ABD, Trump yönetiminin Kongreyi atlayarak İsrail’e Türk firması tarafından üretilen 27.000 bomba satıyor
Oraj POYRAZ
ABD, Trump
yönetiminin Kongreyi atlayarak İsrail’e Türk firması tarafından
üretilen 27.000 bomba satıyor
ABD Dışişleri
Bakanlığı belgelerinde ortaya çıkan alışılmadık bir ayrıntıya
göre, 660 milyon dolarlık bir silah anlaşması, İsrail’e Türk
savunma şirketine ait bir Teksas fabrikasında üretilen
20.000’den fazla MK-80 bombası tedarik edecek.
Daniel Edelson, New York
Trump yönetimi, alışılmadık bir ayrıntı içeren bir anlaşmayla
İsrail’e yaklaşık 660 milyon dolar değerinde büyük bir silah
satışı konusunda ilerliyor: Mühimmat, Türk savunma üreticisine
ait bir şirket tarafından üretiliyor.
Cuma günü geç saatlerde ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından
açıklanan satış, binlerce MK-80 serisi bomba ve ilgili ekipmanı
içeriyor. Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran ile savaşın “acil
satış gerektiren bir acil durum” olduğunu ilan ederek, yönetimin
silah ihracatı için normalde gerekli olan kongre inceleme
sürecini atlamasına olanak sağladı.
רג'פ טראיפ
ארדואן בנימין נתניהו דונלד טראמפ
Benjamin Netanyahu, Donald Trump, Recep Tayyip Erdoğan
(Fotoğraf: Saul Loeb/ AFP, Roberto Schmidt/ AFP)
Acil durum ilanı, yönetimin büyük yabancı silah satışları için
kongre denetimini zorunlu kılan Silah İhracat Kontrol Yasası’nın
36(b) maddesini atlamasına olanak tanıyor.
Anlaşmaya göre İsrail, toplam değeri yaklaşık 660 milyon dolar
olan 20.000’den fazla bomba alacak. Resmi açıklamaya göre, paket
yaklaşık yarım ton ağırlığında ve yaklaşık 151,8 milyon dolar
değerinde 12.000 adet BLU-110A/B bombası içeriyor. İsrail ayrıca
yaklaşık 250 kilogram ağırlığında 10.000 bomba, 5.000 adet küçük
çaplı bomba ve teknik, lojistik ve destek hizmetleri alacak.
İsrail’in bu satın almayı kısmen, aldığı yıllık 3,8 milyar
dolarlık ABD askeri yardımını kullanarak finanse etmesi
bekleniyor.
Bu işlem, Trump’ın ikinci dönemine başlamasından bu yana
yönetimin, İsrail’e silah satışını hızlandırmak için Kongre’yi
atlayarak acil durum yetkilerini resmen kullandığı ilk örnek
olma özelliğini taşıyor. Yönetim, Kongre’deki gayri resmi
inceleme prosedürlerini atlayarak daha önce de birkaç askeri
yardım paketini onaylamıştı, ancak şimdiye kadar resmi bir acil
durum ilan etmekten kaçınmıştı.
פצצות ג'יי־דאם בבסיס חיל האוויר
İsrail Hava Kuvvetleri üssünde JDAM bombaları
(Fotoğraf: Yoav Zitun)
Bu yılın başlarında, Dışişleri Bakanlığı, aylarca süren kongre
komitelerindeki gecikmelerin ardından, Apache saldırı
helikopterleri ve zırhlı araçlar da dahil olmak üzere İsrail
için 6,5 milyar dolar değerinde dört silah paketini onaylamak
için kongre incelemesini atladı.
Acil durum yetkisi nadiren kullanılır, ancak emsalsiz değildir.
Biden yönetimi, 7 Ekim saldırılarından kısa bir süre sonra
İsrail’e tank mermileri ve topçu mühimmatı göndermek için
2023’te aynı hükmü iki kez kullandı ve ayrıca Rusya’nın
işgalinin ardından Ukrayna’ya silah teslimatlarını hızlandırmak
için 2022’de de kullandı.
Trump’ın kendisi de ilk döneminde 2019’da, İran ile gerilimleri
gerekçe göstererek Suudi Arabistan ve Birleşik Arap
Emirlikleri’ne 8,1 milyar dolarlık silah satışını onaylamak için
tartışmalı bir hamlede bu yetkiyi kullandı.
Mevcut paketteki MK-80 bombaları, Kongre’de gayri resmi olarak
inceleniyordu, ancak yönetim acil durum ilanıyla ilerlemeden
önce ilgili komitelerden henüz onay almamıştı.
Bu hamle, Kongre denetimini baltaladığını söyleyen
milletvekillerinden sert eleştiriler aldı.
Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi’nin önde gelen
Demokrat üyesi New York Milletvekili Gregory Meeks, “Acil durum
yetkisinin kullanılması, yönetimin bu savaşı haklı çıkarma
gerekçesinin özünde temel bir çelişki yaratıyor” dedi. “Trump
yönetimi, İran ile savaşa tamamen hazır olduğunu defalarca
ısrarla belirtti, ancak Kongre’yi atlama telaşı çok farklı bir
hikaye anlatıyor.”
Dışişleri Bakanlığı duyurusunun sonunda, projenin ana
yüklenicisinin Teksas, Garland merkezli Repkon USA olduğu ortaya
çıktı.
ABD Kongresi
(Fotoğraf: Brendan Smialowski/ AFP)
Ancak şirket Amerikan sermayeli değil. Repkon USA, Türk silah
üreticisi Repkon’un bir yan kuruluşudur.
Mart 2025’te Türk şirketi, Garland üretim tesisini ABD savunma
devi General Dynamics’ten satın aldı. Fabrika, ABD ordusu ve
İsrail Hava Kuvvetleri tarafından yaygın olarak kullanılan JDAM
hassas güdüm kitlerinin temel bileşeni olan MK-80 serisi bomba
gövdelerini üretebilen ABD’deki tek tesistir.
Türk sahipliği, bazı Amerikalı savunma analistleri ve politika
yapıcıları arasında endişelere yol açmıştır.
Muhafazakar Heritage Foundation’da araştırmacı olan Jim Fein,
ABD Yabancı Yatırımlar Komitesi’ni (CFIUS) geçen yıl bu satın
almayı onayladığı için eleştirmiş ve bu durumun, yabancı bir
şirketin ABD askeri tedarik zincirindeki önemli bir bileşenin
üretimini kontrol etmesine fiilen izin verdiğini belirtmiştir.
Analistler, bu düzenlemenin hem ABD hem de müttefik güçler için
tedarik zincirinde potansiyel bir zafiyet yaratabileceği
konusunda uyarıyor.
Türkiye NATO üyesi olmaya devam etse ve Trump ile Türkiye
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan arasındaki ilişkiler ısınsa
da, Ankara giderek ABD çıkarlarıyla çatışan politikalar izliyor.
Türkiye, Rusya’nın S-400 hava savunma sistemini satın aldı; bu
da F-35 savaş uçağı programından çıkarılmasına ve 2020’de ABD
yaptırımlarının uygulanmasına yol açtı. Ankara ayrıca ABD
tarafından desteklenen Suriye’deki Kürt güçlerine karşı
operasyonlar düzenledi ve Yunanistan’ı defalarca tehdit etti.
İsrail için en önemlisi, Türkiye 7 Ekim saldırılarından bu yana
Hamas’ı güçlü bir şekilde destekledi ve İsrail’e diplomatik ve
ekonomik ambargo uyguladı.
Bu duruşa rağmen, Türkiye bağlantılı bir şirket, Amerikan
iştiraki aracılığıyla İsrail ordusuna ağır bombalar tedarik
ediyor.
Güvenlik uzmanları, Repkon’un sözleşmeler ve düzenleyici onaylar
yoluyla Türk hükümetiyle yakın bağlar sürdürdüğünü ve jeopolitik
gerilimlerin tırmanması durumunda Ankara’nın üretim üzerinde
dolaylı baskı uygulayabileceği olasılığının bulunduğunu
söylüyor.
Analistler, silah üretimine açıkça karşı çıkmasa bile -ki bu
Washington ile büyük bir çatışmaya yol açabilir- Türkiye’nin
üretim gecikmeleri, işçi anlaşmazlıkları veya kriz sırasında
teslimatları yavaşlatan teknik sorunlar yoluyla tedarik
zincirini etkileyebileceğini belirtiyor.
Repkon ayrıca diğer ABD mühimmat üretim programlarında da yer
alıyor ve yakın zamanda Kentucky’de bir patlayıcı üretim tesisi
inşa etmek için bir sözleşme kazandı.
Dışişleri Bakanlığı, silahların önemli bir bölgesel müttefiki
güçlendirerek ABD ulusal güvenliğine katkıda bulunacağını
söyleyerek satışı savundu.
Bakanlık resmi açıklamasında, satışın “Orta Doğu’da siyasi
istikrar ve ekonomik ilerleme için önemli bir güç olan stratejik
bir bölgesel ortağın güvenliğinin iyileştirilmesine yardımcı
olarak Amerika Birleşik Devletleri’nin dış politikasını ve
ulusal güvenliğini destekleyeceğini” belirtti.
ABD yetkilileri, bombaların İsrail’in tehditlerle başa çıkma
kabiliyetini artıracağını, vatan savunmasını güçlendireceğini ve
önemli bir caydırıcı unsur olarak hizmet edeceğini ekledi.
Aynı zamanda, silahların temel bileşenlerinin üretiminde Türk
sermayeli bir şirketin öne çıkan rolü, Ortadoğu’daki giderek
karmaşıklaşan ittifaklar ve rekabet eden çıkarlar ağını
vurguluyor; burada, bazı durumlarda, İsrail’in savaşma yeteneği,
en sert eleştirmenlerinden biri tarafından üretilen silahlara
bağlı.
https://www.ynetnews.com/article/bkmojptkzx
- - - - -
- - - - - - - -
a45UyF587661
- - - - - - - - - - - - -
| Gruba mesaj göndermek icin | : | ozgur-...@googlegroups.com |
| Gruba uye olmak icin | : | ozgur-gunde...@googlegroups.com |
| Grup kurucusuna yazmak icin | : | 0raj....@neomailbox.net / oraj....@openmail.cc |
| Grup Sayfamiz | : | https://groups.google.com/g/ozgur-gundem/ |
| Arzu ederseniz bloğuma da göz atabilirsiniz | : | http://orajpoyraz.blogspot.com/ |
| Eposta adresleri (Derdiniz varsa buradan ulaşın.) |
: |
0raj....@neomailbox.net oraj....@openmail.cc |