Google Groups no longer supports new Usenet posts or subscriptions. Historical content remains viewable.
Dismiss

Frazeologizmy biblijne

289 views
Skip to first unread message

Potoc

unread,
Jan 21, 2002, 10:48:19 AM1/21/02
to
Może ktoś tego troche ma.
Jeżeli tak to proszę na priv.
Dziękuje.
Pozdr.

Ela

unread,
Jan 22, 2002, 7:10:27 AM1/22/02
to
Użytkownik "Potoc" <po...@wp.pl> napisał w wiadomości
news:a2hd8c$quf$1...@news.tpi.pl...

W tej chwili przypomina mi się sześć takich związków frazeologicznych:
Hiobowe wieści - nieszczęśliwe, okropne
Salomonowy wyrok - sprawiedliwy
Biblijny potop - zagłada świata przez zatopienie?
Jabłko Adama - część ciała u mężczyzn, która przypomina o grzechu
pierworodnym?
Miłosierny Samarytanin - człowiek litościwy
Syn marnotrawny - ktoś lekkomyślny, kto zgrzeszył ale się poprawił.

Nie piszę na priv, ponieważ sama jestem ciekawa innych takich związków. Może
inni Grupowicze znają więcej.

Ela


Maciek

unread,
Jan 22, 2002, 8:46:30 AM1/22/02
to

Użytkownik "Ela" <ela...@poczta.onet.pl> napisał
w wiadomości news:a2jkrh$1ja$1...@news.onet.pl...

> Użytkownik "Potoc" <po...@wp.pl> napisał w wiadomości
> news:a2hd8c$quf$1...@news.tpi.pl...
> > Może ktoś tego troche ma.
> > Jeżeli tak to proszę na priv.
> > Dziękuje.
> > Pozdr.
>
> W tej chwili przypomina mi się sześć takich związków frazeologicznych:
> Hiobowe wieści, Salomonowy wyrok, Biblijny potop, Jabłko Adama,
> Miłosierny Samarytanin, Syn marnotrawny

Sodoma z gomorą - nieporządek urągający wszelkim prawom oraz poczuciu
przyzwoitości.

Sta(ną)ć jak słup soli - nawiązanie do Lotowej, określające pełne
zaskoczenie; takie samo, choć mniej oczywiste: osłupieć.

Odreligijniony już wykrzyknik, niegdyś szczególnie poważne zaklęcie,
dziś wyraża już tylko przejęcie: "na rany boskie!". Z tego samego
rejonu skojarzeń (tj. ukrzyżowania Jezusa): "dźwigać swój krzyż".

Goliat - synonim osoby (lub uosobienia, np. państwa) wielkiej i silnej.

Siedem lat chudych...

Egipskie ciemności - dziś już rzadko spotykane, w języku potocznym
wyparte przez "ciemno jak w d. u M."

Kilka razy usłyszałem: tłumaczyć od Adama i Ewy - od podstaw.

Pasterz - w przenośni (uwypuklone w "duszpasterz").
Por. psalm Dawida "Pan jest pasterzem moim..."

Nawiązania do semickich wierzeń:
moloch - cuś wielkiego (np. firma, aglomeracja...) "pochłaniającego"
ludzi (Moloch - semicki bóg słońca, któremu ofiarowano ludzi,
zwłaszcza dzieci; kult Molocha zwalczany przez Proroków Izraela;
wspomniany m.in. w Ks.Kapłańskiej, drugiej Królewskiej, Jeremiasza)
gehenna - męczarnia, cierpienie, ciężkie przejścia (dolina jęku,
notabene miejsce splamione kultem Molocha; w judaizmie symbol
miejsca potępienia, odpowiednik późniejszego piekła)

Z przekazów późniejszych (też biblijnych): złoty cielec.


Otwórz też Nowy Testament na synoptykach i poczytaj przypowieści i nauki
Jezusa. Wiele postaci i zjawisk z nich odnajdziesz w jakimś kształcie
w języku potocznym, np. przywołanego przez Elę syna marnotrawnego,
rzucanie pereł przed wieprze, zapowiedź płaczu i zgrzytania zębów,
dostrzeganie słomki w oku bliźniego, nadstawianie drugiego policzka...

Z Jezusa wypowiedzi cytatem jest też "przekuwanie mieczy na lemiesze
i włóczni na sierpy".

Maciek

Wojslaw

unread,
Jan 22, 2002, 9:07:53 AM1/22/02
to
Ciekawy jest "głos wołającego na puszczy", jest bowiem biblizmem, którego w
Biblii nie ma. W Biblii Tysiąclecia tłumaczy się już "głos wołającego na
pustyni". Szkoda.

--
Mad Wizard
"Madness is addictive. It makes you realize, that you are
right and the rest of the world is freakin' WRONG!"

Leszek Luchowski

unread,
Jan 22, 2002, 11:31:27 AM1/22/02
to
Jeszcze parę:

Przenieść się na łono Abrahama;
trąba jerychońska;
"włos komuś z głowy nie spadnie";
wyglądać jak Łazarz; zostawić kogoś jak Łazarza;
(od tegoż imienia rzeczownik "lazaret");
kozioł ofiarny (to chyba w Księdzie Kapłańskiej - na kozła symbolicznie
"wkładano" grzechy Izraela, po czym wypędzano go na pustynię);
zakazany owoc;
ziemia obiecana;
żywa woda (to z rozmowy Jezusa z Syrofenicjanką przy studni);
"wypędzać diabła Belzebubem" (czyli stosować środki zaradcze
gorsze niż sam problem, który miały rozwiązać) - o coś podobnego
pomawiano Jezusa, chociaż imię "Belzebub" explicite chyba nie padlo;
Judaszowy pocałunek (i Judaszowe srebrniki);
Szybolet (wyraz, którego wymowa zdradza pochodzenie mówiącego,
przydatny do szybkich testów w czasie walk na tle etnicznym);

I jeszcze:
określenie "talent" na wybitne zdolności (talent - pierwotnie jednostka
wagi i pieniądza kruszcowego, to nowe znaczenie zyskał
dzięki przypowieści o talentach)
"sceny apokaliptyczne" (apokalypsis po grecku = objawienie,
ale w "Apokalipsie" = Księdze Objawienia św. Jana są przejmujące
opisy końca świata, stąd powszechne utożsamienie "apokalipsy"
z wielką katastrofą);

Z Apokalipsy właśnie zaczerpnął Słowacki wizję do swojego wiersza
od słów "Na ustach moich węgiel położył czerwony // Obrócił na północ
twarzą // i kazał prorokować hymn wrzący, szalony..." - wspominam
o tym dlatego, że nastąpiło ciekawe przestawienie kierunku.
Św. Jana obrócono twarzą na wschód; Słowackiego - na północ,
a jednak Słowacki był wierny duchowi oryginału - otóż dla starożytnych
wschód był takim "głównym" kierunkiem, jakim dla nas jest północ.

Na razie tyle mi przyszło do głowy, na pewno jest więcej,
pozdrowienia,
Leszek L.


Leszek Luchowski

unread,
Jan 22, 2002, 11:37:08 AM1/22/02
to
O, jeszcze jedno:

Pierworodny grzech (o jakimś fundamentalnym błędzie, który wszystko
psuje, np. "pierworodnym grzechem całej kampanii był protekcjonalny
ton wobec wyborców").

L.L.


wojtekf

unread,
Jan 22, 2002, 11:44:30 AM1/22/02
to

"Leszek Luchowski" <lle...@kki.net.pl>

> Na razie tyle mi przyszło do głowy, na pewno jest więcej,
> pozdrowienia,
> Leszek L.

przejsc przez ucho igielne - z przypowiesci o wielbłądzie
wystroic sie jak stróż w Boże Cialo - to z apokryfow pozniejszych
znaleźć belkę w oku - w tej przypowiesci
chodzilo chyba ministra finansow
sól w oku - tez z Biblii
ksieżniczka na ziarnku grochu - lata pozniejsze

Lew


Jan Rudziński

unread,
Jan 22, 2002, 11:45:02 AM1/22/02
to
Cześć wszystkim

wojtekf wrote:
>
[...]


> ksieżniczka na ziarnku grochu - lata pozniejsze

No, to już nie Biblia, tylko J.Ch.Andersen.

>
> Lew


--
Pozdrowienia
Janek http://www.astercity.net/~janekr
Niech mnie diabli porwą!
Niech diabli porwą? To się da zrobić...

wojtekf

unread,
Jan 22, 2002, 11:55:24 AM1/22/02
to

"Jan Rudziński" <jan...@astercity.net>

> Cześć wszystkim
> wojtekf wrote:
> >
> [...]
> > ksieżniczka na ziarnku grochu - lata pozniejsze

Witaj Janie ,
stróża przełknąłeś a księżniczki nie możesz,
niech Cie licho porwie - prawie jak świniopas H.Ch.A. :)

serdecznie pozdrawiam
Wojtek

> No, to już nie Biblia, tylko J.Ch.Andersen.

> Pozdrowienia
> Janek http://www.astercity.net/~janekr


Leszek Luchowski

unread,
Jan 22, 2002, 11:52:52 AM1/22/02
to

Użytkownik "wojtekf" <moby_...@hotmail.com> napisał w wiadomości
news:a2k4qa$n85$1...@news.tpi.pl...

> sól w oku - tez z Biblii
> ksieżniczka na ziarnku grochu - lata pozniejsze

Rozumiem, że z księżniczką to żart, ale skąd ta sól w oku?
W Biblii sól ma pozytywne konotacje, jest np. "sól świata"
(póżniej i chyba tylko w polszczyźnie zmieniona na "sól ziemi"),
nie kojarzę, żeby była wzmiankowana jako środek drażniący oko.

Pzdrw,
L.L.


wojtekf

unread,
Jan 22, 2002, 12:10:06 PM1/22/02
to

"Leszek Luchowski" <lle...@kki.net.pl>

> > sól w oku - tez z Biblii
> > ksieżniczka na ziarnku grochu - lata pozniejsze
>
> Rozumiem, że z księżniczką to żart, ale skąd ta sól w oku?
> W Biblii sól ma pozytywne konotacje, jest np. "sól świata"
> (póżniej i chyba tylko w polszczyźnie zmieniona na "sól ziemi"),
> nie kojarzę, żeby była wzmiankowana jako środek drażniący oko.
>
> Pzdrw,
> L.L.

Wydaje mi się , chociaż głowy nie dałbym sobie uciąć
(ani zadnej innej czesci ktora jego jest) ze "sól w oku"
jest w Psalmach , bądź wczesniej.

Oczywiscie jej idiomatyczne znaczenie to "zadra zazdrości
nie dająca zasnąć psu ogrodnika twego nieprzyjaciela",
czyli coś czego inni mogą nam zazdrościć
coś co ich drażni i namietnosci niezdrowe roznieca.

pozdrowiska
Wojtek


gr...@poczta.onet.pl

unread,
Jan 22, 2002, 2:24:37 PM1/22/02
to
>
> "Leszek Luchowski" <lle...@kki.net.pl>
> > > sól w oku - tez z Biblii
> > > ksieżniczka na ziarnku grochu - lata pozniejsze
> >
> > Rozumiem, że z księżniczkš to żart, ale skšd ta sól w oku?
> > W Biblii sól ma pozytywne konotacje, jest np. "sól wiata"
> > (póżniej i chyba tylko w polszczy nie zmieniona na "sól ziemi"),
> > nie kojarzę, żeby była wzmiankowana jako rodek drażnišcy oko.
> >
> > Pzdrw,
> > L.L.
>
> Wydaje mi się , chociaż głowy nie dałbym sobie ucišć

> (ani zadnej innej czesci ktora jego jest) ze "sól w oku"
> jest w Psalmach , bšd wczesniej.
>
> Oczywiscie jej idiomatyczne znaczenie to "zadra zazdro ci
> nie dajšca zasnšć psu ogrodnika twego nieprzyjaciela",
> czyli co czego inni mogš nam zazdro cić
> co co ich drażni i namietnosci niezdrowe roznieca.
>
> pozdrowiska
> Wojtek
>
W oku to była drzazga (lub źdźbło w innych tłumaczeniach) i belka
Grażyna


--
Wysłano z serwisu OnetNiusy: http://niusy.onet.pl

bfo...@wp.pl

unread,
Jan 22, 2002, 6:23:06 PM1/22/02
to
niebieskie ptaki
kielich goryczy
beniaminek

Pozdrowienia
B.F.

gr...@poczta.onet.pl

unread,
Jan 22, 2002, 8:15:55 PM1/22/02
to
> > Może ktoś tego troche ma.
> > Jeżeli tak to proszę na priv.
> > Dziękuje.
> > Pozdr.
> niebieskie ptaki
> kielich goryczy
> beniaminek
>
> Pozdrowienia
> B.F.
>
Beniaminek to nie związek frazeologiczny
Grażyna

wojtekf

unread,
Jan 23, 2002, 5:36:36 AM1/23/02
to

<gr...@poczta.onet.pl>

> W oku to była drzazga (lub źdźbło w innych tłumaczeniach) i belka
> Grażyna

Idiom "sól w oku" - oznacza cos innego niż źdźbło i belkę w oku.

Drugi odnosi sie do projektowania wlasnych wad na drugą osobę
i pochodzi z Ewangelii Łukasza 6- 41, pierwszy prawdopodobnie
wystepuje w starym testamencie i mowi o zawiści.

Poza tym "cos jest komus solą w oku" jest dość powszechnym
idiomem i dziwie sie ze go nie znasz.

Wojtek

Maciek

unread,
Jan 23, 2002, 6:04:33 AM1/23/02
to

Użytkownik "wojtekf" <moby_...@hotmail.com> napisał
w wiadomości news:a2m3ig$fb2$1...@news.tpi.pl...

>
> <gr...@poczta.onet.pl>
> > W oku to była drzazga (lub źdźbło w innych tłumaczeniach) i belka
> > Grażyna
>
> Idiom "sól w oku" - oznacza cos innego niż źdźbło i belkę w oku.
>
> Drugi odnosi sie do projektowania wlasnych wad na drugą osobę

Przenoszenia, lub - dosłownie - rzutowania (por. projektor = rzutnik).
W potocznej polszczyźnie "projektowanie" znaczy wyłącznie to,
co angielskie "designing" (projektować = to design, projekt = a design,
i t.d.).

>
> Poza tym "cos jest komus solą w oku" jest dość powszechnym
> idiomem i dziwie sie ze go nie znasz.

Kto mówi, że nie?!
Przemyśl to, co czytasz, zanim zaczniesz się dziwić. :-)


Maciek

PS.
W sprawdzaniu co jest w Biblii, a czego nie ma, może być pomocna
wyszukiwarka, dostępna na stronie http://www.biblia.net.pl/main.html

wojtekf

unread,
Jan 23, 2002, 7:04:04 AM1/23/02
to

"Maciek" <mac...@elkomtech.com.pl.nospam>

> > Drugi odnosi sie do projektowania wlasnych wad na drugą osobę
>
> Przenoszenia, lub - dosłownie - rzutowania (por. projektor = rzutnik).
> W potocznej polszczyźnie "projektowanie" znaczy wyłącznie to,
> co angielskie "designing" (projektować = to design, projekt = a design,
> i t.d.).

I co w zwiazku z tym Panie Maćku? :))))
Idę na szafkot?:))) Ha?


pozdrowiska
Lew Nikalajewicz Dołgorukow


Maciek

unread,
Jan 23, 2002, 7:12:05 AM1/23/02
to

Użytkownik "wojtekf" <moby_...@hotmail.com> napisał
w wiadomości news:a2m8me$ohr$1...@news.tpi.pl...

>
> "Maciek" <mac...@elkomtech.com.pl.nospam>
> > > Drugi odnosi sie do projektowania wlasnych wad na drugą osobę
> >
> > Przenoszenia, lub - dosłownie - rzutowania
>
> I co w zwiazku z tym Panie Maćku? :))))

I w związku z tym następnym razem już będziesz wiedział. :)


Maciek

wojtekf

unread,
Jan 23, 2002, 7:23:25 AM1/23/02
to

"Maciek" <mac...@elkomtech.com.pl.nospam>

> I w związku z tym następnym razem już będziesz wiedział. :)
> Maciek

Maćku ,
proszę Cię byś zwracał się do mnie "per Pan",
"per Ty" jest miłe i ok , ale "per Pan" sprawia mi wiekszą
o wiele wiekszą przyjemność np:

> I w związku z tym następnym razem już będzie Pan wiedział. :)

Jest dla mnie zoptymalizowane optymalnie w sposob optymalny
nie pozostawiajacy nic do życzenia.

Wojtek

PS.
Uzycie czasownika "projektowac" bylo zupelnie w porządku.
Zaufaj.

Stanislaw de Toleaux

unread,
Jan 24, 2002, 3:06:54 AM1/24/02
to

Użytkownik <gr...@poczta.onet.pl> w wiadomości do grup dyskusyjnych
napisał:60ff.000001...@newsgate.onet.pl...

> > > Może ktoś tego troche ma.
> > > Jeżeli tak to proszę na priv.
> > > Dziękuje.
> > > Pozdr.
> > niebieskie ptaki
> > kielich goryczy
> > beniaminek
> >
> > Pozdrowienia
> > B.F.
> >
> Beniaminek to nie związek frazeologiczny
> Grażyna
>
Związek, czy nie związek, a chamem jest ten, kto śmieje się z pijanego.
Inne znaczenia słowa "cham" MSZ są anachronizmami. ;-)
A Cham, co śmiał się z zalanego tatusia, to postać przecież biblijna.
Stasinek


Stanislaw de Toleaux

unread,
Jan 24, 2002, 2:56:40 AM1/24/02
to

Użytkownik Wojslaw <woj...@gateway.dom> w wiadomości do grup dyskusyjnych
napisał:slrna4qs4o....@www.gateway.dom...

> Ciekawy jest "głos wołającego na puszczy", jest bowiem biblizmem, którego
w
> Biblii nie ma. W Biblii Tysiąclecia tłumaczy się już "głos wołającego na
> pustyni". Szkoda.
>
We wcześniejszych tłumaczeniach jest. Ksiądz Wujek nie wiedział, że na
Synaju, którędy Mojżesz wiódł lud wybrany, puszcz raczej nie ma, a są
pustynie... ;-)
Stasinek


Wojslaw

unread,
Jan 24, 2002, 11:11:38 AM1/24/02
to
On Thu, 24 Jan 2002 08:56:40 +0100, <tol...@poczta.onet.pl> wrote:

>We wcześniejszych tłumaczeniach jest. Ksiądz Wujek nie wiedział, że na
>Synaju, którędy Mojżesz wiódł lud wybrany, puszcz raczej nie ma, a są
>pustynie... ;-)
>Stasinek

Ale jeszcze prof. doroszewski wiedział, że w czsach ks. Wujka
puszcza oznaczała teren pusty, niezamieszkały. :))) Skoro nie zasypiamy
gruszek w popiele, może warto również zawołać choć raz na puszczy? :))

Wojslaw

unread,
Jan 24, 2002, 11:13:23 AM1/24/02
to
On Thu, 24 Jan 2002 16:11:38 +0000 (UTC), <woj...@gateway.dom> wrote:

> Ale jeszcze prof. doroszewski wiedział, że w czsach ks. Wujka

^^^^^^
Jezusie i wszyscy Święci!

:((((((

Maciek

unread,
Jan 28, 2002, 4:58:18 AM1/28/02
to

Użytkownik "wojtekf" <moby_...@hotmail.com> napisał
w wiadomości news:a2m9qo$9rq$1...@news.tpi.pl...

Nie widzę powodu.

Maciek

0 new messages