FW: Ayna ve Dürüstlük
Hayrettin Turan
From: hkala...@hotmail.com
Subject: Ayna ve D�r�stl�k
Date: Wed, 16 May 2012 11:30:12 +0300
S�LG� KULLANMADAN RES�M ��ZME SANATINA "HAYAT" DEN�R.
Ayna ve D�r�stl�k
Newcastle �niversitesi profes�rlerinden Melissa Bateson, ��retim �yeleri aras�ndaki ileti�imi art�rmak i�in bir dinlenme odas� yapt�r�yor. Odaya kahve ve �ay gibi i�ecekler koyuyor.
Her i�ece�in c�zi bir fiyat� var. ��retim �yelerinden istenen kendi i�eceklerini almalar� ve paray� da oraya konulan kutuya b�rakmalar�.
O haftalarda para kutusunda tam �� kat daha fazla para birikmi�.
�nsanlar�n d�r�st olma kayg�lar� olabilir, ama o anda yakalanmama riski yoksa, d�r�st davranmayabilir.
Buradaki iki g�z, izleniyor olma hissi yarat�yor ve bir bilin� kazand�r�yor. Ki�iler daha d�r�st davran�yor.
AYNANIN G�C�
Tabii izleyen g�z insan�n kendi g�z�yse, sonu� daha da �arp�c� oluyor.
Bir ara�t�rmada �ocuklar birer birer odalara al�n�yor ve onlara lokum kutular� veriliyor.
Ara�t�rmac� d��ar�ya ��k�yor ve ��karken �ocuklara �Ben gelinceye kadar lokum yemeyin,� diyor.
Tabii ki baz� �ocuklar lokum yiyor ve sorulunca �Yemedim!� diyor.
Buraya kadar sorun yok.
Ara�t�rmac�lar ayn� deneyi bir kez daha yap�yor ama k���k bir de�i�iklikle. Odaya bir ayna koyuyor.
Yine �ok ilgin� bir �ey ortaya ��k�yor. Ayna konuldu�u zaman �ocuklar�n �ok daha az yalan s�yledi�i g�zlemleniyor.
�ocuklar�n bile aynada kendilerini g�rmeleri, d�r�st davranmalar�na sebebiyet veriyor.
YET��K�NLER DE D�R�ST DAVRANIR
Ba�ka bir deneyde yeti�kinler bir test yap�yor ve yan�tlar� cevap anahtar�na i�aretliyor. Daha sonra do�ru cevaplar s�yleniyor.
Denekler do�ru cevaplar� ��rendikten sonra, onlara cevap anahtarlar�n� y�rt�p atmalar� s�yleniyor. Yani ne kadar do�ru yapt�klar�n� sadece kendileri biliyor.
Sonra o ki�inin beyan�na g�re do�ru yapt��� her soru i�in belirli bir para �deniyor.
Yine bu odaya ayna konuyor.
Odaya ayna konuldu�u zaman insanlar�n do�ru yan�tlad���n� iddia ettikleri say� d���yor.
Demek ki daha d�r�st davran�yorlar.
�nsanlar aynaya bakt��� zaman kendilerinin fark�nda oluyor, kendileri ile y�zle�iyor. Hi� kimse kendi y�z�ne bak�p, �Evet ben �erefsizim� diyemez. Ayna insanlar� kendi vicdanlar� ile tek ba��na b�rak�yor.
GER�EK HAYATTA UYGULAMA
Bir sohbette bu ara�t�rmalardan bahsederken, otel sahibi bir arkada��m ��yle dedi.
� �ok do�ru! Ben de ��yle bir �ey fark ettim. Resepsiyonlara ayna koydu�umuz zaman resepsiyonistler misafirler ile yak�ndan ilgileniyor. �zellikle telefonda konu�urken daha kibar konu�uyorlar. Konu�urken aynada kendilerini g�r�yorlar kendilerine bir �ekil d�zen veriyorlar. Daha kibar konu�ma �abas�na giriyorlar. Ayna onlara ne i�in orada olduklar�n� hat�rlat�yor.�
T�rkiye istatistiklere g�re en fazla r��vetin verildi�i �lkeler s�ralamas�nda sonda 65. s�rada. Okullarda kopya �ekme de �st s�ralarda.