KnoppenAccordeon

[-Jacob-]

Wie weet hoe de knoppen op een accordeon verdeeld. Graag een beetje
uitleg. De accordeon hier is wat vals en ik kom er niet zo een twee
drie uit. C majeur had ik al gevonden.

Jacob (jgra...@wxs.nl)

"I'd rather have a bottle in front of me than a frontal lobotomy"

[Gijs van Oort]

> Wie weet hoe de knoppen op een accordeon verdeeld. Graag een beetje
> uitleg. De accordeon hier is wat vals en ik kom er niet zo een twee
> drie uit. C majeur had ik al gevonden.

Beste Jacob,

Accordeons kun je in twee groepen verdelen, knopaccordeons en
klavieraccordeons. Klavieraccordeons hebben aan de linker kant knoppen
(ik geloof tussen de 32 en de 140) en aan de rechter kant 'pianotoesten'.
Knopaccordeons hebben zowel links als rechts knoppen. Bij beide accordeons
speel je links de accoorden en rechts de melodie.

De accoordenknoppen werken als volgt. Je hebt vier of meer rijen van knoppen.
Met de binnenste van die rijen speel je de grondtoon van je accoord. De tweede
rij van binnen is voor de extra tonen zodat je (met de knop uit de eerste rij)
een majeur-accoord kan vormen. De derde rij is zo mineur accoord, de vierde septime
en een eventuele vijfde is een dim-accoord. Als je nog meer rijen hebt, kunnen dat
bijvoorbeeld rijen zijn voor extra bassen ofzo. Als je dus een compleet accoord wil
spelen moet je dus twee knoppen tegelijk induwen (je grondtoon en wat voor soort
accoord je wil spelen). De volgorde van accoorden op je accordeon is de volgorde
van de kwintencirkel: als je een knop naar beneden gaat krijg je een bas die een
kwint lager ligt, en een knop naar boven is een kwint hoger.

De melodiekant van een knopaccordeon heeft zwarte en witte knoppen. Er zijn
verschillende systemen voor deze knoppen, maar over het algemeen komt het erop neer
dat als je een knop schuin omlaag gaat een halve toon hoger zit (het verschil zit'm
erin of je schuin naar links of schuin naar rechts moet gaan). Knopaccordeons
hebben drie tot vijf rijen knoppen. Bij een vier-of vijf-rijen knopaccordeon is
de vierde rij gelijk aan de eerste rij en evt. de vijfde rij gelijk aan de tweede
knoppenrij (ter vereenvoudiging van de speeltechniek).

Ter verduidelijking van de hierbovenstaande onduidelijke uitleg een poging
tot een verduidelijkend plaatje:

Rij1 Rij2 Rij3 Rij1 Rij2 Rij3 Rij4 Rij5
Grond maj min sept dim
toon acc acc acc acc
Edim
E7 Adim
C B Em A7 Ddim
Cis E Am D7 Gdim
Dis D E A Dm G7 Cdim
E A D Gm C7 Fdim
Fis F D G Cm F7 Bbdim
G G C Fm Bb7 Ebdim
A Gis C F Bbm Eb7
Ais F Bb Ebm
C B Bb Eb
Cis Eb

fig: Deel van een mogelijke knoppenconfiguratie van een knopaccordeon,
gezien vanuit een toeschouwer die recht tegenover de speler staat (en dus
recht op de knoppen kijkt). Hierbij moet opgemerkt worden: In het andere
knoppensysteem voor de melodiekant zijn rij 1 en 3 verwisseld; het kan zijn
dat er meer rijen zijn; Als er meer accoordenknoppen op het instrument zitten,
kan het schema naar alle kanten uitgebreid worden; de grondtoon C (in rij 1 van
de accoordensectie) is gemerkt, en als je veel accoordenknoppen hebt, is er
vast nog wel een gemerkt (maar ik weet niet welke).

Ik hoop dat ik je een beetje heb kunnen helpen,

Gijs (die geen accordeon speelt maar wel twee keer een klavieraccordeon in z'n
handen heeft gehad; vergeef me dus als er fouten in staan (het komt uit een
goed hart, moet je maar denken)).