|
Evet,
kalblerde, perde-i gaybda ihtar edici bir Zâta bakan hiç bir hâtırat-ı
gaybiye ve ilham edici bir Zâta baktıran hiç bir ilhâmât-ı sâdıka; ve
hakkalyakîn sûretinde sıfât-ı kudsiye ve Esmâ-i Hüsnânı keşfeden hiçbir
itikad-ı yakîne; ve enbiya ve evliyada, bir Vâcibü’l-Vücudun envârını
aynelyakîn ile müşahede eden hiçbir nuranî kalp; ve asfiya ve sıddîkînde,
bir Hâlık-ı Küll-i Şey’în âyât-ı vücubunu ve berâhin-i vahdetini
ilmelyakîn ile tasdik eden, ispat eden hiçbir münevver akıl yoktur ki,
Senin vücub-u vücuduna ve sıfât-ı kudsiyene ve Senin vahdetine ve
ehadiyetine ve Esmâ-i Hüsnâna şehadet etmesin, delâleti bulunmasın ve
işareti olmasın.
Ve bilhassa, bütün enbiya ve evliya ve asfiya ve
sıddîkînin imamı ve reisi ve hülâsası olan Resûl-i Ekrem Aleyhissalâtü
Vesselâmın ihbarını tasdik eden hiçbir mu’cizat-ı bâhiresi ve
hakkaniyetini gösteren hiç bir hakikat-i aliyesi ve bütün mukaddes ve
hakikatli kitapların hülâsatü’l-hülâsası olan Kur’ân-ı Mucizü’l-Beyânın
hiçbir âyet-i tevhidiye-i kàtıası ve mesâil-i imaniyeden hiçbir mesele-i
kudsiyesi yoktur ki, Senin vücûb-u vücûduna ve kudsî sıfatlarına ve Senin
vahdetine ve ehadiyetine ve esmâ ve sıfâtına şehadet etmesin ve delâleti
olmasın ve işareti bulunmasın.
Hem nasıl ki bütün o yüz binler
muhbir-i sâdıklar, mu’cizatlarına ve keramâtlarına ve hüccetlerine istinad
ederek, Senin varlığına ve birliğine şehadet ederler. Öyle de, herşeye
muhit olan Arş-ı Âzamın külliyat-ı umurunu idareden, tâ kalbin gayet gizli
ve cüz’î hâtırâtını ve arzularını ve dualarını bilmek ve işitmek ve idare
etmeye kadar cereyan eden rububiyetinin derece-i haşmetini ve gözümüz
önünde hadsiz muhtelif eşyayı birden icad eden, hiçbir fiil bir fiile, bir
iş bir işe mâni olmadan, en büyük bir şeyi en küçük bir sinek gibi kolayca
yapan kudretinin derece-i azametini, icmâ ile, ittifak ile ilân ve ihbar
ve ispat ediyorlar.
|
Lügatler :
âciz : güçsüz, zayıf
Arş-ı Âzam : Cenâb-ı
Hakkın büyüklük ve yüceliğinin tecelli ettiği yer
asfiya : Hz. Peygamberin yolundan giden ilim ve
takvâ sahibi hâlis kullar
âyât-ı vücub : varlığının vacip ve zorunlu olduğunu
gösteren âyetler, deliller
âyet-i
tevhidiye-i kàtıa : Allah’ın birliğini bildiren âyet
aynelyakîn : gözle görerek kesin bilgi
edinme
berâhin-i vahdet : birlik delilleri
bilhassa :
özellikle
cereyan etmek : meydana
gelmek
cin ve ins : cinler ve insanlar
cüz’î : ferdî,
küçük
delâlet : delil olma, işaret etme
derece-i
azamet : büyüklük derecesi
derece-i haşmet : heybet ve
görkemin derecesi
ecza : cüzler, parçalar
ehadiyet :
Allah’ın her bir varlıkta görünen birlik tecellisi
enbiya : nebiler,
peygamberler
envâr : nurlar, ışıklar
evliya :
veliler, Allah dostları
esma :
isimler
Esmâ-i Hüsna : Cenâb-ı Hakkın en güzel
isimleri
hadsiz : sayısız,
sınırsız
hakikat : asıl, esas
hakikat-i aliye :
yüksek, yüce gerçek ve doğru
hâkimiyet : egemenlik,
hükümranlık
hakkalyakîn : bizzat yaşayarak kesin bilgi
edinme
hakkaniyet : doğruluk,
gerçekçilik
Hâlık-ı Küll-i Şey : herşeyin yaratıcısı olan
Allah
hâtırat : hâtıralar,
anılar
hâtırat-ı gaybiye : gayptan gelen hatıralar, mânevî
bilgiler
hususan :
özellikle
hüccet : kesin delil
hülâsa : özet
hülâsatü’l-hülâsa : Yedinci Şuâ olan Âyetü’l-Kübrâ
Risalesinin özetinin özeti mahiyetinde, Arapça olarak yazılan tefekkürî
bir eser
icad etmek : yaratmak, var etmek
icmâ : fikir
birliği
ihbar : haber verme
icmâ : fikir birliği
ihbar etmek :
haber vermek
ihtar : hatırlatma, ikaz
ilham : kalbe
gelme, gönüle doğma
ilhamat : ilhamlar
ilhâmât-ı
sâdıka : doğru ilhamlar
ilmelyakîn : kesin bilgiye
dayanarak, kuşkuya yer bırakmayacak biçimde öğrenme
ihtar : hatırlatma, ikaz
ihzar etmek : hazırlamak
istinad etmek :
dayanmak
itikad-ı yakîn : şüphesiz ve kesin olarak
inanma
ittifak : birleşme, fikir
birliği
kerâmât : kerametler, Allah’ın bir ikramı olarak veli
kullarında görülen olağanüstü hal ve hareketler
keşfetmek : gizli bir şeyi açığa
çıkarmak
kitab-ı kebîr : büyük kitap,
kâinat
kudret : Allah’ın güç, kuvvet ve iktidarı
kudsî
: her türlü kusur ve noksandan uzak, mukaddes
Kur’ân-ı
Mu’cizü’l-Beyan : ifade ve açıklamalarıyla mu’cize olan
Kur’ân
külliyat-ı umur : işlerin tamamı, bütünü
mâni
olmak : engel olmak
mesâil-i imâniye : imanî
meseleler
mesele-i kudsiyesi : kutsal mesele
mu’cizât
: mu’cizeler
mu’cizat-ı bâhire : ap açık
mu’cizeler
Muhbir-i Sadık : doğru sözlü haber verici olan
Peygamber Efendimiz (a.s.m.)
muhit : her şeyi kuşatan,
kapsayan
muhtelif : çeşit çeşit
mukaddes :
kutsal
münevver : nurlu, aydın, aydınlanmış
müşahede etmek : görmek, gözlemlemek
nihayetsiz : sınırsız, sonsuz
rahmet : İlâhî
şefkat, merhamet
perde-i gayb : mânevî âlemleri gözümüzden saklayan
perde
Resul-i Ekrem : Allah’ın en şerefli ve değerli elçisi olan
Hz. Muhammed (a.s.m.)
risale : mektup,
küçük çaplı kitap
rububiyet : Allah’ın bütün varlık âlemini
kuşatan egemenliği, yaratıcılığı, idaresi ve terbiyesi
saadet-i
ebediye : sonsuz mutluluk
seyyarat : gezegenler
sıddıkîn : daima doğruluk üzere ve Allah’a ve
peygambere çok sâdık olanlar
sıfât :
nitelikler, özellikler
sıfât-ı kudsiye : kutsal sıfatlar, kusursuz
özellikler
suret : tarz, biçim
şehadet etmek : şahitlik etmek
taltif :
iyilik ve güzellikle muamele etme
tasdik etmek : doğrulamak, onaylamak
tavzif etmek : görevlendirmek
teshir : emir
altında tutma
vahdet : birlik
vücub-u vücud :
varlığının zorunlu oluşu, var olmak için bir sebebe ihtiyacının
olmaması
vüs’at : genişlik
zerrat : zerreler,
atomlar
zîhayat : canlı, hayat sahibi
zîruh : ruh
sahibi
|
