vervangen houten spanten
huibert V
Mijn noorse volkboot (overnaads geklonken) heeft, tot mijn grote schrik,
een aantal rotte spanten. Nu heb ik vernomen dat klinken 'uit' is. Nu
zou het tegenwoordig met lamineren moeten.
Mijn vraag is. Hoe dan?
Mijn tweede vraag is of het nog mogelijk is om te zeilen met deze
spanten. Nu begrijp ik dat het moeilijk te bepalen is omdat er vanaf de
monitor niet is te zien hoe erg dit is.
Totaal zijn het er 3. Niet over het geheel rot maar op een aantal
plekken.
Weet er iemand trouwens nog een goed boek waarin deze zaken ook
duidelijk en helder worden omschreven?
Alvast bedankt voor je antwoord of eventuele opmerkingen of suggesties
Huibert Verschoor
Haarlem
Hans Valk
> Mijn noorse volkboot (overnaads geklonken) heeft, tot mijn grote schrik,
> een aantal rotte spanten. Nu heb ik vernomen dat klinken 'uit' is. Nu
> zou het tegenwoordig met lamineren moeten.
> Mijn vraag is. Hoe dan?
Ik denk dat er een paar dingen door elkaar worden gehaald. Het klinken
en het lamineren hebben in dit verband niet zoveel met elkaar te maken.
Er zal wel weer iemand goedbedoeld advies hebben gegeven of jij hebt het
verkeerd begrepen.
Klinken is niet 'uit'. Het is wel zo dat er tegenwoordig efficientere
manieren zijn om overnaadse boten te bouwen. Met gelijmde huidgangen
bijvoorbeeld (zie Waarschip, etc.).
Jouw boot is echter nog geheel geklonken en het meest voor hand liggende
is om de boot te herstellen met de methodieken waarmee de rest van de
boot gemaakt is. Klinken dus.
Wat betreft het lamineren: misschien heeft de raadgever bedoeld dat de
nieuwe spanten beter gelamineerd kunnen worden, in plaats van deze
vervaardigen uit één massief stuk hout. Bij klassieke overnaadse boten
zijn deze spanten, die meestal veel dunner zijn dan bij karveel gebouwde
rompen, door middel van stomen en daarna in de romp buigen en in de vorm
brengen aangebracht. In plaats daarvan zou je ze in de romp kunnen
lamineren uit een aantal dunnere strips, die je met epoxy of een andere
watervaste lijm op elkaar lijmt. Nog geen sinecure om dat netjes te doen
trouwens. Zonder ervaring met epoxy is de klassieke methode misschien
wel zo makkelijk. Een klein stoomapparaat is uit een stuk stalen pijp
met een gasbrander zo geimproviseerd.
Vraag in rec.boats.building eens om advies als het om het 'steambending'
van hout gaat; er zit daar veel ervaring.
> Mijn tweede vraag is of het nog mogelijk is om te zeilen met deze
> spanten. Nu begrijp ik dat het moeilijk te bepalen is omdat er vanaf de
> monitor niet is te zien hoe erg dit is.
> Totaal zijn het er 3. Niet over het geheel rot maar op een aantal
> plekken.
De spanten in een overnaadse boot functioneren op een iets andere manier
dan in een karveel gebouwde boot. Door de overlappingen van de
huidgangen ontstaat al de nodige stijfheid in de langsrichting. De
bijdrage van de spanten aan de stijfheid van de romp is dus veel kleiner
dan bij een karveel gebouwde boot, waar veel van de dwarsscheepse
stijfheid van de spanten moet komen. Bij een overnaadse boot dienen de
spanten vooral om de huidgangen bij elkaar te houden. Als er enkele
uitvallen betekent dat nog niet meteen dat de boot uit elkaar valt
Waarschijnlijk valt er voorlopig dus nog best met de boot te varen, maar
het is wel zaak de aangetaste spantjes te vervangen. Nog belangrijker is
het de oorzaak van de rotting op te sporen en te verhelpen. Ongetwijfeld
heeft 't met vocht te maken en de beste remedie tegen herhaling van deze
schade is het wegnemen van de oorzaak. Hoewel de boot na een tijdje op
de wal, altijd wel wat zal lekken als ie er weer in gaat. Het best is
eigenlijk om helemaal laten uitdrogen en daarna weer 'dichtzwellen'
zoveel mogelijk te voorkomen. Het levert flinke spanningen in de boot op
en regelmatige herhaling daarvan komt de constructie uiteindelijk niet
ten goede.
> Weet er iemand trouwens nog een goed boek waarin deze zaken ook
> duidelijk en helder worden omschreven?
Het boek dat mij als eerste te binnen schiet is 'Clinker Boatbuilding'
van John Leather, waarschijnlijk wel te vinden als je bij Amazon.com
zoekt (ik neem aan dat 't nog steeds te koop is).
--
Hans Valk
Ton Visch
Heb samen met mijn broer in 1998 13 spanten vervangen.
Dit is een overnaadse eiken kajuitboot uit 1932.
Heb hierover een artikel geschreven dat nog in "Spiegel der Zeilvaart"
geplaatst zal gaan worden,wanneer weet ik niet.
We hebben de spanten gestoomd in een stoomkist ter lengte van de
grootste spant met wat overmaat.
Van een oude propaangas fles de kraan verwijderd en voorzien van een
vulkraan voor water en een afvoer voor stoom.
Hier een brander onder geplaatst.
De kapotte spanten verwijderen door de nagel aan de binnenzijde af ste
slijpen of te schuren en de klinknagel met een passende drevel naar
buiten te tikken.
De nieuwe spanten kunnen aan de hand van de oude nagemaakt worden in
dezelfde afmetingen en vorm, meestal zijn deze een beetje bol aan de
binnenzijde. Belangrijk is een goede houtqualiteit te gebruiken waarvan
de nerf geheel in de lengte loopt anders krijg je scheuren.
Voor het stomen eerst de nieuwe spanten een paar uur in het water leggen
(inwateren) anders gaat het nog fout.
Het stomen duurt dan ongeveer een uur,en de hete spanten kunnen dan
direct op hun plaats gedrukt worden.
De bestaande gaatjes met een passend boortje doorboren vanaf de
buitenzijde en dan klinken.
Wil je nog meer weten, vraag dan maar
Groeten Ton
tonv...@wxs.nl NOSPAM verwijderen uit adres !
Norbert Koster
>
> Mijn noorse volkboot (overnaads geklonken) heeft, tot mijn grote schrik,
> een aantal rotte spanten. Nu heb ik vernomen dat klinken 'uit' is. Nu
> zou het tegenwoordig met lamineren moeten.
> Mijn vraag is. Hoe dan?
Ga eens langs bij Kroes in Kampen, zij bouwen nog steeds volksboten met
klinkverbindingen en doen ook veel restauratie werk. Erg mooi om daar
eens rond te lopen en met die mannen te praten.
groeten,
--
**********************************************************************
Norbert Koster
"Sundiver"
Diamond aka Halcyon 27
Netherlands
e-mail: remove "remove_this" from email adress
**********************************************************************
Leo Voorneveld
huibert V <hui...@wanadoo.nl> wrote in message
news:3AA25261...@wanadoo.nl...
>
> Mijn noorse volkboot (overnaads geklonken) heeft, tot mijn grote
schrik,
> een aantal rotte spanten.
Een paar rotte plekjes ? En waar zijn de spanten ?
Laat je niet gek maken.
Reperaties; laat het doen door een professional.
Kan je het niet laten om het zelf te doen ?
Verwijder rot stuk, probeer een stuk passend te maken, liefst
hetzelfde hout !
Lijm het erin met verdikte epoxy.(lijm het niet op de huid).
Of is er juist een klinknagel in een rot stuk ?
Gebruik een schroef, koper is beter dan rvs.
Cheers Leo