Kul Hakkı
Mehmet güngören
KUL HAKKI (MAYIS 3. HAFTA)
|
AYET |
Mü’minler emanete ihanet etmez ve sözleşmelerine riayet ederler. İşte bunlar kurtuluşa ermiştir. (Mü’minun 8) |
|
|
HADİS |
1. Üzerinde kul hakkı olan ölmeden önce ödeyip helalleşsin. Çünkü ahirette paranın pulun değeri olmaz. O gün hak ödeninceye kadar kendi sevaplarından alınıp hak sahibine verilir. Sevabı yetmezse hak sahibinin günahlarının bir kısmı buna yüklenir. 2. Kibri, hıyaneti ve kul hakkı olmayan mü’min cennete gider. 3.Kul hakkı, mü’minin ayıbı, kusurudur. |
|
|
BEYİT |
Sultan Süleyman’ın Şeyhülislama sorusu: Drahtı ger sarmış olsa karınca, Vebal var mı karıncayı kırınca? (Draht: Ağaç) |
Şeyhülislam Zenbilli Ali Efendinin cevabı: Yarın Hakkın divanına varınca, Süleyman’dan hakkın alır karınca. |
|
ATASÖZÜ VECİZE |
1. Kul azmayınca Hak yazmaz. 2. Hak ettiğin az, hak etmediğin çoktan iyidir. Adaletin olmadığı yerde ahlaktan bahsedilemez. (Montaigne) |
|
|
DUA |
Allah’ım! Başkalarının hakkını yeme ahlaksızlığından beni koru. Kendi hakkımı savunma dirayetini bana nasip et. |
|
|
T E N B İ H |
* Sözü yerinde ve uygun olarak söyle, uygunsuz söz söyleme. Çünkü yerli yerinde söylenen söz, hem söyleyene yarar sağlar, hem de işitenin canına can katar. * Birisine bir şey
söyleyecek olursan yüzüne karşi söyle, arkasından konuşma. Böylece sözü
bilerek söyleyenlerden olursun. * Birkaç kişi toplanmış otururken biriyle fısıldaşma. Faydalı şeyler konuşsan bile halk bunu kötüye yorar. Halkın birbiri hakkında kuşku duyması kötü sonuçlar doğurur. Öyleyse sözü açık söyle, ama ne söylersen kendi değerince söyle. Kendinden büyük laflar konuşma. |
|
|
KELİMELER KAVRAMLAR |
KUL HAKKI:Başkasının hakkını yemeye, sömürmeye kul hakkı denir. Dinimizde günah sayılan şeyler incelenirse, hemen hepsinin kul hakkıyla ilgili olduğu görülür. Kul hakkı yemek 6 şekilde olur: 1. Cana zarar vermek: Öldürmek, yaralamak veya dövmek, insanların sağlığına zarar vermek 2.Mala zarar vermek: Kamuya ait malı çalmak, sahiplenmek, izinsiz almak, eşyayı kırmak-zarar vermek 3. Nesle ve çevreye zarar vermek: İnsan, hayvan, bitki nesillerini ve tabiatı olumsuz etkileyecek işler. Örneğin genetikle oynamak, kontrolsüz kimyasal atık vb. 4. Zaman ve imkana zarar vermek: İnsanları gereksiz yere meşgul etmek, bilgiye engel olmak. (Mesela öğrencilerin ders dinlemesine engel olmak, zaman ve imkana zarar vermektir, yani kul hakkıdır) 5. Onur ve namusa zarar vermek: Namuslu bir kadının adını çıkarmak, suçsuz birine iftira atmak, dedikodu, alay, sövmek 5.Dine-imana-ahlaka zarar vermek: Nesillerin ahlakını bozacak müstehcen yayınlar yapmak, dini afyon haline getirip kendi emelleri için kullanarak halkı uyutmak (şirk), halkın manevi duygularını kullanarak sömürmek, ayrıca yalan-haksızlık-yolsuzluk-adam kayırma vb. gibi ahlaksızlıkları toplumda yaygınlaştırıp normalleştirmek… VEBAL: Günah, kabahat demektir. |
|