OĞUZ ÇETİN: Deniz GÖKTAŞ

0 views
Skip to first unread message

Oraj POYRAZ

unread,
Jun 30, 2026, 1:17:37 PM (11 hours ago) Jun 30
to ozgur-...@googlegroups.com

OĞUZ ÇETİN: Deniz GÖKTAŞ

Toplumların fikirsel olgunluğu ile teknolojik ilerlemeleri arasındaki bağ, tarihsel süreçlerin nasıl birikimli bir yapı taşıdığını anlamak için anahtar niteliğindedir. TÜRKİYE’nin matbaa ile 400 yıllık gecikmeli tanışıklığı, sadece bir teknik araç eksikliği değil, aynı zamanda eleştirel düşüncenin, farklı görüşlerin kağıda dökülüp yaygınlaşması sürecindeki o kritik boşluktur. Bu dört asırlık gecikme, sadece teknik bir geri kalmışlık değil, zihinsel bir tortu bırakmıştır: Sorgulamayı değil itaat etmeyi, tartışmayı değil susmayı yücelten bir alışkanlık.

DENİZ GÖKTAŞ’ın stand-up gösterilerinden sonra gelen tepkiler, bu tarihsel tortunun günümüzdeki yansımasıdır. GEORGE CARLİN, Amerikan toplumunun ikiyüzlülüğünü, kutsal sayılan değerlerin aslında nasıl birer koruma kalkanına dönüştürüldüğünü sahne ışıkları altında parçalara ayırırken, izleyicinin bir kısmını kahkahaya boğar, diğer kısmını ise dehşete düşürürdü. Ancak CARLİN’i izleyen toplum, onun yıkıcılığına karşı bir ifade özgürlüğü geleneğine sahipti. Oysa bizde, sahneye çıkan birinin toplumsal kabulleri sarsması, sanki devletin temeline atılmış bir bomba gibi algılanıyor. Bu, CARLİN’in mizahla yaptığı şeyi, bizim toplumumuzun bir saldırı olarak görmesidir.

Buradaki temel mesele, 400 yıl boyunca matbaanın getireceği farklı fikirlere tahammül etme antrenmanından mahrum kalmış olmamızdır. Fikir, yazıya döküldüğünde ve topluma yayıldığında, o fikirle yüzleşmek ve gerekirse ona yanıt vermek yerine, fikir sahibini susturmak veya linç etmek kolaycılığına kaçıyoruz. Matbaa, bilginin ve karşıt görüşün hızlı dolaşımını sağlayan bir makinaydı; biz ise o makinenin sağladığı zihinsel esnekliği kazanamadık. Bugün sahnede anlatılan bir hikayeye gösterilen aşırı tepkiler, aslında matbaanın kapımıza 400 yıl geç gelmiş olmasının yarattığı o zihinsel kuruluğun bir sonucudur.

Sorgulamanın yasaklı, eleştirinin tehlikeli görüldüğü bir kültürde, GEORGE CARLİN gibi zihinlerin yetişmesi ya da bu zihinlerin söylediklerinin hiciv olarak değil tehdit olarak algılanması kaçınılmazdır. İfade özgürlüğü, sadece hoşumuza gideni söyleme özgürlüğü değil, hoşumuza gitmeyen, hatta kutsallarımıza dokunan düşünceleri bile dinleyebilme olgunluğudur. Biz bu olgunluğu, matbaanın geç gelmesiyle başlayan o uzun sessizlik döneminde yeterince geliştiremedik. Bugün hâlâ birileri sahneye çıkıp yerleşik tabuları sarsmaya çalıştığında verilen tepki, o 400 yıllık eksik eğitimin, yani YAZILI OLANI DEĞİL, SADECE BUYURULANI DUYMA alışkanlığının bir yansımasıdır. Toplum, kendi düşünsel sınırlarını genişletmek yerine, o sınırların bekçiliğini yapmayı tercih ediyor; tıpkı matbaanın gelişine engel olan zihniyetin, bilginin yayılmasını tehlike olarak görmesi gibi.

https://www.facebook.com/oguz.cetin.9
- - - - - - - - - - - - -
a45UyF587661
- - - - - - - - - - - - -

Gruba mesaj göndermek icin
To send a message to the group


:
ozgur-...@googlegroups.com
Gruba üye olmak icin
To join the group


:
ozgur-gunde...@googlegroups.com
Grup kurucusuna yazmak için
To write to the group founder


:
0raj....@neomailbox.net / oraj....@openmail.cc
Grup Sayfamız
Our Group Page


:
https://groups.google.com/g/ozgur-gundem/
Arzu ederseniz bloğuma da göz atabilirsiniz
You can also check out my blog if you wish


:
http://orajpoyraz.blogspot.com/
Yeni web sayfam
Our new website


:
https://erkin.cc/
Eposta adresleri (Derdiniz varsa buradan ulaşın.)
Email addresses (Contact us here if you have any problems.)


:
Oraj....@erkin.cc
0raj....@neomailbox.net
oraj....@openmail.cc




Reply all
Reply to author
Forward
0 new messages