ISBN
swennen nico
Kan iemand mij informatie bezorgen over de ISBN- nummers die men in de
boeken vindt?
- Samenstelling.
- Door wie worden deze nummers toegekend?
Hartelijk dank voor uw reactie.
swenne...@skynet.be
Bart Van Stappen
swennen nico heeft geschreven in bericht <6f0soo$846$1...@news0.skynet.be>...
ISBN staat voor International Standard Book Number.
Er bestaan ook ISSN-codes. Die zijn voor tijdschriften: I S Serial N
De bedoeling van deze codes is op een eenvoudige, eenduidige en eenvormige
wijze naar een publicatie te kunnen verwijzen. Dat is vooral handig als je
boeken uit het buitenland wil bestellen, om vergissingen te voorkomen.
Het ISBN-nummer verwijst niet enkel naar en bepaalde titel van een bepaalde
auteur, maar ook naar een bepaalde uitgave. In sommige boeken die in
verschillende uitvoeringen op de markt gebracht worden, zie je dan ook
verschillende ISBN-nummers gedrukt staan met toelichting waar ze op slaan,
bijvoorbeeld op de paperback- dan wel gebonden uitgave, of op een deel uit
een reeks of de hele reeks.
Een ISBN-code is altijd tien cijfers lang. Opgelet, de X is ook een cijfer,
daar kom ik op terug.
Deze tien cijfers worden opgedeeld in vier groepen met variabele lengte, op
de laatste na, die altijd uit één cijfer bestaat. Alleen dit laatste cijfer
kan ook de X zijn. (zie verder)
De groepen worden normaal door een liggende streepje van elkaar gescheiden,
soms ook door een spatie, maar nader onderzoek leert dat hier nogal eens
slordig mee omgegaan wordt, bijvoorbeeld om de uitgeverij groter te doen
lijken. Het gemak het onderscheid toch te bewaren zal snel blijken.
De eerste groep, die uit een of twee cijfers bestaat, duidt de _taal_ van
het boek aan. Zo betekent 0 Engels, 2 Frans, 3 Duits, 90 Nederlands
De tweede groep (dus vanaf het tweede of derde cijfer), die bestaat uit drie
tot zeven (jawel) cijfers, geeft de uitgever aan.
De derde groep, die de overige cijfers min één beslaat, geeft het volgnummer
van de publicatie bij die uitgever aan. Als het aantal publicatienummers
opgebruikt raakt, krijgt de uitgever een nieuw uitgeversnummer toegekend.
De vierde groep, het laatste cijfer, is een controlecijfer.
Het is de rest bij deling door elf van de som van het enkelvoud van het
eerste cijfer, het dubbel van het tweede, het drievoud van het derde, ... ,
het negenvoud van het negende. Omdat die rest ook tien kan zijn, wordt
daarvoor de X gebruikt.
Hou er rekening mee dat voor een werk in twee boekdelen drie nummers kunnen
worden toegekend: een voor het eerste boekdeel, een voor het tweede en nog
een voor beide samen. Ook kan het zijn dat voor alle delen samen slechts een
enkele ISBN-code wordt toegekend.
Als er verschillende uitvoeringen bestaan, kan dat aantal codes verdubbelen,
verdriedubbelen of nog meer. Zo telt het 'supplement 1984' van de
GWP-encyclopedie zeven (7) verschillende ISBN-codes, voor één boek in één
band (in verschillende banduitvoeringen).
Opgelet: het toekennen van een ISBN-nummer aan een publicatie betekent niet
noodzakelijk dat ze ook verschijnt, ze was wel gepland. De nummers worden
toegekend in volgorde van aanvraag (daartoe bestaan geëigende formulieren)
maar de uitgaveplannen kunnen wijzigen (een deel uit een reeks dat nooit
verschijnt bijv., omdat de auteur overleden is en zijn werk niet kon
afmaken, omdat de uitgeverij ondertussen ter ziele is of haar uitgavenplan
wijzigde, ...).
Bij een co-uitgave kunnen voor de verschillende co-uitgeverijen voor
hetzelfde boek verschillende ISBN-nummers worden toegekend.
Voorbeeld:
ANS97, de tweede, herziene druk van de Algemene Nederlandse Spraakkunst,
verschenen in 1997, is een werk dat enkel gebonden wordt aangeboden, in twee
banden. Voor beide banden samen zijn twee ISBN-codes toegekend, omdat het
een co-uitgave is. De afzonderlijke banden hebben geen eigen code.
De jongste driedelige Van Dale, die slechts één uitgeverij heeft, kreeg vier
codes: een voor elk deel en nog een voor het geheel.
Terug naar ANS97. We lezen bij de streepjescodes op het losse kaartje:
ISBN 90-30-90043-1 België
ISBN 90-68-90490-6 Nederland
maar in de boeken zelf staat gedrukt:
ISBN 90 6890 490 6 (Nederland)
ISBN 90 309 00431 1 (België)
Merk op dat de streepjes zijn weggelaten en dat de indeling in groepjes is
gewijzigd.
90 staat voor de taal: Nederlands.
90-6890 betekent Martinus Nijhoff Uitgevers Groningen.
90-309 betekent Wolters Plantyn Deurne.
De overige cijfers zijn het volgnummer in het uitgavenplan van deze
uitgeverijen en het controlecijfer.
Bevreemdend aan ANS97 vindt ik dat er geen depot-nummer in staat.
Dat is wat in GB95 wordt aangeduid als: D/1995/0034/487
Alle Belgische staatsburgers en uitgeverijen met zetel in België zijn
onderworpen aan het wettelijk depot.
Dat wil zeggen dat ze verplicht zijn van een uitgave een exemplaar af te
staan om niet aan de kBr (de Koninklijke Bibliotheek-Bibliothèque Royale
Albert I). Uitzonderingen worden gemaakt voor uitzonderlijk kostbare werken
in heel beperkte oplage, die niet om niet te hoeven worden afgestaan en
waarvoor de kBr zelf zal beslissen of ze ze aankoopt of niet.
Deze wettelijke verplichting van depot geldt ook voor staatsburgers die in
het buitenland verblijven en/of hun werk daar (laten) uitgeven.
Deze nummers bestaan uit een D, het jaartal, een uitgeversnummer bij het
depot en een volgnummer dat elk jaar weer begint vanaf 1 (ook wel 001),
alles gescheiden door schuine strepen (Duitse komma's).
Als je zelf een uitgave overweegt ben je niet verplicht een ISBN-nummer aan
te vragen. Het kan wel helpen bij de verspreiding en bestellingen
vergemakkelijken. Een depotnummer moet je (als je Belgische staatsburger
bent of in België uitgeeft) wel aanvragen, en het depotexemplaar na
verschijnen bezorgen.
Voor alle inlichtingen i.v.m. aanvraagformulieren terzake wend je je best
tot de kBr, de Koninklijke Bibliotheek (ook Albertina genoemd) te Brussel.
Hou er rekening mee dat je dit best zo vroeg als mogelijk doet, omdat er
over het toekennen van de nummers enige tijd kan gaan.
Je boek zal ook een NUGI-code kunnen gebruiken (voor de boekhandel). Je kan
ook een UDC- en/of SISO-code (laten) toekennen.
Voor meer inlichtingen hou ik me aanbevolen.
Ik neem aan dat de Albertina ook op het web zit. probeer eens op kbr.be of
zoiets.
Vriendelijke groeten,
Bart, Antwerpen.
Dik T. Winter
In article <6f4g6a$a4l$3...@xenon.inbe.net> "Bart Van Stappen" <bar...@village.uunet.be> writes:
> ISBN staat voor International Standard Book Number.
>
> Er bestaan ook ISSN-codes. Die zijn voor tijdschriften: I S Serial N
En ISMN. Voor gedrukte muziekwerken.
> De eerste groep, die uit een of twee cijfers bestaat, duidt de _taal_ van
> het boek aan. Zo betekent 0 Engels, 2 Frans, 3 Duits, 90 Nederlands
De eerste groep bestaat uit 1 tot 5 cijfers en kan de _taal_ aangeven
en/of het _land_ van uitgave. 99921 is Qatar. 99913 en 99920 zijn
Andorra. 0 en 1 zijn Engels uit UK, US, Australie, Nieuw Zeeland, Canada,
Zuid Afrika of Zimbabwe. Ikzelf heb een Frans boek waarvan de code
begint met 90 en dat uitgegeven is in Belgie... bij een Vlaamse uitgever.
Zie ook:
http://www.cwi.nl/~dik/english/codes/index.html
--
dik t. winter, cwi, kruislaan 413, 1098 sj amsterdam, nederland, +31205924131
home: bovenover 215, 1025 jn amsterdam, nederland; http://www.cwi.nl/~dik/
Peter Eijk
Bart Van Stappen wrote:
>
> swennen nico heeft geschreven in bericht <6f0soo$846$1...@news0.skynet.be>...
> >Kan iemand mij informatie bezorgen over de ISBN- nummers die men in de
> >boeken vindt?
> >- Samenstelling.
> >- Door wie worden deze nummers toegekend?
> >Hartelijk dank voor uw reactie.
> >swenne...@skynet.be
>
> ISBN staat voor International Standard Book Number.
Daarom is het ook ISB-nummer of ISBN en niet ISBN-nummer.
> Bart, Antwerpen.
--
Peter Eijk
Koen de Troij
Bart Van Stappen:
> Een ISBN-code is altijd tien cijfers lang. (...) Deze tien cijfers
> worden opgedeeld in vier groepen met variabele lengte, op de laatste
> een of twee cijfers bestaat, duidt de _taal_ van het boek aan. Zo
> betekent 0 Engels, 2 Frans, 3 Duits, 90 Nederlands
Eigenlijk duidt dat eerste cijfer eerder de taal (of sommige gevallen
het land) van de betrokken uitgeverij aan. De taal van een boek hoeft
niet noodzakelijk dezelfde te zijn als de taal van de uitgeverij. In
mijn boekenkast staat er een leerboek Frans als vreemde taal dat bij een
Vlaamse uitgeverij is verschenen. Het boek is volledig in het Frans,
maar heeft toch een ISBN dat met 90 begint.
Bovendien zijn er talen die geen eigen ISBN hebben. Ik heb bijvoorbeeld
alleen nog maar Afrikaanstalige boeken met een Engels ISBN gezien.
Verder hebben Zweedstalige boeken uit Finland in de regel een Fins ISBN
i.p.v. een Zweeds. En hebben Friese boeken ook niet gewoon een
Nederlands ISBN?
Uit die laatste twee voorbeelden zou je kunnen afleiden dat talen met
een minderheidsstatus in de regel het ISBN van de nabije grotere taal
(moeten) overnemen, maar niets is minder waar. Het Faeröers wordt
gesproken door - tja, door hoeveel eigenlijk? - pakweg 50.000 mensen,
maar het heeft wel lekker zijn eigen ISBN (lange neus naar grote broer
Denemarken!).
Weet er niemand een URL met een tabel van alle ISBN-begincijfers en de
bijbehorende talen/landen?
Groet,
Koen de Troij
Koen de Troij
Dik T. Winter wrote:
(...)
> De eerste groep bestaat uit 1 tot 5 cijfers en kan de _taal_ aangeven
> en/of het _land_ van uitgave. 99921 is Qatar. 99913 en 99920 zijn
> Andorra. 0 en 1 zijn Engels uit UK, US, Australie, Nieuw Zeeland, Canada,
> Zuid Afrika of Zimbabwe.
> Zie ook:
> http://www.cwi.nl/~dik/english/codes/index.html
Prachtig! Die URL bevat precies het soort overzicht dat ik zocht. Dank
je wel, Dik.
Bart Van Stappen
Koen de Troij schreef in bericht <35171B...@botkyrka.mail.telia.com>...
>Dik T. Winter wist:
Daar kan ik me enkel volmondig bij aansluiten.
Bedankt dus,
Bart, Antwerpen.
Ben C. O. Grimm - Libertatis Praesidium NL -
In article <6f9lnm$kph$1...@xenon.inbe.net>,
"Bart Van Stappen" <bar...@village.uunet.be> wrote:
> Daar kan ik me enkel volmondig bij aansluiten.
<onderdrukt> opmerking </onderdrukt>
--
------------- Ben C. O. Grimm -- Libertatis Praesidium NL ------------
"The more you have, the more you have that needs fixing." -- Karl Lehenbauer
BenG...@xs4all.nl --- http://praesidium.mypage.org -- ICQ: 1102306 --