Siteye Dosya Yükleme
Clotilde Wilks
Web sitesi dosyalarını yklemek, kullanıcıların oluşturdukları sitelerini internette yayınlamaları iin izlemeleri gereken ilk adımlardan biridir. Bu rehberde, iki şekilde bir web sitesinin nasıl ykleneceği konusunda genel bir rnek sunulacaktır:
Tebrikler! Bir web sitesi nasıl yklenir ğrendiniz. Grdğnz gibi birden fazla dosyayı FTP programı ile daha kolay ykleyebilirsiniz. Ancak bu durumda her dosya birer birer yklenecek ve dolayısıyla toplam ykleme sresi uzayacaktır. Bundan tr dosyaları sıkıştırıp tek seferde yklemeniz nerilir.
Diğer bir tarafta Dosya Ynetici bir veya iki dosyayı hızlıca yklemek iin kullanışlıdır. Başka bir program kullanmanızı gerektirmez ve hemen dosyaları kontrol panelinizden ykleyebilirsiniz.
WordPress yedek alma ve yedeği geri ykleme wordpress hata zme yntemlerinde hızlı ve etkili zm yntemlerinden biridir. zellikle siber saldırıların artması sonucu wordpress dosyaları doğrudan etkilenebiliyor, hatta dosyalar silinebiliyor. Buna benzer durumda saatlerce sren wordpress hata zm yerine daha nce alınan yedeği geri ykleme kısa srede sorunu zebiliyor. Ayrıca yedek alınan tarihe gre dosyaları kurtarmanız da mmkn oluyor.
WordPress, PHP altyapılı bir ierik ynetim sistemidir. Resim, video, belge gibi medyalar, siteye ait işlevler, konfigrasyonlar dosya olarak kaydedilirken, bazı konfigrasyonlar, blog yazıları, yorumlar gibi ierikler MySQL/MariaDB altyapılı veritabanında saklanır. WordPress yedeği denince dosyalar ve veritabanı olarak iki temel yapıdan oluştuğunu belirtebiliriz.
Dosyalar ierisinde WordPress yazılımının kendine ait dosyaları wp-admin, wp-includes ve ana dizinde bulunur. Tema, eklenti, medyalar, nbellek verileri gibi WordPress dışındaki siteye ait dosyalar wp-content klasr altında yer alır. Bu dosya ve klasrlerin tamamı wordpress sitesinin dosya yedeğini oluşturur.
Veritabanı alanında ise tablolarda wordpress yazılımın temel bileşenleri yer aldığı gibi, ieriklerin tam metin hali tablolarda saklanır. Ayrıca eklenti ve temaların ayarları buraya kaydedilir. Eklentiyi devre dışı bırakıp tekrar etkinleştirildiğinde aynı ayarlar ile aktif olmasının sebebi veritabanında bu verilerin silinmemiş olmasıdır.
Dzenli olarak wordpress yedeği almak, olası kriz durumlarında geliştiricilerin hayatını kurtarır. Bunun yanında site zerinde yapılan yapısal değişiklikler, gncellemeler ncesi mutlaka yedek alınması tavsiye edilir. WordPress, birbirinden bağımsız yazılım paralarının uyumlu olarak alışmasını sağlasa da bu paralardan birinde gerekleşen bir değişiklik sonrası ıkabilecek uyumsuzluğu kısa srede dzeltmenize olanak sağlar.
Veri girişi dzenli olmayan sadece arama motoru trafiği olan bir site iin haftada bir yedek yeterli grnmektedir. Eğer wordpress siteniz hosting.com.tr firmasında barınıyorsa haftalık yedekleme cretsiz olarak sağlandığını hatırlatırız. Veri girişi gn aşırı olan, site trafiği arama motoru dışında sosyal medya, backlink gibi farklı kaynaklardan beslenen siteler, e-ticaret, haber sitesi gibi srekli veri girilen siteler iin daha sık yedek alabilirsiniz. Bu durumda birazdan bahsedeceğimiz wordpress yedeği alma zmlerini tercih edebilirsiniz.
Bir wordpress sitenin iki ana bileşeni olduğundan az nce bahsetmiştik: Dosyalar ve veritabanı. WordPress site yedeği nasıl alınır sorusunun temel olarak cevabı dosyaların ve veritabanın yedeğini almak olarak verilebilir. Dosyaların ve veritabanın yedeği alınması yeterlidir. Bu işlemi aşağıdaki yntemlerden birisiyle gerekleştirebilirsiniz.
FTP erişimi sağlamak iin WinSCP uygulaması aılır. Eğer web siteniz hosting.com.tr firmasında barınıyorsa dokmandaki adımları takip ederek FTP erişim bilgilerinize ulaşabilirsiniz. Oturum a penceresinde FTP erişim bilgileri yazılır ve Oturum a butonuna tıklanır.
Eğer web siteniz cPanel ya da Directadmin kontrol panelinde ana domain olarak ekliyse public_html klasrne sağ tıklayarak İndir seeneğine tıklanır. Daha sonra gelen İndirme penceresinde indirmek istediğiniz dosya yolu kontrol edilip Tamam butonuna tıklanır.
Eğer web siteniz eklenti etki alanı (add-on domain) olarak ekliyse siteye ait dosyalar hangi klasrdeyse o klasre sağ tıklayıp İndir butonuna tıklanır. cPanelde hangi klasrde olduğunu ğrenmek iin cPanel > Etki Alanları sayfasını ziyaret edebilirsiniz. Belge Kk Dizini stununda hangi klasrde olduğu belirtilmektedir.
phpMyAdmin erişim linki genellikle şu şekildedir. ı/phpmyadmin veya _IP_adresi/phpmyadmin veya _host_adı/phpmyadmin Bu linklerden birisi ile erişebilirsiniz. Kullanıcı adı ve şifre olarak wp-config.php dosyasında yazan kullanıcı adı ve şifreyi kullanabilirsiniz.
Eğer web sitesi cPanel kontrol panelinde barınıyorsa cPanel kontrol panelinde bulunan Veritabanları blmnde phpMyAdmin bağlantısına tıklayarak erişebilirsiniz.
FTP ile dosyaları yklemek istenen klasre FTP istemcisi bir programla erişim sağlanır. Web sitesine ait klasrn altında yedekten geri yklenecek dosya ve klasrlerin silinmiş olduğuna emin olunur. FTP istemcisinde bilgisayarınızda bulunan yedek dosyaların olduğu klasr aılır ve wordpress yedek dosyalarının hepsi seilir. Sağ tıklanıp Ykle seeneğine tıklayarak yedek dosyalar karşı tarafa yklenir.
Az nce anlatılan yntemlerden biri ile phpMyAdmin alanına erişim sağlanır. Yedekten geri yklenecek sitenin veritabanı seilir ve İe aktar sekmesi aılır. Gzat butonu ile wordpress site veritabanı yedeği seilir ve Git butonuna tıklanır.
phpMyAdmin alanında dosya ykleme limiti bulunmaktadır. Bu limite gre ykleme yapabilirsiniz. Eğer veritabanı dosya boyutu bu limitten bykse ve bu limiti artıramıyorsanız bir sonraki başlıkta yer alan kontrol paneli veritabanı yedek ykleme adımlarını inceleyebilirsiniz. Ayrıca phpMyAdmin, yedek veritabanını boş bir veritabanına ie aktarmak iin uygundur, mevcut veritabanı zerine yazmak iin ise kontrol paneli yedek ykleme adımlarını inceleyebilirsiniz.
cPanel tam yedek, cPanel kullanıcılarına sunduğu pratik olarak yedek alma yntemidir. Bu yntem ile yedek almak ve yedekten geri ykleme işlemi birka tıkla yapılabilmektedir. Tam yedek olması sebebiyle birden fazla web sitesi varsa yedekten geri dnşte tm siteler yedekten geri yklenmektedir. Eğer birden fazla site barınıyor ve sadece bir tane siteyi geri yklemek istiyorsanız bir sonraki başlıktaki adımlar daha uygun olacaktır.
Kontrol paneli olarak cPanel kullanıyorsanız cPanel > Yedekleme > Download a Full Account Backup adımları takip edilerek cPanel tam yedeği alarak hem dosyaların hem de veritabanı yedeğini birlikte alabilirsiniz.
cPanel tam yedeği geri yklemek iin root erişiminiz olması gerekiyor. Root erişiminiz varsa WHM panel zerinden veya SSH zerinden cPanel kontrol panelinde bulunan wordpress site geri ykleyebilirsiniz.
WHM > Transfer or Restore a cPanel Account sayfası aılır. Upload a file to restore seeneği seilir, ardından cPanel tam yedek dosyası bilgisayardan seilir, Overwrite Existing kutucuğu seilip aşağıdaki Restore butonuna tıklanır.
WordPress siteye ait dosyaların bulunduğu klasre sağ tıklayarak Compress seeneği ile klasr zip formatında sıkıştırılır. Alternatif olarak tar uzantılı olarak da sıkıştırabilirsiniz. Zip uzantısına gre daha hızlı sıkıştırırken daha fazla yer kaplayabilir.
Yklenen dosyaya sağ tıklayarak Extract butonuna tıklanır. Gelen penceredeki dosya yolu doğruysa Extract Files butonuna tıklanır. WordPress site dosyaları yedekten geri ykleme işlemi tamamlanmış olur.
Bir MySQL Veritabanı Yedeklemesini Geri Ykle alanından Gzat diyerek bilgisayarda bulunan yedek veritabanı dosyası seilir. Ykle butonuna tıklanır.
Veritabanı yedeğini phpMyAdmin zerinden alabilirsiniz. Alternatif olarak veritabanı yedeğini indirmek iin Plesk > Veritabanları > Dkm Dışarı Aktar adımları takip edilerek alınabilir.
domains klasr altındaki web sitesi adına tıklanır. Sağ tarafta listelenen klasrlerden public_html klasrne sağ tıklanır ve Sıkıştır ve indir seeneğine tıklanır. Klasr sıkıştırma işlemi bitince bilgisayarda istediğiniz yere kaydedebilirsiniz.
Veritabanının hizasında bulunan artı simgesine tıklanır. GZ olarak indir veya SQL olarak indir seeneklerinden tercih edilen birisi seilir. GZ olan sıkıştırılmış olarak indirdiği iin boyutu daha kktr.
Yedekten geri yklenecek veritabanı seilir. Ykleme alanından yedek veritabanı dosyası bilgisayardan seilir. Daha nce DirectAdmin zerinden aynı kullanıcı ile alınan yedek ise Geerli oturum ama bilgileri seilir. Ykle butonuna tıklanır.
Eklentinin sayfasında bulunana Dışa Aktarım alanından Dosya seerek yedek alma işlemini başlatabilirsiniz. İşlemler devam ederken sayfa yenilenirse veya internet kesilirse yedek alma işlemi iptal olmaktadır.
Eğer yedek bilgisayarınızda ise İe Aktar kısmından hostinge ykleyebilirsiniz. Burada dosya ykleme limiti olabilir. PHP uplod limitini dzenleyerek arıtabilirsiniz. Eğer bu limiti artıramıyorsanız ya da yeterli gelmiyorsa bir sonraki adımı uygulayabilirsiniz.
All-in-One WP Migration eklentisi yedek dosyaları wp-content klasr altındaki ai1wm-backups klasrndedir. Bilgisayarınızdaki yedek dosyasını FTP ile veya kontrol paneli Dosya Yneticisi aracı zerinden bu klasre ykleyebilirsiniz.
59fb9ae87f