Türkiye'nin Akrepleri
merakediyorumgrubu
Türkiye’nin
Akrepleri
TÜBİTAK Bilim ve Teknik Dergisi / Ekim 2011 / Türkiye Doğası - Fauna / Dr. Bülent Gözcelioğlu
420 milyon yıl öncesinden bu yana yeryüzünde yaşayan akrepler, zehirli olmalarından dolayı insanların korkulu rüyasıdır.
Ancak kasıtlı olarak insanları sokmazlar. Sokmalar daha çok rastgele dokunulduklarında ya da üzerlerine basıldığında gerçekleşir. Zehirleri nörotoksin etkilidir; genellikle avı yakalamada ve sindirmede işe yarar.
Genelde gece aktif olan akrepler ılık ve nemli yerlerde bulunur. Yaşam alanları çok geniştir. Ormanlık alanlarda, çöllerde, kayalıklarda taşların altlarında ve topraktaki oyuklarda yaşarlar.
Renkleri yaşadıkları ortama göre değişmekle birlikte genellikle açık sarı, açık kahverengi ve siyah olurlar.
Akrepler vivipar özellik gösterirler. Yani yavrularını tam gelişmiş olarak doğururlar. Akreplerin bir seferde 10-60 kadar yavruları olur ve anne akrep yavrularını bir süre sırtında taşır. Yavrular sırttan indikten sonra 6-7 ay kadar annelerinin arkasında dolaşır. 3-4 yıl sonra yetişkin hale gelirler. Yetişkin oluncaya kadar 6-9 defa gömlek değiştirirler. Yaşam süreleri türlere göre değişmekle birlikte 3-8 yıl arasındadır.
Dünyada
2000 kadar akrep türünün yaşadığı biliniyor. Bunlardan yaklaşık 50’sinin zehri
insanlar için tehlikeli. 
Ülkemizde 14 civarında akrep türü yaşıyor. Bunlardan iki tanesi, sarı akrep ve kara akrep, hem ülkemizin hem de dünyanın en zehirli akrep türleri arasında sayılıyor. Bunlardan;
Sarı akrep (Leiurus abdullahbayrami) 2009 yılında bilim dünyasına tanıtıldı. Bu tür daha önce Leiurus quinquestriatus olarak biliniyordu. Gaziantep, Kilis, Hatay, Kahramanmaraş, Mardin, Şanlıurfa civarlarında yaşayan bu türün zehri insanlar için ölümcül olup herhangi bir sokmada tıbbi müdahale gerekir.
Kara akrepse (Androctonus crassicauda) Şanlıurfa, Mardin, Diyarbakır, Batman, Elazığ, Malatya, Adana ve Mersin civarında yaşar. Zehir etkisi yüksektir. Bunların dışında kalan akrep türlerimizin zehirleri daha az etkilidir.
Akrep sokmalarında en önemli şey kişiye hemen panzehir verilmesidir. Panzehirin içinde zehre karşı oluşturulmuş antikorlar vardır. Panzehir olmadığı durumlarda ısırık bölgesindeki zehrin genel dolaşıma karışmasını geciktirmek gerekir. Bunun için de ısırılan bölgeyi kan dolaşımını azaltmayacak şekilde sarmak gerekiyor. Bundan sonra da en kısa sürede bir sağlık kuruluşuna gidilmeli.
Hazırlayanlar : merakediyorum grubu üyeleri merake...@googlegroups.com
Kaynak : Bilim ve Teknik -TÜBİTAK / Ekim 2011 sayısından alınmıştır. Resim ve başlıklar yazıya eklenmiştir.
Lütfen bu kısmı silmeyiniz, kaynak göstererek paylaşınız.
Saatlerce uğraşarak verdiğimiz emeği bir "Delete" tuşuyla yok etmeyin.
Xon DELA
Sarı akrep (Leiurus abdullahbayrami) kısmında bir hata var gibi geldi bana :))
sonuçta en büyük fobim olduğunu düşündüğüm akreplerin en zehirlilerinin bulunduğum coğrafyada olmaması sevindirici. :)
Bilgilendirmeniz için teşekkür ederim.
Not: sanırım hata, taramadan ve çevirici programdan kaynaklı. Çok problem değil hatta eğlenceli olmuş :)
--
===========================================
BİLGİLENMEK HERKESİN HAKKIDIR
http://groups.google.com/group/merakediyorum
E-posta : merake...@googlegroups.com
===========================================
Grup çalışmalarından yararlanarak oluşturduğumuz bloglar
http://fotograflarlaataturk.blogspot.com (Albüm Kitap -Tamamı)
http://kuvayimilliyedestani.blogspot.com (Video animasyon)
http://merakediyorumtarih.blogspot.com (Yakın Tarihimiz -30 fasikül)
http://resatekremkocu.blogspot.com (İstanbul Ansiklopedisi, Osman Gazi'den Atatürk'e)
http://merakediyorumgrubu.blogcu.com (Grup iletilerini takip edebilirsiniz)
http://80lerdetv.blogcu.com (meraklısı için eski tv dizileri...)
--
Ayhan DELİCAN
tekneyatshop.com | dikeylimit.net | motodor.com
Kerem
enver gencturk
-
Türk araknologlar, (akrep, örümcek bilimci) "Leiurus abdullahbayrami" adı verilen yeni bir akrep türü keşfetti.
|
|
Araknoloji Derneği Başkan Yardımcısı Kadir Boğaç Kunt, Ege Üniversitesinden Ersen Aydın Yağmur ve Sinop Üniversitesinden Halil Koç ile birlikte, yayılış alanı Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş, Kilis, Mardin ve Şanlıurfa illeri olan yeni akrep türü keşfettiklerini söyledi.
Yeni keşfedilen akrep türüne, araknoloji dünyasına büyük katkıları olan Prof. Dr. Abdullah Bayram'ın adını verdiklerini belirten Kunt, "Leiurus abdullahbayrami" adındaki yeni türün, dünyanın en saygın akrepbilim dergisi olan ve ABD'de yayımlanan "Euscorpius" adlı bilimsel dergide yer alan makale ile dünyaya tanıtıldığını kaydetti.
Kunt, yeni bir tür olduğu tespit edilene kadar, "Leiurus abdullahbayrami"nin Orta Doğu'da dağılım gösteren ve dünyanın en zehirli akrep türü olarak bilinen "Leiurus quinquestriatus" (Death Stalker, Ölümcül Avcı, Ölümcül Akrep) olduğunun zannedildiğini dile getirdi.
Yaklaşık iki yıl önce bu türün "Leiurus quinquestriatus"tan farklı bir tür olduğunu anladıklarını belirten Kunt, "Ülkemizde Ulusal Doğa Tarihi Müzesinin bulunmayışı, yurt dışındaki müzelerle irtibata geçmemizi zorlaştırdı. Karşılaştırma materyali elde etmekte çektiğimiz güçlükler, yeni türün yayınlanma sürecini uzattı" dedi.
Ekstra zehirli
Kadir Boğaç Kunt, yeni tür akrebin çok zehirli olduğuna işaret ederek, şunları söyledi: "Keşfimize kadar, 'Leiurus abdullahbayrami'nin, dünyanın en zehirli akrep türü olarak bilinen 'Leiurus quinquestriatus' olduğu zannediliyordu. Şu an bu türün zehrinin etkisi de tarafımızdan araştırılmaktadır. Ancak bir kıyaslama yapmak gerekirse, ülkemizin Güneydoğusu'nda sık sık sokma vakalarının yaşanmasına sebep olan ve bölgede 'Kalın Kuyruklu Siyah Akrep' olarak bilinen Androctonus crassicauda türünün zehrinden iki kat daha kuvvetli bir zehre sahiptir."
Prof. Dr. Abdullah Bayram kimdir?
Bingöl'de 1956 yılında doğan Prof. Dr. Abdullah Bayram, ilk ve ortaokulu Bingöl'de okudu. Mersin İlköğretmen Okulunun yatılı kısmından 1974 yılında öğretmen olarak mezun olan Bayram, Ekim 1976'ya kadar Bingöl Ardıçtepe Köyü İlkokulunda öğretmen ve okul müdürlüğü görevlerinde bulundu.
1976-1980 döneminde Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümünde okuduktan sonra, Ocak 1985'e kadar Ordu Korgan Lisesinde biyoloji öğretmenliği yaptı.
Biyoloji öğretmenliği yıllarında Canik Dağları'nda örümcek ve akrep toplayan Bayram, 1985 yılının ocak ayında Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümüne asistan olarak atandı ve örümcekler üzerine lisansüstü öğretim görmek için aynı yıl Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümüne transfer edildi.
"Doğu Canik Dağları Örümcekleri" adlı yüksek lisans tezini 1987'de tamamlayıp, aynı fakültede doktora çalışmalarına başlayan Bayram, "Doğu Karadeniz Bölgesi Örümceklerinin Sistematik ve Zoocoğrafya Bakımından İncelenmesi" konusunda bir yılı aşkın bir süre araştırmalarda bulundu. Bayram, 1989 yılında İngiltere Newcastle Upon Tyne Üniversitesi Zirai ve Biyolojik Bilimler Fakültesinde yeniden doktora yapmak üzere İngiltere'ye gönderildi.
1993'te, "Tarımsal Ekosistemlerde Yaşayan Kurt Örümceklerinin Ekolojisi (Lycosidae, Araneae)" üzerine doktora tezini tamamlayıp Yüzüncü Yıl Üniversitesine döndü.
Aynı yıl yardımcı doçentliğe atanan Bayram, zooloji anabilim dalı başkanı oldu. 1995'te Yüzüncü Yıl Üniversitesinde Hayvan Ekolojisi-Zoocoğrafya Bilim Dalı'nda "doçent" unvanını aldıktan sonra, 1997'de Kırıkkale Üniversitesine transfer olan Bayram, 2003'te Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Zooloji Anabilim Dalı'na "Profesör" olarak atandı. Bayram, buradaki görevinden sonra YÖK Denetleme Kurulu Üyeliğine getirildi
Xon DELA
Açıkcası sevindim.
