Khi văn hoá xuống cấp, đó là trách nhiệm của cả dân tộc, tất nhiên không thể không có vai trò của nhà văn? Sau đây là cách nhìn của nhà văn Nguyên Ngọc về khía cạnh này.
Vì sao ông nhấn mạnh thị hiếu con người xuống cấp chính là mảnh đất gieo cái ác, cái xấu?
Văn hoá không phải là vấn đề đúng - sai, mà là hay - dở. Mình hay canh gác "đúng - sai", mà coi thường cái dở, để cái dở tràn lan, điều đó rất nguy hiểm. Bởi chính cái dở mài mòn thị hiếu con người, làm con người thấy sự dung tục là bình thường. Đó chính là môi trường cho cái ác, cái xấu phát triển.
Theo ông, vấn đề của văn hoá Việt Nam hôm nay là gì?
Vấn đề rất lớn của văn hoá Việt Nam là chưa lúc nào có sự bàn bạc, nhìn lại cho nghiêm túc, toàn diện những vấn đề văn hoá. Ở ta có rất nhiều kiêng kỵ, nên nhiều vấn đề văn hoá chưa được nhìn đến nơi đến chốn. Phải nhìn lại một cách sòng phẳng, minh bạch lịch sử Việt Nam, lịch sử văn hoá Việt Nam ít nhất vài thế kỷ qua. Nói chung theo tôi, cần một sự tự vấn của dân tộc. Thực ra, nền văn học của một dân tộc phải góp phần to lớn để làm việc đó. Bởi nếu không, xã hội sinh ra nhà văn để làm gì?
Nguyên Ngọc (5 tháng 9, 1932 – ) tên thật là Nguyễn Văn Báu, bút danh khác là Nguyễn Trung Thành. Ông là nhà văn, nhà văn hóa -giáo dục Việt Nam, phóng viên chiến trường, tổng biên tập báo và dịch giả. "Tôi sống và làm theo những điều mình tin, và chịu trách nhiệm về tất cả điều đó, không thối lui, không nhân nhượng. Đúng sai là điều khó tránh ở đời, nhưng tôi luôn coi trọng sự nhất quán trong thái độ sống: bao giờ cũng sống như một người tự do, trước hết với chính mình. ... Thiết lập lại một nền giáo dục khác hẳn nhằm tạo nên những con người tự do, dám và biết tự mình đi tìm lấy chân lý, sống và làm việc theo chân lý mình đã chọn, chịu trách nhiệm về sự lựa chọn ấy. Sự thống nhất của xã hội sẽ là sự thống nhất của những con người tự do, đầy trách nhiệm với chính mình và với xã hội, đầy tự chủ và sáng tạo." |
Dĩ nhiên, do điều kiện địa lý, dân tộc ta có nhiều ưu điểm, nhưng nhược điểm cũng không ít. Việt Nam đứng giữa hai nền văn hoá khổng lồ là Ấn Độ và Trung Hoa, nên người Việt có khả năng tiếp nhận giỏi, ứng dụng ngay, có hiệu quả. Chính sự tiếp nhận dễ dàng này cũng mang nét thực dụng và cũng không sâu. Một dân tộc không có triết học thì không triệt để. Người Việt làm gì phần lớn đều dở dang.
Những doanh nhân Việt Nam khi đã giàu thường dừng lại rất sớm, không có chí lớn trở thành những tỉ phú của hành tinh. Tương tự, lâu nay mình diễn đạt lịch sử bằng mục đích thực dụng, vẫn còn nhiều kiêng kỵ. Chẳng hạn, 3 thế kỷ Nam tiến vẫn chưa được nói rõ. Phần đất phương Nam trong lịch sử Việt Nam rất quan trọng, vì chiếm hết cả một nửa lịch sử và chiều dài đất nước. Lâu nay, người ta phân tích văn hoá Việt là văn hoá phía bắc, chứ chưa nói nhiều về phía nam...
Thưa ông, chính ông đã đề ra việc cần thiết khai hoá, khai trí trở lại cho dân ta. Điều đó bắt đầu từ đâu?
Ngay từ đầu thế kỷ 20, con đường cứu nước của cụ Phan Chu Trinh là không dùng bạo lực. Cụ chủ trương khai trí cho dân bằng cách mở nhiều trường học với cách đào tạo khá tân tiến theo kiểu Châu Âu ở miền Trung. Muốn nước mạnh, vững, thì trước tiên dân chúng phải sáng láng. Lẽ ra sau 1975, chúng ta cần bình tĩnh trở lại. Lịch sử bị cắt suốt 100 năm giành độc lập, ta phải nối lại đoạn bỏ dở đầu thế kỷ 20 là khai hoá dân tộc, mở mang dân trí.
Chúng tôi nghĩ, trước một thực trạng văn hoá đang xuống cấp về mọi mặt, điều quan trọng là phải bắt đầu từ một nền giáo dục toàn diện. Để thực hiện điều này, nhóm giáo sư Hoàng Tụy đã trình lên Thủ tướng dự án mở trường đại học hoa tiêu đầu tiên của Việt Nam ở Hội An. Cái hổng nhất của giáo dục nước ta là ở triết lý giáo dục. Giáo dục tiên tiến dạy cho con người ta khả năng đầu tiên là khả năng phản đối trước khi đồng ý, với nguyên lý cơ bản là tạo ra con người độc lập, tự do cho xã hội.
Xin cảm ơn ông.
Nguồn: http://chungta.com/nd/tu-lieu-tra-cuu/can_nhin_lai_song_phang_vhvn/default.aspx

Câu chuyện 1: Thời Gian
Một kỹ sư đã tính được rằng với một thanh sắt nặng 5kg, chúng ta có thể làm được một trong các việc sau đây:
Nếu làm đinh sẽ bán được 10 USD.
Nếu làm kim may sẽ bán được 300 USD.
Còn nếu dùng làm những cái lò xo đồng hồ sẽ đem lại 25.000 USD
Mỗi ngày đều cho chúng ta 24h bằng nhau, còn sử dụng những nguyên liệu đó như thế nào, dùng chúng để làm gì là tùy thuộc chúng ta. Thời gian là một trong những thứ hiếm hoi duy nhất mà khi đã mất rồi chúng ta không thể nào tìm lại được. Tiền bạc mất đi có thể tìm lại được. Ngay cả sức khỏe nếu mất đi cũng có khả năng phục hồi được. Nhưng thời gian sẽ không bao giờ quay bước trở lại.
Không có cụm từ nào tai hại cho bằng ba chữ “Giết – thời – gian”. Nhiều người tìm những thú vui, tìm những việc làm để chỉ mong giết thời gian. Thật ra chúng ta được ban cho thời gian để sử dụng chứ không phải để giết chúng.
Câu chuyện 2 : Tình Bạn.
Một đôi bạn thân cùng nhau đi du lịch. Trong một lần tranh luận, họ cãi nhau, một người đã tát người kia. Người bị tát cảm thấy bị xúc phạm, không nói gì mà chỉ viết lên cát: “Hôm nay người bạn thân của tôi đã tát tôi”.
Họ tiếp tục chuyến du lịch đến một vùng hoang vu, người bị tát suýt bị cát vùi, may mắn dược bạn cứu. Tỉnh lại, người đó lại khắc lên đá: “Hôm nay người bạn tốt của tôi đã cứu tôi”.
Đứng bên cạnh, người bạn hiếu kỳ hỏi: “Tại sao lúc mình tát cậu, cậu lại viết lên cát, bây giờ lại khắc lên đá?”
Người này trả lời: “Khi bị bạn làm tổn thương nên viết vào nơi dễ quên, gió sẽ thổi lấp đi. Ngược lại, nếu được giúp đỡ hãy nên khắc sâu trong đáy lòng. Ở nơi đó, bất cứ ngọn gió nào cũng không thể xoá lấp được.”
Bạn bè nếu xảy ra va chạm là nhất thời vô tâm, giúp đỡ mới là thật lòng.
Hãy quên đi những va chạm vì bạn bè đã gây ra, chỉ ghi nhớ sự giúp đỡ của họ, chúng ta sẽ thấy trên thế giới này toàn là bạn ta.
Nguồn:
http://www.tiin.vn/chuyen-muc/song/cau-chuyen-teen-nen-doc-p9-thoi-gian-tinh-ban-va-loi-noi.html
1. Trĩ hoa

Trĩ hoa hay còn gọi là ‘Gà lôi Trung Hoa’ có nguồn gốc ở những khu rừng thuộc phía Tây Trung Quốc. Điều đặc biệt là ở loài Trĩ hoa, bên cạnh màu sắc sặc sỡ của nó, chính là cái đuôi chiếm hai phần ba chiều dài cơ thể (90-105cm) đối với một con đực trưởng thành. Loài trĩ hoa nổi bật với cái mào và lưng màu vàng, thân màu đỏ tươi, cùng với cái cổ có màu vàng cam xen lẫn đen.
2. Chim Thiên đường

Phần lớn các loài chim Thiên đường được tìm thấy tại khu rừng rậm nhiệt đới tại đảo New Guinea và các đảo lân cận, một số loài thì sinh sống trên đảo Moluccas của Indonesia, và phía Đông Australia. Trong họ nhà chim Thiên đường, có khoảng 40 loài khác nhau. Thông thường các con đực được biết đến nhiều hơn với bộ lông dài, phức tạp, sặc sỡ, kéo dài từ mỏ, cánh hoặc đầu.
3. Vẹt xanh tía đuôi dài Hyacinth

Có nguồn gốc ở Trung và Đông Nam Mỹ, loài vẹt đuôi dài Hyacinth là loài vẹt lớn nhất và cũng là loài vẹt biết bay lớn nhất trên thế giới. Trong khi loài này rất dễ nhận ra bởi bộ lông màu xanh tím bắt mắt, vẹt đuôi dài Hyacinth cũng rất dễ bị nhầm với loài vẹt tía Lear’s, loài còn quý hiếm hơn nhiều.
4. Hồng hạc

Hồng hạc là loài chim lội nước sống thành bầy đàn. Chúng thường tụ tập ở các đầm, phá, nơi có nhiều bùn, nước. Có 4 loài hồng hạc ở Châu Mỹ và 2 loài ở Cựu Thế Giới. Màu lông của hồng hạc thay đổi tuỳ theo loài, từ hồng phai cho tới đỏ thẫm hoặc đỏ son. Một điều đặc biệt nữa ở loài này, mà cho đến nay các nhà khoa học vẫn chưa lý giải được đó là chúng thường chỉ đứng trên một chân.
5. Tanager đỏ tươi

Tanager đỏ tươi là một loài chim biết hót cỡ trung bình cư trú ở Nam Mỹ. Trước đây, chúng được phân loại vào họ Thraupidae, nhưng ngày nay chúng và các loài lân cận được phân loại vào họ chim Hồng y do giọng hót và bộ lông của chúng gần với những loài trong họ chim hồng y hơn.
6. Vàng Anh phía Bắc

Chim Vàng Anh Baltimore thường chỉ dài 18cm và nặng 34 g. Chúng được gán cái tên Baltimore do màu lông của những con chim đực giống với màu áo khoác của những người lính của Lãnh chúa Baltimore.
7. Chim núi xanh

Chim núi xanh là loài có kích cỡ trung bình khoảng 28g, dài 15 – 20 cm. Những con đực trưởng thành có mỏ mỏng, bộ lông xanh sáng, nhạt dần ở bụng. Những con cái trường thành có bộ lông xanh đậm hơn ở cánh và đuôi, lông xám ở ngực, cổ và lưng. Chim núi xanh là loài di cư. Chúng sống rải rác từ Mexico đên Alaska, xuyên suốt từ phía Tây Hoa Kỳ và Canada.
8. Chim Hồng y phía Bắc

Chim Hồng y phía Bắc hay chim đỏ là loài chim sống ở Bắc Mỹ (Nam Canada, qua Đông Hoa Kỳ, từ Mexico tới Bắc Guatemala và Belize; và cả ở Đảo lớn ở Hawaii). Loài này thường sổng trong rừng, vùng cây bụi và đầm lầy. Chúng có cái mào rất đặc biệt cùng với một khoảng lông giống như cái mặt nạ trên mặt màu đen ở con đực và màu ghi ở con cái. Giới tính của loài này còn được biểu hiện trên bộ lông sặc sỡ của chúng. Màu đỏ tươi rực rỡ là con đực, màu nâu đỏ đậm là con cái.
9. Kim tước (Chim én) Mỹ

Kim tước Mỹ hay Kim tước phía Đông là một loài chim Bắc Mỹ thuộc họ nhà sẻ. Kim tước là loài di trú, từ Nam Canada đến Bắc Carolina trong suốt mùa sinh sản và từ nam biên giới Canada tới Mexico vào mùa đông. Kim tước là loài sống cộng đồng. Chúng tập hợp lại với nhau khi đi kiếm mồi và di cư. Kim tước thường sống một vợ một chồng, mùa sinh sản duy nhất trong năm của chúng thường bắt đầu vào cuối tháng 7.
10. Vịt gỗ

Vịt gỗ hay vịt Carolina là loài vịt cỡ trung bình sống trên cao. Loài này cùng họ với loài vịt Bắc Kinh. Chúng thường sinh sống ở những vùng đầm lầy có nhiều cây, hồ cạn, vũng lầy hay ao ở Đông Bắc Mỹ, bờ biển phía Tây Hoa Kỳ và Tây Mexico. Chúng thường làm tổ trong các hốc cây gần nước. Những chú vịt gỗ con được sinh ra trên cây và phải nhảy xuống nước từ độ cao vài chục mét chẳng bao lâu sau khi chào đời.
11. Chim bói cá (Halcyonidae)

Chim bói cá cây, thuộc họ Halcyonidae là loài đông nhất trong ba họ thuộc nhóm chim bói cá với 56 – 61 loài. Họ này thường sống ở bán đảo Đông Dương và duyên hài Đông Nam Á, trải dài dến nhiều vùng trên thế giới. Tuy nhiên, chim bói cá cây cũng xuất hiện ở cả Châu Phi và các đảo thuộc Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương, tận dụng nguồn thức ăn dồi dào của các khu rừng nhiệt đới và khu rừng mở.
12. Vẹt cánh xanh

Vẹt cánh xanh – đỏ hay còn gọi là vẹt cánh xanh là loai vẹt cận đỏ lớn thuộc dòng Ara. Vẹt cánh xanh có thể dễ dàng phân biệt so với vẹt đỏ Scarlet bởi màu lông ở phần trên cánh: xanh lá ở vẹt cánh xanh và màu vàng hay vàng – xanh ở vẹt đỏ Scarlet. Thêm vào đó, loài vẹt cánh xanh có một đường đỏ đặc trưng trên nền lông màu trắng ở quanh mắt. Những chiếc lông đuôi sặc sỡ cầu vồng của những chú vẹt cánh xanh cũng được bao bọc bởi màu đỏ.
13. Troupial

Troupial Venezuela là loài tương đối lớn với đuôi dài và cái mỏ cồng kềnh. Loài này có lông đen ở phần đầu và ức trên. Phần ức dưới và lưng của chúng có màu cam. Cánh của loài Troupial có màu đen với những sọc màu trắng chạy dọc cánh khi chúng được khép lại.
14. Trảu cổ xanh

Trảu cổ xanh thường được tìm thấy ở Brunei, Campuchia, Trung Quốc, Hồng Kông, Inđonesia, Lào, Malaysia, Philippines, Singapore, Đài Loan, Thái Lan, và Việt Nam. Môi trường sống tự nhiên của nó là nhiệt đới, cận nhiệt đới hoặc rừng ngập mặn. Chúng được đặc trưng bởi bộ lông đa dạng về màu, các cơ quan thanh mảnh và lông đuôi dài thường ở chính giữa.
15. Painted Bunting

Những con chim Painted Bunting đực là loài chim đẹp nhất ở Bắc Mỹ. Bộ lông sặc sỡ tuyệt đẹp: cái đầu màu xanh tím, lưng xanh lá, ức và bụng đỏ khiến loài này nổi bật nhưng cũng khó để phát hiện vì chúng thường ẩn trong những tán lá thậm chí khi chúng hót. Bộ lông của những con mái và chim chưa trưởng thành có màu xanh lá, vàng – xanh để nguỵ trang.
16. Chim tu căng

Tu căng mỏ thuyền hay Tu căng ngực Sulfur, Tu căng mỏ cầu vồng, là loài chim Nam Mỹ sặc sỡ với cái mỏ lớn. Nó là loài chim biểu tượng cho quốc gia Belize. Loài chim này thường thấy ở Nam Mexico tới Venezuela và Colombia. Tu căng thường ngủ chung với nhau ở các hốc cây dưới tán cuả những khu rừng mưa nhiệt đới, cận nhiệt đới, và vùng đất thấp, lên đến độ cao 1.900m.
17. Vẹt cầu vồng

Vẹt cầu vồng là loài sặc sỡ đến mức bạn có thể tìm thấy các màu sắc của cầu vồng trên lông của loài vẹt này. Vẹt cầu vồng chỉ dài 25 – 30 cm và sải cánh chỉ có 17 cm. Chúng thường sống ở khu rừng nhiệt đới, bụi cây ven biển ở Australia, Đông Inđonesia, Papua New Guinea, New Caledonia, đảo Solomon, và Vanuatu.
18. Vẹt đỏ Scarlet

Vẹt đỏ Scarlet là loài vẹt lớn và sặc sỡ. Bộ lông của chúng hầu hết là màu đỏ tươi, nhưng phần đuôi có màu xanh lam sáng, phần trên của cánh có màu vàng, phần đầu cánh có mầu xanh thẫm, và phần lông dưới cánh và đuôi có màu vàng và đỏ đậm. Một vài cá thể có thể có màu xanh lá ở cánh. Có một vùng lông màu trắng bao quanh mắt kéo dài đến mỏ. Loài này bắt nguồn ở những cánh rừng nhiệt đới Châu Mỹ, từ cực Đông Nam Mexico tới vùng rừng Amazon ở Peru, Bolivia and Brazil
19. Chim bói cá mỏ rộng

Chim bói cá mỏ rộng là loài bói cá cây phân bố rộng rãi nhưng rải rác ở vùng nhiệt đới Châu Á, từ Ấn Độ tới Inđonesia. Một con chim trưởng thành có lưng màu xanh lá, cánh và đuôi xanh lục, và cái đầu màu xám. Mỏ của loài này rất lớn, đôi chân có màu đỏ rực. Loài này ăn cá, ếch, cua, loài gặm nhấm và chim non.
20. Công
