FW: İNTERNETİ ÇOK DİKKATLİ KULLANINIZ!
Mehmet hikmet aktun
BU ���N MUTFA�INDAN YET��EN HER B�LG�SAYARCI NIN M��TEREK S�Z�D�R."HAVADA U�AN B�LG� YAKALANIR." M.H.A.
From: tulcom
Subject: FW: �NTERNET� �OK D�KKATL� KULLANINIZ!
Date: Thu, 19 May 2011
B�LG�SAYAR VE �NTERNETTE C�DD� SORUNLAR YA�AMAMAK ���N A�A�IDAK�LER� OKUMANIZ TAVS�YE ED�L�R !
�NTERNET� �OK D�KKATL� KULLANINIZ!
Bu haftaki konu�umuz olan �nan Tapt�k, 1961 �stanbul do�umlu. Ankara �ktisadi Ticari �limler Akademisi mezunu. �lk bilgisayar�n� 1982'de ald�. Hayat�n� uzunca bir s�re yazd��� programlardan kazand�. Ancak, 40 ya��nda kendini emekliye ay�r�p teknede ya�amaya ba�lad��� g�nlerde bir sorunla kar��la�t�: Hobi olsun diye haz�rlad��� internet siteleri s�rekli hack'leniyordu. "Kendimi hacker'lardan nas�l korurum?" diye bir ara�t�rma yap�nca, ABD'nin bilgisayar g�venlik firmas� Hacker Safe'le tan��t�.
Tapt�k, �irket merkezinin pek �ok g�venlik ara�t�rmas�ndan ge�tikten sonra T�rkiye temsilcisi oldu. Halihaz�rda b�y�k firma ve kurulu�lar�n data g�venlik sistemlerini koruyan Tapt�k'la g�nl�k hayat�m�z� internetin son tehlikelerinden nas�l koruyaca��m�z� konu�tuk:
Bilgisayarda ciddi bela var
Sizinle bulu�madan �nce telefonda konu�tu�umuzda internet kullan�c�lar� i�in ciddi bir beladan s�z etmi�tiniz. �sterseniz o konudan ba�layal�m?..
Bu, sadece internet kullan�c�lar� de�il, bilgileri bilgisayar ortam�nda kay�tl� olan, yani herkesin sorunu: Kimlik h�rs�zl���. Kimlik bilgileriniz, adresleriniz, numaralar�n�z, �ifreleriniz, banka i�lemleriniz, al��veri� tercihleriniz, hepsi �al�n�p, ba�kalar� taraf�ndan kullan�labilir.
Bu eskiden de m�mk�n de�il miydi zaten?
Elbette, hacker'lar �ifre k�rarak yapard�. Ama, art�k �ok daha kolay. Hacker olmayan, daha az yetenekli biri bile art�k kimli�inizi �alabilir.
De�i�en ne?
��nk�, art�k wireless (kablosuz internet) var ve kullan�m� h�zla art�yor. Ald���n�z ve yollad���n�z e-mail'lerden bankac�l�k bilgilerinize kadar ekran�n�zdaki her �ey okunabiliyor.
Kim okuyabiliyor?
�steyen herkes. Mesela, wireless'� olan kahve zinciri d�kk�nlardan birine girdiniz. Ya da havaalan�ndas�n�z. Veya otelde... Oradaki wireless'a ba�land�n�z ve i�lem yap�yorsunuz. Yapt���n�z her �ey arka masadaki ya da yan odadaki biri taraf�ndan rahatl�kla g�r�lebilir.. Buna "blackberry" gibi cihazlar dahil...
Ba�kas�n�n bilgisayar�ndaki bilgileri nas�l izliyorlar peki?
��nk�, bu wireless dedi�iniz �ey asl�nda zaten bir yay�n. Ve herkes taraf�ndan �ok kolay izlenebilir bir yay�n. Sizin bilgisayar�n�zla wireless router'� aras�nda havadaki sinyalleri herkes izleyebilir. �stelik bunu yapmak �yle fazla bir yetenek de gerektirmez.
- Peki, acaba o bahsetti�iniz kafeler ya da havaalanlar�nda ��yle tipler var m�d�r; birilerinin gelip bankac�l�k i�lemlerini wireless'tan yapmas�n� bekleyenler... Yani av�n� bekler gibi?..
Tabii ki �ok... Bazen kredi kart� kullanarak bir �ey alanlar� beklerler... Bazen de gizli a����yla yaz��anlar�... Bu da bir t�r kapka� sonu�ta. "Wireless kapka���l���"... Ve bu t�m d�nyan�n da en yayg�n siber su�udur.
Wireless'e dikkat edin
�neriniz?..
Kesinlikle, wireless ba�lant�l� yerlerde bilgisayar�n�zdan sadece gazete veya haber portallar�na ba�lan�n, hi� de�ilse insanlarla sizin i�in risk ta��mayan bilgilerinizi payla�m�� olun.
A��k alanlarda durum b�yle, ya peki evlerimizdeki wireless'� kullan�rken?..
Sizi evinizde monitor edecek kimse yoktur, ancak, burada da �ok ba�ka bir sorunla kar�� kar��yas�n�z. O da yetkisiz ki�iler taraf�ndan sizin wireless internet hatt�n�z�n kullan�larak su� i�lenebilmesi...
Banka doland�r�c�l���, �ocuk pornosu vs. gibi... Belki �st kom�unuz, belki de a�a��daki lokantada oturan, hatta belki de arabas�n� sizin evinizin �n�ne park eden biri sizin wireless'n�z� kullanarak birtak�m su�lar i�leyebilir.
Wireless �ifremizin olmas� yetmez mi?
Yetmez. Onu da �ok kolay bir �ekilde k�r�yorlar. Hatta nas�l k�r�laca��n� bilgisayar dergileri ek olarak verdi. Google'a "wireless �ifre k�rma" yaz�nca bile y�zlerce program bulunuyor.
Ee o zaman evde de wireless kullanmayal�m?..
Yok, kullanabilirsiniz, ama internet d�nyas�ndaki mant�k hep ayn�d�r: Tolere edebilece�iniz riskleri ta��y�n. �al�nmas�n� tolere edemeyece�iniz bilgilerinizi kablolu internet �zerinden yaz���n. Ayr�ca, sadece yaz��mamak da yetmez, i�iniz yoksa wireless'inizi kapat�n. Program�n i�ine girip disable edin. Hatta �ifrelemek i�in de birka� �nerim olabilir: Kablosuz internet modeminizin ayarlar�ndan ba�lanacak bilgisayar�n�z�n MAC (Media Access Control ) numaras�n� tan�mlayabilirseniz, ba�ka bir bilgisayar sizin sisteminize ba�lanamaz.
Bir de �reticilerin verdikleri standart cihazlardaki IP numaralar�n� de�i�tirirseniz hacker'lar�n i�lerini �ok zorla�t�rm�� olacaks�n�z. Daha ba�ka y�ntemler de var, ancak, bu y�ntemler herkes taraf�ndan kolay uygulanabilir ve her �artta standart �ifrelemeden �ok �ok daha g�venlidir.
Kablolu internetin olmad��� yerlerde GPRS ile ba�lanmak?.. Biraz fazla tuzlu oluyor, ama g�venli mi?
Tabii daha g�venli. ��nk� �ifrelenerek giden bir sistemi kullan�yorsunuz. Onun i�in bunu scan etmek zor. �lla ki edilir de �ok daha zor ve daha b�y�k bir teknik yap� gerektiriyor.
Bilmeden su�lu olursunuz
Peki, bu y�zden ba��na i� a��lan insanlar var m� T�rkiye'de?
Az de�il. Mesela bir adam�n o�lu yurtd���na e�itime gitti�i s�rada �evreden ba�lanan birisi onlar�n wireless'�yla su� te�kil edecek materyaller indirmi�. Tabii ki polisler IP'sini tespit edip adam�n kap�s�na gelmi�ler. Adam �ok. Bilgisayar� a�may� bile bilmiyorken hakk�nda dava a��lm��.
Mahkemeye birka� kez gidip geldikten sonra ger�ek ortaya ��km��. O y�zden de herkese wireless'lar�yla ilgili g�venlik �nlemlerini bir kez daha g�zden ge�irmelerini tavsiye ederim.
ANNEANNELER B�LE FACEBOOK'�U OLACAK
Cumartesi g�n� itibariyle T�rkiye'den Facebook'a �ye say�s� 1 milyon 415 bin 768. Tapt�k, bu ilginin daha da devam edece�ini, ��nk� kullan�c�lar�n hen�z Facebook'un ger�ek dinamiklerini ke�fetmediklerini s�yl�yor. Mesela, hen�z aile a�a�lar�n�n kurulmad���n� belirten Tapt�k, "Bu demektir ki Facebook'a daha anneanneler, babaanneler, dedeler de �ye olacak" diyor.
Size de bir 'Cookie' b�rak�lm�� olabilir
Bu "cookie b�rakmak" nas�l bir �ey?
Diyelim ki bir internet sitesine girdiniz. O site daha sonra yine geldi�inizde sizi tan�mas� i�in, size hi� s�ylemeden bir "cookie" veriyor. Sonra, bir daha ziyaret etti�inizde o site size, "Merhaba bilmem kim" diyor. Ama, baz� cookie'lerin i�i bu kadarla da bitmiyor. Ak�ll� cookie'ler sizin ne yapt���n�z�, ba�ka hangi sitelere girdi�inizi, hatta mouse'n�z�n t�m hareketlerini takip edebiliyor. B�ylece, o cookie hakk�n�zda epey bilgi toplam�� oluyor.
Ne i�e yar�yor bu bilgiler?
Online ma�azalar�n �ok i�ine yar�yor. Kim oldu�unuzu, ne ald���n�z�, sat�n alma al��kanl�klar�n�z� ��reniyorlar ve ona g�re sat�� stratejisi geli�tiriyorlar.
Peki bunu istihbarat kurulu�lar� da yapabilir mi?
E�er, istihbarat kurulu�lar�n�n sitesine girerseniz ve onlar da sizin bilgisayar�n�za bir cookie koyarlarsa sizi izleyebilirler.
6 banka var
Bankalar ne kadar g�venli?
T�rkiye'de bankalar�n data g�venli�i biraz sanc�l�. Alt� banka d���nda g�nl�k g�venlik denetiminden ge�en banka yok. Oysa, bankalar g�nde ortalama 30'a yak�n g�venlik a����yla kar�� kar��yad�r.
O alt� banka hangileri diye sorsak?
S�yleyemem, ��nk� T�rkiye'de �ok a��r bir Bankac�l�k Yasas� var. Hat�rlarsan�z, rahmetli Sak�p Sabanc� bile kendi bankas� i�in en g�venli demi�ti ve ceza �demi�ti.
G�venli�i iyi olmayan bankalardaki m��terileri bekleyen tehlike ne?
Hesap bilgilerinin ortaya ��kmas� ya da hesaplar�n bo�alt�lmas�.
O zaman hi� de�ilse �unu s�yleyin: T�ketici neye g�re banka se�meli?
Bu i�te t�keticinin uzaktan anlayabilece�i bir ayra� yoktur. Tek yap�labilecek �ey, banka g�venli�iyle ilgili haberleri yak�ndan takip etmektir.
Hani, hi� hack'lenemeyen bir site vard�, o h�l� ayakta duruyor mu?
Evet, h�l� hack'lenemedi. Amerikan deniz piyadelerinin "marines.com" sitesi... Y�llard�r, en �ok atak alan sitelerin ba��nda geliyor, ama h�l� indirilemedi. ��nk� g�venli�i �ok sa�lam.
T�rk hacker'lar�n �n� s�r�yor mu?
Hacker'likten kazan� elde etme konusunda Ruslar bir numara, ama milliyet�i tarzda davran�� bi�imi olarak h�l� bir numara T�rk hacker'lar�.
E-mail kaydediliyor
Asl�nda, biz yaz��malar�m�z� ne kadar korursak koruyal�m, bunlar zaten g�r�l�yor de�il mi?
Hepimizinki g�r�lm�yor, ama hepimizinki algoritmal� bir d�zende izleniyor.
Kim taraf�ndan?
ABD, TC ve her kim istiyorsa... Ancak, bu izleme �lkeler taraf�ndan elektronik, yani data boyutundaki programc�klara yapt�r�l�yor.
O nas�l oluyor?
Temel olarak kulland���m�z sistemi, bir telefon sistemine benzetirsek biraz daha anla��l�r olur. Sizinle aram�zda direkt bir hat olmad��� i�in g�r��meleri eri�im noktalar�na yani santrallere ba�lanarak ger�ekle�tiriyoruz. B�ylece, hem ulusal internet omurgam�z �zerinden hem de uluslararas� internet omurgas� �zerinden ileti�im sa�lam�� oluyoruz. Tabii, bu s�rada da t�m yaz��malar�m�z ge�ici bir s�re i�in sistem taraf�ndan kay�t ediliyor. Bu kay�tlar insan g�z�yle de�il, programlar taraf�ndan yap�l�yor.
Ama, ne zaman ki izleyenler, "A ki�isinin e-mailleri okunsun, hesaplar�na bak�ls�n" der, ya da ne zamanki program o e-maillerin i�inde baz� kelimelere rastlar, i�te o zaman insan g�z�yle takip seviyesine ge�er.
Bu kay�tlar nerede yap�l�yor?
�nternet omurgas�ndan hat al�nan herhangi bir yerde.
B�yle bir teknolojiye devletler mi sahip, yoksa can� isteyen herkes mi?
G�� odaklar� ve otorite sahipleri. Can� isteyen ve yetenekli bir hacker, ancak, iki ki�i aras�ndaki yaz��may� kay�t edebilir, ama o omurgadan ��kan b�t�n yaz��malar� tarayamaz.
B�y�k g�� otoritelerini kenara koysak, �irketlerde durum nas�l?
Bir�ok �irkette patronlar, �al��anlar�n�n i� yerinde kulland�klar� t�m ekranlar�n� izler. �stelik, sadece �irketinizin e-mail adresinden yapt���n�z yaz��malar� de�il, ba�ka bir e-mail adresiniz varsa, onu da izlerler. Ve bu, emin olun, san�ld���ndan daha yayg�n bir uygulamad�r.
Arama motorunu kand�rabilirsiniz
Arama motorlar�nda, ki�i ya da kurulu�lar hakk�nda ��kan olumsuz bilgileri yok etmenin imk�n� var m�?
Yok edemezsiniz, ama arama motorunu kand�rabilirsiniz. ��nk�, yap�lan bir ara�t�rmaya g�re, arama motorlar�n�n ilk sayfas�n� a��p, ikinci sayfaya ge�meyenlerin oran� y�zde 88. D�rd�nc� sayfaya kadar gelenler ise sadece y�zde 1. Yani, hakk�n�zda istemedi�iniz bilgileri yok edemezsiniz, ama 2'den sonraki sayfalara �telerseniz, g�zden ka��rm�� olursunuz. ��nk�, kimse bakm�yor.
Peki, bu �teleme kolay bir �ey mi?
Hi� de�il. �stelik pahal�. ��nk� istenmeyen bilgileri sonraki sayfalara kayd�r�p, ilk sayfay� temizleyebilmek i�in en az 100 farkl� kritere uygun ve en az 100 site, haberi yeniden kurgulamak gerekiyor.
'Zede' uyar�s�
'Facebook'zedeler ba�lad� m�?
Birka� �e�it zede var. Birisi kendi ad�na ba�kalar� taraf�ndan adres al�nanlar. B�yle bir duruma kar�� yapabilecek tek bir �ey var, o da kullanmasan�z bile Facebook'a �ye olman�z, kendi isim hakk�n�z� alman�z. Art�k, ba�kalar� isminizi kullansa bile ger�e�i de orada durmu� olur.
Ba�ka zedeler?
Foto�raf� kullan�lanlar var. Facebook'a konulan resimlerin �zerinde oynamak m�mk�n. Ya da o resimleri ba�ka ili�kilerin i�ine yerle�tirmek... Bu
durumlarda yapacak hi�bir �ey yok. Ne mahkemeye gidebilirsiniz ne de o resimleri yok edebilirsiniz. Resimlerinizi her t�rl� ki�i taraf�ndan kopyalan�p kullan�labilece�ini d���nerek se�in.
Kendi sayfan�z� kapatsan�z?
Her zaman b�yle bir hakk�n�z var, ama kendiniz Facebook'tan ��ksan�z bile ba�kas�n�n alb�m�ndeki foto�raflar�n�z� silemezsiniz. Bu tamamen o ki�iye kalm��.
Asl�nda, k�t�l�k yapmak isteyenler i�in internet inan�lmaz g�zel bir mecra. Kad�nlar, �ocuklar, erkekler... �steyen herkes i�in k�t�l�k �retilebilir.
Sanki, "Facebook'a girmeyin" der gibisiniz, ama galiba siz de Facebook'tas�n�z?
'Facebook'a girmeyin' demiyorum. Ama, riskleri bilin ve bu riskleri tolere edebiliyorsan�z, ta��yabiliyorsan�z girin. Orada kar��la�abileceklerinizi bilin. Foto�raflar�n�z� ona g�re koyun.
Facebook'taki konumunuzu belirleyin. Ama, yok, ben bu riskleri tolere edemem ve riske de a����m diyorsan�z o zaman meraklar�n�z� yenmenizi �neririm.
SEVG�YLE KALINBen......Zorsa Ba�ar�r�m...bilirsiniz!!!
Sadece..... �mkans�zsa Biraz Zaman Alacakt�r...:)))Ya�am dedi�imiz bu yolculukta; pay�m�za d��en her�eyin
bizleri tatmin etmesi dile�iyle... :))