"شعر و ادبيات كودك .شماره‌ي 2- "ريشه‌هاي شعر كودك در ايران

[rayeheye yas]

فصل مشترك؛ مقدمه

همگي ما خاطرات خوشي از شعرهاي دوران كودكيمون داريم و حالا بعد از سپري شدن
سال‌ها بهتر مي فهميم كه يك شعر يا داستان كودكانه چه تأثيرات عميقي بر
روح يك كودك ميگذاره همون طور كه بر ما گذاشته.كسي از كودكان قديم نيست كه
شعر"يه توپ دارم قلقليه..." يا "تپلويم تپلو.." يا "سماور آب جوش  قل
مي‌زنه با خروش..." رو حفظ نباشه يا نشنيده باشه.خودم يادم هست هميشه
مواظب بودم زياد قند نخورم! چون تو شعر "سماور آب جوش" "مامان ميگه قند
نخور   منم ميگم چشم مامان   اطاعت  اطاعت " رو هميشه تكرار مي‌كردم! جدا
از اين كه شعر اثرات عميقي بر روح تمام آدم‌ها داره و گاه باعث تسلي و
گاه باعث آرامش و حتي شادي ما ميشه اما اين تأثير بر روح كودكان به مراتب
عميق تر و ماندگارتره.پس خيلي مهمه كه ما بزرگا به اسم شعر كودك چي به
خورد روح لطيف كودكان ميديم.اميدوارم در اين بخش بتونيم با كمك به ارتقاء
شعر كودك،باعث ارتقاء سليقه‌ي فرهنگي كودكان و ارتقاء فرهنگي نسل آيندمون

بشيم.متشكرم

 

******************************

 

 

 

"تاریخچه ادبیات کودکان "

 

 

 2-1  ریشه‌های شعر کودک در ایران  

 

شعر کودک در ایران پیش از آنکه از دیوان رسمی شاعران سربرآورد از دل ترانه‌های عامیانه برخاسته است.

شاعران پیش از مشروطیت کمتر شعری برای کودکان سروده‌اند؛ زیرا از دیدگاه آنان کودکان چندان ارزشی نداشتند. با این حال گاهی در دوّاوین آنها اندک نمونه‌هایی به چشم می‌خورد که درون مایه‌ای همسان با افسانه‌ها و متل‌های کودکانه دارند

 

****************************************************

 

دوره مشروطه

در دوره مشروطیت پدیداری شعر کودک، پیامد دگرگونی در شعر فارسی است. دگرگونی فرهنگ و تعلیم و تربیت و ادبیات که بهرحال در وقوع خود از غرب مایه گرفته بود موجب شد که شاعران گاه به یاد کودک نیز بیفتند

 

بنیانگذاران شعر کودک در ایران

 

محمودخان ملک الشعرای صبا:

وی را باید نخستین سراینده اشعار کودکانه در ایران دانست. البته شعر او به سبک دوره بازگشت است و در چارچوب شعر مشروطیت نمی‌گنجد. البته سروده‌های او اگرچه اندرونه کودکانه‌ای دارند اما از لحاظ قالب شعری سست و بی مایه‌اند

ایرج میرزا:

ایرج میرزا یکی از معماران ادبیات نوی کودکان محسوب می‌گردد، زیرا آگاهانه برای کودکان شعر می‌سرود، اشعار او برگرفته از فضای مشروطیت ساده، گویا و همه فهم است

نسیم شمال:

سید اشرف الدین گیلانی نامدار به نسیم شمال از دیگر شاعران دوره مشروطیت است که برای کودکان شعر سروده گیلانی کتاب گلزار ادبی را که مجمعه‌ای از حکایات منظوم و شعر با درونمایه آموزشی است برای کودکان منتشر کرد

میرزا علی اکبر دهخدا:

دهخدا جز در پاره‌هایی کوتاه به شعر کودکان نپرداخت که گاهی آن نیز برای طنزهای سیاسی بود. بااینحال نمی‌توان نقش او را در شعر کودک نادیده گرفت

ابوالقاسم لاهوتی:

اندکی از اشعار لاهوتی با الهام از ترانه‌های عامیانه در گستره ادبیات کودکان محسوب می‌شود نظیر شعر بالای لای.

حسین دانش:

وی بر پایه افسانه‌های لافونتن کتابی به نام «جنگلستان» انتشار داد.

 

*****************************************

 

دوره پس از مشروطه

 

 با گذار از دوره مشروطیت و کمرنگ شدن شعر انقلابی و اهمیت یافتن فرهنگ عامیانه، کم کم قالب‌های شعری عامیانه به آثار شاعران نام آور راه یافت. نخستین عامل در سربرآوردن شعر کودک در ایران دگرگونی در زبان آن بود که هر چه بیشتر به زبان مردم کوچه و بازار و زبان طبیعی نزدیک شده بود. شعر کودک در این دوره بیشتر با نظم همسانی داشت. بعد از نیما شاعران کودک ایرانی از راه آشنایی با شعرهای کودک کشورهای دیگر به اهمیت زبان کودک و ساختار شعری آن پی بردند و به فرم درونی شعر توجه کردند

نیما یوشیج:

دهه نخست کار نیما یعنی از سال 1299 ش تا 1309 اگرچه از جنبه شعر شناسی چندان اهمیت ندارد از دیدگاه ادبیات کودکان بسیار مهم است. او از همان قوالب سنتی استفاده نمود اما آنچه کار او را متمایز می‌کند بیان ساده ، زبان عامیانه نزدیک به زبان بومی است. از حکایت‌های شیرین کودکانه او «بز ملاحسن مسئله گو » است . «آواز قفس» و «بهار» نیز دو شعر شناخته شده او در زمینه ادبیات کودک می‌باشد

بچه‌ها! بهار

گلا واشدن

برفا پاشدن

از رو سبزه‌ها

از روی کهسار

بچه‌ها‌! بهار

احمد شاملو:

شاملو با کاربرد گسترده ترانه‌های کودکانه کاری ممتاز انجام داد

فروغ فرخزاد:

فروغ اگر چه کار جدی در زمینه ادبیات کودک نکرد اما ترانه ماندگار او به نام «علی کوچیکه» هنوز هم مخاطبان زیاد از میان کودک و بزرگسالان دارد

یحیی دولت آبادی:

دولت آبادی بیش از آنکه شاعر کودکان باشد سهم بزرگی در گسترش مدرسه‌های نو دارد. اما با همین چند شعری که برای کودکان سروده در زمره پایه گذاران ادبیات نوی کودکان جای می‌گیرد

گلچین لیگانی:

وی با سرودن شعر «باران» شاهکاری از شعر کودک را به نمایش گذاشت در این شعر ساختار پیچیده یک متن ادبی دیده می‌شود

پروین اعتصامی:

پروین بیش از آنکه برای کودکان شعر بگوید درباره کودکان شعر گفته است. او زندگی و رنج کودکان دوران خود را در اشعارش بازتاب داد بهرحال از جنبه زبان و درونمایه در شکل گیری شعر کودک تأثیر گذاشت

حسین گل گلاب:

یکی دیگر از پایه‌گذاران سنت شعری کودکان که برای ارتقای شعر کودک بسیار تلاش کرد حسین گل گلاب بود. او سروده‌هایی با عنوان «سروده‌های مدارس» دارد که در دوره‌ای سرودهای او در مدارس توسط دانش آموزان خوانده می‌شد

عباس یمینی شریف:

وی از جمله پیشگامانی ست که در عرصه شعر کودک مخاطب خود را با ویژگی‌هایی متفاوت از بزرگسالان شناخت. یمینی شریف بعد از«باغچه بان» دل سپرده‌ترین شاعر کودکان بود

 

******************************************

 

شعر کودک پس از انقلاب اسلامی

 

راه جدید شعرکودک با تلاش کسانی چون کیانوش و پروین دولت آبادی از قبل هموار شده بود و اعتلای شعر نوی ایران بر این همواری می‌افزود. بنابراین طبیعی بود که دیگر شاعران دوره دوم مانند ایرج میرزا زبان به اندرزهای پدرانه نگشایند و یا مانند عباس یمینی شریف در آثارشان شعر سنگین را در کنار شعر سبک ننشانند.

شاعران دوره دوم از شعر جدید کودک به دو گروه "با نام "و "بی نام " تقسیم می‌شوند. کسانی که آثار متعددی از آنها به چاپ رسیده است و کسانی که در مجلات و روزنامه‌ها به چاپ یک یا دو اثر مبادرت ورزیده‌اند. از مطرح‌ترین چهره‌های شعر جدید کودک افراد ذیل را می‌توان نام برد:

 

مصطفی رحماندوست، شکوه قاسم نیا، افسانه شعبان نژاد، اسدالله شعبانی، ناصر کشاورز، جعفرابراهیمی «شاهد»، افشین علاء، بیوک ملکی، جمال الدین اکرمی، علیرضا میرزامحمد،

 محمد کاظم مزینانی،رودابه حمزه‌اي

البته هستند شاعرانی مانند قیصر امین پور که با خلق منظومه‌هایی مانند «عصر عاشورا» به وادی شعر کودک گام نهاده باشند اما به عنوان شاعر کودکان مطرح نشده‌اند و بیشتر در شعر بزرگسالان گام زده‌اند

 

 

***************************************

 

رفتگر

غنچه صبح كه وا میشه
هی گلها رو بو می كنه
رفتگر از خواب پا می شه
زمین رو جارو می كنه

با چهره خندون و شاد
از برگ خشك و گرد و خاك
از خونه اش بیرون میاد
كوچه هارو می كنه پاك

گلها سلامش می كنند
می كنه جوها رو تمیز
و احترامش می كنند
از آشغال درشت وریز

یك حلزون،تپل،مپل
كاج و چنار و نارون
سر میخوره از روی گل
درخت تو،درخت من

پشت سرش یه برگ لیز
با دست او آب می نوشن
تمیز می شه،خیلی تمیز
یه پیرهن نو می پوشن

می پوشه یك لباس كار
با زحمت رفتگرا
می خنده مانند انار
تمیز می شه دنیای ما

شاعر : اسدا...شعباني

 

************************************************

در بخش بعدي مي‌خوانيد:

 

2-2مضامین شعر کودک پس از انقلاب اسلامی

 

***************************************

 

 :منابع قسمت تاريخ ادبيات كودك در ايران

 

بخش ادبیات تبیان

---

منابع:

1- محمدهادی محمدی- زهره قایینی، تاریخ ادبیات کودکان در ایران، تهران: چیستا، جلد 6 و 4.

2-  محمود کیانوش، شعر کودک در ایران، نقد و بررسی، تهران: آگاه، 1355.

3- شهرام رجب زاده، درآمدی بر شناخت فضاهای کودکانه در شعر فارسی، پژوهشنامه ‌ادبیات کودک و نوجوان س ا ش 2، پائیز 1374.

4-  یعقوب آژند، ادبیات نوین ایران تهران: امیرکبیر، 1360.

5- سید مصطفی موسوی گرمارودی، شعر کودک از آغاز تا امروز، تاریخ و نقد، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1382

---

منبع: نشریه الکترونیکی آوانگارد - سپیده تیموری کرمانی

 

[rayeheye yas]

شعر كودك پس از انقلاب اسلامي

 

راه جدید شعرکودک با تلاش کسانی چون کیانوش و پروین دولت آبادی از قبل هموار شده بود و اعتلای شعر نوی ایران بر این همواری می‌افزود. بنابراین طبیعی بود که دیگر شاعران دوره دوم مانند ایرج میرزا زبان به اندرزهای پدرانه نگشایند و یا مانند عباس یمینی شریف در آثارشان شعر سنگین را در کنار شعر سبک ننشانند.

شاعران دوره دوم از شعر جدید کودک به دو گروه با نام و بی نام تقسیم می‌شوند. کسانی که آثار متعددی از آنها به چاپ رسیده است و کسانی که در مجلات و روزنامه‌ها به چاپ یک یا دو اثر مبادرت ورزیده‌اند. از مطرح‌ترین چهره‌های شعر جدید کودک افراد ذیل را می‌توان نام برد:

مصطفی رحماندوست، شکوه قاسم نیا، افسانه شعبان نژاد، اسدالله شعبانی، ناصر کشاورز،

جعفر ابراهیمی «شاهد» افشین علاء، بیوک ملکی، جمال الدین اکرمی، علیرضا میرزامحمد،

 محمد کاظم مزینانی، رودابه حمزه‌اي

 

البته هستند شاعرانی مانند " قیصر امین پور" که با خلق منظومه‌هایی مانند «عصر عاشورا» به وادی شعر کودک گام نهاده باشند اما به عنوان شاعر کودکان مطرح نشده‌اند و بیشتر در شعر بزرگسالان گام زده‌اند

*******************************************************************

 

رفتگر

غنچه صبح كه وا مي‌شه 

هی گلها رو بو می كنه
رفتگر از خواب پا می شه
زمین رو جارو می كنه

با چهره خندون و شاد
از برگ خشك و گرد و خاك
از خونه اش بیرون میاد
كوچه هارو می كنه پاك

گلها سلامش می كنند
می كنه جوها رو تمیز
و احترامش می كنند
از آشغال درشت وریز

یك حلزون،تپل،مپل
كاج و چنار و نارون
سر میخوره از روی گل
درخت تو،درخت من

پشت سرش یه برگ لیز
با دست او آب می نوشن
تمیز می شه،خیلی تمیز
یه پیرهن نو می پوشن

می پوشه یك لباس كار
با زحمت رفتگرا
می خنده مانند انار
تمیز می شه دنیای ما

شاعر : اسدا...شعبانی

 

****************************************************************

 

بحث بعدي :  2-2 مضامين شعر كودك پس از انقلاب اسلامي

 

*****************************************************************

 

منابع بخش تاريخي ادبيات كودك

 

 

بخش ادبیات تبیان

 

---

منابع:

1- محمدهادی محمدی- زهره قایینی، تاریخ ادبیات 

کودکان در ایران، تهران: چیستا، جلد 6 و 4.

2-  محمود کیانوش، شعر کودک در ایران، نقد و بررسی، تهران: آگاه، 1355.

3- شهرام رجب زاده، درآمدی بر شناخت فضاهای کودکانه در شعر فارسی، پژوهشنامه ‌ادبیات کودک و نوجوان س ا ش 2، پائیز 1374.

4-  یعقوب آژند، ادبیات نوین ایران تهران: امیرکبیر، 1360.

5- سید مصطفی موسوی گرمارودی، شعر کودک از آغاز تا امروز، تاریخ و نقد، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1382

---

منبع: نشریه الکترونیکی آوانگارد - سپیده تیموری کرمانی

 

 

2011/4/16 rayeheye yas <rayehey...@gmail.com>

<span styl

[Mehdi Sedighi]

خسته نباشی دوست من ، بسیار خوب و مفید و شسته و رفته شروع کردیس شماره ی 2 رو
راستش تا الان فرصت نکردم زیاد در مورد این تاپیک حرف بزنم، به نظرم واقعا تاپیک خوبیه و جای کار بسیار زیادی داره
یه خسته نباشید جانانه از سمت من بپذیرید

2011/4/16 rayeheye yas <rayehey...@gmail.com>

[rayeheye yas]

از اظهار لطفتون بسيار ممنونم

2011/4/16 Mehdi Sedighi <mehdi.s...@gmail.com>

[حامد مستوفی زاده‎]

ممنون خانم رایحه یاس از مطالبتون
دقیق نخوندم، اما میام و باز هم می خونم
جزو زیباترین تاپیک های کانونه این تاپیک
هم مفیده و هم حس کودکی ها رو زنده میکنه

راستی
دشمنتون شرمنده خانم
شما لطف داشتید همیشه و بابت همش دو چندان سپاس ازتون

[maedeh banisaeed]

درس های سال اول ساده بود
آب را بابا به دارا داده بود
تا درون نیمکت جا می شدیم
ما پر از تصمیم کبری می شدیم
با وجود سوز و سرمای شدید
ریز علی پیراهن خود می درید

دست گلتون درد نکن رایحه جان
ما رو می بری به روز های دبستان

حالا دیگه کتاب ها مثل دوران ما قشنگ نیست
نه کوکب خانم مهمانی میده
نه کبری تصمیم می گیره
نه دهقان فداکار هست و نه پترس

کاش روزهای رفته را بازگشتی بود

[**!!!..ف...!!!** Art‎]

متاسفم که باز باید از کلمات تکراری استفاده کنم

اما واقعا خوب و مفید بود ضمن اینکه خوانشش راحت بود و گویا

[rayeheye yas]

يك عمر مي‌نوشتيم

دارا انار دارد

در دست كوچك خود

سارا انار دارد

ما مشق مي‌نوشتيم

با شور و شادماني

غافل از اين كه دارا

حتي نداشت ناني

****    

سارا گلوله اي خورد

وقتي شعار مي‌داد

هنگام مرگ خونش

بوي بهار مي‌داد

دارا كه مشق ما بود

در جبهه‌هاست امروز

درس شجاعت او

...سرمشق ماست امروز

از همياري و همدلي همگيتون صميمانه سپاس‌گزارم.شعر زيباي خانوم بني سعيد ناخودآگاه منو ياد اين شعر قديمي انداخت كه گاهي با خودم زمزمه مي‌كردم

 

2011/4/19 **!!!..ف...!!!** Art <base...@gmail.com>

[rayeheye yas]

2-2 مضامين شعر کودک پس از انقلاب اسلامی

 

همچنان که گفتیم در شعر این دوره ،مضامین متعددی را می‌توان دید که برخی از آنها زاییده جریانات سیاسی و اجتماعی – تقریباً- سه دهه پیش است و لذا در شعر شاعران دوره اول از این مضامین خبری نیست. به طور کلی در بررسی اشعار دوره دوم موارد ذیل دیده می‌شوند که هر کدام را با ذکر نمونه‌ای نشان می‌دهیم

 

 

  حیوانات-1

 

پرداختن به حیوانات اهلی، مانند مرغ و خروس و جوجه و گربه و برخی از حیوانات غیراهلی، مانند لاک پشت و خرگوش، از بارزترین وجوه شعر کودک در هر دو دوره است. به عنوان مثال «حلزون» دستمایه خلق شعری با همین نام شده است:

 

حلزون آمده باز

می‌زند بوسه بر آب

حلزون می‌بیند

عکس خود را در آب

^[1] 

 *******************
آی حلزون شاخكي!
كجا می ری یواشكی؟
جلو میری یواش و ریزه،ریزه
پوست تنت چه نرم وخيس و ليزه
خالهای دونه دونه،دونه داری
به روی پشت خود یه لونه داري

ساكتی و خجالتی و تنها
بمون توی باغچه‌ي خونه‌ي ما

شاعر : مهری ماهوتي

^[2]

*********************

گل‌ها و درخت‌ها -2

کم تر شعری را از اشعار شاعران کودک می‌توان دید که در آن گل و درخت از انواع گوناگون وجود نداشته باشد. گویی گیاهان و گل‌ها، مانند حیوانات، جزء‌ لاینکف شعر کودک محسوب می‌شوند

******************

بنفشه و شاپرك

بنفشه ای دیدم
كه توی صحرا بود
چه خوب می خندید
چقدر زیبا بود!

به سوی او رفتم
بنفشه را چیدم
بنفشه غمگین شد
ومن نفهمیدم

به او چنین گفتم:
بنفشه زیبا!
بخند، چون دیگر
تو نیستی تنها

بنفشه خوبم
به من نگاهی كرد
غم دلش را او
به روی لب ،آورد:

چرا جدا كردی
ز خانه ام من را؟
دوباره برگردان
مرا به آن صحرا

مگر نمی دانی
كه شاپرك آنجاست
بدون من الآن
چقدر او تنهاست!

ز حال او من را
تو با خبرگردان
مرا به آن صحرا
دوباره برگردان


شاعر : سید احمد میرزاده

^[3]

 

^{*********************}

 

چهار فصل سال -3

 

پرداختن به هر یک از فصول سال مخصوصاً بهار (به خاطر زیبایی) و پاییز (به دلیل تقارنش با شروع مدرسه‌ها) در آثار عموم شاعران دوره اول و دوم دیده می‌شود. گاهی برای تصویر کردن کودکان چهار فصل، شاعری به خلق یک اثر مستقل دست یازیده است. مانند مجموعه شکوفه‌های برفی اثر افسانه شعبانژاد که در آن برای هر فصل چند شعر گفته شده است و از بهار شروع و به زمستان ختم می‌شود

***************

تو میان دستهایت
سبدی شکوفه داری
سرراه خود دوباره
گل و سبزه می گذاری
*
تو که آمدی به اینجا
لب گل به خنده واشد
همه جا پر از ترانه
همه جا پر از صدا شد
*
تو دوباره آمدی تا
همه جا چمن بکاری
تو سفید و سرخ و سبزی

تو پر از گلی، بهاری

 

^[4]

*****************

 

پدر و مادر -4

شاعران هر دو دوره به نقش پدر و مادر و تصویر رابطه عاطفی آنها با کودک پرداخته‌اند. اگر چه رنگ غالب این اشعار علاقه طفل به پدر و مادر است اما گاهی از چشم کودک، فداکاری و خدمت مادر یا فقر و تلاش پدر مطرح می‌شود

پدرم کفش مرا

قالبی دیگر زد

کت و شلوارش را

کرد با من همقد

*   *   *

من ولی می‌دیدم

اشک در چشم پدر

با نگاهش می‌گفت:

شرمگینم ز پسر.... الخ

^[5]

^{**************************}

 

 

 

 

2011/4/19 rayeheye yas <rayehey...@gmail.com>

[rayeheye yas]

                                   2-2 ادامه

مضامين شعر كودك پس از انقلاب اسلامي

آموزگار -5

پاسداشت معلم و یادآوری از خدمات ارزنده او به همراه تصاویری از مهرورزی معلمانه در آثار شاعران

 

هر دو دوره وجود دارد

 

اولین روز دبستان باز گرد
کودکی ها شاد وخندان باز گرد
باز گرد ای خاطرات کودکی
بر سوار اسبهای چوبکی
خاطرات کودکی زیباترند
یادگاران کهن ماناترند
درسهای سال اول ساده بود
آب را بابا به سارا داده بود
درس پند آموز روباه وخروس
روبه مکارو دزدو چاپلوس
روز مهمانی کوکب خانم است
سفره پر از بوی نان گندم است
کاکلی گنجشککی باهوش بود
فیل نادانی برایش موش بود
با وجود سوز وسرمای شدید
ریز علی پیراهن از تن می درید
تا درون نیمکت جا میشدیم

ما پر از تصمیم کبری میشدیم

پاک کن هایی ز پاکی داشتیم
یک تراش سرخ لاکی داشتیم
کیفمان چفتی به رنگ زرد داشت
دوشمان از حلقه هایش درد داشت
گرمی دستانمان از آه بود
برگ دفترها به رنگ کاه بود
مانده در گوشم صدایی چون تگرگ
خش خش جاروی بابا روی برگ
همکلاسیهای من یادم کنید
باز هم در کوچه فریادم کنید
همکلاسیهای دردورنج کار
بچه های جامه های وصله دار
بچه های دکه سیگار سرد
کودکان کوچه اما مرد مرد
کاش هرگز زنگ تفریحی نبود
جمع بودن بودو تفریقی نبود
کاش میشد باز کوچک میشدیم
لا اقل یک روز کودک میشدیم
یاد آن آموزگار ساده پوش
یاد آن گچها که بودش روی دوش
ای معلم نام وهم یادت بخیر
یاد درس آب بابایت بخیر
ای دبستانی ترین احساس من
باز گرد این مشقها را خط بزن

محمدعلی جهرمی

********************

 

6- دبستان

 

کمتر شاعری را می‌توان در حوزه شعر قدیم و جدید کودک نشان داد که به نوعی در آثار خویش به مدرسه و دبستان اشاره‌ای نکرده باشد یا مستقلاً برای این بخش از زندگی کودک شعری نسروده باشد

 

مشق شب

باز با دست كوچكت، امروز
میروی تا مداد برداری
می نویسی تو؛آب ، بابا، نان
باز انگار، مشق شب داری

شعرهای كتاب را از حفظ
با صدای بلند میخوانی
خوش به حالت كه یاد می گیری  
درس امروز را به آسانی

درسهای كتاب می گویند:
ژاله گلدان پر گلی دارد
ژاله هر روز توی گلدانش
آب را قطره قطره می‌بارد

میروی در حیاط و می كاری
توی گلدان خود ، گل لاله
كاش گلدان كوچكت می شد
مثل گلدان پر گل ژاله

شاعر : رودابه حمزه‌اي

 ^[6]

 *************************

 

خداوند -7

 

بسیاری از شاعران دوره اول و دوم در اشعار خویش توجه کودک را به خالق جهان معطوف داشته‌اند و با برشمردن نعمت‌ها و خلایق او در آسمان و زمین اشعاری مناسب حال کودک سروده‌اند

 

 

مهربان ترین

مهربانتر از مادر
مهربانتر از بابا
مهربانتر از آبی
با تمام ماهیها

مهربانتر از گلها
با دو بال پروانه
مهربانتر از ابری
با گیاه،با دانه

مهربانتر از خورشید
با گل و زمینی تو
تو خدا،خدا هستی
مهربانترینی تو


شاعر : افسانه شعبان نژاد

^[7]

^{**************************}

 

شخصیت‌ها و مناسبت های دینی -8

اگر چه توجه به پیشوایان دین و شعائر مذهبی در دوره دوم از شعر جدید کودک از مضامین جدید این دوره است و تعداد آنها نسبت به دیگر مضامین مطرح شده شاید زياد نباشد، اما به هر حال به عنوان یکی  از شاخصه‌های شعر شاعران دوره دوم به شمار می‌رود. نمونه‌ای از اینگونه اشعار ،شعر زیبای "بیوک ملکی" با عنوان « آفتاب کوچه‌های شب » است که در قالب نو سروده شده و به فاجعه شهادت امیر مؤمنان علی علیه السلام پرداخته است. بخشی از آن را

در پی می‌آوریم:

 

در میانه خانه‌ها

هر چه کودکان

انتظار می‌کشند

انتظارشان به سر نمی‌رسد

روشنی میانه خانه‌ها به خواب می‌رود، ولی

چشم‌های بچه‌ها  در انتظار

تا مگر دوباره پر کند

خانه‌های سرد شهر را

مهربان علی (ع)

^[8]

^{********************************}

از میان شعائر آن چه بیش از همه مورد توجه شاعران است، «عاشورا» است، که نمونه‌های متعددی مي‌توان ازآن یاد کرد وتوجه به عاشورا و مراسم آن در آثار شاعران دوره دوم دیده می‌شود.به عنوان نمونه به قسمتي از شعر "لالايي عاشورا" از" مصطفي رحماندوست " اشاره مي‌كنيم

 

...لالا کوه بلند من

شراب و شعر و قند من

علی فرزند دیگر داشت

چوانی کوه پیکر داشت

همیشه حضرت عباس

به لب نام برادر داشت

لالا نازک بدن لالا

عصای دست من لالا

گل پر پر حسینم کو ؟

گل سرخ و گل شب بو

کنار رود و لب تشنه

تمام غنچه های او

لالالا غنچه ام لالا

لالالالا گل فردا

حسین و اکبرم لالا

علی اصغرم لالا

کجایی عمه جان زینب

سکینه دخترم لالا

لالالالا گل لاله

نکن گریه نکن ناله

شبی سرد است و مهتابی

چرا گریان و بی تابی ؟

برایت قصه هم گفتم

چرا امشب نمی خوابی ؟

لالالا جان من لالا

گل باران من لالا

مصطفی رحماندوست

 

{لينك دريافت كامل شعر}

 

***********************

...ادامه دارد

 

 

 

 

2011/4/19 rayeheye yas <rayehey...@gmail.com>

[rayeheye yas]

چون شعر " اولين روز دبستان" در بالا فونت ريزي پيدا كرده، براتون نسخه‌ي درشت‌ترش رو لينك گذاشتم.اميدوارم لذت ببريد وبراتون سودمند باشه

 

2011/4/20 rayeheye yas <rayehey...@gmail.com>

[maedeh banisaeed]

خسته نباشين خانم رايحه
چقدر اين تاپيك دوست داشتنيه
چقدر خاطره برامون زنده مي شه

خوشا به حالت اي روستايي
چه شاد و خرم چه با صفايي

كيه كه اين شعر رو فراموش كرده باشه؟

On 4/20/11, rayeheye yas <rayehey...@gmail.com> wrote:
> چون شعر " اولين روز دبستان" <http://rmaleki.blogfa.com/post-250.aspx> در

> بالا فونت ريزي پيدا كرده، براتون نسخه‌ي درشت‌ترش رو لينك گذاشتم.اميدوارم لذت
> ببريد وبراتون سودمند باشه
>
> 2011/4/20 rayeheye yas <rayehey...@gmail.com>
>

>> *2-2 ادامه*
>>
>> *مضامين شعر كودك پس از انقلاب اسلامي*
>>
>> *آموزگار** -5*

>> پاسداشت معلم و یادآوری از خدمات ارزنده او به همراه تصاویری از مهرورزی
>> معلمانه در آثار شاعران
>>
>> هر دو دوره وجود دارد
>>
>>

>> *اولین روز دبستان باز گرد

>> باز گرد این مشقها را خط بزن***
>>
>> *محمدعلی جهرمی*
>> ********************
>>
>> **
>>
>> *6- دبستان*

>>
>> کمتر شاعری را می‌توان در حوزه شعر قدیم و جدید کودک نشان داد که به نوعی در
>> آثار خویش به مدرسه و دبستان اشاره‌ای نکرده باشد یا مستقلاً برای این بخش از
>> زندگی کودک شعری نسروده باشد
>>
>>

>> *مشق شب**

>>
>> باز با دست كوچكت، امروز
>> میروی تا مداد برداری
>> می نویسی تو؛آب ، بابا، نان
>> باز انگار، مشق شب داری
>>
>> شعرهای كتاب را از حفظ
>> با صدای بلند میخوانی
>> خوش به حالت كه یاد می گیری
>> درس امروز را به آسانی
>>
>> درسهای كتاب می گویند:
>> ژاله گلدان پر گلی دارد
>> ژاله هر روز توی گلدانش
>> آب را قطره قطره می‌بارد
>>
>> میروی در حیاط و می كاری
>> توی گلدان خود ، گل لاله
>> كاش گلدان كوچكت می شد
>> مثل گلدان پر گل ژاله
>>

>> شاعر : رودابه حمزه‌اي*
>>
>> * **[6]*
>>
>> ***************************
>>
>> *خداوند -7*
>> **

>> بسیاری از شاعران دوره اول و دوم در اشعار خویش توجه کودک را به خالق جهان
>> معطوف داشته‌اند و با برشمردن نعمت‌ها و خلایق او در آسمان و زمین اشعاری
>> مناسب
>> حال کودک سروده‌اند
>>
>>
>>
>>

>> *مهربان ترین*
>>
>> *مهربانتر از مادر

>> مهربانتر از بابا
>> مهربانتر از آبی
>> با تمام ماهیها
>>
>> مهربانتر از گلها
>> با دو بال پروانه
>> مهربانتر از ابری
>> با گیاه،با دانه
>>
>> مهربانتر از خورشید
>> با گل و زمینی تو
>> تو خدا،خدا هستی
>> مهربانترینی تو
>>
>>

>> شاعر : افسانه شعبان نژاد*
>> *

>>
>> [7]
>>
>> **************************
>>
>>
>>
>> شخصیت‌ها و مناسبت های دینی -8

>> *

>>
>> اگر چه توجه به پیشوایان دین و شعائر مذهبی در دوره دوم از شعر جدید کودک از
>> مضامین جدید این دوره است و تعداد آنها نسبت به دیگر مضامین مطرح شده شاید
>> زياد
>> نباشد، اما به هر حال به عنوان یکی از شاخصه‌های شعر شاعران دوره دوم به
>> شمار
>> می‌رود. نمونه‌ای از اینگونه اشعار ،شعر زیبای "بیوک ملکی" با عنوان « آفتاب
>> کوچه‌های شب » است که در قالب نو سروده شده و به فاجعه شهادت امیر مؤمنان علی
>> علیه السلام پرداخته است. بخشی از آن را
>>
>> در پی می‌آوریم:
>>

>> * *
>>
>> *در میانه خانه‌ها*
>>
>> *هر چه کودکان*
>>
>> *انتظار می‌کشند*
>>
>> *انتظارشان به سر نمی‌رسد*
>>
>> *روشنی میانه خانه‌ها به خواب می‌رود، ولی*
>>
>> *چشم‌های بچه‌ها در انتظار*
>>
>> *تا مگر دوباره پر کند*
>>
>> *خانه‌های سرد شهر را*
>>
>> *مهربان علی (ع)*
>>
>> *[8]*
>>
>> **********************************
>>
>> از میان شعائر آن چه بیش از همه مورد توجه شاعران است، *«عاشورا»* است، که

>> نمونه‌های متعددی مي‌توان ازآن یاد کرد وتوجه به عاشورا و مراسم آن در آثار

>> شاعران دوره دوم دیده می‌شود.به عنوان نمونه به قسمتي از شعر *"لالايي
>> عاشورا"* از*" مصطفي رحماندوست "* اشاره مي‌كنيم
>>
>>
>>
>> *...لالا کوه بلند من*
>>
>> *شراب و شعر و قند من*
>>
>> *علی فرزند دیگر داشت *
>>
>> *چوانی کوه پیکر داشت *
>>
>> *همیشه حضرت عباس *
>>
>> *به لب نام برادر داشت** *
>>
>> *لالا نازک بدن لالا*
>>
>> *عصای دست من لالا*
>>
>> *گل پر پر حسینم کو ؟*
>>
>> *گل سرخ و گل شب بو *
>>
>> *کنار رود و لب تشنه *
>>
>> *تمام غنچه های او *
>>
>> *لالالا غنچه ام لالا*
>>
>> *لالالالا گل فردا*
>>
>> *حسین و اکبرم لالا *
>>
>> *علی اصغرم لالا *
>>
>> *کجایی عمه جان زینب *
>>
>> *سکینه دخترم لالا *
>>
>> *لالالالا گل لاله*
>>
>> *نکن گریه نکن ناله*
>>
>> *شبی سرد است و مهتابی*
>>
>> *چرا گریان و بی تابی ؟*
>>
>> *برایت قصه هم گفتم*
>>
>> *چرا امشب نمی خوابی ؟*
>>
>> *لالالا جان من لالا*
>>
>> *گل باران من لالا*
>>
>> *مصطفی رحماندوست***
>>
>>
>>
>> *{لينك دريافت كامل شعر} <http://lyla60.persianblog.ir/post/12>*
>>
>> **

>>
>> ***********************
>>
>> ...ادامه دارد
>>
>>
>>
>>
>>
>>
>>
>>
>>
>> 2011/4/19 rayeheye yas <rayehey...@gmail.com>
>>

>>> *2-2 مضامين شعر کودک پس از انقلاب اسلامی***

>>>
>>> همچنان که گفتیم در شعر این دوره ،مضامین متعددی را می‌توان دید که برخی از
>>> آنها زاییده جریانات سیاسی و اجتماعی – تقریباً- سه دهه پیش است و لذا در
>>> شعر
>>> شاعران دوره اول از این مضامین خبری نیست. به طور کلی در بررسی اشعار دوره
>>> دوم
>>> موارد ذیل دیده می‌شوند که هر کدام را با ذکر نمونه‌ای نشان می‌دهیم
>>>

>>> **
>>>
>>> * حیوانات-1*

>>>
>>>
>>>
>>> پرداختن به حیوانات اهلی، مانند مرغ و خروس و جوجه و گربه و برخی از حیوانات
>>> غیراهلی، مانند لاک پشت و خرگوش، از بارزترین وجوه شعر کودک در هر دو دوره
>>> است.

>>> به عنوان مثال *«حلزون»* دستمایه خلق شعری با همین نام شده است:
>>>
>>>
>>>
>>> *حلزون آمده باز*
>>>
>>> *می‌زند بوسه بر آب*
>>>
>>> *حلزون می‌بیند*
>>>
>>> *عکس خود را در آب *
>>>
>>> *[1]** *
>>>
>>> * *******************

>>> آی حلزون شاخكي!
>>> كجا می ری یواشكی؟
>>> جلو میری یواش و ریزه،ریزه
>>> پوست تنت چه نرم وخيس و ليزه
>>> خالهای دونه دونه،دونه داری

>>> به روی پشت خود یه لونه داري *
>>>
>>> *ساكتی و خجالتی و تنها**

>>> بمون توی باغچه‌ي خونه‌ي ما
>>>

>>> شاعر : مهری ماهوتي*
>>>
>>> *[2]** *
>>>
>>> *********************
>>>
>>> *گل‌ها و درخت‌ها** **-2*

>>>
>>> کم تر شعری را از اشعار شاعران کودک می‌توان دید که در آن گل و درخت از
>>> انواع
>>> گوناگون وجود نداشته باشد. گویی گیاهان و گل‌ها، مانند حیوانات، جزء‌ لاینکف
>>> شعر کودک محسوب می‌شوند
>>>
>>> ******************
>>>

>>> *بنفشه و شاپرك** *
>>>
>>> *بنفشه ای دیدم**
>>> **كه توی صحرا بود*
>>> *چه خوب می خندید*
>>> *چقدر زیبا بود**!
>>>
>>> **به سوی او رفتم*
>>> *بنفشه را چیدم*
>>> *بنفشه غمگین شد*
>>> *ومن نفهمیدم*
>>>
>>> *به او چنین گفتم**:
>>> **بنفشه زیبا**!
>>> **بخند، چون دیگر*
>>> *تو نیستی تنها*
>>>
>>> *بنفشه خوبم*
>>> *به من نگاهی كرد*
>>> *غم دلش را او*
>>> *به روی لب ،آورد**:
>>>
>>> **چرا جدا كردی*
>>> *ز خانه ام من را؟*
>>> *دوباره برگردان*
>>> *مرا به آن صحرا*
>>>
>>> *مگر نمی دانی*
>>> *كه شاپرك آنجاست*
>>> *بدون من الآن**
>>> **چقدر او تنهاست**!
>>>
>>> **ز حال او من را*
>>> *تو با خبرگردان*
>>> *مرا به آن صحرا*
>>> *دوباره برگردان*
>>>
>>>
>>> *شاعر : سید احمد میرزاده*
>>>
>>> *[3]*
>>>
>>> **
>>>
>>> ***********************
>>>
>>> **
>>>
>>> *چهار فصل سال** -3*
>>>
>>> **

>>>
>>> پرداختن به هر یک از فصول سال مخصوصاً بهار (به خاطر زیبایی) و پاییز (به
>>> دلیل تقارنش با شروع مدرسه‌ها) در آثار عموم شاعران دوره اول و دوم دیده
>>> می‌شود. گاهی برای تصویر کردن کودکان چهار فصل، شاعری به خلق یک اثر مستقل
>>> دست
>>> یازیده است. مانند مجموعه شکوفه‌های برفی اثر افسانه شعبانژاد که در آن برای
>>> هر
>>> فصل چند شعر گفته شده است و از بهار شروع و به زمستان ختم می‌شود
>>>
>>> ***************
>>>

>>> *تو میان دستهایت

>>> سبدی شکوفه داری
>>> سرراه خود دوباره
>>> گل و سبزه می گذاری
>>> *
>>> تو که آمدی به اینجا
>>> لب گل به خنده واشد
>>> همه جا پر از ترانه
>>> همه جا پر از صدا شد
>>> *
>>> تو دوباره آمدی تا
>>> همه جا چمن بکاری
>>> تو سفید و سرخ و سبزی

>>> *
>>>
>>> *تو پر از گلی، بهاری*
>>>
>>> **
>>>
>>> *[4]*
>>>
>>> *******************
>>>
>>> **
>>>
>>> *پدر و مادر** -4*

>>>
>>> شاعران هر دو دوره به نقش پدر و مادر و تصویر رابطه عاطفی آنها با کودک
>>> پرداخته‌اند. اگر چه رنگ غالب این اشعار علاقه طفل به پدر و مادر است اما
>>> گاهی
>>> از چشم کودک، فداکاری و خدمت مادر یا فقر و تلاش پدر مطرح می‌شود
>>>

>>> *پدرم کفش مرا*
>>>
>>> *قالبی دیگر زد*
>>>
>>> *کت و شلوارش را*
>>>
>>> *کرد با من همقد*
>>>
>>> ** * **
>>>
>>> *من ولی می‌دیدم*
>>>
>>> *اشک در چشم پدر*
>>>
>>> *با نگاهش می‌گفت**:*
>>>
>>> *شرمگینم ز پسر.... الخ*
>>>
>>> *[5]*
>>>
>>> ****************************
>>>
>>> **
>>>
>>>
>>> * *

[Mehdi Sedighi]

رایحه ی عزیز ممنون بابت مطالب خوبت
بی هیچ دلیلی یاد این شعر افتادم و با اجازه ت اینجا می گذارم کمی از سن دبستان بالاتره اما

باز هم اول مهر آمده بود
و معلم آرام
اسم ها را می خواند:
اصغر پورحسن
پاسخ آمد: حاضر
قاسم هاشمیان
پاسخ آمد: حاضر
اکبر لیلازاد
پاسخش را کسی از جمع نداد
بار دیگر هم خواند
اکبر لیلازاد
پاسخش را کسی از جمع نداد
همه ساکت بودیم
جای او اینجا بود
اینک اما تنها
یک سبد لاله ی سرخ
در کنار ما بود
لحظه ای بعد? معلم سبد گل را دید
شانه هایش لرزید
همه ساکت بودیم
ناگهان در دل خود
زمزمه ای حس کردیم
غنچه ای در دل ما می جوشید
گل فریاد شکفت
همه پاسخ دادیم: حاضر
ما همه اکبر لیلا زادیم

زنده یاد «قیصر امین پور»

[maedeh banisaeed]

خيلي قشنگ بود آقاي صديقي

مبصر امروز چو اسمم را خواند بي خبر داد كشيدم غايب
ربطي نداشت
مي دونم

[rayeheye yas]

خيلي زيبا بود.از حضور و مشاركت همتون ممنونم. پايدار باشيد و كودك درونتون هميشه شاد و سرزنده باشه

2011/4/20 maedeh banisaeed <maede.b...@gmail.com>

[حامد مستوفی زاده‎]

همشو با دقت خوندم این دفه
تاریخچه فوق العاده بود خانم
واقعا لذت بردم
مخصوصا که من مشترک پر و پا قرص سروش کودکان و کیهان بچه ها بودم
و اسمهایی که از شاعران بعد از انقلاب آورده بودید همش توی ذهنم خاطره
میشدن
در هر حال ممنون ازتون
شعری که از کودکی خیلی توی ذهنم مونده و از همه ی شعرها بیشتر دوستش دارم
شعریه از مصطفی رحماندوست
که اخرش این جوری تموم میشه
ای کاش من هم پرنده بودم
با شادمانی پر می گشودم
می رفتم از شهر به روستایی
آن جا که دارد آب و هوایی

[rayeheye yas]

بي‌خود نيست پيامبر فرمودن:يادگيري در كودكي مثل نقش زدن برروي سنگه (كنايه از اين كه هيچ گاه از بين نمي‌ره يا كم رنگ نمي‌شه)  با اين كه من كلاس اول دبستان فقط 4 سال داشتم اما اين شعري كه فرموديد توي ذهنم حك شده

 

خوشا به حالت   اي روستايي

چه شاد و خرم   چه با صفايي

 

در شهر ما نيست   جز دود و ماشين

دلم گرفته   از آن و از اين

 

در شهر ما نيست    جز داد و فرياد

خوشا به حالت   كه هستي آزاد

 

اي كاش من هم    پرنده بودم

با شادماني    پر مي‌گشودم

 

مي‌رفتم از شهر   به روستايي

آن‌جا كه دارد   آب و هوايي

2011/4/20 حامد مستوفی زاده <hamedmos...@gmail.com>

[Mehdi Sedighi]

:)
خیلی خوب بود ، مخصوصا چهار سالگی ش

دلم برای کودکانی که این دوره با کتاب های آموزشی جدید سر می کنند سوخت

2011/4/20 rayeheye yas <rayehey...@gmail.com>

[حامد مستوفی زاده‎]

...دلم گرفته، از آن و از این
راست میگید خانم
راست میگید
و شاید، همین شعر باعث شده نسبت به روستاها( مخصوصا کوهستانی) یه حس قوی
نزدیک به عشق داشته باشم
و شاید هم از اون اول بوده و این شعر نوازشش کرده

چاهار سالگی...؟
جزو نوابغ بودید پس
:)
آروم آروم رو میکنید همه چیز رو ها
اگه اون قضیه ی نوشتن زندگی نامه جدی بشه شاید اینقدر همش جا نخوریم
سربلند باشید همیشه دوست عزیز

[maedeh banisaeed]

اينقدر اين تاپيك رو دوست ميدارم من
كه به روز باشه يا نباشه مي خونمش
چه جالبه
ديدي گفتم
همه شعر خوشا به حالت اي روستايي رو به ياد ميارن
من قبل از دبستان مي تونستم كيهان بچه ها بخونم
اون موقع قيمتش 5 تومان بود
چند روز پيش رفتم كه يه دونه بخرم ولي خجالت كشيدم
ورق زدم ديگه صفاي اون موقع رو نداشت

[rayeheye yas]

آقاي صديقي،آقاي مستوفي زاده و خانوم بني سعيد عزيز،از لطف دائميتون و انرژي كه با خودتون به اين بخش مياريد خيلي ممنونم.راست گفتيد كه طفلكي بچه‌هاي نسل جديد،نه كيهان بچه‌هاي جذاب قديم رو دارن، نه شعراي جذاب قديمي رو و نه حياط‌هاي بزرگ و سرسبزي كه ما توشون بازي مي‌كرديم.حتي مجال خاك بازي و گل بازي هم ندارن.مجال ريخت و پاش كاردستي درست كردن رو هم ندارن .در عوض كلاس‌هايي دارن كه بعد از مدرسه هم اون‌ها رو به نيمكت مي دوزه.كلاس زبان و... طفلكي بچه‌هاي امروز كه چيز شيريني از كودكيشون براي بچه هاي فردا به ارمغان نمي‌برن
در ضمن.اغراق نكنيد آقاي مستوفي! نابغه به بوعلي سينا و پرفسور حسابي ميگن نه به من.ما كجا و نوابغ كجا.4 سالگي مدرسه رفتنمم از روي يه جور تُخسي بود.نه كه خواهر بزرگ‌ترم كه همبازيم بود رفت مدرسه، نخواستم از اون عقب بمونم.! اين شد كه تا آخر دبيرستان با هم توي يه ميز مي‌نشستيم
خانم بني سعيد، يه وقتايي خجالت رو بذار كنار و برو براي دل خودت خريد كن.ضرر نمي‌كني.گرچه ديگه كيهان بچه ها جذابيت سابق رو ندارن اما هنوز هم پا گذاشتن به دنياي كودكان، جذابيت خودشو داره

2011/4/21 maedeh banisaeed <maede.b...@gmail.com>

[rayeheye yas]

جبهه و جنگ -9

 

از مضامین جدیدی است که به خاطر وقوع جنگ هشت ساله ایران و عراق در شعر شاعران دوره دوم قرار گرفت

 

 «پس پدر کي ز جبهه مي‌آيد؟» / باز کودک ز مادرش پرسيد

/ گفت مادر به کودکش که: «بهار، غنچه‌ها و شکوفه‌ها که رسيد»

 باز کودک ز مادرش پرسيد؟ / «کي بهار و شکوفه مي‌آيد؟»

/ گفت مادر که: «هر زمان در باغ / غنچه‌ها لب به خنده بگشايند»

/ روز ديگر سراغ باغچه رفت / کودک ما به جست‌وجوي بهار

 / ديد لب بسته است غنچه هنوز / به لب غنچه نيست بوي بهار

/ گفت: «اي غنچه‌هاي خوب، چرا / لبتان را ز خنده مي‌بنديد؟

/ زودتر بشکفيد و باز شويد / آي، گل‌ها چرا نمي‌خنديد؟

 / گاه با غنچه‌ها سخن مي‌گفت / گاه خواهش ز غنچه‌ها مي‌کرد

 / گاه گل‌برگ غنچه‌اي را نرم / با سرانگشت خويش وا مي‌کرد

^[9]

*****************************

باز هم اوّل مهر آمده بود / و معلّم آرام / اسم‌ها را مي‌خواند:

 / اصغر پورحسين / پاسخ آمد: حاضر / قاسم هاشميان / پاسخ آمد: حاضر

 / اکبر ليلازاد /... / پاسخش را کسي از جمع نداد / بار ديگر هم خواند: / اکبر ليلا زاد /

... / پاسخش را کسي از جمع نداد /

 همه ساکت بوديم / جاي او اين‌جا بود / اينک، امّا تنها / يک سبد لالة سرخ / در کنار ما بود

/ لحظه‌اي بعد معلّم سبد گل را ديد / شانه‌هايش لرزيد

/ همه ساکت بوديم / ناگهان در دل خود زمزمه‌اي حس کرديم

/ غنچه‌اي در دل ما مي‌جوشيد / گل فرياد شکفت! /

 همه پاسخ داديم: / حاضر! / ما همه اکبر ليلازاديم!

^[10]

 

********************************

 

10- انقلاب

 

وقوع انقلاب اسلامی ایران به مثابه یک واقعه عظیم تاریخی و اجتماعی تأثیر خود را بر همه وجوه زندگی مردم ایران از جمله ادبیات تثبیت کرد. در این میان شعر کودک نیز از پرداختن به مضمون انقلاب غافل نماند.

به غیر از این مضامین دهگانه که تقریباً اصلی‌ترین موضوعات مورد توجه شاعران در دوره جدید شعر کودک تلقی می‌شود، صدها موضوع و مسئله دیگر را در میان اشعار شاعران کودک می‌توان یافت از قبیل زندگی، شب و روز، کوه، شعر، ماه و ستاره، روستا، اتحاد و...

 

مثل غنچه بود آن روز

 

مثل غنچه بود آن روز

غنچه ای که روییده

 

در هوای بهمن ماه

بر درخت خشکیده

 

مثل آب بود آن روز

آب چشمه ای شیرین

 

چشمه ای که می بیند

مرد تشنه ای غمگین

 

گرچه در زمستان بود

چون بهار بود آن روز

 

سرزمین ما ایران

لاله زار بود آن روز

 

روز خنده ما بود

روز گریه دشمن

 

روز خوب پیروزی

بیست و دوم بهمن

 

كتاب فارسي دوم دبستان""

 

**********************************************

 

 

:پي نوشت‌ها-

1- مجموعه من غنچه شدم- بخش ادبيات تبيان

2- وبلاگ گزيده‌ي شعر كودك http://sarapoem.persiangig.com/link7/kidpoems.htm

3-همان

4-شكوفه‌هاي برفي، افسانه شعبان نژاد-بخش ادبيات تبيان 

5- مجموعه باغ سبز شعر ما- بخش ادبيات تبيان

6-وبلاگ گزيده‌ي شعر كودك

7-همان

8-پشت یک لبخند- بخش ادبيات تبيان

9- وبلاگ ماهنامه‌ي امتداد- يك سبد لاله‌ي سرخ در كنار ما بود

http://emtedadmags.com/article.asp?Art=1426

  10همان

 

بخش ادبیات تبیان

---

منابع:

1- محمدهادی محمدی- زهره قایینی، تاریخ ادبیات کودکان در ایران، تهران: چیستا، جلد 6 و 4.

2-  محمود کیانوش، شعر کودک در ایران، نقد و بررسی، تهران: آگاه، 1355.

3- شهرام رجب زاده، درآمدی بر شناخت فضاهای کودکانه در شعر فارسی، پژوهشنامه ‌ادبیات کودک و نوجوان س ا ش 2، پائیز 1374.

4-  یعقوب آژند، ادبیات نوین ایران تهران: امیرکبیر، 1360.

5- سید مصطفی موسوی گرمارودی، شعر کودک از آغاز تا امروز، تاریخ و نقد، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1382

 

 

 

2011/4/21 rayeheye yas <rayehey...@gmail.com>

[**!!!..ف...!!!** Art‎]

مفید بود 

[حامد مستوفی زاده‎]

تا اناری ترک بر می داشت
...دست فواره ی خواهش می شد

[rayeheye yas]

گاه با غنچه‌ها سخن مي‌گفت / گاه خواهش ز غنچه‌ها مي‌کرد

... گاه گل‌برگ غنچه‌اي را نرم / با سرانگشت خويش وا مي‌کرد

ازلطف همگي خيلي ممنونم.شماره‌ي جديد رو دريابيد .با موضوع "اشعار فوليكور".اگه مطلب خاصي در اين مورد مي‌دونستيد، حتماً اونو به شماره‌ي جديد بياريد.منتظر حضور سبزتون هستم

 

2011/4/24 حامد مستوفی زاده <hamedmos...@gmail.com>

[rayeheye yas]

اصلاح می کنم" اشعار فولکلور" .یادمه بار اول جناب سادات این بحث رو توی این تاپیک مطرح کردن.خوش حال میشم اگه خودشون هم بیان و توضیحات بیش تری راجع بهش بدن.البته سعی می کنم خودمم مطالبی برای خوندنتون داشته باشم.تاپیک شماره ی 3 رو دریابید

2011/4/24 rayeheye yas <rayehey...@gmail.com>