Dolaptaki Şehzade
Tarihci
Ömer Faruk Efendi’nin Anadolu Macerası
DOLAPTAKİ ŞEHZADE
Osmanlı hanedanının veliahtı Abdülmecit Efendi'nin (son Halife) oğlu Şehzade Ömer Faruk Efendi, 1921'de Milli Mücadele'ye katılmak üzere, bir dolabın içinde gizlice İnebolu'ya gitti. Ancak Ankara'dan gelen telgraf, Şehzade'nin Anadolu'ya geçme isteğini geri çevirdi.
Kansu ŞARMAN - Popüler Tarih / 2.Sayı – Temmuz 2000
Şehzade Ömer Faruk Efen di'nin Nişantaşı'ndaki köşkünün kapısı, 1920 sonbaharının soğuk bir gecesinde hızlı hızlı vu ruldu, Gelen, yaveri Binbaşı Faik Bey'di. Yanında, “Ankara'yı tem sil eden” biri olduğunu söyledi. Bu kişi Veliaht Abdülmecid’ in es ki yaveri Yümnü Bey'di (Cumhu riyet döneminin generali ve daha sonra Ulaştırma Bakanı Yümnü Üresin).
"Ben Mustafa Kemal'den ge liyorum"dedi Yümnü Bey ve bir zarf uzattı. Zarfı Veliaht Abdül mecit Efendi açtı, içinde Mustafa Kemal Paşa'nın kendisini Anka ra'ya davet eden yazısı vardı.
Yümnü Bey, "Bugün gidiyorum derseniz her şey hazır. Sizi Ana dolu'ya geçirmek üzere tüm terti bat alınmıştır" dedi.
Ancak Veliaht Ab dülmecit Efendi, ikilik yaratmak istemediğini belirterek teklifi red detti.
Şehzade Ömer Faruk Efendi bu durumda Anadolu’ya kendisi nin geçme isteğini ortaya attı. Ama eşi Sabiha Sultan hamileydi. Kararını erteledi. Aradan üç ay geçti. 1921'in Nisan ayında şeh zade Ömer Faruk Efendi hazır lıklarını tamamladı. Gizli teşki latla bağlantıya geçerek hareket gününü tespit etti: 26 Nisan 1921. Bir İtalyan gemisiyle İnebolu'ya gitmek üzere yola çıktı. Ge mide Şehzade'yi küçük bir dola bın içine sakladılar. Bu sırada İn gilizler gemiyi tam 17 kez aradı. Ömer Faruk Efendi, 1952 yılında kendisiyle Mısır'da görüşen Mehmet Ataker'e yolculuğunu şöyle anlatıyor:
"Dolabın içi zindan kadar karanlıktı. İçerdeki hava gitgide azaldığı için güçlükle nefes alabi liyordum. Vapur tekrar durdu. Eyvah dedim! Haber aldılar beni buradan çıkaracaklar. Taban camı elime aldım. Gelenleri, sonra da kendimi öldürecektim.”
Şehzade ertesi sabah İnebo lu'ya vardı. Ve hemen Mustafa Kemal Paşa'ya telgraf çekerek durumunu bildirdi. Ancak Mus tafa Kemal Paşa'nın gönderdiği yanıt, Şehzade Ömer Faruk için tam bir şok oldu:
,Mustafa Kemal Paşa,
"Hane dan mensuplarının hizmetlerin den istifade edilecek zamanın gel mesine kadar, şimdilik İstanbul'da kalmalarının daha müna sip olduğunu"
söylüyordu.
Ömer Faruk Efendi bunun üzerine ikinci bir telgraf çekerek vatan vazifesi için geldiğini, dos doğru cepheye de gidebileceğini yazdı. Ancak Ankara'dan başka yanıt gelmedi. Üç gün sonra Şeh zade Ömer Faruk Efendi bir Yu goslav vapuruyla yola çıkarıla rak İstanbul'a geri gönderildi.
Şehzade'nin Anadolu'ya geç me girişiminin kısa hikâyesi böy le. Ancak Ankara ve İstanbul arasındaki istihbarat yazışmala rında, Şehzade Ömer Faruk Efendi'nin 1921 Mart ayında Mustafa Kemal Paşa'ya gönder diği ilginç bir mesaja rastlanıyor. Bu mesajda, Şehzade'nin Anado lu'da mevki ve yetkisinin kendi isteği doğrultusunda olmasını is tediği ve bir miktar da para talep ettiği görülüyor ki; bu da Şehza de Ömer Faruk Efendi'nin Ana dolu macerasının daha başından çelişkilerle dolu olduğunu göste riyor.
Hazırlayanlar : Tarihci http://www.tarihcininyeri.net