Sanskrit Abhyasa Varga - Muscat

कामः क्रोधस् तथा मोहस् त्रयोऽप्येते महाद्विषः । एके न निर्जिता यावत् तावत् सौख्यं कुतो नृणाम् ॥ kāmaḥ

कामः क्रोधश्च लोभश्च मोहो हर्षो मदस्तथा । षड्वर्गमुत्सृजेदेनं यस्मिंस्त्यक्ते सुखी नृपः ॥ kāmaḥ

कामः क्रोधश्च लोभश्च मदो मानस् तथैव च । हर्षश्च शत्रवो ह्येते नाशाय कुमहीभृताम् ॥ kāmaḥ krodhaśca

कामः क्रोधश्च लोभश्च मानो हर्षो मदस् तथा । एते हि षड् विजेतव्या नित्यं स्वं देहमाश्रिताः ॥ kāmaḥ

कामः क्रोधश्च लोभश्च देहे तिष्ठन्ति तस्कराः । ज्ञातरत्नमपाहारि तस्माज् जाग्रत जाग्रत ॥ kāmaḥ

कामं शुनको नृपति-प्रसादतः स्याद् गजेन्द्रमौलिस्थः । भवतेव तेन सह रे नार्दयितुं शक्यते जातु ॥ kāmaṃ

कामं वाचः कतिचिदफलाः सन्तु लोके कवीनां सन्त्येवान्या मधुरिपुकथासंस्तवात् कामदोग्ध्र्यः । वित्तं कामं

कामं वनेषु हरिणास् तृणेन जीवन्त्ययत्नसुलभेन । विदधति धनिषु न दैन्यं ते किल पशवो वयं सुधियः ॥ kāmaṃ

कामं लिखित संस्थानं कश्चिद् रुपं च भास्वतः । अभित्तिविहतालम्बम् आलोकं विलिखेत् कथम् ॥ kāmaṃ likhita

कामं प्रियानपि प्राणान् विमुञ्चन्ति मनस्विनः । इच्छन्ति न त्वमित्रेभ्यो महतीमपि सत्क्रियाम् ॥ kāmaṃ

कामं जनाः स्मयन्ते कैलासविलासवर्णनावसरे । साधनकथनावसरे साचीकुर्वन्ति वक्त्राणि ॥ kāmaṃ janāḥ smayante

कामं क्रोधं लोभं मोहं त्यक्त्वाऽत्मानं पश्यति सोऽहम् । आत्मज्ञानविहीना मूढाः ते पच्यन्ते नरकनिगूढाः ॥

कामं क्रोधं भयं लोभं दम्भं मोहं मदं तथा । निद्रां मत्सरमालस्यं नास्तिक्यं च परित्यज ॥ kāmaṃ krodhaṃ

कामं क्रोधं च लोभं च दम्भं दर्पं च भूमिपः । सम्यग्विजेतुं यो वेद स महीमभिजायते ॥ kāmaṃ krodhaṃ ca

कामं कुमीनसदृशं राज्यमपि प्राज्यकण्टकं कुशलः । पाकान्वितमतिसुरसं भुङ्क्ते बहुधावधानेन ॥ kāmaṃ

कापुरुषः कुक्कुरश्च भोजनैकपरायणः । लालितः पार्श्वमायाति वारितो नैव गच्छति ॥ kāpuruṣaḥ kukkuraśca

कान्तिमयादतिविमलाद् अविरतविश्वोपकारगतकालात् । सुदशान् महतोतिमहान् प्रसरति दीपान् प्रदीप इव ॥

कान्तावियोगः स्वजनापमानं ऋणस्य शेषं कुनृपस्य सेवा । दारिद्र्यभावाद् विमुखं च मित्रं विनाग्निना पञ्च

कान्तारवनदुर्गेषु कृच्छ्रास्वापत्सु संभ्रमे । उद्यतेषु च शस्त्रेषु नास्ति सत्त्ववतां भयम् ॥

कान्तारपादपानां यथा फलं मानुषैरननुभोग्यम् । एवमनार्येष्वर्थाः मनसाऽप्यार्यैरननुभोग्या ॥

कान्तारं परितो ज्वलत्यतिबले दावानले दैवतो गोमायोर्गहनां गुहां परिपतन् दर्पोद्धुरः केसरी ।

कान्तारं न यथेतरो ज्वलयितुं दक्षो दवाग्निं विना दावाग्निं न यथा परः शमयितुं शक्तो विनाम्भोधरं ।

का नाम बुद्धिहीनस्य विधेरविदग्धता । कूष्माण्डानां न यश्चक्रे तैलमूर्णां च दन्तिनाम् ॥ kā nāma

कातर्यं दुर्विनीतत्वं कार्पण्यमविवेकता । सर्वं मार्जन्ति कवयः शालीनां मुष्टिकिंकराः ॥ kātaryaṃ

काणाः कमलपत्राक्षाः कदर्याः कल्पशाखिनः । कातरा विक्रमादित्याः कविदृग्गोचरं गताः ॥ kāṇāḥ

काठिन्यं गिरिषु सदा मृदुता सलिले ध्रुवा प्रभा सूर्ये । वैरमसज्जनहृदये सज्जनहृदये पुनः क्षान्तिः ॥

काचो मणिर्मणिः काचो येषां तेऽन्ये हि देहिनः । सन्ति ते सुधियो येषां काचः काचो मणिर्मणिः ॥ kāco

काचे मणिर्मणौ काचो येषां बुद्धिः प्रवर्तते । न तेषां संनिधौ भृत्यो नाममात्रोऽपि तिष्ठति ॥ kāce

काचः काञ्चनसंसर्गाद् धत्ते मारकतीं द्युतिम् । तथा सत्संनिधानेन मूर्खो याति प्रवीणताम् ॥ kācaḥ

काचः काञ्चनसंसर्गाद् धत्ते मारकतीं द्युतिम् । अश्मापि याति देवत्वं महद्भिः सुप्रतिष्ठितः ॥ kācaḥ