Unu el la nefindiskutitaj punktoj estas pri j'aluzioj. Eble Antonio
volos prezenti c'i tie siajn obervojn.
Amike
Renato
~ ~ ~
Renato Corsetti/Korseti, Via del Castello, 1, IT-00036 Palestrina
Italujo <renato....@esperanto.org>
~ ~ ~
Mi respondas:
dankon pro la bonvenigo.
Pri jxaluzi-o (en la listo de "La bona lingvo), mi premisas, ke en itala lingvo "persiana" (persieno) kaj "gelosia" (jxaluzio) estas sinonimoj. Do, eble miaj rimarkoj naskigxas el tio, ke mi estas misgvidata de mia nacia lingvo.
Detale, mi dubas, cxu tauxgas:
1) fenestr-o-krad-o: nekongrue kun la difino de "krado" en NPIV (mankas, ja, vera interkrucigxo de la konsistigaj eroj); aux cxu eble temas pri tajperaro anstataux "kadro"?);
2) vid-o-ŝirm-il-o: sxajnas al mi, ke tio samsignifas kiel "okulsxirmilo" (ekz. por cxevaloj);
3) lat-kurten-o; sxajnas al mi, ke la termino "kurteno" ne aplikeblas al persieno (ja kurteno estas el mola materialo, krom en la kazo de "fera kurteno"...);
4) kutime mi parolas pri "persieno" aux "latsxutro", sed siavice "persieno" kaj "sxutro" estas vortoj malkonsilataj de "La bona lingvo";
5)kiom koncernas "persieno"-n, laux mi "fenestr-o-ŝirm-il-o" estas tro gxenerala termino, kiu ne montras la tipan arangxon de la horizontalaj latoj
Amike
Antonio De Salvo
Renato Corsetti skribis:
siatempe ni iom multe parolis pri c'i tiuj terminoj c'i tie, ec' kun
dissendado de fotoj flanke de hispana samideano, kiu volis montri kio vere
estas j'aluzio. Efektive eble ni ne alvenis al tro klaraj konkludoj, c'ar nun
ni hava splurajn kaj parte netauxgajn ekvivalentojn.
Ni havas nun la jenajn liniojn:
sxutr-o = fenestr-o-sxirm-il-o
persien-o --> fenestr-o-sxirm-il-o
jxaluzi-o = fenestr-o-krad-o, lign-a krad-o, vid-o-sxirm-il-o,
fenestr-o-sxirm-il-o, lat-kurten-o
Neniu el ili estas fundamenta au oficiala. Ankau' mi, se mi devus savi unu el ili, savus "sxutro".
Krad-o estas vere krad-o, c'ar nia hispana amiko konvinkis nin ke j'aluzio
estas ankau' speco de barilo kun truoj, kiun oni metas sur muro por malhelpi la
vido de tio, kio estas malantau'e.
Bonvolu proponi s'ang'ojn al tiuj tri linioj. Eble ankau' aliaj (re)donu sian
opinion. Kiu fakte estas la situacio en la japana lingvo pri c'i tiuj terminoj?
Mi respondas:
bonvolu pardoni, ke mi remalfermas diskuton pri demando, kiu versxajne jam ricevis elcxerpan respondon; sed “por sperto kaj lerno ne suficxas eterno”.
Sekve de via atentigo, mi pli profunde studis la vortojn “persieno” kaj “jxaluzio”; kaj mi malkovris, ke: 1) ili ne estas perfektaj sinonimoj, kiel mi pli frue opiniis; 2) la vorto “gelosia”, en la arkaika formo “zelosia”, estas registrita en itala lingvo jam en 1470, por indiki “kradofenestro”-n, dum la vorto “persiana” (en la signifo de ekstera fenestroklapo konsistanta el horizontalaj klinitaj latoj, fiksaj aux orienteblaj – vidu la unuan bildon) estas unuafoje registrita en 1771.
La vorto “jxaluzio” (parenca al “jxaluzo”) aludas al la fakto, ke tiu fenestrumo celis eviti ke la virinoj logxantaj en domo estus vidataj de ekstere; la vorto “persieno” dependis de la fakto, ke tiu fenestrumo igxis lauxmoda en Euxropo en la dekoka jarcento kiel ekzotajxo venanta el oriento (en gxenerala senco, Persio).
Hodiaux, en la itala lingvo oni uzas sendistinge “gelosia” kaj “persiana” por indiki la saman fenestrumon “persieno” (verdire, “persiana” estas uzata precipe en la nordo kaj la centro, “gelosia” en la sudo), aux oni rezervas la terminon “gelosia” por la plimalgranda faldklapo kiu eventuale malfermigxas en la persieno (vidu la duan bildon).
Konklude:
se oni intencas sendistinge indiki ambaux fenestrumojn, oni diru la samon cxe ambaux vortoj, sed jene:
fenestr-o-krad-o, fenestr-o-sxirm-il-o, lat-sxirmil-o
se, kontrauxe, oni volas distingi, oni diru tiel:
jxaluzio> fenestr-o-krad-o, fenestr-o-sxirm-il-o
persieno> fenestr-o-sxirm-il-o,
lat-sxirmil-o
(laux mi: 1. nuntempe persienoj tre ofte ne estas el ligno, sed el metalo; do, ne nepre lign-a krad-o; 2. vid-o-sxirmil-o estas tro gxenerala; 3. lat-kurten-o ne sxajnas kongrua kun la signifo de kurteno).
Amike
Antonio De Salvo


se, kontrauxe, oni volas distingi, oni diru tiel:
jxaluzio> fenestr-o-krad-o, fenestr-o-sxirm-il-o
> Ni atendu la kontrau'argumentojn de la aliaj, kaj la klarigojn > pri la situacio de c'i tiuj vortoj en la japana.
Iu Esperanto-japana vortaro donas al tiuj vortoj la jenajn ekvivalentojn.
shutro: syatta(el la angla "shutter")
jhaluzio: buraindo(el la angla "blind"), yoroido(lat-shirmilo)
persieno: perusya yoroido(persa lat-shirmilo)
Che ni "persya yoroido" estas arkitektura termino kiu estas preskau
neniam audata en chiutaga vivo, dum "buraindo" kaj "syatta" estas en
ghenrala uzo.
Amike,
Tadasi
Antonio De Salvo argumentas (pardonu, mi ne plu trovas lian mesag’on), ke “latkurteno” ne tau’gas kiel termino, c’ar ne temas pri vera kurteno. Tio estas vera, sed tamen tiaj s’irmiloj plenumas similan funkcion kiel kurtenoj. Mi opinias, ke ne gravas, se ili ne estas faritaj el s’tofo. Temas pri la speco de fenestro-s’irmilo, kiun oni ofte trovas en oficejoj. Mi aldonas foton.
Anna
Anna Lowenstein skribis:
>Antonio De Salvo argumentas (pardonu, mi ne plu trovas lian mesag’on), ke “latkurteno” ne tau’gas kiel termino, c’ar ne temas pri vera kurteno. Tio estas vera, sed tamen tiaj s’irmiloj plenumas similan funkcion kiel kurtenoj. Mi opinias, ke ne gravas, se ili ne estas faritaj el s’tofo. Temas pri la speco de fenestro-s’irmilo, kiun oni ofte trovas en oficejoj. Mi aldonas foton.
Mi respondas:
jes ja, sed la objekto pri kiu parolas Anna (kiel ankaux evidentigxas el la koncerna foto kaj el la angla nomo “venetian blind”) estas tute alia ajxo ol “persieno” aux “jxaluzio”: gxi estas tio, kio en la itala nomigxas “veneziana” aux “tenda alla veneziana” (= venecia kurteno), kaj en esperanto, tute prave, “latkurteno” (tiel ankaux la vortaro Minnaja).
Vidu http://www.decofinder.com/df/IT/produits/1623/Tenda-Veneziana.html
Bedauxrinde, cxe Vikipedio http://eo.wikipedia.org/wiki/%C4%B4aluzio tiu kurteno estas nomata “jxaluzio”, kio laux mi estas tute misvojiga termino (bv konsulti ankaux la anglalingvan pagxon http://en.wikipedia.org/wiki/Window_blind )
Alia tipo de latsxirmilo estas tiu, kiu en la itala nomigxas “avvolgibile”, aux “tapparella”, aux “persiana avvolgibile”, aux “tenda a rullo”, en la angla “roller shutter”, kaj en esperanto “rulsxutro” (aux - se oni volas eviti la vorton “sxutro” - “rulkurteno”):

Amike
Antonio De Salvo
Renato Corsetti skribis:
>Hazarde, farante
ion alian, mi rimarkis, ke en la Fundamento mem estas io interesa por c'i tiu
diskuto. Sub "kovr-" la Universala Vortaro prezentas "kovr-il-o (de fenestr-o)" kun la tradukoj contrevent, window shutter kaj
Fensterladen. Vidu c'e: http://www.bonalingvo.it/index.php/Gj:_K .
Tio devigas nin aldoni tiun terminon al la g'eneralaj samsignifaj esprimoj por
j'aluzio kaj persieno.
Mi respondas:
jes ja, mi konis la vorton “fenestrokovrilo”, sed laux mi gxi ne respondas al “persieno” aux “jxaluzio”; temas pri tute gxenerala vorto por indiki fenestrumon, kovrilon de fenestro (en la itala, kiun Renato komprenas, gxi estas “imposta” aux “scuro”).
Persienoj kaj jxaluzioj sendube utilas por kovri fenestrojn kaj sxirmi kontraux ekstera lumo; sed dirante “fenestrokovrilo” mi neniel klarigas la apartan konsiston de jxaluzio (fenestrokrado) aux persieno (latsxutro, latsxirmilo).
Konklude, laux mi oni ne povas indiki “fenestrokovrilo” kiel egalvalora al “jxaluzio” kaj “persieno”; aux oni ja povas tion fari, kondicxe ke oni konsciu, ke “fenestrokovrilo” estas tre gxenerala termino, kvazaux oni pretendus ke cxiuj “hundoj” estas “pudeloj” (cxiuj pudeloj estas hundoj, sed ne inverse; same cxiuj jxaluzioj/ persienoj estas fenestrokovriloj, sed ne cxiuj fenestrokovriloj estas jxaluzioj/ persienoj).
Amike
Antonio De Salvo
jes ja, mi konis la vorton “fenestrokovrilo”, sed laux mi gxi ne respondas al “persieno” aux “jxaluzio”; temas pri tute gxenerala vorto por indiki fenestrumon, kovrilon de fenestro (en la itala, kiun Renato komprenas, gxi estas “imposta” aux “scuro”).
Persienoj kaj jxaluzioj sendube utilas por kovri fenestrojn kaj sxirmi kontraux ekstera lumo; sed dirante “fenestrokovrilo” mi neniel klarigas la apartan konsiston de jxaluzio (fenestrokrado) aux persieno (latsxutro, latsxirmilo).
cxiuj jxaluzioj/ persienoj estas fenestrokovriloj, sed ne cxiuj fenestrokovriloj estas jxaluzioj/ persienoj).
Antonio:
jes ja, mi konis la vorton "fenestrokovrilo", sed laux mi gxi ne respondas al "persieno" aux "jxaluzio"; temas pri tute gxenerala vorto por indiki fenestrumon, kovrilon de fenestro (en la itala, kiun Renato komprenas, gxi estas "imposta" aux "scuro").
Renato:
Bone.
Antonio:
Persienoj kaj jxaluzioj sendube utilas por kovri fenestrojn kaj sxirmi kontraux ekstera lumo; sed dirante "fenestrokovrilo" mi neniel klarigas la apartan konsiston de jxaluzio (fenestrokrado) aux persieno (latsxutro, latsxirmilo).
Renato:
Bone.
Antonio:
cxiuj jxaluzioj/ persienoj estas fenestrokovriloj, sed ne cxiuj fenestrokovriloj estas jxaluzioj/ persienoj).
Renato:
Vi pravas, sed la problemo en nia multnacia mondo estas konvinki hispanon kaj
japanon pensi pri la sama
afero, kiam oni diras: j'aluzio.
Antonio:
bone. Sed restas la fakto, ke unu afero estas “fenestrokovrilo”, kaj alia “jxaluzio/ persieno”. Mi aldonas bildon pri fenestro, cxerpitan el la “Dizionario visuale Zanichelli italiano-inglese” (Bildvortaro itala-angla de eldonejo Zanichelli), kie la du ajxoj estas klare elmontrataj, respektive maldekstre (imposta – shutter - fenestrokovrilo) kaj dekstre (persiana – jalousie – latsxutro/ latsxirmilo).
Amike
Antonio De Salvo

- persieno (ekstera) --> fenestrosxirmilo
el horizontalaj formoveblaj latoj
- latarpordego (ekstera) --> pordego el
formoveblaj vertikalaj latoj
- jxaluzio (ekstera) -->
fenestrosxirmilo el horizontalaj kline fiksaj latoj
- klinebla jxaluzio (ekstera) --> fenestrosxirmilo el
klineblaj latoj (vertikale/horizontale)
- sxutro (ekstera) --> fenestrosxirmilo
- interna sxutro --> lumsxirmilo
- venecia kurteno (interna aux ekstera) --> fenestrokurteno el klineblaj
kaj horizontale faldeblaj latoj
- vertikala lamenkurteno (interna) --> fenestrokurteno el
klineblaj kaj vertikale faldeblaj lamenoj
Kaj oni povus dauxrigi
J-K Rinaldo el Padova.IT
Efektive la konstrutekniko nuntempe liveras malsammodelojn de sxirmiloj
kaj kurtenoj:
Sed restas la fakto, ke unu afero estas “fenestrokovrilo”, kaj alia “jxaluzio/ persieno”. Mi aldonas bildon pri fenestro, cxerpitan el la “Dizionario visuale Zanichelli italiano-inglese” (Bildvortaro itala-angla de eldonejo Zanichelli), kie la du ajxoj estas klare elmontrataj, respektive maldekstre (imposta – shutter - fenestrokovrilo) kaj dekstre (persiana – jalousie – latsxutro/ latsxirmilo).
Kiam usonano diras “kafo” kaj italo diras “kafo” ili pensas pri tute alia trinkaj’o. Tio ne signifas, ke en Esperanto ni bezonas apartan vorton por c’iu malsama speco de kafo, kiu ekzistas en la mondo! Kaj cetere, kiam anglo au’ au’stro petas kafon en kafejo, tio au’tomate supozigas aldonon de lakto – se oni deziras g’in sen lakto oni devas diri “nigra kafo”, almenau’ en la angla. Sed tiajn naciajn diferencojn ni devas akcepti en Esperanto, alie la vortaro farig’us ampleksa kiel enciklopedio.
Same, ni ne povas havi malsamajn vortojn por c’iuj diversaj specoj de fenestro-kovriloj, kiajn oni havas en Italujo, Svisujo ks. Eble se ni malfermus fabrikon de fenestroj, ni bezonus elpensi c’iujn el la subaj vortoj (vidu la bildon sube), kaj povus esti, ke niaj solvoj en la praktiko estus tute malsamaj ol tiuj, kiujn ni inventas nun en niaj studoc’ambroj. Rilate al la du specoj de fenstrokovriloj/s’utroj bilidigitaj sube, mi en la angla c’iam uzas la vorton “shutter”, kaj nur tion mi au’dis de miaj anglalingvaj amikinoj log’antaj en Italujo. Mi neniam au’dis la vorton “jalousie”, kiu aperas en Duden, kaj ne scius kiel prononci g’in – (mi tamen j’us trovis g’in en mia angla vortaro, sed certe g’i ne estas vorto normale uzata). Mi devas konfesi, ke en Esperanto mi normale uzas la vorton “s’utro”, vers’ajne pro influo de la angla, sed kiam mi volis uzi tiun vorton en “La s’tona urbo”, Claude Piron kontrau’is g’in, kaj proponis anstatau’e “fenestroklapoj”.
Lau’ mi Esperanto ne normale bezonas apartajn vortojn por distingi c’u fenestrokovrilo estas kun au’ sen latoj; la sola decidenda afero nun estas c’u la koncerna aj’o g’enerale nomig’u “fenestrokovrilo”, “fenestroklapo”, “s’utro” au’ alie. Se necese, oni povus enkuntekste aldoni priskribon de la speco “ital-stila”, “svisa”, “kun latoj” ktp.
Mi aldonas pag’on el “Esperanta Bildvortaro” de Eichholz – vi vidos, ke li uzis kaj la vorton “s’utro” kaj “persieno” – tamen liaj solvoj estis malsamaj ol tiuj, pri kiuj ni nun diskutas. Mi ne aparte fidas Eichholz, cetere, sed nur montras la pag’on por vidigi, ke c’iu havas sian apartan opinion pri la afero!
Anna

Mi grandparte samopinias kiel Anna.
Kiam ne estas necese precizigi pri kiu speco de fenestrokovrilo temas, oni povas senprobleme limigxi je “sutro” aux “fenestrokovrilo” (alia demando estas, se oni devas mendi materialon cxe fabriko aux vendisto).
Estu al mi permesate rakonti pri tio personan anekdoton.
Mi neniam vizitis regulan esperanto-kurson, tamen je 16 jaroj mi ricevis la plej altan (triagradan) diplomon de la Itala Esperanto-Instituto, cxar mi flue paroladis la lingvon, danke al cxiutagaj kaj longedauxraj babiloj en esperanto kun Sinjorino Carolina Minio Paluello Minnaja (patrino de Nicola kaj Carlo Minnaja). Cxiufoje kiam mi eniris sxian domon, sxi diris al mi: “bonvolu levi la sxutron”, kaj mi tuj obeis, levante la “lev-sxutron”, la solan tipon de fenestrokovrilo ekzistanta en la cxambro, sen ke oni bezonu klarigi al mi, ke temas pri “lev”sxutro!
Pri “fenestroklapoj” mi havus kelkajn hezitojn, cxar unuflanke temas pri gxenerala termino, sed aliflanke gxi estas tro limigita, cxar gxi rilatas nur al la hipotezo ke la fenestrokovrilo havas klapojn, dum tio ne veras por pluraj specoj de fenestrokovriloj (ekz. rulsxutro, levsxutro).
Pri la Bildvortaro de Eichkolz… prefere ni ne parolu.
Amike
Antonio De Salvo
Da:
la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di Anna Lowenstein
Inviato: mercoledì 14 maggio 2008
10.03
A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: (la bona lingvo) R: (la
bona lingvo) R: jxaluzi-o kaj persien-o
Do, evidente ankau’ Carolina Minnaja uzis la vorton “s’utro”. G’i trovig’as ankau’ en la angla-Ea vortaro de Wells, kiun mi multe pli fidas ol PIV. Mi persone emus pensi, ke g’i estas utila vorto por diversspecaj eksteraj fenestro-kovriloj.
Anna
Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di Antonio De Salvo
Inviato: mercoledì 14 maggio 2008
15.41
A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: (la bona lingvo) R:
jxaluzi-o kaj persien-o
Anna Lowenstein skribis:
>Do, evidente ankau’ Carolina Minnaja uzis la vorton “s’utro”. G’i trovig’as ankau’ en la angla-Ea vortaro de Wells, kiun mi multe pli fidas ol PIV. Mi persone emus pensi, ke g’i estas utila vorto por diversspecaj eksteraj fenestro-kovriloj.
Mi respondas:
fakte jes; kaj tio des pli valoras, cxar sinjorino Minnaja estis tre severa koncerne lingvajn demandojn.
Gxis
Antonio
Da: la-bona...@googlegroups.com
[mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per
conto di Antonio De Salvo
Inviato: mercoledì 14 maggio 2008
15.41
Mi neniam vizitis regulan esperanto-kurson, tamen je 16 jaroj mi ricevis la plej altan (triagradan) diplomon de la Itala Esperanto-Instituto, cxar mi flue paroladis la lingvon, danke al cxiutagaj kaj longedauxraj babiloj en esperanto kun Sinjorino Carolina Minio Paluello Minnaja (patrino de Nicola kaj Carlo Minnaja). Cxiufoje kiam mi eniris sxian domon, sxi diris al mi: “bonvolu levi la sxutron”, kaj mi tuj obeis, levante la “lev-sxutron”, la solan tipon de fenestrokovrilo ekzistanta en la cxambro, sen ke oni bezonu klarigi al mi, ke temas pri “lev”sxutro!
fakte jes; kaj tio des pli valoras, cxar sinjorino Minnaja estis tre severa koncerne lingvajn demandojn.
J-K Rinaldo
- persieno (ekstera) --> fenestrosxirmilo el horizontalaj formoveblaj latoj
(ordinare, la latoj de persieno ne estas formoveblaj, sed fiksaj)
- sxutro (ekstera) --> fenestroklapo
(fenestroklapoj estas sxutroj, sed sxutroj ne cxiam estas fenestroklapoj)
Gxis
Antonio De Salvo
-----Messaggio originale-----
Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com]
Per conto di Giancarlo Rinaldo di Padova
Inviato: giovedì 15 maggio 2008 20.31
A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: (la bona lingvo) fenestrosxirmiloj
Konsiderinte la rimarkojn, tamen restas komunaj jenaj fenestrosxirmiloj:
- jxaluzio (ekstera) --> fenestroklapo el klinaj horizonatalaj latoj
Laux mia opinio, versiklo ne sinonimas kun linio, skriblinio.
Mi premisas, ke la divido de la Biblio (Malnova kaj Nova Testamento) en
versiklojn ne estas originala, pratempa: fakte, tiu divido estas elpensajxo
de la deksesa jarcento; kontrauxe, Korano naskigxis jam kun divido en
cxapitrojn (suraojn) kaj versiklojn (interkrampe: ne estas gxusta la difino
de "surao" en NPIV, cxar ja la baza/ unuopa mesagxo/ rivelajxo de Korano ne
estas surao, sed versiklo).
Versiklo povas havi tre malsimilajn longojn; certe gxi ne nepre egalas al
linio. Temas pri baza unuo, konvencia en la kazo de Biblio, denaska cxe
Korano, por kiu - se oni ne volas uzi la fakan nomon "versiklo" - oni povas
uzi la simplan vorton "verseto", kiel faras ekz. la Reta Vortaro
http://reta-vortaro.de/revo/art/komenc.html
kaj Vikipedio http://eo.wikipedia.org/wiki/Set
aux "versego", laux la granda Religia Terminaro de Armando Zecchin
http://www.ueci.it/tekstoj/kompendio_index.htm
aux "paragrafeto", laux
http://ertia2.free.fr/Niveau2/Dictionnaire/francais_esperanto.htm
Amike
Antonio De Salvo
>"verseto"
>"versego"
>"paragrafeto"
Mi aldonis provizore c'i tiujn proponojn al la linio pri versiklo.
Kion opinias la aliaj?
Mi pripensis la aferon surbaze de la argumentoj de Antonio kaj la
difino en PIV, kaj venis al jena konkludo:
Mi konsentas kun Antonio ke "linio" kaj "skriblinio" ne taugas, do ni
tute forigu tiujn du alternativojn el nia listo. Plej taugas
"paragrafeto", eble ankau "versego", sed ne "verseto" (char temas pri
io pli longa ol kutima verso). Do la linio povus aperi jene:
versikl-o (en la Biblio, Korano, ktp.) -->paragraf-et-o, vers-eg-o
Lau mi tre gravas forigi netaugajn alternativojn, precipe kiam ni jam
mencias pli taugajn. Ni ne plenigu niajn listojn per troaj
alternativoj, el kiuj multaj ne estas taugaj. Pli bone estas limigi
sin al kelkaj taugaj alternativoj. Chi-kaze la du chi-supraj
alternativoj tute sufichas.
Amike,
Marcos
Laux mi, "ululi" rilatas (precipe, aux ecx ekskluzive) al hundoj kaj lupoj;
gxi egalas al "longe kaj gxeme bojegi", do mi dirus:
gxem-boj-eg-i
Laux NPIV, "ululi" koncernas ankaux la blekon de strigo.
En itala lingvo, verdire, strigo havas alian blekon ol la kriego de hundo
kaj lupo (mi konfesas, ke mi en cxi tiu okazo eklernis la italan vorton
"bubolare"); vidu (kun bildoj) http://www.locuta.com/vocian.html
Se ni kredu je NPIV, ni diru ankaux "strige bleki" (versxajne, estus
netauxge paroli pri "kanto" de strigo), tamen aldonante klarigon pri la du
diversaj situacioj (respektive, hundo/ lupo kaj strigo).
Amike
Antonio De Salvo
-----Messaggio originale-----
Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com]
Per conto di Marcos Cramer
Inviato: domenica 18 maggio 2008 12.12
A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: (la bona lingvo) Re: versiklo
Mi legas en "La bona lingvo":
verb-o [fun] = i-vort-o, far-vort-o, ag-vort-o
Mi demandas: kial nur "far-" kaj "ag"-vorto?
Laux mia kompreno, verbo povas ankaux montri staton (ankaux "esti" estas
verbo).
Cxe-okze, mi konfesas ke la klarigo pri "verbo" en NPIV sxajnas al mi simpla
volapukajxo.
Amike
Antonio De Salvo
Gxis
Antonio De Salvo
Ni iam diskutis nomojn por gramatikaj kategorioj (substantivo,
adjektivo, verbo, ktp). Mi pensas, ke ni ne venis al tre firma
konkludo.
> Mi demandas: kial nur "far-" kaj "ag"-vorto?
> Laux mia kompreno, verbo povas ankaux montri staton (ankaux "esti" estas
> verbo).
Sendube. Teorie, verbo povas montri ion ajn. Mi pensas, ke nuntempaj
lingvistoj emas diri, ke verbo estas vorto kiu kondutas gramatike kiel
verbo.
Tamen, la mense kerna senco de verbo estas io, kio montras agon/faron
au simile. Krome, en (almenau iuj) lingvoj, kiuj havas propran vorton
por verbo kaj ne pruntas la radikon 'verb', ghi ghenerale bazighas sur
la ideo de ago. Ekz., en la hebrea 'verbo' estas פועל po`al, vorto
derivita per la radiko de la vorto 'agi/labori'.
--
Adam Raizen <adam....@gmail.com>
Got sente?
Detlef Karthaus skribis:
En la angla "ululate" estas ankaux uzata en arabaj landoj kie virinoj ululas por esprimi gxojon aux malgxojon en solenaj festoj.
Laux artikolo en la angla vikipedio gxi estas ankaux uzata en certaj afrikaj muzikstiloj.
Mi respondas:
La cxefa indiko, en la menciita anglalingva pagxo, estas:
An ululation is a long, wavering, high-pitched sound resembling the howl of a dog or wolf. It is an onomatopoetic word derived from Latin.
Principe, do, sxajnas konfirmite, ke “ululi” rilatas cxefe al hundoj kaj lupoj, kiam ili kriegas (“ululi” estas parenca al “hurli”).
Cxe-okaze, mi eklernis, ke efektive ankaux strigoj ululas: la latina nomo de strigo (alucus, itale allocco) estas parenca al “ululare = ululi”.
En figura senco, certe oni povas apliki la vorton “ululi” (respektive “hurli”, “kriegi”) al manifestadoj de dolorsentoj, au al kriegataj kantoj (en itala lingvo oni difinas “urlatore” = hurlanto, krieganto, iun specialan tipon de kantisto, kiu kantas kriegante).
Konklude, mi dirus:
ulul-i > ĝem-boj-eg-i (hundoj, lupoj), strige-blek-i (strigoj), (plor)kri-eg-i (lamentantaj homoj), (gxoj)kri-eg-i (gxojantaj homoj), krieg-i (kantistoj).
Se tiom da tradukoj sxajnas tromultaj, mi limigxus je: kriegi.
Gxis
Antonio De Salvo
>Laux mia kompreno, verbo povas ankaux montri staton (ankaux "esti" estas
>verbo).
Mi aldonis stat- al la ekvivalentoj.
dankon, korektita.
renato
>versikl-o (en la Biblio, Korano, ktp.) -->paragraf-et-o, vers-eg-o
Bone (mi rimarkis ankau' la konsenton de Antonio).
>Lau mi tre gravas forigi netaugajn alternativojn, precipe kiam ni jam
>mencias pli taugajn.
En ordo. Tio, kio okazas en nia listo estas ke kiam okazas la unua
diskuto oni proponas plurajn alternativojn kaj mi registras c'iujn,
sed certe en posta stadio oni rekutu ilin.
Amike
Renato
gxem-boj-eg-i
>En la angla "ululate" estas ankaux uzata en arabaj landoj kie
>virinoj ululas por esprimi gxojon aux malgxojon en solenaj festoj.
>Laux artikolo en la angla vikipedio gxi estas ankaux uzata en certaj
>afrikaj muzikstiloj.
Certe, sed tiuj uzoj estas iom apartaj. Oni povas inventi kunmetitan
vorton, kiam oni bezonas g'in.
Mi ne povas pensi nun pri tau'ga vorto por la arabaj virinoj.
ulul-i > gxem-boj-eg-i (hundoj, lupoj), strige-blek-i (strigoj), (plor)kri-eg-i (lamentantaj homoj), (gxoj)kri-eg-i (gxojantaj homoj), kri-eg-i (kantistoj).
Mi respondas:
unu plian fojon mi pardonpetas, ke mi remalfermas jam okazintan diskuton,
pri kiu kiel "novulo" de la listo mi ne estis informita.
Mi taksas tre pli tauxga ol la difino de "verbo" en NPIV, la difinon de tiu
sama vorto en PIV (1970): vortspeco, signanta ies agon aux staton.
En itala lingvo, ecx oni diras, ke verbo signas tri aferojn: agon, staton
kaj farigxon.
Mi konscias, tamen, ke versxajne ne cxiuj lingvoj havas samajn principojn
aux rigardas la aferojn el la sama vidpunkto. Ekzemple, estas konate, ke la
vorto "verbo" venas el la latina "verbum", tio estas "vorto", cxar gxi estas
"la vorto" en eminenta senco; nu, la biblia (malnovhebrea) termino "dabar"
signifis cxu "vorto" cxu "ajxo", dum la latina termino "verbum" (per kiu oni
tradukas "dabar") rilatas nur al la vorto, kaj nete distingigxas disde "res"
(ajxo).
Konklude:
se ne estas pli bona solvo, mi akceptus "ag-vorto", dum mi dauxre restas
dubema pri "far-vorto".
Amike
Antonio De Salvo
Mi respondas:
malgraux cerbumado, mi ne sukcesis diveni, kio kasxigxas malantaux la vorto
"rekutu".
Helpon, mi petas!
Amike
Antonio De Salvo
>se ne estas pli bona solvo, mi akceptus "ag-vorto", dum mi dauxre restas
>dubema pri "far-vorto".
Lau' mi far-vorto kaj ag-vorto estas pli malpli inters'ang'eblaj. Mi
demandas min, c'u ni restu c'e ag-vort-o au' c'u ni transiru al la
pli longa ag- aux stat-vorto: Mi un ec' rimarkas, ke stat-vorto povas
esti miskomprenebla, c'ar "felic'a" certe estas stat-vorto.
Amike
Fakte "reduktu". Pardonu!
Krome, iuj lingvoj ("aktivaj-stataj lingvoj") distingas gramatike
inter aktivaj (agant-havaj) verboj kaj stataj verboj (kiuj estas
verboj kaj ne stataj adjektivoj).
Verses
It is presently unknown how early the Hebrew verse divisions were
incorporated into the books that were later chosen as part of the Biblical
canon. However, it is beyond dispute that for at least a thousand years the
Tanakh has contained an extensive system of multiple levels of section,
paragraph, and phrasal divisions that were indicated in Masoretic
vocalization and cantillation markings. One of the most frequent of these
was a special type of punctuation, the sof passuq, symbol for a full stop or
sentence break, resembling the colon mark (:) of English and Latin
orthography. With the advent of the printing press and the translation of
the Bible into English, Old Testament versifications were made that
correspond predominantly with the existing Hebrew full stops, with a few
isolated exceptions. A product of meticulous labour and unwearying
attention, the Old Testament verse divisions stand today in essentially the
same places as they have been passed down since antiquity. Most attribute
these to Rabbi Isaac Nathan around 1440.[2]
The first person to divide New Testament chapters into verses was Italian
Dominican biblical scholar Santi Pagnini (1470-1541), a system that was
never widely adopted.[3] Robert Estienne created an alternate numbering in
his 1551 edition of the Greek New Testament. The first English New Testament
to use the verse divisions was a 1557 translation by William Whittingham (c.
1524-1579). The first Bible in English to use both chapters and verses was
the Geneva Bible published shortly afterwards in 1560. These verse divisions
soon gained acceptance as a standard way to notate verses, and have since
been used in nearly all English Bibles.
Unlike the Hebrew of the Old Testament, the structure of the Greek language
makes it highly susceptible to being broken up into divisions that would be
syntactically inappropriate and even contrary to the sense of the passage.
Inexact apportionment of the Greek into verses therefore could easily have
obscured the intent, relation, emphasis and force of the words themselves,
and thus elicited the most strenuous objections of theologians. The
retention of Robert Estienne's verse divisions essentially without
alteration is a tribute not only to the inherent utility of his contribution
to Bible study, but also to his excellent knowledge of the scriptures and
grasp of the fine points of the ancient Greek language.
>Teorie oni povus nomi ilin "frazoj" en Esperanto.
Rigardante la Koranon, efektive temas pri kompletaj frazoj plej ofte.
> En la angla oni nomas ilin simple versoj.
Kiel vi esperantigus tiujn specialajn versojn, pri kiuj temas la
anglalingva vikipedia artikolo "versicle"?
http://en.wikipedia.org/wiki/Versicle
Danke
Dirk
-----Messaggio originale-----
Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com]
Per conto di Dirk Bindmann
Inviato: domenica 18 maggio 2008 23.25
A: Anna Lowenstein
Oggetto: (la bona lingvo) Re: versiklo
> Mi neniam au'dis tiun anglan vorton "versicle", sed lau' la priskribo ne
> temas pri la Esperanta "versiklo".
Mi interpretas la aferon alie: Waringhien au alia vortaristo ie trovis
la vorton, miskomprenis ghin kaj tial inventis maltrafan difinon.
Fakuloj eble difinus la terminon jene: enkonduka au instiga verso en
kristana liturgio.
En reala lingvo de nefakuloj taugas eble "liturgia instigoverso" au
simile. Chiukaze la afero ne apartenas al la chiutaga vivo. Do eble ne
indas multa cerbumado.
Kore
Dirk
>Teorie oni povus nomi ilin "frazoj" en Esperanto.
Renato:
>Rigardante la Koranon, efektive temas pri kompletaj frazoj plej ofte.
Antonio:
1) tutcerte, oni ne povas uzi "frazo" per la versoj de Biblio, cxar nur
kelkfoje unu verso konsistas el nur unu frazo (ekzemple, Genezo 1,1: "En la
komenco Dio kreis la cxielon kaj la teron"), sed plej ofte gxi konsistas el
pluraj frazoj (ekzemple, la tuj posta Genezo 1,2: "Kaj la tero estis
senforma kaj dezerta, kaj mallumo estis super la abismo; kaj la spirito de
Dio sxvebis super la akvo" entenas tri frazojn).
2) des malpli tauxgas "frazo" cxe Korano. Malgraux zorga trafoliumado, mi
renkontis preskaux nur ampleksajn versojn, kiuj entenas plurajn
frazojn(cxapitro 5, verso 111 ampleksas ne malpli ol 15 frazojn!).
Amike
Antonio De Salvo
> Tamen, la mense kerna senco de verbo estas io, kio montras agon/faron
> au simile. Krome, en (almenau iuj) lingvoj, kiuj havas propran vorton
> por verbo kaj ne pruntas la radikon 'verb', ghi ghenerale bazighas sur
> la ideo de ago. Ekz., en la hebrea 'verbo' estas פועל po`al, vorto
> derivita per la radiko de la vorto 'agi/labori'.
En la japana, "verbo" estas "doo-si"(agi/fari- vorto).
Amike,
Tadasi
---------------------------
SAKA Tadasi
Nisi-marunouti 19-16
Tu-si, Mie-ken
514-0035 Japanio
Adam Raizen :
> Tamen, la mense kerna senco de verbo estas io, kio montras agon/faron
> au simile. Krome, en (almenau iuj) lingvoj, kiuj havas propran vorton
> por verbo kaj ne pruntas la radikon 'verb', ghi ghenerale bazighas sur
> la ideo de ago. Ekz., en la hebrea 'verbo' estas פועל po`al, vorto
> derivita per la radiko de la vorto 'agi/labori'.
En la japana, "verbo" estas "doo-si"(agi/fari- vorto).
Amike,
Tadasi
---------------------------
.asx
>En la germana "verbo" estas "Zeitwort" - tempovorto. En verbo cxu
>aga aux stata oni indikas la tempon.
Vere, sed mi havas la impreson, ke "tempo-vorto" en Esperanto c'efe
pensigus pri vortoj rilataj al tempo.
Amike
>en la hebrea 'verbo' estas po`al, vorto > derivita per la radiko de
>la vorto 'agi/labori'.
Same en la araba: fi'l.
> En la japana, "verbo" estas "doo-si"(agi/fari- vorto).
Dankon, Tadasi.
1) tutcerte, oni ne povas uzi "frazo" per la versoj de Biblio. . .
2) des malpli tauxgas "frazo" cxe Korano.
Antonio:
1) tutcerte, oni ne povas uzi "frazo" por la versoj de Biblio. . .
2) des malpli tauxgas "frazo" cxe Korano.
Renato:
Do, ni estas ree c'e la komenco. Tamen frazo povas esti, lau' REVO:
Kunajxo da vortoj prezentanta kompletan sencon: simpla frazo (konsistanta el ununura propozicio);
kompleksa frazo (plurpropozicia);
kaj do en la senco de malsimpla frazo, g'i povus esti uzata. Eble
ankorau' pli bona estas "Alineo":
En proza teksto, struktura peco havanta unuecon stilan
aux pensan, pli granda ol frazo kaj malpli granda ol cxapitro aux sekcio,
apartigita per speciala liniarangxo.
Antonio:
laux mia kompreno, malsimpla frazo konsistanta el pluraj propozicioj estas sendependa propozicio, kiu havas unu aux plurajn dependajn propoziciojn: ekzemple, “mi esperas, ke cxi tiu diskuto estos tiel fruktodona, ke gxi havigos bonajn rezultojn”.
Sincere dirite, mi ne sukcesas difini “malsimpla frazo” tiujn versojn de Biblio, kie la propozicioj estas dividitaj per dupunkto aux ecx per fina punkto. Des malpli tio eblas, laux mi, cxe Korano.
“Alineo” estas akceptebla cxe Korano, sed ne ne cxe Biblio, cxar en cxi tiu lasta gxenerale mankas la “speciala liniarangxo”.
Konklude:
entute, aux oni lasu “versiklo”, aux oni diru (kiel propronate de Anna) “verso”, sen distingo cxu temas pri vers(et)o aux vers(eg)o, aux oni diru “paraf(et)o”.
Amike
Antonio De Salvo
Tia estas ankaux mia impreso.
> Mi pensas, ke nuntempaj
> lingvistoj emas diri, ke verbo estas vorto kiu kondutas gramatike kiel
> verbo.
Nu, tio eble estas troigo; oni eble diras, ke verbo estas vorto, kiu
funkcias kiel kerno de predikato, kaj kiu havas certan paradigmon.
> Tamen, la mense kerna senco de verbo estas io, kio montras agon/faron
> au simile. Krome, en (almenau iuj) lingvoj, kiuj havas propran vorton
> por verbo kaj ne pruntas la radikon 'verb', ghi ghenerale bazighas sur
> la ideo de ago.
Tio estas vera. Tamen, en la germana oni povas nomi la verbon "Zeitwort"
(tempvorto), aludante al tio, ke gxi estas konjugaciata laux tempoj. La
latina vorto "verbum" simple signifas "vorto".
La plejparton de la kurantaj gramatikaj terminoj oni laux mia scio inventis
dum la nov-platonisma epoko en la greka lingvo. La elirpunkto ne estis
strikte gramatika analizo, sed eble filozofiaj konsideroj bazitaj pli sur
"prototipaj" signifoj ol sur sintaksaj funkcioj aux morfologiaj trajtoj.
Cxar la sintakso kaj la morfologio tre varias de unu lingvo al alia, mi
supozas, ke ni povas akcepti la internacie konatajn terminojn kiel
"etikedojn". Tiuj terminoj estas latinaj tradukoj - kelkfoje eraraj - de
tiuj grekaj. Se iu cxi-liste scias pri rete alirebla teksto pri la origino
de la gramatikaj terminoj, mi kun danko ricevus informon pri tio.
Amike,
Otto
Tiu priskribo povus validi ankaux por la norvega - kun la kroma kompliko, ke
tradicie oni nomas poeman verson "strofe", tiel ke la signifoj de "strofe"
kaj "vers" en la norvega estas inversaj (ne "in-versaj"!) ol tiuj de la E-aj
"strofo" kaj "verso". Do, kiam mi, farante la busxan parton de la Elementa
Ekzameno pri Esperanto, estis petita legi la unuan strofon de "La Espero",
mi diris nur: "En la mondon venis nova sento" - kaj haltis. Poste oni
komprenigis al mi, ke mi legu la tutan strofon laux E-a signifo. En
literatur-sciencaj medioj norvegaj oni tamen insistas pri la internaciaj
signifoj de "strofo" kaj "verso". Oni sukcesis nur modere. Iuj norvegoj nun
scias la diferencon inter strofaj kaj ne-strofaj poemoj, kaj ili ecx scias,
ke soneto havas 4 strofojn: 2 4-versajn kaj 2 3-versajn. Sed religia himno,
kanto uzata por komuna kantado k.s. ankoraux havas tiom da "versoj" =
strofoj. Verson oni nomas "linio" aux "verslinio", kaj biblian "versiklon"
oni nomas "vers".
Otto
Oni povas kulpigi Waringhien-on pri multo, sed versxajne ne pri tio. La
hispanaj biblioj havas "capítulos" kaj "versículos".
Otto
>ni povas akcepti la internacie konatajn terminojn kiel
>"etikedojn".
Bone. Fakte en la linio pri verbo oni havas la indikon =, kio
signifas: "se vi volas uzi la radikon "verb-", vi rajtas, sed jen
eblaj alternativoj".
amike
Renato
entute, aux oni lasu “versiklo”, aux oni diru (kiel propronate de Anna) “verso”, sen distingo cxu temas pri vers(et)o aux vers(eg)o, aux oni diru “paraf(et)o”.
Anna:
Dependas kiel oni interpretas la vorton "frazo". Lau' mi, frazo etendig'as
inter unu punkto kaj la posta. Tion, kion vi nomas "frazo", mi nomus
"frazero" au' "subfrazo".
Anna
Antonio:
entute, aux oni lasu "versiklo", aux oni diru (kiel propronate de
Anna) "verso", sen distingo cxu temas pri vers(et)o aux vers(eg)o,
aux oni diru "paraf(et)o".
Renato:
La sola afero, pri kiu ni konsentas, s'ajnas esti "paragrafeto".
Anna:
C’u vere?! Mi apenau’ povas imagi pastron, kiu dirus, ”La teksto de la nuna prediko estas Genezo c’apitro 2, paragrafeto 6.” Se ni tro malproksimig’os de la kutima uzado, la homoj tute ne atentos nin – tial mi opinias, ke ni preferu diru “Verso”. Sed, se ni volas resti interne de la vortfaraj reguloj de Esperanto, mi opinias, ke estus preferinde paroli pri c’apitroj kaj c’apitreroj.
Anna
Lau mia kompreno ne temas simple pri bibliaj versoj. Por difino fakte
ne gravas la aparteno al biblio; gravas nur la funkcio de la verso en
liturgio. Ne chiu verso en liturgio estas versiklo, sed nur tiuj,
kiujn sekvu korusaj respondoj.
Mi serchis ekzemplojn en katolika "libro de la horoj", kiun uzas
precipe monakoj por iliaj regulaj preghadoj. En ghi chiuj versikloj
estas markitaj per speciala signo (http://www.decodeunicode.org/de/versicle).
La versiklojn kantas chefpreghanto. Post la versiklo sekvas responda
verso, kiun kantas koruso. (Ankau tiaj respondoj estas markitaj per
speciala signo: http://www.decodeunicode.org/de/response)
Ekzemple:
V/. Dio, venu al ni kaj helpu!
R/. Sinjoro, rapidu kaj helpu nin!
Do, nur la unua verso estas versiklo. Evidente iuj homoj, kiuj
okupighas pri liturgioj, volas distingi versiklajn versojn de aliaj
versoj. Kaj same evidente tiu distingo havas tradicion, char ekzistas
ech speciala unikoda signo por versiklomarkado.
Kore kaj ateiste
Dirk
Alia afero estas la instiga versiklo, kiu estas ekkantata de la solkantisto
de psalmoj en la "Liturgio de la Horoj", kaj prirespondata de la fideluloj
(gxuste pro cxi tiu formo de ekkanto-respondo oni parolas pri "responsoria
psalmo"). Gxi ne nepre koincidas kun plena verso de psalmo. Ekzemple, en la
teksto menciita de Dirk Bindmann
(V/. Dio, venu al ni kaj helpu!
R/. Sinjoro, rapidu kaj helpu nin!),
aux:
C: Dio, atentu helpi min.
K: Rapidu subteni min.
http://b-eichkorn.homepage.t-online.de/ADORU11.html
la originala psalma verso (psalmo 69/70, 1) entenas ambaux frazojn:
Volu, ho Dio, savi min;
ho Eternulo, rapidu helpi min
Konklude:
se oni malakceptas "versiklo", ni restu cxe "verso", la plej simpla kaj
gxenerala vorto, sen rompi al ni la kapon por difini la longon kaj la
funkcion de la divid-unuoj.
Plia afero, kiun oni devas konsideri, estas la neceso ne tro distancigxi de
la nacilingvaj esprimoj (uzante, ekzemple, "paragrafo" aux "cxapitrero")
Amike
Antonio De Salvo
-----Messaggio originale-----
Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com]
Per conto di Dirk Bindmann
Inviato: lunedì 19 maggio 2008 18.02
A: Pilar Otto
Oggetto: (la bona lingvo) Re: R: (la bona lingvo) Re: versiklo
>Evidente iuj homoj, kiuj okupighas pri liturgioj, volas distingi
>versiklajn versojn de aliaj
>versoj. Kaj same evidente tiu distingo havas tradicion, char
>ekzistas ech speciala unikoda signo por versiklomarkado.
Se mi estus mortinta hierau' mi neniam estus suspektinta, ke io tia
ekzistas, sed mi volonte kredas vin. C'u la distingo povus esti inter
"instiga verso" kaj "responda verso"?
Amike
Renato
Se ni tro malproksimig’os de la kutima uzado, la homoj tute ne atentos nin – tial mi opinias, ke ni preferu diru “Verso”.
Sed, se ni volas resti interne de la vortfaraj reguloj de Esperanto, mi opinias, ke estus preferinde paroli pri c’apitroj kaj c’apitreroj.
cxe Biblio, la divido estis
farita por plifaciligi la citadon, sen vera regulo; cxe Korano, cxiu verso
(cxapitra ero) konsistigas apartan revelaciitan mesagxon, do ankaux cxi tie
sen vera gvida regulo.
> Dirk:
>>Evidente iuj homoj, kiuj okupighas pri liturgioj, volas distingi
>>versiklajn versojn de aliaj
>>versoj. Kaj same evidente tiu distingo havas tradicion, char
>>ekzistas ech speciala unikoda signo por versiklomarkado.
> Se mi estus mortinta hierau' mi neniam estus suspektinta, ke io tia
> ekzistas, sed mi volonte kredas vin. C'u la distingo povus esti inter
> "instiga verso" kaj "responda verso"?
Lau mia kompreno, jes. Tamen ekzistas ankorau aliaj versoj en
liturgio. Pri la ghusta difino okupighu eble pastroj au aliaj
ekleziuloj.
Kore
Dirk
ekzistas ankorau aliaj versoj en liturgio. Pri la ghusta difino okupighu eble pastroj au aliaj
ekleziuloj.
Alaho estas granda, sed ankaux Gandhi estis granda (Mahatma laux mia scio
signifas "granda animo"), kaj iu hindo (cxu Vinoba Bhave) diris (cxu al
Tibor Sekelj), ke ankaux Zamenhof estis "mahatma". Do mi ankoraux dubas, cxu
konvertigxo al Islamo estus bona elekto por mi. Preferante kafon ol teon,
kaj esceptaokaze krocxante min al greka vortkunmetado, mi konsideras min
"a-te-isto".
Otto
Do mi ankoraux dubas, cxu konvertigxo al Islamo estus bona elekto por mi.
2008/5/12, Anna Lowenstein <anna.lo...@virgilio.it>:
Antonio De Salvo argumentas (pardonu, mi ne plu trovas lian mesag'on), ke "latkurteno" ne tau'gas kiel termino, c'ar ne temas pri vera kurteno.
Tio estas vera, sed tamen tiaj s'irmiloj plenumas similan funkcion kiel kurtenoj. Mi opinias, ke ne gravas, se ili ne estas faritaj el s'tofo.
Por legi kaj eble eniri la disputon pri "jhaluzi/" mankas al mi tempo nun.
Mi grandparte samopinias kiel Anna.
Kiam ne estas necese precizigi pri kiu speco de fenestrokovrilo temas, oni povas senprobleme limigxi je "sutro" aux "fenestrokovrilo" (alia demando estas, se oni devas mendi materialon cxe fabriko aux vendisto).
kovr' couvrir | cover | verdecken, verhüllen | закрывать | zakrywać.kovr'il' (de libr'o) enveloppe | envelop | Umschlag, Hülle | обертка | okładka.kovr'il' (de fenestr'o) contrevent | window shutter | Fensterladen | ставень | okiennica.
[...]
Cxiufoje kiam mi eniris sxian domon, sxi [Sinjorino Minnaja] diris al mi: "bonvolu levi la sxutron", kaj mi tuj obeis, levante la "lev-sxutron", la solan tipon de fenestrokovrilo ekzistanta en la cxambro, sen ke oni bezonu klarigi al mi, ke temas pri "lev"sxutro!
Pri "fenestroklapoj" mi havus kelkajn hezitojn, cxar unuflanke temas pri gxenerala termino, sed aliflanke gxi estas tro limigita, cxar gxi rilatas nur al la hipotezo ke la fenestrokovrilo havas klapojn, dum tio ne veras por pluraj specoj de fenestrokovriloj (ekz. rulsxutro, levsxutro).
Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di Anna Lowenstein
Inviato: mercoledì 14 maggio 2008 10.03
A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: (la bona lingvo) R: (la bona lingvo) R: jxaluzi-o kaj persien-oKiam usonano diras "kafo" kaj italo diras "kafo" ili pensas pri tute alia trinkaj'o. Tio ne signifas, ke en Esperanto ni bezonas apartan vorton por c'iu malsama speco de kafo, kiu ekzistas en la mondo!
Kaj cetere, kiam anglo au' au'stro petas kafon en kafejo, tio au'tomate supozigas aldonon de lakto – se oni deziras g'in sen lakto oni devas diri "nigra kafo", almenau' en la angla. Sed tiajn naciajn diferencojn ni devas akcepti en Esperanto, alie la vortaro farig'us ampleksa kiel enciklopedio.
[...]
Lau' mi Esperanto ne normale bezonas apartajn vortojn por distingi c'u fenestrokovrilo estas kun au' sen latoj; la sola decidenda afero nun estas c'u la koncerna aj'o g'enerale nomig'u "fenestrokovrilo", "fenestroklapo", "s'utro" au' alie. Se necese, oni povus enkuntekste aldoni priskribon de la speco "ital-stila", "svisa", "kun latoj" ktp.
Do, ni kelkaj almenau' konsentas ke se oni devas havi plian vorto post la fundamenta fenstrokovrilo, tio estu s'utro.
>>"verseto">>"versego"
versikl-o(en la Biblio, Korano, k. t. p.) --> ĉapitr-er-o ; (speciale, en psalmoj) psalm-er-o
Lau mi tre gravas forigi netaugajn alternativojn, precipe kiam ni jam mencias pli taugajn. Ni ne plenigu niajn listojn per troaj
alternativoj, el kiuj multaj ne estas taugaj. Pli bone estas limigi
sin al kelkaj taugaj alternativoj.
En la angla "ululate" estas ankaux uzata en arabaj landoj kie virinoj ululas por esprimi gxojon aux malgxojon en solenaj festoj.Laux artikolo en la angla vikipedio gxi estas ankaux uzata en certaj afrikaj muzikstiloj.Detlef K.2008/5/18 Antonio De Salvo <antonio...@tiscali.it>:Mi legas en "La bona lingvo":ulul-i --> (strig-e) blek-i/kant-iLaux mi, "ululi" rilatas (precipe, aux ecx ekskluzive) al hundoj kaj lupoj;gxi egalas al "longe kaj gxeme bojegi", do mi dirus:gxem-boj-eg-i
Adam Raizen skribis:
>ni iam diskutis nomojn por gramatikaj kategorioj (substantivo,
adjektivo, verbo, ktp). Mi pensas, ke ni ne venis al tre firma
konkludo.
Teorie, verbo povas montri ion ajn. Mi pensas, ke nuntempaj
lingvistoj emas diri, ke verbo estas vorto kiu kondutas gramatike kiel verbo.
Tamen, la mense kerna senco de verbo estas io, kio montras agon/faron au simile. Krome, en (almenau iuj) lingvoj, kiuj havas propran vorton por verbo kaj ne pruntas la radikon 'verb', ghi ghenerale bazighas sur la ideo de ago. Ekz., en la hebrea 'verbo' estas ???? po`al, vorto derivita per la radiko de la vorto 'agi/labori'.
Mi respondas:
unu plian fojon mi pardonpetas, ke mi remalfermas jam okazintan diskuton, pri kiu kiel "novulo" de la listo mi ne estis informita. Mi taksas tre pli tauxga ol la difino de "verbo" en NPIV, la difinon de tiu sama vorto en PIV (1970): vortspeco, signanta ies agon aux staton. En itala lingvo, ecx oni diras, ke verbo signas tri aferojn: agon, staton kaj farigxon.
Mi konscias, tamen, ke versxajne ne cxiuj lingvoj havas samajn principojn aux rigardas la aferojn el la sama vidpunkto. Ekzemple, estas konate, ke la vorto "verbo" venas el la latina "verbum", tio estas "vorto", cxar gxi estas "la vorto" en eminenta senco; nu, la biblia (malnovhebrea) termino "dabar"
signifis cxu "vorto" cxu "ajxo", dum la latina termino "verbum" (per kiu oni tradukas "dabar") rilatas nur al la vorto, kaj nete distingigxas disde "res" (ajxo).
Konklude:
se ne estas pli bona solvo, mi akceptus "ag-vorto", dum mi dauxre restas dubema pri "far-vorto".
Amike
Antonio De Salvo
Kiel vi esperantigus tiujn specialajn versojn, pri kiuj temas la
anglalingva vikipedia artikolo "versicle"?
http://en.wikipedia.org/wiki/Versicle
1) tutcerte, oni ne povas uzi "frazo" por la versoj de Biblio.
2) des malpli tauxgas "frazo" cxe Korano.
Renato:
Do, ni estas ree c'e la komenco. Tamen frazo povas esti, lau' REVO:
Kunajxo da vortoj prezentanta kompletan sencon: simpla frazo (konsistanta el ununura propozicio); kompleksa frazo (plurpropozicia);
kaj do en la senco de malsimpla frazo, g'i povus esti uzata.
Eble ankorau' pli bona estas "Alineo":
Je 2008-05-18, 23:35,
skribis Anna Lowenstein <anna.lo...@virgilio.it>:
> Mi neniam au'dis tiun anglan vorton "versicle", sed lau' la priskribo ne temas pri la Esperanta "versiklo".
Mi interpretas la aferon alie: Waringhien au alia vortaristo ie trovis la vorton, miskomprenis ghin kaj tial inventis maltrafan difinon.
Fakuloj eble difinus la terminon jene: enkonduka au instiga verso en kristana liturgio.
En reala lingvo de nefakuloj taugas eble "liturgia instigoverso" au simile.
Chiukaze la afero ne apartenas al la chiutaga vivo. Do eble ne indas multa cerbumado.
Mi bone notis la (kiel cxiam) interesajn konsiderojn de Francisko Simonnet pri versiklo ktp.
Mi kaptas la okazon por atentigi, ke en la esperanta traduko de Korano (de Italo Chiussi) oni ne dividas la tekston laux “suraoj” (kiel dirite en NPIV), sed laux “cxapitroj”:
Ĉapitro 2 Al-Bákara (La bovino) 1-a parto
24. Se vi tamen estas en dubo pri tio, kion Ni sendis al Nia servanto, vi alportu ĉapitron kiel estas tiu ĉi kaj voku viajn atestantojn anstataŭ Allahon, se vi estas sinceraj.
Gxis
Antonio De Salvo
en la esperanta traduko de Korano (de Italo Chiussi) oni ne dividas la tekston laux “suraoj” (kiel dirite en NPIV), sed laux “cxapitroj”:
Fra Simo skribis, interalie:
Mi opinias, ke neniu el la du radikoj "hurl/" kaj "ulul/" estas en Esperanto necesa, kaj ke eblas kontentighi per "blek/", "kant/", "bru/", "laut/", eble kelkaj pliaj. Sed ion plene precizan kaj firman mi ne kapablas nun skribi.
Mi respondas:
se tio povas utili, mi mencias biblian verson (en traduko de Zamenhof), kiu parolas pri la gxemblekado de sxakaloj (mi aldonas la tradukojn en kelkaj aliaj lingvoj).
Gxis
Antonio De Salvo
Miĥa 1,8
Pri tio mi ploras kaj gxemas, iras sensxue kaj nude; mi krias plende, kiel la sxakaloj, kaj estas malgaja, kiel la strutoj.
Super hoc plangam et ululabo; vadam spoliatus et nudus, faciam planctum velut thoum et luctum quasi struthionum,
Per questo io farò cordoglio e urlerò, andrò spogliato e nudo; manderò de’ lamenti come lo sciacallo, grida lugubri come lo struzzo.
Por eso me lamentaré y gemiré, andaré descalzo y desnudo, daré aullidos como los chacales y lamentos como los avestruces.
Because of this I must lament and wail, I must go barefoot and naked; I must make a lament like the jackals And a mourning like the ostriches.
Pour cela, je vais gémir et me lamenter, je vais aller déchaussé et nu, je pousserai des gémissements comme les chacals, des plaintes comme les autruches.
Darüber muß ich klagen und heulen, ich muß beraubt und bloß dahergehen; ich muß klagen wie die Schakale und trauern wie die Strauße.