آنچه لازم است در باره چاپ بدانیم
tajassom negar
اختراع فن چاپ درحقيقت به قرن ها پيش از گوتنبرگ، كه نامش به عنوان مخترع
چاپ در تاريخ به ثبت رسيده است، برمي گردد. آسوريان چند هزار سال قبل از
ميلاد بر خشت هايي از گلرس مهر ميزدند. استعمال حروف قابل انتقال نيز
ميان سالها ي 1051 و 1058 در چين آغاز شد. مخترع اين حروف فردي به نام
پيشنگ بود و حروف هم از گلرس ساخته ميشد. حروف دستي و حروف قلعي كه پس
از آنها به كارآمد، هيچ يك رواجي نيافت، بر عكس حروف چوبي متداول شد. تا
اينكه در سال 1440، گوتنبرگ ظاهرا بدون اطلاع از كار چينيها، حروف قابل
انتقال را اختراع كرد و براي هر يك از حروف الفبا يك حرف جداگانه به كار
برد.
حروف متحرك را چينيها اختراع كردند، ولي گوتنبرگ كه حرفه اش زرگري بود،
آلياژ مناسب براي ريخته گري حروف را از سرب و آنتي موآن به دست آورد و
سپس نسبت هر يك از اين دو فلز را به گونه اي انتخاب كرد كه حروف بيش از
حد سخت و نرم نباشند. وي براي مركب چاپ هم فرمول مناسبي يافت و خلاصه با
رفع موانع و حل مشكلات عمل چاپ را ميسر و اجرايي كرد. تقريبا 20 سال پس
از نخستين تلاش ها ي گوتنبرگ در امر چاپ ،اين صنعت با استفاده از سطوح
برجسته در ونيز، فلورانس، پاريس و ليون در حدي مختصر و محدود رواج يافت.
اما دستگاه چاپ گوتنبرگ، به علت هزينه ها ي بسيار زياد فقط براي
ثروتمندان قابل دسترسي بود و به همين دليل تا مدت ها ي طولاني استقبال
چنداني از آن نشد. 300 سال پس از اختراع دستگاه چاپ گوتنبرگ، نمايشنامه
نويسي آلماني به نام آلوئيس زنه فلدر، چاپ سنگي يا ليتو گرافي را درسال
1796 ميلادي اختراع كرد.
هر سنگي كه متن يا تصوير با اين روش روي آن نقش مي بست ، براي چاپ حدود
750 نسخه عملكرد مطلوب داشت و پس از آن نقش روي سنگ قابل چاپ نبود. اگر
چه درباره شروع چاپ سنگي در اي ران روايات متعددي وجود دارد، به نظر مي
رسد چاپ سنگي را براي نخستين بار ميرزا صالح شيرازي در تبريز راه اندازي
كرد.
ميرزا صالح كه از سوي دولت ايران براي فراگيري هنرهاي جديد به اروپا رفته
بود، در بازگشت يك دستگاه چاپ سنگي با خود به تبريز آورد كه آن را در سال
1250 قمري راه انداخت. چاپخانه سنگي طي مدت كوتاهي در تهران و بعد اصفهان
و سپس ساير شهرهاي ايران تاسيس شد و بيش از 50 سال تنها روش چاپ در ايران
بود و تا اواخر دوره قاجار ، هر چه در ايران چاپ مي شد، به روش چاپ سنگي
بود. البته هشت سال قبل از ورود چاپ سنگي به ايران چاپ سربي نيز راه
اندازي شده بود، ولي به علت هزينه و زحمت زياد آن ، پس از ورود چاپ
سنگي ، كنار گذاشته شد و بعدها در اواخر دوره قاجار دوباره حروف سربي و
استفاده از آن رايج گرديد. طريقه چاپ سربي روش نسبتا ساده اي بود : كاغذ
روي صفحه اي متشكل از حروف برجسته سربي و آغشته به مركب فشرده مي شد و بر
اثر فشار، حروف بر صفحه كاغذ نقش مي بست. حروفچيني روزنامه نيز نخست به
صورت دستي انجام مي گرفت، ولي بعدها اين كار با دستگاه ها يي كه معمول
ترين آنها «لاينو تايپ» بود، صورت پذيرفت. دستگاه حروفچيني خودكاري
لاينوتايپ در سال 1886 ميلادي ساخته شد. و بدين ترتيب سرعت چاپ به تدريج
فزوني يافت. پيشرفت فناوري كم كم باعث شد دستگاه حروفچيني سربي از دور
خارج شود و جاي خود را به دستگاه الكترونيكي بدهد.
براي ورود به آشنائي با ماشينهاي چاپ، ابتدا انواع چاپ (های که امروزه
فعال است) را لیست می کنم:
-چاپ مسطح Letter Press
-چاپ افست (ورقی – رول)
-چاپ فلکسو
-چاپ هلیو
-چاپ صنعتی Pad Printer
-چاپ سیلک
-چاپ دیجیتال
صنعت نشر صنعتی مشتمل بر کلیه فعالیت هایی است که به منظور تهیه، تولید و
تکثیر آثار حوزه فرهنگ مکتوب انجام میشود، هرچند در سالهای اخیر این
صنعت حوزهای فراتر از فرهنگ مکتوب را نیز در بر میگیرد، از جمله تولید
کتاب های شفاهی. این صنعت شامل کلیه مشاغل مربوطه در این حوزه است:
*
انتشارات
*
نشریات
*
ناشر
*
تهیه و تولید آثار صوتی
*
چاپ
*
صحافی
*
لیتوگرافی
*
خدمات بعد از چاپ
*
تألیف
*
ترجمه
*
ویرایش
*
توزیع کتاب
*
کتابفروشی
--
ضمن تشکر از شما همکار عزیز !
لطفا دوستانتان را به اولین گروه چاپ و تبلیغات دعوت نمایید.
دریافت این پیام بدلیل ثبت نام شما در گروه Google Groups "چاپ و
تبلیغات".است
جهت ارسال به این گروه، ایمیل را ارسال کنید به rekl...@googlegroups.com
برای لغو ثبت نام در این گروه، یک ایمیل ارسال کنید به
reklamco+u...@googlegroups.com
برای سایر گزینه ها، به این گروه مراجعه کنید در
http://groups.google.com/group/reklamco?hl=fa?hl=fa