्व॒ये निब॑द्धम् आसीत्। पा॒ठे प॑रि॒वर्ति॑तम्।

उप॑कृतोऽस्मि लिखितपा॒ठे दो॑ष॒सूच॑नेन 🙏

विश्वासो वासुकिजः (Vishvas Vasuki)

unread,
Jul 10, 2022, 9:43:16 PM7/10/22
to उज्ज्वल राजपूत, shabda-...@googlegroups.com, संस्कृतसन्देशश्रेणिः samskrta-yUthaH
समाधानेन कृत्य् अहम् 🙏
Reply all
Reply to author
Forward
0 new messages