Re: ရိုဟင္ဂ်ာသည္ ျမန္မာတုိင္သရင္သသာသ ညီကိုျဖစ္သည္ ၊ ေသာတရလင္ႏလင့္ ပရိသတ္ကိုု ဂရုုမစိုုက္ပဲ လ်စ္လ်ဎရႈရင္ေတာ့ သတင္သဌာနနဲ.သတင္သေထာက္ေတဌကိုု ဆံုုသမဖိုုက လဌယ္ပါသည္ ၊ BBC (Anna Jones) ၏ ေနာက္ကဌယ္မလ ...... (ရိုဟင္ဂ်ာအေရသစိတ္၀င္စာသသူတိုင္သ ဖတ္ရန္) ၊ ၊ျမန္မာေ

12 views
Skip to first unread message

sylvia Su

unread,
Nov 1, 2011, 2:59:20 AM11/1/11
to myanm...@googlegroups.com
humm!!!! this is the worst mail that i have never read before!!!! ;(

omg!!!! kalar kyint kalar kyan ne daung yaung saung thaw kyii lar lote nay dae.. 
kyat ta yay go ma shi bar... 
rakhine lu myo so dar athet tar athay khan twar mae.
 bae dod mha muslim ma lote par...;/

  1. ရိုဟင္ဂ်ာသည္ ျမန္မာတုိင္သရင္သသာသ ညီကိုျဖစ္သည္  ၊
  2.  ေသာတရလင္ႏလင့္ ပရိသတ္ကိုု ဂရုုမစိုုက္ပဲ လ်စ္လ်ဎရႈရင္ေတာ့ သတင္သဌာနနဲ.သတင္သေထာက္ေတဌကိုု ဆံုုသမဖိုုက လဌယ္ပါသည္
  3. BBC (Anna Jones) ၏ ေနာက္ကဌယ္မလ ...... (ရိုဟင္ဂ်ာအေရသစိတ္၀င္စာသသူတိုင္သ ဖတ္ရန္) ၊
  4. ၊ျမန္မာေသဌသကိုအေရာင္ေျပာင္သရန္ၟကိဎသပမ္သမႈၟကီသ(အပိုင္သ-၁)..(BBC နဲ ့ရိုဟင္ဂ်ာတို့ရဲ့ လက္ဝါသရိုက္ အေကာက္ၟကံမႈမ်ာသ) ၊
  5.  ရိုဟင္ဂ်ာ ကုလာသ၊ စစ္မလန္ေသာ ႏိုင္ငံေတာ္ႏလင့္ ေသဌသခဌဲ သပ္လလ်ဳိ ဘီဘီစီ (BBC) (အပိုင္သ-၁) ၊

ရိုဟင္ဂ်ာသည္ ျမန္မာတုိင္သရင္သသာသ ညီကိုျဖစ္သည္

Posted by ေဒၚလာစာသ on 15:58

ရိုဟင္ဂ်ာေတဌ ျမဳပ္ႏလံခဲ႔တဲ႔ အေမဌအႏလစ္ေတဌေပါ႔


ျပည္သူ႔အသံကို နာသေထာင္ေနတဲ႔ ဒီမိုကေရစီ သတင္သဌာနက BBC က ျမန္မာတုိင္သရင္သသာသ ေတဌထဲမလာ ရိုဟင္ဂ်ာ ျပည္နယ္ ပါ တယ္ ေျပာတာကို အာသလံုသ လက္ခံရမယ္

http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-11620652
http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-11595983


ေခတ္သစ္ ရိုဟင္ဂ်ာ ဝတ္စံုမ်ာသလာသ


ေခါင္သမီသၿခံဳလိုက္ရင္ ရခိုင္ဆိုတာ ရိုဟင္ဂ်ာပဲ


ရခိုင္ျပည္နယ္က ဘုရာသေတဌက ျမန္မာျပည္တဌင္သက တျခာသဘုရာသေတဌနဲ႔ မတူပဲ ခၜဌန္ရမယ္႔ေနရာမလာ လံုသေနျခင္သအာသျဖင္႔ ရခိုင္ျပည္နယ္သည္ ရိုဟင္ဂ်ာျပည္ ျဖစ္ေၟကာင္သ လက္ခံၟက ရမယ္


ရိုဟင္ဂ်ာ ယဥ္ေက်သမႈ နဲ႔ နီသစပ္သလာသ မသိဘူှ


ကုလာသဘုရာသပဌဲလလည္႔ျခင္သမလ ဆင္သသက္လာသည္႔ ရခိုင္သပဌဲေတာ္


ရိုဟင္ဂ်ာ အကေတဌက ဆင္သသက္လာတဲ႔ ရခိုင္ အက


အစိုသရက ဒီလိုေျပာပါတယ္

အစိုသရေျပာသမလ် ဆန္႔က်င္ေသာအာသျဖင္႔ ရခိုင္ျပည္နယ္ကို ရိုဟင္ဂ်ာ ျပည္နယ္အျဖစ္ လက္ခံၟကပါစို႔...


ျမန္မာလူမ်ိဳသ ဟုတ္တာ မဟုတ္တာ ေနာက္ထာသ
ျမန္မာအလံကိုေတာ႔ နင္သတယ္ေဟ႔ ..


ျမန္မာဆိုတာ ရိုဟင္ဂ်ာ တို႔ရဲ႕ ေျခနင္သပက္ ပဲ


၈၈ ေက်ာင္သသာသ ရိုဟင္ဂ်ာ


ျမန္မာျပည္သည္ ရိုဟင္ဂ်ာျပည္
ျမန္မာေက်ာင္သသာသေခါင္သေဆာင္သည္ ရိုဟင္ဂ်ာ


ေဝႏလင္သကို ေထာက္ခံသူမ်ာသ ရိုဟင္ဂ်ာ ေတဌကို ေထာက္ခံၟကပါ


ေဝႏလင္သတို႔ ျမန္မာ႔သမိုင္သရဲ႕ ဖခင္က ရိုဟင္ဂ်ာ ေတဌပါ


ခ်စ္စရာေကာင္သေသာ ျမန္မာ တုိင္သရင္သသာသ ညီကိုေမာင္ႏလမမ်ာသ


တိုင္သရင္သသာသ ရိုဟင္ဂ်ာ ညီကိုေတဌရဲ႕ ဆႏၵကို လိုက္ေလ်ာပါ





Posted by ေဒၚလာစာသ on 00:24


ေသာတရလင္ေတဌ ပရိသတ္အသံ Audience/Reader ကိုု ဂရုုမစိုုက္ပဲ ထင္ရာဆိုုင္သခ်င္တဲ့ သတင္သသမာသ အထူသသျဖင့္ ျပည္ပ သတင္သဌာနေတဌကိုု ဆံုုသမနိုုင္သည့္ နည္သလမ္သေတဌ အမ်ာသအျပာသရလိပါသည္။ အထူသသျဖင့္ ကိုုယ့္ေျခေထာက္ေပၚကိုုယ္ မရပ္တည္နိုုင္ေသသတဲ့ ျပည္ပ သတင္သဌာနေတဌအေနျဖင့္ ေနာက္ကေန ေငဌေပသၿပီသ အာသေပသေထာက္ခံေနသည့္ အရလင္ေတဌ Master ေတဌ သိေအာင္ တရာသ၀င္ စာေရသၿပီသ ဆံုုသမလိုု.ရပါသည္။ အခ်က္အလက္ေတဌ မမလန္မကန္ေရသသာသၿပီသ Factually wrong, Misleading and Misinformation ေတဌ ျဖန္.ခ်ီရင္ ဆံုုသမရမည္ ျဖစ္ပါသည္။

သတင္သအခ်က္အလက္ေတဌ မမလန္ဘူသဆိုုရင္ လဌဲမလာသစဌာ ေရသသာသ ျဖန္ခ်ီေနရင္ သက္ဆိုုင္ရာ သတင္သဌာနေတဌကိုု တရာသ၀င္ စာေရသ ဖုုန္သဆက္ၿပီသ ကန္.ကဌက္နိုုင္ပါသည္။ ေသာတရလင္ေတဌ ပရိသတ္ေတဌ၏ ေရသသာသခ်က္ေတဌဟာ ထိေရာက္ပါသည္။ ေရသသာသတ့ဲစာကိုုလဲ သက္ဆိုုင္ရာ သတင္သေထာက္ သိုု.မဟုုတ္ အစီအစဥ္မလဎသကိုုလဲ ေကာ္ပီ မိတၱဎေပသသင့္ပါသည္။ အဲဒီလိုု တရာသ၀င္ ေရသသာသ တင္ျပခ်က္ကိုုမလ လ်စ္လ်ဎရႈေနေသသရင္ သက္ဆိုုင္ရာ သတင္သဌာန၏ အၟကီသအကဲေတဌ ျဖစ္တဲ့ ဥကၠဌေတဌ ဘဌတ္အဖဌဲ.အ၀င္ ဒါရိုုက္တာေတဌ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ေတဌ ကိုုပါ အသိေပသၿပီသ ေထာက္ျပနိုုင္ပါသည္။

ျပည္ပ သတင္သဌာနေတဌအေနျဖင့္ နိုုင္ငံျခာသ အစိုုသရေတဌ အဖဌဲ.အစည္သေတဌ NGOs ေတဌဆီက ရတဲ့ ေငဌျဖင့္ ရပ္တည္ လည္ပတ္ေနရတာ ျဖစ္တာေၟကာင့္ အသီသတရာ အညလာ တခုုဆိုုသည့္အတိုုင္သ ေငဌေၟကသေထာက္ပံ့ေနသည့္ အဖဌဲ.အစည္သေတဌ အစိုုသရေတဌဆီကိုုလဲ အသိေပသ တိုုင္ၟကာသနိုုင္ပါသည္။

ဥပမာ BBC ျမန္မာပိုုင္သဌာနဲ. ပတ္သက္လိုု. တိုုင္ၟကာသမယ္ဆိုုရင္ သက္ဆိုုင္ရာ သတင္သဌာန၏ ၀က္ဆိုုဒ္ေတဌ အီသေမသလ္ေတဌကေနၿပီသ တရာသ၀င္ေရသသာသ တင္ျပနိုုင္ပါသည္။ မိတၱဎကိုု ျမန္မာပိုုင္သဌာနမလဎသကိုုလဲ ေပသၿပီသ ျဖစ္နိုုင္ရင္ အာရလ ဖိစိဖိတ္ေဒသဆိုုင္ရာ သတင္သအယ္ဒီတာခ်ုဳပ္အထိ စာေရသအသိေပသ တိုုင္ၟကာသလိုု.ရပါသည္။ တခ်ိန္တည္သမလာ ဘီဘီစီ ျမန္မာဌာနသည္ World Service ၏ အစိတ္အပိုုင္သျဖစ္ေသာ္လဲ ကုုန္က်စရီတ္ေတဌဟာ နိုုင္ငံျခာသေရသ ၀န္ၟကီသဌာန၏ အသံုုသစရိတ္ကေနလာတာ ျဖစ္တာေၟကာင့္ ၿဗိတိန္နိုုင္ငံျခာသေရသ၀န္ၟကီသ Foreign Secretary William Haugue ဆီကိုုလဲ တိုုက္ရိုုက္ ေရသသာသ ကန္.ကဌက္နိုုင္ပါသည္။ အဲဒီ မိတၱဎ စာကိုု အတိုုက္အခံ ပါတီျဖစ္တဲ့ Labour Party ၏ နိုုင္ငံေရသျခာသ တာ၀န္ခံ Shadow Cabinet အဖဌဲ.၀င္ Shadow Foreign Secretary Douglas Alexander ဆီကိုုပါ တပါတည္သ ပိုု.ေပသရင္ အေကာင္သဆံုုသပါ။ မဟုုတ္ရင္လဲ အတိုုက္အခံ ပါတီ ေခါင္သေဆာင္ Mr Ed Miliband ဆီကိုုလဲ မိတၱဎ ပိုု.ရင္ေကာင္သပါသည္။

အဲဒီလူေတဌရဲ့ အီသေမသလ္ေတဌ ဖုုန္သနံပတ္ေတဌဆိုုရာ အခုု ေခတ္မလာ ရလာလိုု. လဌယ္ပါသည္။ ၀က္ဆိုုဒ္ေတဌ Social Media ေတဌ ျဖစ္တဲ့ Facebook, Youtube, Twitter ေတဌမလာ အလဌယ္ တကူရလာလိုု.ရပါသည္။ သက္ဆိုုင္ရာအစိုုသရ၏ ၀က္ဆိုုဒ္ေတဌက တဆင့္လဲ သက္ဆိုုင္ရာ ၀န္ၟကီသေတဌ အတိုုက္အခံ အမတ္ေတဌဆီကိုု ဆက္သဌယ္လိုု.ရမည့္ လိပ္စာေတဌ လမ္သေၟကာင္သေတဌ ရလိပါသည္။ ေနာက္ဆံုုသ ျမန္မာျပည္မလာ ရလိတဲ့ ၿဗိတိန္သံရံုုသကေန တဆင့္ ေက်သတမာကိုု ေရသတဲ့ လိပ္စာေတဌ မဟုုတ္ရင္ သံရံုုသလိပ္စာက တဆင့္ ၿဗိတိန္အစိုုသရ အဖဌဲ.၀င္ေတဌ ၀န္ၟကီသေတဌ အမတ္ေတဌဆီလဲ စာေရသ ပိုု.လိုုရပါသည္။ အေနာက္နိုုင္ငံသံရံုုသေတဌ အစိုုသရအဖဌဲ.ေတဌမလာ Resources အလံုုအေလာက္ရလိတာမိုု. ၀န္ထမ္သအျပည့္အစံုုရလိတာမိုု. သူတိုု. အစိုုသရ၀န္ၟကီသေတဌ အမတ္ေတဌဆီကိုု ေရသတဲ့ စာတိုုင္သကိုု ဖတ္ပါသည္။ မလတ္တမ္သတင္တတ္ပါသည္။ သက္ဆိုုင္ရာအရာရလိေတဌဆီကိုု ေရာက္ေအာင္ ပိုု.ေပသသည့္ လမ္သေၟကာင္သ Channel & Procedure ေတဌ ရလိပါသည္။ ဒါေၟကာင့္ ေရသသာသခ်က္ေတဌဟာ အလာသ မျဖစ္ပဲ ေခ်ာင္ထိုုသ မခံရပဲ အက်ိဳသရလိပါသည္။ က်ဎသဘာသေခါင္သေဆာင္ ဖီဒယ္ ကက္စထိုု ငယ္ငယ္က အေမရိကန္ သမ၌တတီ ေရသတဲ့စာဟာ အခုု အခ်ိန္အထိ အေမရိကန္သမ၌တ စာၟကည့္တိုုက္မလာ မလတ္တမ္သတခုု Record အျဖစ္ ရလိေနပါသည္။ ဒါေၟကာင့္ အေနာက္နိုုင္ငံ အစိုုသရေတဌ သံရံုုသေတဌဆီ ေရသတဲ့ စာေတဌကိုု အဲဒီက ၀န္ထမ္သေတဌ ေဖ်ာက္ဖ်က္ပစ္တာမ်ိဳသ မလုုပ္ရဲပါ။ စနစ္တက်ျဖင့္ မလတ္တမ္သတင္ရတဲ့ ထိမ္သသိမ္သရတဲ့ စနစ္က သူတိုု.ဆီမလာ ရလိၿပီသသာသပါ။

တကယ္လိုု. သက္ဆိုုင္ရာ သတင္သဌာန -BBC က ဂရုုမစိုုက္ေသသရင္ သူတိုု.နလင့္ ၿပိဳင္ဖက္ ျဖစ္တဲ့ တျခာသ သတင္သဌာနေတဌ ျဖစ္တဲ့ SKY NEWs, နဲ. အျခာသ သိကၡာရလိတဲ့ သတင္သစာတိုုက္ေတဌကိုုပါ ကန္.ကဌက္စဌာ မိတၱဎကိုု ေပသပိုုၿပီသ လူသိေအာင္ လုုပ္လိုု.ရပါသည္။ ဒါအျပင္ အဲဒိနိုုင္ငံေတဌမလာ အစိုုသရေတဌ Public Corporations ေတဌ၏ လုုပ္ရပ္ေတဌကိုု ေစာင့္ၟကည္ေနသည့္ Citizen Groups ေတဌ၊ Public Transparency Committee ေတဌလဲ ရလိေသသတာမိုု. အဲဒီ အဖဌဲ.အစည္သေတဌကိုုပါ အသိေပသ တိုုင္ၟကာသမယ္ မိတၱဎေတဌ ေပသပိုု.မယ္ဆိုုရင္ ဘယ္လိုုမလ လ်စ္လ်ဎ မရႈနိုုင္ပါ။

ဒီလိုု ပိုု.ျခင္သအာသျဖင့္ အဆင္ဆင့္ တာ၀န္ယူ တာ၀န္ခံရသည့္ အေနာက္နိုုင္ငံ အုုပ္ခ်ဳပ္ေရသ ဗ်ဎရိုုကေရစီ ယႏၱယာသအရ တစံုုတညသအေနျဖင့္ Chain of Command အရ ၿငိမ္ေနလိုု. ဥပကၡာျပဳလိုု. လ်စ္လ်ဎ ရႈလိုု.မျဖစ္ေတာ့ပါသည္။ သက္ဆိုုင္ရာ သတင္သေထာက္က တာ၀န္ယူ မေျဖရလင္သဖူသ မတံုု.ျပန္ဖူသဆိုုရင္ သူအထက္ အရာရလိျဖစ္တဲ့ အယ္ဒီတာေတဌ ဌာနမလဎသေတဌ ေဒသဆိုုင္ရာ သတင္သ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ေတဌ လဲ သိေနၿပီ ျဖစ္တာမိုု. ကိုုယ့္ ဌာန ကုုိယ့္အဖဌဲ.အတဌင္သက ျပသာနာေတဌကိုု လူသိရလင္ၟကာသ မျဖစ္ေစခ်င္တဲ့အတဌက္ အျမန္ဆံုုသ အေရသယူ ေျဖရလင္သရမည့္ အေနအထာသကိုု ေရာက္ေစပါသည္။ မဟုုတ္ရင္ ဒီကိစၥေတဌဟာ အစိုုသရ၀န္ၟကီသေတဌ အတိုုက္အခံ အမတ္ေတဌအျပင္ ေစ်သကဌက္ၿပိဳင္ဖက္ တျခာသ သတင္သဌာနေတဌနဲ. နိုုင္ငံသာသအဖဌဲ.အစည္သေတဌဆီမလာ ေပါက္ၟကာသ ကုုန္ရင္ ထိမ္သမနိုုင္ သိမ္သမနိုုင္ျဖစ္ကာ သိကၡာလဲ က်မည္။ မ်က္ႏလာလဲ ပ်က္ရမည္။ မဟုုတ္ရင္ အဆင့္ဆင့္ တာ၀န္ခံ တာ၀န္ယူရသည့္ စနစ္အရ ေအာက္လက္ ငယ္သာသေတဌ ဘာလုုပ္ေနတယ္ ဘာေတဌ ျဖစ္ေနတယ္ ဘာျပသာနာေတဌ တက္ေနတယ္ဆိုုတာကိုု သိလ်က္နလင့္ အခ်ိန္မလီ သင့္ေတာ္သည့္ Appropriate Action and Necessary Steps ေတဌ မလုုပ္ခဲ့ရင္ အထက္က လူၟကီသေတဌပါ တာ၀န္ရလိသလိုု အပစ္ ျဖစ္သလိုု ေရာက္သဌာသပါသည္။ ဒီလိုု မျဖစ္လာေအာင္ ဌာနတခုုလံုုသကိုု မထိခိုုက္ေအာင္ တာ၀န္ရလိသူကိုု ေဖာ္ထုုတ္ၿပီသ အေရသယူရမည့္အေျခအေနကိုု ဆိုုက္ေစပါသည္။ မဟုုတ္ရင္ ပန္သသီသတျခင္သလံုုသ ထိခိုုက္သဌာသမည့္အစာသ ပုုတ္ေနတဲ့ ပန္သသီသကိုုပဲ ေရဌသၿပီသ ဖယ္ထုုတ္ အေရသယူတာမ်ိဳသ လုုပ္ေလ့ ရလိပါသည္။ ဒါေၟကာင့္ ေသတရလင္ေတဌ ပရီသတ္ေတဌ၏ ေရသသာသခ်က္ေတဌ ကန္.ကဌက္ခ်က္ေတဌဟာ ထိေရာက္သလိုု အာဏာလဲ သက္ေရာက္ေစပါသည္။

ေနာက္တခုုက အေနာက္နိုုင္ငံက အဖဌဲ.အစည္သေတဌ အစိုုသရေတဌ Institutions ေတဌဟာ ျပည္သူ.ဆက္ဆံေရသကိုု ဂရုုစိုုက္တဲ့ သတိထာသတဲ့သူေတဌ ျဖစ္တာေၟကာင့္ ျပည္သူလူထုုအၟကာသမလာ နာမည္ပ်က္မလာ နာမည္ဆိုုသထဌက္မလာ မေကာင္သျမင္မလာ မေကာင္သအေျပာခံရမလာကိုု သတိထာသ ေရလာင္ၟကဥ္တတ္ပါသည္။ ဒါေၟကာင့္ အဓိက သတင္သစာေတဌ ဂ်ာနယ္ေတဌ တင္မဟုုတ္ပဲ Aside from Mainstream Media, they also care on Social Media such as facebook, twitter, youtube and etc
 လူမႈေရသ သတင္သဌာနေတဌမလာ ေရသသာသခ်က္ေတဌကိုု ဂရုုစိုုက္ ေလ့လာတတ္သူ ေစာင့္ၟကည့္သူေတဌျဖစ္ပါသည္။ ဒါေၟကာင့္လဲ အေနာက္နိုုင္ငံေတဌမလာ အစိုုသရ ၀န္ၟကီသေတဌ အဆင့္သာ မဟုုတ္ပဲ သာမန္ ၿမိဳနယ္အဆင့္ ရဲစခန္သေတဌ။ ေက်ာင္သေတဌ၊ ေဆသရံုုေတဌ။ ၿမိဳ.နယ္ဆင့္ ၿမိဳ.ေတာ္၀င္ေတဌ Public Office မလာ တာ၀န္ယူထာသသူေတဌ အာသလံုုသမလာ သတင္သဌာနေတဌ မီဒီယာေတဌ ျပည္သူေတဌ-Public/Citizen ေတဌနဲ. ဆက္ဆံတဲ့အခါ စနစ္တက်ျဖစ္ဖိုု. Public Retion-PR and Media Relation Officer သတင္သႏလင့္ ျပည္သူ. ဆက္ဆံေရသအရာရလိေတဌ communication directors ရာထူသေတဌ အရာရလိေတဌ ခန္.ၿပီသ ကိုုင္တဌယ္ ေျဖရလင္သေလ့ ရလိပါသည္။ ဒါဟာ သတင္သဌာန၊ မီဒီယာႏလင့္ ျပည္သူေတဌနလင့္ ဆက္ဆံတဲ့အခါ ဆက္သဌယ္ ပတ္သက္တဲ့အခါ အမလာသ မခံနိုုင္ပဲ စနစ္တက်ျဖင့္ ေလ့လာသင္ၟကာသထာသတဲ့ Professional ေတဌငလာသၿပီသ ျပည္သူ.အသံ လူထုုအသံေတဌကိုု နာသေထာင္ဖိုု. ျပည္သူ.အျမင္ လူုုထုုအျမင္ေတဌမလာ In pubic eye, they want to be seen Good, Look Nice, ျဖစ္ေစခ်င္တာ ျဖစ္ပါသည္။ အမ်ာသအျမင္မလာ ပံုုရိပ္ေကာင္သတာကိုု ျပခ်င္သူေတဌပါ။ Good Image ျဖစ္ေအာင္ ထိမ္သသိမ္သ ခ်င္တာ ျဖစ္ပါသည္။

ဒါေၟကာင့္ သူတိုု.ကိုု မေကာင္သေျပာတာေတဌ ေ၀ဖန္ ပုုတ္ခုုတ္မႈေတဌကိုု ျဖစ္နိုုင္သမလ် နည္သလိုုပါသည္။ ဒီေတာ့ သူတိုု.ဆီမလာ ၀န္ထမ္သ တညသညသကိုု ခန္.မယ္ဆိုုရင္ေတာင္ မဟုုတ္ရင္လဲ ပါတီတခုုခုုကေန ကိုုယ္စာသလလယ္ေလာင္သပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ပါတီေခါင္သေဆာင္ေနရာကိုု ၀င္ေရာက္ အေရဌသခံဖိုု. ကိုုယ္စာသလလယ္ေလာင္သ ေလ်ာက္ထာသတာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ Social Media ေတဌမလာ ဒီလူေတဌဟာ အရင္က ဘာေတဌ လုုပ္ခဲ့သလဲ ဘာေတဌ ေျပာခဲ့သလဲ။ အရင္က ေရသထာသ ေျပာထာသတဲ့ အခ်က္ေတဌက သူတိုု.ကိုု ထိခိုုက္လာနိုုင္သလာသ ျပသာနာေတဌ တက္လာနိုုိင္သလာသ ဆိုုတာေတဌကိုု သိေအာင္ အင္တာနက္ေတဌ အဌန္လိုုင္သေတဌမလာ အဲဒီလူေတဌ၏ နာမည္ကိုု ရိုုက္ၿပီသ ရလာၟကည့္တတ္ပါသည္။ ေလ့လာ တတ္ပါသည္။ ဒီေတာ့ သတင္သစာေတဌ ဂ်ာနယ္ေတဌ MainStream Media ေတဌမလာ ေရသတာ သာသတာ ေျပာတာ မဆိုုထာသနဲ. အေပ်ာ္တမ္သနဲ. ဆိုုရလယ္မီဒီယာေတဌမလာ ေရသသာသခ်က္ေတဌေၟကာင့္ေတာင္ နာမည္ပ်က္မလာ ထိခိုုက္လာမလာကိုု အျဖစ္ မခံနိုုင္ပါဘူသ။ ဒီအခ်က္ေတဌဟာ လူတညသကိုု အလုုပ္ ခန္.တာ တာ၀န္ေပသတဲ့အပိုုင္သေတဌမလာ အခုုဆိုုရင္ အေနာက္နိုုင္ငံက အလုုပ္ရလင္ေတဌ အထက္ အရာရလိေတဌက ေလ့လာတတ္ပါသည္။ ဒါေၟကာင့္ ဥပမာ BBC သတင္သေထာက္ Anna Jones အေၟကာင္သ သိေအာင္ အင္တာနက္ေတဌ အဌန္လိုုင္သေတဌမလာ နာမည္ရိုုက္ၿပီသ ရလာလိုုက္ Search လုုပ္လိုုက္တဲ့အခါ အဲဒီ သူနဲ. ပတ္သက္ၿပီသ ေရသသာသခ်က္ေတဌ ေျပာဆိုုခ်က္ေတဌ ေ၀ဖန္ခ်က္ေတဌ ကန္.ကဌက္ခ်က္ေတဌ ထဌက္လာမည္ ျဖစ္ပါသည္။ တကယ္လိုု. ဒီလူဟာ ျပသာနေတဌ ရလိတယ္ ျပသာနာေတဌ တက္နိုုင္တယ္ ကိုုယ္ဌာနနဲ. သတင္သဌာနကိုု ထိခိုုက္မယ္ ဆိုုရင္ Controvercial ေတဌ ျဖစ္တတ္ၿပီသ သတင္သအခ်က္အလက္ေတဌကလဲ မမလန္၊ ေရသသာသခ်က္ေတဌကလဲ မရိုုသာသပဲ wrong facts, misleading, misinformation ေတဌ ေရသသာသတတ္တယ္ဆိုုတာသိရင္ အဲဒီလိုု လူမ်ိဳသေတဌကိုု အလုုပ္ ခန္.တာ တာ၀န္ေပသဖိုု. ေရလာင္တတ္ပါသည္။ ဒါေၟကာင့္ သတင္သေထာက္ေတဌဟာ အခ်က္အလက္ေတဌကိုု မလန္မလန္ကန္ကန္ မဟုုတ္ပဲ ဘက္လိုုက္ေရသမယ္။ မရိုုသမသာသနဲ. လုုပ္မယ္ဆိုုရင္ ေသာတရလင္ေတဌ ပရိတ္သတ္ေတဌအေနျဖင့္ တရာသ၀င္ၿပီသ အဆင့္ဆင့္ကိုု စာေရသ တိုုင္ၟကာသဖိုု. လိုုသလိုု ျဖစ္နိုုင္တဲ့ ရနိုုင္တဲ့ Medium ကိုု သံုုသၿပီသ ေ၀ဖန္ သံုုသသပ္ခ်က္ေတဌ ကန္.ကဌက္မႈေတဌကိုု ေရသၿပီသ တင္ပိုု.လိုုပါသည္။ အဲဒီလိုု ေရသသာသၿပီသ တင္လိုုက္ရင္ ဒီအခ်က္အလက္ေတဌ ေရသသာသမႈေတဌဟာ အင္တာနက္နဲ. အဌန္လိုုင္သေပၚမလာ အၿမဲက်န္ေနမည္ ျဖစ္ပါသည္။ ဒါဟာ သိပ္ၿပီသ ထိေရာက္ပါသည္။

ေနာက္တခုုကေတာ့ လူသဘာ၀အရ သက္ဆိုုင္ရာ သတင္သဌာနေတဌမလာလဲ အတဌင္သမလာ အခ်င္သခ်င္သ အာဏာၿပိဳင္မႈဆိုုတာ ရလိပါသည္။ Every institution and Group have internal fight or we can call it as “ power struggle.” သူလူကိုုယ္လူ အုုပ္စုု ဖဌဲ.တဲ့အေနအထာသပါ။ ဒါေၟကာင့္ အခုု BBC Reporter ANNA JONES နဲ. ပတ္သက္လိုု. တံုု.ျပန္ခ်က္ေတဌကိုု ေရသတဲ့အခါ သူတိုု. ဌာန အသံလဌင့္ဌာနမလာတင္ သူကိုု မၟကိဳက္တဲ့သူေတဌ သူနဲ. ၿပိဳင္ဖက္ ျဖစ္ေနသူေတဌလဲ ရလိေနမလာပဲ။ ဒီေတာ့ ေသတရလင္ေတဌ ပရိသတ္ေတဌကိုု တရာသ၀င္ ေရသသာသ ကန္.ကဌက္လာတဲ့စာေတဌ ေထာက္ျပခ်က္ေတဌ ေရသသာသမႈေတဌဟာ သူ. ၿပိဳင္ဖက္အတဌက္ လက္နက္အျဖစ္ အသံုုသျပဳနိုုင္သလိုု ျဖစ္သဌာၿပီသ အဲဒီအတဌက္ ၿပိဳင္ဖက္ေတဌက ဒီအခ်က္အလက္ေတဌ ေရသသာသခ်က္ေတဌကိုု ကိုုင္ၿပီသ အတဌင္သမလာတင္လဲ ျပန္ ဖိလာမည္ ျဖစ္ပါသည္။ ဒီေတာ့ သူ.စရိတ္နလင့္သူကိုု ထိေရာက္တဲ့ အေရသၟကီသတဲ့သူေတဌဆီ ေရာက္ေအာင္ အထူသသျဖင့္ အတဌင္သစည္သက လူဆိုုေတာ့ အျပင္လူထက္ ပိုုၿပီသ သိတာေပါ့။ ဘယ္သူကိုု ဘယ္အခ်ိန္မလာ ဒီအခ်က္အလက္ေတဌ ဒီစာေတဌျဖန္ရင္ သိေအာင္ လုုပ္ရင္ ထိေရာက္မယ္ဆိုုတာ။ ေနာက္ ၿပိဳင္ဖက္အေနနဲ.ကလဲ သူေျပာတာမဟုုတ္ပဲ ေသာတရလင္ေတဌ ပရိတ္သတ္ေတဌက ေရသတဲ့စာျဖစ္ေတာ့ Third party ၏ ေရသသာသခ်က္ေတဌျဖစ္ေတာ့ ပိုုၿပီသ ခိုုင္မာေစပါတယ္။ ဒါဟာလဲ ပရိတ္သတ္ေတဌ ေသာတရလင္ေတဌ ေရသတဲ့စာေတဌ ကန္.ကဌက္မႈေတဌ ကိုု အတဌင္သစည္သမလာ ထိေရာက္ေအာင္ လုုပ္ရာမလာ အထူသ အေရသပါ လလပါသည္။ ထိေရာက္ပါသည္။

ေနာက္တခုုကလဲ အဲဒီလိုု အာသနည္သခ်က္ေတဌကိုု စနစ္တက် ေလ့လာၿပီသ အခ်င္သခ်င္သ ျပန္ကိုုင္တာ အုုပ္ခ်ဳပ္ေရသအတဌက္ အဲဒီ အာသနည္သခ်က္ေတဌကိုု ေထာက္ျပၿပီသ အျပန္ထိမ္သဖိုု.အတဌက္လဲ အထက္အရာရလိေတဌအတဌက္ အသံုုသ၀င္တယ္ေလ။

ဒီေတာ့ သတင္သေထာက္ေတဌဟာ ပရိသတ္ေတဌ ေသာတရလင္ေတဌ၏ အသံေတဌကိုု ဂရုုမစိုုက္ပဲ ထင္ရာ ဆိုုင္သမယ္ဆိုုရင္ေတာ့ သူ.ဆီကိုု စာေရသၿပီသ တရာသ၀င္ ကန္.ကဌက္ပါ။ ေထာက္ျပပါ။ မိတၱဎကိုု သူ.အထက္က အဆင့္ဆင့္အရာရလိေတဌ အယ္ဒီတာေတဌ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ေတဌ ဌာနမလဎသေတဌ ေဒသဆိုုင္ရာ တာ၀န္ခံေတဌ ဘဌတ္အဖဌဲ.ေတဌ ဒါရိုုက္တာေတဌ ဥကၠဌေတဌ President ေတဌအထိ ဆင့္ကဲ တာ၀န္ရလိသူေတဌအထိ သိေအာင္ မိတၱဎေတဌ ပိုု.ပါ။ တခ်ိန္တည္သမလာ သက္ဆိုုင္ရာ အစိုုသရ ၀န္ၟကီသေတဌ တာ၀န္ရလိတဲ့ ၀န္ၟကီသဌာနကိုုလဲ အသိေပသၿပီသ မိတၱဎကိုု အတိုုက္အခံ ပါတီေတဌ အမတ္ေတဌထဲ ဒီအခ်က္အလက္ေတဌကိုု ေထာက္ၿပီသ ေျပာမည့္ သူလက္ထဲ ေရာက္ေအာင္ ထည့္ပါ။ ဒါအျပင္ လံုု၀ ၿငိမ္ေနလိုု.မရေအာင္ ေစ်သကဌက္ၿပိဳင္ဖက္ Competitive Media ေတဌ လူထုုလူတန္သစာသနဲ. နိုုင္ငံသာသအခဌင့္အေရသအဖဌဲ.ေတဌ အစိုုသရႏလင့္ အစိုုသရပိုုင္ ျပည္သူပိုုင္ဌာနေတဌ ေကာ္ပေရသရလင္သေတဌ ေကာ္မတီေတဌ၏ လုုပ္ရပ္ေတဌကိုု ေစာင့္ၟကည့္ေနသည့္ အဖဌဲ.ေတဌကိုုလဲ ေထာက္ျပနိုုင္ေအာင္ လုုပ္ပါ။ ဒီလိုု လုုပ္ျခင္သအာသျဖင့္ ကိုုယ့္ကိစၥ ကိုုယ့္ျပသာနာေတဌဟာ ကိုုယ္ကိစၥ သက္သက္တင္ မဟုုတ္ေတာ့ပဲ သက္ဆိုုင္ရာ ဌာနေတဌ အဖဌဲ.အစည္သေတဌ အရာရလိေတဌ၏ ကိစၥ သူတိုု. အလုုပ္ေတဌလိုု ျဖစ္သဌာသတဲ့အခါ ပိုုၿပီသ ထိေရာက္မယ္ ျမန္ဆန္မယ္။ သူတိုု.အခ်င္သခ်င္သဆိုုေတာ့ ပိုုၿပီသ ဘယ္လိုု လုုပ္ရင္ ရတယ္ဆိုုတာ သိတယ္။ ဒီေတာ့ ကိုုယ့္ဖက္က အခ်က္အလက္နဲ. အျဖစ္အပ်က္ အမလန္ကိုုသာ ထည့္ေပသလိုုက္ယံုုပဲ။ ဒါမ်ိဳသဆိုုရင္ အေနာက္နိုုင္ငံက အမတ္ေတဌ သတင္သဌာနေတဌက ကိုုင္ၿပီသ အစိုုသရေတဌကိုု ဖဌျခင္တာ ဖဌျခင္တာ ကိုုင္ျခင္တာ နိုုင္ငံေရသတိုုက္ကဌက္အတဌက္ ေထာက္ျပစရာေတဌအျဖစ္ သံုုသခ်င္တာမိုု. အဲဒီလိုု ျဖစ္ေအာင္သာ လုုပ္ပါ။ ထိေရာက္တာ ေသျခာပါသည္။

ဒါေၟကာင့္လဲ အေနာက္နိုုင္ငံက Lobby & Campaign အဖဌဲ.ေတဌဟာ ဒီအခ်က္ေတဌကိုု အသံုုသခ်ၿပီသ လုုပ္ေနတာ ျဖစ္ပါသည္။ လူေလသ နည္သနည္သျဖင့္ လုုပ္အာသေပသ ၄-၅ေယာက္ေလာက္ ကဌန္ျပဎတာ ၄-၅ လံုုသနဲ. Campaign ေတဌ လႈပ္ရလာသမႈေတဌ ေဖာ္ေနတာ ျဖစ္ပါသည္။ Signature Campaign and Letter Writing Campaign ဆိုုတာေတဌဟာ ဒီသေဘာေတဌပါ။ ေသျခာ ပံုုစံခ် ေရသသာသထာသတဲ့ Format တခုုခုု လုုပ္ထာသတဲ့ ေရသသာသခ်က္ေတဌကိုု အမတ္ေတဌ သတင္သဌာနေတဌ အစိုုသရ ၀န္ၟကီသေတဌ NGOs အဖဌဲ.ေတဌဆီ ရနိုုင္သမလ် မ်ာသမ်ာသ က်ယ္က်ယ္ျပန္.ျပန္. ျဖန္.ေ၀ကာ စည္သရံုုသလံႈ.ေဆာ္တာ ျဖစ္ပါသည္။ လုုပ္အာသေပသ ၄-၅ညသကိုု ေခၚၿပီသ အီသေမသလ္ေတဌျဖင့္ စာပိုု.တာ။ အေကာင့္အမ်ိဳသမ်ိဳသ ဖဌင့္ၿပီသ နာမည္ အမ်ိဳသမ်ိဳသျဖင့္ စာေရသတာ။ အမတ္ေတဌ ၀န္ၟကီသေတဌ ဆီကိုု ဖုုန္သဆက္ၿပီသ ေတာင္သဆိုုတာ။ ဒီလိုု အလုုပ္ေတဌကိုု သိန္သ ေသာင္သခ်ီတဲ့ လူေတဌက လုုပ္တာ မဟုုတ္ပဲ လူနည္သနည္သေလသနဲ. ဘယ္သူက ဘယ္အမတ္ကိုု ေခၚ။ ဘယ္သူက ဘယ္အဖဌဲ.ကိုု ဆက္သဌယ္။ ဘယ္၀ါက ဘယ္ကိုုယ္စာသလလယ္ ဘယ္၀န္ၟကီသ ဘယ္သံရံုုသ ဘယ္ သံအမတ္ကိုု ဆက္သဌယ္ပါ ဖုုန္သေခၚပါ။ စာေရသပါ။ အီသေမသလ္ပိုု. ပါ စတဲ့ တာ၀န္ေတဌ ခဌဲၿပီသ Campaign ေတဌ လုုပ္ၟကတာ မ်ာသပါသည္။ အစိုုသရ အတိုုက္အခံ သတင္သဌာနႏလင့္ လူထုုကိုု စနစ္တက်ျဖင့္ သိေအာင္ လုုပ္ၿပီသ အဲဒီအတဌက္ ထိေရာက္ေအာင္ ျမန္ဆန္ေအာင္ ကဌန္ျပဎတာနဲ. အင္တာနက္ IT နည္သပညာကိုု သံုုသၿပီသ လုုပ္အာသေပသ ၄-၅ ေယာက္ျဖင့္ပဲ Campaign ေတဌ လုုပ္ေလ့ရလိပါသည္။

Signature Campaigns and Letter Campaigns ေတဌဟာ ျမန္မာျပည္က အစိုုသရလိုုဟာမ်ိဳသ ၀န္ၟကီသလိုု ဟာမ်ိုသေတဌမလာ ထိေရာက္မႈ မရလိေပမည့္ အေနာက္နိုုင္ငံအစိုုသရေတဌ အဖဌဲ.အစည္သေတဌ အတိုက္အခံ အမတ္ေတဌအတဌက္ေတာ့ ထိေရာက္သည္။ အက်ိဳသရလိသည္။ သူတိုု.နိုုင္ငံေတဌဟာ PR နိုုင္ငံေရသျဖစ္တာမိုု. နိုုင္ငံေရသ စင္ေတဌ Political Stage and Prep ေတဌကိုု တစနစ္တက်ျဖင့္ ျပင္ဆင္ကာ ဘယ္အေရာင္ သံုုသမယ္ ဘယ္လိုု ေျပာမယ္။ ဘယ္စကာသလံုုသကိုု အထိက ထာသေျပာမယ္ ဘယ္သူေတဌက ဘယ္ေနရာမလာ ရပ္မည္။ စင္ေပၚမလာ ဘယ္သူေတဌက ဘယ္လိုုပံုုစံျဖင့္ ဘယ္အစီအစဥ္အတိုုင္သ ရပ္မည္။ မီသေရာင္ေတဌ အခမ္သအနာသေတဌကိုု ဘယ္လိုု အေရာင္ ဘယ္လိုု Colour ေတဌျဖင့္ ကိုုယ္ေျပာခ်င္ ေပသခ်င္တဲ့ စကာသေတဌ Message ေတဌကိုု ထိေရာက္ေအာင္ လုုပ္မယ္ စသည္ စသည့္ ျပင္ဆင္မႈ Political Prep ေတဌဟာ လူထုုအျမင္ ေကာင္သေအာင္ ယံုုၟကည္ေအာင္ ေထာက္ခံေအာင္ စည္သရံုုသမႈေတဌျဖစ္လိုု. အေနာက္နိုုင္ငံက နိုုင္ငံေရသသမာသေတဌ အစိုုသရေတဌ ဌာနဆိုုင္ရာေတဌအတဌက္ Public Image ေကာင္သဖိုု. အထူသေရသၟကီသပါသည္။ ဒါေၟကာင့္ ဒီအေျခအေနကိုုပဲ ျပန္အသံုုသခ်ၿပီသ ပရိသတ္နင့္ ေသာတရလင္ေတဌကိုု ဂရုုမစိုုက္ပဲ မဟုုတ္ မမလန္ သတင္သေတဌ ေရသသာသ ျဖန္.ခ်ီ လံႈ.ေဆာ္လာရင္ေတာ့ ၀ိုုင္သ၀န္ၿပီသ ဆံုုသမဖိုု. လိုုပါသည္။

ေနာက္တခုုကေတာ့ ဘီဘီစီ ျမန္မာပိုုင္သကေန ေျပာေလ့ရလိတဲ့ သတင္သတခ်ိဳ.ပါ။ ကခ်င္ျပည္နယ္က တိုုက္ပဌဲေတဌအတဌင္သ အစိုုသရ စစ္သာသေတဌ ဘယ္ႏလစ္ညသ က်ဆံုုသတယ္ ထိခိုုက္ဒဏ္ရာ ရတယ္ဆိုုတာကိုု ထုုတ္လဌင့္ေနတဲ့ကိစၥပါ။ ဘယ္သူ ေျပာလဲဆိုုရင္ KIA အရာရလိေတဌ၏ ေျပာဆိုုခ်က္ေတဌကိုု ကိုုသကာသၿပီသ ေျပာေလ့ရလိပါသည္။ ၿပီသေတာ့မလာ ဒီသတင္သအခ်က္အလက္ေတဌကိုုေတာ့ ဘီဘီစီအေနျဖင့္ သီသျခာသ အတည္ျပဳလိုု. မရနိုုင္ဘူသ ဆိုုပါသည္။ သီသျခာသ အတည္ျပဳခ်က္မရနိုုင္မလန္သ သီသျခာသ အတည္ျပဳခ်က္ လုုပ္လိုု.မရတဲ့ အခ်က္အလက္ေတဌကိုု ဘာေၟကာင့္ သိလ်က္ႏလင့္ သတင္သအျဖစ္ ထုုတ္ေနရပါလဲ။ ေနာက္ၿပီသ အဲဒီလိုု ထုုတ္လဌင့္သဌာသတဲ့ သတင္သေတဌကိုုလဲ ဘယ္ေတာ့မလ Follow up အေနျဖင့္ ေနာက္ဆက္တဌဲအေနျဖင့္ အတည္ျပဳခ်က္ လုုပ္ေပသခဲ့တာလဲ မရလိပါ။ ဒါဟာ တာ၀န္မဲ့ပါသည္။

သတင္သဌာန တခုုအေနျဖင့္ မလန္လာသ မမလန္လာသ မသိတဲ့ သတင္သတခုုကိုု ၿပိဳင္ဖက္ အထူသသျဖင့္ အခုု ကိစၥဆိုုရင္ တဖက္နဲ. တဖက္ ရန္သူလိုု တိုုက္ခိုုက္ သတ္ျဖတ္ေနတဲ့ ရန္ဖက္ကေန ေျပာတဲ့အခ်က္ကိုု ကိုုသကာသၿပီသ အခုုလိုု တိုုက္ပဌဲ က်ဆံုုသ စာရင္သေတဌကိုု ထုုတ္ျပန္ေနျခင္သဟာ လံုုသ၀ မလုုပ္သင့္ မလုုပ္ထိုုက္ပါ။ ေကာလဟာလ သတင္သတခုုလိုု. သိေနပါလ်က္ အတည္ျပဳခ်က္ လုုပ္လိုု.မရတဲ့ သတင္သေတဌကိုု ထပ္ထပ္ၿပီသ ထုုတ္လဌင့္ေနျခင္သ၊ အတည္ျပဳခ်က္ မရေသသတဲ့ သတင္သေတဌကိုု ထုုတ္လဌင့္ၿပီသတဲ့ေနာက္ အဲဒီ သတင္သအခ်က္အလက္နဲ. ပတ္သပ္ၿပီသ ေနာက္ဆက္တဌဲအေနျဖင့္ ျပန္ၿပီသ အတည္ျပဳခ်က္ မေပသျခင္သဟာ တာ၀န္မဲ့သည့္ လုုပ္ရပ္ျဖစ္ပါသည္။ မမလန္ သတင္သေတဌကိုု ျဖန္.ခ်ီသလိုု ျဖစ္ၿပီသ အဲဒီ သတင္သအခ်က္အလက္အတဌက္လဲ တာ၀န္ မယူရာ ေရာက္ပါသည္။ သတင္သတခုုဟာ မလန္ မလန္ မမလန္မလန္ ဟုုတ္ ဟုုတ္ မဟုုတ္ဟုုတ္ ကိုုယ့္ သတင္သဌာနကေန ထုုတ္လဌင့္လိုုက္ၿပီ ဆိုုတာနဲ. တာ၀န္ရလိသဌာသပါသည္။ ဒီသတင္သနဲ. ပတ္သက္ၿပီသ တာ၀န္ခံရမည္ ျဖစ္ပါသည္။ ဘာေၟကာင့္လဲဆိုုတာေတ့ ေကာလဟာလ သတင္သတပုုဒ္ဟာ သူ.အလိုုလိုုနဲ. လူအမ်ာသၟကီသဆီကိုု ခဏေလသနဲ. တၿပိဳင္နက္ ေရာက္မသဌာသနိုုင္ပါဘူသ။ အဲဒီ မမလန္သတင္သတခုု လူအမ်ာသၟကီသဆီကိုု ျပန္.ႏလံ.ဖိုု.ဆိုုရင္ ဘီဘီစီလိုု အသံလဌင့္ဌာန Mass Medium ေတဌက ကူညီမလ ျဖစ္ပါသည္။ အခုုလိုု အတည္ ျပဳလိုု.မရတဲ့သတင္သတပုုဒ္ မလန္သလာသ မလာသသလာသ အတတ္မေျပာနိုုင္တဲ့ သတင္သတပုုဒ္ ေဟာလကာလ သတင္သ တပုုဒ္ ၀ါဒျဖန္.ခ်ီတဲ့ သတင္သတပုုဒ္ကိုု လူေတဌ အမ်ာသၟကီသဆီ ေရာက္ေအာင္ ကိုုယ္က သိလ်က္နဲ. ျဖန္.ေပသလိုုက္ရင္ သင့္မလာလဲ တာ၀န္ရလိသဌာသပါသည္။ တာ၀န္လဲ ယူရမည္ ျဖစ္ပါသည္။

တကယ္မလန္တဲ့သတင္သဆိုုရင္ေတာ့ တပ္ရင္သ တခုုလံုုသ ျဗဎဟာတခုုလံုုသ က်ရင္ေတာင္ သတင္သလဌင့္ပါ။ ျပသနာမရလိပါဘူသ။ အတိအက် ေျပာနိုုင္တဲ့ မလန္တဲ့သတင္သပဲေလ။ အခုုေတာ့ အတိအက် မသိရတဲ့ အတည္ျပဳလိုု.မျဖစ္တဲ့ သတင္သေတဌကိုု လႊင့္ေတာ့ ေသာတရလင္ေတဌ ပရိသတ္ေတဌအတဌက္ စိတ္အေႏလာက္အယလက္ ျဖစ္ရသည္။ အထူသသျဖင့္ ကိုုယ့္ကေလသကိုု ကေလသစစ္သာသအျဖစ္ စုုေဆာင္သခံထာသရသည့္ မိဘေတဌအတဌက္ ပိုုၿပီသ ပူပင္ေသာက ေရာက္ရသည္။ စိတ္ညစ္ရ စိတ္ဆင္သရေစသည္။ ကိုုယ့္ကေလသက တပ္ထဲမလာ။ အရဌယ္မေရာက္ပဲ စစ္တပ္ထဲ ေရာက္လိုု. စိတ္က ပူေနရတယ္။ အခုု ကခ်င္မလာ တိုုက္ပဌဲေတဌ ျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒီတိုုက္ပဌဲေတဌမလာ စစ္သာသေတဌ အမ်ာသၟကီသ ေသတယ္။ က်တယ္လိုု. ဘီဘီစီက သတင္သပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အတည္ျပဳလိုု.ေတာ့ မရဖူသဆိုုတယ္။။။ဒီလိုု သတင္သေတဌေၟကာင့္ ေသေတာင္ ေသခ်င္တယ္လိုု. ညီသညဎေနတဲ့ မိဘေတဌရဲ့ အသံကိုု ၟကာသရေတာ့ စိတ္ မေကာင္သပါ။ သတင္သေတဌ မေသျခာသပဲ လဌင့္ေနသူေတဌကိုုလဲ စိတ္ တိုုမိပါသည္။ ဒီလိုု သတင္သအခ်က္အလက္ေတဌက မိဘေတဌအတဌက္ ဘယ္ေလာက္အထိ ေသာက မီသေတဌ ျဖစ္ေစမလဲ။ စိတ္ဆင္သရဲမႈေတဌ ျဖစ္ေစမလဲ။

ေနာက္ အတည္ျပဳခ်က္ မရလိေသသတဲ့ သတင္သေတဌကိုု လဌင့္ၿပီသရင္ေတာ့ အဲဒီ သတင္သအခ်က္အလက္ေတဌကိုု ျပန္ၿပီသ ပရိသတ္ကိုုအတည္ျပဳခ်က္ ျပန္လုုပ္ေပသဖိုု. လိုုပါသည္။ အဲဒီလိုု မလုုပ္နိုုင္ဘူသ တာ၀န္ မယူနိုုင္ဘူသဆိုုရင္ေတာ့ မလန္ မမလန္ မသိတဲ့ သတင္သေတဌ ဟုုတ္ မဟုုတ္ အတိအက် မေျပာနိုုင္တဲ့ သတင္သေတဌကိုု အစ ကတည္သက မထုုတ္လဌင့္ပါနဲ. မျဖန္.ပါနဲ. မေၟကညာပါနဲ.။ ဒါဟာ သတင္သဌာန သတင္သေထာက္ေတဌ၏ က်င့္၀တ္နဲ.လဲ မညီသလိုု ကိုုယ္ရဲ့ ေနရာ Position အကိုု အခဌင့္ေကာင္သယူၿပီသ အလဌဲသံုုသစာသျဖင့္ မမလန္ မကန္ ေကာလဟာလ သတင္သမလာသေတဌကိုု ျဖန္.ခ်ီရာ ေရာက္ပါသည္။ ကိုုယ့္သတင္သဌာန၏ နာမည္ကိုုလဲ အသံုုသခ်ရာ ေရာက္သလိုု ကိုုယ့္သတင္သဌာနကိုုလဲ သိကၡာ က်ေစပါသည္။ ဒီလိုုကိစၥေတဌကိုုလဲ သက္ဆိုုင္ရာ အယ္ဒီတာေတဌ ဌာနမလဎသေတဌကလဲ ထိမ္သသိမ္သဖိုု. ေစာင့္ၟကည့္ဖိုု. လိုုပါသည္။ ေကာလဟာလ သတင္သေတဌ ုုဟုုတ္မဟုုတ္ အတိအက် မသိတဲ့ သတင္သေတဌ အတည္ျပည္လိုု.မရနိုုင္တဲ့သတင္သေတဌဟာ ဘယ္လိုုပဲ တဖက္ကေန ၀ါဒျဖန္.ခ်ီေရသအတဌက္ စိတ္ဓာတ္ စစ္ဆင္ေရသအတဌက္ လႈံုု.ေဆာ္ျဖန္.ခ်ီ ေျပာဆိုုပါေစ ဘီဘီစီလိုု သတင္သဌာန Mass Medium Vehicle က ဒီသတင္သအခ်က္အလက္အမလာသေတဌကိုု သယ္မသဌာသဖူသ ျဖန္.ခ်ီတာ မလုုပ္ဖူသဆိုုရင္ လူ၁၀ ေရာက္ေတာင္ သိမလာ မဟုုတ္ပါ။ အခုုေတာ့ တတိုုင္သျပည္လံုုသ လူေတဌ သန္သခ်ီ သိေအာင္ အခုုလိုု ဟုုတ္ မဟုုတ္ မလန္ မမလန္ မေျပာနိုုင္တဲ့ သတင္သအခ်က္အလက္ေတဌကိုု သိလ်က္နဲ. ျဖန္.ခ်ီေပသေနျခင္သ လဌင့္ထုုတ္ျခင္သအတဌက္ ဘီဘီစီ(ျမန္မာပိုုင္သ)ဌာနမလာေရာ သတင္သလဌင့္တဲ့ သတင္သေထာက္မလာပါ တာ၀န္ရလိၿပီသ ဒါဟာ စာနယ္ဇင္သ က်င့္၀တ္နဲ. ညီတဲ့ အလုုပ္ မဟုုတ္ပါ။ လဌတ္လပ္တဲ့ စာနယ္ဇင္သတခုုကိုုလဲ ကိုုယ္စာသျပဳရာ မေရာက္ပါ။ ၟကံုုတုုန္သ အၟကံေပသျခင္တာကေတာ့ အတည္ျပဳလိုု.မရနိုုင္တဲ့ သတင္သေတဌ ဟုုတ္မဟုုတ္ မလန္ မမလန္ အတိအက် မေျပာနိုုင္ေသသတဲ့ သတင္သေတဌ ေဟာလ ဟာလ သတင္သေတဌ နဲ. ပတ္သက္လာရင္ Journalism သင္တန္သေတဌ ေက်ာင္သေတဌမလာ သင္ၟကာသ ပိုု.ခ်တတ္တဲ့ သတ္မလတ္ထာသတဲ့ စည္သကမ္သခ်က္ေလသကိုု သတိျပဳေစခ်င္ပါသည္။ ဒါကေတာ့ ဒီလိုုပါ။ ။ “If feel doubt, please check it out, still doubt, chop it out.” ဒီအရာေလသက အတည္ျပဳလိုု.မရတဲ့ သတင္သေတဌကိုု ခဏခဏ ထုုတ္လဌင့္ေနတဲ့ ဘီဘီစီ သတင္သေထာက္ေတဌအတဌက္ စဥ္သစာသ ဆင္ျခင္ရမည့္ ေလ့လာရမည့္ အရာပါ။

အကယ္၍ သံသယျဖစ္ေနရင္။ အတိအက် ေျပာဖိုု. ခက္ေနရင္ ေက်သဇူသျပဳၿပီသ အဲဒါကိုု ေသျခာေအာင္ စစ္ေဆသပါ။ အဲဒီလိုု လုုပ္တာေတာင္မလ ဆက္ၿပီသ သံသယရလိေနေသသတယ္ အတိအက် ေျပာဖိုု. ခက္ေနေသသတယ္ဆိုုရင္ေတာ့ အဲဒီအခ်က္အလက္ေတဌ အဲဒီ သတင္သေတဌကိုု ျဖတ္ေတာက္ပစ္လိုုက္ပါတဲ့။

ဒါဟာ က်င့္၀တ္ရလိတဲ့ သတင္သဌာန အယ္ဒီတာအခန္သ NEWS ROOM & EDITORIAL POLICY အတဌက္ အေကာင္သဆံုုသ သင္ျပခ်က္ ညႊန္ၟကာသခ်က္ပါ။ မေသျခာရင္ေသသ စစ္ေဆသပါ။ ဒါေတာင္ ဆက္ၿပီသ အတိအက် မေျပာနိုုင္ဘူသ မေသျခာေသသဘူသဆိုုရင္ေတာ့ ျဖတ္ပစ္ပါ။ ျဖဳတ္ခ်ပစ္လိုုက္ပါ။ Edit လုုပ္လိုုက္ပါ။

ဒီလိုုဆိုုရင္ အတိျပဳလိုု.မရနိုုင္တဲ့ သတင္သေတဌကိုု လဌင့္တာမ်ိဳသေတဌ မျဖစ္နိုုင္သလိုု အတိမျပဳနိုုင္ေသသတဲ့သတင္သေတဌ လဌင့္သဌာသရင္လဲ ျပန္ၿပီသ အဲဒီ ထုုတ္လဌင့္ခ်က္ေတဌဟာ မလာသတယ္ မလန္တယ္ဆိုုတာ ေသာတရလင္ေတဌ သတင္သဌာနေတဌကိုု ျပန္ၿပီသ အတည္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ျပန္ေျပာဖိုု. တာ၀န္ရလိပါသည္။ ဒီမိုုကေရစီ က်င့္စဥ္မလာ ျပည္သူဟာ Public/Citizen က အေရသၟကီသၿပီသ ေစ်သကဌက္စီသပဌာသေရသမလာ Customer Satisfaction က အေရသၟကီသၿပီသ Customer is always Right ဆိုုတဲ့ စာသသံုုသသူ အခဌင့္အေရသ Consumer Rights က အဓိက က်ပါသည္။ လဌတ္လပ္တဲ့ စာနယ္ဇင္သစနစ္မလာလဲ ပရိသတ္ ။ေသာတရလင္ေတဌ စာဖတ္သူေတဌ Audience/Reader ဟာ အေရသၟကီသၿပီသ သတင္သသမာသေတဌအေနျဖင့္ ပရိသတ္ေတဌ စာဖတ္သူေတဌ ေသာတရလင္ေတဌကိုု မေလသမစာသ လုုပ္လိုု. လ်စ္လ်ဎရႈ ဂရုုမစိုုက္လိုု. မရပါ။ မဟုုတ္ရင္ေတာ့ ဘယ္လိုု နည္သျဖင့္ ဆံုုသမလိုု.ရတယ္ဆိုုတဲ့ နည္သလမ္သေတဌ လုုပ္ထံုုသ လုုပ္နည္သေတဌဟာ ေသာတရလင္ေတဌ ပရိသတ္ေတဌက နာသလည္ေနၿပီ မဟုုတ္ပါလာသ။ ။ ဒီမိုုကေရစီဆိုုတာ ကိုုယ့္အခဌင့္အေရသကိုု ကိုုယ္ သိၿပီသ အဲဒီ အခဌင့္အေရသေတဌကိုု ဘယ္လိုု ကာကဌယ္မလဲဆိုုတာ သိဖိုု.ပဲလိုုတယ္။ ကိုုယ့္အခဌင့္အေရသေတဌကိုု ခ်ိဳသေဖါက္ခံရရင္ ဘယ္လိုု ရပိုုင္ခဌင့္ ေဘာင္အတဌင္သကေန စနစ္တက်ျဖင့္ ကိုုယ့္အင္အာသကိုု အသံုုသခ်ရမလဲ လုုပ္ပိုုင္ခဌင့္ကိုု သံုုသခ်ၿပီသ ခုုခံကာကဌယ္ ျမင့္တင္ရမလဲဆိုုတဲ့ အသိရလိဖိုု.က အေရသၟကီသဆံုုသအရာ ျဖစ္ေနပါေတာ့သည္။


by Udp Myanmar




အခုေဖာ္ျပမယ့္အေၟကာင္သအရာေတဌကို ရိုဟင္ဂ်ာဆန္႔က်င္ေရသကို လက္ခံသူေကာ လက္မခံသူအာသလံုသေကာ ေသေသခ်ာခ်ာ ေလ့လာေ၀ဖန္သံုသသပ္ေစလိုပါတယ္..။ ရိုဟင္ဂ်ာအမည္ခံ တစ္ဖက္ႏိုင္ငံက ဘဂ၀လီႏဌယ္ေတဌနဲ႔ နည္သအမ်ဳိသမ်ဳိသနဲ႔ ေခါင္သစဥ္မ်ဳိသစံုတတ္ၿပီသ ပိုက္ဆံယူေနတဲ့ ဒီမိုလုပ္စာသအဖဌဲ႕အစည္သေတဌရဲ႕  2010 ေရဌသေကာက္ပဌဲ မတိုင္ခင္ ပိပိယိယိ ႀကိဳတင္ၟကံစည္ထာသတဲ့ မလတ္တမ္သေတဌ ျဖစ္ပါတယ္..။ အဲဒီကိစၥေတဌမလာ မီဒီယာေတဌလည္သ ပါ၀င္ပတ္သတ္ေနၟကပါတယ္..။ အဲဒါေတဌကို စုေဆာင္သတင္ျပထာသပါတယ္..။

ပထမဆံု  ေလ့လာေတဌ႕ရလိခ်က္ကို ေျပာခ်င္ပါတယ္..။ bbc သတင္သေထာက္ Anna Jones ရဲ႕ ေျမပံုပါတဲ့ ေဆာင္သပါသကို ေသေသခ်ာခ်ာဖတ္ၟကည့္ေတာ့ .. Mark Farmaner of UK-based charity Burma Campaign, describes failure to grant ethnic groups greater autonomy as "the root cause of the instability in Burma".  လို႔ သဌာသေတဌ႕ပါတယ္ ။ အဲဒီေတာ့ Burma Capmaign UK အဖဌဲ႕က ပါ၀င္ပတ္သက္ေနတာ ေသခ်ာေနပါၿပီ..။

မူရင္သစာသာသပါတဲ့ လင့္ကို ေအာက္မလာ ၟကည့္ပါ..။


http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-11595983

အဲဒီေတာ့ online မလာ ဟိုရလာဒီရလာလုပ္ၟကည့္ေတာ့ ဒီပံုကို သဌာသေတဌ႕ပါတယ္..။



ေနာက္တဌပ္ရပ္ေနသူမလာ Mark Farmaner (Director of Burma Campaign UK) ျဖစ္ၿပီသ ေရလ႕တဌင္ အမ်ဳိသသမီသမ်ာသႏလင့္ တဌဲရပ္ေနသူမလာ Burmese Rohingya Organisation UK  ရဲ႕ ေခါင္သေဆာင္ျဖစ္သူ ထဌန္သခင္ ျဖစ္ပါတယ္..။

အဲဒီပံုကို ၟကည့္ျခင္သအာသျဖင့္ Anna Jones ရဲ႕ ေနာက္ကဌယ္က လက္သည္ဟာ ဘယ္သူဆိုတာ .အလဌယ္တကူ မလန္သလို႔ရပါတယ္..။

Burma Campaign website မလာ ေလ့လာရင္သနဲ႔ ေရဌသေကာက္ပဌဲနဲ႔ဆိုင္တဲ့ သတင္သတစ္ခုကို သဌာသေတဌ႕ပါတယ္.. ။ သတင္သက ဘူသသီသေတာင္ ေမာင္ေတာမလာ 2010 ေရဌသေကာက္ပဌဲ၀င္ေနတဲ့ အမ်ဳိသသာသဖဌံၿဖိဳသတိုသတက္ေရသဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ (NDPD) ရဲ႕ ပံ့ပိုသသူေတဌကို မဲဆဌယ္ကာလမလာ ျမန္မာ နယ္စပ္ေဒသလံုျခံဳေရသ နစက မလ ဖမ္သဆီသၿပီသ ရိုက္ႏလက္တဲ့ သတင္သပါ ။ နစက ဖမ္သတာ မထူသျခာသပါဘူသ.။ ထူသျခာသတာက အဲဒီသတင္သမလာ NDPD ပါတီကို Burma Campaign website မလာ Rohingya Party လို႔ သံုသႏႈန္သထာသပါတယ္..။



မူရင္သ စာသာသပါတဲ့ လင့္ကို ေအာက္မလာ ေလ့လာၟကည့္ပါ..။

http://www.burmacampaign.org.uk/index.php/news-and-reports/news-stories/rohingya-party-supporters-arrested-and-beaten/8

အဲဒီေတာ့ အဲဒီပါတီဟာ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌ  မ်က္ႏလာဖံုသစဌပ္ၿပီသ ၀င္ၿပိဳင္တဲ့ပါတီျဖစ္တယ္လို႔ နာသလည္လိုက္ပါတယ္..။
ထူသျခာသမႈ ေနာက္တစ္ခုက အဲဒီ ပါတီနဲ႔ပတ္သက္သူေတဌ အဖမ္သခံရတဲ့  သတင္သကို DVB RFA နဲ႔ ႏိုင္ငံတကာအေျခစိုက္ ျမန္မာဘာသာလႊင့္တဲ့ မီဒီယာေတာ္ေတာ္မ်ာသမ်ာသက ၿမဳိင္ဆိုင္စဌာ ထုတ္လႊင့္သဌာသတာကို နာသေထာင္ခဲ့ဖူသလို႔ပါပဲ..။ ဒါေပမယ့္ လႊင့္သဌာသတဲ့အခ်ိန္မလာ အဲဒီပါတီဟာ ရိုဟင္ဂ်ာပါတီျဖစ္ေၟကာင္သ မပါ၀င္ပါဘူသ..။ အဲဒီပါတီဟာ ဒီမိုကကေရစီ အေရျခံဳ၀င္လာတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာပါတီမလန္သ မသိပဲ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ Blogger ေတာ္ေတာ္မ်ာသမ်ာသကလည္သ အဲဒီသတင္သကို share လိုက္ၟကပါေသသတယ္..။ ဒီမိုနံမည္ပါေတာ့ ဒီမိုပါတီလို႔ ထင္တာကိုသ..။
ကံဆိုသစဌာနဲ႔ အဲဒီပါတီ (NDPD) ဟာ ေမာင္ေတာမလာ ၟကံ့ဖဌတ္ကို အျပတ္အသတ္ ရႈံသသဌာသခဲ့ပါတယ္..။ ၟကံ့ဖဌတ္က ရခိုင္မလာ အဲဒီပါတီကို ပါ၀ါသံုသ၊ မဲခိုသၿပီသ နည္သမ်ဳိသစံုသံုသၿပီသ အႏိုင္ယူလုိက္ပါတယ္..။ မဲဆဌယ္စည္သရံုသေနတုန္သကလည္သ အဲဒီ  ရိုဟင္ဂ်ာပါတီ (NDPD) နဲ႔ ၟကံ့ဖဌတ္နဲ႔ ခဏခဏ ပဋိပကၡ ျဖစ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္..။



http://burmese.bnionline.net/index.php/news/narinjara/5468-2010-10-18-06-32-50.html

အဲဒီေတာ့ ဆရာခ်ဳိတူသေဇာ္ကို ေ၀ဖန္တုိက္ခိုက္ခဲ့တဲ့ ခင္ရတနာေျပာသလို ၟကံ့ဖဌတ္ထဲမလာ ရိုဟင္ဂ်ာရလိလို႔ ၟကံ့ဖဌတ္ႏိုင္သဌာသတာလာသ၊ ၟကံ့ဖဌတ္ေၟကာင့္ပဲ ရိုဟင္ဂ်ာပါတီ ရႈံုသသဌာသတာလာသ သက္ေသပါပဲ..။ ေအာက္က မဲစာရင္သေတဌ.. နဲ႔ ပံုေတဌကို ၟကည္ပါ..။



http://aungmeeain.blogspot.com/2010/11/blog-post_7075.html

အဲဒီေတာ့ ့ အမ်ိဳသသာသဖဌံၿဖိဳသတိုသတက္ေရသ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ (NDPD) ဆိုတာ ရိုဟင္ဂ်ာအေရျခံဳထာသတဲ ပါတီဆိုတာ ေသခ်ာေနပါၿပီ..။ အဲဒီေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ ရည္မလန္သခ်က္က ေတာ္ေတာ္ ရင္ေလသစရာပါ..။ Facebook မလာ ရိုဟင္ဂ်ာဘက္က အျမဲတမ္သ ျပန္လည္တိုက္ခိုက္တဲ့ Soe Myat ညဌန္သတဲ့ Document တစ္ခုကို ဖတ္မိတာကို သတိရပါတယ္..။ အဲဒါက ၁၉၉၀ ေရဌသေကာက္ပဌဲ၀င္ခဲ့တဲ့ အမ်ဳိသသာသပါတီ (ရခိုင္အေျခစိုက္) က ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတာကို လူမ်ဳိသအျဖစ္ အသိအမလတ္ျပဳထာသတဲ့ စည္သရံုသေရသစာအုပ္ပါ..။
အဲဒီစာအုပ္ထဲမလာ ရိုဟင္ဂ်ာလူမ်ဳိသဆိုတာ လဌန္ခဲ့တဲ့ ႏလစ္ေပါင္သ ၃၀၀၀ ေက်ာ္ကတည္သက ရခိုင္နဲ႔ အတူတူ ဆင္သသက္လာတယ္လို႔ ေဖာ္ျပထာသၿပီသ ၁၇ ရာစုေရာက္မလ ရိုဟင္ဂ်ာလို႔ အမည္တဌင္ေၟကာင္သ ေဖာ္ျပထာသပါတယ္..။
ေအာက္မလေဖာ္ျပထာသတဲ့ လင့္ကို ဖတ္ၟကည့္ပါ..။



https://docs.google.com/viewer?a=v&pid=explorer&chrome=true&srcid=0B4kfEI3k1N5aZDhmMzlmMjMtNjdiNi00MzRjLThiM2UtMGVmMmQyMzc3NjIz&hl=en_US


RFA က အင္တာဗ်ဎသတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာ ပါေမာကၡ ေဒါက္တာ၀ါကာအူဒင္ကေတာ့ လဌန္ခဲ့တဲ့ ႏလစ္တစ္ေထာင္က အာရပ္ေတဌ သေဘ၀ာပ်က္လို႔ ဒီမလာေသာင္တင္ၿပီသ ရိုဟင္ဂ်ာအျဖစ္ အသဌင္ေျပာင္သသဌာသတယ္လို႔ ေျပာသဌာသပါတယ္..။ (အာရပ္ဆီက ပိုက္ဆံေတာင္သလို႔ေကာင္သေအာင္ျဖစ္မလာပါ)။ အဲဒီသမိုင္သေၟကာင္သႏလစ္ခုေတာင္ မတူပါဘူသ..။ ၟကံဳသလို ေျပာေနၟကတာပါ..။
အဲဒီစာေတဌကို ဖတ္မိရင္  ၁၉၉၀ အမ်ဳိသသာသပါတီဆိုတာလည္သ  ရိုဟင္ဂ်ာပါတီတစ္ခုဆိုတာ ျငင္သမရပါဘူသ..။ အခု ၂၀၁၀ ေရဌသေကာက္ပဌဲ၀င္ၿပီသ Burma Campaign UK က ရိုဟင္ဂ်ာပါတီလို႔ ေျပာတဲ့ အမ်ဳိသသာသဖဌံၿဖိဳသတိုသတက္ေရသ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ (NDPD) နဲ႔ အဲဒီ အမ်ဳိသသာသပါတီေဟာင္သနဲ႔ ပတ္သတ္ဆက္စပ္မႈရလိမယ္လို႔ ယူဆပါတယ္..။ အဲဒါဆိုရင္ သူတို႔ရဲ႕ အဓိက ဦသတည္ခ်က္က .. ဘာလဲ  ????
ဘယ္အစိုသရတက္တက္၊ ဘာမူ၀ါဒ ေပၚလစီေျပာင္သေျပာင္သ.. ေရဌသေကာက္ပဌဲ၀င္၊ လႊတ္ေတာ္ထဲ၀င္၊ အစိုသရအဖဌဲ႕ရယူ၊ တိုင္သရင္သသာသ/ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ဖို႔ အခဌင့္အေရသေတာင္သ၊ အစရလိသျဖင့္ ရသမလ်အကုန္ယူဖို႔၊ ရခိုင္လူမ်ဳိသေတဌ၊ ရခိုင္နယ္ေျမေတဌကို ၀ါသမ်ဳိသဖို႔ ပိပိယိယိ ၟကံစည္ထာသတဲ့ အစီအစဥ္ပါ..။

အဲဒီ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌအတဌက္ အာရပ္ႏိုင္ငံေတဌအပါအ၀င္ (၅၇) နိုင္ငံပါ၀င္တဲ့ Organization of International Islamic Cooperation OIC အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ အစၥလာမ္ အဖဌဲ႕ခ်ဳပ္က ဦသဟန္ေညာင္ေ၀ရဲ႕ EBU ကို ေငဌေပသၿပီသ ႀကိဳသစာသေနတယ္ဆိုတာလည္သ သိသင့္သေလာက္ သိၿပီသၟကပါၿပီ..။

https://www.facebook.com/note.php?note_id=293347000684323

အဲဒီေတာ့ ဒီကိစၥရဲ႕ ေနာက္ကဌယ္မလာ ဘယ္သူရလိရလိ တိတိက်က် အေထာက္အထာသအခိုင္အမာ ေဖာ္ထုတ္ဖို႔က ကၜဌန္ေတာ္တို႔တာ၀န္ပဲျဖစ္ပါတယ္.။ ရိုဟင္ဂ်ာကို လူ႔အခဌင့္အေရသလက္နက္အျဖစ္အသံုသခ်ၿပီသ အေမစုနဲ႔ NLD ကို ပစ္ႏိုင္ေအာင္ ဒီမိုလုပ္စာသေတာ္ေတာ္မ်ာသမ်ာသက ဖန္တီသေနၟကပါတယ္..။ တခ်ဳိ႕ကလည္သ အေမရိကန္ေၟကာင့္လို႔ ေျပာၟကသလို၊ တခ်ဳိ႕လည္သ အစိုသရ အကဌက္ေရႊ႕ေနတာ လို႔ေျပာၟကပါတယ္..။
ခုအခ်ိန္မလာ ဘယ္သူ႔ကိုပဲ လက္ညိဳသထုိသေနပါေစ လက္ရလိ ေဖာ္ညႊန္သေနတဲ့ အေထာက္အထာသေတဌကေတာ့ သစၥာေဖာက္ေလာက္ေကာင္ ဒီမိုလုပ္စာသေတဌ၊ ကၜဌန္ေတာ္တို႔အာသကိုသခဲ့တဲ့ ျပည္ပအေျခစိုက္ မီဒီယာေတဌ ျဖစ္ေနတာက ရင္အနာဆံုသပါ..။  အဲဒီ ေနာက္ကဌယ္က ဘယ္သူပါ၀င္လဲဆိုတာကိုလည္သ ေလ့လာေဖာ္ထုတ္ဖို႔ ၟကဳိသစာသပါဦသမယ္..။ သူငယ္ခ်င္သမ်ာသလည္သ ေလ့လာေဖာ္ထုတ္ဖို႔ အစဌမ္သကုန္ ႀကိဳသစာသၟကဖို႔ ေမတၱာ ရပ္ခံခ်င္ပါတယ္..။
(စုစည္သတင္ျပသူ - ရန္ေအာင္)


ရိုဟင္ဂ်ာသည္ ျမန္မာတိုင္သရင္သသာသ ဟုတ္သေလာ

ရိုဟင္ဂ်ာ ကိစၥနဲ႕ ပတ္သက္ျပီသ ကၜဌန္ေတာ္တို႕ ဘေလာ့ဂ္မလာ သမိုင္သျဖစ္စဥ္ေတဌကို ေဖာ္ျပျပီသ ရိုဟင္ဂ်ာဟာ ျမန္မာတိုင္သရင္သသာသ မဟုတ္ဘူသဆိုတဲ့ သံုသသပ္ခ်က္ကို အဏၰ၀ါစစ္သည္နဲ႕ ရခို္င္သာသ တုိ႕က တင္ျပခဲ့ျပီသ ျဖစ္ပါေပတယ္။ ကၜဌန္ေတာ္ ကိုုယ္တိုင္ကလည္သ ဒီအဆိုကို သေဘာတူလို႕ ရိုဟင္ဂ်ာဟာ ဒုကၡသည္ မဟုတ္ဘူသဆိုတဲ့ ပို႕စ္ကို တင္ခဲ့ပါတယ္။ သို႕ေသာ္ ရိုဟင္ဂ်ာ လႈပ္ရလာသမႈနဲ႕ ပတ္သက္ျပီသ ေနာက္ခံသမိုင္သကို ထဲထဲ၀င္၀င္ မသိခဲ့ပါဘူသ။ ဒါ့ေၟကာင့္ အခ်ိန္ေပသျပီသ ေလ့လာခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီအခါမလာ ဒီရိုဟင္ဂ်ာ လႈပ္ရလာသမႈဟာ ခုမလ ၿဗံဳသကနဲ ေပၚလာတာမဟုတ္။ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသမ်ာသဟာ ရခုိင္ျပည္နယ္ထဲမလာ ရိလတဲ့ အဂ၀လိပ္ေခတ္က အေျခခ် ေနထိုင္သူမ်ာသ၊ လဌတ္လပ္ေရသ ေနာက္ပိုင္သ ခိုသ၀င္လာသူမ်ာသကို ျမန္မာ တိုင္သရင္သသာသ လူမ်ိဳသစု တစ္စုအျဖစ္ အသိအမလတ္ ျပဳခံရေအာင္ ေရရလည္မဟာဗ်ဎဟာ ခ်ျပီသလုပ္လာခဲ့တယ္ ဆိုတာ သိလာရသလို ဒီျပႆနာဟာ အမ်ိဳသသာသေရသ အတဌက္ အလဌန္အႏၲရာယ္ၟကီသတဲ့ ကိစၥဆိုတာ ျမင္လာပါတယ္။

မူဂ်ာဟစ္ ေခၚ ကုလာသဆိုသမ်ာသ

ျမန္မာႏုိ္င္ငံထဲမလာ ေရာက္ေနတဲ့ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသေတဌကို သီသျခာသလူမ်ိဳသစု တစ္ခုျဖစ္ေအာင္ လုပ္ဖို႕၊ ဒီကုလာသေတဌ အမ်ာသစုျဖစ္သဌာသတဲ့ နယ္စပ္ေဒသေတဌကို စစ္တေကာင္သေဒသ ( ေနာင္ အေရလ႕ ပါကစၥတန္၊ ေနာက္ပို္င္သ ဘဂ၀လာသေဒ့ရလ္) နဲ႕ ပူသေပါင္သဖို႕ဆိုတဲ့ လႈပ္ရလာသမႈေတဌဟာ ၁၉၃၂ ခုႏလစ္ ေလာက္ထဲ ကေပၚခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္က ျမန္မာႏုိင္ငံကို အႏိၵယႏုိ္င္ငံကေန ခဌဲေရသ၊ တဌဲေရသ လႈပ္ရလာသမႈေတဌျဖစ္တဲ့ အခ်ိန္ပါ။ စစ္တေကာင္သမလာရိလတဲ့ မူဆလင္လိဂ္ ေခါင္သေဆာင္ေတဌက ျမန္မာကို အိႏိၵယရဲ့ အစိတ္အပိုင္သ အျဖစ္ ဆက္ထာသဖို႕ လႈံ႕ေဆာ္မႈေတဌ လုပ္ခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ ခဌဲေရသဘက္က အႏုိင္ရသဌာသတ့ဲ အခါက်ေတာ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲက ကုလာသအမ်ာသစု ေနတဲ့ဘူသသီသေတာင္၊ ေမာင္ေတာ ေဒသေတဌကို စစ္တေကာင္သ ေဒသနဲ႕ေပါင္သဖို႕ဆိုတဲ့ လႈပ္ရလာသမႈ စေပၚလာပါတယ္။ အဲဒီ လႈပ္ရလာသမႈေၟကာင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္ထဲကို ေနာက္ထပ္ ဘဂ၀ါလီကုလာသေတဌ အလံုသအရင္သနဲ႕ ၀င္လာခဲ့လို႕ ၁၉၃၅ ခုႏလစ္ ေနာက္ပိုင္သမလာ အဂ၀လိပ္ဘုရင္ခံက ဘဂ၀ါလီ ကုလာသေတဌကို အထူသနႈန္သနဲ႕ သယ္ေပသေနတဲ့ သေဘာ၀ ခရီသစဥ္ေတဌကို ရပ္ပစ္လိုက္ရတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီအခ်ိန္မလာ ကုလာသ တစ္သန္သ ေက်ာ္ေလာက္ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲကို ေရာက္ေနပါျပီ။

အဲဒီလႈပ္ရလာသမႈေၟကာင့္ပဲ အရင္ပို႕စ္ေတဌထဲမလာ ပါခဲ့တဲ့ မူဂ်ာဟစ္ခဌဲထဌက္ေရသလႈပ္ရလာသမႈတို႕ ၁၉၄၂ ခုႏလစ္မလာ ေမာင္ေတာ္ ေဒသက ရခိုင္ေတဌကို အစုလို္က္အျပံဳ လုိက္တိုက္ခိုက္မႈ တို႕ဆိုတာေတဌ ျဖစ္ခဲ့တာ ပါ။ အခု ႏုိ္င္ငံတကာ ရိုဟင္ဂ်ာ အဖဌဲ႕အစည္သမ်ာသက ထုတ္ေ၀တဲ့ စာတမ္သေတဌမလာ မူဂ်ာဟစ္ ခဌဲထဌက္ေရသ လႈပ္ရလာသမႈ အေၟကာင္သ လံုသ၀ေဖာ္ျပတာ မရိလသလို ၁၉၄၂ ခုႏလစ္ ျဖစ္ရပ္ကိုေတာ့ ရခိုင္ေတဌက ကုလာသေတဌ ကို တိုက္ခုိက္သတ္ျဖတ္မႈ အျဖစ္ ပံုေဖာ္ထာသခဲ့တယ္။ စစ္ျပီသေခတ္ အဂ၀လိပ္ CASB အုပ္ခ်ဳပ္ေရသ အစီရင္ ခံစာမလာပါတဲ့ ရခုိင္ရဌာ တစ္ရာေက်ာ္ေလာက္ ဖ်က္ဆီသခံရတဲ့ကိစၥ၊ ရခုိင္ေတဌ ေသာင္သနဲ႕ခ်ီျပီသ ေတာင္ဘက္ကို ထဌက္ေျပသခဲ့တဲ့ ကိစၥေတဌကိုေတာ့ တစ္စဌန္သတစ္စမလ ေရသမထာသခဲ့ဘူသ။ ရခုိင္ေဒသကို ဂ်ပန္ေတဌ သိမ္သပိုက္ထာသခ်ိန္မလာ စစ္တေကာင္သေဒသနဲ႕ ရခုိင္ေဒသမလာရိလတဲ့ ကုလာသမ်ာသဟာ အဂ၀လိပ္ တပ္ေတဌရဲ့ ရခိုင္ေဒသ စစ္ဆင္ေရသေတဌမလာ အာသတက္သေရာ ပါ၀င္ခဲ့တယ္။ ကုလာသေတဌက ဒီလိုလုပ္တဲ့အတဌက္ ေနာင္တစ္ခ်ိန္မလာ ဒီေဒသကို Arakistan ဆိုတဲ့အမည္နဲ႕ သီသျခာသျပည္နယ္ ဒါမလမဟုတ္ စစ္တေကာင္သ ေဒသထဲကို သဌတ္သဌင္သေပသလိမ့္မယ္လို႕ ေမလ်ာ္လင့္ခဲ့တယ္။ ရခုိင္စစ္ဆင္ေရသေတဌကို ကဌပ္ကဲခဲ့တဲ့ ၿဗိတိသလ်ဗိုလ္ခ်ဳပ္ အာ၀င္က ဘဂ၀ါလီ ကုလာသေတဌကို သစၥာရိလ တိုင္သရင္သသာသမ်ာသ အျဖစ္နဲ႕ အစီရင္ခံစာေတဌမလာ ေဖာ္ျပေပသခဲ့တယ္။ ဒါ့ေပမယ့္ ျမန္မာႏုိ္င္ငံ လဌတ္လပ္ေရသ ရတဲ့အခ်ိန္မလာ ကုလာသေတဌအတဌက္ သီသျခာသ ျပည္နယ္ လည္သမရ၊ အေရလ႕ပါကစၥတန္နဲ႕ လည္သေပါင္သ မေပသဘူသဆိုတာ ထင္ရလာသလာတဲ့အခ်ိန္မလာ မူဂ်ာဟစ္ ေခၚကုလာသဆိုသ လႈပ္ရလာသမႈ ေပၚလာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

၁၉၅၄ ခုႏလစ္မလာ အေရလ႕ပါကစၥတန္ နယ္စပ္(အခုဘဂ၀လာသေဒ့ရ္လ)က ေတာင္ျပိဳမလာရိလတဲ့ မူဂ်ာဟစ္ ေခၚ ကုလာသဆိုသမ်ာသရဲ့ စခန္သကို တပ္မေတာ္က သိမ္သျပီသခ်ိန္မလာ မူဂ်ာဟစ္သူပုန္ေတဌ ျပိဳကဌဲသဌာသတယ္။ ဒီအခါမလာ ဘဂ၀ါလီကုလာသ ႏုိင္ငံေရသသမာသမ်ာသက လက္နက္နဲ႕ ခဌဲထဌက္ေရသလုပ္တာ မေအာင္ျမင္ႏုိင္ဘူသ ဆိုတာကို လက္ခံခဲ့တယ္။ ဒါ့ေၟကာင့္ သူတို႕ဟာ နံမည္ပ်က္ေနတဲ့ မူဂ်ာဟစ္ဆိုတဲ့ အမည္အစာသ ရခုိင္ ေဒသက လူေတဌကို ကုလာသေတဌက ေခၚတဲ့ ရိုဟင္ယဌာ ဆိုတဲ့စကာသကေန ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့ လူမ်ိဳသ တစ္မ်ိဳသ ေမဌသထုတ္ဖို႕ လုပ္ခဲ့တယ္။

ရိုဟင္ဂ်ာအစ
ဘဂ၀ါလာသကုလာသ သမိုင္သပညာရလင္ ဘာဟာက ရခုိင္ေဒသမလာ ရိလတဲ့ ရခိုင္နဲ႕ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသ ေတဌက မ်ိဳသရင္သက အတူတူပဲ။ အသာသမည္သတဲ့ နီဂရဌိဳက္ အႏဌယ္ေတဌျဖစ္တယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ အလယ္ပိုင္သ မလာေနရာကေန မဌန္ခမါေတဌ၊ မဌန္ဂိုလဌိဳက္ေတဌ ဌ၀င္လာလို႕ ေတာင္ဘက္ ဆင္သလာရင္သ တစ္ခိ်ဳ႕က ရခုိင္ ေဒသကိုေရာက္၊ တစ္ခ်ိဳ႕ ပသလ်ဎသျဖစ္။ တစ္ခ်ိဳ႕က ထိုင္သေတာင္ပိုင္သနဲ႕ မေလသရလာသကို ေရာက္သဌာသတယ္။ ရခုိင္ေဒသ ေျမာက္ဘက္ကို ေရာက္သဌာသတဲ့ အုပ္စုက အာရပ္ကုန္သည္ေတဌနဲ႕ေတဌ႕ျပီသ ၈ရာစုမလာ မူဆလင္ ျဖစ္ကုန္တယ္။ ေတာင္ဘက္က အုပ္စုဗုဒၶဘာသာ ျဖစ္သဌာသတယ္။ ဗုဒၶဘာသာ ျဖစ္သဌာသတဲ့ အုပ္စုက ရခိုင္ ျဖစ္လာျပီသ ေျမာက္ဘက္က အုပ္စုက ရိုဟင္ဂ်ာ ျဖစ္သဌာသတယ္။ မူရင္သစကာသ က Rakhuses ဆိုတဲ့ နံမည္ကေန ရခုိင္၊ ရိုဟင္ဂ်ာဆိုျပီသ ကဌဲသဌာသတာ ျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့ စာတမ္သတစ္ခုကို ေရသခဲ့ဖူသတယ္။ ဒါဟာ ရခုိင္ ေဒသမလာ ရိလတဲ့ ဘဂ၀ါလီကုလာသမ်ာသကို ျမန္မာႏုိင္ငံအတဌင္သက လူမ်ိဳသစုတစ္ခုအျဖစ္ ပံုေဖာ္ဖို႕ ၟကိဳသစာသ လိုက္တာပဲျဖစ္တယ္။

အဲဒီဘဂ၀ါလီ ကုလာသပညာရလင္ေတဌကပဲ ၁၄၃၀ ခုႏလစ္မလာ အိႏၵိယေဒသကို အုပ္ခ်ဳပ္ေနတဲ့ မူဆလင္ မဌန္ဂိုအင္ပါယာရဲ့ တိုက္ခိုက္မႈေၟကာင့္ ရခိုင္ထီသနန္သကို မူဆလင္ဘုရင္ေတဌကို ႏလစ္တစ္ရာေက်ာ္အုပ္ခ်ဳပ္ ခဲ့တဲ့ကာလကို ေဒသခံ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌက ရခိုင္ထီသနန္သကို ဆက္ခံတဲ့ပံုစံ၊ ရခိုင္ဘုရင္ေတဌ ကိုယ္တိုင္က မူဆလင္ဘာသာ အဆံုသအမကို ခံယူတဲ့ ပံုစံေရသၟကတယ္။ သူတို႕က ရခုိင္ေတဌဟာ မူဆလင္ ဘာသာရဲ့ ၟကီသက်ယ္မႈ၊ သန္႕စင္မႈေၟကာင့္ မူဆလင္ ဘာသာကို ၀င္ကုန္တယ္လို႕ အခုလိုေရသတယ္။
According to history, Islam came through the sea borne Sufis and merchants. The superior morality of those devout Muslims attracted large number of people towards Islam.
ဒီလိုနဲ႕ ရိုဟင္ဂ်ာ ဆိုတဲ့စကာသလံုသဟာ ဘူသသီသေတာင္၊ ေမာင္ေတာေဒသက မူဆလင္အမတ္ ေတဌက တဆင့္ ျမန္မာ့ႏုိ္င္ငံေရသနဲ႕ ျမန္မာသတင္သစာေတဌေပၚမလာ ေရာက္လာတယ္။ ဘာျဖစ္လို႕ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသအမတ္ေတဌ လႊတ္ေတာ္ထဲ ေရာက္လာတယ္ဆိုတာနဲ႕ ေနာက္ဆံုသ ဦသႏုက ေမယုအထူသခရိုင္ အျဖစ္ သတ္မလတ္ေပသခဲ့တဲ့ အျဖစ္ေတဌကို တစ္ျခာသပို႕စ္ေတဌမလာ ေဖာ္ျပထာသျပီသ ျဖစ္လို႕မေျပာေတာ့ပါ။ ေနာက္ဆံုသမလာေတာ့ ဦသႏုအစိုသရ ေကာင္သမႈနဲ႕ ရိုဟင္ဂ်ာ အသံလႊင့္အစီအစဥ္ဆိုတာေပၚလာတဲ့အျပင္ ေမယုအထူသခရိုင္ သတ္မလတ္ေပသတာကို အေၟကာင္သျပဳျပီသ စဌယ္စံုက်မ္သထဲက ေမယုခရိုင္ဆိုတဲ့ ေခါင္သစဥ္ ေအာက္မလာ ေမယုခရိုင္မလာ ရိုဟင္ဂ်ာ တိုင္သရင္သသာသ အမ်ာသစု ေနထိုင္တယ္ ဆိုတာအထိ ေဖာ္ျပတဲ့ ဘ၀ ကိုေရာက္သဌာသပါတယ္။ ဒါဟာ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသမ်ာသကို ရိုဟင္ဂ်ာ အမည္ေပသႏုိင္ဖို႕ ၟကိဳသစာသခဲ့တဲ့ ကုလာသ ေတဌအတဌက္ မဟာေအာင္ျမင္မႈၟကီသ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီလို ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့ အမည္ေပါက္သဌာသတဲ့ ေနာက္ပိုင္သမလာ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသပညာရလင္ေတဌဟာ ရခုိင္ေဒသကို ရိုဟင္ဂ်ာမ်ာသရဲ့ မူလဌာနအျဖစ္ ပံုေဖာ္ဖို႕ ဆက္တိုက္ ၟကိဳသစာသခဲ့ပါတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာ ဘက္ ကသမုိင္သစာတမ္သေတဌမလာ အခုလိုေျပာေလ့ရိလတယ္-

တစ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္ဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံအတဌင္သက တို္င္သနဲ႕ ျပည္နယ္ ၁၄ ခုအနက္ မူဆလင္အမ်ာသစု ေနထိုင္တဲ့ တစ္ခုတည္သေသာျပည္နယ္ျဖစ္တယ္။
ႏလစ္။ ရခုိင္ျပည္နယ္မလာ လူဦသေရေလသသန္သရိလျပီသ ရခုိင္နဲ႕ ရိုဟင္ဂ်ာထက္၀က္စီျဖစ္တယ္။ ဒါဟာ ဘဂ၀လာသေဒ့ရ္လဘက္ကို ထဌက္ေျပသေနရတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ တစ္သန္သခဌဲကို ထည့္မတဌက္ထာသဘူသ။
သံုသ။ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌရဲ့သမိုင္သေၟကာင္သဟာ ၟကီသက်ယ္ခမ္သနာသတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္ကို ၁၄၃၀ ခုႏလစ္ ကေန ျမန္မာဘုရင္တိုက္ခိုက္သိမ္သပိုက္ခဲ့တဲ့ ၁၇၈၄ ခုႏလစ္အထိ ရခုိင္ထီသနန္သကို မူဆလင္ဘာသာ၀င္ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌက စိုသစံခဲ့တယ္။
ေလသ။ ၁၉၃၇ ခုႏလစ္မလာ အဂ၀လိပ္အစိုသရက ရခုိင္ျပည္သူေတဌရဲ့ ဆႏၵကို ဆန္႕က်င္ျပီသ ရခုိင္ေဒသကို ျမန္မာႏုိင္ငံထဲမလာထည့္ခဲ့တယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ကစျပီသ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌဟာ ရခုိင္နဲ႕ ဗမာေတဌရဲ့ လူမ်ိဳသေရသ ဖိႏိလပ္မႈေတဌကိုုခံရတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌဟာ ကက္ရလ္မီသယာသက မူစလင္ေတဌနဲ႕ ဘ၀တူပဲ။

အဲဒါေတဌဟာ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌက သမိုင္သကို ျပန္ျပင္ေရသခဲ့တဲ့ အခ်က္ေတဌထဲက အနည္သငယ္မလ်သာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီလို ရိုဟင္ဂ်ာ ဆိုတဲ့နံမည္ကို လူေတဌလက္ခံလာေအာင္ လုပ္ႏုိင္ေပမယ့္ ရိုဟင္ဂ်ာကို ျမန္မာတိုင္သရင္သသာသ လူမ်ိဳသစုျဖစ္ေအာင္ လုပ္ဖို႕အတဌက္ အဓိက အတာသအဆီသ တစ္ခု က်န္ေနေသသတယ္။ အဲဒါကေတာ့ မလတ္ပံုတင္ရေရသပါဘဲ။

ျမန္မာႏုိ္င္ငံ လဌတ္လပ္ေရသရျပီသေနာက္ ျပ႒ာန္သတဲ့ ၁၉၄၈ ခုႏလစ္ ႏို္္င္ငံသာသဥပေဒမလာ ၁၈၂၃ ခုႏလစ္ မတိုင္မီကထဲက ျမန္မာႏုိ္င္ငံထဲမလာ ေနထိုင္ခဲ့သူေတဌကိုသာ တုိင္သရင္သသာသအျဖစ္ အသိအမလတ္ျပဳမယ္ လို႕ ပါ၀င္ပါတယ္။ ဒီအခ်က္အရဆိုရင္ ရခိုင္ေဒသမလာ ရိလတဲ့ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသအမ်ာသစုဟာ ႏုိင္ငံသာသ မျဖစ္ႏုိင္၊ ဧည့္ႏုိင္ငံသာသ သာျဖစ္ရမယ္။ ဒါကို ဦသႏုေျဖရလင္သေပသပံုက ဘူသသီသေတာင္၊ ေမာင္ေတာေဒသမလာ ရိလတဲ့ ကုလာသေတဌရဲ့ မိဘေတဌဟာ ၁၈၂၃ မတိုင္ခင္ထဲက အဲဒီေဒသမလာေနထိုင္ေၟကာင္သ သက္ေသျပႏုိင္ ရင္ ႏုိင္ငံသာသမလတ္ပံုတင္ထုတ္ေပသရမယ္လို႕ လုပ္လိုက္တာပဲ။ ဘယ္သူကေထာက္ခံမလဲဆိုေတာ့ အဲဒီ ရဌာကသူၟကီသက ေထာက္ခံရမယ္လို႕ သတ္မလတ္ေပသတယ္။( ဦသေရႊဇံေရသတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာျပႆနာ စာတမ္သ ) ကုလာသကို ကုလာသသူၟကီသက ေထာက္ခံတယ္ဆိုေတာ့ စဥ္သစာသသာၟကည့္ပါေတာ့။ ဒီလိုနဲ႕ ကုလာသေတဌ မလတ္ပံုတင္ရသဌာသတယ္။ ဒီျပႆနာဟာ လမ္သစဥ္ပါတီလက္ထက္နဲ႕ န၀တလက္ထက္မလာ ရခုိင္ျပည္နယ္ မလာ မလတ္ပံုတင္ စစ္ေဆသလို႕ ထဌက္ေျပသသဌာသတဲ့ ကုလာသေတဌ ကိစၥမလာ ဒုကၡေပသတာပဲ။ ဘာလို႕လဲဆိုေတာ့ ထဌက္ေျပသတဲ့ ကုလာသအမ်ာသစုဟာ အဲဒီကာလက မလတ္ပံုတင္ရခဲ့တဲ့ ကုလာသေတဌရဲ့ သာသသမီ၊ ေျမသျမစ္ ေတဌျဖစ္ေနတယ္။ ခိုသ၀င္လာျပီသ အဲဒီေျမသျမစ္ေတဌနဲ႕ အိမ္ေထာင္က်ေနသူေတဌျဖစ္ေနလို႕ပဲျဖစ္တယ္။

ဒီလိုမလတ္ပံုတင္ရေအာင္ လုပ္ျပီသတဲ့ေနာက္ တုိင္သရင္သသာသ လူမ်ိဳသစုအျဖစ္ သက္ေသျပဖို႕ဘဂ၀ါလီ ကုလာသေတဌ လုပ္တာကေတာ့ ရိုဟင္ဂ်ာ စာေပဆိုတာကို တီထဌင္တာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ရိုဟင္ဂ်ာလို႕ေျပာေနတဲ့ ဘဂ၀ါလီကုလာသမ်ာသဟာ စစ္တေကာင္သေဒသက ကုလာသမ်ာသေျပာတဲ့ ဘဂ၀ါလီ စကာသကိုပဲ ေျပာပါတယ္။ အဂ၀လိပ္ေခတ္၊ လဌတ္လပ္ေရသ ရျပီသေခတ္မလာလဲ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသေတဌဟာ အူရဒူစာ၊ အဂ၀လိပ္စာ၊ ျမန္မာစာကို ပဲသံုသခဲ့တာပါ။ ကိုရမ္ကိုေတာ့ အာေရဗီ စာနဲ႕ေရသဖတ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ၁၉၆၉ မလာေတာ့ အာေရဗီစာရယ္၊ အူရဒူစာရယ္ကို ေပါင္သျပီသ ရိုဟင္ဂ်ာ စာကိုတီထဌင္ ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီစာ က ေရသရခက္ျပီသ တဌင္က်ယ္မႈလည္သမရိလေတာ့ ၁၉၈၀ ေနာက္ပိုင္သမလာ အဂ၀လိပ္ အကၡရာ ၂၆ လံုသကို အေျခ ခံျပီသတီထဌင္တဲ့ Rohingyalish ဆိုတာကို ထဌင္ခဲ့ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဆင္သရဲတဲ့ ဘဂ၀ါလီကုလာသ အမ်ာသစုဟာ အဲဒီစာကို မတတ္ပါဘူသ။ ဒီစာကို ထဌင္ရတဲ့ ရည္ရဌယ္ခ်က္ကလည္သ ရိုဟင္ဂ်ာစာဆိုတာ ကမာၻကသိျပီသ ရိုဟင္ဂ်ာကို သီသျခာသလူမ်ိဳသစု တစ္ခုအျဖစ္ လက္ခံေအာင္သာ လုပ္တာျဖစ္ပါတယ္။ ကုလာသေတဌဟာ ဒီရည္ရဌယ္ခ်က္ကို စိုက္လိုက္ မတ္တတ္ၟကိဳသစာသခဲ့တာ အခုဆိုရင္ Rohingyalish ကို ISO နံပါတ္ ISO 639-3 "rhg" နဲ႕အသိအမလတ္ ျပဳခံရတဲ့ ဘ၀ေရာက္သဌာသပါျပီ။

ကၜဌန္ေတာ္တို႕အာသနည္သခ်က္
အထက္မလာေျပာခဲ့တာေတဌကို ျပန္ၟကည့္ရင္ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသမ်ာသဟာ သူတို႕ရည္မလန္သခ်က္ကို ရဖို႕ အတဌက္ ၁၉၃၂ ခုႏလစ္ကေန ႏလစ္ေပါင္သ ရလစ္ဆယ္နီသပါသ အဆက္မျပတ္ ၟကိဳသစာသခဲ့တာ ေတဌ႕နုိင္ပါတယ္။ သူတို႕ဒီလိုလုပ္ေနခ်ိန္မလာ ကၜဌန္ေတာ္တို႕ျမန္မာေတဌက အဲဒီေလာက္ ေရရလည္မေတဌသခဲ့ၟကဘူသ။ မိမိ ပါတီ အကိ်ဳသအတဌက္ ကုလာသကို အခဌင့္အေရသေပသခဲ့တယ္။ အဲဒီေဒသမလာ တာ၀န္က်တဲ့ လ၀က ၀န္ထမ္သမ်ာသဟာ ေငဌေၟကသေၟကာင့္ ကုလာသေတဌကို မလတ္ပံုတင္ ထုတ္ေပသခဲ့တာ ေတဌရိလခဲ့မယ္။ အခ်င္သခ်င္သမတဲ့တာနဲ႕ ကုလာသကို ပစာသေပသျပီသ မိတ္ေဆဌ ဖဌဲ႕ခဲ့ၟကတယ္။ ကုလာသအေရသကို အစိုသရကို ထိုသႏလက္ဖို႕ လက္နက္ေကာင္သ အျဖစ္သံုသရင္သ ကုလာသကို ရိုဟင္ဂ်ာ အျဖစ္လူရာ၀င္ေအာင္ လုပ္ေပသခဲ့ၟကတယ္။

အခု ရိုဟင္ဂ်ာ ျပႆနာျဖစ္ေတာ့ အစိုသရကို ဆန္႕က်င္ေနတဲ့ အမ်ိဳသသာသ ဒီမိုကေရစီအဖဌဲ႕ခ်ဳပ္ အပါအ၀င္ အဖဌဲ႕အမ်ာသစုက ႏလာေစသေနၟကတယ္။ ၟကည့္ရတာ ရိုဟင္ဂ်ာအေရသမလာ ျမန္မာဘက္က ရပ္တည္လိုက္ရင္ နအဖကို ေထာက္ခံရက်သဌာသလိမ့္မယ္လို႕ ေကာက္ယူေနပံုရတယ္။ ၀မ္သနည္သစရာ ပါပဲ။တစ္ခ်ိဳ႕ကေတာ ရိုဟင္ဂ်ာဘက္က ေထာက္ခံျပီသ ေရသၟကတယ္။ ဘေလာ့ဂ္တစ္ခုမလာ ေဒၚေအာင္ဆန္သစုၟကည္က ရိုဟင္ဂ်ာနဲ႕ပတ္သက္ျပီသ ျမန္မာျပည္မလာ ေမဌသရင္ ျမန္မာ တုိင္သရင္သသာသ ေပါ့လို႕ ေျပာခဲ့တယ္ ဆိုတာကိုကိုသကာသျပီသ ရုိဟင္ဂ်ာကို တိုင္သရင္သသာသ လူမ်ိဳသစု အျဖစ္ သတ္မလတ္သင့္ေၟကာင္သ ေျပာထာသတာ ကို ဖတ္မိတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္သစုၟကည္ ဒီလိုေျပာတာ မျဖစ္ပါေစနဲ႕လို႕ပဲဆုေတာင္သပါတယ္။
ကၜဌန္ေတာ္တို႕ ဘေလာ့ဂ္မလာ မလတ္ခ်က္ေရသသူထဲမလာေရာ၊ တစ္ျခာသေနရာေတဌမလာ ရိုဟင္ဂ်ာ ကိစၥ ကိုအမ်ိဳသသာသေရသအျမင္နဲ႕ ေရသသူေတဌေတဌ႕ရလို႕လည္သ အာသတက္မိပါတယ္။သို႕ေသာ္ ကၜဌန္ေတာ္ တို႕ဟာ ျမန္မာေတဌရဲ့ စိတ္ဟာ ေကာက္ရိုသမီသလိုပဲလို႕ အေျပာခံေနရတာကို မေမ့ဖို႕လိုပါတယ္။ ေသဌသပူတံုသမလာ ဒုတ္ထမ္သ၊ ဓါသထမ္သေျပာျပီသ ေသဌသေအသေတာ့ ေမ့မသဌာသဖို႕လိုပါတယ္။ တစ္ဖက္က ဘဂ၀ါလီ ကုလာသမ်ာသဟာ မိိ်ဳသဆက္နဲ႕ ခ်ီျပီသ သူတို႕ရည္မလန္သခ်က္ ေအာင္ျမင္ဖို႕အတဌက္ နည္သမ်ိဳသစံုနဲ႕ ေဆာင္ရဌက္ ေနတယ္ဆိုတာ မေမ့ဖို႕လိုပါတယ္။

ရိုဟင္ဂ်ာကိစၥကို ကၜဌန္ေတာ္တို႕ ေျပာေနတာဟာ လူမ်ိဳသခဌဲျခာသစိတ္၊ ဘာသာေရသ ခဌဲျခာသစိတ္နဲ႕ ေျပာတာမဟုတ္ပါဘူသ။ ဒီလိုအျမင္နဲ႕ ခ်ဥ္သကပ္တာ မလန္သမလ်ကိုလည္သ ဆန္႕က်င္ရမလာ ျဖစ္ပါတယ္။ သို႕ေသာ္ ဒီလူေတဌကို တိုင္သရင္သသာသလူမ်ိဳသစုတစ္ခုအျဖစ္ လက္ခံရမယ္ဆိုတာေတာ့ မျဖစ္ႏုိ္င္ဘူသ၊ ေနာက္တစ္ခါ ဟိုဘက္မလာ ခိုသ၀င္ဖို႕ေစာင့္ေနတဲ့ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသမလန္သမလ်ကိုလည္သ ျမန္မာႏုိင္ငံက ရိုဟင္ဂ်ာတုိင္သရင္သ သာသလူမ်ိဳသစုအျဖစ္လက္ခံရမယ္ဆိုတာ ပိုျပီသ မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူသ။

ဒီလိုတိုင္သရင္သသာသအျဖစ္နဲ႕ လဌယ္လဌယ္ေလသ လက္ခံလိုက္မယ္ဆိုရင္ ႏုိ္င္ငံေရသအရ ေရရလည္မလာ ျပႆနာ ျဖစ္ႏုိင္တာေတဌ အမ်ာသၟကီသ ရိလေသသတယ္။ ဥပမာ အခု နအဖသဌာသေနတဲ့ အေျခခ ဥပေဒသစ္ အရပဲၟကည့္၊ အမ်ိဳသသာသလႊတ္ေတာ္လို႕ေခၚတဲ့ အထက္လႊတ္ေတာ္နဲ႕ ျပည္နယ္၊ တုိင္သလႊတ္ေတာ္ေတဌမလာ သတ္မလတ္လူဦသေရကို ျပည့္မီတဲ့ တုိင္သရင္သသာသ လူမ်ိဳသစုမ်ာသအတဌက္ အမတ္ေနရာ သီသျခာသသတ္မလတ္ေပသ ရမယ္။ ဒီထက္ပိုစိုသရိမ္စရာ ေကာင္သတာက တိုင္သရင္သသာသ လူမ်ိဳသစုတစ္ခုဟာ အနည္သဆံုသ ျမိဳ႕နယ္ႏလစ္ခုမလာ လူဦသေရ အမ်ာသစုျဖစ္မယ္။ အဲဒီျမိဳ႕နယ္ႏလစ္ခုဟာ နယ္နမိတ္ တစ္ဆက္တည္သ ျဖစ္မယ္ဆိုရင္ ကိုယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခဌင့္ နယ္ေျမသတ္မလတ္ ေပသရမယ္။ အဲဒါဆိုရင္ ဘူသသီသေတာင္၊ ေမာင္ေတာမလာ အမ်ာသစု ျဖစ္ေနတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌဟာ ပအို႕၀္၊နာဂ၊ ပေလာင္ တို႕လို ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခဌင့္ရ ေဒသရသဌာသေတာ့မယ္။ အဲဒါဟာ အရင္ဦသႏုေပသခဲ့တဲ့ ေမယု အထူသခရိုင္နဲ႕အတူတူ ျဖစ္သဌာသမလာပဲ။ မျဖစ္ႏုိင္ဘူသလို႕ မထင္ပါနဲ႕။ ၁၉၆၀ တံုသက ဦသႏု ရိုဟင္ဂ်ာကို အခဌင့္အေရသ ေပသခဲ့တံုသက ေနာင္ႏလစ္ေလသဆယ္ေက်ာ္မလာ ရိုဟင္ဂ်ာ အေရသဟာ ႏုိင္ငံတကာ စင္ျမင့္ေပၚ ေရာက္လာမယ္လို႕ ထင္ခဲ့မလာမဟုတ္ပါဘူသ။

အာသလံုသျပန္ခ်ဳပ္လိုက္ရင္ေတာ့ တစ္ဘက္မလာ ေရရလည္မဟာဗ်ဎဟာခ်ျပီသလုပ္ေနတဲ့ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသေတဌ ရိလေနတယ္။ တစ္ဘက္မလာ ေရတိုအက်ိဳသကိုပဲၟကည့္တဲ့၊ အျပင္ရန္ကာကဌယ္ဖို႕ထက္ အခ်င္သ ခ်င္သခ်ဖို႕အာသသန္တဲ့၊ ပဌဲျပီသမီသေသျဖစ္တတ္တဲ့ ကၜဌန္ေတာ္တို႕ ျမန္မာေတဌရိလေနတယ္။ ဒါကို မျမင္ႏုိင္ရင္ ေတာ့ အမ်ိဳသကို ေစာင့္ေရလာက္သူလို႕ အဓိပၞါယ္ရတဲ့ ရခုိင္အမ်ိဳသသာသမ်ာသဟာ ရခုိင္ျပည္နယ္မလာ လူနည္သစု ျဖစ္ေတာ့မယ္။ ဒီေတာ့ ကၜဌန္ေတာ္တို႕အာသလံုသ အမ်ိဳသသာသေရသအျမင္နဲ႕ ေရရလည္ၟကည့္ဖို႕လိုျပီလို႕သာ တုိက္တဌန္သခ်င္ပါတယ္။
ထိုင္သႏိုင္ငံအတဌင္သသို႔ ရိုဟင္ဂ်ာ အမည္ခံ၍ တရာသမ၀င္ခိုသ၀င္လာၟကေသာ
ဘဂ၀လာသေဒ့ရလ္ ႏိုင္ငံသာသမ်ာသ




ျမန္မာေတဌ ၀ိုင္သကန္႔ကဌက္လို႔ BBC ကသူ႔နဂိုပံုကို ျပင္ေပသပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္ေနတိုင္သရင္သသာသေတဌေနရာမလာ ရခုိင္လူမ်ဳိသကို ထည့္လာ တယ္။ ဒါေပမယ့္ ရိုဟင္ဂ်ာကိုေတာ့ ျဖဎတ္မေပသပါ။ ေတာင္သဆိုသူတိုင္သက ဒီကိစၥ ျပန္ေတာင္သပန္ပါလို႔ ဒီမိုကေရစီအသံလႊင့္ဌာနႀကီသ BBC ကို ေတာင္သဆိုေပမယ့္ လံုသ၀မေတာင္သပန္ပါ။ `ဒီအေၟကာင္သနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ျမန္မာပိုင္သ အစီအစဥ္က BBC News Online ကို ဆက္သဌယ္ ေမသျမန္သတဲ့ အခါ BBC News Online က ေအာက္ပါ ရလင္သလင္သခ်က္ကို ဒီကေန႔ ေပသပို႔လာပါတယ္Ž ဆိုတဲ့ စာသာသတစ္ခုနဲ႔အတူ မလိမ့္တစ္ပတ္လုပ္လာတယ္။

`ေဆာင္သပါသႏလင့္ ပူသတဌဲပါ ေျမပုံမလာ ျမန္မာႏိုင္ငံအတဌင္သ ရလိေနၟကေသာ လူနည္သစုေတဌ အာသလုံသအေၟကာင္သ ျပည့္ျပည့္စုံစုံ ေလ့လာတင္ျပဖို႔ ရည္ရဌယ္ခဲ့ျခင္သမဟုတ္ပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ နယ္စပ္မ်ာသတဌင္ ေနထိုင္ၟကျပီသ အစိုသရႏလင့္ ပဋိပကၡ ျဖစ္ေနၟကေသာ လူနည္သစုမ်ာသမလ လူသိမ်ာသေသာ အုပ္စုမ်ာသကို ေဖာ္ျပလိုရင္သသာ ျဖစ္ပါသည္။Ž ဆုိတဲ့ ဆင္ေျခကို ေပသလာပါတယ္။

ဒါဟာ အင္မတန္ အႏၱရာယ္ရလိတဲ့ စာသာသပါ ရိုဟင္ဂ်ာကို လူနည္သစုလို႔ တံဆိပ္ကပ္ေပသၿပီသ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာျပည္သူ တိုင္သရင္သသာသ အမ်ာသစုက လူနည္သစုႀကီသကို ၀ိုင္သအႏိုင္က်င့္တယ္လို႔ ေျပာခ်င္တာပါလာသ။ ေနာက္ပိုင္သမလာ ေနတိုသအကူအညီနဲ႔ ရိုဟင္ဂ်ာဘက္ကမ်ာသ စစ္တိုက္ေပသဖို႔ ရည္ရဌယ္ပါသလာသ BBC။ ၟကာရင္ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာျပည္က တိုင္သရင္သသာသေတဌလည္သ ပါလက္စတိုင္သေတဌလို တိုင္သျပည္ေပ်ာက္ၿပီသ ရိုဟင္ဂ်ာႏုိင္ငံရဲ႕ ေဘသမလာ သိမ္ငယ္စဌာ ေျပာသလႊာသပုန္သေအာင္သေနရမလာမ်ိဳသ ျဖစ္ေစမယ့္အထိ အစီစဥ္ရလိေနပါ
သလာသ။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ BBC ရဲ႕ လုပ္ရပ္က ရိုဟင္ဂ်ာေတဌအတဌက္ ျမန္မာတုိင္သရင္သသာသအာသလံုသကို ေစာ္ကာသခ်င္သလို ေစာ္ကာသလို႔ ရေအာင္ လမ္သေၟကာင္သေပသေနသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။

`ေနာက္ဆက္ၿပီသ  ရိုဟင္ဂ်ာမ်ာသကို ျမန္မာႏိုင္ငံတဌင္ အစိုသရက ႏိုင္ငံသာသအျဖစ္ အသိအမလတ္ျပဳမထာသေၟကာင္သŽ ဆိုတဲ့စာသာသက ပိုဆိုသေနျပန္တယ္။ ျမန္မာအစိုသရကို တုိက္ခိုက္သေယာင္နဲ႔ ဒါဟာ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာျပည္သူတစ္ရပ္လံုသကို ျမန္မာ အစိုသရနဲ႔ တစ္တန္သတည္သ တစ္စုတည္သ ေရာခ်လိုက္တာပါပဲ။ ျမန္မာအစိုသရကို ဒါဏ္ခတ္မယ္ဆိုၿပီသ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ျမန္မာျပည္သူအာသလံုသကို ဗံုသလာႀကဲဖို႔မ်ာသ ရည္ရဌယ္ေနပါသလာသ။

တကယ္ေတာ့  `ရိုဟင္ဂ်ာမ်ာသကို ျမန္မာႏိုင္ငံတဌင္ အစိုသရက ႏိုင္ငံသာသအျဖစ္ အသိအမလတ္ျပဳမထာသŽ သည္မဟုတ္ပါ `ျမန္မာျပည္သူတစ္ရပ္လံုသ ျမန္မာတိုင္သရင္သသာသစစ္စစ္အာသလံုသက အသိအမလတ္မျပဳထာသျခင္သŽ သာျဖစ္ပါသည္။ ဘယ္ႏလယ့္ကိုယ့္အိမ္ေနာက္ေဘသေပါက္က တက္လာမယ့္ ကေလက၀ေတဌ ကိုယ့္ေျမေမာင္ပိုင္စီသလာမလာကို လက္ခံေနရင္ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ လူမဟုတ္ေတာ့ဘူသ။ အဲဒီ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌ လန္ဒန္ၿမိဳ႔ကို ဖိတ္ေခၚလက္ခံထာသလိုက္ပါလာသလို႔ ေျပာလိုက္ခ်င္ပါေတာ့တယ္။

ရိုဟင္ဂ်ာကို ကၜဌန္ေတာ္တို႔ျမန္မာျပည္သူတရပ္လံုသ လက္မခံႏိုင္တာအေၟကာင္သျပစရာအမ်ာသႀကီသရလိပါတယ္။ဒါေပမဲ့လူပိန္သေျပာေျပာရရင္
၁) ကေလက၀ေတဌမို႔ပါ။ ကိုယ့္ျပည္ကိုေရာက္လာ ကိုယ့္ျပည္တိုသတက္ေအာင္လုပ္မယ့္ ကိုယ့္တိုင္သရင္သသာသခံယူမယ့္ လူေတဌဆို Welcome ပါ။ အခုက ငတ္လို႔ ဒီေျမေပၚေျပသလာ။ ဒီမလာအစာ၀ရင္ ဖုတ္ဖတ္ခါ ျပန္မယ့္သူေတဌကို ဘာလို႔ လက္ခံေနမလာလဲ။ပညာ သို႔ ဥစၥာတစ္ခုခု မပါပဲ လက္ဗလာနဲ႔လာ ကိုယ့္ဆီက ျပန္သယ္မယ့္ ကပ္ပါသေကာင္ေတဌကို ဘာေၟကာင့္လက္ခံရမလဲ။
၂) ဒုကၡသည္လို႔ နာမည္တပ္ရေအာင္ကလည္သ တစ္ေယာက္ခ်င္သ၊ တစ္စုခ်င္သ ဒီႏိုင္ငံထဲ ၀င္ပါရေစလို႔ ေတာင္သပန္ခယေနတာမဟုတ္ဘူသ။ ခပ္တည္တည္ ဒီေျမေပၚ အစုလိုက္အၿပံဳလုိက္လာေနတဲ့က်ဎသေက်ာ္သူေတဌသာ ျဖစ္တယ္။ ဒါဟာ တရုပ္ျဖဎေတဌနဲ႔ မျခာသဘူသ။ စကာသစပ္လို႔ ေျပာရရင္ ႏုိင္ငံေရသေၟကာင့္ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ဆီက ေျပသရတဲ့ ျမန္မာေတဌကို အဂ၀လန္ကေရာ သိပ္လိုလိုလာသလာသႀကီသ လက္ခံပါသလာသ။ အဂ၀လန္ႏိုင္ငံသာသခံယူဖို႔အေရသ ဘယ္ႏလစ္ႏလစ္ေတာင္ေစာင့္ခိုင္သၿပီသ ဘယ္လို ျငင္သပန္သပါသလဲ။
၃) ေနာက္ၿပီသ ကိုယ္ေတဌက အင္အာသနည္သေနတာမို႔လဲ ဒီကိစၥကို ဒီေလာက္ခါသခါသသီသသီသ ျငင္သေနရတာျဖစ္ပါတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌ လဌင့္လာခဲ့ရာ ပင္ရင္သႏိုင္ငံနဲ႔ ဒီကိစၥအတဌက္ အခ်င္သမ်ာသခ့ဲရင္ ဘယ္ႏလယ့္လုပ္မလဲ။ ခုေတာင္တိုင္သျပည္ေတာ္ေတာ္ ခၜဌတ္ခ်ံဳက်ေနပါၿပီ။ စစ္ပဌဲႀကီသတစ္ပဌဲသာ ႏႊဲလိုက္လို႔ရေတာ့ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာျပည္သူတစ္ရပ္လံုသေခဌသျဖစ္ဖို႔ ပါပဲ။
၄) ကမၻာႏိုင္ငံအသီသသီသမလာပဲ ဘယ္ႏိုင္ငံကမလ ဒီလို ခိုသ၀င္လာတဲ့ကေလက၀ေတဌကို ေက်ာသပ္ရင္သပ္လုပ္ေနတာ မရလိပါ။ သူမ်ာသကို သနာသေပမယ့္ အေ၀သကပဲ သနာသပါရေစ။ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌ သူ႔ျပည္မလာငတ္ေနလို႔ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ဆီမလာ အလႈလလည့္ခံရင္ ျမန္မာဆိုတာ ကိုယ့္မရလိေတာင္ အငတ္ခံၿပီသ လႈမလာပါ။ ခုလို ဂုတ္ပိုသတက္ခဌလာမယ့္ အရိပ္အေယာင္၊ သာသစဥ္ေျမသဆက္ ဒုကၡမ်ာသမယ့္ အရိပ္ေယာင္
ကိုေတာ့ ဘယ္ျမန္မာမလ ခံလိမ့္မယ္မဟုတ္ပါ။ သူတို႔ မူရင္သေဒသ သူတို႔ေနၟကပါ။ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ ေျမလာမက်ဎသေက်ာ္နဲ႔။ ဒါဆို သနာသပါ့မယ္။

BBC နဲ႔ ပတ္သက္ရင္ ကၜဌန္ေတာ့္ရင္ထဲမလာ မေမ့ႏိုင္ေသသတဲ့ ကိစၥႀကီသတစ္ခုရလိပါတယ္။ ကၜဌန္ေတာ္တုိ႔ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္သရလိစဥ္ကတည္သက BBC ဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ကို ေစာ္ကာသခဲ့ပါတယ္။ ဒီအေၟကာင္သကို အေထာက္အထာသနဲ႔တကဌ ျပပါ့မယ္။ ေအာက္က စာသာသေတဌဟာ တကၠသိုလ္ေန၀င္သေရသတဲ့ `ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္သ၏ လဌတ္လပ္ေရသႀကိဳသပမ္သမႈ မလတ္တမ္သŽ ဆိုတဲ့စာအုပ္၊ ဒုတိယအႀကိမ္ထုတ္ရဲ႕ စာမ်က္ႏလာ ၁၂၅- ၁၂၈ ကေန ေကာက္ႏုတ္ထာသခ်က္ေတဌပါ။

`ဘီဘီစီ အသံလႊင့္ဌာနမလာ နာမည္ႀကီသသေလာက္ ႀကီသၟကပ္အုပ္ခ်ဳပ္မႈအပိုင္သ၌ ႀကိဳသနီစနစ္ ကို က်င့္သံုသရာတဌင္ စာအုပ္ႀကီသအတိုင္သ တိက်စဌာ လိုက္နာေသာ အစဥ္အလာရလိသျဖင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္သ
အသံလႊင့္မိန္႔ခဌန္သေျပာခဌင့္ရရန္ ညသတင္ေမာင္ႏလင့္တကဌ အလာသတူ ျမန္မာ အမ်ဳိသသာသ ဘီဘီစီ အမႈထမ္သမ်ာသျဖစ္သူ ညသေသာင္သခင္ (ေနာက္ပိုင္သ ရန္ကုန္ၿမိဳ႔ အေမရိကန္ ျပန္ၟကာသေရသဌာန)၊ ညသေအာင္ခင္
(ဘိလပ္ေရာက္ ညသမင္သ) တို႔သည္ ဘီဘီစီ အုပ္ခ်ဳပ္ေရသပိုင္သ အႀကီသအကဲမ်ာသႏလင့္အႀကိမ္ႀကိမ္ ႀကိဳသစာသညိလႏိႈင္သ စီစဥ္ခဲ့ရသည္ဟု သိရပါသည္။

သူတို႔ေတဌ မနာသမေန ႀကိဳသစာသစီစဥ္ခ်က္ေၟကာင့္ ေနာက္ဆံုသ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္သ အသံလႊင့္မိန္႔ခဌန္သ ေျပာၟကာသခဌင့္ရခဲ့ေလရာ ဗိလ္ခ်ဳပ္ လည္သ ျမန္မာႏိုင္ငံသူ ႏိုင္ငံသာသမ်ာသအာသ ဘိလပ္မလေန၍ ပူပူေႏဌသေႏဌသ မဂ၀လာသတင္ေသကာင္သ လက္ေဆာင္ပါသႏိုင္ရန္အတဌက္ သူ၏ အသံလႊင့္ မိန္႔ခဌန္သမူၟကမ္သကို ကိုယ္တိုင္ ႀကိဳသစာသပမ္သစာသ ေရသသာသျပဳစုပါေလေတာ့သည္။

ယင္သသုိ႔ အသံလႊင့္ေျပာၟကာသသည့္မိန္႔ခဌန္သကို ႀကိဳတင္ေရသသာသရသည့္ အေျာသအေၟကာင္သတစ္ရပ္လည္သ ရလိပါေသသသည္။ ဘီဘီစီ အသံလဌင့္ ဌာန၏ အစဥ္အလာစည္သကမ္သတစ္ခုက အသံလႊင့္ေျပာၟကာသခ်က္ အာသလံုသကို ႀကိဳတင္ေရသသာသ၍ သက္ဆိင္ရာသို႔ စိစစ္ခဌင့္ျပဳ ခ်က္ ရေရသအတဌက္ တင္ျပရျခင္သပင္ျဖစ္ရာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္သ၏ Žျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ သ၀ဏ္လႊာŽ မိန္႔ခဌန္သကိုလည္သ ထံုသစံအတိုင္သ သက္ဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္မ်ာသထံ တင္ျပရမည္ျဖစ္ေသာေၟကာင့္ ႀကိဳတင္ေရသသာသရျခင္သျဖစ္ပါသည္။ဗိုလ္ခ်ဳပ္သည္ သူ၏မိန္႔ခဌန္သကို အေကာင္သဆံုသျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳသစာသေရသသာသၿပီသေနာက္ လက္ႏလိပ္စက္ရိုက္ေစကာ ညသေလသႀကီသ ညသတင္ေမာင္မလ တစ္ဆင့္ ဘီဘီစီသို႔ ပို႔ခိုင္သလိုက္ပါသည္။ အသံလႊင့္ရန္ စီစဥ္ထာသသည့္အခ်ိန္မလာ ဇန္န၀ါရီလ ၂၈ရက္ေန႔၊ မဌန္သလဌဲ ၁နာရီ အခ်ိန္ျဖစ္၍ ဗိုလ္ခ်ုပ္သည္ ေဒၚခ်က္စတာ ဟိုတယ္၌ ေန႔လည္စာစာသၿပီသမလပင္ ဘီဘီစီအသံလႊင့္ဌာနသို႔ သဌာသပါသည္။

သို႔ေသာ္ ဘီဘီစီ အသံလႊင့္ဌာန အေဆာက္အညသို႔ ေရာက္သဌာသသည္ႏလင့္ ျမန္မာအမ်ဳိသသာသအမႈထမ္သမ်ာသျဖစ္သူ ညသတင္ေမာင္၊ ညသေသာင္သ ခင္ႏလင့္ ညသေအာင္မင္သတို႔မလာ မ်က္စ္မ်က္ႏလာ ပ်က္ေနၟကေၟကာင္သ ေတဌ႕ရပါသည္။ အက်ိဳသအေၟကာင္သေမသၟကည့္ေတာ့မလ ဗိုလ္ခ်ဳပ္၏အသံလႊင့္ မိန္႔ခဌန္သစာမူကို သက္ဆိုင္ရာက စိစစ္ၿပီသေနာက္ အခ်က္အလက္အခ်ဳိ႕ ျဖတ္ေတာက္ျခင္သ ျပင္ဆင္ျခင္သမ်ာသျပဳလုပ္ရန္ လိုအပ္သည္ဟု ဆံုသျဖတ္ေၟကာင္သသိရပါသည္။

ဘီဘီစီအႀကီသအကဲမ်ာသ၏ အေၟကာင္သျပခ်က္က ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္သ၏ အသံလႊင့္မိန္႔ခဌန္သတဌင္ သူတို႔ ဘီဘီစီ၏မူ၀ါဒႏလင့္ ဆန္႔က်င္ေသာ ပါတီႏိုင္ငံေရသကိစၥေေတဌပါ၀င္ေနသျဖင့္ မူရင္သအတိုင္သ အသံလႊင့္ရန္ ခဌင့္မျပဳႏိုင္ဟု ဆိုပါသည္။

အမလန္က ဗိုလ္ခ်ဳပ္၏မိန္႔ခဌန္သမလာ ျမန္မာ့လဌတ္လပ္ေရသရရလိေရသႏလင့္ ပတ္သက္၍ ၿဗိတိသလ်အစိုသရႏလင့္ ေဆဌသေႏဌသညိႏိႈင္သၿပီသရရလိေသာ သေဘာ တူညီခ်က္မ်ာသႏလင့္တကဌ `ေအာင္ဆန္သ-အက္တလီŽ စာခ်ဳပ္ပါ အခ်က္အလက္မ်ာသ၏ အႏလစ္သာရကို ဘီဘီစီ အသံလႊင့္ဌာနမလ တစ္ဆင့္ ျမန္မာျပည္သူတို႔အာသ အရင္သအတိုင္သ ေဖာက္သည္ခ်ထာသျခင္သသာျဖစ္ပါသည္။

သို႔ေသာ္ ယင္သသို႔ အမလန္အတိုင္သ (အပိုအလိုမပါ) ေဖာ္ထုတ္ေရသသာသထာသေသာ မိန္႔ခဌန္သကို ဘီဘီစီ အာဏာပိုင္တို႔က တစ္စိတ္ တစ္ေဒသ ျဖတ္ေတာက္မည္၊ ျပန္လည္ျပင္ဆင္ရမည္ဟု ဆိုလာေသာအခါ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္သအေနျဖင့္ လက္မခံႏိုင္ပါေခ်။

ညသတင္ေမာင္အစရလိေသာ ဘီဘီစီမလ ျမန္မာ အမႈထမ္သမ်ာသက အသံလႊင့္အီအစဥ္ပ်က္မသဌာသေစလိုသျဖင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္အာသ မိန္႔ခဌန္သကို ျပန္လည္ျပင္ဆင္ေရသသာသၿပီသ အသံလႊင့္ရန္ ေျပာေသာ္လည္သ ဗိုလ္ခ်ဳပ္က သူ၏၀ါသနာအတိုင္သ ျပတ္ျပတ္သာသသာသပင္ ျငင္သပါသည္။
`က်ုပ္ရဲ႕ မိန္႔ခဌန္သကို မူရင္သအတိုင္သ အသံလႊင့္ရရင္ေတာ့ အသံလႊင့္ေျပာမ.္၊ မိန္႔ခဌန္သကို နည္သနည္သကေလသ ျဖစ္ျဖစ္ ျဖတ္မယ္ ျပင္ဆင္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ က်ဳပ္လက္မခံႏိုင္ဘူသ၊ အသံလႊင့္ခဌင့္မရဘူသဆိုရင္လည္သ မလႊင့္ပဲ ျပန္သဌာသရံုေပါ့၊ က်ဳပ္ကေတာ့ ရလင္သရလင္သပဲŽ

ကသို႔ေျပာလိုက္ျခင္သျဖင့္ ကိစၥျပတ္သဌာသကာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္သည္ အသံလႊင့္ရန္ အစီအစဥ္ကိုဖ်က္ၿပီသ ခ်က္ခ်င္သျပန္လာခဲ့ပါသည္။

သူ႔မူရင္သအတိုင္သတစ္လံုသမက်န္ေဖာ္ျပလိုက္ပါတာ္။ အဲဒီအေထာက္အထာသကို ၟကည့္ျခင္သျဖင့္ ...
၁) ဘီဘီစီဟာ အရင္ကတည္သက ကၜဌန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာေတဌအေပၚ စိတ္ထာသမမလန္ခဲ့ဘူသ။ ၂) ဒဲ့ေျပာရရင္ ဘီဘီစီအာဏာပိုင္ေတဌ ဟာ ျမန္မာေတဌအေပၚ လံုသ၀ကို ေစတနာမရလိဘူသ။ ၃) ဒါေပမဲ့ ညသတင္ေမာင္၊ ညသေသာင္သခင္၊ ညသေအာင္ခင္ စတဲ့ (ယခင္က) ျမန္မာ အမ်ဳိသသာသ ဘီဘီစီ အမႈထမ္သေတဌဟာ မ်ဳိသခ်စ္စိတ္ရလိတာကိုလည္သ ျမင္ႏုိင္ခဲ့တယ္။

ေျပာခ်င္တာကေတာ့ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာေတဌအာသလံုသ မခံမရပ္ႏိုင္ျဖစ္ေနတဲ့ ကိစၥကို အခုလက္ရလိ  ျမန္မာ အမ်ဳိသသာသ ဘီဘီစီ အမႈထမ္သေတဌေရာ ၿငိမ္ေနၟကမလာသ။ ျမန္မာေသဌသပါေၟကာင္သ၊ ျမန္မာျပည္သူေတဌနဲ႔ တစ္စိတ္တစ္၀မ္သတည္သရလိေၟကာင္သမျပေတာ့ဘူသလာသ။

တစ္ခ်ဳိ႕( BBC ဘက္ေတာ္သာသလို႔ ယူဆရသူတစ္ခ်ဳိ႕) ကလည္သ BBC က ေျပာလို႔ရတာမို႔ စဌပ္ေျပာေနတာမဟုတ္လာသ စသျဖင့္ ဆိုၟကျပန္တယ္။ ကၜဌန္ေတာ္တို႔ ဒီ့ထက္ေတာင္လုပ္ပါညသမယ္။ ဒါမလ က်န္တဲ့ သူခိသဓာသရိုသကမ္သေတဌလဲ ေနာင္က်ဥ္သဌာသမလာပါ။ BBC လို ကမၻာေက်ာ္အသံလႊင့္ဌာနႀကီသေတာင္ ဒါေလာက္လိမ့္ပိမ့္ေနေအာင္ခံရရင္ ျမန္မာေတဌကို ေစာ္ကာသလို႔ကေတာ့ နည္သနည္သကေလသမလ အစဌန္သခံမလာမဟုတ္ဘူသဆိုတာ အာသလံုသျမင္ေအာင္ ျပခ်င္တာပါ။ကၜဌန္ေတာ္တို႔ဟာ အေလာင္သဘုရာသေခတ္ကတည္သက ဟိုင္သႀကီသကၜဌန္သကို ၀ါသရင္သတုတ္နဲ႔ တက္သိမ္သခဲ့တဲ့ ျမန္မာပါ။ တရုပ္ျဖဎကိုေတာင္ ဘယ္သူ႔အာသကိုသမလမပါဘဲ ခ်ခဲ့ၿပီသပါၿပီ။ ရိုဟင္ဂ်ာကိစၥလည္သ (တိုင္သျပည္ခၜဌတ္ၿခံဳက်မလာေၟကာင့္ အၟကမ္သနည္သ မသံုသလိုေပမယ့္) လိုအပ္ရင္ ျပည္သူတိုင္သက ေနာက္တဌန္႔၀န္ေလသေနလိမ့္မယ္ မဟုတ္ပါ။

ဒီစာေရသသူဟာ ဘယ္ဘက္ကမလ မဟုတ္တဲ့ စာေရသဆရာစစ္စစ္သာျဖစ္ေၟကာင္သလည္သ ဘီဘီစီကို သိေစအပ္ပါတယ္။ အစိုသရက အခဌင့္အေရသမေပသလိုက္သမလ ကၜဌန္ေတာ့္စာမူေတဌေတာင္ အပိတ္ခံထာသရတာ အမ်ာသႀကီသပါပဲ။ ဒါေပမဲ့ ဒီေနရာမလာေတာ့ ဒါဟာ အစိုသရကို ခ်တာ မဟုတ္ဘဲ ျမန္မာျပည္သူတစ္ရပ္လံုသကို ထိပါသတာလို႔ ျမင္တဲ့အတဌက္ ဘီဘီစီကို လူသိရလင္ၟကာသ ထပ္မံ ကန္႔ကဌက္ပါတယ္။

ရိုဟင္ဂ်ာဘက္က သူခိုသဓာသရိုသကမ္သသူမလန္သမလ် ကမၻာမေက်။


၊ျမန္မာေသဌသကိုအေရာင္ေျပာင္သရန္ၟကိဎသပမ္သမႈၟကီသ(အပိုင္သ-၁)..(BBC နဲ ့ရိုဟင္ဂ်ာတို့ရဲ့ လက္ဝါသရိုက္ အေကာက္ၟကံမႈမ်ာသ)

ေျပာင္သလဲလာေနတဲ့ နိုင္ငံေရသ ၊ ျပည္တဌင္သေရသ ကို ေစာင့္ၟကည့္ေနတုန္သမလာ ပဌဲလန့္တုန္သဖ်ာခင္သတာလာသ
ဒါမလမဟုတ္ ျမန္မာျပည္သူတို ့ရဲ့ အာရံုကို လလည့္စာသေစေအာင္လုပ္ခဲ့ေလသလာသ ဆိုတဲ့ အေတဌသေတဌနဲ့
မစဥ္သစာသနိုင္ေအာင္ မခန့္မလန္သနိုင္ေအာင္ လုပ္ခ်လိုက္တဲ့ BBC ဆိုတဲ့ မဟာ့မဟာ သတင္သဌာနၟကီသရဲ့ အံ့မခန္သ
လုပ္ရပ္ၟကီသ သမိုင္သနဲ ့လူမ်ိဎသကို သစၥာေဖာက္ေစတဲ့ အမည္သကဌက္ၟကီသ လူထုၟကာသထဲေပၚေပါက္လာခဲ့ပါတယ္။
ကိုယ့္ေျမကိုယ့္ေရကို ကိုယ့္အသက္ထက္ခ်စ္တဲ့ ျမန္မာျပည္သူလူထုၟကီသ တစ္ခုလံုသ တအံတၟသ ျဖစ္ျပီသ ရင္ထုမနာ ျဖစ္သဌာသရတဲ့ လုပ္ရပ္ကိုမလ လုပ္ရက္ေလသလာသ...BBC ရယ္...။
ကဲ....ဆက္ၟကပါစို ့ရယ္
ဘယ္ေသာအခါမလ မရလိခဲ့ဘူသေသာ လူမ်ိဎသစုၟကီသ အသာသမည္သမည္သ ႏလာေကာက္ေကာက္ မုတ္ဆိတ္ေမႊသဖာသဖာသနဲ ့
လူမ်ိဎသစုတစ္ခု အဘယ့္ေၟကာင့္ တိုင္သရင္သသာသျဖစ္လာခဲ့ရသလဲဗ်ာ..ျမန္မာနိုင္ငံတိုင္သရင္သသာသေတဌရဲ့ဘာသာစကာသမလာ ေရကို ပါနီ လို့ေခၚတာ ဘယ္တိုင္သရင္သသာသစကာသမလ မရလိရပါဘူသဗ်ာ..။ ကုလာသ ေတဌရဲ့စကာသဆိုတာ လူတိုင္သသိေလာက္ပါတယ္...။
အဆိုသဆံုသက ကဌ်န္ေတာ္တို ့ရဲ့ တိုင္သရင္သသာသအရင္သေခါက္ေခါက္ၟကီသျဖစ္တဲ့ ရခိုင္ေတဌ ရဲ့ေနရာမလာ ဘာလို ့
အဲဒီရိုဟင္ဂ်ာေတဌေရာက္လာသလဲ...။ဘာသေဘာနဲ ့ထာသေစခဲ့သလဲ...။
မဟာရကိၡတမ်ာသ(ရခိုင္) လူမ်ိဎသမ်ာသရင္ထဲမလာ ကုလာသေတဌ၊ဘဂ၀ါလီေတဌနဲ့မူဂ်ာဟစ္ေတဌ၊အခု ရိုဟင္ဂ်ာ ကို ဘယ္ေလာက္မုန္သတယ္ဆိုတာ ကိုေရာ မသိလို့လာသ...။အနညသ္ဆံုသေတာ့ BBC မလာ ရခိုင္အမ်ိဎသသာသတစ္ေယာက္ ျဖစ္တဲ့ ဦသေအာင္ေက်ာ္ဇံ တို ့မသိေတာ့တာလာသ...အဲဒီစိတ္ဓါတ္မရလိေတာ့တာလာသ...ေဒၚလာအစိမ္သရႊက္ေတဌေအာက္မလာ ဝံသာနဳ တရာသေတဌ ေျခသုတ္လိုက္ျပီလာသ လို့ ဒီေနရာကေန ေမသလိုက္ခ်င္ပါတယ္...။

ရိုဟင္ဂ်ာ ဘာလဲ
                        ကဌ်န္ေတာ္ တို့ သံဃာေတာ္ေတဌ ရဲ့ စကာသကို ယူေျပာရမယ္ဆိုရရင္
က်မ္သမသိတာထက္ က်မ္သညိလတာခက္     ဆိုသလို အဲဒီ ရိုဟင္ဂ်ာေတဌဘယ္က စ ခဲ့လည္သဆိုတာတင္
အခုျပသနာမလာ ျဖစ္ေနၟကပါတယ္...။ကဌ်န္ေတာ္တို ့ျမန္မာနိုင္ငံမလာ တို္င္သရင္သသာသလူမ်ိဎသ ၁၃၅ မ်ိဎသရလိတယ္ဆိုတာ အတိအလင္သေဖာ္ထုတ္တင္ျပခဲ့ျပီသ ျဖစ္ပါတယ္...။က်မ္သကိုသေတဌ သမိုင္သေတဌခ်ီျပီသ ေျပာဖို့မလိုပါဘူသ...။အမ်ိဎသသာသျပတိုက္ သဌာသၟကည့္ပါခင္ဗ်ာ...။အဲဒါ အရလင္သဆံုသ နဲ ့ အရိုသရလင္သဆံုသ ရလင္သျပခ်က္ပါ...။ရိုဟင္ဂ်ာ ရုပ္တု ၊ဝတ္စာသဆင္ယင္မႈ ၊ ေနထိုင္မႈဓေလ့ စတဲ့ျပခန္သေလသမ်ာသ ရလိေနလာသ ခင္ဗ်ာ...။ဟုတ္ကဲ့...လံုသဝ(လံုသဝ)ကဌင္သစကဌင္သပိတ္ မရလိေၟကာင္သပါခင္ဗ်ာ..။
ရိုဟင္ဂ်ာ မ်ာသက  Burma Gazetteers(Akyab District) ႏလင့္ British Burma Gazetteersတို့မလ အခ်က္မ်ာသကိုကိုသကာသျပီသ ရခိုင္ေတဌထက္ သူတို့ေတဌက ကဌ်န္ေတာ္တို့ ျမန္မာနိုင္ငံအေနာက္ျခမ္သ ရခိုင္လူမ်ိဎသ
တို့ရဲ့ လျခမ္သေျမေဒသမလာ သူတို့ေစာေနပါတယ္ဆိုတာၟကီသကိုေျပာလာပါတယ္...။
ဟုတ္ကဲ့...ယင္သအခ်က္အလက္ဆိုင္ရာမ်ာသဆိုတာက ထုတ္ေ၀ခဲ့ေသာနိုင္ငံ၊ခုႏလစ္၊ဘာသာျပန္လမ္သျပမ်ာသ၊အဲအခ်ိန္ကနိုင္ငံေရသေပၚလစီ၊မလတ္တမ္သတင္အဖဌဲ့ရဲံအာေဘာ္
 အဲဒါေတဌအေပၚမူတည္ခဲ့တယ္...။
သမိုင္သအေၟကာင္သအရာေတဌဟာ တခုထက္ပိုလာရင္ အမလာသမ်ာသလာပါတယ္...။ေနာက္ျပီသ ျဗိတိလလ်ေတဌနဲ့ နိုင္ငံျခာသသာသမ်ာသရဲ့မလတ္တမ္သတင္ျခင္သဆိုင္ရာ အခ်က္အလက္မ်ာသဆိုတာက လက္ေတဌ့အေျခအေနနဲ့ မ်ာသစဌာ ေဝသကဌာပါတယ္...။
ဥပမာ..ျမန္မာနိုင္ငံကို ျဗိတိသလ်ေတဌဝင္ေတာ့ ကုလာသစစ္သာသေတဌပါလာတယ္...။သူတို့ေတဌရဲ့စစ္တပ္က အိႏိၵယမလာ အေျခခ်တယ္...။ဒီေတာ့ ျမန္မာ အသံထဌက္ ရန္ကုန္ကို ကုလာသေတဌရဲ့လလ်ာဖ်ာသလိပ္ေျပာတဲ့ အသံ
ရန္ကဌန္သ(Rangoon)ဆိုတာ ျဖစ္လာသလို တခ်ိဎ့မလတ္တမ္သဆင္တဲ့လူေတဌရဲ့ သူတို့ကိုယ္ပိုင္အာေဘာ္ရယ္...
ေဒသေတဌေရာက္ရလိခ်ိန္မလာ သူတို့နဲ့ရင္သနီသတဲ့ လူပုဂၢိၢလ္ကိုသာ  ေမသျမန္သတတ္တာေတဌက မလာသရျခင္သအဓိက ေတဌ ျဖစ္လာပါတယ္..။ရလမ္သျပည္ကျမိဎ ့တခ်ိဎ့ဆိုရင္ တကယ့္ျမိဳ့တည္တာေတဌကို မလတ္တမ္သတင္ျခင္သမရလိပဲ ပါသစပ္ရာဇ၀င္ ပံုျပင္ေတဌထဲကလို ျဖစ္လာတယ္ဆိုျပီသ တင္သဌာသတဲ့ျဖစ္ရပ္ေတဌ ရလိေနပါတယ္..။
ကဲ လမ္သေၟကာင္သလဌဲသဌာသျပီ..အစျပန္ေကာက္ရေအာင္...
 (၁) သမိုင္သအမလန္
ကဌ်န္ေတာ္တို့ ဟိုသေနလာင္သေခတ္ျပန္သဌာသၟကရေအာင္..ရိုဟင္ဂ်ာ ဆိုတာသိခ်င္ရင္ ဘဂ၀ါလီေတဌ ရဲ့ အမ်ိဎသေတဌပါပဲ.ရလင္သရ်င္သေျပာရ၇င္ ဘဂ၀ါလီေတဌကိုယ္တိုင္ပါပဲ.
ေအဒီ ၁၄၀၄-ခု ေလသၿမိဳ႕ေခတ္ မင္သေစာမဌန္ဘုရင္လက္ထက္ ရခိုင့္ဘုရင့္ႏိုင္ငံေတာ္နဲ့ဗမာဘုရင္နဲ့ စစ္ျဖစ္တယ္။ဘုရင္မင္သေစာမဌန္သည္ဘဂ၀လာသေဒသရလိထဲကေဂါလ္ေဒသသို႔တိမ္သေရလာင္ခဲ့တယ္..။ဘဂ၀လာသေဂါလ္ ဆူလတန္ဘုရင္၏အကူအညီနဲံပဲရခိုင္ထီသနန္သကိုျပန္ယူခဲ့ရတယ္...။အဲ..ေနာက္ေတာ့AD ၁၄၃၀-မလာ ေျမာက္ညသၿမိဳ႕တည္ျပီသ ေျမာက္ညသေခတ္ကို စတင္ခဲ့တယ္.။အဲဒီေခတ္က ရခိုင့္တပ္မေတာ္မလာ အာရပ္ေၟကသစာသစစ္သာသေတဌေပၚတူဂီေရတပ္နဲ့ဂ်ပန္ေတဌပါဝင္ေရာက္ထမ္သေဆာင္ခဲ့တယ္လို့ အတိအက်ဆိုထာသခဲံ့တယ္..။အဲဒီအာရပ္ေၟကသစာသေတဌနဲ့မိသာသစုေတဌကသံတဌဲ၊ရမ္သၿဗဲကဌၜန္သနဲ့ေျမာက္ဦသျမိဳ႕
ျပင္ ဆင္ေျခဖုန္သေဒသေတဌမလာ ေနထိုင္ခဲ့တယ္။အဲဒီအာရပ္ေတဌကို ရခိုင္တို႔က ကမန္ လို့ေခၚျပီသ ရခိုင္နိုင္ငံေတာ္သို့ လာေရာက္ေနထိုင္ေသာ တိုင္သရင္သသာသ မ်ိဳသႏဌယ္စုငယ္ လို့သေဘာထာသခဲ့ၟကတယ္..။ အဲဒီ ကမန္ လို့ရခိုင္ေတဌေခၚတဲ့ မူဆလင္ ဘာသာ၀င္လူမ်ိဳသေတဌက ေၟကသစာသေတဌပီပီ ရခိုင္ေတဌအေပၚ သစၥာရလိတယ္..က်ိဎသႏဌံတဲ့အတဌက္ ရခိုင္ေတဌက သူတို့ရခိုင္နိုင္ငံေတာ္ရဲ့ဧည့္သည္ေကာင္သေတဌလို့ပဲ သေဘာထာသခဲ့ၟကတယ္...။တိုင္သရင္သသာသမ်ိဎသႏဌယ္စုအျဖစ္ မသတ္မလတ္ခဲ့ပါဘူသ..။ 

 (၂) ဘဂ၀ါလီ
                 ရိုဟင္ဂ်ာျဖစ္လာမဲ့ မဌတ္ဆလင္ေတဌကေတာ့ ရခိုင္ကို အဂ၀လိပ္တို႔ သိမ္သပိုက္လိုက္တဲ့ အဂ၀လိပ္-ျမန္မာ ပထမစစ္အျပီသ မလာ ဝင္လာတဲ့ စစ္တေကာင္သေတာင္သတန္သေဒသက ဘဂ၀ါလီ လူမ်ိဎသစု စင္စစ္ေတဌျဖစ္တယ္...။၁၉၄၂ အဂ၀လိပ္ေတဌျပန္ဆုတ္ခ်ိန္
အလယ္သံေက်ာ္ရဌာအဓိကရုဏ္သဆိုတာၟကီသေပၚေပါက္လာရတယ္...။အဲဒီရႊာၟကီသဟာအရင္က ရခုိင္ရဌာၟကီသပါ..။ ၁၉၄၂ခုႏလစ္ အဂ၀လိပ္အဆုတ္၊အုပ္ခ်ဳပ္ေရသမဲ့ ေနခ်ိန္မလာျဖစ္တဲ့ ကုလာသ-ရခုိင္ အဓိကရုဏ္သမလာ အိမ္ေျခ၂၀၀ေက်ာ္ရိလတဲ့အလယ္သံေက်ာ္တစ္ရဌာလံုသပ်က္သဌာသတယ္..။အဲဒီတံုသက ရခုိင္ေတဌက ေတာင္ကိုေက်ာ္ျပီသ ဘူသသီသေတာင္၊ ရေသ့ေတာင္ဘက္ကို ေျပသဖို႕ ႀကိဳသစာသတယ္..။အဂ၀လိပ္က V force ဆိုျပီသ ကာကဌယ္ေရသ တပ္ဖဌဲ႕ေပသခဲ့တဲ့ ကုလာသေတဌက ရဌာေတဌကို ဖ်က္တယ္..။ထဌက္ေျပသဖို႕ ၟကိဳသစာသတဲ့ ရခုိင္ေတဌကို ေတာင္ေက်ာ္လမ္သေတဌက ေစာင့္သတ္တယ္..။ဒါ့ေၟကာင့္ ရခုိင္ေတဌကစစ္ေတဌဘက္ကို မေျပသႏုိင္ဘဲ ကုလာသျပည္ကဒိႏၷာပူရ္ဘက္ကို ထဌက္ေျပသရတယ္..။အဲဒီမလာ ရခုိင္၄၀၀၀ ေလာက္ကို အဂ၀လိပ္က ဒုကၡသည္စခန္သ ထာသတည္ေပသ ခဲ့ရတယ္။ အဲဒီသတ္မႈၟကီသမလာ ရခုိင္သံုသေသာင္သေလာက္ ေသခဲ့တယ္။ အဲဒီ အခ်ိန္ကစျပီသအလယ္သံေက်ာ္ဟာကုလာသရဌာဘ၀ေရာက္သဌာသခဲ့တယ္..။ေနာက္ေတာ့ ဂ်ပန္အုပ္ခ်ဎပ္မႈစတင္တဲံအခါမေတာ့ ရခိုင္ေတဌကို သတ္တဲ့အဲဒီေစာက္ကုလာသေတဌက ဘာသာေရသအသဌင္ေျပာင္သ ဂ်ေမယာတူ-အိုလမာအသင္သ ဖဌဲ႔စည္သၟကတယ္ေလ..။ေနာပ္မေတာ့ အေနာက္ပါကစၥတန္ထဲကေအာ္လနာမူဟာမတ္ မူဇဟတ္ခန္ႏလင့္ ေမာ္နာအီျဗာဟိန္သ တို႔ကိုေခၚ မူဂ်ာဟိန္သအဖဌဲ႔ ဖဌဲ့လိုက္တယ္..။ရခိုင္ေတဌအေခၚေတာ့ မူဂ်ာဟစ္  လို့ေခၚၟကတယ္..။ဒင္သတို့ရည္ရႊယ္တာကေတာ့ ပါကစၥတန္ထဲကို ရခိုင္ျပည္ထည့္သဌင္သေရသ ပဲ..။ စစ္ေရသအရ ယလဥ္လိုက္ေတာ့ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ့ေပါင္သျပီသ ကိုယ့္သေဘာနဲ့ကို၀င္တိုက္တဲ့ ရခိုင္အမ်ိဎသသာသေတဌကိုပါရံူသသဌာသတယ္ဗ်ာ...။ေမာင္ေက်ာက္ခဲ အဖိုသတို့ေတာင္ပါေသသတယ္..အဲဒီတိုက္ပဌဲတုန္သက..။ငယ္ငယ္တုန္သက ၟကာသဖူသတာပါ..။
အဲဒါနဲ့ပဲ မစၥတာေဂၚဖာသက ရိုဟင္ဂ်ာဆိုျပီသ လူမ်ိဳသသစ္တခုကို 
၁၉၅၀- စက္တင္ဘာလထုတ္ ဂါဒီသယန္သသတင္သစာတဌင္ အသက္သဌင္သေပသလိုက္တယ္..။
 (၃) ရိုဟင္ဂ်ာ ရဲ့ ဖန္တီသမႈဘ၀ စလာျပီ
၁၉၅၁ ခုနစ္ ဇဌန္လ ထဲမလာ အလယ္သံေက်ာ္ မဌတ္ဆလင္ညီလာခံ မလာ ရိုဟင္ဂ်ာမဟုတ္ဘဲ ဗမာ မူဆလင္ ကဲ့သုိ႔ ရခိုင္မူဆလင္လူမ်ိဳသလို့ေခၚနိုင္ဖို့ ၟကိဎသစာသခဲ့ၟကပါေလေရာဗ်ာသသ။ ရခိုင္ေတဌက ငါတို့ျပည္မလာ(ရခိုင္ျပည္)မလာ မဌတ္ဆလင္ လံုသ၀ မရလိ လို့ေျပာလာေတာ့ ဒင္သတို့့ျမလာသဦသက ရိုဟင္ဂ်ာေတဌဘက္ လည့္ပါသဌာသတယ္ ခင္ဗ်ာ...။ 
ေနာက္ေတာ့ ဒီလိုေတဌ ဆက္တိုက္ ျဖစ္လာတယ္
အဲဒီ အစည္သအေ၀သမလာ ဘဂ၀ါလီ ကုလာသမ်ာသက သူတို႕ကိုယ္ သူတို႕ ရခုိင္မူဆလင္ ဆိုတဲ့ စကာသလံုသကို စျပီသ သံုသခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒါကို ရခုိင္ေတဌက လံုသ၀ လက္မခံခဲ့ဘူသ၊ ရခုိင္လူမ်ိဳသဟာ ဘယ္တံုသကမလ မဌတ္ဆလင္ မျဖစ္ခဲ့ဘူသလို႕ အၟကီသအက်ယ္ ကန္႕ကဌက္ခဲ့တယ္..။ ဒါ့ေၟကာင့္ မူဂ်ာဟစ္၊ ရခုိင္ မူဆလင္ ဆိုတဲ့ နံမည္ေတဌ အလုပ္မျဖစ္ေတာ့တဲ့ ေနာက္မလာ ရိုဟင္ဂ်ာ ဆိုတဲ့ နံမည္ကို ဘဂ၀ါလီ ေတဌက တီထဌင္ခဲ့တာ ပါ...။ 
 ပါတီနိုင္ငံေရသရဲ့ လက္ေဆာင္
      လာပါျပီ..ဆိုသခ်က္မ်ာသေျပာပါတယ္...
      ဦသနု..မင္သေလာင္သ-ဘုရာသေလာင္သ လို့ ဘယ္ေကာင္ေျမလာက္ေပသလိုက္တယ္မသိဘူသ..သူကိုယ္သူ တကယ္ မင္သေလာင္သ ဘုရာသေလာင္သထင္ေနတဲံလူၟကီသ ေၟကာင့္ဆိုတာ အမလန္ဆံုသပါ..။၁၉၆၀ မလာ အိမ္ေစာင့္ အစိုသရက ေရႊသေကာက္ပဌဲလုပ္မယ္ဆိုေတာ့ သန့္ရလင္သ-ဦသန က ရခိုင္ျပည္နယ္ေမာင္သေတာကို မဲဆဌယ္ဖို့လာပါတယ္...။သူကိုသာမဲေပသရင္ရိုဟင္ဂ်ာလူမ်ိဎသလို့သတ္မလတ္ေပသမယ္...ဘဂ၀ါလီေတဌအတဌက္
ျမန္မာ့အသံ တိုင္သရင္သသာသ အစီအစဥ္ မလာေတာင္ ရိုဟင္ဂ်ာ အစီအစဥ၀ေတာင္ ထည့္ေပသလိုက္ေသသ..။ဘဂ၀ါလိီေတဌက ေမယု ျပည္နယ္ဆိုျပီသေတာင္သဆိုတာကို မေပသပဲ သီသျခာသေဒသဆိုျပီသ
ေမယုခရိုင္ ဖဌဲ ့ရံုဖဌဲ ့ေပသလိုက္တယ္..။အဲ-အဆိုသဆံုသကေတာ့ မလတ္ပံုတင္ေတဌ ထုတ္ေပသလိုက္တာပဲဗ်ာ...။
၁၉ရ၈  နဂါသမင္သနဲ့ ဟသာ၀ စစ္ဆင္ေရသေတဌမလာ ခိုသ၀င္လာတဲံေကာင္ေတဌမလန္သသိေပမဲ့ မလတ္ပံုတင္ေတဌေၟကာင့္
ဘာမလမလုပ္နိုင္ခဲံဘူသဗ်ာ...။ေတာက္--ဘယ္ေလာက္ရင္နာစရာေကာင္သလဲ...။
တိုင္သျပည္အက်ိဎသမသိပဲ ပါတီနိုင္ငံေရသလုပ္ခဲံ့ေတာ့ အမတ္ေနရာ ရဖို့အတဌက္ မဟုတ္တာေလလ်ာက္လုပ္တာက
ဆိုသရႊာသလဌန္သတယ္ေနာ္...။ကိုယ့္ျပန္ကိုက္မဲ့ ေျမဌ ကိုယ္တိုင္ေမဌသလိုက္ၟကေတာ့တာပဲဗ်ာ....။
ျမန္မာနိုင္ငံက လက္ရလိပါတီမ်ာသအတဌက္ သတိထာသစရာ စံယူရမယ့္ေရလာင္ရ်ာသရမယ့္ အမည္သကဌက္
ၟကီသပါလာသဗ်ာ....။ရိုဟင္ဂ်ာ အမည္တပ္ ဘဂါ၀လီေတဌ ရဲ့ သမိုင္သဆိုင္ရာ အေထာက္အထာသ စုမိသေလာက္ကို တင္ျပတာပါ...။
 ျမန္မာနိုင္ငံကို ခ်စ္ေသာ ဒီမိုကေရစီ ဘက္ေတာ္သာသ ၊လက္နက္ကိုင္မ်ာသ၏ ေငဌရလာေပါက္
 ကဌ်န္ေတာ္တို ့ဒီဘဂ၀ါလီကိုပဲ အတိုက္အခံေတဌ.တိုင္သရင္သသာသေတဌ.၈၈ မ်ိဎသဆက္ေက်ာင္သသာသေတဌ
ဘယ္လို အသံုသခ်ျပီသ ကမၻာကိုညာခဲံ့လဲဆိုတာ မကဒတ ရဲေဘာ္တစ္ေယာက္က ဒီလိုဖဌင့္ခ်ခဲ့ပါတယ္
    ကဲ---ရိုဟင္ဂ်ာ ဆိုတာ ဘာလဲ
     ဘယ္လိုေပၚလာသလဲဆိုတာ  ကဌ်န္ေတာ္ ေရလ့က ေျပာသူမ်ာသ တင္ျပထာသေသာ ဘေလာ့မ်ာသ စိတ္ရလည္စဌာရလင္သျပေပသသူမ်ာသ ဆီမလာေနျပီသတစုတစည္သတည္သေဖာ္ျပထာသပါတယ္..။
ဒီလို လူမ်ိဎသေတဌကို ဘာလို့ ကဌ်န္ေတာ္တို ့ရဲ့ရခိုင္ျပည္နယ္မလာ BBC က သိပါလလ်က္ကယ္နဲ့ ဌာနတဌင္သမလာတင္
ရခိုင္အမ်ိဎသသာသမ်ာသရလိပါလလ်က္ကယ္နဲ့ ဘာလို့သိသိၟကီသလုပ္တာလဲ...။
အၟကံၟကီသမလာသတဲ့ BBC ကျမန္မာနိုင္ငံကိုစတင္ထုတ္လဌင့္ကတည္သက အမလန္ေတဌတင္ျပလာတယ္..ေနာက္ေတာ့ လူအၟကိဳက္ ေဟာ့သတင္သေတဌ ေျပာလာတယ္...။ေနာက္ေတာ့ ေသာက္တလဌဲေတဌေျပာလာတယ္...။
အခုခ်ိန္မလာေတာ့ သည္သခံနိုင္စဌမ္သ ေက်ာ္သဌာသပါျပီ...။မိမိနိုင္ငံတဌင္သကို ကမၻာသိေအာင္ တျခာသလူမ်ိဎသမ်ာသကို
ဆဌဲသဌင္သျပလိုက္ပါျပီ...BBC သည္ ရခိုင္အမ်ိဎသသာသမ်ာသေနရာမလာ ဘဂါ၀လိီမ်ာသ ကိုထည့္သဌင္သေရသလုပ္ေဆာင္ေနျခင္သမလာကာသ ေၟကာက္စရာေကာင္သတယ္ခင္ဗ်.။
ယေန့ အပိုင္သ(၁) တဌင္
ယခုေလာက္သာ တင္ျပေဆဌသေႏဌသလိုက္ပါတယ္ဗ်ာ...။
                                         
                                               ေနာက္ဆက္တဌဲ      
   ကဲ--ဒီေကာင္ေတဌ ကဌ်န္ေတာ္တို့နိုင္ငံဘက္ကို ဝင္ဖို့ ဘယ္လိုလုပ္ခဲ့ၟကလဲ
  ေနာက္အၟကံေတဌကေတာ့ သိပ္ေၟကာက္ဖို ့ေကာင္သလာတယ္ေနာ္...မိတ္ေဆဌတို့ေရ....
                
                                                                                            ဆက္လက္ေရသသာသပါဦသမည္
                                                                                            ေမာင္ေက်ာက္ခဲ
                                                                                            ေမာင္ေမာင္ဒိန္

ရိုဟင္ဂ်ာ ကုလာသ၊ စစ္မလန္ေသာ ႏိုင္ငံေတာ္ႏလင့္ ေသဌသခဌဲ သပ္လလ်ဳိ ဘီဘီစီ (BBC) (အပိုင္သ-၁)

ျမန္မာႏိုင္ငံတဌင္ 1950 ခုႏလစ္လဌန္ ဆယ္စုႏလစ္အတဌင္သတဌင္ ရခိုင္ျပည္နယ္မလ ရိုဟင္ဂ်ာ အမည္ခံ မူဆလင္တို႔ ေမာင္ေတာႏလင့္ ဘူသသီသေတာင္ ၿမိဳ႔နယ္တို႔ကို အေျခခံကာ ထၟကဌခဲ့ဖူသသည္။

မူဆလင္ ပညာတတ္မ်ာသက ထိုၿမိဳ႕ ႏလစ္ၿမိဳ႕ ကို အေျခခံကာ မူဆလင္ ျပည္နယ္ ထူေထာင္လိုသျဖင့္ မူဆလင္လူမ်ဳိသကို ျမန္မာ တိုင္သရင္သသာသ တစ္မ်ဳိသျဖစ္ေလဟန္ သမိုင္သလိမ္ေရသကာ စာနယ္ဇင္သမ်ာသတဌင္ တင္ျပၿပီသ ထၟကဌ ပုန္ကန္ၟကျခင္သျဖစ္သည္။

ဘူသသီသေတာင္ ပါလီမန္အမတ္ မစၥတာဂါဖာသရ္က (၁၉၅၀) ခု ဂါဒီယန္ သတင္သစာတဌင္ ရိုဟင္ဂ်ာဟု ေခၚေသာ မူဆလင္ လူမ်ဳိသသစ္တစ္မ်ဳိသ ရခိုင္ျပည္တဌင္ ေရလသယခင္ကပင္ ရလိခဲ့ေလဟန္ စတင္လိမ္ညာကာ တင္ျပခဲ႕သည္။ (ေနရာတစ္ေနရာ နယ္ခ်ဲ႕လိုသျဖင့္ လိမ္ညာျခင္သ သက္သက္)သာ ျဖစ္သည္။

အမ္ေအ၊ တဟီသလ္ဘာသာ (ဘူသသီသေတာင္) ဆိုသူကလည္သ ဂါဒီယန္ သတင္သစာမလပင္ (၁၉၆၀-၆၁) ခုႏလစ္မ်ာသအတဌင္သ ေဆာင္သပါသမ်ာသ အဆက္မျပတ္ေရသၿပီသ ရိုဟင္ဂ်ာလူမ်ဳိသသစ္ ရုပ္လံုသေပၚေအာင္ ေဆသျခယ္ရန္ ႀကိဳသစာသခဲ့ဖူသသည္။ ထိုသမိုင္သလိမ္မ်ာသကို အေျခခံလ်က္ ဂါဖာသလ္ႏလင့္ ဘသာတို႔၏ သာသေျမသမ်ာသျဖစ္ေသာ ေမာင္ေတာႏလင့္ ဘူသသီသေတာင္ၿမိဳ႔နယ္မလ စစ္တေကာင္သအႏဌယ္၀င္ ဘဂ၀ ါလီလူမ်ဳိသတို႔ အခဌင့္ရလလ်င္ ရသလို ၄င္သတို႔ ေျမတစ္ေနစာ ရေရသအတဌက္ ဆက္တိုက္လႈပ္ရလာသလာခဲ့သည္။ (ျပန္လလန္သံူသသပ္ၟကည့္ေသာ္ ၄င္သ မူဆလင္မ်ာသသည္ ..ျမန္မာႏိုင္ငံအေရသ အရႈပ္အေတဌသမ်ာသႏလင့္ အေျပာင္သအလဲမ်ာသသည္႕ စပ္ကူသမတ္ကူသကာလမ်ာသတဌင္ ပိုမိုၿပီသ လႈပ္ရလာသခဲ့ၟကကာ .. ၄င္သတို႔ ခိုသ၀င္ေနေသာ တုိင္သျပည္အၟကပ္အတည္သကာလတဌင္ ပဌဲလန္႔တုန္သ ဖ်ာခင္သ ၟကျခင္သျဖစ္သည္)

၄င္သတို႔ လုပ္ရလာသမႈမ်ာသသည္ ေတာ္လလန္ေရသေကာင္စီ အစိုသရလက္ထပ္တဌင္ ေျမေအာက္လႈပ္ရလာသမႈအျဖစ္ ငုတ္လလ်ဳိသသဌာသၿပီသ (၁၉၈၈)ခု ဒီမိုကေရစီ အေရသအခင္သတဌင္ ေျမေပၚ လႈပ္ရလာသမႈအျဖစ္ ေခါင္သေထာင္လာျပန္သည္။ မူဆင္လင္ ရိုဟင္ဂ်ာတို႔သည္ လူ႔အခဌင့္အေရသႏလင့္ ဒီမိုကေရစီကို အေရၿခံဳၿပီသ မိမိတို႔ ရိုဟင္ဂ်ာလူမ်ဳိသသစ္ တရာသ၀င္ ျဖစ္ေရသကို ကမၻာမီဒီယာမ်ာသမလ တဆင့္ ကိုယ္စဌမ္သ ဥာဏ္စဌမ္သရလိသမလ် ႀကိဳသစာသတင္ျပခဲ့ၟကသည္။

ထို႔ေၟကာင့္ " အမလာသၟကာလလ်င္ အမလန္ျဖစ္" ဆိုေသာ စကာသကို အခဌင့္ေကာင္သယူကာ .. ရိုဟင္ဂ်ာအမည္ကို .. ျမန္မာတိုင္သရင္သသာသ လူမ်ဳိသတစ္မ်ဳိသ ျဖစ္ေလဟန္ ဖန္တီသကာ အခဌင့္အေရသေပါင္သစံု ေတာင္သခဲ့ၟကျခင္သျဖစ္သည္။ (ျမန္မာႏိုင္ငံကို အက်ဳိသယုတ္ေစခ်င္ေသာ မသမာသူ ျပည္ပ မီဒီယာမ်ာသကလဲ ရိုဟင္ဂ်ာကို ျမန္မာတိုင္သရင္သသာသဟု ၀ါဒျဖန္႔ လႈံေဆာ္ေပသခဲ့ၟကၿပီသ ... ယခု ဘီဘီစီ (BBC) သည္လည္သ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လူမ်ဳိသေရသရန္သူျဖစ္ေၟကာင္သ ၄င္သ၏ လုပ္ရပ္မ်ာသက သိသာျမင္သာေစခဲ့သည္။)

(ဆက္လက္တင္ျပပါမည္)

လင္သေရာင္

MyanmarExpress မလကူသယူေဖာ္ျပပါသည္


--
 

 
Myanmar Gazette
 

Myanmar (Burma)
http://republicoftheunionofmyanmar.blogspot.com/


Music
http://myl6.blogspot.com/


Funny Jokes
http://7comrades.blogspot.com/


MIET Forum
http://mietforum.ning.com/


You received this message because you are member of
"Myanmar Daily  Mail" group. To post to this group, send email to
mayanmar...@googlegroups.com To unsubscribe from this group, send email to
mayanmardailymail+unsub...@googlegroups.com
For more options, visit this group at
http://groups.google.com/group/mayanmardailymail  If you need any help, you can contact ad...@mee-pya-tite.com & forall...@gmail.com & simplev...@googlemail.com.



Reply all
Reply to author
Forward
0 new messages