Với những nghi lễ vào những dịp đầu năm hay cuối năm, “
lễ tạ mộ” được coi là một trong những lễ cúng quan trọng trong văn hóa tâm linh người Việt. Vậy lễ tạ mộ là gì?
Lễ tạ mộ là gì? Phân biệt lễ tạ mộ và lễ tảo mộ
Lễ tạ mộ là gì?
Được biết đến như là một trong những phong tục tập quán lâu đời của người dân Việt Nam vào những thời điểm nhất định trong năm. Thông thường, trong ngày
lễ tạ mộ con cháu sẽ ra phần mộ tổ tiên và những người đã khuất trong gia đình để đắp thêm đất cho phần mộ. Cùng với đó sẽ thực hiện các nghi lễ cúng tạ thổ thần xung quanh và rước vong linh những người đã khuất về đón năm mới cùng với con cháu trong nhà.
Ngoài ra, với mong muốn của con cháu làm nghi thức này sẽ nhờ các vị thần xung quanh trấn giữ đất ở phần mộ được an cư không bị các vong hồn vất vưởng hay quỷ vô danh chiếm đoạt phần mộ. Đồng thời, mong muốn được người thân được an nghỉ và phù hộ độ trì cho con cháu trên dương thế.
Trong phong tục tùy vào mỗi nơi và tập quán mỗi vùng mà nghi thức sẽ có những lễ cúng như: lễ tạ cuối năm, vào tiết thanh minh (đầu năm), sau khi xây mộ xong, lễ tạ mộ kết phát, lễ tạ mộ kết thủy, lễ tạ mộ dòng họ,…
Sự khác nhau của lễ tạ mộ và lễ tảo mộ
Có rất nhiều người còn lầm tưởng lễ tạ mộ và lễ tảo mộ vì vừa có tên phát âm hơi giống nhau, vừa có những công việc hay ý nghĩa tương tự nhau. Nhưng nếu xét về cụ thể các công việc thì lễ tạ mộ và lễ tạ mộ được phân biệt hoàn toàn khác nhau. Cụ thể:
- Lễ tạ mộ: thường được thực hiện vào ngày cuối năm giáp tết Nguyên Đán (23-30 tháng Chạp) và sẽ đắp đất cho mộ, sửa sang và sau đó bày biện lễ cúng nhằm tạ ơn vong linh người đã mất cùng với chư vị thần linh.
- Lễ tảo mộ: thường được thực hiện vào những đúng ngày đầu năm ( 3/3 âm lịch) và công việc chính chỉ là sửa sang, dọn dẹp sạch sẽ và thắp nén nhang đầu năm cho phần mộ.