హంగేరియన్ సంతతికి చెందినకుటుంబం లో అమెరికా లో జన్మించి ,పాలస్తీనా ‘’ఇహుద్ ‘’రాజకీయపార్టీ స్థాపకురాలు ‘’అమెరికాలో అత్యంత ప్రజ్ఞావంతురాలైన మహిళ". యూదుఅధ్యయనాలలో ఉన్నత విద్యనుపొంది పురుషులకేపరిమితమైన రబ్బీ స్కూల్ లో చేరి రాణించి రబ్బినిక్ జుడాయిజంలో మహిళలకు పెద్ద పాత్రఉండాలని పోరాడి గెలిచి ‘’జ్యూయిష్ పబ్లికేషన్ సొసైటీ’’ మొదటి సంపాదకురాలై30,000 మంది యూదుపిల్లలను ర�
gabbita prasad
హంగేరియన్ సంతతికి చెందినకుటుంబం లో అమెరికా లో జన్మించి ,పాలస్తీనా ‘’ఇహుద్ ‘’రాజకీయ పార్టీ స్థాపకురాలు ‘’అమెరికాలో అత్యంత ప్రజ్ఞావంతురాలైన మహిళ". యూదు అధ్యయనాలలో ఉన్నత విద్యనుపొంది పురుషులకే పరిమితమైన రబ్బీ స్కూల్ లో చేరి రాణించి రబ్బినిక్ జుడాయిజంలో మహిళలకు పెద్ద పాత్ర ఉండాలని పోరాడి గెలిచి ‘’జ్యూయిష్ పబ్లికేషన్ సొసైటీ’’ మొదటి సంపాదకురాలై30,000 మంది యూదు పిల్లలను రక్షించిన యూత్ అలియా అనే సంస్థ నిర్వాహకురాలు - హెన్రియెట్టా స్జోల్డ్
హెన్రియెట్టా స్జోల్డ్, హంగేరియన్: [ˈsold]; డిసెంబర్ 21, 1860 – ఫిబ్రవరి 13, 1945) అమెరికాలో జన్మించిన ఒక యూదు జియోనిస్ట్ నాయకురాలు మరియు అమెరికా మహిళా జియోనిస్ట్ సంస్థ అయిన హదాస్సా వ్యవస్థాపకురాలు. 1942లో, ఆమె మాండేటరీ పాలస్తీనాలో ద్విజాతీయ పరిష్కారానికి అంకితమైన ఇహుద్ అనే రాజకీయ పార్టీని సహ-స్థాపించారు. న్యూయార్క్ టైమ్స్లోని ఒక సంతాప వార్త ఆమెను "అమెరికాలో అత్యంత ప్రజ్ఞావంతురాలైన మహిళ"గా అభివర్ణించింది.
జీవిత చరిత్ర
హెన్రియెట్టా స్జోల్డ్ డిసెంబర్ 21, 1860న మేరీల్యాండ్లోని బాల్టిమోర్లో జన్మించారు. ఆమె హంగేరియన్ సంతతికి చెందిన రబ్బీ బెంజమిన్ స్జోల్డ్ కుమార్తె, అతను బాల్టిమోర్లోని టెంపుల్ ఓహెబ్ షాలోమ్కు ఆధ్యాత్మిక నాయకుడు. ఆమె ఎనిమిది మంది కుమార్తెలలో పెద్దది, ఆమె చెల్లెలు అడెలె స్జోల్డ్-సెల్ట్జర్ 'మాయా ది బీ' మొదటి అమెరికన్ ఎడిషన్కు అనువాదకురాలు.
1877లో, హెన్రియెట్టా స్జోల్డ్ వెస్ట్రన్ హై స్కూల్ నుండి పట్టభద్రురాలయ్యారు. పదిహేను సంవత్సరాల పాటు ఆమె మిస్ ఆడమ్స్ స్కూల్ ఓహెబ్ షాలోమ్ మత పాఠశాలలో బోధించారు, పెద్దలకు బైబిల్ చరిత్ర కోర్సులను అందించారు. యూదు అధ్యయనాలలో ఉన్నత విద్యను అభ్యసించిన ఆమె, ప్రొఫెసర్ మార్కస్ జాస్ట్రో యొక్క తాల్ముడిక్ నిఘంటువుకు సంపాదకత్వం వహించారు. తన సొంత విద్యను మరింతగా కొనసాగించడానికి, ఆమె జాన్స్ హాప్కిన్స్ విశ్వవిద్యాలయం మరియు పీబాడీ ఇన్స్టిట్యూట్లో బహిరంగ ఉపన్యాసాలకు హాజరయ్యారు.
1902లో, స్జోల్డ్ అమెరికాలోని జ్యూయిష్ థియోలాజికల్ సెమినరీలో ఉన్నత యూదు అధ్యయన తరగతులకు హాజరయ్యారు. అయితే, దాని రబ్బీ పాఠశాల పురుషులకు మాత్రమే పరిమితం చేయబడింది. స్జోల్డ్ తనను చదువుకోవడానికి అనుమతించమని పాఠశాల అధ్యక్షుడు సోలమన్ షెచ్టర్ను వేడుకున్నారు; ఆమె దీక్ష కోరకూడదనే షరతుతో మాత్రమే అతను అనుమతించాడు. స్జోల్డ్ సెమినరీలో బాగా రాణించి, తోటి విద్యార్థులు మరియు అధ్యాపకుల గౌరవాన్ని పొందారు.
స్జోల్డ్ ఎప్పుడూ వివాహం చేసుకోలేదు మరియు ఆమెకు సొంత పిల్లలు కూడా లేరు. ఆమెకు నలభై ఏళ్ల వయసులో, తాల్ముడిక్ పండితుడైన రబ్బీ లూయిస్ గింజ్బర్గ్తో ఏకపక్ష ప్రేమ సంబంధం ఉండేది. అతను ఆమె కంటే పదిహేను సంవత్సరాలు చిన్నవాడు, అతను ఆమె భావాలను కేవలం స్నేహపూర్వకంగా మాత్రమే వ్యక్తపరిచాడు. వారి సంబంధం ముగిసిన తర్వాత, ఆమె తన విచారాన్ని ఇలా వ్యక్తం చేసింది: "నా ఏకైక నిజమైన ఆనందం నాశనమై నేటికి నాలుగు వారాలు అయ్యింది." సంవత్సరాల తర్వాత, ఆమె ఇలా చెప్పింది: "నాకు సొంతంగా ఒక్క బిడ్డ ఉంటే చాలు, దానికోసం నా సర్వస్వాన్నీ వదులుకుంటాను."
స్జోల్డ్ ఎనిమిది మంది కుమార్తెలలో పెద్దది, ఆమెకు సోదరులు లేరు. ఆర్థడాక్స్ జుడాయిజంలో, మహిళలు శోకసంతాప కద్దిష్ పఠించడం ఆచారం కాదు. 1916లో, స్జోల్డ్ తల్లి మరణించగా, ఆమె స్నేహితుడు హయీమ్ పెరెట్జ్ ఆమె తరపున కద్దిష్ పఠిస్తానని ముందుకొచ్చాడు. ఒక లేఖలో, ఆమె పెరెట్జ్ చూపిన శ్రద్ధకు కృతజ్ఞతలు తెలుపుతూనే, ఆ పనిని తానే స్వయంగా చేస్తానని చెప్పింది.
"యూదుల ఆచారం గురించి మీరు చెప్పేది నాకు బాగా తెలుసు, నేను దానిని గౌరవిస్తాను; యూదుల ఆచారం నాకు చాలా ప్రియమైనది పవిత్రమైనది. అయినప్పటికీ, నా తల్లి తర్వాత కద్దిష్ పఠించమని నేను మిమ్మల్ని అడగలేను. కద్దిష్ అంటే నాకు, జీవించి ఉన్నవారు తమ తల్లిదండ్రులకు ఉన్న యూదు సమాజంతో సంబంధాన్ని స్వీకరించాలనే తమ కోరికను మరియు ఉద్దేశాన్ని బహిరంగంగా మరియు స్పష్టంగా వ్యక్తపరచడం, తద్వారా సంప్రదాయ గొలుసు తరతరాలుగా విచ్ఛిన్నం కాకుండా కొనసాగుతుంది, ప్రతి ఒక్కరూ తమ వంతుగా ఒక బంధాన్ని జోడిస్తారు. మీరు మీ కుటుంబ తరాల కోసం అది చేయగలరు, నేను నా కుటుంబ తరాల కోసం అది తప్పక చేయాలి."
పెరెట్జ్కు స్జోల్డ్ ఇచ్చిన సమాధానాన్ని, కన్సర్వేటివ్ రబ్బీ డేవిడ్ గోలింకిన్ రచించిన "ఉమెన్ అండ్ ది మౌర్నర్స్ కద్దిష్" అనే రెస్పాన్సమ్లో ఉదహరించారు. ఇజ్రాయెల్ రబ్బీనికల్ అసెంబ్లీకి చెందిన కన్సర్వేటివ్ జుడాయిజం వా'అద్ హలాఖా (లా కమిటీ) ఏకగ్రీవంగా ఆమోదించిన ఈ రెస్పాన్సమ్, మిన్యాన్ ఉన్నప్పుడు మహిళలు బహిరంగంగా మౌర్నర్స్ కద్దిష్ పఠించడానికి అనుమతిస్తుంది. స్జోల్డ్ మతపరంగా సాంప్రదాయవాది, కానీ రబ్బినిక్ జుడాయిజంలో మహిళలకు పెద్ద పాత్ర ఉండాలని వాదించారు.
బోధనా వృత్తి జియోనిస్ట్ క్రియాశీలత
బాల్టిమోర్లోని రష్యన్ యూదు వలసదారులకు ఆంగ్ల భాషా బోధన వృత్తి నైపుణ్యాలను అందించడానికి స్జోల్డ్ మొదటి అమెరికన్ రాత్రి పాఠశాలను స్థాపించారు. 1893 నుండి, ఆమె జ్యూయిష్ పబ్లికేషన్ సొసైటీకి మొదటి సంపాదకురాలిగా పనిచేశారు, ఈ పదవిని ఆమె 23 సంవత్సరాలకు పైగా కొనసాగించారు. JPSలో ఏకైక మహిళగా, స్జోల్డ్ విధులలో డజను రచనలను అనువదించడం, తన సొంత వ్యాసాలు రాయడం, పుస్తకాలను సవరించడం మరియు ప్రచురణ షెడ్యూల్ను పర్యవేక్షించడం వంటివి ఉన్నాయి.
1896లో, థియోడర్ హెర్జెల్ 'డెర్ జుడెన్స్టాట్' (యూదు రాజ్యం) ప్రచురించడానికి ఒక నెల ముందు, స్జోల్డ్ పాలస్తీనాలో యూదు రాజ్యం గురించిన తన దృష్టిని, ప్రవాస యూదులను సమీకరించి, యూదు సంస్కృతిని పునరుద్ధరించే ప్రదేశంగా వర్ణించారు. 1898లో, ఫెడరేషన్ ఆఫ్ అమెరికన్ జియోనిస్ట్స్ స్జోల్డ్ను తమ కార్యనిర్వాహక కమిటీకి ఏకైక మహిళా సభ్యురాలిగా ఎన్నుకుంది. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధ సమయంలో, ఆమె సాధారణ జియోనిస్ట్ వ్యవహారాల తాత్కాలిక కార్యనిర్వాహక కమిటీలో ఏకైక మహిళగా ఉన్నారు.
1899లో, ఆమె మొదటి అమెరికన్ జ్యూయిష్ ఇయర్ బుక్ను రూపొందించడంలో సింహభాగం బాధ్యతలు తీసుకున్నారు, దీనికి ఆమె 1904 నుండి 1908 వరకు ఏకైక సంపాదకురాలిగా ఉన్నారు. ఆమె జ్యూయిష్ ఎన్సైక్లోపీడియా సంకలనంలో కూడా సహకరించారు.
ఆరోగ్యం, విద్య , సంక్షేమం
1909లో, 49 ఏళ్ల వయసులో పాలస్తీనా పర్యటనతో జియోనిజం పట్ల ఆమె నిబద్ధత మరింత పెరిగింది. ఇక్కడే, ఆమె తన జీవిత లక్ష్యాన్ని కనుగొన్నారు: యిషువ్ (పాలస్తీనా యొక్క పూర్వ-రాష్ట్ర యూదు సమాజం) యొక్క ఆరోగ్యం, విద్య మరియు సంక్షేమం. పాలస్తీనాలో ఆరోగ్య సంరక్షణను మెరుగుపరచడానికి అమెరికన్ యూదు మహిళలను నియమించిన హదాస్సాను స్థాపించడానికి స్జోల్డ్ మరో ఆరుగురు మహిళలతో చేరారు. హదాస్సా యొక్క మొదటి ప్రాజెక్ట్ జెరూసలేంలో అమెరికన్-శైలి విజిటింగ్ నర్స్ కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించడం. హదాస్సా పాలస్తీనాలోని యూదు మరియు అరబ్ నివాసుల కోసం ఆసుపత్రులు, ఒక వైద్య పాఠశాల, దంత వైద్య సౌకర్యాలు, ఎక్స్-రే క్లినిక్లు, శిశు సంక్షేమ కేంద్రాలు, అన్నదాన కేంద్రాలు మరియు ఇతర సేవలకు నిధులు సమకూర్చింది. పవిత్ర భూమిలో యూదుల మనుగడకు అందరికీ అందుబాటులో ఉండే ఆచరణాత్మక కార్యక్రమాలు చాలా కీలకమని స్జోల్డ్ తన సహోద్యోగులను ఒప్పించారు. ఆమె 1912లో హదాస్సాను స్థాపించి, 1926 వరకు దాని అధ్యక్షురాలిగా పనిచేశారు.
1933లో, ఆమె పాలస్తీనాకు వలస వెళ్లి, నాజీ ఐరోపా నుండి 30,000 మంది యూదు పిల్లలను రక్షించిన యూత్ అలియా అనే సంస్థను నడపడంలో సహాయపడింది. అక్టోబర్ 1934లో, మౌంట్ స్కోపస్లో కొత్త రోత్స్చైల్డ్-హదాస్సా-యూనివర్సిటీ ఆసుపత్రికి స్జోల్డ్ శంకుస్థాపన చేసింది.
రాజకీయ క్రియాశీలత
1920లు , 1930లలో, ఆమె అరబ్-యూదు ఐక్యత ద్విజాతీయ పరిష్కారానికి అంకితమైన ఒక చిన్న సంస్థ అయిన బ్రిట్ షాలోమ్కు మద్దతు ఇచ్చింది. 1942లో, పాలస్తీనా విభజనను వ్యతిరేకించిన ఇహుద్ పార్టీ సహ-వ్యవస్థాపకులలో ఆమె ఒకరు.
మరణం ఖననం
ఫిబ్రవరి 13, 1945న, 84 సంవత్సరాల వయస్సులో, జెరూసలేంలో తాను నిర్మించడంలో సహాయపడిన అదే హదాస్సా ఆసుపత్రిలో స్జోల్డ్ మరణించింది. ఆమెను జెరూసలేంలోని ఒలీవ్ పర్వతంపై ఉన్న యూదుల స్మశానవాటికలో ఖననం చేశారు. 1948 నుండి 1967 వరకు, తప్పనిసరి పాలస్తీనాలో జరిగిన 1947–48 అంతర్యుద్ధం మరియు 1949 సంధి ఒప్పందాల కారణంగా ఆలివ్ పర్వతం జెరూసలేంలోని మిగిలిన ప్రాంతం నుండి వేరు చేయబడింది.
ఆరు రోజుల యుద్ధంలో ఇజ్రాయెల్ ఆ ప్రాంతాన్ని తిరిగి స్వాధీనం చేసుకున్న తరువాత, హదాస్సా మెడికల్ సెంటర్ అప్పటి డైరెక్టర్ జనరల్ అయిన కల్మాన్ మాన్, స్జోల్డ్ సమాధి పరిస్థితిని అంచనా వేయడానికి రబ్బీల బృందంతో కలిసి స్మశానవాటికకు వెళ్లారు. జోర్డానియన్లు నిర్మించిన రహదారితో ఆ సమాధిని కప్పివేశారని, వారు అనేక సమాధి గుర్తులను కూడా ధ్వంసం చేశారని వారు కనుగొన్నారు.
వారు స్మశానవాటిక చార్ట్ను ఉపయోగించి "నేలలోని గుంతలను లెక్కించడం" ద్వారా స్జోల్డ్ ఖనన స్థలాన్ని గుర్తించగలిగారు. తరువాత ఒక అధికారిక వేడుకలో సమాధిని పునర్నిర్మించి, కొత్త రాతి గుర్తుతో గుర్తించారు.
అవార్డులు గుర్తింపు
అప్పర్ గలీలీలోని కిబ్బుట్జ్ కఫర్ స్జోల్డ్కు ఆమె పేరు పెట్టారు. "అలియత్ హనోర్" యూత్ అలియా పట్ల ఆమె నిబద్ధతకు గుర్తింపుగా, పాల్మాక్ అక్రమ వలస (హా'అపాలా) నౌకకు ఆమె పేరు మీద "హెన్రియెట్టా స్జోల్డ్" అని నామకరణం చేసింది. ఏథెన్స్లోని కిఫిసియా అనాథాశ్రమం నుండి వలసదారులను తీసుకువెళ్తున్న ఈ నౌక, 536 మంది వలసదారులతో జూలై 30, 1946న పైరియస్ నుండి బయలుదేరి, ఆగస్టు 12, 1946న చేరుకుంది. ప్రయాణికులు పట్టుబడటాన్ని ప్రతిఘటించారు, కానీ వారిని సైప్రస్కు రవాణా చేసే నౌకలోకి మార్చారు.
1949లో, హదాస్సా హెన్రియెట్టా స్జోల్డ్ బహుమతిని ప్రారంభించింది, ఆ సంవత్సరం ఈ బహుమతిని ఎలియనోర్ రూజ్వెల్ట్కు ప్రదానం చేశారు.
జెరూసలేంలో ఉన్న హెన్రియెట్టా స్జోల్డ్ ఇన్స్టిట్యూట్, నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ రీసెర్చ్ ఇన్ ది బిహేవియరల్ సైన్సెస్, ఆమె పేరు మీద పెట్టబడింది. ఈ సంస్థ ఇజ్రాయెల్లో ప్రవర్తనా శాస్త్ర జోక్యం శిక్షణా కార్యక్రమాలను రూపొందించడంలో అగ్రగామిగా ఉంది.
న్యూయార్క్ నగరంలోని మాన్హాటన్ లోయర్ ఈస్ట్ సైడ్లో ఉన్న పబ్లిక్ స్కూల్ 134కు కూడా ఆమె పేరు పెట్టారు.
ఇజ్రాయెల్లో, స్జోల్డ్ మరణించిన రోజు, అంటే షెవాత్ 30వ తేదీన మాతృ దినోత్సవాన్ని జరుపుకుంటారు.
, స్జోల్డ్ స్వస్థలమైన బాల్టిమోర్ యొక్క వాయువ్య మూలలో, 1950లలో నిర్మించిన గృహాలు కలిగిన ఒక నివాస ప్రాంతంలో ఉన్న 'Szold Drive' అనే చిన్న వీధికి కూడా ఆమె పేరునే పెట్టారు. ఈ వీధి యొక్క అత్యంత ఉత్తర భాగం బాల్టిమోర్ కౌంటీ పరిధిలో ఉంది.
న్యూయార్క్ నగరంలో, గతంలో 'Dry Dock Street] అని పిలువబడిన 'Szold Place' వీధి, మన్హట్టన్లోని 'East Village' ప్రాంతంలో East 10th Street నుండి East 12th Street వరకు విస్తరించి ఉంది.
2007లో, న్యూయార్క్లోని Seneca Fallsలో ఉన్న 'National Women's Hall of Fame'లో Szoldకు స్థానం కల్పించారు.
మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -23-4-26-ఉయ్యూరు .
గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్
http://sarasabharati.wordpress.com
http://sarasabharativuyyuru.wordpress.com
http://suvarchalaanjaneyaswami.wordpress.com
Rtd. head Master Sivalayam Street
Vuyyuru 521165 Krishan District
Andhra Pradesh
India
Cell : 9989066375
8520805566
Land Line : 08676-232797