loghejo kaj apartamento
Marcos Cramer
Kiam mi ĵus kontrolis tiun ĝisnunan impreson per serĉado de "loĝej" en la Tekstaro de Esperanto, mi rimarkis ke almenaŭ en la fruaj tekstoj (ĝis la Dua Mondmilito) estas multaj uzoj kiuj kontraŭas mian supre menciitan komprenon. Aliflanke, en pli postaj tekstoj mi ne sukcesis trovi kontraŭekzemplojn kontraŭ mia kompreno, kio ja montras, ke ĝi ne estas tute senbaza.
Pro tiu kompreno mi ĝis nun neniam sentis la bezonon uzi "apartamento". Se oni aliflanke kutimas uzi "loĝejo" ankaŭ por domoj, vilaoj, subpontaj ejoj ktp, tiam oni kompreneble sentas la bezonon de "apartamento". Estus bone ankoraŭ aŭdi la opinion de aliaj pri la temo.
Se iu demandus min "Kian logĝejon vi havas?", mi respondus "duĉambran" (aŭ eble pli precize "loĝejon en la dua etaĝo kun du ĉambroj aldone al kuirejo kaj banĉambro kun necesejo"). Ne venus en mian kapon respondi per "apartamento".
Amike,
Marcos
Bertilo Wennergren
> Ĝis nun estis mia impreso, ke eĉ se tio teorie eblas, oni ĝenerale ne uzus
> la vorton "loĝejo" por domo, vilao aŭ subponta tranoktejo de senhejmulo. Laŭ
> mia impreso, en la ĝenerala lingvouzo estas tiel, ke se oni scias, ke iu
> loĝas en domo, oni ne nomos tiun domon "loĝejo", sed simple "domo".
Nu, en la Zamenhofa traduko de la Malnova Testamento uziĝas sufiĉe
ofte la vorto "loĝejo". En tiu kunteksto certe ne temas pri apartamentoj.
> Tio ne
> signifas, ke domo ne povas esti loĝejo, sed nur ke la pragmatiko de la vorto
> "loĝejo" funkcias tiel, ke oni ne uzas ĝin, se oni scias, ke temas pri domo,
> vilao aŭ subponta ejo.
Sufiĉe ofte proksimume tiel ja povas funkcii. Sed ne ĉiam. Jen
ekzemplo, kiun mi trovis en Monato:
Do, nun en Aŭstrio estas 86 grandaj ventelektrejoj, kiuj liveras
elektron al la landa elektroreto. Ili jam disponigas elektron al
23 000 loĝejoj en la lando,kaj rezulte de tio oni ĉiujare evitas
aerpoluan ellason de 18 200 tunoj da karbon-dioksido.
Mi dubas, ke multaj komprenus tion tiel, ke ĉiuj el tiuj 23 000
loĝejoj estas apartamentoj. Mi vetas, ke pli-malpli ĉiuj legas
tion tiel, ke temas pri tute ĝenerala esprimo, kiu inkluzivas
ĉiajn specojn de loĝeojoj (en kiuj entute povus uziĝi elektro).
Certe neniu surpriziĝus, se montriĝus, ke ekzemple unu triono
el tiuj 23 000 loĝejoj estas unuloĝejaj domoj, dum nur du trionoj
estas apartamentaj loĝejoj.
> Kiam mi ĵus kontrolis tiun ĝisnunan impreson per serĉado de "loĝej" en la
> Tekstaro de Esperanto, mi rimarkis ke almenaŭ en la fruaj tekstoj (ĝis la
> Dua Mondmilito) estas multaj uzoj kiuj kontraŭas mian supre menciitan
> komprenon.
Jes.
> Aliflanke, en pli postaj tekstoj mi ne sukcesis trovi
> kontraŭekzemplojn kontraŭ mia kompreno, kio ja montras, ke ĝi ne estas tute
> senbaza.
Mi trovis kelkajn bestajn ekzemplojn. Jen unu:
Efektive, EU-direktivo deklaras ke ĉiuj dombestoj rajtas havi konvenan
loĝejon, sanan nutraĵon kaj taŭgan zorgadon, kiujn necesigas iliaj
naturaj bezonoj kaj specifa aktiveco ...
> Se iu demandus min "Kian logĝejon vi havas?", mi respondus "duĉambran" (aŭ
> eble pli precize "loĝejon en la dua etaĝo kun du ĉambroj aldone al kuirejo
> kaj banĉambro kun necesejo"). Ne venus en mian kapon respondi per
> "apartamento".
Sed se vi loĝus en propra domo, ĉu vi ne respondus "propran domon", se
iu demandis al vi, kian loĝejon vi havas? Ĉu vere vi respondus, ke
vi tute ne havas loĝejon?
--
Bertilo Wennergren <http://bertilow.com>
Marcos Cramer
Sed se vi loĝus en propra domo, ĉu vi ne respondus "propran domon", se
iu demandis al vi, kian loĝejon vi havas? Ĉu vere vi respondus, ke
vi tute ne havas loĝejon?
Mi certe repondus ion kiel "propran domon". Mi ja antaŭe skribis, ke domoj laŭ mi povas esti loĝejoj, nur ke oni kutime evitus la vorton "loĝejo", se oni certe scias, ke temas pri domo.
Do ankaŭ via citaĵo pri la 23 000 loĝejoj estas klarigebla per mia kompreno de la vorto.
Ĉiuokaze, mi intertempe dubas pri la indeco de linio pri "apartamento".
Amike,
Marcos
Fra Simo
Fra Simo
Andreas Kueck
> "*apartament/o*" ne ekzistas en Esperanto
Tiu chi opinio iugrade similas al tiu de Grosjean-Maupin, autoro de la
Tria Oficiala Aldono: "Multaj ghenerale (au, pli ghuste, europane)
internaciaj radikoj, kiuj, ne apartenante propre al nia lingvo, restas
fremdaj vortoj kaj, lau la 15a Fundamenta regulo, nur 'povas esti
uzataj' de la Esperantistoj. Preskau chiuj radikoj kun pseudosufiksoj
estas 'fremdaj' internaciaj vortoj, kiuj, ech oficialigitaj, tamen ne
estas asimilitaj kaj alproprigitaj al la Esperantlingva vorttrezoro."
Kontraste al chi tio tiaj vortoj lau Zamenhof apartenas al Esperanto
"jam de la unua momento de ghia naskigho." Al tiu chi Zamenhofa aserto
cetere en la Dua Oficiala Aldono resendis Cart; lau li Regul-15-vortoj
"ne bezonas 'oficialigon'".
Ghuste en la Tria Oficiala Aldono "apartamento" estis oficialigita kaj
al ghi estis oficiale atribuita uzebleco lau Regulo 15. Tiurilate la
prilingve autoritata institucio lau mi ne eraris, char tiu vorto estas
uzata ne nur en multaj Europaj lingvoj, sed ankau en la indonezia,
japana, persa kaj turka.
--
Andreas Kueck
Renato Corsetti
Ĉiuokaze, mi intertempe dubas pri la indeco de linio pri "apartamento".
Cetere, kvankam ne por "la bona lingvo" italaj esperantistoj havas tute alian problemon. Ili uzas la esperantan vorton "dom-o", kiel ili uzas la italan vorton "casa". Se ili loĝas en la kamparo "domo" signifas "memstaran konstrauĵon", se ili loĝas en la urbo "domo" signifas "apartamenton". La vorton "loghejo" ili uzas por la oficaleca kaj neniam uzata "abitazione".
Amike
Renato