Als ex-fietsenmaker ben ik niet meer van de exacte situatie op de hoogte
maar in het verleden heb ik aardig wat onderdelen in mijn handen gehad.
Omdat het ook altijd hobby is geweest ging dat wat verder dan het vervangen
van een wiel.
Indertijd, en ik denk dat het nu niet heel erg anders ligt, betaalde je bij
duurdere onderdelen voor meer kwaliteit en vaak ook voor een beter imago. Zo
zit een deel van de meerprijs van Dura-ace in het keurig polijsten van de
buitenkant van de onderdelen. Verder worden er soms betere materialen
gebruikt, maar doorgaans is dat eerder gericht op een lager gewicht dan op
een langere levensduur.
Bij naven is de afdichting van de lagers meestal beter en dat kan een groot
verschil in levensduur opleveren dus beslist de moeite waard zijn. Je wilt
niet weten hoe armoedig de lagerafdichting van bepaalde Shimano series
vroeger was.
Verder zijn de lagerbanen van het duurdere spul meestal nageslepen en lopen
zulke naven dus wat mooier en soms worden er gesealde industrielagers
gebruikt.
Bas - knutselt nog maar zelden, dat is de 'keerzijde' van een Quest - Dekker
Klassieke fout: stel jij trekt met 800 N naar links aan een touw en ik
trek met 800 N naar rechts aan het touw. Dan is de spanning in het touw
800 N en niet 2x800 = 1600 N zoals jij hier voorrekent.
Verder loopt een wiel rond en staan de krachten onder een hoek van
elkaar. Je mag dus al deze krachten niet botweg bij elkaar optellen. Er
blijft maar een kwart van het door jou voorgerekende getal over,
ongeveer 6400 N. (Van de 32 spaken trekt de helft de andere kant op,
blijven 16 spaken over, omdat de trekkrecht in de x en y richting even
groot is trekt de helft van de 16 spaken in dezelfde richting.)
Dat de naaf heel blijft is niet zo verbazingwekkend: de oppervlakte van
de spaken die aan de naaf trekken is veel kleiner dan de oppervlakte van
de naaf waaraan getrokken wordt. De naaf trek je met geen mogelijkheid
in tweeen. De spaak breekt bij de spaakkop, de spaak wordt uit het
spaakgat getrokken of de spaaknippel wordt uit de velg getrokken.
Hans Wessels
--
As sugar dissolves, it spreads happiness.
/from a SAS sugar packet/
Bagage is misschien nog meer belasting.
De naven houden het goed maar er breekt soms een spaak en alles wrikt in
het achterwiel. Er komt ook een beetje speling in de lagers maar dat is
af te stellen.
Vorig jaar waren de busjes in de velgen versleten, dat heeft rare pech
tot gevolg want de spaken hebben dan opeens meer ruimte en ze gaan
lekker los zitten. Na een spaaksessie in een hoosbui aan de kant van de
weg heb ik het achterwiel door de plaatselijke bicycle repair man
(Northallerton, Engeland) laten natrekken. Hij was erg blij met het
klusje en heeft overal ringetjes ingezet.
--
Groet van Theo, vaklui bestaan nog, Mol.
Nee, de kracht op de naaf is gelijk aan de kracht op de velg, even groot
maar tegengesteld gericht. Als de kracht in de spaak 800 N is trekt de
spaak met 800 N aan de velg en trekt deze ook met 800 N aan de naaf.
Deze twee krachten zijn even groot maar tegengesteld gericht.
>> Dat de naaf heel blijft is niet zo verbazingwekkend: de oppervlakte van
>> de spaken die aan de naaf trekken is veel kleiner dan de oppervlakte van
>> de naaf waaraan getrokken wordt.
>
> Nou, zou het ook niet om de richting van de kracht gaan? en is op het
> contactvlak het oppervlak niet identiek, en gaat het dan ook om de
> dikte en eigenschappen van het materiaal? (bv. naaf: alu. spaak: RVS).
> Ik heb de indruk dat veel naven te weinig 'vlees' tussen de spaakgaten
> hebben.
Het kritische punt bij een naaf is waar de spaak aan de naaf bevestigd
is. De naaf gaat meestal kapot van de kracht die een spaak lokaal op de
naaf kan uitoefenen en niet de 'enorme kracht' die 32 spaken gezamelijk
op de naaf uitoefenen zoal eerder gesuggereerd werd.
De indruk dat er te weinig 'vlees' tussen de spaakgaten zit komt doordat
de fabrikanten ook weten dat het zwakste punt de verbinding tussen spaak
en naaf is. Ze kunnen nu gewicht besparen door materiaal tussen de
spaakgaten weg te halen om zo een lichtere naaf te krijgen. De truuk is
om zoveel materiaal weg te halen zodat wat overblijft nog net iets
sterker is dan het zwakste punt van de naaf: de verbinding tussen spaak
en naaf.
> ps. als je stevig doorremt, m.n. met schijven, hoe zit dat dan met
> krachten (op naven, om ons daar tot te beperken)? Ze zullen
> aanzienlijk verhogen toch?
Ja, dat klopt. De grootte van deze krachten is afhankelijk van hoe het
wiel gespaakt is. Bij een radiaal gespaakt wiel zijn deze krachten enorm
groot en het wiel zal vrijwel zeker kapot gaan.