Neubauten (artikel Groene)

[Karin Spaink]

(Uit de Groene Amsterdammer van 11 september 1997:)

Het lied in de machine

Karin Spaink en Rob van Erkelens

1980-81. De Berlijnse Muur stond als een huis. De verhouding
tussen de NAVO en het Warschau Pact had bijna het absolute
nulpunt bereikt: alleen tijdens het Varkensbaai-incident was
het erger geweest. Reagan sloeg, als de debiel die hij was,
nog slechts oorlogszuchtige taal uit. Er waren veel mensen
wier angsten zich concentreerden rond dat ene: het gillende
alarm op een dag die niet de eerste maandag van de maand
was. Soms kon je ze in gedachten al horen, die sirenes die
de lucht verscheurden: het onmiskenbare signaal dat WO III
daadwerkelijk was uitgebroken. Het was immers permanent
bijna oorlog, toen.

Het was de tijd van de neutronenbom, de tijd die
Mient-Jan Faber beroemd zou maken, de tijd van bezuinigingen
en de eerste massa-werkloosheid, van Van Agt en van de
kroning van Beatrix, van de Piersonstraat en de
Vondelstraat. Links spatte uiteen in anarcho's, radikalen,
marginalen en anderen die niets meer met officiële politiek
van doen wilden hebben. Koot en Bie vonden de term
'doemdenken' uit. Linkse partijen kraakten onder
strategiediscussies en de pogingen iedereen binnenboord te
houden: de feministen, de pacifisten, de radikalen, de
krakers. Het was ook de tijd waarin nieuwe, kleine
bedrijfjes zich in verkrotte kraakpanden vestigden, de tijd
waarin allerlei mensen alles zelf gingen doen en zich
afwendden van de maatschappij en haar regels. 1980 en 1981
waren jaren die meer agressie kenden dan de decades ervoor
en erna, alsof de wereld in een snelkookpan zat. De
vernietiging lag om de hoek. Of ergens in de tweede straat
rechts.

In diezelfde periode was de punk net uitgewoed. Woede was
geen energie meer - bye, bye, Johnny Rotten - maar bracht
nog slechts verslagenheid voort, depressie en nihilisme. In
de nagalm van het staccato vierkwarts-proza van
opstandelingen met hanekam of groen haar ontstond een
muziekvorm die introverter en egocentrischer, minder
maatschappelijk gericht was; die meer doem bevatte, bovenal.
Ian Curtis, de zanger van de legendarische band Joy
Division, pleegde zelfmoord. Mensen begonnen de ophanden
zijnde ondergang gaandeweg als romantisch te beschouwen. Het
was immers de perfecte uitvergroting van hun eigen
Weltschmerz; er waren veel, heel veel jonge mensen die op de
rand van een afgrond wankelden en die kampten met no-future,
een drugsprobleem, een verknipt karakter, een gestoorde,
eventueel meervoudige persoonlijkheid, slechte
studieresultaten en almaar die dreigende sirenes op de
achtergrond.

Ergens in 1980 nam een bandje een plaat op onder een
viaduct in Berlijn. Het was er zo laag dat ze niet rechtop
konden staan, maar dat gaf niet: ze moesten toch steeds
bukken om met metalen voorwerpen te slepen of om op
bouwvakkersmateriaal te slaan. De muziek leek de destructie
zelf te verklanken: ze was harder en rauwer dan iemand tot
dan toe voor mogelijk had gehouden, ze tergde je oren. De
muziek bestond uit roest en ijzer en werd gemaakt door
mensen die eruitzagen alsof ze al drie dagen dood waren. Het
was muziek die zei dat alles kapot was, muziek die de toon
zette voor de apocalyps die tot dan toe alleen voelbaar was
geweest. Die sirenes hadden per slot van rekening nog niet
geloeid. _Kollaps_, want zo heet die plaat, is nu de best
verkopende plaat van Einstürzende Neubauten.

1997. De Muur is alweer een paar jaar geleden gevallen en
Duitsland is herenigd. Voormalige Oostbloklanden willen in
de NAVO, Diana is dood en Reagan eindelijk officieel dement.
Bill Clinton, paars en Tony Blair regeren. De werkloosheid
daalt en de beurskoersen stijgen. Veel mensen hebben verse
hoop en het poldermodel wordt internationaal ten voorbeeld
gesteld. In xtc zit te veel speed en gabber kan vrijwel niet
sneller Iedereen sampelt en er komt een Euromunt.

De Neubauten werken nu samen met gerenommeerde mensen: ze
componeren de muziek bij werk van Heiner Müller, van Werner
Schwab, bij Dantes Divina Commedia, voor LaLaLa Human Steps,
met de Survival Research Laboratories, zetten Hamlet en
Faust op muziek. Ze kregen opdrachten van Fiat en van
kunstcentra. Ze maakten bands als Trent Reznor, Nine Inch
Nails en Marilyn Manson mogelijk en misschien wel iedereen
die iets doet met muziek die nu als 'industrieel' wordt
bestempeld. Blixa Bargeld is dikker geworden, gaat ‘s
ochtends naar de fitnessruimte van het hotel, en hij verft
zijn haar niet meer zwart. Mark Chung - jarenlang Neubautens
gitarist - is Hoofd Alternatieve Muziek bij Sony Records
geworden.

Ze hebben een geschiedenis die staat als een huis, en die
iets weg heeft van het achterstevoren gedraaide filmpje van
een instortend gebouw: uit het puin verrijst een statige
flat, optorenend boven de omliggende laagbouw. De
fundamenten wortelen zich in vaste grond, betonnen palen
strekken zich naar de hemel, bouwlaag na bouwlaag stapelt
zich op, ramen worden weer in hun sponningen gezogen,
barsten worden gladgestreken, scheuren gedicht, en daar
zuigt het enorme gebouw zichzelf omhoog uit de puinhoop die
hopeloos en gefragmenteerd neerlag te midden van andere
stervende huizen. Wanneer de laatste barst is dichtgelijmd,
trekt het stof weg. Er staat nu een glanzend, trots en
onontkoombaar gebouw, sterk en toch welgevormd, hard maar
toch elegant, vierkant maar aantrekkelijk.

Niet dat de Neubauten inmiddels een groot publiek hebben
weten te bereiken, maar het is wel breed. Ze zijn allang
niet meer dat cult-bandje voor een klein groepje grafpunks.
De vleermuizen en kapotto's van vroeger, die fans van het
eerste uur, zijn nog maar met zijn vijven bij concerten. De
aanhang is voor het overige erg ‘gewoon’: mensen die van
muziek houden, van bijzondere alternatieve muziek. Want dat
is het nog steeds: bijzonder, en waarschijnlijk voor eeuwig
'alternatief'.

De eerste platen van de Neubauten zijn algemeen
toegankelijk geworden, hoewel ze nog steeds enige educatie
en inspanning van de luisteraar vergen. (Het is een
misverstand te denken dat muziek zich zomaar geeft, dat doen
alleen de sletten onder de muziek: de muzak en de
eendagshitjes. Alle goede muziek vergt een leergang en een
wilsdaad: de wens haar te begrijpen). Die nieuw verworven
beluisterbaarheid is opmerkelijk. Want punk, slechts een
paar jaar eerder gemaakt dan Kollaps, is thans voornamelijk
interessant uit nostalgische overwegingen: ach wat leuk,
weet je nog hoe opstandig we waren, jee het klinkt nu
eigenlijk - oeps - schattig, oude punk. En vooral gedateerd.
Ouderwets, zeg maar. De oude platen van Neubauten
daarentegen zijn wel oud, maar nog steeds niet gedateerd.

- Tegen het einde van jullie optreden in Brussel riep een
fan de titel van een oud nummer, bij wijze van verzoekplaat.
Je antwoordde dat je door zulke verzoeken zo vreselijk oud
voelt worden. Hoe is het om zo oud te zijn?

Blixa Bargeld: 'Het is goed om zoveel oude nummers te
hebben, een geschiedenis te hebben. Alleen begrijp ik niet
altijd meer waar ze over gaan. Er komt binnenkort een boek
uit met al mijn Neubauten-teksten, met Engelse vertalingen.
Ik heb ze samen met iemand van commentaar voorzien en moest
ze dus uitgebreid doornemen. Maar bij sommige ervan kan ik
me nu geen enkele voorstelling meer maken van de
gedachtengang erachter, noch van de emotie. Ze zijn me
vreemd geworden, ontdekte ik.

Wat lastig is aan zo'n stapel gedaan werk, is dat het
moeilijker wordt om iets nieuws te maken of te beleven. Niet
dat ik nu geloof dat originaliteit boven al gaat, maar toen
we begonnen hadden we eenvoudig niets: geen artistieke
geschiedenis, er bestond geen gevaar voor herhaling, er was
geen concept waaraan we trouw konden zijn of dat we konden
verzaken. Alles was open en nieuw, en nieuwe ervaringen
hebben is geweldig. Ik deed wat ik wilde doen, en deed het
zoals ik dacht dat ik het moest doen. Nu moet ik moet
voortdurend afvragen: herhalen we onszelf niet? Hebben we
dit al eens gedaan? Tegenwoordig ontstaat mijn muziek uit
reflectie en overdenking. Dat is - nu ja, anders.'

Ze moesten dat indertijd ook wel, alles zelf uitvinden.
Voor veel van de muziek die ze wilden maken bestond geen
instrumentarium. Plus dat ze wilden uitzoeken wanneer lawaai
muziek werd, waar geluid ophield slechts chaos te zijn, hoe
samenhang ontstond. De Neubauten hebben eindeloos
gedoehetzelfd, ze waren een geluidsfabriek, en de lijst
instrumenten zou niet misstaan in een productiehal. Muziek
bleek overal te sluimeren. De kunst was haar te voorschijn
te halen.

Bargeld: 'Teksten? Die had ik vroeger nauwelijks, ze
ontstonden uit herhaling en uit stemexperimenten. Herhaling
was heel belangrijk, dat schiep een structuur. Zinnen, zelfs
betekenisloze woorden, kunnen de muziek bij elkaar houden,
hoe onsamenhangend die verder ook was.'

Een optreden van Einstürzende Neubauten is een kruising
tussen de presentatie van de najaarscollectie van een
slopersbedrijf en een optreden van een exotisch
percussie-ensemble. Er wordt weliswaar 'gewoon' gebruik
gemaakt van een bas en een gitaar, maar verder bestaat het
instrumentarium, naast een bescheiden samplertje, uit
metalen platen van variabele dikte, een verbouwde trommel
als bassdrum, die voor het nummer 'Headcleaner' wordt
vervangen door een gedeukte ijskast (de deur staat dan half
open), ijzeren veren, staven, buizen, slangen en wielen,
cirkelzagen, slijptollen, motoren, stalen balken (verroest),
vreemde knorrende apparaten en klik-klakkende tollen,
piepende, schurende blokken, gierende draden, galmende
pijpen en grommende... Alles zelfgebouwd, door Andrew Unruh.
Hij is het brein achter die hele lood-en-oud-ijzerberg, die
imposante verzameling instrumenten, want dat zijn het,
indien ze worden bespeeld door de muzikanten van de
Neubauten. Het is van een verbijsterende schoonheid zoals ze
uit die hele puinhoop de meest klankrijke, melodieuze en
tegelijkertijd vlijmscherpe, rauwe muziek weten te toveren.
De liederen die uit al die machines komen zijn ingetogen en
razend, schel en warm, vurig en koud tegelijk. Het is muziek
die vervreemdt, die de luisteraar dwingt zijn ideeën aan te
passen, anders te luisteren dan hij of zij gewend is.

In plaats van gebruik te maken van samples kiest de band
er voor zo veel mogelijk live op het podium te doen. Dat
betekent dus ook dat Rudi Moser zes blauwe emmers met grint
leeggooit (hoog boven zijn hoofd geheven) in een ijzeren
goot - een geluid dat niet is na te maken, dat niet door
welke synthesizer ook te imiteren valt: dit geluid is echt,
het geluid van grint dat in een ijzeren goot valt. Het is
tekenend voor de Neubauten. Waarom digitaal doen als het
analoog kan? Waarom elektronisch als het edele handwerk
zoveel intenser is?

Intensiteit, zou dat het zijn? Of het nu de bezwete
gezichten zijn van collapsing new people op het podium, hun
opzwellende spieren, of hun statige pose als ze een
brandende staak omhoog steken, het heeft allemaal een
bezieldheid, een energie die nooit uit een keyboard zou
kunnen komen. Alsof er vijf mannen in een smidse staan te
zwoegen om voor het ochtendgloren een onderzeeboot af te
hebben, alsof alle stokken en staken vanavond nog gesloopt
moeten worden. En op een of andere manier doet het allemaal
erg... eh, Duits aan.

Duitsland is nooit het land van de popmuziek geweest.
Zolang Heino en Freddy Quinn nog steeds volkshelden zijn,
zal de popcultuur van de Germanen nooit een hoger niveau
bereiken dan die van Frankrijk of Italië. Desalniettemin
stelde Duitsland ten tijde van de punk en de post-punk wel
degelijk iets voor. Het was, en is, alsof ze gaan meetellen
zo gauw er rauwheid, destructiviteit en grimmigheid in het
spel zijn. En de Neubauten zijn daarvan natuurlijk het
summum. (Overigens besteedt de biograaf van de punk, Greil
Marcus, in zijn boeken geen woord aan Einstürzende
Neubauten.)

Misschien is de muziek van Einstürzende Neubauten eerder
Berlijns dan Duits, en draagt ze de sporen van de stad waar
ze ontstond, een stad die verscheurd was, een stad die
instortte, die elke dag meer in chaos veranderde, die
vergruisde, tot puin verviel.

- Welke rol heeft Berlijn gespeeld in je leven en in je
werk?

Bargeld: 'Ik heb het gevoel dat mijn lot is verbonden met
mensen uit het voormalige Joegoslavië. Het Berlijn van
vroeger, voor mij, was West-Berlijn. Daar kwamen de
Neubauten vandaan. Dat bestaat niet meer. Veel mensen zeggen
dat de muur werd neergehaald wegens de opkomst van
Oost-Europa, maar volgens mij is het andersom: de instorting
van West-Berlijn was de oorzaak. Dat implodeerde min of
meer. Gedeelten van het Berlijn van nu zijn een soort tweede
München aan het worden.'

Einstürzende Neubauten was afkomstig uit een duidelijke
subcultuur. Is daar nu nog iets van over? Bestaat er sowieso
nog zoiets als een subcultuur?

Bargeld: 'De subcultuur... Er is altijd een subcultuur.
De gewone cultuur kan niet zonder een subcultuur, ze leven
in symbiose. Het "sub" staat voor "subversief". Je kunt het
vergelijken met nucleiï, kernen in een cel. Die proberen
soms te ontsnappen uit het celplasma. Dat plasma heeft dat
in de gaten en grijpt dan in door zich uit te rekken en de
vluchtende kern tot de orde te roepen. Het gevolg is een
permanente dynamiek. Zo komt de cel vooruit. Op die manier
is ook de cultuur voortdurend in beweging: nu en is er iets
dat de wanden, de grenzen, tracht op te rekken of aan het
plasma te ontvluchten, en dat zet dan weer een proces in
gang, waardoor de cultuur als geheel levend blijft.'

- Wat is er nu nog aan subcultuur?

'Ik heb in het Berlijn van nu heel veel interessante
dingen gezien. Er bestaat daar wel degelijk een dynamische
subcultuur, waar nieuwe dingen uit voortkomen. Maar ik ga
niet vertellen wat. Wat me opviel is dat mensen die al die
dingen maken op een of andere manier geen platen willen
uitbrengen, geen cassettes, geen publiciteit zoeken, zelfs
geen band willen zijn. Als we het nu gaan beschrijven, dan
maken we het kapot. Maar er is heel veel gaande, geloof me.'

Vrijwel alle Neubauten-teksten zijn geschreven door Bargeld,
die zijn werk serieus genoeg neemt om ze uit te geven in
boekvorm. Bij elkaar geven ze een intrigerend beeld van een
persoonlijkheid die met zijn band en zijn muziek naarstig
zoekt naar manieren om onzegbare dingen te verwoorden (hoe
zegt men 'nee'? is een kus in woorden te vatten? hoe werken
associaties in een hoofd? welke taal gebruiken de cellen in
je lichaam?) en die uitdrukking heeft willen geven aan een
gekweldheid die, hoe je het ook wendt of keert, niet anders
dan als oprecht gezien kan worden - dat in tegenstelling tot
veel van Neubautens muzikale doem-broeders die veelal een
hoog poseergehalte kenden.

Bargelds Weltschmerz 'oprecht' noemen en als bron van
zijn kunst zijn gekwelde wanhoop noemen, is natuurlijk een
uitgesproken romantisch idee. Maar in zijn geval is dat zo
gek nog niet. Diep in zijn hart heeft hij een zwak voor de
romantici.

Bargeld: 'De Duitser Joseph von Eichendorff schreef ooit
een dichtregel die ik me herinnerde als: "In elke boom
slaapt een lied." In 'NNNAAAMMM', op onze laatste plaat, heb
ik dat gebruikt en veranderd tot 'In elke machine slaapt een
lied'. Pas later ontdekte ik dat het echte citaat als volgt
is: "Wünschelrute/ Schläft ein Lied in allen Dingen/ Die da
träumen fort und fort./ Und die Welt hebt an zu singen./
Triffst du nur das Zauberwort." Dat is zo terecht... Het zou
het programma van de Neubauten kunnen zijn. Overal zit een
lied in. Je moet alleen een truc, een strategie, een
techniek zien te vinden om de muziek eruit te halen, haar
aan het ding te ontlokken... Ik heb een fascinatie, altijd
gehad, voor machines, dat wil zeggen: alles met bewegende
onderdelen, alles waar een mechaniek in zit, dingen die
kunnen roteren en draaien en geluid kunnen produceren. Bij
de Neubauten hebben we altijd muziek gemaakt met
instrumenten die eerder op een bouwplaats dan in een studio
thuishoorden.

Muziek ontstaat in principe in het hoofd van de
luisteraar. Het is een biologisch, een neurologisch proces.
In principe kun je dat ook met behulp van een machine, of
een ander niet-muzikaal ding teweegbrengen. Het gaat om de
techniek, de strategie om het ding te überlisten, te
verleiden zijn magie prijs te geven, zijn lied. Het
Zauberwort, daar gaat het om.'

- Is er nog wel subversiviteit in de subcultuur van
vandaag?

'Ik zie tendensen om technieken te gebruiken die niet
makkelijk te verwärten zijn, dat wil zeggen, niet makkelijk
te exploiteren, om te zetten in geld en roem. Men doet in
wezen moeite om onopvallend te zijn, om niet de kans te
lopen tot de gevestigde cultuur te gaan behoren.'

- En jijzelf? Ben jij langzamerhand ook niet een
vooraanstaand kunstenaar geworden? Je speelt in de Bad Seeds
bij Nick Cave, in Die Haut, de Neubauten, je doet allerlei
projecten met theatermakers en filmregisseurs, met modern
klassieke orkesten, je componeert in opdracht van de
overheid. We kunnen er niet omheen, zeker niet als we
luisteren naar de popmuziek van vandaag: je bent belangrijk,
je bent bepalend voor de moderne muziek van de afgelopen
twintig jaar.

Bargeld: 'Ik ben blij dat je niet zegt: "was bepalend".
Daar zou ik me pas echt oud door voelen.'

---

Blixa Bargeld, Headcleaner. Text für Einstürzende Neubauten.
Die Gestalten Verlag, Berlijn. ISBN 3-931126-12-9

- I write, therefore I am:
http://www.xs4all.nl/~kspaink

[Peter Koopman]

Vooraleer gedetailleerd te worden: hartstikke interessant stuk! In één
adem uitgelezen en een stuk wijzer geworden, maar toch: een paar
vraagjes en opmerkingen.

ksp...@xs4all.nl (Karin Spaink) schreef/wrote:
(hier en daar knippie)

[1980-1981:]

> Het was de tijd van de neutronenbom, de tijd die
> Mient-Jan Faber beroemd zou maken, de tijd van bezuinigingen
> en de eerste massa-werkloosheid, van Van Agt en van de

^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^
Nou... d'r waren er toch al een paar geweest hoor.

> kroning van Beatrix, van de Piersonstraat en de
> Vondelstraat.

Wat was er in de Piersonstraat? Hij wordt in één adem genoemd met de
Vondelstraat, maar ik kan me geen kraaktoestanden in die (Amsterdamse)
buurt herinneren.

> 1980 en 1981
> waren jaren die meer agressie kenden dan de decades ervoor

Ja, krakersrellen en er was ook veel voetbalgeweld. Ik herinner me dat
ik toen dacht: "Ik moet hier goed op letten en alles heel bewust
meemaken, want dit is heel bijzonder, dit gebeurt nooit meer." En
inderdaad was, wat mij betreft, het grootste deel van de jaren 80 een
gezapige, rustige tijd. Maar 1980 en een paar jaar ervoor en erna was
een tijd waarin het leek of er overal meer gebeurde, op elk vlak.
Scholierenacties, studentenprotesten, arbeidsonrust, politieke
conflicten, iedereen een mening over alles en bereid die echt te
verdedigen.

> Ergens in 1980 nam een bandje een plaat op onder een
> viaduct in Berlijn.

(...)

> De muziek bestond uit roest en ijzer en werd gemaakt door
> mensen die eruitzagen alsof ze al drie dagen dood waren.

Eigenlijk was iedereen het er wel over eens dat de EN er _echt_ niet
uitzagen. Toch imiteerde een behoorlijk aantal mensen hun uiterlijk en
vond het "mooi". Die tegenstelling heeft me altijd verbaasd.

> 1997.
> Reagan eindelijk officieel dement.
Hee, dat is pas nieuws!

> Blixa Bargeld

> gaat ‘s ochtends naar de fitnessruimte van het hotel

Daar kan ik me nou nix bij voorstellen. Of gaat -ie d'r heen om op de
apparaten te beuken? :-)

> (Het is een
> misverstand te denken dat muziek zich zomaar geeft, dat doen
> alleen de sletten onder de muziek: de muzak en de
> eendagshitjes.

Wat dat laatste betreft: heeft inderdaad vaak het niveau van een dag
shit. Maar lang niet alle eendagshitjes zijn voorbeelden van slechte
muziek. Er zijn zat eendagshits die wel degelijk "veroverd" moeten
worden. Het omgekeerde geldt denk ik ook: dat een bepaald muziekstuk
veroverd moet worden, maakt het niet automatisch tot goede muziek.

> Alle goede muziek vergt een leergang en een
> wilsdaad: de wens haar te begrijpen).

Nou, dat van die wens gaat niet altijd op. Heel vaak weet ik niet
waarom ik van bepaalde muziek walg en van andere hou. Maar dat hoef ik
vaak ook helemaal niet te weten (probeer het anderzijds ook vaak weer
wel).

> In plaats van gebruik te maken van samples kiest de band
> er voor zo veel mogelijk live op het podium te doen. Dat
> betekent dus ook dat Rudi Moser zes blauwe emmers met grint
> leeggooit (hoog boven zijn hoofd geheven) in een ijzeren
> goot - een geluid dat niet is na te maken, dat niet door
> welke synthesizer ook te imiteren valt: dit geluid is echt,

Daar hoeft het natuurlijk niet iets buitenissigs als grint in een goot
voor te zijn. Hetzelfde kan gezegd worden van andere instrumenten.

> Intensiteit, zou dat het zijn? Of het nu de bezwete
> gezichten zijn van collapsing new people op het podium, hun

^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^
Wat moet ik me daarbij voorstellen?

> Duitsland is nooit het land van de popmuziek geweest.
> Zolang Heino en Freddy Quinn nog steeds volkshelden zijn,
> zal de popcultuur van de Germanen nooit een hoger niveau
> bereiken dan die van Frankrijk of Italië.

Nederland is nooit het land van de popmuziek geweest.
Zolang Gordon en Jantje Smit nog steeds volkshelden zijn,
zal de popcultuur van de Batavieren nooit een hoger niveau
bereiken dan die van ..... ja, waarvan eigenlijk?

Ik weet het niet, hoor. Ook ik denk bij Duitsland niet meteen aan een
bloeiende popcultuur (misschien is -ie d'r wel, maar dit terzijde),
maar dat heeft weinig te maken met wie de volkshelden zijn. In de USA,
waar voor elck wat wils vandaan komt, lijkt slechte smaak vaak tot
norm verheven maar ondertussen heeft het toch echt wel een levendige,
productieve en vaak verrassende cultuur.

> (Overigens besteedt de biograaf van de punk, Greil
> Marcus, in zijn boeken geen woord aan Einstürzende
> Neubauten.)

Ik denk bij EN ook niet aan punk. Niemand denk ik. EN, dat was no
future en new wave en moeilijk en experimenteel. Punk was volks,
simpel, rechtlijnig, vaag ideologisch.

[Bargeld:]

> Veel mensen zeggen
> dat de muur werd neergehaald wegens de opkomst van
> Oost-Europa, maar volgens mij is het andersom: de instorting
> van West-Berlijn was de oorzaak.

Leuke stelling.

> - Wat is er nu nog aan subcultuur?
>
> 'Ik heb in het Berlijn van nu heel veel interessante
> dingen gezien. Er bestaat daar wel degelijk een dynamische
> subcultuur, waar nieuwe dingen uit voortkomen. Maar ik ga
> niet vertellen wat. Wat me opviel is dat mensen die al die
> dingen maken op een of andere manier geen platen willen
> uitbrengen, geen cassettes, geen publiciteit zoeken, zelfs
> geen band willen zijn. Als we het nu gaan beschrijven, dan
> maken we het kapot. Maar er is heel veel gaande, geloof me.'

Wat moet je met zo'n uitpraak? Er gebeurt van alles maar ik zeg niet
wat, want dan verdwijnt het. En het gebeurt stiekum want dat willen ze
graag, dus niemand weet het. Maar o, wat gebeurt er een hoop.

> "Wünschelrute/ Schläft ein Lied in allen Dingen/ Die da
> träumen fort und fort./ Und die Welt hebt an zu singen./
> Triffst du nur das Zauberwort."

Mooi is dit. Wat betekent eigenlijk Wünschelrute?

Peter
---------------------------------------------------------------
Peter Koopman
A.u.b. geen reacties per e-mail */*\* Please, no e-mail replies

Cardigans+Pantera+Khaled+Bach+CeltasCortos+Megadeth+Bruch+ZZTop
.... en vele, vele anderen ....
---------------------------------------------------------------

[Peter Koopman]

ksp...@xs4all.nl (Karin Spaink) schreef/wrote:

> Waar mogelijk of nodig
> geef ik een reactie op je reactie.

Merci.