SUAL THUPHA CHAWINA
Tetea pu
Hringnun tawiteah hian thil tisual palh lo tumah kan awm lovang. Miin kan chungah thil a tih sual palhin thupha a chawi chuan, ka thinurna pawh a reh sawng sawng thin a, kan ngaidam thei thin bawk a ni. "Thupha chawi" tih awmzia chu - " Kan thiam loh a nih zia inpuanna/inhriattirna " ani a, "Ngahihdam dilna" lam pawh a kawk thei bawk. Mizo study Bible ah phei chuan " Thupha chawina " hi " Ngaihdamna " tiin a sawi nghe nghe.
Lal Isua pawh hian sual thupha chawina hi a ngai pawimawh hle a ni ang, a zirtirte tawngtai dan tur a zirtirnah pawh khan, " Kan chunga thil tisualtute kan ngaidam angin, nang pawhin kan thil tihsual min ngaidam ang che," tiin sual thuphachawina a neih tir a ni.
Sual thupha chawi chungchang hi ngaih dan leh pawm dan a tam hle a, mi thenkhat chuan, Rom 3:25 leh I Johan 2:2 a inziak " Ani chu kan sualte thupha chawina a ni," tih chawivawngin, tawngtainaah pawh sual thupha chawi chawi a ngai tawh lo, Lal Isua khan kan sual thupha min chawi sak vek tawh a lom, an ti awlsam et thin. Evi leh Adama bawhchhiatna thlah kan nih sual chhandamna atan chuan, Krista thisen chu kan sual thawina ( thuphachawina ) a ni takmeuh mai, a dang a ngai tawh lo. Mahse a nun neih tawh hnu hian, nitin thlemna sual lian leh te ten min chim reng thin a, vai kian zawh loh pawh kan nei nual thin. I Johana 1:8-9 ah hian a fiah hle, " Sual ka nei lo, kan tih chuan mahni leh mahni kan inbum a,...Kan sualte thupha kan chawi chuan, kan sual ngaidam tur leh kan fel lohna zawng zawng tlengfai turin, a mah chu a rinawmin a fel a ni," tih kan hmu. Martin Luthera pawhin, " Nitin sual thuphachawina kan nei thin tur a ni," a ti bawk.
Lal Davidan " Lalpa nangma chungah chauh thil ka tisual ta a ni," a tih hi chawi vawngin mithenkhat chuan, " Pathian chuangah chauh sual thupha kan chawi tur a ni," tiin an in zirtir thin bawk. Tak takah chuan Davida khan, uirena leh tualthahna ( tual that tura thu petu ) a thlen avangin Mosia Dan anga lunga den hlum tlak cas lian tak pahnih tlang hriat lohvin awrh a hmabak a ni. Mahse, Lal a nih avangin tuman kut an thlak ngam lo pawh a ni mahna! A chunga kut thlak hnai bertu nia lang chu, - " Simeia'n, anchhe lawh chung zelin Davida chu lungin a deng a," tih kan hmu a. Dvida sipai hotu Abisaia'n Simeia chu thah an tum rawk a; Davida chuan, " Khaih khaih a chungah engmah tisuh la anchhia chu lawh mai rawh se, Lalpan a tih tir a ni si a," a ti daih mai a ni. Davidan a ruka a thil tihsual zawng zawng Lalpan Zawlnei Nathana hmanga a lo puan mualpho tawh avangin, inthiam lo em em chungin Simeia pawh kha Lalpan a tih tir a ni a ti ngam hmiah mai a nih kha! Kan sawi duh ber chu, Davida khan a ruka a thil tihsual Lalpan a hai lan takah chuan, a inchhir hle a, a uirena sual thupha chawina tur ber a pasal Uria a boral tawh avang leh a uirenanu Bethsebi thubuai nei theitutur beri lah chu, a hmangaiha a nupuiah a neih tawh miau avangin, Davida tan chuan Pathian hnenah chauh lo chuan sual thuphachawina tur dang a awm tawh mawlh lo reng a ni.
Pathian hnenah chauh sual thupha chawina chi hi a awm nameuh mai, kan Bibleah, " Thil tha tih tur hriaa ti silo chu atan sual a ni, " tih te, kan taksa ( Pathian in ) invawn thianghlimna atan pawimawh - zu, drug, zial, khaini, sahdah leh adt.. ti tawh lo tura Pathian hnena kan intiam tawh kan tih leh thin te, sual nia kan hriat miah loh Pathian ngaiha sual nisi te a awm thei tlat.
Fapa tlan bo thuah khan a fiah hle; " Ka pa vana mi chuangah leh nangma mit hmuhin thil ka tisual e, i fapaa vuah tlak pawh ka ni ta love," tiin. Vana mi ( Pathian ) leh nangma mithmuhin a tih hi, a thil tihsualna a pa ( father ) hnenah a sual thupha a chawi a nih kha. Chuvangin, kan mihring puite hnena thil kan tihsual hian, Pathian hnenah chauh nilovin, a tuartu kan mihring puite hnenah pawh thupha kan chawi chuan boruak a tha leh zual thin.
Entirnan - Tlangval pakhat zurui lungpuamin a thianpa chemtein a vit a, thi lek lekin a awm a, Pathian hnenah chauh tawngtaiin a sual thupha chawi tluk tluk se, a thianpa chhungte hnenah thupha chawina engmah a neih si loh chuan, a tuartute thinlaina a dam thei ngai lovang. Dai hnam ang maiin phuba in lak chhawkin tawpintai a nei thei tawh ngai hek lovang. A nih loh vek leh court-ah thubuai neiin kan phar kan phar mai ang.
Thil tihsual avanga court-in thiam loh a chantir ho phurh khawmna lawngah hian Germanram awptu lal a chuang ve a, khaidiat hrawl taka an thlun sal ho chu lal chuan, eng vanga hetia awm nge i nih tiin a zawt zela, an tanna ata lalin a chhuah theih mial beisei vangin thil tihsual an neih loh zia thu dawt an sawi vek a; tleirawl pakhat chuan, " Ka pu, heta awm hi ka phu reng a ni, mi pawisa ka ru a, ka thiam loh a ni, ka sual vang liau liauva tang ka ni e, tun hnuah ka ti leh tawh ngai lovang, " a ti ve thung a. Chveleh lal chuan a darah a man a, nang misual tangrang hi heng mirinawm ho ziangah hian awm tlak i ni hlei nem, chhuak nghal vat rawh!" tiin a chhuah zalen ta daih mai. Misual a nih zia zep lovin a inpuang a, thupha a chawi kha an lalpa lawm zawng tak a ni. Thufing 28:13- ah pawh, " Bawhchhiatna zeptu chu a hmuingil lo ang a, zep lova inpuanga hawisantu chuan zahngaihna a hmu ang." a lo ti ve bawk a ni.
Chhandamna kawngah pawh mahni sualna zep lova puanga hawisantu Zakaia leh Lal Isua kros dinglama khenbehpa pawh khan, Pathian chhandamna a chang mai a ni. Chloroform hmuchhuaktu - Sir James-a pawh kha, i thil hmuh chhuah zingah enge ropui ber tiin an zawt a, " Misual ka nih ka hmu chhuak hi " tiin a chhang. James-a hi Krista zuitu mi tha tak a ni nghe nghe. Tun hma chhandamna crusade beih thin lai pawh khan Speakerten - " Misual kan nih in hmuchhuak hma apiang hi Pathain chhandamna ( Piantharna ) an chang hma bik a ni," an ti thin.
Awle, unau duh takte u, Krista nun kan neih tawh hnu pawh hian thil kan la tisual palh thei theuh a, Pathian hnenah leh kan tihsualna kan mihringpuite hnenah sual thupha chawina kan neih hian, kan mihringpuite nena in remnate, Pathian ngaihdamnate kan chan bakah Pathian chhandamna min thlen theitu hial a nih avangin, nitin mai hian sual thuphachawina i nei thin ang u hmiang.