vortoj konservantaj en la lokaj lingvoj la originalan nacilingvan formon

11 views
Skip to first unread message

J-K Rinaldo el Padova.IT.EU

unread,
May 26, 2013, 2:54:18 AM5/26/13
to ED-LBLdiskutlisto
La angla vorto PHOTOVOLTAIC estas kompreneble nuntempe grava vorto. Sed
fakte la esperantaj vortaroj ne ĝin gastigas.

Antonio De Salvo, al Itala esperantististo kiu faris pridemandon, zorge
konsilis la du alternativojn "sunpanela" aŭ "suncela", inter kiuj nepras
elekti, ĉar maltaŭgas duoblaj esprimoj por ununurasignifo.

Mi skribas ĉefe, ĉar eventuala linio pri la vorto oni ne povas enigi
inter la SSV. Tial necesus malfermi post la du listoj pri SSV kaj
oficialigindaj vortoj, alian liston de novaj vortoj en kiu la kapvorto
estas la SSV sekvata de la signifo.

La kazo sume ne estas ekscepta. Jen aliaj vortoj internacie uzitaj, kiuj
ricevas plurajn tradukojn en esperanto
- la angla PHOTOVOLTAIC, esprimebla per sunpanela/suncela
- la franca A GOGO, esprimebla per plejabunde/plenabude
- la franca A LA PAGE, esprimebla per ĝisdate informita/lastmoda/laŭmoda
- la angla AIRBUS, ĉu bona la esprim0 flugbuso?
...... mi povus daŭrigi per lungega listo.

La diskutgrupo ekzamenas la novajn vortojn, sed ne ekzamenas la amason
da vortoj alprenitaj en la lokajn lingvojn la originalan nacilingvan
formon, kaj ne havantaj specifan ununuran tradukon en e-o.
J-K Rinaldo el Padova.IT

Renato Corsetti

unread,
May 26, 2013, 5:09:34 AM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com
J-K Rinaldo:


|   La angla vorto PHOTOVOLTAIC estas kompreneble nuntempe grava vorto. Sed fakte la esperantaj vortaroj ne ĝin gastigas.
...

- la angla PHOTOVOLTAIC, esprimebla per sunpanela/suncela

Mi ĵus registris ĝin en http://www.bonalingvo.org/index.php?title=En:_P  . Fakte ni havas iom kaŝitan sekcion "Espernato ne estas la angla kun o-finaĵo".

Amike

Renato

~~~

renato corsetti
renato....@esperanto.org

Renato Corsetti

unread,
May 26, 2013, 5:11:22 AM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com
J-K Rinaldo:
|   - la angla AIRBUS, ĉu bona la esprimo flugbuso?
Mi ne vere scias kion precize signifas la angla? Ĉu ĝi estas markonomo de difinita speco de aviadilo? Ĉu ĝi estas pli ĝenerala esprimo?

Amike

renato

~~~

renato corsetti
renato....@esperanto.org

Renato Corsetti

unread,
May 26, 2013, 5:18:30 AM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com
J-K Rinaldo:
- la franca A GOGO, esprimebla per plejabunde/plenabude
- la franca A LA PAGE, esprimebla per ĝisdate informita/lastmoda/laŭmoda

Mi ĵus registris tion en http://www.bonalingvo.org/index.php?title=Esperanto_ne_estas_la_franca_kun_o-fina%C4%B5oj sed evidente ni bezonas la kunlaboron de francaj esperantistoj por uzi la ĝustajn supersignojn en la franca (kiuj malaperas en la itala uzo) kaj informojn pri tio, ĉu tiuj esprimoj fakte estas ankoraŭ uzataj en la franca kaj kun kiu signifo.

Johan Derks

unread,
May 26, 2013, 6:49:59 AM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com
Oni ne traduku AIRBUS. Ghi estas propra nomo, nomo de firmao.
Vi estas ses literojn kaj du klakojn for de informo, per Google, de tiu informo.
 
Amike,
Johan Derks
----- Oorspronkelijk bericht -----
Verzonden: zondag 26 mei 2013 11:11
Onderwerp: (la bona lingvo) airbus
--
--
la vortoj, pri kiuj ni diskutas ĉi tie, estas troveblaj en la listoj ĉe:
http://www.bonalingvo.org/index.php/Simplaj_samsignifaj_vortoj
 
---
You received this message because you are subscribed to the Google Groups "la bona lingvo" group.
To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to la-bona-lingv...@googlegroups.com.
For more options, visit https://groups.google.com/groups/opt_out.
 
 

Josenilton

unread,
May 26, 2013, 7:33:30 AM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com

Ŝajnas, ke PHOTOVOLTAIC ne estas substantivo, sed ĝi estas adjektivo, ĉu ne?

Mi kredas, ke la plej pura, neta kaj energiiga esperanta maniero diri PHOTOVOLTAIC estas SUNELEKTRA aŭ SUNLUN-ELEKTRA. Se temas pri PHOTOVOLTAIC PANEL, eble pli puras en Esperanto SUNELEKTRA aŭ SUNLUN-ELEKTRA TABULO aŭ KAPTILO. Aŭ ne?

 

[Informcele, la esperantigita vorto 'fotovoltaika' jam aperas ĉirkaŭ 1730 en Guglo.]

 



2013/5/26 Renato Corsetti <renato....@virgilio.it>

--

Renato Corsetti

unread,
May 26, 2013, 7:47:30 AM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com
Josenilton:
|   Mi kredas, ke la plej pura, neta kaj energiiga esperanta maniero diri PHOTOVOLTAIC estas SUNELEKTRA aŭ SUNLUN-ELEKTRA. Se temas pri PHOTOVOLTAIC PANEL, eble pli puras en Esperanto SUNELEKTRA aŭ SUNLUN-ELEKTRA TABULO aŭ KAPTILO.
Bone! Do vi dirus:

photovoltaic = sun-elektra

Pri la panelo/tabulo ni povas diskuti aparte.
|  [Informcele, la esperantigita vorto 'fotovoltaika' jam aperas ĉirkaŭ 1730 en Guglo.]
Do, jam indus havi linion tian:

fotovoltaika --> sun-elektra

Kion pensas la aliaj?

Marcos Cramer

unread,
May 26, 2013, 11:09:38 AM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com
Renato skribis:

Do, jam indus havi linion tian:

fotovoltaika --> sun-elektra

Kion pensas la aliaj?

Ĝi ŝajnas al mi tute bona propono.

Amike,
Markos

Renato Corsetti

unread,
May 26, 2013, 11:44:26 AM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com
Markos:
|   Ĝi ŝajnas al mi tute bona propono.
Tion mi provizore registris, sed la dikutado rajtas daŭri. Mi n ekredas, ke ni sukcesos bremsi la ondon de 'fotovoltaika', sed almenaŭ ni provu.

Amike

Anna Lowenstein

unread,
May 26, 2013, 12:19:08 PM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com

Josenilton (?) skribis:

[Informcele, la esperantigita vorto 'fotovoltaika' jam aperas ĉirkaŭ 1730 en Guglo.]

Certe ne en 1730! Laŭ la Esperanto vikipedio:

La nomo estas konsistas el foto – la greka vorto por lumo – kaj Volta – post Alessandro Volta, pioniro de la elektreco kaj sufikso ik- scienco..

Tiu uzo de “post” estas terura anglismo, kiu montras la lingvonivelon de la homo, kiu aperigis la artikolon. Sed ĉiuokaze, Volta eĉ ne estis naskiĝinta en 1730. Laŭ Vikipedio, liaj datoj estas 1745 – 1827.

Mi mem emas diri “sun-energia”, ne “sun-elektra”. Ĉu ankaŭ tio estus akceptebla? Mi vidas, ke temas ne nepre pri la suno, sed pri iu ajn fonto de lumo. Alia traduko eventuale estus “lum-energia” aŭ “lum-elektra”. Supozeble, tiuj estus pli proksimaj al la greka signifo.

Anna

 

Renato Corsetti

unread,
May 26, 2013, 12:52:04 PM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com
Anna:
|   Mi mem emas diri “sun-energia”, ne “sun-elektra”. Ĉu ankaŭ tio estus akceptebla? Mi vidas, ke temas ne nepre pri la suno, sed pri iu ajn fonto de lumo. Alia traduko eventuale estus “lum-energia” aŭ “lum-elektra”. Supozeble, tiuj estus pli proksimaj al la greka signifo.
Ĉiuj estas akcepteblaj en la nuna situacio. Ni vidu kiun ordon preferas la aliaj inter sun-elektra, sun-energia, lum-elektra kaj lum-energia.

Amike

Renato

~~~

renato corsetti
renato....@esperanto.org

Marcos Cramer

unread,
May 26, 2013, 1:10:07 PM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com
Renato skribis:

Ni vidu kiun ordon preferas la aliaj inter sun-elektra, sun-energia, lum-elektra kaj lum-energia.

Mi preferas la ordon "sunelektra, lumelektra, sunenergia, lumenergia".

La vortoj "subenergia" kaj "lumenergia" ja povas ankaŭ rilati simple al la energio de la suno aŭ energio de lumo, sen rilati al transformo de tiu energio al iu alia energiformo kiel la elektra.

Kvankam teorie povas temi pri elektro el aliaj lumfontoj ol la suno, praktike ĉiam (aŭ almenaŭ preskaŭ ĉiam) temas pri elektro el sunlumo. Aldone la vorton "sunelektra" mi jam ofte vidis en tiu senco en Esperantaj tekstoj (ĉu en Monato?), dum la aliajn vortojn mi miamemore ĝis nun ne vidis.

Restas la demando, ĉu ni listigu nur "sunelektra" (ĉar temas pri preciza scienca termino) aŭ ĉu ni ankaŭ aldonu la aliajn alternativojn? Mi ne havas firman opinion pri tio. Eble indas aldoni nur "lumelektra", sed ne la aliajn du.

Amike,
Markos

Renato Corsetti

unread,
May 26, 2013, 1:12:42 PM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com
Markos:
|   Restas la demando, ĉu ni listigu nur "sunelektra" (ĉar temas pri preciza scienca termino) aŭ ĉu ni ankaŭ aldonu la aliajn alternativojn? Mi ne havas firman opinion pri tio. Eble indas aldoni nur "lumelektra", sed ne la aliajn du.
Ĉu iu alia volas helpi nin. Kiel oni diras en la suoma, ĉina, vjetnama, ktp.?

Antonio De Salvo

unread,
May 26, 2013, 1:35:17 PM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com

“Lumelektra” eble rilatas al alia koncepto. Lumelektra cxelo, lumcxelo ekspluatas la lumon por aktivigi ion (ekz. pordon), ne por produkti enerrgion largxaskale.

Gxis

 

 

 

 

 

Antonio

 

Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di Marcos Cramer
Inviato: domenica 26 maggio 2013 19:10
A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: Re: (la bona lingvo) photovoltaic (estis temo tre ghenerala)

--

Josenilton

unread,
May 26, 2013, 1:56:23 PM5/26/13
to la-bona...@googlegroups.com

Jen fotografaĵoj de la koncernata ilo:



Mi pensas, ke "sun-energia" estas pli ampleksa ol "sun-elektra". 

La celo de la koncerna aparato estas produkti elektron, kiu estas unu el la fontoj de energio. 

Kompreneble la fonto de la fonto estas la suno, sed ne la suno rekte produktas la celatan aferon (elektron), sed ĝia varmenergia incido igas la akceptan tabulon generi la finan produkton, kiu estas kanaligita por ŝarĝi bateriojn, kiuj siavice funkciigas elektrajn aparatojn. 

Pro tio mi pensas, ke la nocio "sun-elektra" havas pli rektan rilaton kun la reala celo de tiu elektroproduktilo. 

Tamen, se ni insistos pli trafe klarigi la aferon per difina nomo, eble ni devas adopti la jenon: "sun-energia elektrigilo", aŭ "sun-energia elektriga tabulo".

2013/5/26 Marcos Cramer <marcos...@gmail.com>

--

Anna Lowenstein

unread,
May 27, 2013, 3:10:41 AM5/27/13
to la-bona...@googlegroups.com

Dum mi legis artikolon en Google, mi ĵus ricevis grandan anoncon kun la titolo: “Il fotovoltaico adesso costa meno” (Lum-elektro nun kostas malpli). Ĉu mi ricevis ĝin, ĉar Google scias, ke mi ricevis mesaĝojn, en kiuj aperis la vorto Photovoltaic? Mi ankaŭ serĉis la terminon en la Esperanta vikipedio, sed ne en la angla, kaj mi ne serĉis ĝin rekte en Google, laŭ mia memoro.

 

Aŭ ĉu tio estas nura hazardo?

 

Anna

 

Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di Josenilton
Inviato: domenica 26 maggio 2013 19.56


A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: Re: (la bona lingvo) photovoltaic (estis temo tre ghenerala)

 

Jen fotografaĵoj de la koncernata ilo:

Marcos Cramer

unread,
May 27, 2013, 3:48:50 AM5/27/13
to la-bona...@googlegroups.com
Anna skribis:

Dum mi legis artikolon en Google, mi ĵus ricevis grandan anoncon kun la titolo: “Il fotovoltaico adesso costa meno” (Lum-elektro nun kostas malpli). Ĉu mi ricevis ĝin, ĉar Google scias, ke mi ricevis mesaĝojn, en kiuj aperis la vorto Photovoltaic? Mi ankaŭ serĉis la terminon en la Esperanta vikipedio, sed ne en la angla, kaj mi ne serĉis ĝin rekte en Google, laŭ mia memoro.

 

Aŭ ĉu tio estas nura hazardo?


Bone povas esti ke ne estas hazardo. Ĉu vi uzas GMail, la retpoŝtservon de Google? Aŭ ĉu vi uzas Chrome, la retumilon de Google?

Amike,
Markos

Anna Lowenstein

unread,
May 27, 2013, 3:50:50 AM5/27/13
to la-bona...@googlegroups.com

La mesaĝoj de esperanto.org venas pere de gmail.

Mi uzas Firefox.

Anna

 

Da: la-bona...@googlegroups.com [mailto:la-bona...@googlegroups.com] Per conto di Marcos Cramer
Inviato: lunedì 27 maggio 2013 9.49


A: la-bona...@googlegroups.com
Oggetto: Re: (la bona lingvo) photovoltaic (estis temo tre ghenerala)

 

Anna skribis:

--

Marcos Cramer

unread,
May 27, 2013, 3:56:41 AM5/27/13
to la-bona...@googlegroups.com

La mesaĝoj de esperanto.org venas pere de gmail.


Google aŭtomate traserĉas viajn mesaĝojn ĉe GMail por prezenti al vi personigitajn reklamojn. Do certe ne estis hazardo ke vi nun ricevis reklamojn pri sunelektra teĥnologio.

Amike,
Markos

Pjer

unread,
May 27, 2013, 5:46:51 AM5/27/13
to la-bona...@googlegroups.com
Precize ni atentu ne konfuzi. La fotografajhoj montras malsimilajn aparatojn: tiuj, kiuj rekte produktas elektron: sunelektraj ; tiuj kiuj produktas varman akvon : sunenergia, sunvarmkaptiloj, sunvarmigilojn... ; ankau aparatoj, kiuj kaptas la sunvarmon, varmigante fluidajhon kaj poste produktas elektron : chuj estas sunenergiaj.
La vortmonstrajha vorto (kiel diris Anna) : fotovoltaika, koncernas nur la unuan tipon, kiuj rekte produktas elektron ekde la (sun)lumo.
sunenergia elektrigilo koncernas ambau la unua tipo kaj la lasta.(kompreneble ne la dua)

Josenilton

unread,
May 27, 2013, 11:47:34 AM5/27/13
to la-bona...@googlegroups.com

Surbaze de la bonvena atentigo de Pjer, ni povas elpensi la jenajn nomojn: SUNENERGIIGA TABULO (entenanta ĉiujn tipojn); SUNELEKTRIGA (aŭ SUNELEKTRODONA) TABULO (speciala por doni elektron generitan el la sunenergio); kaj SUNVARMIGA (aŭ SUNVARMODONA)TABULO (speciala por doni varmon generitan el la sunenergio). Kion vi pensas?



2013/5/27 Pjer <pjer-...@voila.fr>

J-K Rinaldo de Padova.IT.EU

unread,
May 28, 2013, 4:24:02 AM5/28/13
to la bona lingvo

Laŭ mi, pri "fotovoltaika", ege taŭgas la pli simpla sovo
"sunpanela"... se mi boene komprenis.
J-K

Pjer

unread,
May 29, 2013, 5:34:40 AM5/29/13
to la-bona...@googlegroups.com
Pardonu min, vi ne bone komprenis, fotovoltaik koncernas nur la elektrodonaj sunpaneloj, kiuj donas elektron rekte ekde la lumo (precipe de suno); ankaù ekzistas varmakvodonaj sunpaneloj... kiuj ne produktas elektron, sed nur kaptas la varmon...
La solvoj donitaj de Josenilton taùgas, eble panelo pli bone ol tabulo, sed:
foto-volta-ik-a # lum-elektr-scienc-a, ech pli simple lum-elektr-a, povas esti ankaù sun-elektr(ig)a. Chiuokaze la elemento Volta devigas vin uzi elektran terminon, kaj la elemento foto lumon aù se vi volas (plej ofte) sunon.
Amike, Pjer.

Josenilton

unread,
May 29, 2013, 6:05:41 AM5/29/13
to la-bona...@googlegroups.com
Laŭ PIV, VOLTO estas "Unuo de elektra tensio en la internacia sistemo de mezurunuoj", kaj SUPERVOLTI estas transtiva verbo kaj signifas "Pasigi kurenton de tensio pli alta ol la norma". 
Logike la transitiva verbo VOLTI signifas "Pasigi kurenton de tensio", aŭ "pasigi elektron".
Ŝajnas, ke VOLTAIKA samvaloras al la esperanta adjektivo VOLTA, kiu devenas el la transitiva verbo VOLTI.
Laŭlitere FOTOVOLTAIKA devus esti en Esperanto LUMOVOLTA, tio estas, kiu pasigas kurenton de tensio el LUMO. Kaj, ĉar la lumo-fonto estas la suno, do, teknike, la plej klara nomo en Esperanto devus esti SUNLUMOVOLTAJ TABULOJ/PANELOJ, tio se ni volus reliefigi la elementojn de la jam internacia kunmetita nomo FOTOVOLTAIK. Aŭ ne?

2013/5/29 Pjer <pjer-...@voila.fr>

--

Renato Corsetti

unread,
May 29, 2013, 6:35:15 AM5/29/13
to la-bona...@googlegroups.com
Josenilton:
|   Ŝajnas, ke VOLTAIKA samvaloras al la esperanta adjektivo VOLTA, kiu devenas el la transitiva verbo VOLTI.
Laŭlitere FOTOVOLTAIKA devus esti en Esperanto LUMOVOLTA, tio estas, kiu pasigas kurenton de tensio el LUMO. Kaj, ĉar la lumo-fonto estas la suno, do, teknike, la plej klara nomo en Esperanto devus esti SUNLUMOVOLTAJ TABULOJ/PANELOJ, tio se ni volus reliefigi la elementojn de la jam internacia kunmetita nomo FOTOVOLTAIK. Aŭ ne?
Mi ne scias, sed ĉiufoje, kiam oni tuŝas PIV-on, oni restas iom surprizita. En ĉi-tiu sama kampo estas la baza radiko "volt-o" kaj ankaŭ "volta-a".

Ĉiuokaze, ŝajnas al mi, ke "sun-panelo" [aŭ io simila] estas io klara kaj komprenebla por ĉiuj. Antaŭ ol ludi per "volt-" ni almenaŭ klopodu kompreni kiel oni diras tion en la ĉina, vjetnama, japana, ktp.

Kiu informos nin?

Amike

Renato

~~~

renato corsetti
renato....@esperanto.org

Josenilton

unread,
May 29, 2013, 7:47:43 AM5/29/13
to la-bona...@googlegroups.com
Se ni glitigos la muson sur la maldekstreflankajn lingvojn, kiuj havas la difinon pri VOLT en Vikipedio (http://eo.wikipedia.org/wiki/Volto), ni vidos, ke la granda plimulto el ili havas la nomradikon VOLT.

2013/5/29 Renato Corsetti <renato....@virgilio.it>

--

Renato Corsetti

unread,
May 29, 2013, 4:16:51 PM5/29/13
to la-bona...@googlegroups.com
Josenilton:
|  Se ni glitigos la muson sur la maldekstreflankajn lingvojn, kiuj havas la difinon pri VOLT en Vikipedio (http://eo.wikipedia.org/wiki/Volto), ni vidos, ke la granda plimulto el ili havas la nomradikon VOLT.
Vi pravas, sed ni atendu niajn ĉinojn kaj vjetnamojn.

Amike

renato

~~~

renato corsetti
renato....@esperanto.org

Nguyen Xuan Thu

unread,
May 29, 2013, 11:39:44 PM5/29/13
to la-bona...@googlegroups.com

en la vjetnama: sunenergia panelo Amike, Thu

--
Reply all
Reply to author
Forward
0 new messages