İ'lem Eyyühel-Aziz! Eşya arasındaki tevafuk, Saniin Vahid, Ehad olduğuna delalet ettiği gibi, aralarında bulunan muntazam tehalüf de, Saniin Muhtar ve Hakim olduğuna şehadet eder. Mesela: Hayvanların bilhassa insanların esas a'zalarındaki tevafuk, bilhassa çift a'zalardaki temasül, Halıkın vahdetine bürhan olduğu gibi, keyfiyetler ve şekillerdeki tehalüf de Halıkın ihtiyar ve hikmetine delalet eder.
(Bediüzzaman Said Nursi - Mesnevi-i Nuriye'den)
Lügatler
Aza :organ, uzuv
Bilhassa: özellikle
Bürhan :güçlü delil, ispat vasıtası, sarsılmaz kanıt
Delalet : delil olmak
Ehad :tek, bir, benzeri olmayan tek(Allah)
Esas :asıl,temel, kök, şart
Eşya :nesneler, şeyler
Hakîm :iş ve emirleri hikmetli ve yanlışsız olan(Allah)
Hâlık :yaratıcı, yaratan(Allah)
Hikmet :Herkesin bilmediği gizli sebeb, gizli sır, sebeb, fayda, gaye, her şeyin belirli gayelere yönelik olarak, manalı, faydalı ve tam yerli yerinde olması
İ’lem Eyyühel Aziz :Ey aziz kardeşim, bil ki
İhtiyar :seçmek, istek, arzu, seçilmek, irade
Keyfiyet : bir şeyin esası, içyüzü, nitelik, özellik
Mesela :örnek olarak
Mesnevi-i Nuriye :nurlu parçalar, nurlu manzumeler
Muhtar :seçilmiş olan, hareketinde serbest olan
Muntazam :düzenli, tertipli, intizamlı
Sâni’ : her şeyi sanatla yaratan
Şehadet : şahitlik, tanıklık
Tehalüf :birbirine zıt olmak, birbirine muhalif olmak, uymamak
Temasül :benzeyiş, benzemek
Tevafuk :birbirine uygunluk, rast gelmek, denk gelmek
Vahdet: birlik
Vahid :yalnız, tek, bir