De beerput der curatoren, the continuing story....

[Willem-Jan Markerink]

Telegraaf/8-5-2004/pag15:
xxxxxxxxx
Curatoren eisen meer bevoegdheden om het toenemende aantal
frauduleuze faillissementen te kunnen bestrijden. Er is echter ook een
keerzijde. Curatoren die weinig boodschap hebben aan de rechten van de
gefailleerde, onvoldoende zijn opgeleid of misbruik maken van hun
bevoegdheden. Volgens deskundigen schiet de controle op hun werk ernstig
tekort. Wantoestanden worden daardoor zelden aan de kaak gesteld.

GROEIEND AANTAL KLACHTEN OVER WANGEDRAG TOEZICHTHOUDERS
FAILLISSEMENTSBOEDELS

Knokken met de CURATOR

door ARNOUD GROOT

AMSTERDAM, zaterdag
„Ik heb geen verstand van juridische zaken”, vertelt Bert Doldersum,
een grijzende, stevig uit de kluiten gewassen Drent die zich tot voor kort
de trotse eigenaar van 28 groentezaken in Noord-Nederland mocht noemen.
„Maar als je 35.000 gulden vangt voor een inventaris die voor zeven ton in
de boeken staat, ben je voor mij een heel slechte zakenman.”

„Hij verkocht mijn zaak voor ƒ 135.000; alleen de voorraad was al meer
waard!”

Doldersums ouders begonnen zestig jaar geleden met één groentewinkel, maar
door zeven dagen per week als een bezetene te werken bouwde Doldersum een
van de grootste groenteketens van Noord-Nederland op. Hij raakt echter in
de problemen als zijn groothandel eind 2001 zijn contract opzegt. „Ik moest
weer zelf mijn inkoop en vervoer gaan regelen, met alle kosten van dien”,
vertelt Doldersum. „Dat kwam slecht uit. Een jaar eerder hadden we ons
bedrijf al ingrijpend gesaneerd. Daarvoor investeerde ik enkele tonnen
privé. Vervolgens vertrok mijn broer uit de zaak, met een forse gouden
handdruk.”

„Rechtbanken hebben nauwelijks tijd voor toezicht”

Als gevolg van deze samenloop van omstandigheden raakt Doldersum in
liquiditeitsproblemen. Ook ontstaan moeilijkheden met de administratie, die
eerder door zijn broer werd bijgehouden.
Een advocaat raadt hem daarom aan surséance van betaling aan te
vragen. Die mogelijkheid is immers speciaal ingesteld om ondernemers de
gelegenheid te geven hun financiële huishouding rustig op orde te stellen.
De rechtbank heeft daar geen problemen mee. Op 27 december 2001 krijgt de
Hoogeveense groentehandelaar drie maanden om zijn bedrijf weer netjes op de
rails te zetten. De rechtbank stelt de Assense advocaat Geene aan als
bewindvoerder om dat proces in goede banen te leiden.
„Geene liet weten dat hij een week met vakantie ging”, herinnert
Doldersum. „Maar op nieuwjaarsdag ontbood hij me volkomen onverwacht op
kantoor. Ik moest als een gek van familie in Limburg naar Assen rijden. Op
het kantoor waren ook vertegenwoordigers van mijn groothandel, die
geïnteresseerd waren in overname van mijn zaak. Ik kreeg te horen dat die
niet meer te redden was; dat bleek uit een rapport dat hij had laten
opmaken. Ik moest onmiddellijk allerlei stukken ondertekenen, waaronder
mijn eigen faillissementsverklaring. De curator zette mij daartoe onder
grote druk. Hij dreigde zelfs met een hoge schadeclaim wegens
bestuurdersaansprakelijkheid als ik niet meewerkte. Hij rolde als een
stoomwals over me heen.”

„Sommigen schrijven meer uren dan erin een etmaal passen”

Eén dag later verstuurt Geene een fax naar een viertal overnamekandidaten
van de AGF-keten. „Geïnteresseerde partijen moesten voor halfzes
beslissen”, aldus Doldersum. „Bij zeker een van de vier aangeschreven
partijen kwam de fax om half vijf binnen, overigens middenin de
kerstvakantie. Nog dezelfde dag verkocht de curator mijn bedrijf voor
135.000 gulden aan mijn groothandel. Ik wist niet wat me gebeurde. Wij
draaiden een omzet van rond de 23 miljoen gulden, onze winkelinventaris
stond voor ruim 7 ton in de boeken. Alleen de winkelvoorraad was al meer
waard.”
Ruim drie jaar later zit Doldersum nog steeds met grote vragen.
Waarom heeft curator Geene zoveel haast gemaakt? Waarom verkocht hij zijn
winkelinventaris voor ongeveer vijf procent van de toenmalige boekwaarde?

Kasgelden
Wat is er gebeurd met de kasgelden en voorraden waar Geene als
bewindvoerder beslag op heeft gelegd? En misschien wel de belangrijkste:
waarom heeft de curator zijn faillissement aangevraagd? „De curator maakt
melding van een miljoenenschuld bij de fiscus en bedrijfsvereniging, maar
daarvan is nooit sprake geweest”, klaagt Doldersum verbitterd. „Verder
bevat het in zijn opdracht opgestelde rapport een fout waardoor onze
overige schulden ruim een miljoen euro te hoog zijn voorgesteld. Helaas
gaat de curator niet in op ons herhaalde verzoek onze schulden duidelijk te
specificeren. Na lang aandringen ontving hij ons op kantoor om uitleg te
geven. Maar in plaats van onze vragen te beantwoorden, werden wij
gekleineerd.”
Evert Ludding van Doldersums accountantskantoor Deloitte vergezelde
de groentehandelaar naar het kantoor van Geene. „De haast en de handelwijze
van de curator, waardoor bij Doldersum de schijn van voorkeur voor en
vooroverleg met de uiteindelijke koper is ontstaan, is tijdens dat gesprek
aan de orde gesteld”, vertelt jurist Ludding. „Ook zijn vragen gesteld over
de opmerkelijk lage koopsom en de hoogte van de schulden en baten die
daartegenover stonden. Daarop kwamen echter geen bevredigende antwoorden.
Als curator had de heer Geene die normaal gesproken wel eenvoudig kunnen
geven.”

Volgende kolom
• Ruim drie jaar na zijn faillissement zit groenteondernemer Bert Doldersum
nog steeds met grote vragen. Waarom verkocht de curator zijn
winkelinventaris voor ongeveer vijf procent van de toenmalige boekwaarde?
Wat is er gebeurd met de kasgelden en voorraden?
FOTO´S: FRANÇOIS WIERINGA

Volgens curator Geene schuilt er in de ´klaagzang´ van Doldersum
echter weinig waarheid. „Ik trof een hartstikke failliete zaak en een
puinhoop in de administratie aan”, aldus de Assense advocaat. „In die
situatie was er in redelijkheid geen andere optie dan een faillissement en
een snelle doorstart. Voortzetting van deze onderneming zou zonder meer
hebben geleid tot persoonlijke aansprakelijkheid van de bewindvoerder. Ik
zou in een vergelijkbare situatie weer zo handelen.” Desondanks weigert
curator Geene ook De Telegraaf een duidelijke specificatie van Doldersums
vermeende schulden bij fiscus en bedrijfsvereniging, en de door hem
geconfisqueerde goederen en kasgelden te verstrekken.

Bikkelhard
Curatoren maken zich niet vaak populair; hun taakomschrijving leent
zich daar niet toe. Sommigen zijn redelijk, anderen bikkelhard. Ze kunnen
teruggrijpen op verregaande bevoegdheden, die zijn vastgelegd in de
Faillissementswet uit 1893: de tijd dat Nederland nog knipschaarde voor
haar notabelen. Sindsdien is de wet nauwelijks aangepast. De mentaliteit
van curatoren, meestal gespecialiseerde advocaten, veranderde echter wel
ingrijpend, klaagt een toenemend aantal critici. Volgens hen moeten hoge
morele standaarden steeds vaker wijken voor hoge financiële ´targets´. Met
de oprukkende verzakelijking groeit het aantal klachten over wangedrag. In
een rapport van september vorig jaar beklaagt MKB-Nederland zich over wat
zij eufemistisch het ´gebrek aan efficiëntie´ van curatoren noemt.
Curatoren souperen vaak een te groot deel van de faillissementsboedel op
aan hun eigen declaraties, vindt de belangenorganisatie. Een faillissement
als melkkoetje dus. Daarbij is informatievoorziening door curatoren en
bewindvoerders soms slecht en ontbreekt het sommige curatoren aan
financiële, bedrijfseconomische en fiscale kennis, waardoor ze niet in
staat zijn een goed beeld van een onderneming te krijgen. Een succesvolle
surseanceperiode wordt daardoor vaak bij voorbaat onmogelijk.
Gefailleerden kunnen zich over de curator beklagen bij de rechter-
commissaris, de vertegenwoordiger van de rechtbank die in theorie toezicht
houdt op het werk van de curator. In de praktijk heeft die echter
nauwelijks tijd de honderden faillissementen die zij vaak onder zich hebben
inhoudelijk te toetsen, stelt hoogleraar Bas Kortmann.

Onderbezetting
„De afdelingen insolventie van de arrondissementsrechtbanken kampen
met een structurele onderbezetting”, aldus Kortmann, tevens voorzitter van
de door het ministerie van Justitie ingestelde Commissie Insolventierecht.
„Bovendien zijn de rechterscommissarissen met regelmaat onvoldoende
opgeleid voor hun taak. Minister Donner wil daar echter niets van weten. In
een reactie zegt hij „dat bij de Raad voor de Rechtsspraak geen berichten
bekend zijn over falend toezicht op curatoren”.
Maar bedrijfsonderzocker Robert Blom bevestigt het falende toezicht
op curatoren. „Dat leidt regelmatig tot misstanden”, aldus Blom, die de
afgelopen twaalf jaar faillissementen onder de loep nam namens
kredietwaardigheidonderzoeker Graydon. „Sommige curatoren schrijven meer
uren dan er in een etmaal passen, anderen schenden op schandalige wijze de
rechten van de gefailleerde. Klagen bij de rechter-commissaris leidt
nauwelijks tot resultaat. Wantoestanden kunnen zo lange tijd zonder
noemenswaardige controle voortduren.”

--
Bye,

Willem-Jan Markerink

The desire to understand
is sometimes far less intelligent than
the inability to understand

<w.j.ma...@a1.nl>
[note: 'a-one' & 'en-el'!]

[Onno]

> "Maar als je 35.000 gulden vangt voor een inventaris die voor zeven ton in
> de boeken staat, ben je voor mij een heel slechte zakenman."
>

> "Hij verkocht mijn zaak voor f 135.000; alleen de voorraad was al meer
> waard!"

Hoe word je curator?????? Is dat altijd pvda?