|
BİRİNCİ MEYVE(DEVAMI)
Bir cihet kaldı ki, en mühimi de odur ki: Ey nefis, sen
muhabbetini kendi nefsine sarf ediyorsun. Sen kendi nefsini kendine mâbud
ve mahbup yapıyorsun. Herşeyi nefsine feda ediyorsun. Adeta bir nevi
rububiyet veriyorsun. Halbuki muhabbetin sebebi ya kemâldir zira kemâl
zâtında sevilir yahut menfaattir, yahut lezzettir, veyahut hayriyettir; ya
bunlar gibi bir sebep tahtında muhabbet edilir.
Şimdi, ey nefis,
birkaç Sözde kat’î ispat etmişiz ki, asıl mahiyetin kusur, naks, fakr,
aczden yoğrulmuştur ki; zulmet, karanlığın derecesi nisbetinde nurun
parlaklığını gösterdiği gibi, zıddiyet itibarıyla sen onlarla Fâtır-ı
Zülcelâlin kemâl, cemâl, kudret ve rahmetine âyinedarlık
ediyorsun.
Demek, ey nefis, nefsine muhabbet değil, belki adavet
etmelisin yahut acımalısın veyahut, mutmainne olduktan sonra, şefkat
etmelisin. Eğer nefsini seversen çünkü senin nefsin lezzet ve menfaatin
menşeidir; sen de lezzet ve menfaatin zevkine meftunsun o zerre hükmünde
olan lezzet ve menfaat-i nefsiyeyi nihayetsiz lezzet ve menfaatlere tercih
etme. Yıldız böceği gibi olma.
Çünkü o bütün ahbabını ve sevdiği
eşyayı karanlığın vahşetine gark eder, nefsinde bir lem’acıkla iktifa
eder. Zira, nefsî olan lezzet ve menfaatinle beraber, bütün alâkadar
olduğun ve bütün menfaatleriyle intifa ettiğin ve saadetleriyle mes’ut
olduğun mevcudâtın ve bütün kâinatın menfaatleri, nimetleri, iltifatına
tâbi bir Mahbûb-u Ezelîyi sevmekliğin lâzımdır tâ, hem kendinin, hem bütün
onların saadetleriyle mütelezziz olasın, hem kemâl-i mutlakın
muhabbetinden aldığın nihayetsiz bir lezzeti alasın.
Zaten sana,
sende senin nefsine olan şedit muhabbetin, Onun zâtına karşı muhabbet-i
zâtiyedir ki, sen sûiistimal edip kendi zâtına sarf ediyorsun. Öyle ise,
nefsindeki ene’yi yırt, Hüve’yi göster. Ve kâinata dağınık bütün
muhabbetlerin, Onun esmâ ve sıfâtına karşı verilmiş bir muhabbettir; sen
sûiistimal etmişsin, cezasını da çekiyorsun. Çünkü, yerinde sarf olunmayan
bir muhabbet-i gayr-ı meşruanın cezası, merhametsiz bir
musibettir.
|
Lügatler :
acz : acizlik, güçsüzlük
adavet :
düşmanlık
ahbap : sevgililer, dostlar
alâkadar :
alakalı, ilgili
âyinedarlık : aynalık
cemâl :
güzellik
ene : ben
esmâ : isimler
gark etmek
: boğmak
hayriyet : hayırlılık
huri : Cennet
kızı
Hüve : O, Allah
iktifa etmek :
yetinmek
iltifat : lütufla hitap ve muamele etme
intifa
etmek : faydalanmak, yararlanmak
kâinat : evren, yaratılmış
herşey
kat’î : kesin
kemâl : mükemmellik
kemâl-i
mutlak : her yönüyle mükemmel
kudret : güç,
iktidar
lem’acık : küçük parıltı
mâbud : kendisine
ibadet edilen
mahiyet : asıl, esas, nitelik
meftun :
düşkün, tutkun
menfaat : çıkar, kişisel yarar
menfaat-i
nefsiye : nefsin menfaatleri
menşe : kaynak
mes’ut
: mutlu
mevcudât : varlıklar
muhabbet :
sevgi
muhabbet-i gayr-ı meşrua : dine uygun olmayan
sevgi
muhabbet-i zâtiye : Allah’ın zâtını
sevme
musibet : belâ, sıkıntı
mütelezziz :
lezzetlenen
naks : eksiklik
nefsî : nefisle
ilgili
nihayetsiz : sınırsız
nisbet :
ölçü
Rahmânü’r-Rahîm : dünya ve ahirette yarattıklarına sonsuz
rahmet, şefkat ve merhametiyle muamele eden Allah
rahmet :
şefkat, merhamet
rububiyet : rablık
saadet :
mutluluk
sarf etmek : harcamak
sıfat : özellik,
vasıf
sûistimal : kötüye kullanma
şedit :
şiddetli
tâbi : bağlı, uyan
tahtında :
altında
vahşet : ürküntü, yalnızlık
zât :
öz
zerre : atom, en küçük parça
zıddiyet : karşıtlık,
mübayenet ve farklılık
zira : çünkü
zulmet :
karanlık
|
