කෙටි කතාවක්

[Nissanka Rajapaksa]

මාරියෝ - 

එය සිදු වූයේ මෙන්න මේ විදියටය. ෆිලොමෙනා නින්දේ සිටියදී උදේ පාන්දර අවදි වූ මම මගේ ආයුධ මල්ලත් රැගෙන හඬක් නොනගාම නිවෙසෙන් පිටවීමි. මොන්තෙ පරියෝලිවල ග්‍රාම්ස්කි පාරේ තිබූ කාන්දු වන බොයිලේරුවක් අලුත්වැඩියා කිරීමට මට සිදුවී තිබුණේය. අලුත්වැඩියාව කරන්නට මට කොපමණ කාලයක් ගත වූයේද ? නිසැකවම ඊට පැය දෙකක් පමණ ගත වන්නට ඇත. මන්ද යත් බොයිලේරුවේ බටය ගලවා ආපසු සවි කරන්නට වූ බැවිනි. වැඩ අවසන් කළ මම බසයේ හා ට්‍රෑම් කාරයේ නැගී මගේ නිවෙස සහ වැඩපොළ පිහිටා තිබූ කොරොනරි පාරට පැමිණියෙමි.  දැන් මේවාට ගත වූ කාලය සලකා බලන්න: මොන්තෙ පරියෝලිවල පැය දෙකක්, එහි යන්නට සහ ආපසු එන්නට පැය බාගය බැගින් පැයක්- සම්පූර්ණයෙන් පැය තුනක්. පැය තුනක් යනු කුමක්ද ? මා හිතන හැටියට කරන්නට තිබෙන වැඩය අනුව එක්කෝ එය මහ කාලයකි නැත්නම් සුළු වේලාවකි. ඊයම් බට කෑල්ලක් අලුත්වැඩියා කරන්නට මා පැය තුනක් ගත කොට ඇත. වෙන කෙනෙකු නම් මේ කාලය ඇතුළත.......

එහෙත් අපි දේවල් සිදු වූ ආකාරය ඒවායේ නියම අනුපිළිවෙළ අනුව සලකා බලමු. කොරොනරි පාරට හැරී තාප්පය දිගේ වේගයෙන් ඇවිද ගෙන එන විට කවුරුන් හෝ මට මගේ නම කියා කතා කරන සැටි ඇසිණි. ආපසු හැරුණු මා දුටුවේ අපේ ගෙදර ඉදිරිපිට නිවෙසේ වෙසෙන තානායම්පොළ බලාකියා ගන්නා මහලු ෆේදේ ය. මේ ෆේදේ ගේ කකුල් රක්තවාතය නිසා කෙතරම් ඉදිමී තිබුණේද කියතහොත් ඒවා අලි කකුල් මෙන් පෙනිණි.  ඈ අමාරුවෙන් හති හලමින් කතා කළාය: ‘හප්පේ අද හරි වැඩ නොවැ! කොහෙද පාරේ උඩහටද යන්නේ ? මේ කූඩෙ ගෙනියන්න පොඩ්ඩක් උදව් කරනවද?’

ඉතා කැමැත්තෙන් උදව් කරන බව කී මම මගේ ආයුධ බෑගය අනෙක් උරහිසට මාරු කොට ඇගේ අතින් කූඩය ගත්තෙමි. සිය දිග බුරුල් කබාය ඇතුළත වූ කොට්ට බඳු දෙපා අද්දමින් ඇය මා පසෙකින් ඇවිද ආවාය. ටික වේලාවකට පසු ඇය මගෙන් මෙසේ ප්‍රශ්න කළාය: ‘එතකොට කෝ ෆිලොමෙනා?’

‘ගෙදර,’ මම පිළිතුරු දිනිමි.‘නැතුව කොහෙ යන්නද?’

‘ගෙදර නේන්නම්.’ ඇය කීවේ හිස පහත් කරගෙනය.‘එහෙනං, එහෙනං.’

‘මොකද “එහෙනං, එහෙනං’’ කියන්නේ ?’මා ඇසුවේ යමක් කිව යුතු බැවිනි. 

‘එහෙනං..... අනේ අසරණ කොල්ලා,’ඇය කීවාය. 

මගේ සිතේ සැකයක් පැලපදියම් වෙන්නට පටන් ගත්තේය. ටික වේලාවක් ගත වන්නට ඉඩහැර මම ප්‍රශ්න කළෙමි: ‘ මොකද “අසරණ කොල්ලා’’ කියන්නේ ?’

‘මට උඹ ගැන කනගාටු නිසා’ යැයි අවලස්සන මැහැල්ල මා දෙස නොබලාම කීවාය.

‘මොකක්ද ඒකෙ තේරුම ?’

‘මං කියන්නේ දැන් කාලෙ ඉස්සර කාලෙ වගේ නෙවෙයි....දැන් කාලෙ ගෑනු අපේ කාලෙ ගෑනු වගේ නෙවෙයි.’

‘ඇයි?’

‘මගේ කාලෙ මිනිහෙකුට තමුන්ගෙ ගෑනිව හිතේ කරදරයක් නැතුව ගෙදර තියලා යන්න පුළුවන්.... ඒ තියලා යන විදියටම ගෑනි ඉන්නවා මිනිහා ගෙදර එනකොටත්.... ඒ වුණාට මේ කාලෙ....’

‘මේ කාලෙ මොකද?’

‘මේ කාලෙ ඒ වගේ නෙවෙයි.... හොඳයි, හොඳයි.... මගේ කූඩෙ දෙන්න. බොහොම ස්තූතියි.’

ඒ සුන්දර උදෑසන වූ සෑම සතුටක්ම දැන් මගේ ඇතුළාන්තයේ විෂ බවට හැරී තිබුණේය. කූඩය ආපසු අදිමින් මම කතා කළෙමි: ‘ඔය කියන කතාව පැහැදිලි කරලා දෙනකම් මං මේක දෙන්නෙ නෑ.... මොකක්ද මේකට ෆිලොමෙනාගේ තියෙන සම්බන්ධය?’

‘මේ ගැන මම මොනවත් දන්නෙ නෑ. ඒ වුණාට කලින් අනතුරු අඟවලා තියෙන එක හොඳයි නොවැ.’

‘ෆිලොමෙනා මක් කරලද? කියනවා හොඳයි,’ මම කෑ ගෑවෙමි. 

‘අදල්ගිසාගෙන් අහපන්,’ ඕ පිළිතුරු දුන්නාය. මෙවර ඇය මගේ අතින් කූඩය උදුරාගෙන ඇය තුළ ඇතැයි මා කිසිදිනෙක දැන නොසිටි තරමේ කඩිසරකමකින්, දුවමින් මෙන් එතැනින් පිටවී ගියාය. 

මේ මොහොතේ නැවතත් වැඩපොළ වෙත යෑමේ තේරුමක් නැතැයි තීරණය කළ මම අදල්ගිසා සොයාගෙන ගියෙමි. වාසනාවකට මෙන් ඇයද ජීවත් වූයේ කොරොනරි පාරේමය. මට ෆිලොමෙනා හමුවන්නට පෙර මාත් අදල්ගිසාත් විවාහ ගිවිසගෙන සිටියෙමු. ඈ දිගටම අවිවාහකව විසූ අතර ෆිලොමෙනා ගැන මේ කතාව ගොතන්නට ඇත්තේ ඇය බවට මම සැක කළෙමි. මම තට්ටු හතරක් උඩට නැග ඇගේ ගෙයි දොරට තඩි බෑවෙමි. ඇය කෙතරම් ඉක්මනින් දොර විවර කළේද යත් තව පොඩ්ඩෙන් මා දොරට ගැසූ පහර වදින්නේ ඇගේ මුහුණටය. ඇගේ ඇඳුමේ අත් උඩට නවා තිබූ අතර අතෙහි කොස්සක් විය. ‘ජිනෝ, මොනවද ඔයාට ඕනෑ’ යැයි ඕ තියුණු ලෙස ප්‍රශ්න කළාය.

අදල්ගිසා කුඩා තරුණියකි. ඈ සිත්ගන්නාසුළු යුවතියකි. එහෙත් ඇයට වූයේ සිරුරට වඩා මඳක් විශාල හිසක් සහ ඕනෑවට වඩා ටිකක් ඉදිරියට නෙරූ නිකටකි. මේ නිකට නිසා ඔවුහු  ඇයට ඉස්කෝප්ප රැජින යැයි කීහ. එසේවූවද, ඇගේ මුහුණට එසේ පැවසීම කිසිදා නොකළ යුතු දෙයකි. එහෙත් මා ඈ කෙරේ කෙතරම් නුරුස්නා බවකින් කටයුතු කළේද යත් මෙසේ කීමි: ‘ඒයි ඉස්කෝප්ප රැජින තමුසෙ තමයි මම වැඩට ගිය අතරෙ ගෙදර ඉඳන් ෆිලොමෙනා ඕනෑ නැති දේවල් කරනවා කියලා කතා හදලා තියෙන්නේ.’

ඈ කෝපයෙන් පිරුණු දෙනෙතක් මා වෙත යොමු කළාය. ‘තමුසෙට ඕනෑ කළේ ෆිලොමෙනානේ....ඉතින් දැන් තමුසෙට එයාව හම්බ වෙලා ඉන්නේ.’

ඇතුළට ගිය මම ඇගේ බාහුවෙන් අල්ලා ගතිමි. එහෙත් ඇය මා වෙත අපේක්ෂාසහගත බවකින් යුතුව මෙන් බැලූ නිසා එසැණෙන්ම ඇගේ බාහුව අත හැරියෙමි. ‘එහෙනම් ඒ තමුසෙ තමයි ?’ මම ඇසීමි.

‘මම නෙවෙයි කතා හැදුවේ.... මට ඇහුණු කතාවක් ආපහු කිව්වා විතරයි.’

‘කාගෙන්ද ඇහුණේ ?’

‘ජන්නිනාගෙන්.’

කිසිවක් නොකී මම ආපසු යන්නට හැරුණෙමි. එහෙත් මා නතර කළ ඇය මා වෙත හැඟීම් කුපිත කරවන බැල්මක් හෙලමින් ‘හැමතැනම මට ඉස්කෝප්ප රැජින කිය කියා යන්න එපා’යැයි කීවාය. 

‘ඇයි තමුසෙට තියෙන්නෙ ඉස්කෝප්පයක් වගේ නිකටක් නෙවෙයිද?’ මා ඇසුවේ ඇගෙන් මිදී තරප්පු පෙළ දිගේ පහළට බසිමිනි. 

‘ඉස්කෝප්පයක් වගේ නිකටක් තියෙන එක හොඳා අං දෙකක් තියෙනවට වඩා,’ ඇය අත්වැටට උඩින් නැඹුරු වෙමින් මා වෙත කෑ ගැසුවාය.

මගේ හිතට දැඩි කනස්සල්ලක් දැනෙන්නට පටන්ගෙන තිබුණේය. ෆිලොමෙනා මා රවටතැයි යන්න විය නොහැක්කක් සේ පෙනුණේ අප විවාහ වී ගෙවුණු පසුගිය වසර තුන පුරාවටම ඇය සෑම ආකාරයකම ආදර සත්කාරවලින් මා සැනසවූ බැවිනි. එහෙත් ඊර්ෂ්‍යාව යනු පුදුම දෙයකි ! ෆේදේ සහ අදල්ගිසා කියූ දේවල් ශ්‍රවණය කිරීමෙන් පසු, මේ ආදරයේ සෑම සලකුණක්ම ද්‍රෝහීකමේ සාක්ෂි ලෙස මට පෙනෙන්නට විය. හොඳයි බලමු....

ජන්නිනා ඒ පාරේම කිට්ටුව තිබූ අවන්හලක අයකැමිවරිය ලෙස වැඩ කළාය. ඇය රන්වන් හිසකෙසින් යුත් දුබල තරුණියකි. ඇගේ හිසකේ සිනිඳුය, දෑස තද නිල් පාටය. ඇය වැඩි කලබලයක් නැති, සෙමෙන් වැඩ කරන, කල්පනාවෙන් බර කෙනෙකි. අයකැමි මේසය වෙත ගිය මම ඇගේ කනට කෙඳිරුවෙමි: ‘මම නැති වෙලාවට ෆිලොමෙනා ගෙදරට මිනිස්සු ගෙන්න ගන්නවා කියලා කියන කතාව හැදුවෙ තමුසෙද ?’

ඇය සිටියේ ගනුදෙනුකරුවෙකු සමගිනි. ඇය මුදල් රෙජිස්ටරයේ යතුරු ඔබා ඉන් පිටතට ආ බිල්පත ඇද සිය කටහඬ උස් නොකොටම ‘කෝපි දෙකයි....’ යැයි කීවාය. ඉන් අනතුරුව බොහෝ සන්සුන්ව ‘ඔයා මට මොකක්ද කිව්වේ ජිනෝ ?’ යැයි ඇසුවාය. 

මම ප්‍රශ්නය පුනරුච්චාරණය කළෙමි. ගනුදෙනුකරුවාට ඉතිරි මුදල් දුන් ඇය පිළිතුරු දුන්නාය: ‘ ඇත්තටම ජිනෝ.... මම මගේ හොඳම යාලුවට ....ෆිලොමෙනාට ඒ වගේ කතාවක් හදයි කියලා ඔයා හිතනවද ?’

‘එහෙනං අදල්ගිසා ඒක හිතේ මවාගත්ත එකක් වෙන්න ඇති.’

‘නෑ,’ ඇය මා නිවැරදි කළාය. ‘නෑ.... එයා ඒක හිතේ මවාගත්ත එකක් නෙවෙයි.... මම ඒ කතාව හැදුවේ නෑ; මං මට ඇහුණු දෙයක් ආපහු කිව්වා විතරයි.’

‘අපූරු යාලුවෙක්නේ !’මට හඬ පාලනය කරගැනීමට නොහැකි විය. 

‘මං කිව්වා ඔය කතාව මම විශ්වාස කරන්නේ නෑ කියලා....අදල්ගිසා ඒ ටික ඔයාට කිව්වේ නෑ නේ ?’

‘හොඳයි, එහෙනම් ඒක කවුද ඔයාට කිව්වේ ?’

‘වින්චෙන්සිනා....ඔය කතාව මට කියන්නම එයා ලොන්ඩරියෙ ඉඳන් මෙහෙ ආවා.’

යනවා යැයි වත් නොකියා එතැනින් පිටවූ මම කෙලින්ම ගියේ ලොන්ඩරියටය. සිය දෑතින්ම ඉස්තිරික්කය තද කරමින් වින්චෙන්සිනා රෙදි මදින සැටි මට පාරේ සිටම පෙනිණි.  බළලෙකුගේ බඳු තදබද වූ මුහුණක් ඇති වින්චෙන්සිනා, තලෙළු සමක් ඇති ජීවයෙන් පිරුණු කුඩා යුවතියකි. ඈ මා කෙරේ පිළිබඳ සිතකින් පසුවන බව මා දැන සිටි අතර, මා වෙත එන ලෙසට මා ඇයට ඇඟිල්ලකින් සන් කළ වහා ඉස්තිරික්කය අතහැර ඇය එළියට දිව ආවාය. ‘ඔයා දකින්න ලැබිච්ච එක කොච්චර දෙයක්ද !’ ඇය අපේක්ෂා සහගතව කීවාය. 

‘මං ගෙදර නැති අතරෙ ෆිලොමෙනා මිනිස්සු එක්ක නටනවා කියලා තමුසෙ හැම තැනම කිය කියා ඇවිදිනවා කියන්නෙ ඇත්තද?’

ඒප්‍රනයේ සාක්කුවල දෑත ඔබාගෙන දෙපසට පැද්දුණු ඇය උත්තර දුන්නේ යම් තරමක අපේක්ෂාභංගත්වයෙනි: ‘ඉතින් එයා එහෙම කරනවා නම් ඔයා ඒක ගණන් ගන්නවද ?’

‘උත්තර දෙනවා,’ මම කියා සිටියෙමි. ‘මේ දුෂ්ට කතාව හැදුවෙ තමුසෙද?’

‘බලන්න ඔයාගෙ ඉරිසියාව!’ඇය සිය උරහිස් හකුළුවමින් කීවාය. ‘දෙයියන්ටම පෙනිච්චාවෙ. මේ යන විදියට ගෑනියෙකුට තමුන්ගෙ යාලුවෙක් එකක් කතා කරන්නවත් බෑනෙ....?’

‘එහෙනම් තමුසෙයි ඒ....’

‘ඇත්තටම මට ඔයා ගැන කනගාටුයි,’ මේ කපටි කෙල්ල එක්වරම කීවාය. ‘ඇයි ඔයා හිතන්නේ මං ඔයාගේ නෝනා ගැන කරදර වෙනවා කියලා ? මං කතා හැදුවේ නෑ....ඇග්නේසෙ තමයි මට කිව්වෙ; එයා නම් ඒ මනුස්සයගෙ නමත් දන්නවා.’

‘මොකක්ද උගේ නම ?’

‘ඇග්නේසෙගෙන්ම අහගත්තා නම් තමයි හොඳ.’

මේ අවස්ථාව වන විට, ෆිලෝමෙනා මා රවටන බවට මා තුළ සැකයක් නොවීය. වෙනකක් තබා ගෙදරට එන මිනිහාගේ නමත් මිනිස්සු දනිති. නිරායාසයෙන්ම මගේ සිතට නැගුණු සිතිවිල්ල වූයේ ‘හොඳ වෙලාවට මගේ මල්ලේ මොකුත් බර ආයුධයක් නැත්තේ. නැත්නම් මගෙ ඔලුව අවුල්වෙලා ගිහින් ඔය ගෑනිව මරනවා,’යන්නයි. මගේ බිරිය ෆිලොමෙනා වෙන මිනිහෙකුත් සමග ඉන්නවා යන්න මට විශ්වාස කරන්නටත් අමාරු විය. අග්නේසෙ දුම්වැටි විකුණන, ඇගේ පියාගේ කඩයට මම ගියෙමි. කවුන්ටරය උඩට මුදල් දමා නසියොනාලි දුම්වැටි දෙකක් ඉල්ලුවෙමි.

වේලුණු ඉත්තෑකූරු කැලයක් බඳු කෙලින් හිටගත් කොණ්ඩයකින් යුත් අග්නේසෙ වයස දහහතක කෙල්ලකි. ලෙයින් තොර, සුදුමැලි, පිම්බුණු ඇගේ මුහුණ රෝස පුයරවලින් වැසී තිබිණි. ඇගේ දෑස කලුම කලුය. කොරොනරි පාරේ විසූ හැම කෙනෙකුම මෙන් මමද ඇය දැන සිටියෙමි. එමෙන්ම ඇය මුදල් වෙනුවෙන් සිය ආත්මය වුවද විකිණීමට සූදානම් කෙල්ලක බව සෑමදෙනා මෙන් මමද දත්තෙමි. මා අතට දුම්වැටි දෙක දෙන විට ඇය වෙත නැඹුරු වූ මම, ‘මොකක්ද මිනිහගෙ නම ?’යැයි ඇසීමි. 

‘කාගෙ නමද?’ ඇය විස්මයට පත්ව විමසුවාය. 

‘මගේ ගෑනිගෙ හොර මිනිහගෙ.’

ඇය ත්‍රස්ත වූවාක් මෙන් මා දෙස බැලුවාය. මගේ මුහුණේ තිබූ පෙනුම දරුණු එකක් වූවා විය යුතුය. ‘මං දන්නෙ නෑ. මං කිසිදෙයක් දන්නෙ නෑ.’ඇය වහා කීවාය.

මම සිනාසෙන්නට වෑයම් කළෙමි. ‘ඔන්න ඔහෙ කියන්න. මේ වෙනකොට ඒක හැමෝම දන්නවා. නොදන්න එකම කෙනා තමයි මම.’

සිය හිස දෙපසට වනමින් ඇය මා දෙස බලා සිටියාය. ‘කිව්වොත් මේක දෙනවා,’ එදා උදෑසන කළ අලුත්වැඩියාව වෙනුවෙන් මට ලැබුණු ලීරා දහසේ නෝට්ටුව සාක්කුවෙන් ගනිමින් මම කීමි. 

මුදල් නෝට්ටුව දැකීමෙන් ඇය දැඩි ලෙස කලබලයට පත්වූයේ මා ඇය සමග ආදරය ගැන කතා කළාක් මෙනි. ඇගේ දෙතොල සැලිණි. ඉන්පසු වටපිට බැලූ ඇය මුදල් නෝට්ටුව මත අත තබා සෙමෙන් හඬ අවදි කළාය: ‘මාරියෝ.’

‘ඔයා කොහොමද දැන ගත්තේ මේ ගැන?’

‘ඔයගොල්ලන්ගෙ ගොඩනැගිල්ල මුර කරන ගෑනු කෙනාගෙන්.’

ඉතින් මෙය ඇත්තෙන්ම ඇත්තකි. මේ ‘ගිනි ගිනි- වතුර වතුර’ සෙල්ලම වගේ එකකි. දැන් අපි අපේ නිවෙස ඇති ගොඩනැගිල්ල ඇතුළටම පැමිණ සිටිමු. ඉතා ඉක්මනින් අප මගේ තට්ටු නිවෙස තුළටම ඇතුළු වනු ඇත. සිගරැට් කඩයෙන් පිටවූ මම වහ වහා නිවෙස බලා පිය නගන්නට වීමි. නිවෙසට තිබුණේ තව ටික දුරක් පමණි. මේ මුළු කාලය තුළම මා කළේ ‘මාරියෝ’ යන නම මතුරන එකය. මා එසේ කරත්ම මාරියෝ යන නම ඇති මා දන්නා සියලු දෙනා මගේ දෑස ඉදිරිපිට ප්‍රාදූර්භූත වූහ: එළවලු කඩේ මාරියෝ, හමුදාවේ සිට පැමිණ රස්සාවක් නැතිව සිටින මාරියෝ, ඌරුමස් කඩේ මුදලාලිගේ පුතා මාරියෝ, මාරියෝ, මාරියෝ, මාරියෝ.... රෝම නගරයේ මාරියෝලා ලක්ෂ ගණනක් සිටින අතර එයින් සිය දෙනෙක්වත් මේ කොරොනරි පාරේම සිටිනවා ඇත. නිවෙස පිහිටා ඇති ගොඩනැගිල්ලේ දොරෙන් ඇතුළු වූ මම කෙලින්ම මුරකාරිය සිටින කුටිය වෙත ගියෙමි. ෆේදේ බඳුම මහලු, ඝන උඩුරැවුලකින් යුත් මුරකාරිය සිය දෙපා දෙපසට කරගෙන හිඳගෙන සිටියාය. දෙපා උණුසුම් කරන කුඩා උඳුනක් ඇයගේ දෙපා අසල වූ අතර ආහාරයට සූදානම් කරන චිකෝරි මුල් රැසක් ඇයගේ ඔඩොක්කුවේ විය. ඔලුව ඇතුළට දැමූ මම ඇයට කතා කළෙමි: ‘මේ ඇහුණද. ඔහේද මේ මම ගෙදර නැති වෙලාවට ෆිලොමෙනා මාරියෝ කියලා එකෙක්ව ගෙදරට ගෙන්න ගන්නවා කියලා කතාවක් හදලා තියෙන්නේ?’

ඇය කෝපයට පත්වූවාය. ‘කවුරුවත් කතා හදලා නෑ.... ඔහේගෙ පවුලම තමයි මට කිව්වේ.’ ඕ එසැණින්ම පිළිතුරු දුන්නාය. 

‘ෆිලොමෙනා?’

‘ඔව් එයා තමයි කිව්වේ මෙන්ම මේ වගේ ඉලන්දාරියෙක් මා බලන්න එනවා. එයාගෙ නම මාරියෝ. ජිනෝ ගෙදර ඉන්නවා නම් එයාට උඩට එන්න දෙන්න එපා. ජිනෝ ගෙදර නැත්නම් එයාව උඩට එවන්න කියලා.... මිනිහා මේ දැනුත් උඩ ඉන්නවා.’

‘මේ දැනුත් උඩ ඉන්නවා?’

‘ඔව්, ඔව්.... දැන් පැයකට විතර ඉස්සරවෙලා උඩට ගියේ.’

ඉදින් මාරියෝ කියා එකෙකු සිටිනවා පමණක් නොව, ඌ දැන් ෆිලොමෙනා සමග පැයක වේලේ සිට මගේ ගෙදරම සිටියි.  දනිපනි ගා තරප්පු පෙළ නැග තුන්වැනි මහලට ගිය මම දොරට ගැසුවෙමි. ෆිලොමෙනා පැමිණ දොර හැරියාය. සාමාන්‍යයෙන් තැන්පත් ගතියෙන් යුත් ඇය කෙරේ දැන් තැතිගත් පෙනුමක් තිබෙන බව මම දුටුවෙමි. ‘හොඳයි, එහෙනම් මං නැති වෙලාවට තමුසෙ බලන්න මාරියෝ එනවා ?’ මම කීවෙමි.

‘ඒත් ඇයි මේ....?’ ඇය තැතනුවාය.

‘මං ඔක්කොම දන්නවා,’ යැයි කෑ ගැසූ මම ඇතුළට යන්නට තැත් කළෙමි. එහෙත් ඈ මග ඇවුරුවාය. ‘ගණන් ගන්න එපා....ඔයාට මොකටද ඒක? තව ටිකක් වෙලා ඉඳලා ගෙදර එන්න.’

මේ මොහොතේදී තවදුරටත් මට මා පාලනය කරගත නොහැකි විය. ඇයගේ කම්මුලට පහරක් ගැසූ මම කෑ ගැසුවෙමි: ‘ ආ, එහෙමද? මට ඒකෙන් වැඩක් නැද්ද ?’ ඇය පසෙකට තල්ලු කර දැමූ මම කුස්සියට දිව ගියෙමි. 

ගෑනුන්ගේ ඕපාදූපත්, ගෑනුත් යකාට ගියාවේ ! ඇත්තටම මේසය ළඟ වාඩි වී මාරියෝ කෝපි බොමින් සිටියේය. ඒත් ඒ වඩුමඩුවේ මාරියෝවත්, එළවලු කඩේ මාරියෝවත්, ඌරුමස් කඩේ මුදලාලිගේ පුතා මාරියෝවත්, මා ගෙදර එන ගමන් හිතූ එකම මාරියෝ කෙනෙකුවත් නොවීය. ඒ හොරකමකට අසුවී අවුරුදු දෙකකට හිරේ ගොස් සිටි, ෆිලෝමෙනාගේ සොහොයුරු මාරියෝ විය. ඔහු හිරෙන් නිදහස් වී එන බව දන්නා මා ඇයට මීට කලින් මෙසේ කියා තිබිණි: ‘ඇහුණ නේද ? මිනිහ මේ ගෙදරට වැද්ද ගන්නව එහෙම නෙවෙයි ඔන්න....මිනිහගෙ නම කියනව වත් අහන්න මට ඕනෑ නෑ.’

එහෙත් ඔහු සොරෙකු බව නොසලකමින් සිය සොහොයුරාට ආදරය කළ අසරණ තරුණිය මා ගෙදර නැති වේලාවට ඔහු බලන්නට තීරණය කොට තිබිණි. කෝපයෙන් ඇවිලෙන මා දුටු මාරියෝ නැගී සිටියේය. මම හුස්ම අල්ලාගෙනම , ‘හා , කොහොමද මාරියෝ ?’ යැයි ඇසුවෙමි. 

‘මං යනවා,’ ඔහු දුර්වල ලෙස කීවේය. ‘වද වෙන්න එපා.... මම යනවා.... මොකක්ද      ප්‍රශ්නෙ ? කවුරුහරි හිතාවි මට මහාමාරිය හැදිලා කියලා.’

ෆිලොමෙනා කොරිඩෝරයේ ඉකිබිඳින හඬ ඇසිණි. මා කළ දේ ගැන මට ලජ්ජා සිතිණ. ‘නෑ, නෑ, ඉන්න,’ මම ව්‍යාකූල ලෙසින් කිව්වෙමි. ‘අද ඉන්න....රෑට කාලා යන්න ඉන්න....ඔක්කොම හරි, නේද ෆිලොමෙනා?’ ඇස් පිස දමමින් දොර වෙතට එන ෆිලොමෙනා දෙසට හැරුණු මම ‘මාරියෝ රෑ කෑමට හිටියට කමක් නෑ නේද ?’ යි ඇයගෙන් ඇසීමි. 

වැරැද්ද නිවැරදි කරන්නට අවශ්‍ය සියලු දේ මට හැකි පමණින් මම කළෙමි. නිදන කාමරයට ගිය මම ෆිලොමෙනාට කතා කොට හාද්දක් දුන්නෙමි. අපි සමාදාන වීමු. කෙසේවූවද, ඕපාදූපවල ප්‍රශ්නය තවමත් තිබිණි. ටික වේලාවක් එකල මෙකල වෙමින් සිටි මම මාරියෝට කතා කළෙමි: ‘එනවා යන්න, මාරියෝ....යමු වැඩපොළට. තමුසෙට ලොක්කාගෙන් මොනවා හරි වැඩක් ඉල්ලා ගනිමු.’ ඔහු මා පසුපසින් එළියට ආවේය. අප දෙදෙනා තරප්පු පෙළ බසින අතර මම මෙසේ කීවෙමි: ‘තමුසෙව මෙහෙ කවුරුවත් දන්නේ නෑ....ඇහුවොත් කියනවා පහුගිය අවුරුදු කීපයේ තමුසෙ මිලානෝවල රස්සාවක් කළා කියලා-තේරුණාද?’

‘හරි.’

අපි පහත මාලයට ගියෙමු. මුරකාරියගේ කුටිය අසලට පැමිණි විට මාරියෝගේ අතින් අල්ලා ගත් මම ඔහු හඳුන්වා දුනිමි. ‘මේ මාරියෝ.... මගේ මස්සිනා....එයා ආවේ මිලානෝවල ඉඳලා....අද ඉඳලා මෙහෙ ඉන්නවා අපිත් එක්ක.’

‘බොහොම සන්තෝසයි අඳුනා ගන්න ලැබීම ගැන....’

‘සන්තෝසය සම්පූර්ණයෙන්ම මගෙයි,’ වීදියට බසින අතර මම සිතුවෙමි. මේ ගෑනුන්ගේ කචකචය නිසා මට ලීරා දහසක් අහිමි විය; දැන් ඒ මදිවාට හොරෙකුත් මගේ ගෙට වැදී සිටියි.

෴ 

http://nilukakadurugamuwa.blogspot.com/2015/05/blog-post_20.html?m=1

   -         අල්බෙර්තෝ මොරාවියා (1907-1990)

ඉතාලි ලේඛකයන් අතර ප්‍රමුඛතමයෙකු ලෙස සැලකෙන අල්බෙර්තෝ මොරාවියා නවකතා සහ කෙටි කතා රැසක්ම ලියා ඇත. ඔහුගේ කෘති බොහෝමයක් සිනමාවටද නැගී තිබේ. කුඩා කාලයේදී ක්ෂය රෝගය වැලඳීම හේතුවෙන් ඔහුට නියමාකාර පාසල් අධ්‍යාපනයක් ලැබීමට නොහැකි විය. එහෙත් මේ රෝගී තත්ත්වයත්, පසු කලෙකදී ඉතාලිය වසාගත් ෆැසිස්ට්වාදයත් තමා ලේඛකයෙකු කළ බව මොරාවියා වරක් පැවසීය. 1925 දී පමණ සිය පළමු නවකතාව ලියන කාලය වන විට ඔහු ලා ස්තම්පා සහ ගසෙත්තා දෙල් පොපෝලෝ යන පුවත්පත් දෙකෙහි වාර්තාකරුවෙකු ලෙස ලන්ඩන් සහ පැරිස් නගරවල වැඩ කළේය. ඉතාලියේ ෆැසිස්ට්වාදී පාලනයක් ක්‍රියාත්මක වූ 1930 ගණන්වලදී ඔහුගේ පොත් තහනම් කෙරිණි. දෙවැනි ලෝක යුද සමයේදී ජර්මනිය ඉතාලිය අත්පත් කරගත් විට, 1944 දී එය මුදා ගැනෙන තුරුම කඳුකරයේ සැඟවී සිටින්නට මොරාවියාට සිදුවිය. ඔහුගේ කෘතිවලට බොහෝවිට පාදක වූයේ ඔහු ඉපිද මිය ගිය රෝම නගරයේ වාසය කළ වැඩකරන පන්තියේ ජනතාවගේ ජීවිතයයි. එමෙන්ම ධනපති පන්තියේ දුෂ්ටබවද ඔහුගේ කෘතිවල නිරූපණය කෙරිණි. ‘මාරියෝ’ නම් වූ මේ කෙටිකතාව මොරාවියාගේ රක්කොන්ති රොමානි (රෝම කතා) නම් කෙටිකතා සංග්‍රහයේ එන්නකි. මෙය ඇන්ගස් ඩේවිඩ්සන්ගේ ඉංගිරිසි පරිවර්තනයෙන් සිංහලට නැගිණි. 

Photo courtesy : AdamAKAspoon

       

[Kirthi Walgama]

Thanks Nissanka. It was very interesting.

Kirthi

--

---
You received this message because you are subscribed to the Google Groups "INDRAKA" group.
To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to indraka+u...@googlegroups.com.
Visit this group at https://groups.google.com/group/indraka.
For more options, visit https://groups.google.com/d/optout.

[Kithsiri Herath]

කෙටි කතාව මමත් කියෙව්වා, ටිකක්  අමාරුවෙන් ,චූටි අකුරු නිසා . ( අකුරු ලොකු කලොත් frame එකෙන් පිට පනිනවා, තවත් අමාරුයි)

මගේ අදහස නම්, මේකේ තියෙන්නේ, බොහොම සරල සුලබ තේමාවක් කතාවක්. ඒ වුනත් මේක ( Kirthi  ත් කියනවා වගේ...)  interest එකකින් ,එක දිගටම කියවා ගෙන යන්න පුළුවන් ගතියක් තියෙනවා. ඒක ඇවිල්ල තියෙන්නේ , කුතුහලය ක් ජනිත කර එය පවත්වා ගෙන  යන ආකාරයේත්..... එක  එක චරිත නිරුපනය කර ඇති ආකාරය නිසාත්.  සිංහල පරිවර්තනයත් සාර්ථකයි, කතාවටම ඔබින හාස්‍යයත් කැටි වුනු ගලාගෙන යන ශයිලියක්  තියෙනවා. 

 ලේඛකයෙකු ලෙස මොරවියා ගේ ප්‍රසිද්ධිය අනුව කතා / පොත්  සෑහෙන ගණනක් ලියා ඇති බව නිසැකයි. එත් සිංහලයට පෙරලි ඇත්තේ නම් කෙටි කතා කිහිපයක් පමණයි. ඉස්කෝලෙ කාලේ කියවන්නට ලැබුණු එක්  ප්‍රසිද්ධ නමක් සහිත  පොතක් තිබෙනවා (දැන් නම මතක නැහැ) . ඒ කාලයේ වැඩිපුරම සිංහලෙන් කියවන්නට ලැබුණු රුසියන් කතාවලට ( බිම් ගෙයි සිරකරුවා ....වැනි) සම්පුර්ණයෙන් වෙනස්, සරල සුගම ශයිලියකින් ලියැවුණු  ඒවා බව මතකයි. 

කොම්පියුටර් screen එකෙන් කෙටි කතා/ නවකතා කියවීම මට නම් හරිම අමාරු වැඩක්. කියවන්න හිතෙන්නෙත් නැහැ.  මගේ අදහස නම් කොම්පියුටරෙන් කියවන කවුරුත් කරන්නේ  උඩින් පල්ලෙන්, ඇස්  එහා මෙහා කරගෙන යාම පමණයි  කියල යි.   "කියවිය"  හැක්කේ printed දෙයක් පමණයි.  ලේඛකයෝ , ලිවිම ගැන තමන්ගේ ජිවිත අත් දැකීම් ගැන   කියපු / කියන දේවල්  ටිකක් මට  (twitter හරහා, කෙටියෙන්) නොකඩවා කියවන්නට ලැබෙනවා . This is interesting  තීරුවේ  උපුටා දක්වන්නේ එවැනි දේවල්. ( මෙය නවත්වා සිටියත්, කියවන එක්කෙනෙක් හෝ  සිටින බව දැන ගන්නට ලැබුණු නිසා නැවත පටන් ගත්තා ).   

"ලිවිම " කියන්නේ කොයි තරම්  අමාරු, භාරදුර,  සංකීර්ණ වැඩක් ද කියා සිතෙන්නේ එතකොට යි. ඒ අතින්, අනුන් ලියපු දෙයක්  කියවීම කොයි තරම් ලේසිද ?  සම්පුර්ණයෙන් ම කියවන්නත් පුළුවන්.., උඩින් පල්ලෙන් කියවන්නත් පුළුවන්......, කෑලි කෑලි අත ඇරලා කියවන්නත් පුළුවන්....., නොකියවාම ඉන්නත්  පුළුවන්....., කියෙව්වා වගේ  "කියවන්නත්" පුළුවන් .

මේ දවස්වල,  "ඔබ්ලොමෝව්" නම් පොතක් කියවනවා.Ivan Goncharov (1812-1891)  නම් රුසියන් ලේඛකයෙකුගේ  1858 දී  ලියා ඈති  OBLOMOV   නම් කෘතියේ පරිවර්තනයක්'  පරිවර්තක : ආනන්ද අමරසිරි .  මේක කියවීම නම් හරිම  අම්මරු වැඩක්.  (අමාරුව තියෙන්නේ,  ඇඳේ ත්  දිගා වී,  පොත උස්සා ගෙන සිටීමේ දී ,  පිටු 854 . අඟල් දෙකක් විතර උසයි,  "කිලෝ එකක්" විතර බරයි, මිල රු: 950/- යි ) 

 පොත කියවීමත් මුල දී නම් ටිකක් අමාරුයි , නමුත් කතාවට enter  වුනහම හරිම මරු !  පොත අතින් බිම තියන්න හිතෙන්නේ නැහැ, ඒත් බර  නිසාම තියන්න වෙනවා !! 

දැනට අවුරුදු 150 කට ඈත දී ලියා ඇතත්, අද කාලයේ මනුෂ්‍යයන් හිතන මතන හැසිරෙන ආකාරයන් ගැන , මේ තරම් හොඳට ලියා තියෙන්නේ කොහොම දැයි සිතෙනවා. 

මේක කියවපු කෙනෙක් ඉන්නවා නම් ටිකක් කතා කරන්න කැමතියි. කියවන්න උනන්දු කෙනෙක් ඉන්නවා නම්, ( පොත් සාප්පුවෙන් ඉතුරු වුනු ) පොත් 3 ක්ම තියෙනවා.  ඉතුරු කිව්වාට , අපි ගෙනාවෙත් පොත් තුනයි, කවුරුවත් මිල දී ගෙන නැහැ. 

-හේරා -

[Nissanka Rajapaksa]

මේ කෙටි කතාවත් ඉහත වෙබ් අඩවියෙන්මයි. මෙතෙක් කියෙව්වෙ නැත්නම් අත අරින්නෙ නැතුව කියවන්න කියල මං යෝජනා කරනව.

(කලින් කෙටිකතාවෙ අකුරු පුංචි වීමත් පේලි දිග වීමත් කට්&පේස්ට කරල ඊ-මේල් කරද්දී ඉබේම සිදු උනු දෙයක්. එහෙම අකරතැබ්බයක් උනොත් පහල තියෙන Link එකෙන් "පරිවර්තන" වෙබ් සයිට් එකට ගිහිං හිතේ හැටියට කියවන්න ඇහැකියි.)

දේව වරම - අල්බෙර්තෝ මොරාවියා (1907-1990)

අවන්හලකදී ඒ අවමන් සහගත සිද්ධියට අලෙස්සන්ද්‍රෝ මා බඳුන් කළේය; 

සති දෙකකට පසුව, කාසියා පාර දිගේ සිය මෝටර් සයිකලය පදවාගෙන 

යමින් සිටි හෙතෙම ලොරියක ගැටී එතැනම ජීවිතක්ෂයට පත්විය. සිනමා 

ශාලාවෙන් එළියට පැමිණෙමින් සිටියදී ජූලියෝ මට පහර දෙන්නට විය. 

දවස් තුනක් යන්නටත් මත්තෙන්, ටයිබර් නදියේ ස්නානය කරමින් සිටි ඔහුට 

අපද්‍රව්‍ය වාහක පල්දෝරුවලින් බෝවන ඒ භයානක රෝගය වැලඳුණු අතර 

පැය කිහිපයක් තුළ හෙතෙම මිය ගියේය. රිපෙත්තා වීදියේදී රෙමෝ මට 

“ මෝඩ තකතීරුවා, ගොනා,හරකා” කියමින් අවමන් කළේය; ඊට ටික 

වේලාවකට පසු දෙල්ලොකා වීදියට හැරෙන තැනදී දොඩම් ලෙල්ලක් 

පැගී ඇද වැටී ඔහුගේ කකුල කැඩිණි. පාපන්දු තරගයක් අතරතුරදී මාරියෝ 

මට ඇසැබි ඉඟියක් පෑවේය; එසැණින්ම පාහේ, ඔහුගේ සාක්කු සටහන් 

පොත සොරකම් කොට ඇතැයි පෙනුණු බව කිවමනාය. 

මේ සිද්ධි හතරත්, මගේ කතාව ඒකාකාරි එකක් වෙතැයි යන බියෙන් 

මා මෙහි සඳහන් නොකරන තවත් සිද්ධීනුත් මට එරෙහිව යන ඕනෑම 

කෙනෙකු වෙත මරණය හෝ යම් ආකාරයක දඬුවමක් පමුණුවන යම් 

කිසි අද්භූත බලවේගයක ආරක්ෂාව යටතට මා පත්ව ඇතැයි යන්න ඒ 

වසරේදී මට පසක් කළේය. 

කරුණාකර ඒ ඇස්වහ පිළිබඳ කාරණයකැයි නොසිතන්න. ඇස්වහ ඇති 

පුද්ගලයෙකු යම් අන්තරායක් පමුණුවන්නේ කිසිදු චේතනාවකින් තොරවය. 

වතුර මලකින් වතුර විසිරෙන්නාක් මෙන් එවන් පුද්ගලයෙක් අතුරු අන්තරා 

හා ආපදා විසුරුවයි. ඊට යම් රටාවක්වත් හේතුවක්වත් නැත. මා කිසිම 

වැදගත්කමක් ඇති අයෙකු නොවූවත්, 

කඩවසම්බවෙන්, ශක්තිමත්බවෙන් හා ධනවත්බවෙන් තොර වූවත් 

( මා රෙදි සාප්පුවක සහායකයෙකි), හෝ වෙන කිසියම් අන්දමක 

උරුමයකින් හෝ තැන්පත් ධනයකින් තොර වූවත්, දඬුවමක් නොලබා 

මා වෙත හානියක් කිරීමට කිසිවෙකුට නොහැකි වන ආකාරයේ අසාමාන්‍ය 

බලයකින් මා ආරක්ෂා කෙරෙන බව මට දැනිණි.  මෙය හුදු අනුමානයකැයි 

ඔබ කියනු ඇත. එසේනම් මා හට අඩන්තේට්ටම් කිරීමට අදහස් කළ පුද්ගලයන් 

වෙත ළඟාවූ අභාග්‍යයන්ගේ අහම්බය කරුණාකර මට පහදා දෙනු මැනවි. 

මා කිසියම් අපහසුතාවකට පත්වන අවස්ථාවකදී මේ බලවේගය කීකරු බලු 

පැටියෙකු මෙන් මගේ කැඳවීම අනුව මගේ සහයට පැමිණ මට ඒ අපහසුතාව 

ඇති කරන්නට තරම් නිර්භීත වූ ඒ අපරික්ෂාකාරී පුද්ගලයා හට දඬුවම් ලබා 

දෙන්නේ මන්දැයි මට පහදා දෙනු මැනවි.  අවසාන වශයෙන් ඔබ මෙයද පහදා 

දිය යුතුය.... එහෙත් එයින් කම් නැත. ඔබ දැනගත යුත්තේ කිසියම් මායාමය 

බලයකින් මෙන් ඒ දවස්වලදී මා ඉතා සුපසන් ජීවිතයක් ගත කරන්නේය 

යන අදහස මගේ හිස තුළට ඇතුළුව තිබූ බව පමණි.

---

ඔස්ටියා මුහුදු වෙරළට ගොස් ඉරිදා දිනය ගත කිරීමට ගිම්හානයේ එක් දවසක 

මමත් ග්‍රාසියාත් තීරණය කළෙමු. අපගේ රෙදි සාප්පුවේ සහාහකයෝ තිදෙනෙක් 

වූහ. ඒ ග්‍රාසියා, මා සහ අලුතින් පැමිණියෙකු වූ ඌගෝ ය. ඇත්තම කියන්නේ 

නම් මේ අවසානයට කියූ තැනැත්තා කිසිසේත්ම මා ප්‍රිය කරන වර්ගයේ එකෙකු 

නොවේ: හෙතෙම උසය, ක්‍රීඩකයෙකු වැනිය, ආත්ම ශක්තියෙන් යුතුය. ඔහුට 

තිබුණේ බුන් නාසයකින් සහ ඉදිරියට නෙරූ හකුපාඩාවලින් යුත් බොක්සිං 

ක්‍රීඩකයෙකුගේ බඳු මුහුණකි. සිය පාරිභෝගිකයා දෙස නොව පාරේ යන එන 

මිනිසුන් දෙස සාප්පුවේ වීදුරු දොරෙන් බලාගෙන, ඇඟිලි දෙකකින් අල්ලා 

ගස්සමින් රෙදි කැබැල්ලක් කවුන්ටරය මත දමා එය දිගහැරීමේ පුරුද්දක් 

ඌගෝට තිබිණි. මෙය මට කෙසේවත් රිස්සුවේ නැත. ගැනුම්කරුවෙකු 

රෙද්ද ගැන යම් සැකයක් මතු කළ විට ඔහුගේ සැක දුරුකිරීමට වෑයම් කරනු 

වෙනුවට ඌගෝ කළේ සිය ගණන්කාර ස්වභාවය ආරුඪ කරගැනීමය. එනම්, 

හෙතෙම ගරුසරු නැති, අප්‍රසාදජනක නිහඬතාවක ගැලෙයි; එසේත් නොමැති 

නම් “මහත්තයට අවශ්‍ය කරන්නේ මීට වඩා සාමාන්‍ය රෙද්දක්” යැයි ඉතාම 

වියළි ස්වරයෙන් කියන ඔහු රෙදි කැබැල්ල රාක්කයේ තැන්පත් කරයි. 

ඇත්ත වශයෙන්ම ඔහු කළේ ගැනුම්කරුවා තර්ජනයෙන් බියවැද්දීමට 

තැත්කිරීමය; එහෙත් හැමවිටම පාහේ ගැනුම්කරුවා පසුතැවිලි ස්වරයෙන් 

ඔහුට කතා කොට රෙදි කැබැල්ල යළි පරීක්ෂාකර බලා එය මිලදී ගනියි. 

එහෙත් මා ඌගෝ අනුකරණය කරන්නට තැත් කළ සෑමවිටම (මට ඌගෝගේ 

ශාරීරික පෙනුමවත් ඔහුගේ ගරුසරු නැතිබවවත් නොමැති නිසා වන්නට 

පුළුවන) මා නරක හැසිරීමක් ඇත්තෙකැයි කියූ මිනිස්සු මා සේවයෙන් පහකළ 

යුතුයැයි කළමනාකාරවරයාට උපදෙස් දුන්හ. ඉතින්, අසාර්ථක උත්සාහ කිහිපයකට 

පසු, මම මගේ මෘදු, යටහත් පහත්, මිහිරි, චාටුකාර සහ සතුටින් සිටින ස්වභාවයට 

යළි අවතීර්ණ වීමි. 

  

ග්‍රාසියා ඌගෝ ප්‍රිය නොකළාය; අඩුම තරමේ, එසේ නොවේයැයි ඕ කිහිප 

වතාවක්ම ශපථ කළාය: “බලන්නකෝ අර මිනිහා... දෙවියනේ ! මිනිහ නම් 

මහ මොකෙක්ද එකෙක්... හරියට නීග්‍රෝ කාරයෙක් වගේ.” කෙසේවුවද, අප 

ඔස්ටියා ගමනේ කටයුතු පිළියෙළ කොට අවසන් වූ පසු, ඌගෝ පැමිණ 

“මේ ඉරිදට ඔයගොල්ලො කරන්න හිතාගෙන ඉන්නේ මරු වැඩක්නේ ?” යැයි 

සිය සුපුරුදු උද්ධච්ඡ ස්වරයෙන් පැවසූ විට ඇය ඇඹරි ඇඹරී සිනා සලා, ඔමරි 

පාමින් වහාම පිළිතුරු දුන්නාය: “ අනේ ඌගෝ ඔයත් යංකෝ ?”  ඌගෝ කෙසේ 

හැසිරුණිදැයි ඔබට සිතා ගත හැකිය: ඔහු ඇරයුම එකපයින් පිළිගත්තේය. එපමණක් 

නොව, අප දෙදෙනාටම ගැහැනු ළමුන් සිටිනු පිණිස ගැහැනු ළමයෙකුත් මේ ගමනට 

කැඳවාගෙන එන්නට තමා වැඩපිළිවෙළක් සලසන බව කියන තරමට ඔහු දුර දිග 

ගියේය. එහෙත් ඔහු එය කියූ අයුරින් මම අවිනිශ්චිතබවකට පත්වීමි. ඇත්තෙන්ම 

ග්‍රාසියා ඔහුගේ ගැහැනු ළමයා බවත් මා සඳහා ඔහු අනෙක් ගැහැනු ළමයා රැගෙන 

එන බවත් එයින් අදහස් කළාක් මෙනි.

ඉරිදා දිනයේදී, ගිවිසගත් වේලාවට, සිතන්නටවත් බැරි ලෙස සෙනඟ පිරුණු සැන් 

පාඔලෝ දුම්රියපොළේදී අපි සියලු දෙනාම මුණගැසුණෙමු. ඇගේ රන්වන් 

හිසකේවලට හොඳින් ගැලපෙන, පළමු වතාවට අඳින අලුත් ලා නිල් පැහැති 

ඇඳුමකින් ග්‍රාසියා සැරසී සිටියාය. අපේ දවල් කෑම අඩංගු පාර්සල් මම අතින් 

කටින් ඔසවාගෙන සිටියෙමි. ඌගෝ කොළපාටට හුරු අළුවන් සිනිඳු ඇඳුමකින් 

ජේත්තුවට සැරසී සිටියේය. ක්ලෙමෙන්තිනා නම් වූ ඌගෝගේ ගැහැනු ළමයාද 

පැමිණ සිටියාය. ඌගෝ ග්‍රාසියාගේ බාහුව අධිකාරීත්වයෙන් යුතුව අල්වා ගෙන 

ක්ලෙමෙන්තිනා සහ මා දෙසට හැරී “ ඒයි ඔය දෙන්නා එහෙ මෙහෙ හැංගෙන්න 

එපා. අපි යන්න ලෑස්ති වෙනකොට පේන්න ඉන්න” යි කී විට සාප්පුවේදී මා තුළ 

හටගත් සැකය සැණෙකින් තහවුරු විය. ග්‍රාසියා හඬ නගා හිනැහෙමින් සතුටින් 

ඔහුට හේත්තු වී සිටියාය. මම ක්ලෙමෙන්තිනා දෙස බැලුවෙමි. ඇය ඇත්ත 

වශයෙන්ම මටම ගැලපෙන යුවතියක වූවාය. එනම්,ඌගෝ මගේ පෞරුෂත්වය 

පිළිබඳව ගොඩනගාගෙන තිබූ අදහස අනුව මට ගැලපෙන එකියකි. සුදු සහ මහත, 

එළදෙනකගේ බඳු උකුල්තලයක් සහ ළය මඬලක් ඇති, එළදෙනකගේම බඳු මෝඩ 

පාටැති මුහුණකින් යුත් ඇයට අඩුවකට තිබුණේ ගෙලෙහි එල්ලන සීනුවක් පමණකි. 

ඌගෝ සහ ග්‍රාසියා දෙස බලමින් මුහුණෙහි සිනහවක් රඳවා ගත් ඇය මට මෙසේ 

කීවාය: “ඔයාට පේනවා නේද ඒ දෙන්නට දෙන්නා කොච්චර කැමතිද කියලා? ”. 

ඇතැම්විට ඒ ඊට සමාන අයුරින් හැසිරීමට කරන ලද ඇරයුමක් වන්නට පුළුවන. 

ඒ වෙනුවට ඇගෙන් මඳක් ඈත්වමින් මම රළු ලෙස පිළිතුරු දුනිමි: “ ආ ඇත්තට ?... 

ඔයා ඔය කිව්වට... මං ඒක දැක්කෙ නෑනෙ.”

දුම්රිය පැමිණි අතර කෑකෝ ගසන, දඟලන සෙනඟ කන්දරාව අතරින්  ඊට ගොඩවූ 

පළමු තැනැත්තා වූයේ ඌගෝය. ඔහු එය කළේ කෙසේදැයි  දන්නේ දෙවියන් පමණි. 

සිය අප්‍රසන්න මුහුණත් සමගින් ජනේලයක් අසල පළමුවෙන්ම පෙනී සිටි තැනැත්තා 

වූයේද ඌගෝය.  ඔහු කෑ ගැසුවේය: “මම සීට් හතරක් අල්ලා ගත්තා. ඔයගොල්ලො 

නිවීහැනහිල්ලේ නගින්න.” දුම්රියට නැගුණු අපි හිඳගතිමු. ඒ එක් ජෝඩුවක් අනෙක් 

ජෝඩුවට මුහුණා ලා සිටින අයුරිනි. දුම්රිය පිටත් විය.  මුළු ගමන පුරාවටම ඉදිරිපිට සිටි 

දෙදෙනාගෙන් එක් මොහොතකටවත් මා දෑස් ඉවතට නොගත් බව කීම අතිශයෝක්තියක් 

නොවේ. එසේ දෑස් ඉවතට ගැනීම මට කෙසේවත් කළ නොහැකි විය.  ඌගෝ මේ වනවිට 

ග්‍රාසියා සම්පූර්ණයෙන්ම අත්පත් කරගෙන සිටියේය. වරෙක ඔහු ඇයට හිනා පහළ වී 

මුහුණ රතුවන ලෙස කනට කොඳුරා යමක් කියයි. වරෙක විහිළුවට මෙන් ඇය වැලඳ 

ගනියි. තවත් වරෙක, කිසිවක් නොකරන්නාක් මෙන් බොරුවට පෙන්වමින් ඇයගේ 

සිරුර අත ගායි. ග්‍රාසියාද කිසිම ලජ්ජාවක් නැති ගැහැනියක මෙන් මේවාට කිසිදු 

විරුද්ධත්වයක් නොපෑවාය.  ඇය කළ එකම දෙය වූයේ ආඳෙකු මෙන් ඇඹරෙමින් 

ඔහුට තුරුළුවීම පමණි. එහෙත් මට වඩාත්ම වේදනා ගෙන දෙන කරුණ වූයේ මා 

එතැන නොසිටින්නේයැයි සිතමින් මෙන් මා සම්පූර්ණයෙන්ම නොසලකා හරිමින් 

ඔවුන් එසේ හැසිරීමයි. ක්ලෙමෙන්තිනා සමග ඒ ආකාරයටම හැසිරෙමින් ඌගෝගේ 

ක්‍රියාවන්ට එකටෙක කරන්නට තිබුණා නම් ! එහෙත් මා ඈ කෙරෙහි ආකර්ෂණය 

නොවීමට අමතරව ඇයටද මා කෙරෙන් කිසිදු ආලිංගන පෑමක් අවශ්‍ය නොවූ බව 

පෙනෙන්නට තිබිණි.  සිය හිස පස්සට කරගෙන, විවෘත මුඛයෙන් සහ උකුළ මත 

තැබූ දෑතින් යුක්තව ඕ නිදමින් සිටියාය.

ඔස්ටියා වෙරළේ ස්නානාගාරයේදී මාරුවෙන් මාරුවට කුඩා කුටියකට ගොස් අපි 

ඇඳුම් මාරු කර ගතිමු.  අප සිවු දෙනා නාන ඇඳුම් හැඳගත් විට අප අතර වූ වෙනස 

වඩාත් පැහැදිලිව පෙනෙන්නට විය. දිගු සවිමත් දෙපා සහ මනා හැඩයෙන් යුත් 

ඌර්ධව කායක් සහිත ග්‍රාසියාට වූයේ සිහින්, සුන්දර සිරුරකි.  අනෙක් අතට 

ක්ලෙමෙන්තිනාගේ විශාල උකුළ හා ළයමඬල නිසාත් ඉඟ හා ගෙල නොමැති වීම 

නිසාත් ඇය මැදින් ගැටගැසූ කොට්ටයක් මෙන් පෙනිණි. ඌගෝ හා මා අතර වෙනස 

මීටත් වඩා තීව්‍ර විය. ඌගෝට තිබුණේ උරැහිස්වලින් පුළුල්ව ගොස් ඉඟෙන් සිහින් වන, 

දැඩි, මාංශ පේශී ගහණ, දුඹුරුවන්, මල්ලවපොර ක්‍රීඩකයෙකුගේ බඳු සිරුරකි. 

ඔහුගේ නාන කලිසම තට්ටම්වලට ඇලී ඇති බවක් පෙනුණු අතර රෝමයන්ගෙන් 

ගැවසි ඔහුගේ දෙපා ජීවයෙන් පොපියමින් තිබිණි. අනෙක් අතට මම, සිහින් අත් පා 

ඇති, කුඩා, මස් කළඳක් නැති සිරුරකින් යුත්, මකුළුවෙකු බඳු පුද්ගලයෙක් වීමි. 

වියයුතු පරිද්දෙන්ම ඌගෝ එක්වරම ග්‍රාසියාගේ අතින් අල්ලා ගත්තේය. ඔවුහු 

ගිනිරත්වූ වැල්ල දිගේ මුහුද දෙසට දිවගොස්  හිස් පහතට සිටින සේ ජලයේ 

කිමිදුණෝය. “අනේ කොච්චර අපූරු ජෝඩුවක්ද? ! ” මා අමනාපයට පත්කිරීම 

සඳහා කළහැකි සියල්ලම කරන්නාක් මෙන් පෙනුණු ක්ලෙමෙන්තිනා කීවාය.  

ඔවුහු දෙදෙනා දැන් මුහුදේ බැස එකිනෙකා වෙත ජලය ඉස ගනිමින්, එකිනෙකා 

තල්ලු කර ගනිමින් සිටියහ. ඌගෝ ග්‍රාසියා හරහට වඩාගත් අතර ඇය ඔහුගේ 

ගෙලේ එල්ලී මහහඬින් හිනැහුණාය. ඇයට නාන්නට අවශ්‍යදැයි මම 

ක්ලෙමෙන්තිනාගෙන් විමසුවෙමි. ඇය ඊට සතුටින් යුතුව ඔව් කීවාය. එහෙත් 

වැඩි ගැඹුරට නොයා වෙරළ ළඟටම වී සිටින්නට ඇය කැමති වූයේ ඇයට පිහිනීමට 

නොහැකි වූ බැවිනි. එබැවින් අඬන, කෑ කොස්සන් ගසන ළමුන් එකිනෙකා වෙත 

බෝල වීසි කරන, අපිරිසිදු සහ උණුසුම් ජලයේ අපගේ දෙපා පොඟවන්නට අපට 

සිදු විය. ඒ ළමයින්ගේ මවුවරුන් සහ ආයාවරුන් ඔවුන්ගේ නම් කියමින් බෙරිහන් 

දුන් අතර ස්නානාගාරයේ වූ රේඩියෝව මහහඬින් නොනවත්වා පැරණි ගීතයක් 

වාදනය කරන්නට විය: මහමුහුද සැමදාම නිල් පාටයි, හරියට ඔබ වගේමයි... 

මේ අතර ඌගෝ සහ ග්‍රාසියා නියම ක්‍රීඩකයන් පරිද්දෙන් ඈත දියඹෙහි පිහිනමින් 

සිටි අතර නොපෙනෙන තරම් ඈතක වූහ.

ඒ මොහොතේදී, ඒ ගැන සිතීමකින්වත් තොරව ඉතාම ස්වභාවික ආකාරයෙන් 

මසිතට පිවිසුණේ ඌගෝ අද දින දියේ ගිලෙනු ඇතිය යන සිතිවිල්ලයි. එය 

වලකාලිය නොහැකි සහ සාධාරණ දෙයක් ලෙස මට හැඟිණි. ඔහු මට වරදක් 

කොට ඇත, එමනිසා ඔහු මියයා යුතුය. මේ සිතිවිල්ල එක්වරම මගේ මනසට 

ශාන්තිය උදා කළේය. ආරක්ෂක ලණුව දෑතින්ම අල්ලා ගෙන ජලයේ සිටගෙන

 හුන් ක්ලෙමෙන්තිනා අසලට ගිය මම කතා කළෙමි. “ඌගෝ කියන්නේ බොරුවට 

පේන්න වීරකම් කරන්න හදන ජාතියේ මිනිහෙක්. ඊට පස්සෙ කෙණ්ඩා පෙරළිලා 

වතුරේ ගිලෙන ජාතියේ මිනිහෙක්... ඊට පස්සේ වෙරළට ගෙනල්ලා මිනිහට කෘත්‍රීම 

ශ්වසනය දෙන්න වෙනවා.” මා අදහස් කළේ කුමක්දැයි නොදැන මා දෙස බැලූ ඇය 

“ ඒත් එයා ඉතාම දක්ෂ පීනුම්කාරයෙක්නේ? ” යැයි පැවසුවාය. මම ඔලුව සොලවමින් 

පිළිතුරු බැන්දෙමි. “එයා දක්ෂ පීනුම්කාරයෙක් බව ඇත්ත. මම ඒක නැහැයි කියන්නේ නෑ...

ඒත් එයා තමන්ගේ ඉරිදා දවසේ විනෝද ගමන වැල්ලෙ වැතිරිලා තවත් කෙනෙක් කෘත්‍රීම 

ශ්වසනය දෙන එකෙන් අවසන් කරගන්න ජාතියේ මිනිහෙක්...ඔයා බලන්නකෝ බොරුද 

කියලා. ”

ටික වේලාවකට පසු වතුරෙන් ගොඩට ආ ග්‍රාසියා සහ ඌගෝ සිය සිරුරු වේලා ගන්නට 

වෙරළ දිගේ උඩට පහළට දුවන්නට වූහ. ඔවුන් කීවේ සිරුරු වේලෙන්නට එසේ දුවන 

බවයි. එකිනෙකා පසුපස එලවාගෙන ගිය ඔවුහු විදාගත් දෑත්වලින් එකිනෙකා අල්ලා 

ගත්තෝය,කුඩා වැලි බෝලවලින් එකිනෙකා වෙත දමා ගැසුවෝය, එකට බිම 

පෙරලුණෝය. තවමත් ආරක්ෂක ලණුවේ එල්ලී සිටි ක්ලෙමෙන්තිනා අසල සිටගත් 

මම ඇසිපිය නොගසා ඔවුන් දෙස බලා සිටියෙමි. ඌගෝ මුහුදට පනිනුද, කෙණ්ඩා 

පෙරලීමට බඳුන්ව වේගයෙන් අතපය ගසනුද, ඉන්පසු ඔහු දියේ ගිලෙනුද ඉන් අනතුරුව 

ඔවුන් ඔහු ගොඩට ගෙනවුත් කෘත්‍රීම ශ්වසනය දෙනුද මට මැවී පෙනෙන්නාක් මෙන් 

විය. ඔහු මැරෙන්නට යන බව නම් ස්ථිරව කිව නොහැකි වූයේය. එසේ වුවද ඔවුන් 

කියන්නාක් මෙන් ඔහු ජීවිතයත් මරණයත් අතර අඩුම ගණනේ පැයක්වත් පොරබැදිය 

යුතුයැයි සිතන්නට මම කනගාටු නොවීමි. මේ අතර ඌගෝ සහ ග්‍රාසියා සිය සිරුරු 

වේලාගෙන අවසන්ව තිබූ අතර අප සිටි තැනට පැමිණි ඌගෝ අප බෝට්ටුවේ රවුමක් 

යා යුතුයැයි යෝජනා කළේය.  තමන්ට පිහිනන්නට නොහැකි නිසා ඒ ගමන යන්නට 

බැරි යැයි ක්ලෙමෙන්තිනා එකපැහැර කීවාය. ඉතින් අපි තිදෙනා බෝට්ටුවකට නැගුණෙමු. 

මම හබල් අසල හිඳ ගතිමි. ඌගෝ සහ ග්‍රාසියා බෝට්ටු අවරෙහි එක ළඟින් හිඳ ගත්හ.

ගිනි ගහන අවුවේ, නිසල මුහුද මතින් මම සෙමෙන් බෝට්ටුව හබල් ගෑමට පටන්ගත්තෙමි. 

මගේ දෙනෙත් හැමවිටම ඔවුන් කෙරේම යොමුව තිබුණේ හරියට මගේ බැල්මෙන් 

වෑහෙන විස ඔවුන් තුළ ලජ්ජාවක් ජනිත කොට වඩා සංයමයකින් හැසිරෙන්නට ඔවුන්ට 

බලකරනු ඇතිවාක් මෙනි. එහෙත් මාගේ වෑයම අපතේ ගියේය. මීට ටික වේලාවකට 

කලින් දුම්රියේදී කළාක් මෙන් ඔවුන් එකිනෙකාගේ ඇඟේ ඇතිල්ලෙමින් විහිළුකරගත්තේ 

හරියට මා කුලියට ගත් බෝට්ටුකරුවෙකු ලෙස සලකමිනි. මේ තත්ත්වය තවදුරටත් හුවා 

දක්වන්නට අදහස් කළ ඌගෝ පරිහාසාත්මක ලීලාවකින් මෙසේ කීවේය: “ හොඳ 

කොල්ලා වගේ තරහ නැතුව ඔය වම්පැත්තේ හබල ටිකක් වැඩියෙන් ගහනවද ? 

නැත්නම් අපි අර පහුරෙ ගිහින් හැප්පෙයි.” අවසානයේදී මෙයින් මගේ ඉවසීම නැතිව 

ගිය අතර මම මෙසේ පිළිතුරු දිනිමි: “ඕයි ඌගෝ තමුසෙ මොනතරම් අසික්කිත 

මිනිහෙක්ද කියලා කවුරුහරි මීට කලින් තමුසෙට කියලා නැද්ද? ” කෙලින් වී හිඳගත් 

ඔහු කා යන්න වැඩිපුර අදිමින් “මොකා-ක් ? ” යැයි ඇසුවේ “මොකක්ද මට ඒ ඇහුණේ ? 

මට ඒ කියපු දේ හරියට ඇහුණද? යන ප්‍රශ්න වෙනුවටය. හබල් ගසමින්ම මම යළිත් 

කතා කළෙමි: “ ඔව්, අසික්කිත ගමයෙක්, මන්ද බුද්ධිකයෙක්... කවුරුවත් තමුසෙට 

එහෙම කියලා නැද්ද? ” “තමුසෙට මක් වෙලාද? ” ඔහු ඇසුවේ හඬ උස්කරමිනි. 

“මට මක් වෙලාද? මට මොනවත් වෙලා නෑ. තමුසෙ නොම්බර එකේ තක්කඩියෙක්” 

මම ගණනකට නැතිව කීවෙමි. “ඒයි කට පරිස්සම් කරගන්නවා.”  “මං කියන්නේ 

මට හිතෙන දේ. තමුසෙ තක්කඩියෙක් විතරක් නෙවෙයි අමු තිරිසනෙක්.” 

“ඒයි පරිස්සම් වෙයන්. මා එක්ක සෙල්ලමට එන්න එපා.”  එසේ කියමින්ම නැගී සිටි 

ඔහු මගේ පපුවට වැරෙන් පා පහරක් ගැසීය. හබල් අතහැර දැමූ මමද නැගිට ඔහුට පහර 

දෙන්නට සූදානම් වීමි. එහෙත් ඔහු ඊට වඩා ඉක්මන් විය. හෙතෙම වානේවලින් තැනුවාක් 

බඳු ඇඟිලි දෙකකින් මගේ මැණික්කටුව අල්ලා ගත්තේය. හිඳගත්වනම සිට අපට එය 

නවත්වන්නයැයි ග්‍රාසියා කෑ ගසා ආයාචනා කරත්දී අපි දෙදෙනා බෝට්ටුවේ සිටගෙන 

දඟලමින් සිටියෙමු. අප රැඳී සිටි පටු සහ නූස් කොටසේ කෙරුණු මේ දැඟලිල්ලේ එක් 

විශේෂිත චලනයක් නිසා බෝට්ටුවේ සමබරතාව බිඳුණු අතර අපි තිදෙනාම දියට 

ඇද වැටුණෙමු.

අප සිටියේ වෙරළෙන් එතරම් ඈතක නොවේ. වතුරට වැටෙන අතරම ‘දැන් 

මිනිහගෙ කෙණ්ඩා පෙරළිලා දියේ ගිලෙයි...ගිලිලා මැරෙයි,හරියට අලෙස්සන්ද්‍රෝයි 

ජූලියෝයි වගේ’ යැයි ඉමහත් තෘප්තියකින් යුතුව මා මටම කියා ගත් බව මම දිවුරා 

කියමි. ගිලිහුණු හබල් ජලයේ පාවී, යටිකුරුව පෙරළුණු බෝට්ටුව ටිකෙන් ටික 

ඈතට ගසා ගෙන යත්ම අපි තිදෙනාම ඒ වෙතින් ඉවතට පිහිනුවෙමු. ‘මොට්ටයා!’ 

ඌගෝ මා දෙස බලා කෑ ගැසුවේය. කිසිවක් සිදු නොවුණු ගාණට ග්‍රාසියා වෙරළ 

දෙසට පිහිනමින් සිටියාය. “තමුසෙත් මොට්ටයෙක්. ඒ විතරක් නෙවෙයි කුහක 

මිනිහෙක්, ” මම පිළිතුරු දිනිමි. මේ පිළිතුර දෙනවාත් සමගම ජලය ස්වල්පයක් 

මගේ මුව තුළට ගියේය. එහෙත් ඒ මොහොත වනවිට මා කෙරෙහි කිසිදු සැලකිල්ලක් 

නොදැක්වූ ඌගෝ ග්‍රාසියා සමග එක්වීම පිණිස පිහිනමින් සිටියේය. මාද වෙරළ කරා 

පිහිනන්නට පටන් ගත්තේ මේ දැන් දැන් ඔහු මුහුදු පත්ලට ඇදගන්නා කෙණ්ඩා 

පෙරළීම ගැන නිරතුරුවම කල්පනා කරමිනි. ඒ ක්ෂණයෙන්ම  මගේ සිරුරේ දකුණු 

පස උරැහිසෙන් පටන් ගෙන පාදය දක්වා දිවෙන දැඩි තියුණු වේදනාවක් මට 

දැනෙන්නට වූ අතර කෙණ්ඩා පෙරළීම සිදුව ඇත්තේ ඌගෝට නොව මට බව මා 

හට වැටහී ගියේය. මේ සියල්ල සිදුවූයේ එක් ක්ෂණයකිනි. ඒ මොහොතේම මගේ 

සිහියද විකල්ව ගියේය. දැඩි වේදනාව පහව ගියේ නැත. මට හුස්ම ගැනීම අසීරු වූ 

අතර මරු විකල්ලෙන් මෙන් මම අතපය ගසන්නට වීමි. දැඩි භීතියක් මා 

වෙළාගත්තේය. මා කෑ ගසන විට ජලය මුව තුළට ගලා ආවේය. “බේරගනියෝ ! ” යි 

බෙරිහන් දුන් මට තවත් වතුර පෙවිණි. මේ මුළු කාලය තුළම කෙණ්ඩා පෙරළීම 

පැවති අතර මම ජලයේ ගිලී යළි උඩට පැමිණියෙමි. “බේරගනියෝ !” මම යළිත් 

වරක් කෑ ගසා ජලයේ ගිලුනෙමි. මේ සෑමවිටම තවතවත් ජලය මගේ මුව තුළට 

ගියේය. අන්තිමේදී අතක් ප්‍රාදූර්භූත වී මගේ බාහුවෙන් අල්ලා ගන්නා අතරම 

කටහඬක්- එනම් ඌගෝගේ කටහඬ- “දඟලන්නේ නැතිව ඉන්නවා. මම තමුසෙව 

වෙරළට අරන් යන්නම්”යැයි නොකියන්නට මා දියේ ගිලී යා හැකිව තිබිණි. ඉන් 

අනතුරුව මම දෑස වසා ගත්තෙමි. මා සිතන හැටියට මා ක්ලාන්ත වූවා විය යුතුය.

කොපමණදැයි මා නොදන්නා වේලාවකට පසු මට නැවත සිහිය ආ විට ගිනිරත් වූ 

වැල්ලේ උණුසුම මගේ පිටට දැනිණි. කවුරුන්දෝ මගේ මැණික්කටුවලින් 

අල්ලාගෙන අත් දෙක ඉහළ පහළ කරමින් සිටියේය. තවත් කවුරුන්දෝ මා 

පසෙක උක්කුටියෙන් හිඳගෙන මගේ පපුවත් බඩත් සම්බාහනය කළේය. 

විශාල දූලි වළාවක් අහසේ වූ අතර හිරු එළියට ඇස් ගිනිකණ වැටිණි. මා 

වටේටම වූයේ අවුවෙන් දුඹුරු පැහැගැනුණු, රෝමයෙන් ගැවසිගත් දෙපා 

සමුදායකි. ඒවායේ අයිතිකරුවෝ මා මියයමින් සිටින සැටි බලා සිටියෝය. 

“මිනිහා ඉවරයි වගේ ” යැයි කවුරුන් හෝ කියනු මට ඇසිණි. “ඔය මිනිස්සුන්ට 

ඕනෑ බොරු වීරකම් පෙන්නන්න. පේනවනේ එතකොට වෙන දේ? ගිලිලා 

නහින එකයි වෙන්නේ. ” තවෙකෙක් කීවේය. මා ජලයෙන් පිරී ඇතැයි යන 

හැඟීමක් මට ඇති වූ අතර හිස ඉතා බර විය. ඒ මදිවාට මගේ අත්දෙක මයිනහමක 

අඬු දෙකක් මෙන් ඉහළ පහළ යමින් තිබිණි. මා තුළ විශාල කේන්තියක් හටගත් 

අතර අත්දෙක නිදහස් කරගන්නට දඟලමින් මම කෑ ගැසුවෙමි: “ මට නිදහසේ 

ඉන්න දීලා යකාට පලයවු”; එවිටම මම යළිත් ක්ලාන්ත වූයෙමි.

ඒ අවසනාවන්ත දිනය ගැන මීට වඩා යමක් කියන්නට මම අදහස් නොකරමි. 

එහෙත් සතියකට පමණ පසු සාප්පුවේදී ඌගෝ ළඟපාතක නොසිටින වේලාවක් 

බලා ග්‍රාසියා මගේ කනට කෙඳිරුවාය: “ගිය ඉරිදා ඔස්ටියාවලදී ඔයා ගිලිලා 

මැරෙන්න ගියේ ඇයි කියලා ඔයා දන්නවාද ? ” “නෑ; ඇයි ඒ ?” “ඌගෝ ඒක 

මට පැහැදිලි කරලා දුන්නා... එයා කියනවා එයාව ආරක්ෂා කරන ගුප්ත 

බලවේගයක් තියෙනවාලු; එයාට විරුද්ධව යන අය මැරෙන්න වුණත් පුළුවන්ලු... 

එයා කියනවා එයාට දේවවරමක් තියෙනවාලු... මේ දේවවරම කියන්නේ 

මොකක්ද කියලා දැනගන්න මම කැමතියි.”

“දේවවරම කියන්නේ එහෙම වරමක් ලැබිච්ච කෙනා හෝ දෙය පූජනීය වස්තුවක් 

බවට පත්වෙනවා කියන එකයි. ” මම පිළිතුරු දිනිමි.

කපු රෙදි රෝලකුත් රැගෙන ඌගෝ එතැනට පැමිණි නිසා ඇය ඊට කිසිවක් 

නොකීවාය. ඌගෝ සුපුරුදු ලෙස රෙදි කැබැල්ල ඇඟිලි දෙකින් අල්ලා දිග හරිමින් 

“ මෙන්න මේ ජාතියේ රෙද්දක් තමයි නෝනා ඔය හොයන්නේ” යි කීවේය. 

එහෙත් ග්‍රාසියා නෙතගින් හෙලූ බැල්මෙන් ඇය සැබැවින්ම ආලයෙන් වෙලී 

සිටින බව මම වටහා ගතිමි. දෙයියන්ටම ඔප්පු වෙච්චාවේ ! - මේ මිනිහා හැඩයි,

තරුණයි, හයි හත්තියත් තියෙනවා, ඒ මදිවාට මේ යකාට දේවවරමකුත් තියෙනවාලු !  

[Nissanka Rajapaksa]

ආදර හසුන්

ඔස්ට්‍රේලියානු ජාතික ලේඛිකා කේට් වෝකර්ගේ “ලව් ලෙටර්ස්” නමැති කෙටි කතාවේ සිංහල පරිවර්තනයයි, මේ.

මගේ නම නික්. මගේ පෙම්වතියගේ නම ප්ලවුර්. ඇයට හෙලන් නමින් මිතුරියක් සිටියාය. හෙලන්ගේ පෙම්වතාගේ නම ක්ලයිව්. මේ ක්ලයිව් අරුම පුදුම ජාතියේ කෙනෙක්. මා දන්නා, ඔහුගේ අරුම පුදුම වැඩවලින් එකක් තමයි, ඔහු තම පෙම්වතිය වූ හෙලන්ට දිනපතාම පිටු තුනක ලියුමක් ලියන එක.

එදින දිවා ආහාර විවේක කාලය මුළුල්ලේම ප්ලවුර් මා සමඟිනුයි සිටියෙ, ඇය දිගින් දිගටම කතා කළේ ක්ලයිව් ගැනයි. “මොකක්ද ඒ හාදයාගේ වැරැද්ද...?” අන්තිමේදී මම ප්ලවුර් ගෙන් ඇසුවෙමි.

“වැරැද්ද...? එයාගෙ ඇති වැරැද්දක් නෑ නික්..., ඒ උණාට ඔයාගෙ කිසි ප්‍රේමණීය බවක් නෑනෙ...”

“නෑ... නෑ... ඇත්ත වශයෙන්ම මම ඔයාට ගොඩාක් ප්‍රේම කරනවා... මේ බලන්න” යැයි කියමින් මා ඇයට ප්‍රේම කරන බව ඔප්පු කිරීම පිණිස, දිව ගෑම සඳහා මගේ අයිස් ක්‍රීම් එක ඇගේ මුව වෙත දික් කළෙමි.

‍‍“ඇයි... ඇයි මොකද...?” මම ඇගෙන් ඇසුවෙමි.

“ඔයා මට ආදරේ නැහැ” ඇය කීවාය.

“නැහැ... ඇත්ත වශයෙන්ම මම ඔයාට ආදරෙයි.” මම ඇයට පැවසුවෙමි.

“ඔබ මට ඇති තරම් ආදරය කරන්නේ නැහැ...” ඇය කීවාය.

“ඇති තරම්...? ඇති තරම් කියන්නෙ කොච්චරක් විතරද? අයිස් ක්‍රීම් කීයක් විතරද ඇති තරම් කියන්නෙ...”

“ක්ලයිව් හෙලන්ට ලියනවා වගේ ඔයා මට ලියුම් ලියන්නෙ නැහැ” ඇය කීවාය.

“ලියුම් ලියන්ට උවමනාවක් නැහැනෙ. මම හැමදෑම ඔයාව කොම්පියුටර් ක්ලාස් එකේදී දකිනවනෙ. කෙමිස්ට්‍රි ක්ලාස් එකේදිත් දකිනවනෙ.”

“ඒකට මොකද... ක්ලයිව් හැමදාම හෙලන්ව දකිනවනෙ.

“හරි.. හරි.. මම ඔයාට ලියුමක් ලියන්නම්කො” මම කිව්වෙමි.

ලියුම් ලියන්නම් යැයි ඇයට අවනතවීම ගැන මම සතුටු වූයෙමි. ප්ලවුර් ඇත්තටම ලස්සනයි. කොළ කෑල්ලක පේළි දෙක තුනක් කුරුටුගා නොඉඳීම වෙනුවෙන් මට ඇයව අහිමිකර ගත නොහැකිය. ඇය මගේ පෙම්වතිය කරගැනීම නිසා ලොකර් කාමරයේදී මා අනෙක් පිරිමි ළමයින්ගේ ඊර්ෂ්‍යාවට ලක් වූයෙමි.

මම එදින රාත්‍රියේදී ඇයට ලියුමක් ලිවීම සඳහා ඉඳගතිමි. “ආදරණීය ප්ලවුර්...” පසුව පැය භාගයක්ම ගතවන තෙක් මම කොළය දෙස බලා සිටියෙමි. හැමදාම දකින කෙනෙකුට ලියුම්වල ලියන්නේ මොනවාද. මම පැන්සල විකුවෙමි. නියපොතු විකුවෙමි. කිසිවක් හිතාගත නොහැකිවූ මම අන්තිමේදී අම්මාගෙන් විමසුවෙමි.

“එදිනෙදා සාමාන්‍ය දේවල් ගැන ලියන්න...” මව පැවසුවාය. ඉතින් මම මෙසේ ලියුවෙමි. “අඟහරුවාදා පරිගණක පන්තියේ සිද්ධවුණේ හරිම ජංජාලයක් නේද..., ඒකෙ හොඳම දේ තමයි, පතුලෙ තියෙන පුංචි බොත්තම පෙන්නන්ඩ කියල බ්‍රැන්ඩො කොම්පියුටරේ ඇල කරද්දි මොනිටරය බිමට වැටීම. නැද්ද මං අහන්නෙ...”

එච්චර ප්‍රියජනක පාඩමක් නොවුණත් මම රසායන විද්‍යා පන්තිය ගැනත් ලියුවෙමි.

මෙලෙස මම ඉතාමත් නිර්මාණාත්මක ලෙස ලිපිය හමාර කොට අවසානයට පසුවදනක්ද ඊට එක් කළෙමි.

ඊළඟ දිනයේදී ලියුම මට ආපසු ලැබුණි. ‘විස්සෙන් පහමාරයි’ යනුවෙන් එහි පහළින් ලකුණු කර තිබුණි.

“මොකක්ද ඒකෙ ඇති වැරැද්ද...?” මම ප්ලවුර් ගෙන් විමසුවෙමි.

“එකක් කියල කියනව නම් ඔයාගෙ ස්පෙලින් මිස්ටෙක් (අක්ෂර වින්‍යාසය දුර්වලයි) බොහොමයි.”

“මම ඒකෙ ලිව්වෙ අපට පුද්ගලිකවූ දේවල්නෙ.”

“ඒ වගක් මම දැක්කෙ නැහැ” ඇය පැවසුවාය. “පුද්ගලිකවූ කිසිම දෙයක් ඔබ ලියල තිබුණෙ නැහැ.”

එවැන්නක් ද ඇයට ඕනැකරල තියෙන්නෙ...? පුද්ගලික ලිපියක්?

මම ඒ ගැන විනාඩි පහක් පමණ කල්පනාකර බැලුවෙමි.

අනුන්ට නොකියන තරමේ පුද්ගලික කාරණාවල් දෙක තුනක් හෙළිකළොත් ඇය මටම තියා ගන්නට හැකිවෙයි. ඔව් මම එය කරමි.

‘ආදරණීය ප්ලවුර්...’ මම ඒ රැයේ දෙවන ලියුම පටන් ගත්තෙමි. මෙය නම් කිසිවකුටවත් කියන කාරණාවක් නොවේ. ක්‍රීඩා දිනවලදී පමණක්, නැත්නම් ඌෂ්ණ දිනවලදී ඇත්ත වශයෙන්ම මම දහදිය ගඳ යන්නට සෙන්ට් ජාතියක් ගානවා.

නෑ, එය ගොඩක්ම පුද්ගලික වැඩියි. මම කොළය ඉරා දමා නැවතත් පටන් ගතිමි. ‘ආදරණීය ප්ලවුර් ඔයා අනුමාන කරන්නෙ කුමක් කියාද? අද ඉතිහාසය පා‍ඩමේදි, මිසිස් හැසල් නිකම් නිස්කාරණෙ මාව හොඳටම මැඩෙව්වා. ලැජ්ජාවෙ පණ ගියා. බරියං ඇස් හරව හරවා ගිල්ඩා මං දිහා බැලුවා. ඒ මදිවට හිචි හිචි ගගා මහ හයියෙන් හිනාවුණෙ මට අපහාසෙට.’

ලියාගෙන යනකොට ඇත්ත වශයෙන්ම පුද්ගලික කාරණාවල් ලියන එක අරුමයක් නොවන බව මට තේරුම් ගියා. අර්ධ වාර්ෂික ඉංග්‍රීසි විභාගවලදි ඇත්ත වශයෙන් මා ලද ලකුණු මම ඇයට කිව්වෙමි. මෑතකදී නැරඹූ චිත්‍රපටයක් ගැනත් කිව්වෙමි. එම චිත්‍රපටයේ ප්‍රධාන ගොවි තරුණයාට ඔහුගේ සීසාන අශ්වයා නැතිවීම, ඔහුගේ බිරිය නැතිවීම, ඊළඟට ඔහුගේ දරුවාත් නැතිවීම, ඔහුගේ එළදෙනුන්ට කුර රෝගය වැලඳීම ආදිය ගැනත් කිව්වෙමි. මෙම අහිමිවීම් සියල්ල විඳ දරා, ඉඳගෙන සිටි ඔහුගේ දෑස්වල දුක්මුසු කෝපය පිටාර ගැලුවද, අවසානයේදී ඔහු නැගිට, බැසයන සූර්යයා දෙසට දිරිමත් ශක්තිමත් මිනිසකු වගේ උදාරම් ලෙස ඇවිද ගිය ආකාරය ගැනද කිව්වෙමි.

මගේ අංක දෙක ලියුම සඳහා ඇගේ එකම විවේචනය වූයේ, ‘ඔබ මා ගැන කිසි දෙයක් කියා නැත’ එදින ඇය දවල් ආහාර ගැනීම සඳහා හෙලන් වෙත ගියාය.

දැන් නම් ඉතින් හදිසි අනතුරු ඇගවීමේ බොත්තම ඔබන්නටයි තියෙන්නෙ. ප්ලවුර් මාගෙන් ඈත්වී යමින් සිටියාය.

මම සැන්ඩ්විච් ටික ආපසු බෑගයට ඔබාගෙන ක්ලයිව් සොයා ගියෙමි. හිණිපෙත පාමුලදී මම ඔහුව කොටුකර ගතිමි.

“හරි... ඔබ හෙලන්ට දෙන ලියුම්වල මොනවද ලියන්නෙ?” මම ඔහුගෙන් විමසුවෙමි.

ක්ලයිව් සියල්ල හෙළිකරන්ට තරම් ත්‍යාගශීලි ළමයෙක් විය.

මම මෙය කියවිය යුතුයි.

“ප්‍රේමණීය හෙලන්, ඔයාගේ කෙස් රන්කෙඳි වගෙයි... ඔයාගේ දෙනුවන් මට සිහිගන්වන්නේ සැඳෑ හිරුගේ ආලෝක ධාරාවන් වැටුණ තෝරස්බි නදියේ දිය රැලි තරංග නංවන ආකාරයයි... ඔයාගෙ කන් පෙති... ඔයාගෙ ඇස් පිහාටු... හරියට... ඔන්න ඔය විදිහට තව තව දේවල්. ඒක හරියට කාව්‍යාත්මක වර්ණනාවක් වගෙයි.

එය එතරම්ම ආහ්ලාද ජනක වර්ණනාවක් නොවුණාම නොවේ. ඊළඟට ඔහු යොමුවී තිබුණෙ ඔහුගේ ආදරය ප්‍රකාශ කිරීමටයි. ‘ඔබව මට සුවිශේෂ වන්නේ..., ඉතිහාස පාඩම් වෙලාවේදී ප්‍රේමාර්ධ දෑසින් මා ඔබ දෙස බලා සිටියේ..., ඔබ ගැන නොසිතා මට නූඩ්ල්ස් එක රැලක් වත් කන්නට නොහැකියි... ඒ මක්නිසාද කියනවා නම්....’

“මේ වගෙ දේවල් ලියනවාට ගෑනු ළමයි ඇත්තටම ආසද?” මම ඔහුගෙන් ඇසුවෙමි.

“හෙලන් ආසයි.” ඔහු කිව්වේය. “ලියුම් ලියන එක නැවැත්තුවොත් හෙලන් හෙටම මාව අත්හැර දමාවි. ඔබේ පෙම්වතිය තියා ගන්නට ඕන නම් මේ ව‍ගේ කැපකිරීම් කරන්ට වෙනව.”

ආදර්ශයක් ලෙස ක්ලයිව්ගේ පොටෝ කොපිය මේසය මත තියාගෙන මම මගේ තුන්වන ලියුම ලිවීම ආරම්භ කළෙමි.

‘ආදරණීය ප්ලවුර්, ඔයාගෙ කෙස් මොනවගේද කියනව නම්...’ මම පටන් ගතිමි. ‘ඈතට ඒවා සියුම් සිල්ක් කෙඳි වගේ පියකරුව පෙනෙන බව මා සිතාගෙන සිටියත් ඇත්තටම ඒවා ඇල්ලුවොත් දැනෙන්නේ ලාටු ගෑමෙන් එකට ඇලි හැඩපලු ගෙතී ඇති බවකි. මම හිතන්නෙ හෙයාර් ස්ප්‍රේ ගොඩක්ම වැඩියි වගේ.”

මම ඒ ආරම්භය ඉවත ලා නැවතත් පටන් ගතිමි.

‘ආදරණීය ප්ලවුර්... ඔබේ ඇස්...’ සත්‍ය වශයෙන්ම ඒවා කුඩා වැඩියි. අනිත් එක වපරයි. මම හිතන්නෙ ඇය කණ්ණාඩි දෙකක් දානවා නම් හොඳයි. ඒත් ඇය ඒකට කැමැතිවෙන එකක් නැහැ.

මම ඇස් යන්න මකා දැමුවෙමි.

‘ආදරණීය ප්ලවුර් ඔබේ මුහුණ සැබැවින්ම ලස්සනයි. ඔබ හරියට සබන් දැන්වීම්වල පෙනී සිටින ලස්සන විකට නෘත්‍යාංගනාවක් වගෙයි...’ මට හිතෙනවා වරුවක් වුණත් ඇගේ මුහුණ ගැන ලියන්ට පුළුවන් කියා. නමුත් අර විදිහට කිව්වහම ඇය ගැන කියන්නට ඇති සියලු වර්ණනාවල් එහි අඩංගුවී ඇති බවයි පෙනෙන්නට තිබුණෙ.

අනතුරුව මම මගේ ප්‍රේමය ප්‍රකාශ කිරීමට යොමු වුණෙමි. ‘මම ඔයාට ප්‍රේම කරන්නේ..., මම මගේ පැන්සල විකුවෙමි. නියපොතු විකුවෙමි. මේ වතාවේ නම් අම්මාගෙන් අහන්නට බැරිය.

මම කල්පනාවේ නිමග්නව සිටියෙමි. එකට එක්ව ආ ගිය, පහුවුණ සුමාන තුනේදීම අප කතාබස් කළේ මොනවාද? ඇත්තටම අපි බොහෝ දෙයක් කතා කළේ නැත. මා හොකී සෙල්ලම් කිරීම ගැනත් ඒ ගැන ගැඹුරින් කතා කිරීමටත් ඇය කිසිදු උනන්දුවක් නොදැක්වූවාය. ඒ වගක් තබා, අඩිය ගෙවීගිය මගේ සුදුපැහැ බූට්ස් දෙක ගැනවත් ඇය කිසිවක් ඇසුවේ නැත.

ඇයට ලියුම් ලිවීම මගේ හිතට මහත් කරදරකාරී ක්‍රියාවක් වීම පුදුමයට කරුණක් නොවේ. ඒ අප දෙදෙනා අතර පොදු වශයෙන් කතා කළ හැකි කිසිවක් නොමැති නිසා. මම ඇය ගැන දැන සිටියේද මඳ වශයෙනි.

න්‍යෂ්ටික අවි හරණය ගැන ඇගේ අදහස කුමක්ද?. සමහරවිට ඇයට ඒ ගැන කිසිදු අදහසක් නැතිව ඇති. මා නොදැනු වත්ව ඈ ලිබියාවට පක්ෂපාතී කෙනෙක්ද?.

මම ලියුම ඉරා පොඩිකර දැමුවෙමි. ක්ලයිව්ගේ පොටෝ කොපියද ඉරා විසි කළෙමි. හිතේ කිසිදු අවුලක් නොමැතිව මේ වර ලියන්නම්. මම නැවතත් ආරම්භ කළෙමි.

‘ආදරණීය ප්ලවුර්, මේ ලියුම් ලිවීම ඉතා හොඳ කාර්යයක් වන්නේ එමඟින් වැදගත් දේ ඔබට පැවසීමට මට අවස්ථාව උදාවන නිසාය. මම හිතනවා ඔබ ප්‍රසන්න ගැහැනු ළමයෙක් කියා. පසුගිය සුමාන තුනේදී ස්ථිර හැඟීමෙන් යුතුව, ඔබ සමඟ කළ ආශ්‍රයෙන් මා ලද්දේ මහත් ආහ්ලාදයකි. එනමුත් දැන් අප එය නතර කළ යුතුයැයි මම කල්පනා කරමි. එය අප දෙදෙනාටම පුද්ගලික වශයෙන් දරා ගැනීමට බැරි පාඩුවක් වුණත්, අප දෙදෙනාටම උදාරම් ලෙස වෙන්වී යා හැකියයි විශ්වාස කරමි... මේ වගට ඔබේ ආදරණීය නික්.’

කොම්පියුටර ක්ලාස් එකේදි මම ලියුම ඇගේ ඩෙස්ක්එක මතට අතහැරියෙමි. කිසිදු අමනාප හැඟීමක් නොපෙන්වා එය රැගත් ඇය වහාම කවරය විවෘතකොට ලියුම එළියට ගත්තාය. නමුත් ඊට දින දෙකකට පසුව මගේ පුද්ගලික ලියුමේ ඡායා පිටපත් පාසල පුරා විසුරුවා හරිමින් තිබිණ.

මම ඒ ගැන තැකීමක් නොකළෙමි. නමුත් එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ඇස් බරියං ගිල්ඩා, ඉතිහාසය පන්තියේදී තුණ්ඩු කෑල්ලක් රහසේ මා වෙත විසිකළාය. ‘නික්, ඔබේ අදහස් ගැඹුරුයි. මම ඔබේ විලාසයට ඇලුම් කරමි. යි’ එහි ඉතා සැකෙවින් සටහන් කර තිබුණි. මම නැවත වරක් බරියං දෑස දෙස බැලුවෙමි. මට ඇගේ විලාසයට සත්තකින්ම කැමැත්තක් තිබුණේ නැත. ඉතිහාස පා‍ඩමේදී මරු හිනාවක් දැම්මත් ඇය කොම්පියුටර්වලදී අති ශූර තැනැත්තියක් වූවාය.

මම මගේම පිළිවෙළ අනුව, මෙ වතාවේදී අවංක හා කෙළින්ම කාරණයට අදාළව වහාම පිළිතුරක් ලිව්වෙමි; ‘ආදරණීය ගිල්ඩා, එදා කතා පැවැත්වීමේ දිනයේදී, තුන්වන ලෝකයේ සාගත සහන කටයුතු පිළිබඳව ඔබ පැවැත්වූ මිනිත්තු තුනක කතාව ඉතාමත් අනර්ඝයි. ඔබ මා සමඟින් එකතුවන්නට කැමති නම්, විදුහල් චතුරශ්‍රයේදී මා දවල් කෑම කන්නේ ඔබ සමඟයි.

පරිවර්තනය

ඩී.එම්. රණවීර

[Kithsiri Herath]

The Tragic Tale of the Baron and His Wife

Witold Gombrowicz

The Baroness was a charming creature. The Baron had taken her from a family of high principles and had no reason to mistrust her, despite the fact that the tooth of time had already gnawed into him quite deeply . . . And yet a disquieting element of grace and charm lay dormant within her, which could easily complicate the practical application of the Baron’s imponderabilia (since the Baron was a bit of a stickler). One day, after a period of conjugal life graced with the quiet bliss of marital duty, the Baroness came running to her husband and threw her arms around his neck. “I think I ought to tell you this. Henryk has fallen in love with me . . . Yesterday he declared himself to me, so quickly and suddenly that I had no time to stop him.” 

“And are you in love with him, too?” he asked.

“No, I don’t love him, because I have pledged my love to you,” she replied.

“Very well then,” he said. “If you are in love with him but do not love him because it is your duty to love me, then my esteem for you doubles and I love you twice as much. And the young chap’s suffering is a well-­deserved punishment for his weakness of character—losing his heart to a married woman! Principles, my dear! Should he ever make another declaration of love, tell him that you also have a declaration to make—but of principles. A man of unshakable principles can walk through life with his head held high.” 

 

But soon after, the Baron received some dreadful news. Henryk had no pluck in him whatsoever. Spurned by the Baroness, the young man took to drinking and carousing, then he became melancholic, nothing interested him anymore, the world lost its charm, and he seemed to be at death’s door. According to widespread rumor, his imminent demise was due to unrequited love. “Fine doings, these!” said the Baron to his wife. “Here we are eating canapés while he can’t get anything down . . . Do you realize? . . . Because the image of you is preying on his mind. I wonder what he sees in you. I’ve been living with you for all these years and I’ve never had any feelings for you that could be called violent. In any case, this is a serious business and I am surprised to see you looking so well, knowing that wretch is suffering because of you.”

A week later he was in an even fouler mood. “Well, bravo!” he sneered. “You should be proud of yourself! Your charms have proved most effective—Henryk has one foot in the grave.”

“What can I do about it?” she replied with tears in her eyes. “I never led him on, I have no reason to reproach myself.”

“Good grief! You are the cause of his hopeless state, your arabesques, your curves and features are the germs eating away at him.”

“What can I do? He’s gone mad. Do you know what he suggested the day he declared his love? Divorce!”

“What? Divorce? You’re not a strumpet yet, are you? Yes, of course, you’ll get your divorce, but you know when?—when I die, when I breathe my last, while still professing the same unshakable principles.”

“And what if he dies?”

“Dies!” exclaimed the Baron furiously. “That’s blackmail, for which I refuse to break my vow to keep you until my dying day!”

The Baroness suffered bouts of terrible anguish. The last thing she wanted to do was to act unethically, and yet her heart bled at the thought of Henryk’s misery. Besides, the Baron, a member of many societies, had ­developed a distinct aversion to her. He simply could not bear to look at her beauty. Her bodily functions started to disgust him. One day he asked her, “How about a bread roll?” And when she declined, he laughed with ferocious scorn: “Ha-ha, he is at the point of death, and she is unable to eat a bread roll.” As she floated around the house, gracefully swinging her hips, as she smiled wanly, as she slept or combed her hair, all he saw in her actions was shameless cruelty and dark eroticism. One time she tried to show him affection. “Pray do not touch me,” he shouted. “You hellcat! A fine mess you’ve got me into. Not another word out of you! Now I can see that a morally responsible man should never get involved with someone else’s carnality, under no circumstances whatsoever.

“Right!” the Baron continued. “It can’t go on like this. This morning I heard that he made an attempt on his life. Are you even capable of grasping that to push a man into suicide is far worse than to strangle him with your own hands? That unprincipled whippersnapper is going to ruin us as well as himself. I have made up my mind—we cannot burden our conscience with such an ­awful responsibility. If there is no alternative—too bad, I give you my blessing, I’ll jolly well go along with it; and now you, in the name of higher ­necessity, go ahead and play your part—do as your filthy womanhood dictates.”

“Darling!”

“Too bad! Could I have foreseen when I married you that one day you would be forced to choose between murder and adultery?”

“If there really is no other way out, and if you believe it’s the right thing to do, I’ll go along with it,” she said. “As for my part, I will find it hard, but as God is my witness, I am entirely blameless.”

“Ptooey!” said the Baron.

At this point the young man started to recover. The Baroness, however, was visibly wasting away. Her domestic life was hell on earth. Her husband required her to dine apart at a little table and had her use a special set of tableware. One day she accidentally touched him. “You are besmirching me,” he said with cold indifference. “Look here! You touched me; now I must interrupt my reading and go to the bathroom to wash.” He ­frequently blurted out the insulting word adulteress. At four o’clock he would take out his watch: “Now then,” he would say, “it’s time for you to go, don’t be late for your wanton philanthropy.” She tried in vain to explain that she was ­innocent. “There is one thing I ask of you,” he replied. “Please refrain from introducing an atmosphere of indulgence and tolerance of sin into this house.Otherwise we might as well invite common streetwalkers for luncheon—after all, it is God’s honest truth that they are just as innocent.” The distraught Baroness tried several times to break off her reluctant affair, but each time the young man threatened to kill himself, and it was clear that this was not mere rhetoric.

 

“No,” said the Baroness, “I cannot bear it anymore. My life has become unspeakable torment. I have fallen into atrocious sin—but why? Because I am alluring. No one can understand, without personal experience, how strange it is in moral terms to be alluring. I am fed up with it. I shall disfigure myself, only I’m not sure if Henryk will be able to cope with it.”

“That’s more like it!” exclaimed her husband enthusiastically. “This might indeed plunge Henryk into madness, but our sorry plight requires us to take certain risks, and besides, we will prepare him for it. And to prove that I, ever the loyal husband, always stand by you when it comes to the moral burden, I shall disfigure myself, too.” 

“You won’t have that much to do,” she replied.

They went to their rooms, and soon there emerged two hideous scarecrows. The Baron hugged and kissed his wife. “And now Henryk must be prepared for this blow.” So he wrote the following letter:

 

Dear Sir,

It is with great sadness that I must inform you of my wife’s frightful ­accident. One of her lovers, in a fit of jealousy over an admirer who had recently ceased to be a platonic friend, threw vitriol in her face. The poor woman has lost the charms that she was so good at putting to use all around her. Please come and take a look at her. Nota bene: in my attempt to rescue her I, too, was horribly maimed.

 

“There, we have done our duty,” he declared.

It looked as if Henryk would go insane, but the news of his lover’s unfaithfulness gave him strength. He got over his feelings, which could not withstand that monstrous sight. The Baroness, however, started to sink fast, and it soon transpired that the cause of her pernicious anemia was her love for Henryk, which erupted with elemental strength following the end of the affair.

“Is there a curse on my house?” cried the Baron. “Here she goes again!”

 

The dying woman asked to see Henryk, and the doctors ­endorsed her wish. “For God’s sake,” the Baron whispered to Henryk, “she is ready to die with a declaration of sinful love on her lips.” “Have you gone mad?” he shouted at his wife. “In your place I would prefer to enjoy a clean conscience. I don’t think you realize how dreadful you look. And as for the lover who used to burn for your body, he has been scorning and disdaining you ever since you disfigured yourself for his sake. Break it off and you will soon ­recover and return to the world of principles.”

“This time I won’t be fooled,” said the Baroness, and expired.

The two men were left alone with the corpse.

“She perished as a victim of duty,” said the Baron. “I hold you responsible for her death.”

“It’s your wife,” replied the young man. “It’s your corpse.”

 

—Translated from the Polish by Tul’si Bhambry

[Nissanka Rajapaksa]

බොරු නේද ඔය කියන්නේ?

ඕන්න මම පාරෙදි දකිනවා රෝසපාට බෝ එක ඇඳගත්ත බුවෙක්. හරියටම රෝසපාට තඩි සමනලයෙක් බෙල්ලේ වහලා වහලා වගේ. ඒක මම ජීවිතේට දැකලා තියෙන අජූවම බෝ එක. “මොනවද තමුසේ බලන්නේ?” පොර නැවතිලා මගෙන් අහනවා. පොරගේ මූඩ් එක එච්චර – එච්චර නෙවෙයි, කොහෙත්ම හොඳ නෑ.

“හෙහ් හෙහ්, ඔය බෝ එක දිහා.” මම කියනවා.”මාර කැතයි ඕක. කැතේ උපත. හරියට රෝසපාට වැම්පයර් එකෙක් වගේ.” ඒක කියලා මම හිනා වෙන්න ගන්නවා බඩ අල්ලගෙන.

මට කවුරුවත් කිව්වෙත් නෑනේ පොර තමයි අළුත් ඉස්කෝලේ ප්‍රින්සිපල් මිස්ට ස්පොජ් කියලා. විහිළුව තේරුම් නොගන්න ස්පොජ් මට දඬුවම් කරනවා. ජීවිතේ පට්ට අසාධාරණයි කියන්නේ ඒකයි.

ඒ ඊයේ. අද මේ වෙන ප්‍රශ්ණයක්. මම මේ ඉන්නේ ස්පොජ් මට කතා කරනකල් ඇතුලට.

හරි අඩු ගානේ, මෙතන බකං නිලාගෙන ඉන්න වෙලේ කැත නැතුව බල බල ඉන්න වටින භාණ්ඩයක් තියෙනවා. නාකි ස්පොජ්ගේ සෙක්‍රටරි කෙල්ල මෙතන ඉඳගෙන ලියුම් ටයිප් කරනවා. එයාගේ නම මිස් නිව්හැම්. පට්ටම කෑල්ල. ඉස්කෝලෙ ඉන්න හැම කොල්ලම මේකිට ලව්. මමත් මාර කැමතියී මේකි මගේ ගර්ල්ෆ්‍රෙන්ඩ් වුනානම්. කරුමේ කියන්නේ මේකිට අවුරුදු දාහතයි, මට තාම දාහතරයි. නමුත් මේකිට තාම බෝයිෆ්‍රෙන්ඩ් කෙනෙක් නැති නිසා බලාපොරොත්තු අතෑරලම දාන්න වටින්නේ නෑ.

ඔන්න යකෝ එයා මා දිහා බලලා හිනාවෙනවා. මගේ මූණ රතුවෙනවා මට තේරෙනවා. “ඇයි ඔයා කොන්ඩේ බ්ලොන්ඩ් කලේ?” එයා අහන්නේ හුරතල් විදියට. “ඔයා දැනගෙන හිටියේ නැද්ද මේ ඉස්කෝලේ පිරිමි ළමයින්ට කොණ්ඩ ඩයි කරන්න තහනම් බව?”

මම මේකට වැඩිම ලකුණු දාගන්න හැකි උත්තරයක් හිතාගන්න හදනකොටම නාකි ස්පොජ් දොරෙන් එබෙනවා. “ළමයා, එනවා ඇතුලට!”

මම ඇතුලට ගිහින් ඉඳගන්නවා. “හම්හ්, මොකද තමුසේ කොන්ඩේ ඩයි කලේ? නිකං මේ චණ්ඩි පෙනුමක් ගන්නද, හහ්?” මේ ප්ලොජ් නම් මහාම… ඇත්තෙන්ම මේ යකා ලබන අවුරුද්දේ පෙන්ෂන් ගන්න ඉන්නේ. නමුත් මේකා මේක දාලා යන්න කැමති නෑ.

පොර තාම අර අංජබජල් බෝ එක දාගෙන ඉන්නේ. මම දකින හැම වෙලේම පොර මේ බෝ එක ඇඳගෙන ඉන්නේ. මම හිතන්නේ පොරට මේ රෝසපාට බෝ එකෙන් තොර ජීවිතයක් නෑ. මම ප්‍රශ්ණෙට උත්තර දෙද්දි ඒක දිහා නොබලා ඉන්න උත්සාහ කරනවා.

“මම කොන්ඩේ ඩයි කලේ නෑ සර්.”

“එහෙම වෙන්නේ කොහොමද මනුස්සයෝ?” ස්පොජ් කියනවා. “ඊයේ මම තමුසෙව දකිනකොට තමුසෙගේ කොණ්ඩේ කලුයිනේ. මොකද නෑයි කියනවද?”

“නෑ සර්.”

“එහෙනම් කියනවා බලන්න, අද කොහොමද එක පාරටම තමුසෙගේ කොණ්ඩේ සුදු වුනේ කියලා.” මට පේනවා දම්පාට නහරවැල් පොරගේ තට්ටෙන් ඉලිප්පිලා තියෙනවා. මේක එච්චර සුබ දායක ලක්ෂණයක් නෙවෙයි.

“ඒක දිග කතාවක්.” මම උත්තර දෙනවා.

“කියනවා බලන්න තමුසෙගේ ඔය මහ ලොකු දිග කතාව. හැබැයි ඕක විස්වාස කරන්න පුලුවන් කතාවක් වෙන්න ඕනෙ, හරිය?”

මම පොරගේ ඇස් දිහා කෙලින්ම බලාගෙන මගේ මේ කතාව කියනවා.

මම පොඩි දේටත් කලබල වෙන, හිත රිදෙන, එතකොට චණ්ඩිකමක් ගෑවිලාවත් නැති චරිතයක්. කොටින්ම මම කලුවරට බයයි. හොල්මන් කතාවලට බයයි. කොටින්ම සෙසමි ස්ට්‍රීට් එකේ කුකී මොන්ස්ටර්ටත් බයයි.

ඊයෙ මම ඉස්කෝලෙදි දාගත්ත ලෙඩේ විභාග කලාට පස්සෙ ඔන්න කෝච්චියේ නැගලා ගෙදර යනවා. මම ඉන්න පෙට්ටියේ ඉන්නෙත් මහ අමුතු විදියේ චරිත කීපයක්. ඔන්න ඉන්නවා කොණ්ඩේ සුදු,රත්තරන් පාට කම්බි රාමුවක් තියෙන කණ්නාඩි කුට්ටමක් දාගත්තු, හැරමිටියෙන් යන ආච්චි කෙනෙක්. එයා කුදු ගැහිලා ඉන්නේ, ඇවිදින්නත් අමාරු ගානයි. එතකොට තව ඉන්නවා මේ ඩොලර් එකකට මිනියක් මරයි කියලා හිතන්න පුලුවන් සයිස් එකේ මරුමුස් ඩයල් එකක් තියෙන කැහැ‍ටු පොර, මගේ ලඟින්ම ඉඳගෙන. කැහුට්ටට එහායින් වාඩිවෙලා ඉන්නේ මගේ වයසේ වගේ කොල්ලෙක් ලෝඩ් පකීර් වගේ සිගරට් එකක් ගහගෙන. ඇත්තෙන්ම අවුරුදු දාහතරට සිගරට් බොන්න තහනම්. මම සිගරට් නොබොන්නේ ඒකයි.

විනාඩි පහකට විතර පස්සේ ඔන්න ටිකට් කලෙක්ටර් දොරෙන් මතුවෙනවා. පොර කෙලින්ම බලන්නේ සිගරට් බොන කොල්ලා දිහා. “ඔය සිගරට් එක නිවනවා,” පොර කියනවා.” ඔය ළමයට සිගරට් බොන්න වයස මදි.”

කොල්ල සිගරට් එක නිවන්නේ නෑ. සාක්කුවෙන් නිකං පොඩි රේඩියෝ එකක් වගේ ගැජට් එකක් අතට ගන්න බුවා ඒකේ නොබ් එකක් කරකවනවා. මෙන්න යකෝ කොල්ලා බලා ඉන්දැද්දි ලොකුවෙන්න ගන්නවා අපේ ඇස් ඉස්සරහම! බුවා අවුරුදු විසිපහක විතර පෙනුමක් එනකල් හෙමිහිට ලොකු වුනාට පස්සේ අපි වගේම කට ඇරගෙන බලාගෙන ඉන්න ටිකට් කලෙක්ටර්ගෙන් අහනවා, “දැන් කොහොමද? මේ වයස ඇද්ද සිගරට් එකක් බොන්න?”

මර හූවක් කියන ටිකට් කලෙක්ටර් කොරිඩෝව දිගේ පැනලා දුවනවා පස්ස නොබලා.

අපි ඉතුරු පිරිස කටවල් ඇරගෙන කොලුවා (දැන් මිනිහා) දිහා බලා ඉන්නවා.

“කොහොමද ඒක කලේ?” ආච්චි වෙව්ලන කටහඬින් අහනවා. එයාට ඒක දැන ගන්න ලොකුවටම ඕනෙ බව පේනවා.

“සුළු දෙයක්,” කොලු මිනිහා නැගිටින ගමන් කියනවා. කෝච්චිය නැවතුම් පලක නවත්තනවා. “ආ මෙන්න,” පොර අර ගැජට් එක ආච්චිගෙ උකුලට අතහරිනවා. “ඕන්නම් ඔයාම තියාගන්න ඕක.” එහෙම කියන කොලු-මිනිහා කෝච්චියෙන් බැහැලා යනවා.

අපි හැමෝම ඒ ගැජට් එක දිහා හොඳින් බලනවා. ඒකෙ තියෙන්නේ අදින්න පුලුවන් නොබ් එකක් ඒකෙ දකුණු පැත්තේ OLDER කියලා ගහලා තියෙනවා. වම් පැත්තේ තියෙන්නේ YOUNGER කියලා. මුදුනේ ගහලා තියෙනවා AGE RANGER කියලා.

මගේ ලඟ ඉන්න මරුමුස් පෙනුම තියෙන කැහැ‍ටු ඩයල් එක ගැජට් එක උදුරගන්න පැන්නත්, ආච්චි ඉස්සර වෙනවා. “හහ්, ඒවා කොහෙද!” කියන ඈ කැහුට්ටව තල්ලු කරලා දානවා. ඉන් පස්සේ විදුලි වේගෙන් ගැජට් එකේ නොබ් එක YOUNGER පැත්තට අදිනවා සෙන්ටිමීටර කීපයක්.

මෙන්න ආච්චි තරුණ වේගන වේගන යනවා. විනාඩියකින් විතර ඔන්න අවුරුදු දාසයක විතර පෙනුමක් එනවා. ඔව්, වයසක ආච්චි කෙනෙක් දාන කම්බි රාමුව තියෙන කණ්නාඩි කුට්ටමයි, පරණ තාලේ ඇඳුම් ඇඳුමුයි ඇයට ගෙන දෙන්නේ අමුතුම ලස්සනක්. ටිකක් හිපි පෙනුමක් තියෙන්නේ. “කූල්” ආච්චි-කෙල්ල කෑ ගහනවා. ඉන් පස්සේ ඈ කරේ දාගෙන හිටපු සාලුව ගලවලා විසිකරලා, ගැජට්‍ එක මගේ දිහාට විසි කරලා කොරිඩෝව දිගේ දුවගෙන ගිහින්, අද්දන්න ලෑස්තිවෙන කෝච්චියෙන් එළියට පනිනවා.

“මෙහාට දියං ඕක,” මරුමුස් ඩයල් එක මට කියනවා. මම අර කලිනුත් කිව්වා වගේ, මම වීරයෙක් නෙවෙයි. මම මගේම හෙවනැල්ලටත් බය එකා.

ඔය ප්‍රචණ්ඩත්වයට, එතකොට භීෂණයට කොහොමත් අකමැති මම ගැජට් එක ඉල්ලන පමාවෙන්ම මරුමුස් ඩයල් එක අතට දෙනවා. ඒක මගෙන් උදුරගන්න පොර ඒකේ නොබ් එක YOUNGER පැත්තේ කෙළවරටම අදිනවා.

පොර තරුණ වෙන්න පටං ගන්නවා නමුත් වයස අවුරුදු දාසයෙන් නතර වෙන්නේ නෑ. බොහොම කෙටි කාලෙකින් මෙන්න යකෝ වැඩිහිටි ඇඳුම් පොදියක් ඇතුලේ ඉන්නවා පොඩි බබෙක්! ඒකාට වයස අවුරුද්දක් වගේ වෙන්න ඕනේ මම හිතන්නේ. ඌ මං දිහාට හෙලන්නෙත් අර මරුමුස් හිනාවක්. මූ මරුමුස් බබෙක්ම වුන හැටි! “Bad, Dad Dad,” මෙන්න මූ මට කියනවා.

“මම තමුසෙගේ dad නෙවෙයි,” මම කියනවා. “මෙහාට දෙනවා ඕක මොකක් හරි විනාසයක් කරගන්නේ නැතුව.” පොඩි එකා ඔලුව දෙපැත්තට වනලා Age Ranger එක පිටිපස්සට කරලා හංගගන්නවා. ඌ කීයටවත් ඒක ආපහු දෙන්න ලෑස්ති නැති බව මට තේරෙනවා. උගේ හිතේ ඒක සෙල්ලම් බඩුවක් කියලා.

එතකොටම ඇහිපිල්ලමක් ගහන පමාවෙන් මේකා නොබ් එක අදිනවා OLDER පැත්තේ කෙලවරටම. මගේ ඇස් ඉස්සරහ සිද්ද වෙන්නේ මාර වැඩක්. මේකා ලොකු වේගන, වේගන යනවා. ඔන්න අවුරුදු දාසයක් විතර, ඊට පස්සෙ තිහක් විතර, දැන් හැටක් විතර, ඕන් අසූව පහුවෙනවා. අන්තිමේදි සීයක් විතර වෙලා පොර මැරිලා වැටෙනවා. නමුත් වැඩේ එතනින් නතර වෙන්නේ නෑ. පොරගේ මිනිය නරක් වෙලා දියවෙලා යනවා. අන්තිමේදි ඉතුරු වෙන්නේ ඇට සැකිල්ලක්!

මර හූවක් තියන මම දොර දිහාට දුවනවා. මේ වෙලාවේ කෝච්චිය ස්ටේසමක නවත්තලා තිබ්බත් මට බැහැගන්න බැරි දොර හිරවෙලා තියෙන නිසයි. මම කෑ ගගහා දොරට පයින් ගැහුවත් දොර නෙවෙයි ඇරෙන්නේ. අන්තිමේදි මම ජනේලයක් අමාරුවෙන් ඇරගත්තත්, ඒ වෙනකොට වේගෙන් දුවන කෝච්චියෙන් පැනගන්න බෑ.

ඔන්න ඔහොමයි මගේ කොණ්ඩේ සුදු වුනේ. මට මැරිච්ච ඇටසැකිල්ලක් එක්ක විනාඩි පහළොවක් ඒ පෙට්ටියේ ඉන්න වෙනවා. මම මර බයේ ගැහි ගැහි ඉන්නේ. මට මෙහෙමනම් දෙයක් කවදාවත් වෙලා නෑ. විනාඩි පහළොවෙන් මගේ කොණ්ඩේ සුදු වෙනවා. මම බය වෙච්ච පාරට තමයි මම අන්තිමේදි බ්ලොන්ඩ් වෙන්නේ. කෝච්චිය ඊලඟ ස්ටේසමේ නවත්තපු ගමන්ම මම ජනේලෙන් එළියට පැනලා එතන ඉඳන් පයින්ම ගෙදර යනවා.

“…ඔන්න ඕකයි වෙච්ච සිද්ධිය,” මම ප්ලොජ් ලොක්කට කියනවා.

ප්ලොජ් ඉන්නේ රෝස පාට බෝ එක අතගගා. පොරගේ මූණත් ක්‍රමයෙන් බෝ එකේ පාටටම හැරෙනවා. එනපොට හොඳ නෑ.

“පට්ටපල් බොරුවක්! පට්ටපල් බොරුවක්! තමුසේ මාව අන්දන්න හිතුවා මදි. තමුසේ මාව මෝඩයෙකුට ගනං ගත්තද?”
“මට පුලුවං ඕක ඔප්පු කරන්න,” මම ගැජට් එක බෑග් එකෙන් එළියට අරං මේසෙ උඩිං තියනවා.

ස්පොජ් ඒක අතට අරගෙන හොඳට බලනවා. “හ්ම්හ්, තමුසෙට දැන් යන්න පුළුවන්,” ස්පොජ් තරමක අමුතු හඬකින් කියනවා. “මම තමුසෙගේ දෙමව්පියන්ට ලියුමක් එවන්නම් තමුසේ බොරු කිව්ව නිසා පන්ති තහනම් කලා කියලා.”

මම පිටවෙලා යන්නේ මාරම අප්සෙට් එකෙන්. පන්ති තහනම් කලා කියලා දැනගත්තොත් අම්මයි තාත්තයි මාව මරයි.

ඉතුරු සති දෙකම මම බයේ ඉන්නේ ගෙදරට එන ලියුම ගැන හිත හිත. ඒත් එහෙම ලියුමක් එන්නේ නෑ. මම බේරිලා. එහෙම මොකුත්ම වෙන්නේ නෑ.

මොකුත්ම වෙන්නේ නෑ කිව්වොත් ඒකත් බොරුවක් වෙනවා.

දේවල් දෙකක් වෙනවා: එක හොඳ දේකුයි, එක නරක දේකුයි.

හොඳ දේ තමයි ප්ලොජ් ලොක්කා ආ ගිය අතක් නැතුව අතුරුදහන් වෙනවා. පොර ආයෙ කවදාවත් කාටවත් දකින්න ලැබෙන්නේ නෑ.

නරක දේ තමයි මිස් නිව්හැම්ට අලුතෙන් බෝයි ෆ්‍රෙන්ඩ් කෙනෙක් සෙට් වෙන එක. පොර අවුරුදු දහ අටක විතර හැන්ඩියෙක්.

කොච්චර හැන්ඩියෙක් වුනත් ඒකි රෝසපාට බෝ එකක් දාන එකෙක් එක්ක සෙට් වුනා කියන එක නේ යකෝ වැඩේ කියන්නේ!!!

හරි. දැන් කතාව කියෙව්වනේ. මට දැනගන්න ඕනෙ දෙයක් තියෙනවා.

මේ ගැජට් එක ඔයාට හම්බවුනොත් ඔයා මොකද කරන්නේ?

My translation of the short story “Pink Bow Tie” from ‘Thirteen Unpredictable Tales’ by Paul Jennings.

[Nissanka Rajapaksa]

යක්ෂයා [ගී ද මෝපසාන් ගේ කෙටි කතාවක්.]

මිය යන ගැහැණිය සිටි ඇඳේ දෙපස දොස්තර සහ ගොවියා හිඳ ගෙන සිටියෝය. 

ඇය නිසලව එහෙත් හොඳ කල්පනාවෙන් යුතුව ඔවුන්ගේ සාකච්චාවට සවන් දුන්නාය. 

මරණය පිළිගත් ඇය ඊට විරුද්ධ නොවෙමින් කෙමෙන් මිය යමින් සිටී. ඇයගේ කාලය 

පැමිණ ඇත. දැන් ඇයට වයස අවුරුදු අනූ දෙකකි.

ජූලි මාසයේ රත් වූ හිරු ගේ කිරණ හොඳින් සකසා නැති මැටි පොළවේ වැටී රටා මවයි. 

පරම්පරා හතරක පිටිසර මිනිසුන් පොලුවලින් තලා තනා ඇති ඒ මැටි පොළවේ, පැරණි 

තාලයේ ඇඳේ ගොවියාගේ මව සැතපී සිටියාය. ඈත කුඹුරු වල ඉපනැළි සුවඳ, රත් වී 

එන සුළං සමඟ කාමරයේ ජනේලයෙන් ඇතුලට එයි. පළඟැටියන් ඒකාකාරී ශබ්දයක් 

ඇති කරන්නේ කුඩා දරුවන්ට සැණකෙළියකින් මිළට ගෙන දුන් නළා ශබ්දයක් වැනි 

හඬක් ඇති කරමිනි.

දොස්තර ඔහුගේ හඬ පුබුදු කරමින් ගොවියාට මෙසේ කීවේය. ...“හොනොරේ බොන්ටෙම්ප්, 

උබේ අම්මාව තනි කරලා එළියට යන්න උඹට බැහැ. ඇය ඕනෑම වෙලාවක මැරේවි”. 

එහෙත් ගොවියා සිටින්නේ තදබල අපහසුතාවයකිනි. ඔහු මෙසේ පිළිතුරු දුන්නේය. 

“ඒ වුනාට මම මගේ තිරිඟු ටික ගෙට ගන්න ඕනා”...”සෑහෙන කාලයක් ඒවා ඔහේ 

පොළොවේ වැටිලා තිබ්බා”...”ඒවා ගෙට ගේන්න කාලය හරි”...” අම්මේ ඔබ මොකද 

කියන්නේ?...

මියයන ගැහැණිය ඇසෙන් සහ නළලෙන් ඉඟි පාමින්, ඇයගේ පුතා කියන දෙයට එකඟ 

වූවාය. එය “ගිහින් තිරිඟු කපපන්, මට තනියම මිය යන්න පුළුවන්’ සේ කිව්වා වැනි විය. 

එහෙත් දොස්තර මේ අසා වියරු වී, අඩි පොළවේ හප්පා මෙසේ කීවේය. “උඹ තිරිසනෙක්ට 

අන්තයි”... “උඹ මේක අහගනින්”... “උඹට මේ වැඩේ කරන්න මම ඉඩ දෙන්නේ නැහැ..

” අද දිනයේ උඹට තිරිඟු ගෙට ගන්න ඕනා නම්, ගිහින් රපෙට් නෝනා අම්මාව බලා කියා 

ගෙන ඉන්න එක්ක ගෙන වරෙන්”...” මම කියන දේ ඇහුවේ නැත්නම්, වෙලාව ආවාම මම 

උඹට බල්ලෙක් වගේ මැරෙන්න අරිනවා”...” උඹට මම කියන දේ ඇහුනද?

සිහින් උසැති, හෙමෙන් ගමන් කරන්නෙක් වූ හොනොරේ, දොස්තර කී දේ සහ තිරිඟු ගෙට 

ගැනීමේ කාර්යය අතරේ තීරණයක් ගත නොහැකිව පැකිළුනේය. “රපෙට් නෝනා, ලෙඩෙක් 

බලා ගන්න කොච්චර අය කරාවිද?..”...”මම දන්නේ කොහොමද මිනිහෝ? ඒක තීරණය 

වෙන්නේ ඇය ලෙඩා බලාගන්න කාල සීමාව මතයි”...

දොස්තර මහතා ඔහු වෙත කඩා පැන්නේය. ...”දෙයියන්ගේ නාමෙට ඒක රපෙත් නෝනා 

එකක බලා ගනින්”...” හැබැයි, තව පැයක් ඇතුළත ඒ වැඩේ කරන්න ඕනා”...” උඹට ඇහුනද?

...”හරි දොස්තර මහත්තයා, තරහා වෙන්න එපා, මම ඒක කරන්නම්”...දොස්තර නිවසෙන් 

බැහැරට යන විට මෙසේ කියාගෙන ගියේය....”පරෙස්සම් වෙයන්, ...! සෑහෙන්න පරෙස්සම් 

වෙයන්...!!, මට තරහා ගියාම මම විහිළු කරන්නේ නැහැ”... ගොවියා අම්මාට මෙසේ කීවේය. ..

”අම්මේ මම රපෙත් නෝනාව එකක ගෙන එන්න යනවා”...” එතෙක් ඔහොම ඉන්න”...

මැහැළිය හිස සැලුවාය.

රපෙත් නෝනා වයසක රෙදි සෝදන්නියකි. ඊට අමතරව ඇය කලේ අහළ පහළ සිටින 

අසල්වාසීන්ගේ මිය යන අය බලා ගැනීමය. මිය ගිය කෙනෙක් ජීවත්ව සිටි කාලයේ කෙනෙක් 

ඇඳි ලිනන් ඇඳුම ස්තිරික්කයෙන් හොඳින් මැද දීමද, ඒ තැනැත්තා මිය ගිය පසු එම ලිනන් 

ඇඳුම් මිනියට ඇන්ඳීමද ඇය කලාය. එසේ ශරීරය මැහුම තුලටලා අවසන් වන ඇය එතනම 

සිට අනෙක් පාරිභෝගිකයන්ගේ මැසීමේ යෙදේ. දෙකට නැමී කුදු වී සිටි ඇය, ගිය වසරේ 

පළගත් ඇපල් ගෙඩියක් මෙන් රැළි ගැසී සිටියාය. ඇය කපටි, ඊර්ෂ්‍යා සහගත කෙනෙක් විය.

සමහර අය කියන විදියට ඇය අසාමාන්‍ය සේ, මිය යන අය සහ එම මිය යාමේ අරගළය ගැන 

නොයෙක් කතා කීවාය. ඇය කතාකලේ ඇය ඉදිරියේ මිය යන අය සහ නොයෙක් ආකාරයේ 

මරණ ගැන පමණි. ඒවා ඉතා සවිස්තරාත්මක සේ ඇය විස්තර කලාය. වෙඩික්කාරයෙක් 

තමන් මැරූ සතුන් ගැන කියනවා මෙන් ඇය ඒවා කියා සිටියා. ඒවා දෙවතාවක් කිව්වද එහි 

වෙනසක් තිබුනේ නැත.

හොනොරේ ඇයගේ නිවසට ඇතුල් වන විට ඇය ගමේ ගැහැණුන්ගේ ඇඳුම් වලට කැඳ දමමින් 

සිටියා. ...”ශුභ සැන්දෑවක් රපෙත් අම්මා”..”ඔබ හොඳින් ඉන්නවා ඇතැයි මා විශ්වාස කරනවා”...

හිස හරවා හොනොරේ දෙස බැලූ රපෙත් නෝනා, ...”සාමාන්‍ය විදියට ඉන්නවා”...” ඔබට 

කොහොමද? ...”ඔහ්, මම නම් හොඳින් ඉන්නවා, එහෙත් මගේ අම්මාට අසනීපයි”...”ඔබේ 

අම්මා? ...”මොකද ඇයට වෙලා තියෙන්නේ?... හොනොරේ මෙසේ කිව්වේය. ...”අම්මා ගේ 

පාද වල ඇඟිලි උඩට තියන්න කාලේ ඇවිත්”...

රපෙත් නෝනා කැඳ බාල්දියෙන් දෑත ඉවටට රැගෙන, ඉක්මන් දුකක් සිතට ගනිමින් මෙසේ 

ඇසුවාය....”ඔය කියන තරම් ඇයට අසාධ්‍යද?...”ඔව්, දොස්තර කියන විදියට හෙට උදේ 

වනතුරුවත් විශ්වාස නැහැ”... යන මුදළ ගැන එක වර අහන්න අකමැති හෙයින් තවත් කතා 

කරන්න හොනොරේට අවශ්‍ය වුනද, කතා කරන්න වෙන විශේෂ දෙයක් නැති හෙයින්, 

හොනොරේ හිත හදාගෙන මෙසේ ඇසුවේය.

...”ඇයගේ අවසානය වන තුරු ඇය අසල සිටිනවාට ඔබ කීයක් අය කරනවාද? ..”ඔබ දන්නවා, 

මම එතරම් සල්ලි තියෙන කෙනෙක් නොවේ”... “මට වැඩකාරියක් තියාගන්න වත්කමක් නැහැ”...” 

මගේ අම්මා මහන්සි වෙලා වැඩ කළා”...” ඒකයි අද මෙහෙම වුනේ”...” ඇය දහ දෙනෙක්ගේ වැඩ 

තනියම කළා”...”කරදර සහ මහන්සිය නිසා ඇය ඇඳට වුනා”...”ඇය වගේ වැඩ කරන අය අද 

හොයා ගන්න නැහැ”...

මහළු ගැහැණිය ව්‍යාපාරික කාන්තාවක් සේ හැඟීම් වලින් තොරව මෙසේ කීවාය. ...”ගණන් 

දෙකක් තියෙනවා”... “මහත්වරුන්ගෙන්, සල්ලි ඇති අයගෙන් මම දහවල් කාළයට ෆ්‍රෑන්ක් 

දෙකක් සහ රාත්‍රියට ෆ්‍රෑන්ක් තුනක් මම ගන්නවා”...”අනෙක් අයගෙන් මම දවාලට ෆ්‍රෑන්ක් 

එකක් සහ රාත්‍රියට ෆ්‍රෑන්ක් දෙකක් ගන්නවා”... එහෙත් ගොවියා තමාගේ අම්මා ගැන වඩා 

හොඳින් දනී. 
ඇය ශක්තිමත් ගැහැණියක් විය. ඒ නිසා සමහරවිට අම්මා තවත් සතියක් පමණ ජීවත් වනු ඇත. ...

”නැහැ, එහෙම නොවේ”...” අන්තිම අවස්ථාව වන තුරු අම්මා බලාගන්නවාට ගාණක් කියන්න”...

” දොස්තර කියන්නේ, ඇය ඉක්මනින් මිය යයි කියලා”...” එහෙම වුනොත් එය ඇයට පාඩුවක් 

වුනාට, ඔබට ලාබයක් වෙනවා ”...

රපෙත් නෝනා ගොවියා දෙස පුදුමයෙන් බැලුවාය. ගොවියා ඇයට බොරුවක් කරන්න හදනවාද, 

එසේ නැතහොත් ඇත්තටම අඩු කාලයක් මියයන ගැහැණිය බලා කියා හිඳ, වැඩි ලාභයක් ගන්නට 

ඇයට හැකි වේද යන්න ගැන මඳක් සිතා මෙසේ කීවාය. ...”මට මොකුත් කියන්න බැහැ, ඔබේ අම්මා 

දකින තුරු”...”එහෙනම් මාත් එකක එන්න”...”ඇවිත් අම්මාගේ තත්වය බලන්න”... හොනොරේ කීවේය.

අත පිසදා ගත් ඇය, ගොවියා සමඟ යන්නට ලැහැස්ති වූවාය. ඔවුන් පාරේ කතාකලේ නැත. ඇය 

කෙටි පියවරවල් තබමින් යන අතර, ගොවියා දිග පියවරවල් තබමින් දිය පහරවල් උඩින් යන්නා 

මෙන් ගමන් ගත්තේය. ග්‍රීෂ්මය මඟ හරින්නට, කුඹුරු වල වැතිර සිටි එළදෙනුන් ඔවුන් දෙස හිස 

ඔසවා බැලුවේ, අලුත් තණකොළ දෙන්නට කෙනෙක් එති යයි සිතනවා මෙණි.

ඔවුන් නිවසට ළඟාවන විට, හොනොරේ මෙසේ කෙඳිරුවේය. ...“ඔක්කොම ඉවර වෙලාද? එහෙත් 

ඔහුගේ කෙඳිරීමේ එම අදහස ගැබ්ව තිබිණ.

නමුත් වයෝවෘද්ධ මැහැළිය මිය ගොස් සිටියේ නැත. ඇය උඩුපෙළි අතට ඒ අපහසු ඇඳේ දුක්මුසු 

සේ වැතිර සිටියාය. පොරෝනාවෙන් ඇයගේ අත් වැසී තිබුනද, ඒ කෙට්ටු කෝටු අත් දැකීම දුක්මුසු 

දර්ශනයක් විය. ඒවා ඉතා සිහින් විය. අපහසු ආකාරයේ වැඩ කල ඕනාවට වඩා වෙහෙස වූ ඇයගේ 

අත්, අමුතු සතෙක් ගේ මෙන් නහර ගැට ගැසී කොරව නිසලව තිබුනේ, ශත වර්ෂයකට කිට්ටු 

කාලයක් ඇය කල වැඩ වලට සමු දෙන්නාක් මෙන් විය. රපෙත් නෝනා මිය යන මැහැළිය හොඳින් 

පරීක්ෂා කළාය. ඇයගේ හෘද ස්ඵන්දනයට සවන් දුන්නාය. පපුවට තට්ටු කලාය. ඇය මැහැළිය 

අමාරුවෙන් හුස්ම ගන්නා හඬට සවන් දුන්නේ, මැහැළිය කතා කරනවා මෙන් සිතාය.

මෙසේ මැහැළියව නොයෙක් ආකාරයෙන් පරීක්ෂා කල ඇය, අද දින රාත්‍රියවත් ඇය ජීවත් වන්නේ 

නැතැයි නිගමනය කලාය. ...”ඉතින්? ...”ඔබ මොකෝ කියන්නේ?... ගොවියා ඇසුවේය. රපෙත් නෝනා 

මෙසේ කිව්වාය. ...” ඇය තව දින දෙකක් හෝ තුනක් විතර වුණත් සිටීවි”...”ඔබ මට ඒ සඳහා ෆ්‍රෑන්ක් 

තුනක් දිනකට ගෙවන්න ඕනා”...

...”මොනවා?...”ෆ්‍රෑන්ක් තුනක්? ...ෆ්‍රෑන්ක් තුනක්? ...ගොවියා මහ හඬින් කෑ ගැසුවේය. ..”රපෙත් 

නෝනාගේ මොළේ හොඳ නැද්ද? ..”ඇය තව පැය පහ හයකට වඩා ජීවත් වන්නේ නැහැ”... ගාණ 

හෙට්ටු කර ගැනීමට, ඔවුන් තදින් වාද කලෝය. එහෙත් රපෙත් නෝනා, ඇයගේ මතය වෙනස් කලේ 

නැත. ඇය ගෙදර යනවා යයි ගොවියාට තර්ජනය කලාය.

කුඹුරේ ඇති තිරිඟු ඉබේම කැපී නිවස බලා එන්නේ නැති බව ගොවියා සිතුවේය. අවසානයේ ඔහු ඇය 

කියූ මුදළට එකඟ විය. එහෙත් ඔහු මෙසේ කීවේය....”බොහොම හොඳයි, ෆ්‍රෑන්ක් හයයි”...”මිනිය එළියට 

ගන්නා තුරු ඔබ ඉන්න ඕනා”... එය හෙට්ටු කිරීමේ අවසානය විය. දෙදෙනාම මේ සම්මුතියට එළඹිණි.

අව්වේ වේලි වේලි තිබුණු තිරිඟු දෙසට ගොවියා ගමන් කලේය. සාත්තුකාරිය තම ගෙදර බලා ගමන් 

ගත්තාය. ඇය නැවත ගොවියාගේ නිවසට පැමිණියේ ඇඳුම් ගොන්නක් රැගෙනය.

රපෙත් නෝනා මිය යන කෙනෙක් බලා ගන්නට පැමිණි අවස්ථාවක වුවද කාලය අපතේ හරින කෙනෙක් 

නොවීය. මිය යන්නා ගේ ඇඳ අසල සිට ඇය අයගේ වැඩ හෝ කුලියට ගත් වැඩ කිරීම ඇගේ සිරිත විය. 

හදිසියේ ඇය මහන හැඳුමෙන් හිස හරවා මැහැළිය දෙස බැලූ රපෙත් නෝනා මෙසේ ඇසුවාය.

...”අන්තිම දේව වරප්‍රසාදය ඔබට ලැබුණාද අම්මේ ? මහළු ගැහැණිය නැහැ යයි කියන්නට, අපහසුවෙන් 

හිස සැලුවාය. එවිට ශ්‍රද්ධාවන්ත උපාසිකාවක් වූ රපෙත් නෝනා උඩ පැන; ...”දෙයියනේ, ඒ කොහොමද? 

මම දැන්ම පල්ලියට ගිහින් පූජකතුමාව රැගෙන එන්නම්” ... කියා ඇය වහ වහා නිවසෙන් එළියට බැස 

දුවමින් මෙන් ගමන් ගත්තාය. ඇයගේ ගමන දැක, පාරේ සෙල්ලම් කරමින් සිටි ළමයින් සිතුවේ කොහේ 

හෝ අනතුරක් වී ඇත කියාය.

රපෙත්ගේ ඉල්ලීම පිට, පූජකයා ලහි ලහියේ හොනොරේගේ නිවස බලා යන්නට පිටත් විය. නිසළ 

ගම්මානයේ කුඹුරු හරහා වැටී ඇති පටු මාවත් හරහා ඇවිද ගිය සුදු පැහැ ලෝගුවක් හැඳි පූජකයා 

ඉදිරියේ, සම්ප්‍රදානුකූල සිරිත අනුව පිරිමි ළමයෙක් සීනුවක් හඬවමින් ඇවිද ගියේය. දෙවියන් වහන්සේ 

මැවූ ශරීරය, නොබෝ දිනකින් සාමකාමී පිටිසර ගම්මානය හරහා සොහොනට ගෙන යන බව එයින් 

කියැවිණි. ඈත වැඩ කරමින් සිටි ගොවියෝ, ඔවුන්ගේ වැඩ මඳකට නවත්වා හැඳ සිටි තොප්පි ඔසවා 

පූජකයා ඔවුන්ගේ දර්ශන පථයෙන් ඈත්වන තුරු නිසලව හිඳ ආචාර කලහ. ලියැදි වල තිරිඟු නෙළමින් 

සිටි ගැහැණු එය නවත්වා කුරුස ලකුණ සටහන් කලහ.

ලියැද්දක බැඳ සිටි පෝනියෙක් අශ්වයෙක් මේ පිරිස දැක හේසාරාවය කරමින් කලබලව උඩ පනින්නටත් 

දඟලන්නටත් පටන් ගත්තේය. පෝනියා කොතරම් පූජකයාට බය වුනේද යත්, ඌ දැඟලූ තැන මඩ වළක් 

මෙන් මඩ විය. පූජකයා ඈතට ගමන් කරමින් සිටියද, බිය පත් වූ කිකිළියක් පාර හරහා දුව ගොස් ඇය 

සැඟව සිටින තැනට ලඟා වූවාය.
රතු කබායක් හැඳ පූජකයාට පෙර ගමන් කල ළමයා ඉක්මනින් ගමන් කලේ යාඥාවක් කියමිණි. පූජකයාද 

හතරැස් හිස් වැසුමක් හිස ලාගෙන, මුහුණ පැත්තටකට හරවා ගෙන යාඥාවක් තෙපළමින් ගමන් ගත්තේය. 

රපෙත් නෝනා මේ දෙදෙනාටම පසුව පල්ලියේ සිටිනවා මෙන් අත් බැඳ ගෙන බොහෝ ආගමානුකූල 

වේශයක් ගෙන ගමන් ගත්තාය.

මේ පිරිස දුටු හොනොරේද, ...”අපේ පූජක තුමා කොහෙද යන්නේ ? කියා ඇසුවේය. ඔහු සමඟ සිටි, වඩා 

ඥාණවන්තවූ පිරිසේ කෙනෙක් මෙසේ කීවේය....”පූජකතුමා ඔබේ අම්මාට සැක්‍රමේන්තුව ගෙන යනවා”... 

ගොවියා පුදුම වූයේ නැත. ...”ආ වෙන්න පුළුවන්” ... ඔහුගේ පිළිතුර විය. ඉන් පසු ඔහු සාමාන්‍ය ආකාරයට 

ඔහුගේ වැඩේ යෙදින.

මැහැළිය පාපොච්චාරණය කළාය. පාරිශුද්ධ බව සහ දේව වරප්‍රසාදය ලබා ගත්තාය. පූජකයා නැවත පසු 

ගමන් ගත්තේය. ගැහැණු දෙදෙනා ඒ වාතය හිරවුණු කුඩා කාමරයේ තනි වූහ. රපෙත් නෝනා, මැහැලිය 

දෙස බලමින්, තව කොපමණ දවසක් ඇය ජීවත් වේදැයි සිතුවාය. දවස ගෙවී ගොස් ඇත. දහවළ හැමූ 

උණුසුම් වියළි වාතය වෙනුවට දැන් සීතල සුළං හමයි.

වෙල් යායෙන් එන සීතල සුළං පහර වැදී බිත්තියේ එල්ලා ඇති පින්තුරයක් සෙලවේ. කලක් සුදු පැහැයට 

තිබුණු ජනේලයේ තිර රෙදි කහ පැහැ ගැන්වී ඇත. සුළඟ නිසා ඒවා පියාඹනවා මෙනි. හරියට මිය යන 

ගැහැණියගේ ආත්මය, ඇගේ සිරුරෙන් බැහැර වෙන්න හදනවා මෙනි.

නොසෙල්වී සිටින මැහැල්ලගේ ඇස් ඇරී ඇත. ඇය දොරෙන් එහා ඈත ක්‍ෂිතයේ අනනන්ත දුරට විහිද යන 

තිරිඟු වෙල් යාය දෙස බලා සිටින්නේ, අසළ ඇති මරණය කුමක් නිසා ප්‍රමාද වෙනවාද අසන ලෙසිණි. 

උගුරේ හිරවුණු ඇයගේ කෙටි සුසුම් වලින් සමහර විට නළාවක මෙන් හඬක් ඇසුණි. ඉක්මනින් එය 

නැවතිය හැක. ලොවට තවත් කෙනෙක් නැතිවුනද, කිසි කෙනෙක් ඒ ගැන දුක් වන එකක්ද නැත.

රාත්‍රී කාලයේ හොනරේ ගෙදර ආවේය. මව සිටින සයනය වෙත ගොස් ඇය තවමත් ජීවත් වෙනවා දැක 

රපෙත් නෝනා ගෙන් ඔහු මෙසේ ඇසුවේය. ...”ඇයට දැන් කොහොමද?... “ ඒ විදියම තමා”...රපෙත් නෝනා 

පිළිතුරු දුන්නාය. “හෙට උදේ පහට එන්න”...”පහට එනවා, ...රපෙත් නෝනා පිළිතුරු දුන්නාය.

ඇය පසු දිනය ආරම්භයේදී පැමිණි විට හොනරේ තමා විසින්ම හදාගත් සුප් බඳුනක් හිස් කරනවා දුටුවාය. 

ඇය හොනරේගෙන් මෙසේ ඇසුවාය. ...”ඉතින්, ඔබේ මව මිය ගියේ නැද්ද? ...”ඇත්තටම අනෙක් අතට ඇයට 

තරමක් සුවය ලැබිලා වගේ”...ඔහුගේ ඇසෙහි කොණක කපටි කමේ සේයාවක් තිබිණ. මෙසේ කියමින් ඔහු 

කාමරයෙන් පිට විය.

රපෙට් නෝනා මහත් වික්ෂිප්තව මිය යන ගැහැණිය දෙස බැලුවාය. ඇය තවමත් සිටින්නේ මුල් තත්වයෙනි. 

හැඟීම් විරහිතව ඔහේ අලස පෙනුමෙන් යුතුව ඇය ඇඳේ වැතිර සිටී. මේ දුටු රපෙත් නෝනා, ඇය මේ විදියට 

සිටියහොත් තවත් දින දෙකක්, හතරක් පමණක් නොව, දින අටක් වුවද ජීවත්ව සිටිනු ඇතැයි සිතුවාය. 

ඇගේ කෑදර සිත බියෙන් පිරුණි. ඒ අතර ඇයව රැවටූ කපටි ගොවියා සහ, සිතු තරම් ඉක්මනින් මිය නොයන 

ගැහැණිය කෙරේ ඇයට ඇති වූයේ මහත් කෝපයකි.

කෙසේ වුවද ඇය මැහැළිය දෙස ඉඳ හිට හොරෙන් බලමින් වැඩ කරන්නට පටන් ගත්තාය. හොනරේ උදේ 

ආහාරය ගන්නට එන විට, ඔහු සතුටින් පසුවිය. ඔහු හිතුවාටත් වඩා හොඳින් තිරිඟු අස්වැන්න එකතු 

කිරීමේ කාර්යයේ යෙදුණි. රපෙට් නෝනාගේ සිත දැන්, කම්මලක් වැනි විය. ඇය තරහෙන් පිපිරෙමින්, 

මේ කාලකන්ණි මැහැළිය ජීවත් වන සෑම විනාඩියක්ම ඇයට වන අලාභය ගැන සිතුවාය. මේ ඇට්ටර 

නාකි ගැහැණිය, ඌරු හිසක් ඇති මේ මැහැළිය ගේ සුවාසය, බෙල්ල මිරිකා සදහටම නවත්වා දමන්නට 

ඇයට ක්ෂණික සිතක් පහළ වූවද, එහෙත් එයින් ඇති විය හැකි අනතුරුදායක තත්වය ගැන සිතුවාය.

මේ අතර ඇගේ සිතට අනෙක් සිතුවිල්ළක් ඇයට පැමිණියාය. ඇඳ අසළට ගිය ඇය මැහැළියගෙන් මෙසේ 

ඇසුවාය. ...”ඔබ යක්ෂයා දැක තිබේද?

මැහැළිය ‘නැහැ’ යන්න පෙන්වන්නට හිස නමින් කුඩා කෙඳිරියක් ඇති කලාය. දැන් රපෙත් නෝනා, 

යක්ෂයා ගැන කතා දුර්වල මනසක් ඇති මැහැළියට මෙසේ කියන්නට පටන් ගත්තාය. ..”මිය යන්නට 

විනාඩි කීපයකට පෙර යක්ෂයා එන්නේ මෙහෙමයි”... ”යක්ෂයා අතේ කොස්සක් තියෙනවා”...” හැළියක් 

ඔහුගේ හිසේ නවා ගෙන ඉන්නේ”...”ඔහු මහා විශාල ශබ්ද ඇති කරනවා”...”කව්රුන් හෝ ඔහුව දුටුවොත්, 

එය ඒ දුටු කෙනාගේ අවසානයයි”...

ඉන්පසු ඇය පසුගිය වසරේ යක්ෂයා දුටු අයගේ නාමාවළියක් ඇය කියාගෙන ගියාය. “ජොසපින්’ , ඉයුජින්’,‘

රැටියර්’, ‘සොෆී’, ජෝන්, ජෙෆ්රි ... මේ නාමාවළිය කියාගෙන යන විට, බිය පත් වූ මැහැළිය ඇයගේ උපරිම 

ශක්තිය යොදමින් කාමරයේ අනෙක් කොන දෙස බලන්න උත්සාහ ගත්තාය. මේ අතර රපෙට් නෝනා 

හදිසියේම ඇඳ අසලින් ඉවත්ව ගියාය.

ඇය අල්මාරියෙන් පොරෝනාවක් ගෙන, ඇඟ වටා ඔතා ගත්තාය. කකුල් තුනක් ඇති යකඩ සාස් පාන මුනින් 

නවා ඔළුව උඩ තබා ගත් ඇය දැන් පෙනෙන්නේ අන් තුනක් ඇති සතෙක් මෙනි. කොස්ස දකුණු අතට ගත් 

ඇයගේ, වමතේ තිබුනේ බඳුන් වැසීමට ගන්නා විශාල යකඩ පියනකි. ඇය කාමරයේ දොර අසලට ගොස්, 

මැහැලිය දෙසට ඒ පියන විසි කළාය. පියන බිම වැටෙන විට මහා ශබ්දයක් ඇති විණ. ඊළඟට ඇය කලේ 

පුටුවට නැගීමයි. නොයෙකුත් විකාර ශබ්ද ඇති කරමින් උඩ පැන්නාය. කොස්ස උඩ දමමින් විකාර 

රැඟුමක් පෑවාය.

අපමණ භීතියකින් වෙළුණු මැහැළිය, විශාල දිරියක් ගෙන නැගිටින්නට උත්සාහ කළාය. ඇය සිහින් දඬු 

වැනි අත් දෙකෙන් ඉස්සෙන්නට උත්සාහ කලාය. ඇය උරහිස් යන්තම් ඔසවා ගත්තද, ඇය හුස්ම තදවීමෙන් 

නැවතත් ඇඳ මතටම ඇද වැටුනාය. ඒ ඇයගේ අවසානය විය.

රපෙට් නෝනා බොහෝ ශාන්තව ඒ සියළු දේ තිබුණු තැන් වලින්ම තිබ්බාය. පොරෝනාව අල්මාරිය ඇතුළේද, 

සාස් පාන කුස්සියේ රාක්කය මතද, යකඩ පියන කුස්සියේ මුල්ලකින්ද තැබුවාය.

දැන් සම්ප්‍රදාය අනුව, භීතියෙන් මුව සහ ඇස් විවර වී තිබුණු මැහැළිය ගේ දේහයේ ඇස් සහ කට වසා දැමුවාය. 

මල් කිනිත්තක් කඩා, එය දැමූ ශුද්ධ වූ ජලය ඇති පීරිසියක් දේහය අසළ තබා, දේහය අසල දන ගසා ගෙන 

ඇයගේ වෘත්තියට ගැලපෙන අයුරෙන් මළවුන් සඳහා වූ යාඥාව ඕනාකමෙන් සහ ගෞරවණීය අයුරෙන් 

කියන්න පටන් ගත්තාය.

හොනරේ හවස් යාමයේ පැමිණෙන විට, යාඥා කරන රපෙත් නෝනා දැක ඇයට ගෙවිය යුතු මුදළ කුමක්දැයි 

ගණන් බැලුවේය. ඇය අම්මා බලාගෙන ඇත්තේ දහවල් තුනක් සහ රාත්‍රියක් පමණි. ඒ අනුව ඇයට ලැබිය යුතු 

ගණන ෆ්‍රෑන්ක් පහකි. එහෙත් පොරොන්දුව පරිදි ඇයට ෆ්‍රෑන්ක් හයක් ගෙවිය යුතුව තිබිණ.

(පරිවර්තනය Lalith Karunaratna)

[Kurundu Hewage Nandisena]

අපටත් දැන් “රපෙත් නෝනා”කෙනෙක් සොයා ගන්න කාලය ඇවිත්!

[Amarasiri Gunawardena]

මෝපසාංගේ කෙටිකතා හරිම ලස්සනයි. දිගටම කියවාගෙන යන්න හිතෙනව. අනික කාලය..DAG

To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to indraka+unsubscribe@googlegroups.com.

Visit this group at https://groups.google.com/group/indraka.
For more options, visit https://groups.google.com/d/optout.

--

---
You received this message because you are subscribed to the Google Groups "INDRAKA" group.

To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to indraka+unsubscribe@googlegroups.com.

[Badra Kamaladasa]

හරිම ලස්සනට ලියලා තියෙනවා. අපේ සමහර දේශපාලකයොත් ඔයවගේ මිනිස්සු බය කරලා බාගෙට මරල තියාගන්නවා නේද කියලා මටහිතුනා.

--

---
You received this message because you are subscribed to the Google Groups "INDRAKA" group.

To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to indraka+unsubscribe@googlegroups.com.

[Nissanka Rajapaksa]

Here is a link to:

The Works of Guy de Maupassant, Vol. 1 by Guy de Maupassant

(English translation of Boule de Suif and other stories

- මෙය ඉටි බෝලය හා වෙනත් කථා නමින් සිංහලට පරිවර්තනය චී ඇත.)

http://www.gutenberg.org/ebooks/21327?msg=welcome_stranger

[Nihal Ananda]

( If you have not already .....)   you  might also encounter this situation very soon !

Lies

J.M. Coetzee

DECEMBER 21, 2017 ISSUE

Dear Norma,

I am writing from San Juan, from the one and only hotel here. I visited Mother this afternoon—a half-hour drive along a tortuous road. Her condition is as bad as I had feared, and worse. She cannot walk without her stick, and even then she is very slow. She has not been able to climb the stairs since returning from the hospital. She sleeps on the sofa in the living room. She tried to have her bed shifted downstairs, but the men said it had been built in situ, could not be moved without being taken to pieces first. (Didn’t Penelope have a bed like that—Homer’s Penelope?)

Philadelphia Museum of Art/© Succession H. Matisse, Paris/Artists Rights Society (ARS), New York

Henri Matisse: Interior at Nice (Room at the Beau Rivage), 1917–1918

Her books and papers are all upstairs—no space for them downstairs. She frets, says she wants to get back to her desk, but can’t.

There is a man named Pablo who helps in the garden. I asked who does the shopping. She says she lives on bread and cheese plus what the garden provides, doesn’t need more. Nevertheless, I said, couldn’t she get one of the women from the village to come in and cook and clean? She wouldn’t hear of it—she doesn’t have relations with the village, she says. What about Pablo? I said—Isn’t Pablo part of the village? Pablo is my responsibility, she said. Pablo does not belong to the village.

Pablo sleeps in the kitchen, as far as I can see. He is not all here, or not all there, or whatever the euphemism is. I mean, I think he is an idiot, a simpleton.

I didn’t raise the chief subject—wanted to, but didn’t have the courage. I’ll do so when I see her tomorrow. I can’t say I am hopeful. She has been cool to me. She has a shrewd idea, I suspect, of why I have come.

Sleep well. Give my love to the children.

John

“Mother, can we discuss your living arrangements? Can we talk about the future?”

His mother, seated in her stern old armchair, built no doubt by the same carpenter who built the immovable bed, says not a word.

“You must know that Helen and I worry about you. You have had one bad fall, and it is only a matter of time before you have another. You aren’t getting any younger, and living by yourself in a house with steep stairs in a village where you are not on good terms with your neighbors—frankly, it doesn’t seem a viable existence, not anymore.”

“I don’t live by myself,” his mother says. “Pablo is with me. I have Pablo to rely on.”

“I agree, Pablo lives with you. But can you really rely on Pablo in an emergency? Was Pablo any help to you last time? If you hadn’t been able to telephone the hospital, where would you be today?”

Even as the words leave his mouth, he knows he has made a mistake.

“Where would I be?” says his mother. “You seem to know the answer, so why ask me? Under the earth, being devoured by worms, I presume. Is that what I am supposed to say?”

“Mother, please be reasonable. Helen has been investigating and has located two places not far from where she lives where you would be well looked after and where she and I believe you would feel at home. Will you allow me to tell you about them?”

“Two places. By places do you mean institutions? Institutions where I will feel at home?”

“Mother, you can call them what you will, you can sneer at Helen and sneer at me, but that doesn’t alter the facts—the facts of life. You have already had one serious accident, of which you are suffering the consequences. Your condition is not going to get better. On the contrary, it is all too likely to get worse. Have you thought what it will be like to be bedridden in this godforsaken village with only Pablo to see to your needs? Have you thought what it will be like for Helen and me, knowing that you are in need of care, yet unable to care for you? Because we can’t come flying thousands of kilometers every weekend, can we?”

“I don’t expect you to.”

“You don’t expect us to, but that is what we will have to do, that is what one does if one loves someone. So please do me a favor and listen quietly while I set the alternative before you. Tomorrow or the next day or the day after that, you and I will leave this place and drive to Nice, to Helen. Before we leave I will help you pack up everything that is important to you, everything you want to hold on to. We will pack it all in boxes ready to be shipped once you are settled.

“From Nice Helen and I will take you to see the two homes I mentioned, the one in Antibes, the other just outside Grasse. You can have a look at them and see how you feel. We will put no pressure on you, none at all. If you like neither, so be it, you can stay with Helen while we look elsewhere, there is plenty of time.

“We just want you to be happy, happy and safe, that is the goal of it all. We want to be sure that if there is some mishap, there will be someone at hand, and you will be taken care of.

“I know you don’t like institutions, Mother. Nor do I. Nor does Helen. But there comes a point in our lives when we have to compromise between what we ideally want and what is good for us, between independence on the one hand and security on the other. Here in Spain, in this village, in this house, you have no security at all. I know you disagree, but that is the brute reality. You could fall ill and no one would know about it. You could have another fall, and lie unconscious, or with broken limbs. You could die.”

His mother gives a little flick of the hand, as if to dismiss the possibility.

“The places Helen and I are proposing are not like institutions from the old days. They are well designed, well supervised, well run. They are expensive because they spare no expense in the interest of their clientele. One pays, and in return one gets first-class care. If it turns out that expense is an issue, Helen and I will happily contribute. You will have your own small apartment; in Grasse, you can have a small garden of your own too. You can either take your meals in the restaurant or have them brought to your apartment. Both places have a gymnasium and a swimming pool; they have medical staff on hand at all times, and physiotherapists. They may not be heaven, but for someone in your position they are the next best thing.”

“My position,” says his mother. “And what exactly is my position, according to you?”

He throws up his hands in exasperation. “Do you want me to say it?” he says. “Do you really want me to say the words?”

“Yes. Just for a change, just as an exercise, tell me the truth.”

“The truth is that you are an old woman in need of care. Which a man like Pablo cannot give.”

His mother shakes her head. “Not that truth. Tell me the other truth, the real truth.”

The real truth?”

“Yes, the real truth.”

Dear Norma,

“The real truth”: that was what she demanded, or perhaps implored.

She knows very well what the real truth is, as do I, so it should not have been hard to speak the words. And I was angry enough to do so—angry at having to come all this way to perform a duty for which you or Helen or I will get no thanks, not in this world.

But I could not. I could not say to her face what I have no difficulty in writing here, now, to you: The real truth is that you are dying. The real truth is that you have one foot in the grave. The real truth is that already you are helpless in the world, and tomorrow you will be even more helpless, and so forth day after day, until the day comes when there will be no help at all. The real truth is that you are in no position to negotiate. The real truth is that you cannot say No.

You cannot say No to the ticking of the clock. You cannot say No to death. When death says Come, you must bow your head and come. Therefore accept. Learn to say Yes. When I say, Leave behind the home you have made for yourself in Spain, leave behind your familiar things, come and live in—yes—an institution where a nurse from Guadaloupe will wake you up in the morning with a glass of orange juice and a cheery greeting (Quel beau jour, Madame Costello!), do not frown, do not dig in your heels. Say Yes. Say, I agree. Say, I am in your hands. Make the best of it.

Dear Norma, there will come a day when you and I too will need to be told the truth, the real truth. So can we make a pact? Can we promise that we won’t lie to each other, that no matter how hard it may be to say the words, we will say them—the words It is not going to get better, it is going to get worse, and it is going to go on getting worse until it can get no worse, until it is the very worst?

Your loving husband,
John

Copyright © 2011 by J.M. Coetzee

[Nihal Ananda]

[Nihal Ananda]

...........

......................

She was the fourth of five children, born on a cold January night, by lamplight (power cut), in Shahjahanabad, the walled city of Delhi. Ahlam Baji, the midwife who delivered her and put her in her mother’s arms wrapped in two shawls, said, “It’s a boy.” Given the circumstances, her error was understandable.

A month into her first pregnancy Jahanara Begum and her husband decided that if their baby was a boy they would name him Aftab. Their first three children were girls. They had been waiting for their Aftab for six years. The night he was born was the happiest of Jahanara Begum’s life.

The next morning, when the sun was up and the room nice and warm, she unswaddled little Aftab. She explored his tiny body—eyes nose head neck armpits fingers toes—with sated, unhurried delight. That was when she discovered, nestling underneath his boy-parts, a small, unformed, but undoubtedly girl-part.

Is it possible for a mother to be terrified of her own baby? Jahanara Begum was. Her first reaction was to feel her heart constrict and her bones turn to ash. Her second reaction was to take another look to make sure she was not mistaken. Her third reaction was to recoil from what she had created while her bowels convulsed and a thin stream of shit ran down her legs. Her fourth reaction was to contemplate killing herself and her child. Her fifth reaction was to pick her baby up and hold him close while she fell through a crack between the world she knew and worlds she did not know existed. There, in the abyss, spinning through the darkness, everything she had been sure of until then, every single thing, from the smallest to the biggest, ceased to make sense to her. In Urdu, the only language she knew, all things, not just living things but all things—carpets, clothes, books, pens, musical instruments—had a gender. Everything was either masculine or feminine, man or woman. Everything except her baby. Yes of course she knew there was a word for those like him—Hijra. Two words actually, Hijra and Kinnar. But two words do not make a language.

.........................

Her sixth reaction was to clean herself up and resolve to tell nobody for the moment. Not even her husband. Her seventh reaction was to lie down next to Aftab and rest. Like the God of the Christians did, after he had made Heaven and Earth. Except that in his case he rested after making sense of the world he had created, whereas Jahanara Begum rested after what she created had scrambled her sense of the world   .........................

....................................

[Nihal Ananda]

 ...................

While his sisters and brother went to school, Aftab spent hours on the tiny balcony of his home looking down at Chitli Qabar—the tiny shrine of the spotted goat who was said to have had supernatural powers—and the busy street that ran past it and joined the Matia Mahal Chowk. He quickly learned the cadence  and rhythm of the neighborhood, which was essentially a stream of Urdu invective—I’ll fuck your mother, go fuck your sister, I swear by your mother’s cock—that was interrupted five times a day by the call to prayer from the Jama Masjid as well as the several other smaller mosques in the old city. 

......................................

One spring morning Aftab saw a tall, slim-hipped woman wearing bright lipstick, gold high heels and a shiny, green satin salwar kameez buying bangles from Mir the bangle-seller who doubled up as caretaker of the Chitli Qabar. He stored his stock of bangles inside the tomb every night when he shut shrine and shop. (He had managed to ensure that the working hours coincided.) Aftab had never seen anybody like the tall woman with lipstick. He rushed down the steep stairs into the street and followed her discreetly while she bought goats’ trotters, hairclips, guavas, and had the strap of her sandals fixed.

He wanted to be her.

He followed her down the street all the way to Turkman Gate and stood for a long time outside the blue doorway she disappeared into. No ordinary woman would have been permitted to sashay down the streets of Shahjahanabad dressed like that . Ordinary women in Shahjahanabad wore burqas or at least covered their heads and every part of their body except their hands and feet. The woman Aftab followed could dress as she was dressed and walk the way she did only because she wasn’t a woman. Whatever she was, Aftab wanted to be her. He wanted to be her even more than he wanted to be Borte Khatun. Like her he wanted to shimmer past the meat shops where skinned carcasses of whole goats hung down like great walls of meat; he wanted to simper past the New Life-Style Men’s Hairdressing Salon where Iliyaas the barber cut Liaqat the lean young butcher’s hair and shined it up with Brylcreem.

 He wanted to put out a hand with painted nails and a wrist full of bangles and delicately lift the gill of a fish to see how fresh it was before bargaining down the price. He wanted to lift his salwar just a little as he stepped over a puddle—just enough to show off his silver anklets.

[Nissanka Rajapaksa]

විවෘත-ජනේලය

(Hector Hugh Munro හෙවත් Saki Munro ගේ The Open Window කෙටි කතාවේ පරිවර්තනයකි. )

” මගේ නැන්දා ඉක්මනින් ම ඒවි නටෙල් මහත්මයා… ” දැරිය කීවාය. ඇය ඉතා විනීත මෙන් ම තැන්පත් පෙනුමක් තිබූ පහළොස් හැවිරිදි දැරියකි. ” ඉතින් ඇය එනකම් ඔබට බලා ඉන්න වෙනවා.. කමක් නැහැ.. මම ඉන්නවනේ ඔබේ තනියට..”

පැමිණීමට නියමිත නැන්දණිය පිළිබඳව, මේ දැරියගේ සිත සතුටුවන ආකාරයේ  යමක් කීමට ෆ්රැම්ටන් නටෙල් උත්සාහ කළේය. එමෙන් ම මේ සම්පුර්ණයෙන් ම නාඳුනන මිනිසුන් මැදට පැමිණීම තම ස්නායුවලට අත්කර දෙනු ඇත්තේ කුමනාකාරයේ සෙතක් දැයි ඔහු කල්පනා කළේය.

 “මම දන්නේ නෑ එහෙ කොහොම වෙයිද කියල නම්… ” ඔහු මේ පිටිසර ගම්මානයට පිටත් වීමට සුදානම් වනවිට ඔහුගේ සොයුරිය කීවා ය.

“ඔයාට එහෙ ගිහින් ඉන්න වෙන්නේ ඉවසන්න බැරි තරමේ පාලු පරිසරේක. ඉන්න වෙන්නේ කතා බහ කරන්න කිසි දෙයක් නැති සම්පුර්ණයෙන් ම ආගන්තුකයන් මැද්දේ. ඒක ඔයාගේ ස්නායුවලට කොහොම බලායි ද කියල මට නම් හිතාගන්න අමාරුයි. කොහොම වුණත්, ඔය ගමේ මම දන්න අඳුනන කීප දෙනෙක් ඉන්නවා. මම ඒ හැමෝටම ඔබව හඳුන්වා දීමේ ලිපි ලියා දෙන්නම්. මගේ මතකේ විදිහට ඔවුන් හැම දෙනෙක්ම ඉතා කරුණාවන්ත, ගුණ යහපත් මිනිස්සු.. “

ඔහුගේ සොයුරියගේ එක් ලිපියක් යොමුව තිබුණේ, ඔහු මේ දැන් පැමිණ සිටින සැපල්ටන් මහත්මිය වෙතටයි. ඇය, සිය සොයුරිය පෙර කී ” ඉතා කරුණාවන්ත – ගුණ යහපත් මිනිස්සු ” ගොඩට අයත් දැයි ඔජු කල්පනා කළේය.

“ඔබ මේ පළාතේ මිනිස්සු ගැන මොනවම හරි දන්නවද?” දැරිය ඇසුවේ දිගින් දිගටම කල්පනාවේ ගිලී සිටි අමුත්තාගෙනි.

“මම අඳුනන කවුරුවත් මෙහෙ නැහැ..” නටෙල් කීවේය. “මෙහෙ දේවගැතිතුමාගේ පාලනය යටතේ තිබෙන කාර්යාලයේ මගේ අක්ක අවුරුදු හතර පහකට කලින් රැකියාවක් කළා. ඉතින් එයා තමයි මාව මෙහෙට යොමු කළේ. පළාතේ කිහිප දෙනෙකුගේම නමට මාව හඳුන්වාදීමේ ලිපි ඇය ලියල දුන්න..

“එහෙනම් ඔබ මගේ නැන්දා ගැන මොනවත්ම දන්නේ නැද්ද ?” දැරිය විමසුවේ ඉතා සන්සුන් විලාශයෙනි.

“මම දන්නේ ඔයාගේ නැන්දගේ නමයි ලිපිනයයි විතරයි… ” අමුත්තා කීවේය.

සැපල්ටන් මහත්මිය විවාහකද, අවිවාහක්ද, වැන්දඹු ද යන්නවත් ෆ්රැම්ටන් නටෙල් දැන සිටියේ නැත. වචනයෙන් විස්තර කිරීමට නොහැකි වූවත් , මේ  ගෙදර පිරිමියෙකු ජීවත්වූ ලකුණු ඇතැයි නටෙල්ට සිතුණි.

“ඇයට මුහුණ දෙන්න වුණා දරුණු ඛේදවාචකයකට… මහ අවාසනාවන්ත සිදුවීමකට.. ” දැරිය කීවා ය. “ඒක  සිදුවුණේ හරියටම මීට අවුරුදු 3 කට කලින්.. ඒ ඔබේ අක්කා මෙහෙන් ගියාට පස්සේ.. “

“ඛේදවාචකය?… අවාසනාවන්ත සිදුවීම??… ” ෆ්රැම්ටන්ට නොසිතාම කියැවිණි. මෙවැනි නිස්කලංක පිටිසරබද පළාතක සිදුවිය හැකි යයි නොසිතිය හැක්කේ ම ඛේදවාචකයන් ය. අවාසනාවන්ත සිදුවීම් ය.

“මේ ඔක්තෝබර් මාසයේ හැන්දෑවක් වෙලත් අපි ඔය ලොකු ජනේලය වහන්නේ නැත්තේ ඇයි කියල ඔබට හිතෙනවා ඇති.. ” දැරිය කීවේ විශාල, උස් ජනේලයක් පෙන්වමිනි. විවෘතව තිබූ ඒ තුලින් නිවසේ උද්‍යානයට පිවිසිය හැකි බව නටෙල් දුටුවේය.

“ඔක්තෝබර් මාසේ වුණත් මේ දවස්වල තියෙන්නේ පුදුමාකාර රස්නයක්.. ” ඔහු කීවේය. “එහෙම නැත්නම් ඔබ ඔය වුණා කියන අවාසනාවන්ත සිදුවීමට මේ ජනේලයේ මොකක් හෝ සම්බන්ධයක් තියෙනවද ..?”

“හරියටම අවුරුදු තුනකට කලින් අද වගේ දවසක තමයි ඒ සිදුවීම වුණේ..” දැරිය කතාව ඇරඹුවා ය. ” එදා නැන්දගේ ස්වාමිපුරුෂය, ඇගේ  මල්ලිලා දෙන්නත් එක්ක දඩයමේ ගියා.. ඔවුන් එලියට බැස්සේ ඔන්න ඔය ජනේලයෙන්..

ඒ ගියා ගියාමයි .. ඔවුන් කවදාවත් ආපහු ආවේ නෑ …

මෙහෙ ඉඳන් තරමක් දුරින් තියෙනවා ඔවුන් ගේ ප්‍රියතම දඩ භුමිය.. ඒකට යන්න තියෙන්නේ විල්ලුව හරහා.. මේ කියන අවුරුද්දේ ගිම්හානය දිගින් දිගටම වැසි තිබුණු මහ තෙත් බර කාලයක්.. ඉතින් විල්ලුව හරහා ඇවිදන් යද්දී ඔවුන් එක්වරම විල්ලුව මැද මඩ ගොහුරක එරිල තියෙනවා… ඔවුන් අතුරුදන් වුණේ සලකුණක්වත් නොතියා… ඔවුන්ගේ මළ සිරුරුවත් අපිට හමුවුණේ නැහැ.. ” දැරිය සුසුමක් හෙළුවාය.

“අනේ මගේ අසරණ නැන්දා.. ඇයට කවදාවත් ම පිළිගන්න බැරිවුණා ඔවුන් මියගිහින් කියලා.. ඇය තාමත් විශ්වාස කරනවා ඔවුන් කොයිවෙලාවේ හරි ඔන්න ඔය ජනේලයෙන් ම ආපහු එයි කියල.. ඒ තුන්දෙනා විතරක් නෙමෙයි, ඔවුන් එක්කම ගිහින් අපිට නැති වුණු පුංචි දුඹුරු පාට බල්ලත් ආපහු එයි කියල ඇය හිතන් ඉන්නවා..අන්න ඒ නිසයි අපි කළුවර වැටෙනකම් ඔය ජනේලය ඇරලා තියන්නේ.. එදා ඒ අන්තිම ගමන යද්දී ඔවුන් ඇඳ පැළඳගෙන ගිය ඇඳුම් පවා ඇය කොයි තරම් වාර ගාණක් මට විස්තර කරලා තියෙනවද කියල දෙයියෝ තමයි දන්නේ.. එදා ඇගේ ස්වාමිපුරුෂයා ගෙදරින් එලියට බැහැල තියෙන්නේ ඔහුගේ සුදුපාට වැහි කබාය අතේ දමාගෙන…

ඒ වගේම ඇගේ බාලම මල්ලිගේ නම රොනී..ඔහුගේ කටේ කොයි වෙලාවෙත් තිබිල තියෙනවා සිංදුවක කෑල්ලක්..

“බර්ටි.. ඔබ කොහෙද මේ දුවන්නේ… ?”

ඉතින් මේ සින්දු කෑල්ල කොයිවෙලාවෙත් කියන එක ගැන නැන්දා රොනී මාමත් එක්ක හරි තරහයිලු.. ඉතින් එදා ගෙදරින් එළියට බැහැලත්, නැන්දගේ තරහ අවුස්සන්න රොනී මාම කිව්වල මේ සින්දු කෑල්ල..
“බර්ටි.. ඔබ කොහෙද මේ දුවන්නේ… ?” කියල..ඇත්තටම මේ වගේ පාළු, වැහිබර හැන්දෑවක ඔවුන් ගිය විදිහටම ආපහු එයි කියල මහ අමුතු හැඟීමක් මට එනවා.. ” ඇය කතාව අවසන් කලේ භීතියෙන් සියොළඟ වෙවුලා ගිය බවක් දක්වමිනි. ෆ්රැම්ටන් නටෙල්ගේ සිතට අප්‍රමාණ සැනසීමක් ගෙනදෙමින් සැපල්ටන් මහත්මිය නිවසට පැමිණියේ මේ අවස්ථාවේදී ය. තම ප්‍රමාදය ගැන ඇය දිගින් දිගටම ඔහුගෙන් සමාව අයද සිටියා ය.
“මම හිතනවා වේරා ඔබව පාලුවෙන් තිබ්බේ නැහැ කියල… ” ඇය කීවා ය.

“අපොයි ඔව්.. ඇගේ කතා බහට මම සවන් දෙමින් හිටියේ ඉතා ආශාවෙන්…”

“මේ ජනේලය විවෘතව තියෙන එක ගැන ඔබේ විරුද්ධත්වයක් නැහැ කියල මම හිතනවා.. මගේ ස්වාමියා සහ මල්ලිලා දෙන්න දඩයමේ ගියානේ.. ඔවුන් ගෙට ඇතුළුවෙන්න පුරුදු වෙලා තියෙන්නේ ඔය ජනේලයෙන්.. අද ඒගොල්ලෝ විල්ලුවෙන් එහා මඩ වගුරේ දඩයමේ ගියා…
සැකයක් නෑ දැන් ඉතින් ගෙදර් ඇවිල්ල මේ මගේ බුමුතුරුණුවල මඩ ගානවා… පිරිමි අයට ඔව්වයේ ඒ හැටි ගානක් නෑ.. නැද්ද..?”

සතුන් දඩයම් කිරීම ගැන ඇය දිගින් දිගටම දොඩවන්නට වූයේ අප්‍රමාණ සතුටකිනි. වාසනාව තිබේ නම් ශීත සෘතුවේ වුවද තාරාවෙකු දඩයම් කරගැනීමට ඇති හැකියාව ගැන ඇය කීවාය. ෆ්රැම්ටන් නටෙල්ගේ සිතට මේ කතාබහ නිසා ඇතිවී තිබුණේ අප්‍රමාණ භීතියකි. ඇගේ දෙනෙත් ඔහු පසෙකින් තිබූ විවෘත ජනේලය දෙසට නිරතුරුවම යොමුව තිබූ අයුරු ඔහු භීතියෙන් යුතුව නිරීක්ෂණය කළේය. ඛේදවාචකයක සංවත්සරය යෙදී ඇති මෙවන් දිනයකම මෙහි පැමිණීමට සිදුවීම කෙතරම් අවාසනාවක් ද!

” දොස්තරලා එකඟ වුණා මම සිත කළඹන සහ ශාරීරික වෙහෙස ඇතිවෙන හැම දෙයක්ම මඟහැරලා විවේක ගන්න ඕන කියන එක ගැන… ” දිගින් දිගටම ඇදී ගිය මාතෘකාවෙන් දැඩි නොසන්සුන්කාරී අපහසුවකට පත්ව සිටි ඔහු කීවේය. ” ඔවුන් කියන්නේ මම “සම්පූර්ණ විවේකයක්” ගත යුතු බවයි. ඒත් මම ගන්න ඕන කෑම බීම ගැන නම් ඔවුන්ගේ එකඟත්වයක් නැහැ… ”

“නෑ ..?” සැපල්ටන් මහත්මිය ඈනුමක් හරින්නාක් මෙන් ඉතා උදාසීන අයුරින් විමසුවාය. මීළඟට ඇය එක්වරම කලබල වූවා ය. ඒ නටෙල් කියූ දෙයකට නම් නොවේ.

“ඔය එන්නෙ අන්තිමට! ” ඇය කෑගැසුවේ අප්‍රමාණ සතුටකින් සහ ප්‍රබෝධයෙනි.
“ඇති යන්තම් තේ වෙලාවට ආව… බලන්නකෝ හැටි… මේ අය නිකම් ඇස් ළඟට එනකම් මඩ වගුරක ගිලිලා ඉඳල වගේ.. !!”

ෆ්රැම්ටන් නටෙල් කිළිපොලා ගියේය. ඔහු දැරිය දෙස බැලුවේ ඉතා සානුකම්පිත සහ, තමන්ට මෙම තත්වය තේරෙන බවක් දෑසින් පළ කරමිනි. විවෘත ජනේලය දෙසට යොමුව තිබූ ඇගේ දෑස් බියෙන් ත්‍රස්තව තිබුණි. භීතියෙනුත් භීතියට පත් නටෙල් ආපසු හැරී තමන් පිටුපසින් වූ විවෘත ජනේලය දෙසට නෙත් යොමු කළේය.

ක්‍රමයෙන් දැඩිවෙමින් පැවති අන්ධකාරයත් සමඟ තණබිම හරහා ජනේලය දෙසට ඇවිද ආවේ මිනිස් රූ තුනකි. ඔවුන් තිදෙනාගේම අත්වල තුවක්කු තිබුණු අතර එක් අයෙකුගේ උරහිසෙන් සුදු පැහැති කබායක් ද එල්ලා වැටුණි. ඔවුන් සමීපයෙන් ම උඩ පනිමින් දුව ආවේ දුඹුරු පැහැ කුඩා ස්පැනියල් සුනඛයෙකි. ඔවුන් තණබිම හරහා ආවේ අවතාර බඳු නිශ්ශබ්දතාවයකිනි.
එක්වරම ඒ නිහඬ බව බිඳිමින් අඳුර තුළින්,….

“බර්ටි.. ඔබ කොහෙද මේ දුවන්නේ… ?”  යැයි හඬක් නැගුණි.

වියරුවෙන් මෙන් නැඟී සිය තොප්පිය සහ සැරයටිය අතට ගත් ෆ්රැම්ටන් නටෙල් සාලය හරහා දිව ගොස්, විවෘතව තිබූ දොරෙන් එළියට පැන කුඩා මාවත දිගේ ඔහු පැමිණි දෙසටම දිවගියේය. ඉදිරියෙන් ආ පාපැදිකරුවෙකුට ඔහුගේ ඇඟේ නොහැපීමට පාරෙන් ඉවත්වී බයිසිකලය බඩවැටියට හේත්තු කරගැනීමට සිදුවිය.

“ඔන්න අපි ගෙදර ආවා… ” සුදු වැහි කබාය උරහිස මත දමාගෙන් සිටි පුද්ගලයා ජනේලයෙන් නිවස තුලට ඇතුළුවෙමින් කීවේය. “සෑහෙන්න මඩ නාල නම් තමයි..ඒත් ඉන් වැඩි හරිය දැන් වේලිලා…
කවුද අර අපි එද්දිම ඉස්සරහ දොරෙන් පැනල දිව්වේ? ”

“අනේ මන්ද… මේ නටෙල් කියල කවුද හාදයෙක්.. හරි පුදුම මිනිහෙක්. මෙහෙ ආව වෙලාවේ ඉඳන් එයාට තියෙන අසනීප ගැන කියෙව්වා. ඕගොල්ලෝ එනවා දැක්ක විතරයි අවතාරයක් දැකල බය වුණා වගේ ගෙයින් එළියට පැනල දිව්වා. එයා අපිට ආයිබෝවන් කිව්වෙත් නෑ, එකපාරටම යන එක ගැන සමාව ඉල්ලුවෙත් නෑ.. නිකං ම පැනල දිව්වා මෙලෝ සිහියක් නැතුව..”

“මම හිතන්නේ එයා බය වුණේ අපේ බල්ලව දැකල.. ” ලේලිය කීවේ ඉතා සන්සුන් ආකාරයෙනි. “එයා බල්ලන්ට බොහොම බයයි කියල මාත් එක්ක කිව්වා. එක පාරක් පිස්සු බලු රංචුවක් එයා පස්සේ එලෝගෙන ඇවිත්, උන්ගෙන් බේරෙන්න ගංගානම් ගඟ අයිනේ තිබ්බ විශාල සොහොන් පිට්ටනියකට පැනගන්න එයාට සිද්ධවෙලා. උන් එතනටත් ඇවිත්. අන්තිමේදී එතන තිබ්බ අලුත හාරපු මිනී වලකට බැහැල තමයි බේරිලා තියෙන්නේ. එයාට සිද්ධවෙලා මුළු රෑම ඒකෙ ගත කරන්න.. බල්ලෝ ටිකත් මිනී වල වටේ හිටියලු මුළු රෑම – බුර බුර, මෙයාව හපන්න පැන පැන, සෙම බේර බේර.. ඉතින් ඒකම මදෑ මිනිහෙක්ව පිස්සු වට්ටවන්න..!”

ඉතා කෙටි කාලයක් තුල අපූර්ව ආකාරයේ කතා ගෙතීමට මේ දැරියට තිබුණේ අති විශිෂ්ඨ හැකියාවකි.

 https://sandinisp11.wordpress.com/2017/10/23/විවෘත-ජනේලය/

[Nihal Ananda]

...............

Aftab began to divide his time between his music classes and hanging around outside the blue doorway of the house in Gali Dakotan where the tall woman lived. He learned that her name was Bombay Silk and that there were seven others like her, Bulbul, Razia, Heera, Baby, Nimmo, Mary and Gudiya, who lived together in the haveli with the blue doorway, and that they had an Ustad, a guru, called Kulsoom Bi, older than the rest of them, who was the head of the household. Aftab learned their haveli was called the Khwabgah—the House of Dreams.

At first he was shooed away because everybody, including the residents of the Khwabgah, knew Aftab's father Mulaqat Ali , and did not want to get on the wrong side of him. But regardless of what admonition and punishment awaited him, Aftab would return to his post stubbornly, day after day. It was the only place in his world where he felt the air made way for him. When he arrived, it seemed to shift, to slide over, like a school friend making room for him on a classroom bench. Over a period of a few months, by running errands, carrying their bags and musical instruments when the residents went on their city rounds, by massaging their tired feet at the end of a working day, Aftab eventually managed to insinuate himself into the Khwabgah. Finally the day dawned when he was allowed in. He entered that ordinary, broken-down home as though he were walking through the gates of Paradise

 ......................

Mary was the only Christian among the residents of the Khwabgah. She did not go to church, but she wore a little crucifix around her neck. Gudiya and Bulbul were both Hindus and did occasionally visit temples that would allow them in. The rest were Muslim. They visited the Jama Masjid and those dargahs that allowed them into the inner chambers (because unlike biological women Hijras were not considered unclean since they did not menstruate). The most masculine person in the Khwabgah, however, did menstruate. Bismillah slept upstairs on the kitchen terrace. She was a small, wiry, dark woman with a voice like a bus horn. She had converted to Islam and moved into the Khwabgah a few years ago (the two were not connected) after her husband, a bus driver for Delhi Transport Corporation, had thrown her out of their home for not bearing him a child. Of course it never occurred to him that he might have been responsible for her  childlessness. 

Aftab’s first real friend in the Khwabgah was Nimmo Gorakhpuri, the youngest of them all and the only one who had completed high school. Nimmo had run away from her home in Gorakhpur where her father worked as a senior-division clerk in the Main Post Office.

Nimmo was obsessed with Western women’s fashion and was fiercely possessive of her collection of fashion magazines sourced from the second-hand Sunday book bazaar on the pavement in Daryaganj, a five-minute walk from the Khwabgah. One of the booksellers, Naushad, who bought his supply of magazines from the garbage collectors who serviced the foreign embassies in Shantipath, kept them aside, and sold them to Nimmo at a hefty discount.

“D’you know why God made Hijras?” she asked Aftab one afternoon while she flipped through a dog-eared 1967 issue of Vogue, lingering over the blonde ladies with bare legs who so enthralled her.

“No, why?”

“It was an experiment. He decided to create something, a living creature that is incapable of happiness. So he made us.”

Her words hit Aftab with the force of a physical blow. “How can you say that? You are all happy here! This is the Khwabgah!” he said, with rising panic.

“Who’s happy here? It’s all sham and fakery,” Nimmo said laconically, not bothering to look up from the magazine.

 “No one’s happy here. It’s not possible. Arre yaar, think about it, what are the things you normal people get unhappy about? I don’t mean you, but grown-ups like you—what makes them unhappy? Price-rise, children’s school-admissions, husbands’ beatings, wives’ cheatings, Hindu-Muslim riots, Indo-Pak war—outside things that settle down eventually. But for us the price-rise and school-admissions and beating-husbands and cheating-wives are all inside us. The riot is inside us. The war is inside us. Indo-Pak is inside us. It will never settle down. It can’t

Aftab desperately wanted to contradict her, to tell her she was dead wrong, because he was happy, happier than he had ever been before. He was living proof that Nimmo Gorakhpuri was wrong, was he not? But he said nothing, because it would have involved revealing himself as not being a “normal people,” which he was not yet prepared to do.

​.........................​

[Nissanka Rajapaksa]

මාරක අවිය 

ජනෙල් තිර රෙදි වසා,  මේස විදුලි පහන් දෙකක්ද දල්වා තිබුනු නිසාදෝ කාමරයේ පැවතියේ උණුසුමකි.  ඇය හිඳ උන් අසුනට පසු පසින් වූ කැබිනට්‍ටුව මත වීදුරු දෙකක් සහ මත්පැන් බෝතල කිහිපයක් විය. මේරි මැලනි පෙරමග බලමින් සිටියේ ඇගේ පෙම්බර සැමියා ‍රැකියාව නිමවා නිවසට පැමිණෙන තෙක්ය.

ඈ වරින්වර ඔරලෝසුව දෙස නෙත් හෙලුවේ නොඉවසිල්ල නිසා නොවේ. හුදෙක් පසුවන හැම මිනිත්තුවම ඔහු ගෙදර පැමිණෙන මොහොතට ලං වන බව සිතා සතු‍ටු වීමටය.  ඇය මැහුමට  හිස නැඹුරු කරගත්තේ සිතාගත් නොහැකි සැහැල්ලු සාමකාමී බවකිනි. සය මසක් සපිරි ඇගේ දරුගැබ නිසාමදෝ  මෑතකදී පටන් ඇගේ පෙනුම වඩා තැන්පත් විය.  ඇගේ මුව සහ දෑස් වඩාත් පිරිපුන්ව පෙණුනි.
බිත්ති ඔරලෝසුව පහේ කණිසමට මිනිත්තු දහයක් බව දක්වද්දී ඇය සවන් දොර විවෘත කලාය. බලාපොරොත්තු වූ පරිද්දෙන්ම මිනිත්තු කිහිපයකට පසු මෝටර් රථයේ ටයර මිදුලේ බොරලු මතින් ගමන්කරන චර-චර  හඬද, රිය දොරක් වැසන හඬද, කවුලුව පසුකර යන පියවර හඬද, ඉනික්බිතිව යතුරක් දොරගුල තුල කරකැවෙන හඬද ඈ අසා සිටියාය. හුනස්නෙන් නැඟී සිටි ඈ, ඔහුව සිපාචාර කර පිළිගැනීමට පෙරමඟට ගියාය.

"හෙලෝ ඩාලිං," ඈ ඔහු පිළිගනිමින් කීවාය.

"හෙලෝ," ඔහු පිළිවදන් දුන්නේය.

ඔහු ඉවත් කල කබාය ඈ කබා රඳවනයේ එල්ලුවාය.  ඉන් පසුව ඔහුට සැර වැඩියෙනුත්, තමාට සැර අඩුවෙනුත්  මත්පැන් බඳුන් දෙකක් මිශ්‍ර කල ඈ, මැහුමත් සමග තම අසුනේ හිඳ ගත්තාය. උස මත්පැන් වීදුරුව අතින් ගෙන අසල වූ අනිත් පු‍ටුවේ අසුන් ගත් ඔහු වීදුරුව රවුමට කරකවද්දී, එහි වූ අයිස් කැට වීදුරුවේ ගැටෙමින් සංගීත ස්වරයක් නිපදවීය.

 මේ නම් ඇයට දිනයේ වඩාත්ම ප්‍රියකල කාලය විය.  පලමු මධු බඳුන හිස් කරන තෙක් ඔහු වැඩි කතා බහක් නොකරන බව අත්දැකීමෙන් දන්නා ඇය එතෙක් ඉවසීමෙන් සිටියේ පාලු නිවසේ හුදෙකලාව ගතකල පැය ගණනාවකට පසු හිමිවන ඔහුගේ ඇසුර රස විඳිමිනි.  ඔහුගෙන් වහනය වූ උණුසුම ඇය ප්‍රිය කලාය.  ඈ ඔහුගේ මුවේ හැඩයට ඉතා ප්‍රිය කලාය. සාමාන්‍යයෙන් ඔහු වෙහෙස බව කියමින් මැසිවිලි නොනැගීම ගැන ඈ ඊටත් වඩා ප්‍රිය කලාය.

"මහන්සිද ඩාලිං?"

"ඔව්," සුසුමක් හෙලූ ඔහු කීය. "මට පණ යන්න අමාරුයි."

ඔහු ඉන්පසු කලේ ඇයට නුහුරු දෙයකි.  එතෙක්, අඩක්ම ඉතිරිවී තුබූ මධු බඳුන මුවට ඇල කල ඔහු, එක උගුරට බීම සියල්ල හිස් කලේ ඇය විමතියට පත් කරමිනි. ඉන් පසු අසුනෙන් නැඟිට නැවත බඳුන පුරවා ගැනීම පිණිස කැබිනට්‍ටුව දෙසට සෙමින් පියමැන්නේය.

"ඉන්න මම අරන් දෙන්නම්!"යයි හඬ ගෑ ඇය අසුනෙන් වහා නැගී සිටියාය.

"ඔහොම ඉඳගන්න," ඔහු කීය.

ඔහු ආපසු පැමිණි විට, ඔහුගේ අලුත් මත්පැන් වඩිය  ඉතා සැරට පිළියෙල කර ඇති බව ඇය දු‍ටුවාය.  ඔහු එය සෙමෙන් තොල ගානු ඇය බලා සිටියාය.  

"ඔච්චර කාලයක් පොලිසියේ වැඩ කරලත්, ඔයාට තවත් පාරවල් දිගේ ඇවිදින්න වෙලා තියෙන එක නම් පුදුම අසාධාරණයක්," ඇය කීවාය.  

ඔහු නිහඬව සිටියේය. 

"ඩාලිං,  අපි කතා කරගෙන හිටි විදියට රෑ කෑමට එලියට යන්න ඔයාට මහන්සි නම්, මම කන්න මොනවාහරි හදන්නම්.  ‍ෆ්‍රීzසර් එකේ ඕනෙ තරම් දේවල් තියෙනවා හදන්න." 

ඇගේ දෑස් පිළිතුරක් අපේක්ෂාවෙන් ඔහු වෙත යොමු වී තිබිණ. 

සිනහවක්, හිස් සැලීමක් හෝ මොනයම් හෝ ප්‍රතිචාරක්...?

නමුත් එවැන්නක් නොවීය.

"හරි, මම ගිහින් පානුයි චීසුයි ටිකක් හදන් එන්නම්." ඈ අවසානයේදී කීවාය.

"මට ඕනේ නෑ." ඔහු කීය.

ඇය අපහසුවෙන් අසුනේ ඒ මේ අත ඇඹරුනාය.  "ඒ වුනාට ඔයා මොනවා හරි කන්නෙපායැ.  මම ටක් ගාලා මොනවා හරි හදන්නම්.  මම කැමතියිනේ ඔයාට කන්න හදලා දෙන්න. අපි බැටලු මස් කමු. ඒත් එපා නම් ඔයා කැමති ඕනේ දෙයක් කියන්න. ‍ෆ්‍රීzසර් එකේ ඕනේ ජාතියක් තියෙනවා."

"අල්ලලා දාන්න කෑම," ඔහු කීය.

"ඒ වුනාට ඩාලිං.  ඔයා මොනවා හරි කන්න ඕනැනේ. ඉන්න මම කොහොමත් මොනව හරි හදනවා. ඊට පස්සේ ඔයාට කැමති දෙයක් කරන්න පුලුවන්නේ."

අසුනෙන් නැගී සිටි ඈ, සිය මැහුම මේසය මතවූ විදුලි ලාම්පුව අසලින් තැබුවාය.

"ඔහොම වාඩි වෙන්න. විනාඩියකට ඔහොම වාඩිවෙන්න,"යි ඔහු පැවසූවිට ඇය තැති ගත්තාය.

"කියන එක අහලා ඔහොම වාඩිවෙන්න පොඩ්ඩක්."

ඇය සෙමින් පු‍ටුව මතට පහත් වූවේ තැතිගත් විසල් දෑස් ඔහුගේ මුව දෙසින්මොහොතකට හෝ  ඉවතට නොගෙනය.  දෙවන මධු බඳුනත් හමාර කර තිබූ ඔහු හිස් වීදුරුව තුලට දෙනෙත් යොමාගෙන මඳ වේලාවක් සිටියේය.

"මේක අහගන්න. මට ඔයාට කියන්න දෙයක් තියෙනවා."

"මොකක්ද ඩාලිං? ඇයි මොකුත් කරදරයක්ද?"

හිස් බිමට නැඹුරු කරගත් ඔහු සෙල් රුවක් මෙන් නිසල විය.

"මම කියන්න යන දේ ඔයාට ලොකූ කම්පනයක් වෙන්න පුලුවන්," ඔහු කතාව ඇරඹීය.  " මේක ඔයාට කියනවද නැද්ද කියලා මම හුඟක් හිතුවා. පස්සේ මම තීරණය කලා, දැම්මම මේක බේරුමක් කරගන්න එක තමයි හොඳම දේ කියලා."

මෙසේ ඇරඹුණු  ඒ බියකරු ආරංචිය කියා දැමීමට ඔහු වැඩි වේලාවක් ගත නොකලේය. වැඩිම වුනොත් මිනිත්තු තුනක් හෝ හතරක් යන්නට ඇත.  ඈ ඒ මුළු කාලය තුලම විශ්මයෙන් ගල් ගැසී බියපත් දෙනෙතින් ඔහු දෙස බලා සිටියාය. 

"ඔන්න ඕකයි තත්වය" කතාව අවසානයේදී ඔහු කීය.  "මම දන්නවා මේක ඔයාට මේවගේ නරක ආරංචියක් කියන්න සුදුසු වෙලාවක් නොවන බව.  නමුත් වෙන විකල්පයක් නෑ මේකට.  මම ඔයාට සල්ලි දෙන්නම්. ඒ වගේම ඔයාට අනාථ වෙන්න දෙන්නෙත් නෑ.  නමුත් මේක ලොකු ප්‍රශ්ණයක්, අවුලක් වෙනකල් දික් ගස්සා ගන්න  මම කැමති නෑ. මොකද ඒක මගේ රස්සාවටත් එච්චර හොඳ නෑ."

ඇගේ පළමු සිතුවිල්ල වූයේ මේ සියල්ල විශ්වාස නොකර සිටිය සිටියොත් සෑම දෙයක්ම යථා තත්වයට පත්වනු ඇති බවයි. මේ සියල්ල සිතලුවක් පමණයක් බව සිතා සිත හදා ගැනීමට ඈ වෑයම් කලාය.  ඔහු පැවසූ කිසිවක් තමාට නෑසුනු බව හඟවා නිහඬව සිටියොත් මේ බියකරු සිහිනයෙන් කොයි මොහොතක හෝ අවදිවනු ඇතැයි ඈ විශ්වාස කලාය.

"මම කන්න මොනවා හරි හදන්නම්,"  කෙඳිරූ ඇය අසුනෙන් නැගී සිට මුළුතැන්ගෙය දෙසට ඇවිදගෙන යද්දී, දෙපා බිම ගැටෙන බව ඇයට නොදැනිනි.  හාත්පස පැතිරී ඇති මද අඳුර හැර වෙන කිසිවක් ඈයට නොපෙනුනි.  ඈ හැම දෙයක්ම කලේ යාන්ත්‍රිකවය. පියගැටපෙල බැස මුළුතැන්ගෙට පිවිසි ඇය ‍අධි ශීතකරණය හැර අතට හසුවූ පළමු දෙය ඔසවා ඉවතට ගත්තාය.  එය කඩදාසියකින් ඔතා ඇති බව එදෙස විමසිල්ලෙන් බැලූ ඇය දු‍ටුවාය.  කඩදාසිය ඉවත් කල ඈ එය අධි ශීතකරණය වී ගල් ගැසී තිබූ බැටළු ගාතයක් බව දු‍ටුවාය.

හරි. රෑට බැටළු මස්. බැටළු ගාතයේ සිහින් පැත්ත දෑතින්ම අල්ලාගත් ඈ පියගැටපෙල නැග විසිත්ත කාමරයට ඇතුල් වූවාය. ඔහු ඇයට පි‍ටුපා ජනේලයෙන් අසල සිටගෙන පිටත බලාගෙන කල්පනාවේ නිමග්නව සිටිනු දු‍ටු මේරි මොහොතක් නතර වූවාය. 

"මං ඔයාට කිව්වනේ." ඔහු කීවේ ජනේලයෙන් ඉවත බලාගත් වනමය. "මට රෑ කෑම හදන්න එපා. මම තව ටිකකින් එලියට යනවා."

ඔහු පසුපසින් ලඟාවූ මේරි මැලනි  කිසිදු පැකිලීමකින් තොරව අධිශීතකරනය වී යකඩයක් මෙන් දැඩි වී තිබූ විශාල බැටළු ගාතය දෝත බදා හිස වට කරකවා හැකි වෙර යොදා ඔහුගේ හිස පි‍ටුපසට මරු පහරක් එල්ලකලාය.  

පියවරක් පසු පසට ගත් ඈ,  ඔහු  කපාහෙළූ ගසක් සේ බිම ඇද වැටෙන තෙක් බලා සිටියත් පුදුමයකට මෙන්  බුමුතුරුණ මතට ඇද වැටීමට පෙර අවම වශයෙන් තප්පර හතරක් හෝ හෝ පහක් හුන් ඉරියව්වෙන්ම නොවැටී සිටගෙන සිටියේය. 

ඔහුගේ සිරුර බිම ඇද වැටීමෙන් සහ  ඒ සමගම අසල වූ කුඩා ටීපෝව පෙරලීමෙන් ඇතිවූ දැඩි කම්පනය ඇගේ ගතට සීතලක්ද සිතට විමතියක්ද ඈතිකරමින් ඇය පියවි සිහියට ගෙන ඒමට සමත් විය. තවමත් බැටලු ගාතය කිටි කිටියේ මිරිකාගෙන අල්ලා සිටි ඈ සිරුර දෙස මඳ වේලාවක් බලා සිටියාය.
   
"හරි" ඈ තමාටම කියාගත්තාය."මම එයාව මැරුවා"

එක්වරම,  අනපේක්ෂිත අයුරින්, ඇගේ මනස  ඉතා නිරවුල් වී වේගයෙන් ක්‍රියා කිරීමට පටන් ගත්තේය.  රහස් පරීක්ෂකයෙකුගේ බිරිඳක් හැටියට, තමා කල අපරාධයට ලැබිය හැකි දඬුවම කුමක්දැයි ඇය දැන සිටියාය.  නමුත් ඇය ඉන් නොසැලුනාය.  ඇත්තෙන්ම ඇයට දැනුනේ සහනයකි.  

ඒ සමගම ඇයට නූපන් දරුවා සිහිවිය.  නූපන් දරුවකු කුස දරාගෙන සිටින මිනීමරුවකුට දෙන දඬුවම කුමක්ද?  දරුවා සහ මව දෙදෙනාටම මරණ දණ්ඩනය දෙනවාද? නැතිනම් දරුවා ලැබෙන තෙක් ඔවුන් කල් දෙනවාද? මේරි මැලනිඑයට පිළිතුර නොදැන සිටි අතර, අවදානමක් ගැනීමට පසුබට වූවාය.

මස් ගාතය ‍රැගෙන මුළුතැන්ගෙයට ගිය ඇය එය බඳුනක තබා, විදුලි උඳුන ක්‍රියාත්මක කර එතුලට දමා උඳුන් දොර වැසුවාය.  අනතුරුව දෑත් සෝදාගත් ඈ උඩුමහලට දිවගොස් කැඩපත ඉදිරියේ වාඩිවී මුහුණ හැඩ ගැන්වීමට පටන් ගත්තාය.   

ඇය කැඩපතට සිනා සී බැලුවත්. ඇගේ සිනහව දියාරු එකක් විය.  ඇය නැවත උත්සාහ කලාය.  "හලෝ සෑම්," ඈ වඩා ප්‍රබෝධමත් අයුරින් හඬනඟා  කීවද කටහඬද ඇසුනේ අමුතුවටය. "මට අර්තාපල් ටිකක් ගන්න ඕනේ, සෑම්. තව බෝංචි ඇට ටින් එකක් ඕනේ."  හා, ඒ ගමන කලින්ට වඩා හොඳයි. සිනහවද, කටහඬද පෙරට වඩා සාර්ථකය.  ඇය තව කිහිප වතාවක් කැඩපත ඉදිරිපිට පුහුණුවීමෙන් පසු පියගැටපෙල පෙල දිගේ පහලට දිව ගියාය.  කබාය ඇඟලා ගත් ඈ, පි‍ටුපස දොරෙන් පිටවී ගෙවත්ත හරහා වීදියට පිවිසුනාය.

තවමත් සවස හයට නොමැති වුවත් නිවෙස අසල වෙළඳසැලේ  විදුලිපහන් දල්වා තිබුනි.  "හෙලෝ සෑම්." ඇය ප්‍රබෝධමත් හඬකින් සිනහමුසුව, කඩ හිමියා ඇමතුවාය.

"සුභ සැන්දෑවක් මිසිස් මැලනි. ඉතින් කොහොමද?"

"මට අර්තාපල් ටිකක් ගන්න ඕනේ, සෑම්. තව බෝංචි ඇට ටින් එකක් ඕනේ.  පැට්‍රික්ට මහන්සිලු කෑමට එලියට යන්න.  අපි සාමාන්‍යයෙන් අඟහරුවාදට කෑමට එලියට යන නිසා, අද ගෙදර උයන්න මොකුත් එළවලුවක් ගේ හරියෙ නෑ."

"එහෙනම් මස් මොකවත් ඕනෙද, මිසිස් මැලනි?" සෑම් විමසීය.

"එපා, සෑම්. මස් තියෙනවා ගෙදර. ෂෝක් බැටළු ගාතයක්ම තියෙනවා ‍ෆ්‍රීzසර් එකේ."

"මේ අර්තාපල් හොඳයිද මිසිස් මැලනි?"

"ආ, ඔව්.  ඒවා හොඳයි. රාත්තල් දෙකක් දෙන්නකෝ."

"තව මොකුත් ඕනෙද?" හිස හරවා ඈ දෙස බැලූ වෙළඳසැල් හිමියා ඇසීය. "එතකොට අතුරුපසට?  අතුරුපසට මොනවද එයාට දෙන්නේ?  ෂෝක් කේක් කෑල්ලක් දුන්නොත් මොකද?  මිස්ට මැලනි කේක් වලට කැමතියි නේ?"

"අන්න ෂෝක්" ඈ කීවාය. "එයා හරි ආසයි කේක් වලට."

අවශ්‍ය කළමනා සියල්ල මිලට ගත් ඈ මුදල් ගෙවා වෙළඳසැල් හිමියාට ඇයගේ උණුසුම්ම සිනහවකින් සංග්‍රහ කලාය. "බොහොම ස්තුතියි සෑම්. සුභ රාත්‍රියක්." 

'ඔන්න දැන් මම ගෙදර යනවා.  මම කෑම ටික හදලා දෙනකල් පැට්‍රික් බලාගෙන ඉන්නේ බඩගින්නේ,' නිවස දෙසට වේගයෙන් ගමන් කරන ගමන් ඈ තමාටම මුමුණාගත්තාය.  'කෑම රසට හදන්න ඕනේ පැට්‍රික් මහන්සි වෙලා බඩගින්නේ ඉන්න නිසා. දැන් මම ගෙදර ගියාම මොනවත් අසාමාන්‍ය දෙයක්, නැතිනම් බියකරු දෙයක් දැක්කොත් ඒකට කම්පනයෙන් ශෝකයෙන් ප්‍රතිචාර දක්වන්න ඕනේ. ඇත්තෙන්ම එහෙම අසාමාන්‍ය දෙයක් නැතිනම් බියකරු දෙයක් සිදුවෙලා තියෙනවටම නෙවෙයි.  මම මේ තවත් අඟහරුවාදා සැන්දෑවක බඩගිනිකාර සැමියට  කෑම පිළියෙල කරලා දෙන්න එළවළු ටිකක් අරන් ගෙදර යන ගමන්.'

'අන්න එහෙමයි කෙරෙන්න ඕනේ,' ඈ තමාටම කියාගත්තාය. 'හැමදෙයක්ම සාමාන්‍ය විදියට. ස්වභාවික විදියට. ආයේ අමුතුවෙන් රඟපෑමක් කරන්න අවශ්‍ය වෙන්නේ නැති විදියට.' 

ඇය පි‍ටුපස දොර හැර ගෙට ඇතුලුවන විට සිටියේ ගීයක් මුමුණමිනි.

"පැට්‍රී...ක්!" ඈ හඬ ගෑවාය.. "කොහොමද ඩාලිං?"

බඩු මලු මේසය මත තැබූ ඈ විසිත්ත කාමරයට ගියාය.  බිම වැටී සිටි ඔහු දු‍ටු ඈ සැබවින්ම කම්පනයට පත් වූවාය.  ඔහු වෙනුවෙන් ඈ තුල වූ ආදරය දෙගොඩ තලා ගියේය. වහා ඔහු වෙතට දිව ගිය ඈ ඔහු අසලින් දණ ගසාගෙන මහ හඬින් හඬා වැ‍ටුනාය. එය දුශ්කර දෙයක් නොවූ අතර අමුතු රඟපෑමක් අවශ්‍ය නොවීය.

මඳ වේලාවකට පසු නැගී සිටි ඇය දුරකථනය වෙත ගියාය. පොලිස් ස්ථානයේ අංකය ඈ මතකයෙන් දැන සිටියාය. අනෙත් කෙළවරින් පොලිස් නිළධාරියෙකු පිළිතුරු දුන් විට ඈ හඬා වැ‍ටුනාය.  

"ඉක්මනින් එන්න. අනේ ඉක්මනින් එන්න. මගේ පැට්‍රික් මැරිලා."

"කවුද ඔය කතා කරන්නේ?"

"මිසිස් මැලනි. මිසිස් පැට්‍රික් මැලනි."

"මොනවා?  ඔයා කියන්නේ මේ අපේ පැට්‍රික් මැරුණා කියලද?"

"අනේ, මට පේන්නේ ඒ වගේ," ඈ නැවතත් හැඬුම අලුත් කලාය.  "එයා සාලේ වැටිලා ඉන්නවා. මම හිතන්නේ එයා මැරිලා කියලා."

"ඉන්න මිසිස් මැලනි. අපි මේ දැන් එනවා."

මෝටර් රථය පැමිණීමට වැඩි වේලාවක් ගත නොවීය. ඈ විවෘත කල දොරින් පොලිස් නිළධාරීන් දෙදෙනෙකු ගෙතුලට පැමිණියහ.

ඈ ඔවුන් දෙදෙනාම හොඳින් දැන සිටියාය.  ඇත්තෙන්ම ඈ පොලිස් ස්ථානයේ සේවය කල සෑම දෙනාම පාහේ දැන සිටියාය.  ජැක් නූනන්ගේ දෑත් අතරට මැදිවූ ඈ හඬා වැ‍ටුනාය.  ඔහු ඇයව ඉතා මෘදු ලෙස වත්තම් කරගෙන ගොස් පු‍ටුවක් වාඩි කරවූවේය.

"එයා මැරිලද?" ඈ ඉකිබිඳුම් අතරින් ඇසුවාය.

"ඔව්. මොකද වුනේ?"

මඳ වේලාවකින්, ඈ වෙළඳසැලට ගොස් ආපසු පැමිණි විට ඔහු බිම වැටී සිටි අයුරු විස්තර කලාය.  ඇය හඬමින් කතාව කියන අතරතුර, මළ සිරුරේ හිස පසුපස වියළි ලේ ඇතිබව සොයාගත් නූනන් වහා දුරකථනය වෙත ගමන් කලේය.

මඳ වේලාවකින් වෛද්‍ය වරයෙක්, රහස් පරීක්ෂකවරු දෙදෙනෙක්, පොලිස් ඡායාරූප ශිල්පියෙක්, ඇඟිලි සලකුණු ලබා ගැනීමට අයෙක් යනාදී වශයෙන් තවත් නිළධාරීන් ගණනාවක් නිවසට ලඟාවූහ. රහස් පරීක්ෂක වරු ඇගෙන් දිගින් දිගටම, නමුත් ඉතා කාරුණිකව, ප්‍රශ්ණ කලහ. 

මස් ගාතය උදුන තුලට දැමූ ආකාරය විස්තර කරමින් සිටි ඈ එක්වරම. "ඒක තවම අවන් එකේ,"යි කීවාය. ඉන් පසු ඇය එළවළු ගෙන ඒමට වෙළඳසැලට  ගොස් ආපසු පැමිණෙන විට ඔහු බිම වැටී සිටි අයුරු ඇය නැවත විස්තර කලාය.

රහස් පරීක්ෂකවරු දෙදෙන ඇයට විශේෂ කරුණාවක් දැක්වූහ. ඔවුහු නිවස පරීක්ෂා කර බැලූහ.  ජැක් නූනන් විශේෂ මෘදු කට හඬකින් ඇය අමතමින් ඇගේ සැමියා හිස පසු පසට වැදුනු  දරුණු පහරකින් මරණයට පත්වී ඇති බවත්, දැන් ඔවුන් මරණය සිදුකල අවිය සොයමින් සිටින බවත් පැවසුවේය. සමහර විට මිනීමරුවා එය රැගෙන ගියා වියහැක. එසේ නැතිනම් සමහරවිට ඔහු එය විසි කර දැමුවා හෝ සැඟවූවා විය හැක.

"අර කතාවක් තියෙනවනේ," ජැක් කීය. "ආයුදේ හොයා ගත්තොත් මිනීමරුවා හොයා ගත්තා වගේ තමයි."

පරීක්ෂාව දිගටම කෙරීගෙන ගියේය.  ක්‍රමයෙන් රෑ බෝවී වේලාව රාත්‍රී නවයට ආසන්න විය.  කාමර පරීක්ෂා කර සිටි නිළධාරීන් වෙහෙසට පත්වී ඇති බව පෙණුනි.  

"ජැක්," ඇය කීවාය. "මොනවා හරි බොමුද?  දැන් හොඳටම මහන්සි ඇතිනේ."

"ම්ම්ම්ම්," ජැක් අදි මදි කලේය. "පොලිස් නීති වලට අනුව නම් ඒක වැරදි වැඩක්. නමුත් ඔයා අපේ යාලුවෙක් නිසා..."

මත් පැන් බඳුන් අතින් ගත් නිළධාරීන් සිට ගෙනම සිටියහ.  ඔවුහු ශෝකභරිතව සිටි ඈ කෙරෙහි කෙසේ පැවතිය යුතුදැයි සිතාගත නොහැකි නිසාදෝ අපහසුවෙන් සිටි බව පෙණුනි.  ඇගේ දුක තුනී කිරීමට විවිධ දේ කීමට ඔවුහු උත්සාහ කලහ.  මේ අතර, අරමුණකින් තොරව මුලුතැන්ගෙය දෙසට පියමන් කල ජැක් නූනන්, ඉක්මන් ගමනින් ආපසු පැමිණියේය.   

"මිසිස් මැලනි. ඔයා දන්නවද අවන් එක තවම ප්ලග් කරපු ගමන් කියලා. ඔයා දාපු මස් තවම ඒක ඇතුලේ."

"අනේ, ඔව් නේන්නම්.  මම ගිහින් ඒක ඕෆ් කරලා එන්නම්."

ඈ ආපසු පැමිණියේ කඳුළු පිරි දෑසිනි.  "ඔයාලා මට උදව්වක් කරන්න.  දැන් මෙතන ‍රැස් වෙලා, එයාගේ මිනීමරුවා හොයන්න මහන්සි වෙන ඔයාල ඔක්කොම පැට්‍රික්ගේ යාලුවෝ.  දැන් කෑම වෙලාවත් පහුවෙලා හුඟක් වෙලා නිසා,  ඔයාලා ඔක්කොම බඩගින්නෙනෙ ඉන්නේ.  පැට්‍රික් හිටියානම්, මම ඔයාලට බඩගින්නේ යන්න දුන්නාට මට කොහෙත්ම සමාවක් දෙන එකක් නෑ. ඇයි කට්ටියම එකතුවෙලා අර යස අගේට රෝස්ට් වෙලා තියෙන බැටළු මස් එක කන්නේ නැත්තේ?"

"පිස්සුද? ඕනේ නෑ" නූනන් වහා කීය.

"අනේ එහෙම කියන්නෙපා," ඈ පෙ‍රැත්ත කලාය. "ඇත්තෙන්ම මට නම් කෑමක් කටට ගන්න පිරියක් නෑ. නමුත් ඔයාලා ඒ කෑම ටික කන එක මට කරන උදව්වක්. ඊට පස්සේ ආයේ වැඩ කරන්න පුලුවන්නේ."

මදක් පසු බෑ කුසගින්නෙන් පෙළෙමින්  සිටි පිරිස අවසානයේදී මුළුතැන්ගේ වෙත ගොස් බැටළු මස් බෙදා ගත්හ. හුන් තැනම නොසෙල්වී වාඩිවී හුන් මේරි,  විවෘත දොර තුලින් ඇසෙන සංවාදයට සවන් යොමාගෙන සිටියාය.  

කෑම වලින් පුරවාගෙන සිටි කටවල් වලින් එකිනෙකා හා කලකතා බහ තරමක් නොපැහැදිලි විය.

" තව කන්න, චාලී"

"එපා, මට ඇති. මම හිතන්නේ අපි ඕක ඉවර කරන එක හරි නෑ."

"එයා කිව්වේ අපිට මේක ඉවර කරන්නෙයි කියලා."

"ඩොක්ට කියන විදියට, මිනීමරුවා පැට්‍රික්ගේ ඔලුවට හෙන තඩි පොල්ලකින් දීලා ඇදලා තියෙන්නේ . ඔලුකට්ට කෑලි කෑලි වෙලාලු"

"ඒ නිසාමයි ආයුදේ හොයා ගන්න ලේසි වෙන්න ඕනේ."

"මං කියන්නෙත් ඒකමයි."

"මිනීමරුවට ඔච්චර ලොකු ආයුධයක් වන වන පාරේ යන්න බෑ."

"මම නම් හිතන්නෙම ඕක මේ ගෙයි කොහේ හරි තියෙන්න ඕනේ."

"ඇත්තෙන්ම අපේ නහය යටමයි ඕක ඇත්තෙ. මොකද කියන්නේ ජැක්?"

යාබද කාමරයේ සිටි මේරි මැලනි සිනහව පාලනය කරගත්තේ ඉතා අපහසුවෙනි.

නිමි.

Roald Dahl විසින් රචිත Lamb to the Slaughter කෙටි කතාවේ සිංහල අනුවාදයකි

https://bluejeansntshirts.blogspot.com/2014/08/123-lamb-to-slaughter.html?m=0

 

[Nissanka Rajapaksa]

http://www.silumina.lk/2017/07/22/සත්මඩල/වම්බටු-පෙත්ත

වම්බටු පෙත්ත

සිංහලට සකස් කළේ - එස්. නන්දලාල්

(උර්දු ලේඛක ක්‍රිශන් චන්දර් ගේ උපහාසාත්මක කෙටිකතාවක ඉංග්‍රීසි පරිවර්තනය ඇසුරෙනි. ඉන්දීය සාහිත්‍ය ඇකඩමිය විසින් පළ කරන ලද Krishan Chandar- Selected Short Stories කෘතියේ මෙය ඇතුළත් වන්නේ The Brinjal Cutout නමිනි.)

ඉතින් මොරම්පූර් හි මගේ ව්‍යපාරික කටයුතු මුළුමනින් ම කඩා වැටීම හේතු කොට ගෙන මා මේ වනවිට සිටින්නේ ආර්ථික ආගාධයේ පතුළට ම වැටිලා ය. අපේ පවුලේ අයට තාමත් එසේ නොවුණාට වැඩිකල් යා නොදීම හාමතේ ඉන්නට සිදු වනු නිසැක ය. මගේ පසුම්බියේ තව ඉතිරි ව ඇත්තේ පයිසා පනහක් පමණි.

‘ආටා පොඩ්ඩක් හරි නැද්ද?’ මම බිරියගෙන් විමසීමි. ‘තියෙනවා’ ඕ පිළිතුරු දුන්නා ය. ‘යාන්තම් චපාති හතරකට සෑහෙන තරමට’

මම සාක්කුවේ තිබූ අන්තිම ඇනා අටේ කාසිය අතට ගතිමි. ‘ගිහිල්ල වම්බටු ටිකක් ගේන්න’ එය ඇය අත පත් කරමින් මම කිමි.‘රසට වම්බටු වෑංජනයක් උයන්න, අපි චපාති කමු ඒවත් එක්ක’

‘දවාල නම් කොහොම හරි පිරිමහා ගත්තෑකි’ මගේ යහපත් ස්ත්‍රිය කණගාටුවෙන් එවිට කීවා ය. ‘ඒත් හැන්දෑවට මොකද කරන්නේ?’

‘ඒ ගැන කරදර වෙන්න එපා සීදේවී, උඩ ඉන්න ඇත්තො අපි ගැන බලා ගනීවි’

එවිට මගේ දෑස එක්වර ම නතර වූයේ අප විවාපත් අලූත අග්‍රාහි තාජ්මහල් වෙත ගිය විනෝද ගමනේ දී අපේ ආදරයේ සිහිවටනයක් ලෙස මා ඇයට තිලිණ කළ වීදුරු මංජුසාවක ඇතුළත් කොට ඇති තාජ් මන්දිරයේ අනුරුව වෙතයි. එය දැන් අපේ සාලයේ සයිබෝට්ටුව මත තබා තිබේ. ආදරය විසින් නිමවනු ලබන දෑ ගැන කිසිවකුටත් ඉඳුරා ම කිව නොහැකි ය. රුපියල් දහයක් වටනා ඒ ත්‍යාගය ඇයට දුන් විට ඇගේ දෑස් දිදුළේ ය.

‘මොකුත් ම නැත්නම් මේ ටාජ්මහල හරිම අපුරුයි’ මම දෑස් එහි අලවා ගෙන ම කීමි. ‘විකුණන්න’

එවිට ලේ සියල්ල ඉවතට ඇද ගත්තාක් මෙන් ඇගේ මුහුණ සුදුමැලි විය. කණගාටුවෙන් සහ තරහින් වෙව්ලන හඬින් ඇය කීවේ ‘මට ඔයා ඒක විකුණනව බලා ඉන්න බෑ. ඒක මගේ විවාහ සතුටේ සංකේතය’ කියා ය.

‘හරි හරි මම ඒක විකුණන්නේ නෑ.’ මම ඇගේ වික්‍ෂිප්තිය සංහිඳුවනු වස් නිවුණු සරින් කීමි. ‘වෙනින් මොනව හරි විකුණනව. උඩ ඉන්න ඇත්තො අපට වෙනින් මොකක් හරි මඟක් පෙන්නාවි. දැන් ඉතිං ඉස්සෙල්ලාම ගිහිං වම්බටු අරන් එන්නකෝ. මට හොඳටම බඩගිනියි.’

වම්බටු මිල දී ගෙන ආ මගේ බිරිය කුස්සි පිහියෙන් ඒවා කපන්නට වූවා ය. පළමු වම්බටු කරල දෙකට කැපූ ඈ පිහිය හඬනගා බිම දැමුවා ය.

‘ඒයි’ ඇගේ හඬ මා සොයා ආයේ ය.

‘බලන්න’ ඕ වම්බටු අඩ මා වෙත පෑවා ය. ‘මේකෙ මොනව හරි ලියල තියෙනවානේ.’

මම ඒ දෙස විපරමින් බැලිමි. තෙත් ගතියෙන් යුත් වම්බටු පෙත්තේ ඇට මුතු ඇමිණු සේ තිබූ අතර Allah යනුවෙන් ලියා තිබිණි.

‘අනේ දෙයියනේ’ මම නලලත පහරා ගනිමින් කීමි. ‘ඒ මුස්ලිම් අයගේ දෙවියන් වහන්සේ’

එසමයේ මා පදිංචිව සිටි පුර්බියන් නිවාස සංකීර්ණයේ හින්දු, ක්‍රිස්තියානි සහ මුස්ලිම් යන වර්ගවලට අයත් ප්‍රජාව සම අයිතිවාසිකම් භුක්ති විඳමින් සාමයෙන් දිවි ගෙවූහ. ආරංචිය ඇසූ ඒ මිනිස්සු සිය නිවාසවලින් නික්ම මගේ නිවස්නයට ඇ දී ආහ. හින්දුහු සහ ක්‍රිස්තියානිහු දැඩි සේ විවේචනාත්මක වුහ. ඔවුහු මේ ප්‍රකට සාධකය පිළිගැනිම ප්‍රතික්‍ෂෙප කළෝ ය. එහෙත් මුස්ලිම්මු සිය විශ්වාසයේ තදින් ම එල්බ ගෙන සිටියෝ ය. හජ් වන්දනාවේ අත්දැකීම් ඇති මියැන් අච්චාන් එය වෙත ප්‍රථම භක්ත්‍යාදර පූජාව කළේ ය.

මම ටාජ් මහලේ අනුරුව බහා තිබුණු වීදුරු කුටීරයෙන් එය ඉවතට ගෙන පසෙක තබා කාටත් පැහැදිලිව දැක ගත හැකි වන පරිදි වම්බටු කැබැල්ල එහි තැන්පත් කළෙමි. ඒ එක්කම වාගේ මුස්ලිම්මු එය ඉදිරිපිට බිම කොළ පැහැති ඇතිරිල්ලක් අතුළහ. දුම්කොළ වෙළෙන්දා වන මුනී මියැන් ශුද්ධ කුරාණ පාඨ සජ්ඣායනා කරන්නට වන්නේ ය.

නොබෝ වේලාවකින් වම්බටු පෙත්තේ කතන්දරය නගරයට ද පැතිර ගියේ ය. අපේ ගමට අල්ලපු ගම් සියල්ලේමත් නුදුරින් පිහිටි ගම්වලත් මිනිස්සු සුනංගු නොවී එය දැක බලා ගන්නට මගේ නිවස වටා රොද බඳිමින් සිටියෝ ය.

‘මේ ගැන මොකුත් හිතෙන්නෙ නැද්ද? අල්ලාගේ ලාංඡනය ඇවිල්ල තියෙන්නේ මිත්‍යදාස්ටිකයකුගේ ගෙදරට නේ!’ ඇතැමෙක් කීහ.

වැටෙන පුද පඬුරු ප්‍රමාණය ශීඝ‍්‍රයෙන් ඉහළ ගියේ ය. පළමු දින පහළොව තුළ රුපියල් එක්දහස් පන්සියයක් ඉක්මවන මුදලක් එක් රැස් වු අතර ඉන් තුන්සියයක් හෂිස් අදිමින් පැය විසිහතර පුරා ම එය මුර කළ කිරන් ෂා පූජක තැනට දෙන ලදී.

දෙසතියකින් මිනිසුන්ගේ ආගමික උද්‍යෝගය හීන වි ගිය අතර වන්දනාමානයට පැමිණියේ ඉඳහිට එකෙක් දෙන්නෙක් පමණි. එක් රැයෙක කරන් ෂා තුමා හෂිස්වලින් මත් ව දැඩි නින්දේ සිටි අවස්ථාවක කුතුහලාත්මක ව බිරිය ඇහැරවා වම්බටු කෑල්ල සහිත මංජුසාවේ පිධානය විවෘත කැර ඇයට එය දක්වා දැන් එහි දකින්නට ඇත්තේ කුමක් ද’යි විමසීමි.

‘අල්ලා’ ඕ තෙපළා ය.

මම එය මදක් එහා මෙහා කළෙමි. එවිට ඊ මත ආලෝකය පතිත වන කෝණය වෙනස් වී ය.

‘දැන් මොකක්ද කියැවෙන්නේ?’

‘ ඕම්. ඒ ඕම්’ ඕ විමතියෙන් එහෙත් නිශ්චිත ව කීවා ය.

මහ රැයේ ම මම පණ්ඩිත රාම් දයාල්ගේ නිවෙස වෙත ගොස් දොරට තට්ටු කළෙමි. කාරණය ඔහුට විස්තර කැර දුන් මම ඔහු මගේ නිවෙස වෙත කැඳවා ගෙන ආමි. ‘අරේ ඇත්තමයි. ඒ තියෙන්නේ ඉංගී‍්‍රසි AU අකුරු. ඒකෙන් කියැවෙන්නේ ඕං තමයි.‘ එය පිරික්සු හේ හඬ නගා කී ය. ‘මේකුං අපිව රැවැට්ටුවා පහුගිය සති දෙකේ ම’

පණ්ඩිතගේ කෑ ගෑමෙන් කිරන් ෂා විභ‍්‍රාන්තියෙන් මිදි ගැස්සී අවදි විය. මෙතැන සිදු වෙමින් පවතින්නේ කුමක් ද’යි වටහා ගන්නට ඔහුට තවත් වේලාවක් ගත විය. ඔහුට කළ හැකි වූයේ අබබ්බ ලෙසින් අප දෙස බලා හිඳී ම පමණක් ම ය. පණ්ඩිත තෙමේ පහරක් දී ඔහු නැගිටු වීය. ඔහුගේ පස්සට තවත් පහරක් දුන් පණ්ඩිත ‘උඹලා අපේ ධර්මයට නිගරු කළා. ඕං කියා පැහැදිලි ව පේන්න තිබෙද්දිත් ඒ තියෙන්නේ අල්ලා කියා අපේ ධර්මයට නිගරු කළා. අපහාස කළා.’ කියමින් ඔහු මගේ නිවෙසින් පළවා හළේ ය.

ඇත්තට ම එහි ඇත්තේ ‘ඕං’ ය යන පුවත ලැව් ගින්නක් සේ වහා පැතිර ගියේ ය. වම්බටු කැබැල්ල ඉදිරිපිට ස්තෝත්‍ර සජ්ඣායනය ඇරැඹිණි. ජනයා පැමිණ ශ්ලෝකයක් හෝ පාඨයක් හෝ කියා සම්මාදමක් දුන්නෝ ය. ඒවායින් පණ්ඩිතගේ කොටහ මම ඒ ඒ අවස්ථාවල ම ඔහුට දිනිමි. ඔහු බොහෝ මහන්සියෙන් ශ්ලෝක ගායනයේ යෙදුණු අතර වැටෙන දෙයකින් වැඩිපුර ඔහුගේ පැත්තට ඇද ගන්නට නිතර සූදානමින් සිටියේ ය. එහෙත් ඔහු මුලා කරන්නට මම සමත් විමි. වම්බටු කැබැල්ලට මගේ හිමිකම අත් හැර දමන්නට මට නොහැකි ය.

වම්බටු හරස්කඩ හොඳින් දැක බලා ගනු සඳහා මහා නගරයේ සිට යෝගීන් ද සාධුන් ද මගේ නිවසට වැල නොකැඩි එන්නට පටන් ගෙන ගත වූයේ නොබෝ දිනකි. Allah ගේ තැන AU විසින් අභිභවනු ලැබීම වේගයෙන් සිදු වූ අතර එය අදහන්නටත් අසීරු අරුමයක් ම විය. පනිපිත් සංග්‍රාමයේ දී මිසදිටුවන් අතින් හිංසා ලැබුවන් ගැන උන් වහන්සේගේ අවධානය යොමු වී ඇත් ද? මේ අතර හින්දු ආගම අන් සියලූ ආගම්වලට වඩා උසස් බව තරයේ කියා සිටින සම්මේලන පවා පැවැත්විණි. මෙයාකාරයෙන් මම මේ ආගම් දෙකේ අනුගාමිකයන් අතර ආතතියක් ඇති කිරීමේ නිර්මාපකයා වීමි.

වම්බටු හරස් කැපුමේ ඇත්තේ AU හැර අන් යමක් නොවෙතැයි හින්දුහු තරයේ කියා සිටියෝ ය. ඒ අතර මුස්ලිමුන් දැඩි ව කර්ක කළේ එහි ඇත්තේ Allah හැර අන් යමක් නොවන බවයි.

‘ ඕං’

‘අල්ලා’

‘හරී. ඕං සත්‍ය’

‘අල්ලා හ්උ- අක්බාර්’

එම දවස් පහලොව තුළ ද රුපියල් එක්දහස් පන්සියය ඉක්මවන මුදලක් එක් රැස් වී තිබිණි. ඒ පූජා කළ රණබරණවලට අමතර වශයෙනි. ඒ සියල්ල මහත් වාසනාවක් සේ මා වෙත ම ඇද ගතිමි.

නැවතත් පෙර මෙන් ම මිනිසුන්ගේ උනන්දුව හින වී ගියේ ය. කිසියම් දෙයක් කළ යුතු ය’යි මම සිතීමි. ඇත්තට ම ඒ වනාහි ගැඹුරින් සිතා බැලිය යුතු කාරණයක් වූයේ ය.

 

කෙසේවෙතත් වෙසෙසින් සඳහන් කළ යුතු කාරණයක් නම් වම්බටු මුහුණතේ ස්වරූපය නොවෙනස් ව පැවැති බවයි. සමහරවිට උඩ ඉන්නා ඇත්තන්ගේ හාස්කමින් විය යුතු ය.

එක් රැයෙක රාම් දයාල් ගුරුතුමා බෑං වඩියකින් සප්පායම් වී නිදි ආගාධයක කිමිදෙද් දී මම, මගේ යහපත් බිරින්දෑ නැගිටුවා ගෙන එය ඉදිරියට කැඳවා ගෙනවුත් ‘සීදේවී දැන් බලන්න ළං වෙලා, මොකක්ද පේන්නේ කියලා’ කීමි.

‘AU ඇර ආයේ මොකක්ද එහෙනං?’ ඕ නිදිමතේ ම නොමනාපයෙන් කොඳුළා ය.

මම වම්බටු කැබැල්ලේ කෝණය වෙනස් කළෙමි. ඕ මා දෙස වික්ශිප්තියෙන් බලා දබරැඟිල්ල මුවේ රුවා ගත්තී ය. ‘රාම දෙවියනේ කුරුසයක්නේ. ක්‍රිස්තියානි කුරුසයක්’

මම මුව පියා දෙතොල් මත දබරැඟිල්ල තබා පෙන්විමි. ‘සද්ද කරන්න එපා හෙට එළිවෙනකං. මම උදෙන් ම ගිහිල්ල කතෝලික පල්ලියෙ පියතුමා ව කැන්දං එන්නම්. එතකම් ඉන්න’

ඊළඟ උදෑසන පල්ලියේ පියතුමා තවත් ක්‍රිස්තියානි බැතිමතුන් එකොළොස් දෙනෙකුන් ද කැටුව මගේ නිවස වෙත ආයේ ය. වීදුරු මංජුසාවේ තිබූ වම්බටු කැබැල්ල දුටු ඔවුහු භක්තියෙන් ආලෝලනය වූවෝ ළය මත කුරුසි සටහන් කැර ගනිමින් ගීතිකා ගායනය ඇරඹූහ. ඉන්පසු ගොතන ලද ශිරස්කවලින් හිස් වසාගත් ලස්සන ගවොමින් සැරැහුණු පියකරු ක්‍රිස්තියානි යුවතියෝ සිය කෙණ්ඩාවල සහ උඩිපතුළ්වල මනරම් පැහැ විදාරණය කරමින් මගේ නෙත් සැනැහූහ. ඔවුහු වම්බටු කෑල්ල මත සටහන් වැ තිබූ ක්‍රිස්තුන්ගේ කුරුසයේ හාස්කම දැක ධර්ම සංවේගයට පත් වූහ.

නාගරිකයන් අතර මේ හේතුවෙන් කලහ පැන නැංගේ ය. එහි ඇත්තේ ‘ ඕම් ය’යි හින්දුන් කියනවිට ‘අල්ලා ය’යි මුස්ලිම්හු කිහ. ‘ඔය දෙකම නොවේ. එහි ඇත්තේ කුරුසය’යි එවිට ක්‍රිස්තියානිහු කීහ. මේ නිසා උද්ගත වූ ආරාවුල් ගල් ගසා ගන්නා, පිහියෙන් ඇන ගන්නා තරමට දුර දිග ගිය අතර ඇතැම් ඒවා මාරාන්තික වූහ. සාන්තපුර් හි හින්දුන් දෙදෙනකු ද මිස්ර් මොහොල්ලාවේ මුස්ලිම්මු දෙදෙනෙක් ද මරා දමන ලද්දෝ ය. නගර මධ්‍යයේ මහ දවාලේ ක්‍රිස්තියානි මිෂනාරියකු ඝාතනය විය. ඇඳිරි නීතිය පනවන ලද්දේ ය.

මා සිටින්නේ අනතුරුදායක අඩියකය ය යන්න එවිට මට වැටහිණි. මා අත්අඩංගුවට ගන්නට ඉඩ ඇති බව මට පෙනී ගියේ ය. පසු දින උදේ ඒ ගැන පුර්වාපේක්‍ෂා ප්‍රකට වූ අතර මම සියලූ අපරාධවලට මුල් වූ වම්බටු කැබැල්ල කානුවට විසි කොට, මා සන්තක සියල්ල පොදි ගසා ගෙන රාත්‍රිය පහන් වන්නට පෙර මෙතැනින් වහංගු වී යා යුතු බව බිරියට කිමි. එවිට වෙනත් නගරයක වෙනත් ව්‍යාපාරික කටයුත්තක් මට ඇරැඹිය හැකි වනු ඇත.

ඉතින් එදා රාත්‍රියේ බොම්බායට යා හැකි දුම්රිය මට අල්ලා ගත හැකි වූ අතර මම එනුවර පදිංචියට ගියෙමි. වම්බටු කෑල්ලේ අනුහසින් එක්රැස් කැර ගත් මුදලින් මා ටැක්සියක් මිල දී ගත් අතර එයින් නගරය පුරා එහා මෙහා වේගයෙන් යමින් මුදල් උපයමින් මගේ යහපත් බිරින්දෑ සමඟ සන්තෝෂවත් දිවියක් ගත කරමි. මෙය අසා සිටි යහපත් මිතුරනි, දැන් මා මේ සූදානම් වන්නේ මේ කතාව අවසන් කරන්නට ය.

මේ කතාව කියා අවසන් වීමෙන් පසු මගේ වීදුරුවේ වු අවසන් වඩිය ද එක හුස්මට ගිල දැමීමි. එවිට වීදුරුව ඔසොවන්නට පෙර තිබුණු තැන ශේෂ වී ඇති තෙත් සළකුණ මගේ නෙත ගැටිණි. ‘බලන්න මොහමද්බායි, ’ මම මගේ සහායගාමි ටැක්සි රියැදුරුට එය පෙන්විමි. ‘ඒක මොනවාගේ ද පේන්නේ? ඕම් ? අල්ලා ?’

මොහමද්බායි වහා සළකුණ දෙස නෙත් යෙමී ය. අනතුරුව හේ ප්‍රබෝධවත් ලෙසින් මගේ පිටට තට්ටු කළේ ය.

සහෝදරයා අමතක කරන්නෙපා මේ බොම්බේ බව. මේහේ අපට ඕං නෑ. අල්ලා ම්හ්. කුරුසෙත් එහෙමයි. රුපියල් විතරයි. ඔව් රුපියල් විතරයි. ඒව තමා අපව ඇදං යන්නෙ. මුළු ලෝකෙම ඇදං යන්නේ. දෙවියන්වත් ඇදං යන්නෙ.’

එහි තැනට කිසි අදාළකමක් නොමැති සදොස් දැයක් ලියැවී තිබුණාසේ, ඔහු එක් වරක් අත්ල ඒ හරහා ගෙන ගොස් මකා දැමී ය. ඉන්පසු හේ පිටව යමු’ සන් කරමින් මගේ පිටට තට්ටු කොට පෙරමුණ ගත්තේ ය.

[Badra Kamaladasa]

ලස්සන කතාවක්. 

ඉන්ද්‍රක එකේ  post වලට facebook වගේ like, unlike හෝ angry දාන්න විදියක් හොයලා දෙනවද ? (සමහර ඒවා දැක්කම නම් මල පනිනවා !)

--

[Nissanka Rajapaksa]

Online educational program වල එකම දේ කොච්චරක් නම් කියල දුන්නත් තේරෙන්නෙම නැති බුවාලත් එහෙන් මෙහෙන් ඉන්නවලුනෙ. එහෙම එවුන්ට කනේපාරක් ගහන්න පුලුවන් ගැජට් එකක් (මොනිටරේට අමුණන්න පුලුවන් විදියට)  හදන්න පොරක් ට්‍රයි කරනව කියල පහුගිය දා නිවුස් එකක් දැක්ක.

අපටත් ඕන කරල තියෙන්නෙ එහෙම එකක්!

[Wijesiri Malasinghe]

හරිම ලස්සන කතාවක් . රුසියානු උපහාසාත්මක කතාවලටත් එහා ගිය තරම්.

Best Regards!

Wijesiri Malasinghe

+94 77 741 4277

[Nissanka Rajapaksa]

කළු සුද්දා (කෙටි කතාව)

- කුෂ්වාන්ත් සිං 

(කුෂ්වාන්ත් සිං 1915 - 2014 දැනට පාකිස්‌තානයට අයත් හදාලි නම් ගම්මානයේදී උපත ලැබීය. දිල්ලි හා ලාහෝර් විශ්වවිද්‍යාලවල ශිල්ප හැදැරූ හෙතෙම ඉනික්‌බිති එංගලන්තයට ගොස්‌ නීතිය හැදැරීය. ඔහුගේ පළමු නිර්මාණය Mark of
Vishnu ඇතුළු කෙටිකතා ග්‍රන්ථය 1950 දී ප්‍රකාශයට පත් විය. ඉනික්‌බිති Train to
Pakistan, Delhi, I shall not Hear the Nightingale වැනි ජනප්‍රිය නවකතාද කෙටිකතා රාශියක්‌ ද ලියා තැබීය. පුවත්පත් කලාව, විචාරය වැනි අංශයන්හි මෙන්ම හෙතෙම දේශපාලනයෙහිද ඉදිරියෙන් සිටි දඩබ්බරයෙකි. ඔහු රාජ්‍ය සභා නියෝජිතයෙක්‌ ද විය.

කලාකරුවකුට පිරිනැමෙන ඉහළම සම්මානය වන 'පද්ම භූෂණ' සම්මානයෙන් පිදුම් ලද කුෂ්වාන්ත් සිං ඉන්දිරා රජය විසින් රන් දෙවොල වෙත එල්ල කරන ලද හමුදා ප්‍රහාරයට විරෝධය පාමින් නම්බු පිටින් ඒ සම්මානය ආපසු බාර දුන්නේය.)


දුම්රිය ස්‌ථානයේ පළමු පංතියේ මහත්වරුන්ගේ විවේකාගාරයෙහි වූ කැඩපතින් ශ්‍රීමත් මෝහන් ලාල් තම රුව ඔජ වඩවමින් සිටියේය. ආයෙ කතා දෙකක්‌ නැත. මේ කැඩපතත් පැහැදිලිවම මේඩ් ඉන් ඉන්ඩියා ය. එහි කණපිට රසදිය තට්‌ටුව තැනින් තැන ගැලැවී ගොස්‌ ඇති අයුරුත්, එහි මතුපිට ආලෝක විනිවිදක වීදුරුව හරහා දිග ඉරි විහිද ගොස්‌ ඇති අයුරුත් දුටු ශ්‍රීමත් මෝහන් ලාල් කැඩපත කෙරෙහි උපන් කුලුණු ගුණයෙන් යුතුව ඔලොක්‌කු පාන්නට විය.

"උඹේ කියල ආයෙ වෙනසක්‌ දැකගන්න පුළුවන් වේවිය? මේ රටේ අනික්‌ හැම දේ වගේම උඹත් ඒ මල්ලෙම තමයි. අදක්‍ෂයි, අසමර්ථයි, අජූවයි, හොන්දු මාන්දුයි," ඔහු මිමිණීය.

"මේඩ් ඉන් ඉන්ඩියා" වුවත් කැඩපතද බකන්නිලාගෙන ඒ ඔලොක්‌කුව විඳදරා හිටියේ නැත. කැඩපත ශ්‍රීමත් මෝහන් ලාල්ට පෙරළා සිනාසුණේය.

"තමුන්නැහැගෙ කතාවෙත් ඇබින්දක නිරවද්‍යතාවක්‌ තියෙනව තමයි, නාකි පැංචෝ, කීර්තිමත්, ක්‍රියාශූර - එච්චරක්‌යෑ, කඩවසම් බවත් කියන්න පුළුවන්නෙ. නියමෙට කප්පාදු කළ උඩු රැවුල, ඇඳුම් කට්‌ටලේ සැවිලේ රෝවලින් (කබා කෝට්‌ නිර්මාණය පිළිබඳ පතල කීර්තියක්‌ ලත් සන්නාලින් වෙසෙන ලන්ඩනයේ පිහිටි වීදියකි.) මහපු එකක්‌ බවයි පෙනෙන්නෙ. බොත්තම් කාසෙ කානේෂන් මලකුත් හිනැහෙන්නෙ, ඕඩිකෝලෝන් පුසුමේ බැරුවා, විලවුන් සුවඳ පුස්‌ඹ සබන් ඇඟ ගා ලා· ඔව්, නාකි පැංචෝ, තමුන්නැහැගෙ කතාවෙ ඇබින්දක නිරවද්‍යතාවයක්‌ නැත්තෙත් නෑ.

ශ්‍රීමත් මෝහන් ලාල් පපුව පෙරට දැමීය. කීප විටක්‌ම තම බිලියොල් ටයි පටිය (ඔක්‌ස්‌පර්ඩ් කොලීජි නිල නාමය) සුමට කර ගත්තේය. කැඩපතට අත වනා සමු දුන්නේය.

අත් ඔරලෝසුව විමසා බැලූ හෙතෙම දඩිබිඩි ම-ජානයකට තව කලවේලා ඇති බවට තීරණය කළේය.

"කවුරුවත් ඇතුළෙ ඉන්නවද?"

සුදු පැහැ නිල ඇඳුමින් යුත් ආවතේවකාරයෙක්‌ කම්බි දැල් දොර අස්‌සෙන් හිස ඔබා ඇසුවේය.

"එක උගුරකට සෑහෙන පමණට..."යි ඇණවුම් කළ ශ්‍රීමත් මෝහන් විශාල වේවැල් සෝපා පුටුවක ගිලී සිතිවිල්ලක්‌ සමග හුරතල් වන්නට විය. විවේකාගාරයෙන් පිටත බිත්තිය දිගට සර් මෝහන් ලාල්ගේ බඩුමුට්‌ටු කලමනා ටික පෙළගස්‌වා තිබිණි. දුඹුරු පාටට කොරපොතු ගැසුණු කුඩා ට්‍රන්ක පෙට්‌ටියක්‌ මත වාඩිගත් මෝහන් ලාල් මැතිනිය, ලෙච්මී දැහැත් විටක්‌ සපමින් පුවත්පතකින් පවන්සලා ගනිමින් සිටියාය. එතුමිය වනාහි හතළිහේ මැද භාගයෙහි පසුවූ මිටි තර කාන්තා රත්නයකි. ඇය රක්‌තවර්ණ බෝඩරයෙන් යුත් කිළිටි වී ගිය සුදු පැහැ සාරියක්‌ හැඳ සිටියාය. ඇගේ එක්‌ නාස්‌ පුඩුවක දියමන්ති නාසිකාභරණයක්‌ දිස්‌න දෙමින් තිබිණි. ඇගේ මැණික්‌කටුවල රන් වළලු කීපයක්‌ නැලැවි නැලැවී තිබිණි. ඇය ආවතේවකරුවා සමග කදේ වැටී සිටියේ ශ්‍රීමත් මෝහන් ලාල් විසින් ඔහු ඇතුළට කැඳවා ගන්නා තුරු පමණි. ඔහු එතැනින් පිටව ගිය සැණින් ඇය එතැනින් ඇදී ගිය දුම්රිය කුලීකරුවෙකුට හඬගෑවාය.

"බවලතුන්ගෙ කෝච්ච් පෙට්‌ටි නවත්තන්නෙ කොයි හරියෙද?" 

"හරියටම පදික වේදිකාවෙ කෙළවරේ..."

තම තලප්පාව කුෂනයක්‌ ලෙසට තලා සකස්‌ කැරගත් කුලීකාරයා වානේ ට්‍රන්ක පෙට්‌ටිය හිසට ගෙන පදික වේදිකාව පහළට ඇදී යන්නට විය. තම පිත්තල කෑම පෙට්‌ටිය ඔසවා අතට ගත් ලාල් මැතිණිය ඔහු පසුපසින් ඇදෙන්නට වූවාය. ඒ යන අතරමගදී පෙට්‌ටි කඩකාරයා ළඟ මඳක්‌ නතර වූ ඇය තම රිදී පැහැ දැහැත් විට මංජුසාවට අවශ්‍ය අඩු වැඩිය සම්පූර්ණ කර ගත්තාය. කුලීකාරයා විසින් බිමින් තබන ලද වානේ ට්‍රන්ක පෙට්‌ටිය උඩ වාඩිගත් ඇය පාලුව යන්නටත් එක්‌ක ඔහු කතාවට අල්ලා ගත්තාය.

"මේ පාරෙ කෝච්චිවල හුඟක්‌ සෙනගද, මලයා?"

"මේ දවස්‌වල හැම කෝච්චියකම කට කපලා. ඒත් ඉතින් මේ ඇත්තිට බවලතුන්ගෙ පෙට්‌ටියෙ ඉඩක්‌ නොලැබෙන එකක්‌ නෑ..." 

"එහෙනම් ඉතින් මට කෑම ටික සප්පායම් වෙන කරදරයක්‌ ඉවසන්ට වේවි වගේ..."

පිත්තල කෑම බඳුන විවර කළ ලාල් මැතිණිය තදබද කොට එබූ චපාති පොදියක්‌ හා අඹ අච්චාරුවක්‌ එළියට ගත්තාය. ඇය සප්පායම් වන අතරේ ඇය ඉදිරිපිටින් ඇනබා ගත් කුලීකාරයා ඇඟිල්ලෙන් බොරලු පොළොවේ ඉරි අඳින්නට විය.

"මේ ඇත්ති තනියමද ගමනෙ යෙදෙන්නෙ?"

"නෑ මගේ මහත්තයත් එක්‌ක තමයි, මලයා. එයා විවේකාගාරේ, එයා ගමන් කරන්නෙ පළමු පන්තියෙනෙ. එයා අබ්බගාත් මහත්තයෙක්‌ වාගෙම ඇමැති කෙනකුත් වෙනවනෙ. ඉතින් කෝච්චියෙදි ලොකු ලොකු නිලධාරි මහත්තුරු ඉංගිරිස්‌කාරයො එහෙම මුණගැහෙනවනෙ. මං ඇවිල්ල මේ නිකම්ම නිකං ගොඩේ අම්මණ්‌ඩියක්‌ නෙ, මට ඔය ඒ ගොල්ල යේස්‌ බේස්‌ ගාන ඒව තේරෙන්නෙත් නෑ. ඒ ගොල්ලන්ගෙ චාලිත්තර තේරෙන්නෙත් නෑ. ඒක හින්ද මට ඔය සාමාන්‍ය බවලතුන්ගෙ කෝච්චි පෙට්‌ටිය සැපයි..."

ලෙච්මී කතාබහට එක්‌වූයේ ඉමහත් සංතෝෂයකිනි. කෙටි සංවාදයකට වුවත් ඇය දැඩි රුචියක්‌ දැක්‌වූයේ නිවසේදී ද ඇයට කතා බහ කරන්නට කිසිවෙක්‌ නොවූ බැවිනි. ඇගේ සැමියාට කිසිදාක ඇය වෙනුවෙන් වැය කරන්නට කාලයක්‌ නොවිණි. ඔහු බිම් මාලයේ වාසය කළ අතර ඇය ඉහළ මාලයේ කුටියක සිර වී සිටියාය. ඇගේ නූගත් දිළිඳු ඥති මිත්‍රාදීන් තම බංගලාවේ ඔබ මොබ හක්‌කලන් කරනු ඔහු නොඉවසීය, එහෙයින් ඔවුහු කලාතුරකින්වත් එහි නොආවෝය. ඉඳහිට දවසක රාත්‍රියේ ඔහු ඈ වෙත පැමිණෙයි. ඒ මිනිත්තු කීපයකට පමණි. එහිදී සුද්දාගේ බස මුසු හින්දුස්‌තානියෙන් ඇයට අණ කරන ඔහුට ඈ අවනත වන්නීය. මේ නිශාචර ආවෝ ගියෝ සංවාසයෙන් ඔවුන් දෙදෙනාටම ඉතිරි වූ ඵලයක්‌ නම් නැත්තේය.

යකඩ සංඥ හස්‌තය පහත වැටුණේය. හඬ තලන්නට වූ සීනුවෙන් සංනිවේදනය වූයේ දුම්රිය ළඟාවන බවය. ලාල් මැතිනිය හනි හනික සප්පායම කම්මුතු කළාය. ඇය නැගිට සිටියේ අඹ ඇටයක්‌ ඉවත විසිකිරීමේ ලෝභයෙන් එහි අවසන් ඇඹුල් බින්දුවත් සුප්පමිනි. අත කට බුඩු බුඩු ගා සෝදා පවිත්‍ර කර ගන්නට පොදු කරාමය වෙත යන අතරේ ඇය දිගට දිග රාමතෙල් පාරක්‌ පිටකළාය. ඉනික්‌බිති තම සාරි පොටින්ම අත කට පිසදාගත් ඇය දිගටම රාම තෙල් අරිමින් ආපසු වානේ ට්‍රන්ක පෙට්‌ටිය වෙත ගියේ ලුණු ඇඹුල් සහිත අහර වේලක්‌ සපයා දීම වෙනුවෙන් දෙවියන්ට පිං දෙමිනි. 

කෝච්චිය දුම් ගොබයක්‌ වැමෑරීය. කෝච්චියේ පශ්චාත් භාගයෙහි කෙළවර වූ නියාමක මැදිරිය යාබද හිස්‌ මැද පන්ති කාන්තා මැදිරියකට මුහුණලා ලෙච්මී තැග්ගැහෙනු දැකිය හැකි විය. දුම්රියේ අනෙක්‌ හැම මැදිරියක්‌ම මගීන්ගෙන් පිරී ගොසිනි. සිය ස්‌ථුල තරබාරු ශරීර කූඩුව මැදිරි දොර තුළින් ඇතුළට රිංගවා ගත් ඇය ජනෙල් කවුළුවක්‌ අසල අසුනක වාඩි ගත්තාය. සාරි ගැටය උනා ඉන් ඇනා දෙකකුත් තව සිල්ලර කාසි කීපයකුත් ගත් ඇය කුලීකාරයා නිදහස්‌ කොට හැරියාය. ඊළඟට එක හිත් දරාගෙන බුලත් කොක්‌කනය දිගහැරගත් ඇය බුලත් කොළ දෙකකම රතු හා සුදු හුණු තවරා කරුංකා ගෙඩි කීපයක්‌ පෙති ගසා කරදමුංගු ද එක්‌කොට ගත්තාය. ඒ පොදිය මුව තුළට ඔබා ගත් විට ඇගේ දෙකොපොල් ඉලිප්පී පෙනෙන්නට විය. නිකට මත දෙඅත්ල රුවා ගත් ඇය සැහැල්ලු බැල්මෙන් යුතුව බලා සිටින්නට වූයේ වේදිකාවේ පොදිකන මගීන් දෙසය.

යකඩ යකාගේ ආගමනය ශ්‍රීමත් මෝහන් ලාල්ගේ චිත්ත ඒකාග්‍රතාවයට කිසිදු බලපෑමක්‌ එල්ල නොකෙළේය. ඔහු තම විස්‌කි බඳුන තොල ගාමින්ම ආවතේවකරුවාට අණකළේ තම බඩුමුට්‌ටු පළමු පන්තියේ මැදිරියකට පටවන විට තමාට දන්වන ලෙසිනි. තක්‌කු මුක්‌කුව තදියම, ගිනි පුග්ගාය කෙනෙක්‌ චාරයක්‌ නැතිව හැදී වැඩුණු බව කියාපාන පෙරනිමිතිය. සර් මෝහන් වැදගැම්මකට අනුව හැදී වැඩී ඇතුවාය. ඔහුට හැම දෙයක්‌ම "අංග පුලාවක්‌" ඇතිව පිළිවෙළකින් තිබිය යුතුය. විදේශගතව සිටි පස්‌ අවුරුද්ද ඇතුළත ඔහු ඉහළ පැලැන්තියේ ඇවතුම් පැවතුම් හා ආකල්ප ද උකහාගෙන ඇත්තේය. ඔහු තම මාතෘ භාෂාව වූ හින්දුස්‌ථානිය කතාකළේ නම් ඒ කලාතුරකිනි. එසේ කතාකරන අවස්‌ථාවක පවා එය ඉංගිරිසි ඌරුවට බර වී තිබිණි. ඉතා අත්‍යවශ්‍ය වචන පමණකි කතා කළේ. එමෙන්ම ඒවා මනාව ඉංගිරිසිකරණය වූ ඒවාද විය. එහෙත් ඔහු තම ඉංගිරිසිය ගැන උදම් විය. ඒවා ඔක්‌ස්‌පර්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලයේ ප්‍රමිතියට කිසි ලෙසකින් අඩු නොවීය. ඔහු සංවාදයට ප්‍රිය කළේය, මනාව තෙම්පරාදු වූ ඉංගිරිසිකාරයෙකු ලෙස පොත්පත්, දේශපාලනය, සාහිත්‍යය හා මිනිසුන් වැනි ඕනෑම මාතෘකාවක්‌ පිළිබඳව කතා කළ හැකි විය. ඔහු නියම ඉංගිරිසිකාරයකු ලෙස කතාකරන බව ඉංගිරිසිකාරයාගේම කටින් ඔහු කොතෙකුත් අසා ඇත්ද?

තමාට තනිවම ගමනේ යෙදෙන්නට වේදැයි ශ්‍රීමත් මෝහන් ලාල් දෙගිඩියාවට පත් විය. මේ ඉසව්ව ස්‌ථිර හමුදා අඩවියක්‌ බැවින් දුම්රියේ ඉංගි්‍රසිකාර නිලධාරීන් ඉන්නට බැරි නැත. උෙද්‍යාaගිමත් සංලාපයකට ගොනු වීමේ රතියෙන් ඔහුගේ හදවත උණුසුම් වන්නට විය. ඔහු බොහෝ ඉන්දියානුවන් මෙන් සුද්දන්ට "පැනලා දෙන" ජාතියේ අයෙක්‌ නෙවේ. එමෙන්ම ඔහු කෑ කොස්‌සන් ගහන, ඇට්‌ටර, කලහකාරී අයෙක්‌ ද නොවේ. ඔහු තම කරුණු කාරණා ගලපා ගත්තේ අධිගෘහිත යථාර්ථවාදී රීතියකිනි.

ජනේලය අසල වූ මුල්ලක්‌ වෙත ඇදුණු හෙතෙම .ඔයෑ ඔසපැs. පුවත්පතේ කොපියක්‌ අතට ගත්තේය. ඔහු හරස්‌ පද ප්‍රහේළිකාව පුරවන අතර පුවත්පත නවා ගත්තේ එහි නම කාටත් පැහැදිලිව ප්‍රදර්ශනය වන අයුරිනි. ඔයෑ ඔසපැs නම නිතරම කාගේත් අවධානයට ලක්‌වෙයි. ඔහු 'මං කියවලා ඉවරයි' යන්න සංඥ කරමින් පුවත්පත පසෙකින් තබද්දී කෙනෙක්‌ එය ඉල්ලා ගන්නට පෙළඹෙයි. ඇතැම් විට කෙනෙක්‌ ඔහුගේ බිලියොල් ටයි පටිය අඳුනා ගන්නට සමත් වෙයි. එය ඔහුට ඉමහත් අභිමානයක්‌ ගෙන එන්නට හේතුවකි. ඔහු ගමන් බිමන් වලදී නිතරම එය පැළඳ සිටින්නේ එබැවිනි. එය ඔක්‌ස්‌පර්ඩ් කොලීජි, ගුරුවරු, පීඨාධිපතිවරු, පංති නායකයන්, බෝට්‌ටු තරග හා රගර් තරගවලින් පිරි සුරංගනා ලොවක සිදුවීම් දිගහරවන සුලු තිරපටක්‌ වන්නේය. ඔයෑ ඔසපැs පුවත්පතත,a බිලියොල් ටයි පටියත් තම වගකීම ඉටු නොකෙළේ නම්, සර් මෝහන් ලාල් තම ආවතේවකරුවා බණවා විස්‌කි බඳුන ඉවත් කරවයි. විස්‌කිවලට දැපනෙ නොවැටෙන ඉංගිරිසිකාරයන් කොයින්ද· ඊළඟට එළියට එන්නේ ඉංගිරිසි සිගරට්‌වලින් පිරුණු සර් මෝහන් ලාල්ගේ රත්රන් සිගරැට්‌ කොපුවයි. ඉංගිරිසි සිගරැට්‌ ඉන්දියාවෙ? ඒ කොහොමෙයි? එයාට කොහෙන්ද ඒවා ලැබුණෙ? නිච්චියටම එයාට ගාණක්‌ නෑ. ඊළඟට මෝහන් ලාල්ගේ උපහාසාත්මක හිනාව සත්තකින්ම ඔහුට නෑ තමයි. ඒත් ඔහුට තම ආදරණීය පෞරාණික ඉංග්‍රීසි සමග සංනිවේදනය වන්නට මාධ්‍යයක්‌ ලෙස ඉංග්‍රිසිකාරයා පාවිච්චි කළ හැකිද? ඒ පස්‌වසර තුළ දුඹුරු පැහැ කලිසම හා ගවොම් ද, වර්ණවත් ක්‍රීඩා ඇඳුම් ද, ටෙනිස්‌ තරග ද, ෂබබි දෙ ඤමරඑ හි (ලන්ඩනයේ නීති සංසද හතරකට අයත් ගොඩනැඟිලි) රාත්‍රි ආහාරය තදබදයෙන් යුත් පස්‌ අවුරුදු උද්දීපිත කාලයක්‌ අශීලාචාර අපිරිසිදු නූගතුන් සහිත ඉන්දියාවේ ගතකරන අවුරුදු හතළිස්‌ පහකට වඩා ඒ පස්‌ අවුරුද්ද ඉතා වටනේය.

සර් මෝහන්ගේ සිතිවිලිදාමය බිඳවැටුණේ මහත්තයාගේ බඩුබාහිරාදිය එන්ජිම ළඟම පිහිටි පළමු පන්ති මැදිරියේ ස්‌ථානගත කළ බව දැනුම්දෙන ආවතේවකරුගේ හඬිනි. සර් මෝහන් ලාල් තම මැදිරිය සොයා යන්නට වූයේ රජ ගමනිණි. ඔහුට බියක්‌ ඇති වූයේ මැදිරිය හිස්‌ව තිබෙනු දැකීමෙනි. සුසුමක්‌ හෙළුE හෙතෙම මුල්ලක වාඩිගෙන ඔසපැs පුවත්පත දිගහැර ගත්තේය. හාස්‍යජනක කාරණය නම් මේ වන විට ඔහු එය කීප වතාවක්‌ම කියවා අවසන් කොට තිබීමය.

සර් මෝහන් ජනයා පොදිකන මගී වේදිකාව දෙස හිස පහත් කරන විට ඔහුගේ මුහුණ දැල්වී ගියේ ඉඩකඩක්‌ සොයමින් සියලු දුම්රිය මැදිරිවලට හොස්‌ස පොවමින් දඩිබිඩි ගා දුවන ඉංගිරිසිකාර සොල්දාදුවන් දෙදෙනකු දුටු විටදීය. ඔවුන්ගේ පිට දිගට තම කලප්පන්න පිරි ඔලගු එල්ලී තිබිණි. ඔවුහු ඉමහත් නොඉවසිල්ලෙන් පසුවන බවකි. ඔවුන් ලැයිස්‌තුගත වී තිබුණේ දෙවන පන්තියේ ගමන් කිරීමට වුවත් ඔවුන් තමා ළඟට කැඳවාගත යුතු යෑයි සර් මෝහන් ලාල් තීරණය කළේය. තමා ඒ පිළිබඳව නියාමකවරයා සමග කතා කළ යුතුය.

ඊට පෙර අවසාන මැදිරිය ළඟට පැමිණි සොල්දාදුවෙක්‌ ජනෙල් කව්ළුවෙන් හිස ඔබා බැලීය. මැදිරිය සිසාරා බලන ඔහුට හිස්‌ව තිබෙන නිදන යහන් දැකගන්නට ලැබිණි.

"අරේ, බිල්," ඔහු කෑගැසීය, "එකෙක්‌ ඉන්නවානෙ..."

ඔහුගේ සගයා ද එහි පැමිණ ඇතුළ බැලූ කල්හි සර් මෝහාන් දැකගන්නට ලැබිණි.

"ඔය කල්ලා එළියට ඇද දාපන්..." ඔහු තම සගයාට කොඳුළේය. 

ඔවුහු දොර ඇරියෝය. බාගෙට හිනාවේගන බාගෙට විරෝධය පාමින් සිටි සර් මෝහන් ලාල් දෙසට හැරුණේය.

"බැහැපිය·" බිල් ගුගුළේය.

"ගොඩෙයා බැහැපිය. ආමි, පේන්නෙ නැද්ද?" ජිම් කෑගෑවේ තම කාකි නිල ඇඳුම දක්‌වමිනි.

"එකයි, දෙකයි, තුනයි බැහැපාන්·"

"මා කියන්නෙ මා කියන්නෙ සහතිකවම..." සර් මෝහන් තම ඔක්‌ස්‌පර්ඩ් උච්චාරණ විධිය උපයෝගී කොට ගනිමින් ගොත ගසන්නට විය. සොල්දාදුවෝ ඇස්‌ ගෙඩි එළියට පන්නාගෙන නිහඬ වූවෝය. 

ඇත්තටම එය ශබ්ද වන අයුරින් නම් ඉංගි්‍රසි වගේ තමයි, එහෙත් ඔවුන්ගේ වෙරිමත් කන් විශ්වාස කරනවාට වඩා ඔවුන්ට එය පැහැදිලිය. එන්ජිම නළාව හැඩවූ කල්හි නියාමකයා තම කොළ පැහැ කොඩිය වැනුවේය.

ඔවුහු පළමුව ඔහුගේ සූට්‌කේසය වේදිකාව මතට විසි කළෝය. ඊළඟට ඔහුගේ උණුසුම් බෝතලය, නිදන යහන් කට්‌ටලය, බ්‍රිෆ් කේසය. සර් මෝහන් කෝපයෙන් පිපිරෙන්නට විය.

"අඥනයො... අඥනයො..." කෝපයෙන් ගොරහැඩි වූ කටහඬින් ඔහු කෑගසන්නට විය. "මං උඹලා අරෙස්‌ට්‌ කරනවා, ගාඩ්... ගාඩ්..." බිල් සහ ජිම් යළිත් ගැස්‌සී සිටියෝය. එය ඉංග්‍රීසි වගේ නම් තමයි, එහෙත් එය තමන් දන්නා රැජිනගේ ඉංගිරිසියටත් එහා ගිය එකකි.

"උඹේ උලව් කුණු කට වහගනින්·" යි කියමින් ජිම් සර් මෝහන් ලාල් තල්ලු කොට දැමුවේය. ශ්‍රීමතාණෝ මුණින් අතට ඇද වැටුණෝය.

එන්ජිම තවත් කෙටි නලා හඬක්‌ නිකුත් කළෙන් දුම්රිය ඉදිරියට ඇදෙන්නට විය. සර් මෝහන් ලාල්ගේ ගාත් සතර ග්‍රහණයට ගත් සොල්දාදුවෝ ඔහු ඔසවා සිමෙන්ති කොට්‌ටයක්‌ සේ දෙපාරක්‌ පද්දා දුම්රියෙන් එළියට වීසි කළෝය. ඔහු පිටිපසට රෝල් වී ගොස්‌ යහන් ඇතිරිලි කට්‌ටලයේ පැටලී සූට්‌කේසය මත පතිත විය.

"තුන් ඈවරායි·"

සර් මෝහන්ගේ දෙපා පොළොවට ඇලී ගොසිනි. ඔහුට කතාකර ගත නොහැකි විය. ඔහු කෙමෙන් වැඩිවන රිද්මයකට අනුව තමා පසුකොට යන දුම්රියේ ආලෝකවත් කවුළු දෙස ඔරවාගෙන බලා සිටින්නට විය. රතු එළියක්‌ ද සමග දුම්රියේ වල්ගා කෙළවර දැකගන්නට ලැබිණ. එහි විවෘත එළිපත්තේ කොඩි කීපයක්‌ අතින් ගත් නියාමකවරයා විමසිල්ලෙන් පසුවිය.

මැද පන්ති කාන්තා මැදිරියෙහි ලෙච්මීගේ තරබාරු කෝමල සිරුර ඔහුට දැකගන්නට ලැබිණි ද මන්දා ඇගේ දියමන්ති නාසිකාභරණය දුම්රිය ස්‌ථානයේ විදුලි එළි හා තරගෙට දිස්‌න දෙන්නට විය. ඇය පුල පුලා බලා සිටියේ කෝච්චිය දුම්රිය ස්‌ථානයෙන් පියමං වන තුරු ය. ඒ අන් කිසිවක්‌ නිසා නොවේ. තම කට පුරා පිරී තිබෙන බුලත් කෙළ දහරාව බුරූස්‌ ගා පිටතට විද මුඛය නිදහස්‌ කැර ගැනීමටය. දුම්රිය මගී වේදිකාවේ ආලෝකවත් පෙදෙස පසුකරනවාත් සමගම සර් මෝහන් ලාල් ආර්යාව සිත පුරා කෙළ තැම්බක්‌ විදාහලේ වක්‌ වූ ඊගහක්‌ මෙන් ඒ අඳුරු ගුලිය රක්‌තවර්ණයට හරවමිනි.

* පරිවර්තනය - කලාභූෂණ ගුණතිලක මැටියගනේ

http://www.divaina.com/2014/01/19/nimna04.html

[Nissanka Rajapaksa]

තැපැල් මහත්තයා කෙටි කතාව

(මෙය රබින්ද්‍රනාත් ඨාකූර්තුමා විසින් රචිත The Post Master නම් වූ කෙටි කතාවේ සිංහල පරිවර්තනයයි. මනුෂ්‍යත්වයට නිගා දෙන බලවේග වල රළු බව නිරාවරණය කර දැක්‌වීම ඨාකූර්තුමාගේ සමස්‌ත කෙටි කතාවල මුඛ්‍ය ලක්‍ෂණයයි. මෙම කෙටිකතාව ඊට කදිම නිදසුනකි.

තැපැල් මහත්තයා කෙටි චිත්‍රපටිය

මෙම විශිෂ්ට ගණයේ කෙටි කතාව ඉන්දීය මහා සිනමාකරු සත්‍යර්ත් රායී  (1921-1992) විසින් වර්ෂ 1960 දී කෙටි චිත්‍රපටියක්‌ වශයෙන් නිර්මානය කරන ලදී. මෙහි තැපැල් මහත්තයාගේ භූමිකාව බෙංගාලි නළු අනිල් චැටර් විසින් පණ පොවන ලද අතර රාතන් දැරියගේ චරිතය බෙංගාලි ළමා නිළි චන්දනා බැනර්  විසින් පණ පොවන ලදී. කෙටි කතාවේ ගුණ සුවඳ එලෙසම සිනමා රූපීව ආරක්‍ෂා කර ගත් මෙම කෙටි චිත්‍රපටිය අන්තර් ජාතික සිනමා උළෙලවල් කිහිපයක්‌ම නියෝජනය කරමින් සම්මානයට පාත්‍ර විය. එපමණක්‌ ද නොව මෙම කෙටි චිත්‍රපටිය දෙස්‌-විදෙස්‌ සිනමා ප්‍රේක්‌ෂකයන්ගේ මෙන්ම විචාරකයන්ගේ ද නොමඳ පැසසුමට ලක්‌ විය. ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් රචිත මෙම කෙටි කතාව විශේෂයෙන්ම මවිසින් තෝරා ගෙන සිංහල භාෂාවට පරිවර්තනය කරන ලද්දේ. මෙම කෙටි කතාව බොහෝ වතාවක්‌ කියවා විඳි සාහිත්‍යය රසාස්‌වාදයත් මා එංගලන්තයේදී මෙම කෙටි චිත්‍රපටිය නරඹා විඳි සිනමා රසාස්‌වාදයත් නිසාය. -පරිවර්තක.)

එය වූ කලී පිටිසර උල්පූර් ගම්මානයයි. මෙහි පිහිටි කුඩා තැපැල් කන්තෝරුවට මෑතකදී තේරී පත්ව පැමිණි තැපැල් මහත්තයා පැමිණීයේ කල්කටා නගරයේ සිටය. තමා උපන් නගරය හැරදා මේසා දුර බැහැර ප්‍රදේශයකට පැමිණි ඔහු නුහුරු නුපුරුදු පරිසරයක හිඳ තම දෛනික රාජකාරියේ නියැලුණේය.

තම පාළුව මකා ගැනීමේ අටියෙන් ඇතැම් වේලාවන්හි දී කවි රචනා කිරීමෙහි නියෑළුණු ඔහු අරුණෝදයත් සම`ගම කෙමින් මෝරන්නට පටන් ගන්නා ලාහිරු රැස්‌ කෙඳි, නිල්වන් වළාකුළු හා වෛවර්ණ සළුපිළියෙන් සැරසුණු අවට වණ ගහණයේ තුරුලතා යනාදියෙන් කුල්මත් වූයේය.

තැපැල් මහත්තයාට මාසිකව ලැබුණේ යාන්තමින් තම ජීවිතය ගැට ගසා ගත හැකි වූ සුළු වැටුපකි. එහෙත් එවන් වූ සුළු වැටුපකින් දැන් ඔහුටත් ඔහුගේ තනි නොතනියට ළ`ග සිටින මෙලොව කාත් කව්රුවත් නැති අසරණ දැරියටත් ජීවත් වීමට සිදුව ඇත. 

මළ හිරු බැස ගියේය. දීර්ඝ සන්ධ්‍යා කාලය කෙමින් ගෙවී ගොස්‌ රාත්‍රිය ඇරඹුණේය. එතෙක්‌ නිවහන තුළ පැවති නිහඬතාවය බිද දමමින් තැපැල් මහත්තයා දැරියට කතා කළේය.

''ඇයි මහත්තයා ? '' යැයි කියමින් දැරිය මුළුතැන්ගෙයි සිට දිව ආවාය.

''මොකද කරන්නේ ? ''

''මම බත් උයන්ට ලැහැත්ති වෙනවා ''

''රාතන් .... ඊට ඉස්‌සර වෙලා චිමිනි ලාම්පුව පත්තු කළොත් හොඳයි නේ ද? ''

ඒ සම`ගම දැරිය තම කාර්යය ඉටු කළාය. දුම් පයිප්පය උරමින් ඇඳි පුටුවෙහි හරිබර ගැසි හිඳගත් තැපැල් මහත්තයා වෙනදා මෙන් අදත් දැරිය සම`ග සතුටු සාමිචියට මුල පිරුවේය.

''රාතන් ... උඹට අම්මා මතක ද?" 

මෙය දෙනෙතට කදුළු න`ගන කතාවකට මුල පිරීමකි. දැරියගේ මතකය තමාගේ ළදරු සංදිය තෙක්‌ ඇඳි ගියාය. තම පියා තමාට බෙහෙවින් ආදරය කළ බව ඇයහොඳින් දනී. එහෙත් දැන් ඒ පිළිබඳව වැඩි විස්‌තරයක්‌ ඇයට හරිහැටි මතක නැත. එනමුත් ඇයට මතක තිබෙන්නේ තම පියා සන්ධ්‍යා කාලයෙහි දෛනික රාජකාරිය නිමා කොට නිවහනට පැමිණෙන අයුරු පමණි. 

තැපැල් මහත්තයාගේ දෙපා මුල හිඳගත් ඇය තමාට මතක තිබෙන අතීතය ආවර්ජනය කරන්නට පටන් ගත්තාය. ඇයට සිටියේ එකම සොහොයුරෙකි. එහෙත් ඒ ගැන දැන් ඇය කිසිවක්‌ නොදත්තාය. එහෙත් තම සොහොයුරා සම`ගින් ළදරු සංදියේ දී නිවහන අසලින් ගලා ගිය දිය පාරෙහි මාළු සොයමින් පෑ ද`ගකම් නම් ඉඳහිට ඇයගේ මතකයට නැගේ.

දැරිය රාත්‍රී ආහාරය පිළියෙල කරන අතරතුර දී මුළුතැන්ගෙට පැමිණි තැපැල් මහත්තයාට තම මව සහ සොහොයුරිය ගැන ආවර්ජණය වූ කළ ඔහුගේ හදවත දරාගත නොහැකි වූ වේදනාවකින් පිරී යයි. දැන් මෙලොව තමාගේ දුකෙහි දි සැපෙහි දී තමා ළ`ග යම් කෙනෙක්‌ වේද? ඒ මේ කුඩා දැරිය පමණි.

මේ අතරතුරේදී දැරිය තැපැල් මහත්තයාගේ පවුලේ ආගිය තොරතුරු විමසන්නීය. මෙය ඇයට මහත් සතුටක්‌ ගෙන දෙන්නකි.

ගොම්මන් කළුවර වැටී එත්ම තණපත්වල සිහින් හඬ හුදෙකලා බවක්‌ කියා පෑවේය. අකුණු කොටන විට වලාකුළු බියෙන් කම්පනය විය. ඒවා රතු මිශ්‍ර කහ පැහැති ගිනි ජාලාවකින් ඇවිලිණි. මොහොතකින් සතර වටින් සුළං හමමින් මහවැසි ඇද හැලිණි. තැපැල් මහත්තයා දැරියට කතා කළේ ය.

''ඇයි මහත්තයා ?'' යැයි කියමින් දැරිය දිව ආවාය.

''මට හිතයි උඔට අකුරු සාස්‌තරේ කියලා දෙන්ට''

එයට පිළිතුරු ලෙස දැරිය මුවින් කිසිවක්‌ පිට නොකළ නමුදු තම හිස කසන්නට අමතක නොකළාය. පසුදා සන්ධ්‍යා කාලයෙහි සිට තැපැල් මහත්තයා දැරියට හෝඩි පොතෙහි මුල් අකුරු කීපය කියා දුන්නේය. මෙලෙස දින කීපයක්‌ ගෙවී යත්ම, දැරිය කියා දෙන සියල්ල හරි හැටි ධාරණය කර ගන්නට සමත් වූවාය. 

තවත් වැසි සමයක්‌ එලඹෙත්ම, ගහකොළ මල් වැල් නව ජීවයක්‌ ලැබුවේය. දවස පුරා නොකඩවා ඇද හැලෙන්නට වූ වැස්‌සෙන් ගං`ගා-ඇළ-දොළ පිරී ඉතිරී යන්නට විය. ගම්වැසියෝ තම දෛනික වැඩ කටයුතු පාරුවල ආධාරයෙන් කර ගත්හ. 

තවත් එක්‌ වැසි දිනයක සන්ධ්‍යාවේ දැරිය තැපැල් මහත්තයා අකුරු කියා දෙන තුරු බලා සිටියාය. එහෙත් තැපැල් මහත්තයා ඊට සූදානම් නැත. ඔහු තම ඇඳෙහි වැතිර කල්පනා කරමින් සිටියේය. මෙතුවක්‌ වේලා අකුරු කියා දෙන තුරු බලා සිටි දැරිය අවසානයේ දී කාමරය කරා පිය මැන්නාය.

මොහොතකින් සිහින් හඬකින් ඇය අමතනු ඇයට ඇසිණි. සැබවින්ම එය කෙඳිරිල්ලක්‌ සහිත සිහින් හඬකි.

''මං හිතුවා උඔ මෙලහකටත් නිදි ඇති කියලා'' යැයි කියමින් දැරිය දෙසට තැපැල් මහත්තයා තම දෙනෙත් හෙළීය.

''රාතන්... අද මට ටිකක්‌ සනීප මදි'' දැන් ඔහුට කෙනෙකුගේ උපකාරය අත්‍යාවශ්‍ය වන වේලාවයි. ගැහැණු අතකින් තම නළල අතගා ගැනීමට හැකි වේ නම්? තමාගේ වේදනාව මඳකට හෝ අමතක වන බව හෙතෙම හොඳින් දනී. එහෙත් ඉතින් ඒ සියල්ලටම ඔහු ළ`ග සිටියේ... මේ කුඩා දැරිය පමණි.

තැපැල් මහත්තයාට වැළඳී තිබුණු මැලේරියා (ඵ්ක්‌රස්‌) උණසන්නිපාතය දිනෙන් දින උත්සන්න වත්ම දැරිය ඔහුට අවශ්‍ය වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර ලබා දීමට තරම් උත්සුක වූවාය. ඇය කෑම වේල බෙහෙත් වේල ඔහුගේ ඇඳ අසලට රැගෙන විත් කවා පොවා ඉතිරි වැඩ කටයුතු නිම කළාය. මෙලෙස දින කීපයක්‌ ගෙවී යත්ම තැපැල් මහත්තයා සහ දැරිය අතර බැදුණු සෙනෙහසේ ප්‍රතිඵලයක්‌ ලෙස ඇය ඔහුට ''තාත්තා'' යැයි කියා ඇමතුවාය.

''තාත්තාට දැන් සනීප ද?'' මෙසේ ඇය ඔහුගේ අසනීපය සුවවන තුරුම ඇසුවාය. 

මාසයකට ආසන්න කාලයක්‌ ගෙවී ගියේය. ඒ අතරතුරදී තැපැල් මහත්තයා තමාගේ අයහපත් සෞඛ්‍ය තත්ත්වය හේතු කොට ගෙන මාරුවීමක්‌ ඉල්ලා තැපැල් දෙපාර්තමේන්තුව වෙත ලිපියක්‌ යැවීය.

එක්‌ දිනක්‌ තම දෛනික රාජකාරි නිමා කොට නිවහනට ගොඩ වැදුණු තැපැල් මහත්තයා දැරියට කතා කළේය. ඇය එක පිම්මෙන් මුළුතැන්ගෙයි සිට දිව ආවාය.

''ඇයි තාත්තා ? ''

''දුව... මම හෙට මෙහෙන් යනවා"

''කොහෙට ද ?''

''කල්කටාවට''

''එතකොට තාත්තා ආපහු මෙහෙ එන්නේ කවද ද ?''

''මං ආයේ කවදාවත් මෙහෙ එන්නේ නැහැ'' මෙම වදන් වැල තැපැල් මහත්තයාගේ මුවින් ගිලිහෙත්ම, දැරියගේ දෙනෙත් කඳුලින් බර වූ නමුදු ඇය එය පිටතට නොපෙනෙන්නට වග බලා ගත්තාය. ඔවුන් අතර බොහෝ වේලාවක්‌ යනතුරු දැඩි නිහඬතාවයක්‌ පැවතුණි.

ආලින්දයෙහි දැල්වුණු චිමිනි ලාම්පුවෙන් නිකුත් වූ මඳ එළිය අවට අඳුර පලවා හැරීමට සමත් නොවීය. පියස්‌සෙහි වූ සිදුරක්‌ තුළින් රූරා වැටෙන වැහි බිංදු අවට තිබුණු නිහඬතාවය වරින් වර බිඳ දැමුවේය.

මොහොතකින් දැරිය මුළුතැන්ගෙය කරා පිය නැගුවාය.තැපැල් මහත්තයාගේ රාත්‍රී ආහාරය පිළියෙල කිරීමට දැන් වේලාව පැමිණ තිබේ. එහෙත් වෙනදා මෙන් නොව අද එම කාර්යය කිරීමට ඇයගේ හදවත ඉඩ නොදේ. වචනයෙන් කියා ගත නොහැකි වේදනාවක්‌ ඇයගේ හදවත වෙලා ගෙන ඇත.

කෙසේ නමුදු දැරිය තැපැල් මහත්තයාගේ රාත්‍රී ආහාරය පිළියෙළ කර දුන්නාය. රාත්‍රී ආහාරය ගෙන නිමාවත්ම ඔහු අසලට පැමිණි ඇය මෙසේ කීවාය.

''තාත්තා... හෙට කල්කටාවට යනකොට මාවත් එක්‌කන් යනවද?''

එම ප්‍රශ්නය හමුවේ මහත් වික්‍ෂිප්තභාවයට පත් වූ තැපැල් මහත්තයා ඊට පිළිතුරු ලෙස කිසිවක්‌ නොකියා තම කාමරය වෙත පිය මැන්නේය.

එදින රාත්‍රිය පුරාම දැරිය නොනිදා තැපැල් මහත්තයාගේ මෙම හදිසි වෙන්ව යැම ගැන මහත් සේ දුක්‌ වූවාය.

පසුදා අරුණෝදයෙන්ම අවදි වූ තැපැල් මහත්තයාට තම මුහුණ කට සේදීමට අවශ්‍ය කළමණා ටික වෙනදා මෙන් ළිඳ අසළ පිළිවෙලින් තබා තිබෙන අයුරු දැකගන්නට ලැබුණි. ඒ අවස්‌ථාවේ දී දැරිය මුළුතැන්ගෙයි දොර අසළට වී බිම බලාගෙන කල්පනා කරමින් සිටියාය.

''දුව... මගේ මාරුවීම ගැන එච්චර හිතන්ට ඕනේ නැහැ. මං ගියාට පස්‌සේ මෙහෙට එන අළුත් තැපැල් මහත්තයා දුවට හොඳට සලකාවි''

''ඕනේ නැහැ... ඕනේ නැහැ... මං ගැන මීට පස්‌සේ කව්රුවත් නොබැළුවාට කමක්‌ නැහැ. මං තව ටික වැඩි දවසක්‌ මෙහෙ ඉන්න එකක්‌ නෑ''

මෙයට පිළිතුරු ලෙස කිසිවක්‌ නොපැවසූ තැපැල් මහත්තයා බිම බලාගෙන එතැනින් නික්‌ම ගියේය.

''දුව... මෙතන සල්ලි ටිකක්‌ ඇති ඒක තියාගන්ට'' ඔහු තමාගේ ගමනට අවශ්‍ය කරන මුදල් ප්‍රමාණය පමණක්‌ තමා ළ`ග තබාගෙන ඉතිරි මුදල් ඇයගේ අතෙහි තැබුවේය. දැරිය තමා තනිකර දමා නොයන්නැයි කියා තැපැල් මහත්තයාගේ දෙපාමුල වැඳ වැටී කිපවතාවකත්ම ආයාචනා කළාය.

විනාඩි කීපයක්‌ ගෙවී ගියේය. තැපැල් මහත්තයා අවසන් වරට තමාගෙන් සමුගන්නා අයුරු දැරිය නිවහන අසල තිබූ රූස්‌ස ගසකට මුවා වී බලා සිටියාය. තම කුඩය ඉහලා ගත් තැපැල් මහත්තයා තමාගේ ට්‍රන්ක පෙට්‌ටිය කෙරෙහි තබාගෙන සිටි ගම්වැසියා සම`ග ගමනට පිටත් වූයේය. මොර සූරන වැස්‌ස නොකඩවා ඇඳ හැලෙන්නට විය. ඔහුගේ හදවත දරාගත නොහැකි වේදනාවකින් පෙළෙයි.

තමාගේ මාරුවීම අවලංගු කර ගැනීමට හැකි නම් ? එය කොතරම් හොඳද යෑයි කියා ඔහුට සිතුණි. එහෙත් එයට ප්‍රමාද වූවා වැඩිය. ඔහු රැගත් පාරුව සෙමින් ග`ග මැද්දට ඇඳුණි. තමා සම`ග කල්කටා නගරයට යැමට මහත් ආසාවෙන් බලා සිටි මෙම කුඩා දැරිය ගැන ඔහුගේ හදවත හඬා වැළපෙයි. එහෙත් ඒ වෙනුවෙන් දැන් තමා කුමක්‌ කරන්න ද? ක්‍රම ක්‍රමයෙන් තැපැල් මහත්තයාගේ දෙනෙත් මානයෙන් දිස්‌වෙන උල්පූර් ගම්මානය බොඳ වී යන්නට පටන් ගත්තේය.

පරිවර්තනය
පූජ්‍ය ඇතිපොළ මංගල හිමි.

Short film in 3 parts below

(This story is covered in first two. The 3rd one is a different story)

http://www.divaina.com/2015/07/05/nimna08.html

https://m.youtube.com/watch?v=cnG9uoHuFEo

https://m.youtube.com/watch?v=K4pZmQa1Jkg

[Nissanka Rajapaksa]

සියල්ලටම හේතුවක් ඇත

(කැනේඩියානු සාහිත්‍යය ගැන අපට තිබෙන්නේ අල්ප දැනුමකි. රුසියානු ප්‍රංශ බ්‍රිතාන්‍යය වැනි ලෝක සාහිත්‍යයේ දැවැන්තයන් තරම් කැනේඩියානු සාහිත්‍යය කතා බහට ලක්‌වෙන්නේ නැත. එහෙත් කැනේඩියානු සාහිත්‍යය විශ්ව සාහිත්‍යයේ නව මානයක්‌ අපට පෙන්වමින් සිටී. මෙම කෙටිකතාවේ රචකයා වන කැනේඩියානු ජාතික Dan Ross නවකතා සිය ගණනක කතුවරයයෙක්‌ වන අතර ඔහු විසින් රචනා කරන ලද කෙටිකතා සංඛ්‍යාව පන්සියයකට වැඩිය. මේ එයින් එක්‌ කෙටිකතාවක්‌ වන Always a Motive නම් කෙටිකතාවේ පරිවර්තනයකි. 

පරිවර්තනය - සමන් කළුආරච්චි)

නිල් පැහැගත් මළානික ආලෝකය විහිදුවන වීථි පහන් කණුව යට ඔහු සුළු වේලාවක්‌ රැඳී සිටියේය. සුව නින්දෙහි පසුවන දරුවා ඉතාම පරිස්‌සමින් සිය බාහුවේ හොවා ගත් ඔහු දරුවාගේ අවිහිංසක මුහුණත් මෘදු කෙස්‌ රොදත් දෙස යළිත් වරක්‌ නෙත් යොමු කළේ උතුරා ගිය සොවින් යුක්‌තවය.

හුදෙකලා වූ පාළු මාවතේ ඔහු මොහොතක්‌ රැඳී සිටියේ කළ යුත්තේ කුමක්‌ දැයි හරිහැටි වටහා ගත නොහැකි වූ අයුරිණි. ඔහු තරුණය. ඇඳුම් වැරහැලි වී ගොසිනි. එය වසන්තයේ උණුසුම් රැයක්‌ වූ අතර ඔහු හිස්‌ වැස්‌මක්‌ පැළඳ සිටියේ නැත. තද කළු පැහැති කැරලි කෙස්‌ රොදින් සහ සුදුමැලි වී ගිය මුහුණින් යුක්‌ත වූ ඔහුගේ ස්‌වභාවයෙහි දැකිය හැකි වූයේ කිසියම් අස්‌වාභාවික බවකි.

හදිසියේම සිය හිත හදාගත් ඔහු හුදෙකලා වීදිය ඔස්‌සේ අවිද ගියේ ගඩොලින් බැඳුණු තට්‌ටු නිවාස ගොඩනැඟිල්ලක්‌ වෙතය. විවරව තිබුණු දොරෙන් ගොඩනැඟිල්ල ඇතුළට පැනගත් ඔහුගේ දෙනෙත් ලියුම් පෙට්‌ටිවල සටහන් කර තිබූ නිවැසියන්ගේ නාම පුවරු අතර සැරිසරන්නට වූයේ අසුරුසැනිනි. මිලර්ස්‌ වාසය කරන්නේ දෙවැනි මහලේ බව දුටු ඔහු ඒ සැනින් ම දෙවැනි මහළ වෙත ගමන් කරන්නට වූයේය.

මිලර්ස්‌ගේ නිවසේ විදුලි සීනුව නාද කිරීමෙන් පසු මොහොතක්‌ ගෙවී ගියේය. කොරිඩෝවේ අඩ අඳුරු ආලෝකය අතරේ ඔහු එහි රැඳී සිටියේ ළයෙහි හොවා ගත් දරුවා ද අතැතිවය. විවර වූ දොර පියන්පත් අතරින් එළියට ආ බැනියමකින් සහ කලිසමකින් සැරසී සිටි තඹ පැහැගත් කෙස්‌ රොදින් යුත් තරුණ මිනිසා ප්‍රශ්නකාරීව මේ අමුත්තා දෙස බැලුවේ නිදිබර දැසිනි.

"මෙන්න ඔයාගේ පුතා..." සෙමෙන් පැවසුවේය. එයාට කරදරයක්‌ නැහැ... එයා හොඳින්...." භීතියට පත්ව සිටි තරුණ පියාගේ මුහුණ පුරා ඔහුගේ දෙනෙත් දිව යමින් තිබිණ.

ඉකි බිඳුමක්‌ වැනි හඬක්‌ නංවමින් දරුවා සිය දැතට ගත් මිලර්ස්‌ තමන් සතු වූ ඒ මහාර්ඝ වස්‌තුව ද රැගෙන තම මහල් නිවාසය තුළට දිව ගියේ ක්‌ෂණික බියපත් බැල්මක්‌ අමුත්තා වෙත හෙළමිනි.

ඒ මොහොතේම තරුණ අමුත්තා ද සෝපාන පෙළ ඔස්‌සේ වහ වහා පහළට ඇදුණේ කැළඹීමට පත් වූ හැඟීම් සමුදායක්‌ ද සමගිනි.

සියල්ල එකවර සිද්ධ වූයේ ඔහු මහල් නිවාස ගොඩනැඟිල්ලෙන් පිට වී වීදිය දිගේ ඇවිද මොහොතේය. අඳුරු සෙවණැලි තුළින් ඡායාවන් මතුව එන අතරේ දැස්‌ නිලංකාර කරවමින් දීප්තිමත් ආලෝක ධාරාවන් එල්ල වන්නට වූයේ ඔහුගේ දැත් දැඩි ග්‍රහණයකට ලක්‌වද්දීමය. 

"බේරෙන්න හදන්න එපා...." දැඩි හඬක්‌ ඔහුට අනතුරු හැඟෙව්වේ. මේ පොලිසියෙන්"

පොලිස්‌ මූලස්‌ථානයට යැමට ගත වූයේ විනාඩි කිහිපයක්‌ පමණි. පොලිස්‌ නිලධාරීන් දෙදෙනකුගේ බාහු යුග්මයන්ගේ ග්‍රහණයෙන් යුක්‌තව පටු ප්‍රවේශ මාර්ගය ඔස්‌සේ ඇවිද යමින් ආලෝකවත් වූ විශාල ගොඩනැඟිල්ලට ඔවුන් ඇතුලු වෙද්දී පුවත්පත් වාර්තාකරුවෝ රැසක්‌ පොලිස්‌ රථ පිරිවරා ගනිමින් සිටියහ.

අවසානයේදී ඔහුට නතර වන්නට සිදු වූයේ මිනිසුන් තිදෙනකු පිරිවරාගෙන විශාල කාර්යාල කාමරයක්‌ තුළය. මුලදී ම ඔහුට අනතුරු හැඟවීමක්‌ සිදුකළ තැනැත්තා එම දැඩි හඬින් ම යළිත් ඔහු ආමන්ත්‍රණය කළේ පුළුල් වූ මේසයට එපිටින් හිඳගෙනය. "මම ඉන්ස්‌පෙක්‌ටර් වින්ටර්ස්‌" කතාව මුලින් ම තමුන්ගෙන්ම පටන් ගන්න එක හොඳයි. ඒක අපි හැමෝටම පහසුවක්‌ වේවි. විශේෂයෙන්ම තමුන්ටත්.

කැරලි ගැසුණු කළු පැහැති කොණ්‌ඩයෙන් යුත් තරුණයා සිය දෙතොල තෙත් කර ගත්තේය. "ඔයගොල්ලෝ හිතන්නෙ මම අර ඒ දරුවාව පැහැර ගත්තා කියලයි.... ඒත් ඔයාලට වැරදීමක්‌ වෙලා තියෙන්නේ."

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයාට තිබුණේ පුළුල් මුහුණකි, තියුණු මුවකි. එහෙත් මෙවර සිනහ ගියේය.

ඒක අඩුම තරමින් හොඳ ආරම්භයක්‌වත් නෙමෙයි..." ඔහු පෝරම කොළයක්‌ එළියට ඇද පෑනක්‌ අතට ගත්තේය. "නමයි.... ලිපිනයයි.....?"

"ජෝ මැනෙටි, අංක 284, හැත්තෑ නමය වීදිය" ඔහුගේ ස්‌වරය උද්යෝගිමත් නැත. එහි ගැබ්ව ඇත්තේ අපේක්‍ෂා භංගත්වයකි.

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා හිස සෙළවූයේය. "රැකියාව....?"

"මම සංගීතවේදියෙක්‌..... ඒත් දැන් මම ඒක කරන්නේ නැහැ..."

"විවාහ වෙලාද....?"

ජෝ හිස සෙළවූයේය. "ඔව්.... ඒත් දැන් එයා මාව අත්හැරලා ගිහින්. එයා දැන් පදිංචි වෙලා ඉන්නේ වෙන තැනක"

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා හැම දෙයක්‌ ම සටහන් කර ගත්තේය. ඉන් අනතුරුව ඔහු එක එල්ලේ හිස ඔසවා ඔහු දෙස බලමින් මෙසේ ඇසීය." මොකක්‌ද හේතුව....? මම අදහස්‌ කරන්නේ මුලින්ම ළමයා පැහැර ගත්ත එකයි පස්‌සේ ආපහු ඒ විදියට ළමයාව ගෙනත් භාර දුන්නු එක ගැනයි...."

ජෝ ගැඹුරු හුස්‌මක්‌ ගත්තේය." මම ළමයව පැහැර ගත්තේ නැහැ. මම ළමයාව ගෙනල්ලා භාර දුන්නා විතරයි."

අඳුරු පැහැති පෙනුමකින් යුත් තරුණයා දෙපැත්තෙන් සිටි තම සහායකයන් දෙදෙනා දෙස පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා බැල්මක්‌ හෙළුවේය. ඉන් පසුව ඔහු සිය සිරකරුවා දෙස හෙළුවේ මිත්‍රශීලී බැල්මක්‌ නොවේ. "දැන් අපි ඔය තේරවිලි කතා නවත්වමු... මොකක්‌ද තමුන්ට කියන්න තියෙන්නේ.....?"

ජෝ යාන්තමින් සෙළවුණේය. "මම කාරෙක එළව එළවා හිටියේ.... මම හුඟාක්‌ දුර කාරෙක අරගෙන ගියා... ටික වෙලාවකට මම නතර වෙලා ඉන්න තැනින් ඈත් වෙලා ඉන්නයි මට ඕන වුණේ. මම සුපර් මාර්කට්‌ එක ළඟ කාරෙක නතර කරලා බඩු වගයක්‌ අරගෙන එන්න ගියා. මම ඇවිත් බලනකොට දරුවා මගේ කාරෙකේ ඉස්‌සරහ සීට්‌ එකේ හිටියා. එතැන පොඩි සටහනක්‌ තිබුණා මේ මිලර්ගේ දරුවා කියලා...."

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා අවිශ්වාසයෙන් හිස සෙළවූයේය." ඒ සටහනට මොනව ද කළේ....?"

"මම ඒක දරුවාගේ කමිසයෙන් ගලවලා ගත්තා" ජෝ පැවසුවේය. "දරුවා වෙහෙස නිසා අඬ අඬා තමයි හිටියේ. ඒ නිසා මම එයාට කිරි ටිකක්‌ දුන්නා. ඊට පස්‌සේ මම ඒ සටහන ඉරල දැම්මා.

"ඔය කිවුව හැම දෙයක්‌ම බොරු මනස්‌ගාත නෙමෙයි කියලා ඔප්පු කරන්න නම්...." තවත් කඩදාසියක්‌ සොයන අතරේ කටහඬ අවදි කළ පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා" "අපිට කියන්න තමුන් ගිය කඩයේ නමයි. තැනයි, ඔයා එතැනට ගිය වෙලාවයි...."

ජෝ එම තොරතුරු ලබා දුන්නේ මෙසේද කියමිනි. ඊට පස්‌සේ දරුවත් අරගෙන කාරෙකින්ම මම ඉන්න තැනට ආවා....

"හොඳයි දැන් අපි එතැනට එමු" පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා එසේ කීවේ තමන් ලියාගත් තොරතුරු ඇතුළත් කඩදාසිය තම සහායකයකුට පවරා ඔහුට මෙසේද අණ දෙමිනි." මේ ගැන හොයලා බලන්න"

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා යළිත් සිය අවධානය ජෝ වෙත යොමු කළේය." මිලර්ගේ දරුවා පැහැර ගෙන ගිහින් කියන එක තමුන් නොදැන හිටියා වෙන්න බැහැනේ....?"

අඳුරු පෙනුමැති තරුණයා හිස සෙළවූයේය. "මම හවස කාරෙක එළවනකොට කාර් එකේ රේඩියෝ එකෙන් ඒ ගැන මට අහන්න ලැබුණා."

සිය දැත් එකිනෙක තදින් පිරිමැදි පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා මේසය ඉදිරියට නැඹුරු වූ අතර ඔහුගේ ස්‌වරයෙහි ගැබ්ව තිබුණේ බරපතළ චෝදනාත්මක ස්‌වරූපයකි. "ඒ කියන්නේ මෙච්චර දෙයක්‌ වෙලත් දරුවා තමුන් ළඟ පැය ගාණක්‌ තියාගෙන හිටියා මිසක්‌ වගකිව යුතු තැනකට ගෙනියන්න කිsසිම උත්සාහයක්‌ ගත්තේ නැහැ. මේ කතාන්දරයට මම රැවටෙයි කියලද තමුන් හිතුවේ...?

ජෝ දෙවුර හැකිළුවේය. "මම කියන්නේ ඇත්ත" ඔහු පැවසුවේ සාවධානවය.

"මම හිතන්නේ තමුන් මිලර්ගේ දරුවා පැහැරගෙන අන්තිමට තමන්ටම තමුන් කරන්නේ කියන්නේ මොනවද කියන එක හිතාගන්න බැරිව ගියා..." පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා ගිගිරුවේය. "ඒකයි තමුන් ආපහු සැරයක්‌ දරුවාව එයාගේ දෙමව්පියන් ළඟට අරගෙන ගියේ."

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයාගේ මේසය මත ඇති දුරකථනය නාදවූයෙන් රිසීවරය ඔසවා මිනිත්තු කිහිපයක්‌ එයාට සවන් දුන් පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා කිසියම් දෙයක්‌ වටහා ගත්තාක්‌ මෙන් තරහින් ගෙරවූයේය. අවසානයේදී රිසීවරය තබා ඔහු ජෝ මැනෙටි දෙස ඔරවා බැලුවේ සිය දෙනෙත්වලින් අමුතුම ආකාරයේ දීප්තිමත් මවමිනි. එම දීප්තිය කිසියම් ආකාරයක අවබෝධයක්‌ නිසා ඇති වූවක්‌ බව පෙනෙන්ට තිබිණ. 

"ජෝ" ඔහු කටහඬ අවදි කළේය. "ඒ කෝල් එක ආවේ ඔයාගේ මහල් නිවාසයෙන්. අපේ අයගෙන් කෙනෙක්‌ ඔයා ගැන සමහර දේවල් හොයා ගෙන තියෙනවා. මාස කීපයකට කලින් ඔයාට ඔයාගේ අවුරුදු හයේ පුතා නැතිවුණා කියන්නේ ඇත්තද?"

ඒ ප්‍රශ්නයත් සමග ජෝ මැනෙටි ඊට ප්‍රතිචාර දැක්‌වූයේ අස්‌වාභාවික ස්‌වභාවයකිනි. ඔහුගේ මුහුණ වඩාත් සුදුමැලි වූ අතර සිය අසුනේ හරිබරි ගැසුණු ඔහුගේ මුහුණෙන් කිසිදු ආකාරයක හැඟීමක්‌ පළ නොවීය. ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ ඒකාකාරී ස්‌වරයකිනි. "පාරේ ගිය ට්‍රක්‌ එකකට හැපිලයි පුතා නැතිවුණේ. ඒක වුණේ මම රස්‌සාවෙ වැඩකට ටවුන් එකෙන් පිටට ගිහින් හිටිය වෙලාවකයි." 

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයාගේ ගාම්භීර මුහුණේ වූයේ විනිවිද යන බැල්මකි. සිය මේසය මතුපිට වෙත නෙත් යොමු කළ පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා කටහඬ අවදි කළේ සිහින් ස්‌වරයෙනි. "මේ රස්‌සාවේදී පුලුවන් තරම් මානුෂික වෙන්න මම උත්සාහ කරනවා කියන එක තමුන්ට කියන්න මං කැමතියි ජෝ.... ඒක හැම වෙලාවෙදිම කරන්න පහසු දෙයක්‌ නෙමෙයි. ඒත් මම එහෙම කරනවා. තනියම දරුවෙක්‌ එදා වඩා ගන්න එක ඒ තරම් ලේසි වැඩක්‌ නොමෙයි කියලා මං දන්නවා. ඒත් හැම සාක්‍ෂියක්‌ම තියෙන්නේ තමුන්ට විරුද්ධවයි. හුඟාක්‌ වෙලාවට තමුන් වගේ පසුබිමක්‌ තියෙන කෙනෙක්‌ මේ වගේ දේකට ගෑවුණාම සිද්ධ වෙන දේ තමයි මෙතැන වෙලා තියෙන්නේ. බොහොමයක්‌ වෙලාවට ඒක සිද්ධ වෙන්නේ අම්මා කෙනෙක්‌ට තමාගේ දරුවෙක්‌ නැති වුණාමයි. තමුන් මං කියන එක අහගෙන ද ඉන්නේ....?

ජෝ ඔහු දෙස බැලුවේ විඩාපත් දැසිනි." මම ඒක කළේ නැහැ ඉන්ස්‌පෙක්‌ටර්" ඔහුගේ හඬෙහි ගැබ්ව තිබුණේ මෘදු ස්‌වරයකි. 

හොඳයි පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා විඩාපත් ස්‌වරයෙන් කතාව ඇරඹුවේය. "දැන් අපි බලමු ළමයා පැහැර ගත්ත වෙලාවේ තමුන් හිටියේ කොහේද කියලා. අද උදේ එකොළහයි තිහට විතර තමුන් හරියට ම හිටිය තැන කියමු බලන්න...."?

ජෝ හිස පහතට නැමුවේය." මම දන්නේ නැහැ. කොහේ හරි තැනක කාරෙක එළවන ගමන්"

"ඒක ඒ තරම් සාර්ථක පිළිතුරක්‌ නෙමෙයි... එහෙම නේද....?" පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයාගෙන් කටහඬෙහි ගැබ්ව තිබුණේ තරමක උපහාසාත්මක ස්‌වරයකි. ළමයව අරගෙන ගිහින් තියෙන්නේ එයාගේ මහල් නිවාසය ඉස්‌සරහින් එකොළහයි තිහත් එකොළහයි හතළිස්‌ පහත් අතර වෙලාවේ. ඒ වෙලාවේ තමුන් වෙන තැනක හිටියා කියලා ඔප්පු කරන්න බැරි වුණොත් තමුන්ට සිද්ධ වෙන්නේ ලොකු අමාරුවක වැටෙන්න."

තරුණයා යළිත් හිස එසවුයේය. "මේ කිසිම දෙයක්‌ ඔප්පු කරන විදිහක්‌ ගැන මට පේන්නෙ නැහැ" ඔහු පැවසුවේය. "මගෙ ඔළුවට ලොකු බරක්‌ දැනුනම මට මගේ කාමරයේ ඉන්න පුළුවන් කමක්‌ නැහැ. මම කාරෙක අරගෙන එළවනවා. කොහෙට හරි... මගෙ ඔළුවට සහනක්‌ දැනෙනකම් නිකම් ඔහේ කාරෙක එළවනවා...."

"තමුන් අද ගියේ කොහාටද....?"

"ටවුන් එකෙන් උතුරු පැත්තට. මම ගම්මානය පැත්තේ ටිකක්‌ ඈතට ගිහින් ආපහු අනිත් පැත්තට ආවා."

"ඒකත් එහෙම ද...? පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා පැවසීය." එතකොට තමුන් එක්‌ක කවුරුත් හිටියේ නැද්ද....? තමුන්ව දන්න අඳුනන කවුරුවත් මුණ ගැහුණේ නැද්ද...? එහෙම නැතිනම් පෙට්‍රල් ෂෙඩ් එකක හරි රෙස්‌ටෝරන්ට්‌ එකක හරි පොඩ්ඩකටවත් නැවතුණේ නැද්ද...."?

"කාරෙකේ පෙට්‍රල් පිරිලා තිබුණා. ඒ වගේම මේ දවස්‌වල මට වැඩිය කෑමට ප්‍රියක්‌ නැහැ." ඔහුගේ ස්‌වරය අධෛර්යවත්ය.

ප්‍රශ්න කිරීම දිගින් දිගටම සිදුවූ අතර ලැබුණු පිළිතුරුවල ගැබ්ව තිබුණේ ආරම්භයේදී මෙන්ම බලාපොරොත්තු විරහිත ස්‌වභාවයකිනි. බොහෝ වෙලාවකට පසුව පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා බාහුවෙන් ඔහු ග්‍රහණය කරගෙන කාමරයේ දොර වෙත රැගෙන ගියේය. කොරිඩෝවේ රාජකාරියේ යෙදී සිටි නිල ඇඳුම් ලා ගත් පොලිස්‌ නිලධාරියා ඔහු සාමාන්‍ය සිර මැදිරියක්‌ වෙත ගෙන ගියේය.

පසුදා උදැසන දහයට ඔහු නැවතත් පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයාගේ කාමරයේ තිබූ මේසය අනෙක්‌ පැත්තේ හිඳ ගෙන සිටියේ යළිත් වරක්‌ ඒ විසල් මුහුණැති මිනිසා ඉදිරිපිටය. 

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා ඉදිරියට නැමුණේය. "මැනෙටි... මම කැමතියි තමුන්ගේ කතාන්දරයට ආපහු එක සැරයක්‌ යන්න. තමුන් ඊයේ උදේ නැගිට්‌ට වෙලාවේ ඉඳන් වෙච්ච දේවල් හැම එකක්‌ම."

සිය අසුනේ විඩාපත්ව එල්ලී වැටුණු කළු පැහැති හිසකෙසින් යුත් තරුණයා සිය සුපුරුදු කතාන්දරය යළිත් වරක්‌ කටපාඩමින් මෙන් කියන්නට වූයේ කෙතරම් වේදනාබර සහ විඩාපත් පහත් හඬකින් ද යුත් ඔහු කී දේ තෝරා බේරා ගන්නට පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයාට තරමක වෙහෙසක්‌ ගන්නට සිදුවිය.

"මම කිව්ව සේරම ඇත්ත" අවසානයේදී ඔහු කීවේය.

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා සිගරැට්‌ටුවක්‌ දල්වා ගත්තේය. "තමුන්ට ඒක එහෙම වෙන්න පුලුවන්. ඒත් මට නම් ඒක පේන්නේ පැහැරගෙන යැම කියන චෝදනාව යටතේ තමුන්ට නඩුවකට මුහුණ දෙන්න සිද්ධ වෙන්න යනවා වගෙයි."

ඒ මොහොතේම දොරට තට්‌ටු කරන හඬක්‌ ඇසුණු අතර පොලිස්‌ නිලධාරියකු කාමරයට ඇතුලු වූයේ අළු පැහැති නිල ඇඳුමකින් සැරසී ගත් තවත් මිනිසෙකු ද සමගය.

පොලිස්‌ නිලධාරියා පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා ඇමතුවේය. "මේ මහත්මයාට ඕනලු සර්ට යමක්‌ කියන්න."

ඒක හුඟක්‌ වැදගත් දෙයක්‌ ද....? "පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයාගෙන් දිස්‌ වූයේ කෝප සහගත පෙනුමකි.

අළු පැහැති නිල ඇඳුමින් සැරසුණු කුඩා මිනිසා පියවරක්‌ ඉදිරියට පැමිණ ඔහු තම කතාව ආරම්භ කළේය. "මම හිතන්නෙ ඒක එහෙමයි කියලා සර්" ඔහු ජෝ මැනෙටි වෙත මිත්‍රශීලී සිනහවක්‌ පෑවේය. "මේ තරුණයා මිලර්ගේ දරුවාට පැහැර ගත්තේ නැහැ."

ඔහු කී දෙයින් කාමරය තුළ පැතිර ගියේ ඉදිකටුවක්‌ පවා බිම වැටුණ ද හඬ නැගෙන තරමේ පුළුල් නිශ්ශබ්දතාවයකි.

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා මවිත වූ බවත් පෙන්නුම් කළේය. "මොකක්‌ද තමුන් කිව්වේ...."?

"මම අද උදේ පත්තරේ කියවද්දී මැනෙටි මහත්මයාගේ පිංතූරය පත්තරයේ දැක්‌ක ගමන් මේ එයා කියලා ඒ මොහොතේම අඳුන ගත්තා. "අළු පැහැති ඇඳුමින් සැරසුණු කුඩා මිනිසා පැවසුවේ තරමක අභිමානයකිනි."

එයා කවුරු කියලද...? පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා ප්‍රශ්න කළේ සිය ඉවසීමේ සීමාව ඉක්‌මවා යන ස්‌වභාවයක්‌ පළ කරමිනි. 

"මම රාජකාරි කළ හයිවේ එකේ ගේට්‌ටුවේ දී තමන්ගේ ඉතුරු ගන්න නතර වුණේ නැති එක්‌කෙනා විදියට. එයා මට ඩොලරයක්‌ දුන්නා. ඒත් මම ඉතිරි සල්ලි දෙන්න කලින් එයා යන්න ගියා. එයා හොඳ කල්පනාවකින් හිටිය බවක්‌ පෙනුණේ නැහැ. මම එයා යනවත් එක්‌ක කෑ ගැහුවා. ඒත් ඒක වැඩක්‌ වුණේ නැහැ. ඒ මෙයාම තමයි. ඒ වගේම එතකොට වෙලාව හරියටම එකොළහයි තිහයි. ඒක මම හරියට ම දන්නේ මගේ ඩියුටි නිසයි. එකම වෙලාවේ ටවුන් එකෙන් එළියට යන්නයි ඒ වෙලාවෙම ටවුන් එක ඇතුලේ ඉන්න දරුවෙක්‌ පැහැර ගෙන යන්නයි එයාට බැහැනේ."

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා රවා බැලුවේය. "මේ හැම දෙයක්‌ ම මීට කලින් තමුන්ට වාර්තා කරන්න බැරි වුණේ ඇයි..."?

කුඩා මිනිසා දෙවුර හැකිළුවේය. "මේ කතාව පත්තරේ දකිනකල් ඒක එච්චර වැදගත් දෙයක්‌ වෙයි කියලා මම හිතුවෙ නැහැ."

පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා ජෝ මැනෙටි වෙත බැල්මක්‌ හෙළු අතර ධෛර්යවත් කරවන සිනහවක්‌ ඔහුගේ විසල් මුහුණේ ඇදී යමින් තිබිණ. "තමුන් නිර්දෝෂයි කියලයි පේන්නේ තරුණයා..."

සුදුමැලි මුහුණින් සහ කළු පැහැති කැරලි හිසකෙසින් යුත් තරුණයාගේ මුහුණේ සැනසුම් සහගත බවක්‌ පෙන්නුම් කරන කිසිදු විශේෂ සළකුණක්‌ දැකිය හැකි වූයේ නැත. "මං කිව්වා මම කියන්නේ ඇත්ත කියලා." ඔහු පැවසීය.

ටික වේලාවකට පසු පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා ඔහු දුටුවේ පොලිස්‌ මූලස්‌ථානයේ දොරටුව අබියසදීය. මෙම උස්‌ මහත් මිනිසාගෙන් දක්‌නට ලැබුණේ අසාමාන්‍ය ස්‌වභාවයක්‌ වූ අතර නුහුරු පෙනුමක සේයාවක්‌ වෙත ඇදී ගොස්‌ තිබිණ. එහෙත් සිය සුරත ගෙන ජෝ මැනෙටි වෙත අතට අත දීමේදී එහි වූයේ දැඩි ග්‍රහණයක්‌ සහ මිත්‍රශීලී ස්‌වභාවයකි.

"මෙතැන සිට තේරුම් ගන්න බැරි එකම දෙයක්‌ තියෙනවා." ඔහු පැවසුවේ සිය විමසිලි සහගත දැසින් තරුණයා දෙස විපරම් කරමිනි. "ඇත්තටම ඒ ඇයි කියලා තාම තේරුම් ගන්න බැහැ. ඇයි තමුන් ඒ දරුවා කෙළින් ම අපි ළඟට ගෙනාවෙ නැත්තේ.

ජෝ මැනෙටි පිළිතුරු දීමට පැකිළුණේය. පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයාගෙන් ඔබ්බෙහි වූ කලබලකාරී මාවත අද්දර කුඩා දරුවන් කෙළි සෙල්ලම් කරන ස්‌ථානය වෙත ඔහු වෙත් රැඳවූයේය. "මම හිතන දේ ඉන්ස්‌පෙක්‌ටර්ට තේරුම් ගන්න පුලුවන් වෙයිද කියන එක ගැන මට සැකයි." ඔහු කීවේ නිසොල්මන්වය.

"මට ඒකට අවස්‌ථාවක්‌ දෙන්න" පොලිස්‌ පරීක්‍ෂකවරයා පැවසුවේය. 

"හොඳයි තරුණයා කීවේ ගැඹුරු සුසුමක්‌ද හෙළමිනි." මට ඕන වුණේ තමන්ගේ නැති වුණු දරුවා ආපහු ලැබුණු තාත්තා කෙනෙක්‌ගේ මුහුණේ පෙනුම බලාගන්නයි.

ආපසු හැරී නොබලා ම පිය ගැටපෙළ සෙමින් බැස ගිය ඔහු ජනාකීර්ණ වීදියේ නොපෙනී ගියේය.

http://www.divaina.com/2012/08/12/nimna03.html

[Nissanka Rajapaksa]

කෙටි කතාව - අග මුල නැති වැල

හැම අවුරුද්දකටම සුපුරුදු, නියත වකවානුව එලඹ තිබේ. අඳ ගොවියෙකු වූ ඉටෝගේ මුහුණෙන් සිනාව පලාගොස්‌ තිබීම සොබාවිකය. ස්‌ට්‍රෝබෙරි වගාවේ පලදාව හීන වෙමින් තිබුණි. මෙක්‌සිකන් කුලී කම්කරුවන්, ජුනි, ජුලි මාසවල මෙන් ස්‌ට්‍රෝබෙරිවලින් පිරී ඉතිරී යන පෙට්‌ටි ගොඩගැසුවේ නැත.

අගෝස්‌තු මාසයේ අවසන් දින කිහිපය දියවී යත්ම මෙක්‌සිකන් කම්කරුවන්ගේ පැමිණීමද දියවී ගියේය. ගිය ඉරිදා පැමිණියේ එක්‌ අයෙක්‌ පමණකි. ඔහු විශේෂිතය. මන්දයත් ඔහු හොඳම ස්‌ට්‍රෝබෙරි නෙළන්නා වූ බැවිනි. මම ඔහු ප්‍රිය කළෙමි. ඇතැම් කෙටි දිවා විවේකයන්හිදී මම ඔහු හා කතා බහේ යෙදී සිටියෙමි. ඔහුද මෙහි පැමිණ ඇත්තේ මගේ දෙමාපියන්ද අයත් වූ එකම මෙක්‌සිකානු ප්‍රාන්තයෙනි. 

ඒ ඉරිදාට පසු මා ඔහු දුටුවේ නැත.

විඩාපත් හිරු කඳු වළල්ල තුළ ගිලීයන විට ඉටෝ, අපේ මෙහෙවර නිමාවූ බවට සංඥා කළේය. ඔහු කතා කළේ කැඩුණු ස්‌පාඤ්ඤ බසෙනි. 

"යන්ට වෙලාව හරි"

මේ හැම දවසකම පැය දොළහක පුරාමත්, හැම දවසකදීමත් සතියේ දින හතේදීමත්, සතියකට පසු අලුත් සතියකදීත් මා අසන්නට මගබලා සිටින වදන් පෙළයි. නමුත්, 

මේ වදන් මේවාරයට යළි නෑසෙන බව සිහිපත් වූ විට තේරුම් ගත නොහැකි දුකකින් මගේ සිත පිරුණි.

අපි නිවෙස බලා යමින් සිටියෙමු. මෝටර් රියේ සුක්‌කානම දැඩිව අල්ලාගෙන මහ පාර දෙස ඔරවා බලා සිටි තාත්තා, වදනකුදු දෙඩුවේ නැත. රොබර්තෝ මගේ වැඩිමල් සොයුරා සිටියේද නිහඬවමය. ඔහු ආසනයේ පිටුපසට හිස හේත්තු කර ගෙන දෑස්‌ පියාගෙන සිටි අතර අතොරක්‌ නැතිව මහපාරෙන් නැගෙන දුවිල්ලෙන් හටගත් කැස්‌ස හේතුවෙන් උගුර පෑදුවේය.

ඔව්, මේ කලක්‌ තිස්‌සේම සුපුරුදු රටාවය. අපේ නවාතැන වූ කුඩා නිවසේ ඉදිරි දොර තල්ලු වන විට හුරුපුරුදු දසුන ඇසට ඇතුළු විය. අප සතු සියලු සේසත කාඩ්බෝඩ් පෙට්‌ටි තුළ මනාව ඇසිරී සිටී. මම නැවතී මඳක්‌ බලා සිටියෙමි. එකවරම, දින, සති, මාස ගණනක වෙහෙසකර වැඩෙහි පීඩනයට සිත තෙරපී යන්නාක්‌ මෙන් දැනුනු හෙයින් මම එක්‌ පෙට්‌ටියක්‌ මත වාඩි වූයෙමි. මේ ගොවිපලේ අප ගත කළ කාලය හමාර වී තිබේ. ඉතින් අප යා යුතුය. අප අලුතින් සංක්‍රමණය වීමට නියමිත මධ්‍යම කැලිෆෝනියාවේ නාඳුනන ඉසව්වක, මා වෙනුවෙන් කවර ඉරණමක්‌ තීන්දු වී ඇතිද?

මගේ දෑස කඳුළින් පිරුණි.

ඒ රැයේ මට නින්ද ගියේ නැත. මේ නොනිමි, අහිගුණ්‌ඨික ජීවිතයට මා කොතෙක්‌ ද්වේෂ කරන්නේදැයි සිතමින්ම මම ඇඳේ වැතිර සිටියෙමි.

තාත්තා පසුදින අප අවදි කළේ පාන්දර පහටත් කලිනි. ඉන් සුළු මොහොතකට පසු අලුත් චාරිකාවක උද්‍යෝගය විසින් කුලමත් කරවනු ලැබූ මගේ බාල සොයුරු සොයුරියන් රොත්ත නැංවූ ප්‍රීතිඝෝෂාවෙන්ද, කලකෝලාහලයෙන්ද අරුණෝදයේ සුපැහැදිලි නිහඬතාවය වීදුරුවක්‌ සේ බිඳ වැටුණි. එහාම වටපිටාවේ වූ බලු රැල, ඔවුන්ට සහයෝගය පළ කරමින් බුරාහැලීම ආරම්භ කළහ.

අප උදේ කෑම ගත් බඳුන් සෝදා අසුරන විට තාත්තා ඔහුගේ කුඩා මොටෝරිය පණ ගන්වනු ඇසුණි. ප්ලයි මවුත් වර්ගයේ පැරැණි රථයක්‌ වූ එය 1949 ශීත සෘතුවේදී තාත්තා මිලදී ගෙන තිබුණේ සාන්ත රෝසා නගරයේ පරණ වාහන සේල් පොළකිනි. එදා සිටම ඔහුගේ සිත තුළ සුවිශේෂ ආඩම්බරයක්‌ ඉපදවීමට මේ කුඩා රථය සමත් වී තිබුණි.

"මගෙ පියාඹන අස්‌පයා"

මිදුලේ නැවත් වූ වාහනයෙන් එළියට පැමිණි තාත්තා සුපුරුදු ලෙසම ලෑස්‌තියි යෑයි සංඥා කළපසු අයියාත් මමත් කාඩ්බෝඩ් පෙට්‌ටි එකිනෙක ඔසවා ගෙනවිත් රියෑතුළ ඇසිරුවෙමු. අප අතර වචනයක්‌ හෝ හුවමාරු වූයේ නැත. අවසානයේදී වහලයට වීසි කරන ලද පෙට්‌ටිය, ලණුවකින් සිරකර වාහනයට ගැට ගසන ලද්දේ තාත්තා විසිනි.

අම්මාගේ ප්‍රාණසරි විශාල පරණ කල්දේරම හැර ඉතිරි සියල්ල රථය තුළට පටවන ලදී. හමුදා බැරැක්‌කයකින් ඉවත් කරන ලදුව පරණ බඩු කඩයක රැඳුණු, ඉරිතැලී, ඇඹී, ගිය මේ පිත්තල කල්දේරම අම්මා මිලදී ගෙන තිබුණේ මා උපන් අවුරුද්දේමය. ඇඹීම් හා ඉරිතැලීම් වැඩිවන තරමට අම්මා තුළ ඊට තිබූ ඇල්ම ඉහළයන බව පෙනෙන්නට තිබූ කල්දේරම, බෝංචි සූපයකින් පිරී අවසානයට අම්මා සමගම නිවෙසින් එළියට පැමිණියේය. රියේ දොර අසලම ඉතාමත් සීරුවට බඳුන තැන්පත් වූ පසු තාත්තාගේ විඩාපත් හඬ ඇසුනි.

" සේරම හරි"

ඉතා දිගු වෙහෙසකර චාරිකාවකට පසු, ඉර අවරට යන්නට ඔන්න මෙන්න කියා තිබියදී අපි, ගමනාන්තය වූ විසල් වගාබිම් පෙදෙසට පැමිණියෙමු. වගා බිම් කිහිපයකින්ම කළ අපේ විමසීමට පිළිතුරු ලෙස ලැබුණේ වගාබිම් උදව්කරුවන් අනවශ්‍ය බවය. තාත්තා ඉංග්‍රීසි බස නොදත් හෙයින් මේ සියල්ලට මැදිහත් වන්නට සිදු වූයේ අම්මාටය. අවසානයේදී, පොහොසත් වැවිලිකරුවෙකු වූ සලිවන් මහතාගේ ගොවිබිමේ කඩුල්ල අපට ඇරුණි. ඔහුගේ සුදු පැහැති විසල් නිවසේ පෝටිකෝව යටදී හුවමාරු වු වචන කිහිපයකට පසු අම්මා මෝටර් රිය වෙත දිව ආවේ දෑත් වනමින්. උද්‍යෝගයෙන් කෑගසමිනි.

"අපිට මෙහේ වැඩ තියෙනවා. සලිවන් මහත්තයා මුළු කන්නෙ ඉවරවෙන කල්ම ඉන්න කියලා කීවා."

ඇය පැවසුවේ අසල තිබූ දිරාගිය ගරාජයක්‌ද පෙන්වමිනි. ඒ අපේ අලුත් නවාතැනයි. එයට වා කවුළු තිබුණේ නැත. බිත්තිවල බදාම පදාස ගැලවී විරූප වී තිබුණි. වහලය ගරා වැටීම වළක්‌වා තිබුණේ මුක්‌කු ගැසීමෙනි. තද පොළොව මත විසිරී තිබූ ඝන දූවිල්ල, අළු පැහැති මාර්ග සිතියමක්‌ සිහිපත් කළේය.

රැය උදාවිය. අපි ලාම්පුව දල්වා නිවෙස පිරිසිදු කළෙමු. අයියා, බිම අතු ගා තද පොලොව පාදා ගත්තේය. තාත්තා බිත්තියේ වූ කුහර වලට නොයෙක්‌ දේ ඔබමින් ඒවා වසා දමන්නට උත්සාහ කරන අතරතුර අම්මා, කුඩාවුන්ට බෝංචි සුප් බෙදා දුන්නාය. 

පසු දිනට උදාවිය. අප උදේ ආහාරය ගත් විගසම සලිවන් මහතා පැමිණ නව වැඩ බිමේ ක්‍රියාපටිපාටිය විස්‌තර කර දුන්නේය. තාත්තාත්, අයියාත් මමත් මිදි නෙළීම සඳහා පිටත් වූයෙමු.

උදේ නවය වන විට උෂ්ණත්වය ඉහළ ගියේ පරිසරය ගිනි තබමිනි. මට දැනුනේ මා මුළුමනින්ම දහදිය තුළ ගිලී හපයක්‌ බවට පත්වීගෙන යන බවය. මිදී පේළි අතරින් රිංගා ගිය මම වතුර ජෝගුව අතට ගත්තෙමි.

"ඔච්චර වතුර බොන්න එපා මල්ලි" අයියා කෑගසා කීවේය. 

ඔහු කීවේ ඇත්තකි. මොහොතකින් හිස කැරකෙනුද, උදරය කැලතී එනුද මට දැනුණි. බිම දණ ගසා ගත් මට පෙනුනේ දැවෙන වැලි පොළොව පමණි. රැහැයියන්ගේ හඬ කන්පතුලට උල් අනිමින් තිබුණි. මට මඳ සහනයක්‌ දැනුනේ විනාඩි දහයකට පමණ පසුය. වතුර ජෝගුව මුහුණටත් බෙල්ලටත් හලාගත් පසු දෑත් දිගේ ගලාගිය වතුර මඩ පැහැයද රැගෙන බිම පතිත විය. දහවල් දෙක පසු වී දිවා ආහාරය ගන්නා විටත් මගේ හිස කැරකෙමින් තිබුණි.

වත්ත මායිමේ මහ පාරට ආසන්නයේ තිබූ දැවැන්ත වොල්නට්‌ ගසයට වාඩි වී මා කෑම ගන්නා අතර තුර තාත්තා අප කැඩූ මිදි කූඩා ගණන් කරමින් සිටියේය. රොබර්තෝ අයියා සිටියේ කුඩා කෝටුවකින් පොළොව මත විකාර රූප අඳිමිනි. හදිසියේම තාත්තාගේ මුහුණ අඳුරු විය.

"ළමයිනේ, ඉස්‌කෝල බස්‌ එක එනවා."

ඔහු අනතුරු හඟවන හඬක්‌ කීවේය. අයියාතෙA මමත් වහා දුවගොස්‌ මිදි වැල් පේළි පිටුපස සැඟවුණෙමු. පාසල් නොගොස්‌ සිටීම නිසා ඇතිවිය හැකි අතුරු කරදරවලට මැදිහත් වන්නේ කුමකටද?

"සෝදිසියෙන් ඉන්ට වෙයි" තාත්තා පැවසුවේය. ඒ වදන් තුළ පරාජිත හැඟුමක්‌ ගැබ්වී තිබුණි.

නැවත මිදි නෙළීම ඇරඹුනි. දැරිය නොහැකි සූර්ය තාපය, කන් බිහිරි කරවන රෑහි නාදය, වියළි දුවිලි පටලය හා තෙත දහදිය එකට පැටලෙමින්, ඒ සවස්‌ යාම ය කෙළවරක්‌ නොමැතිව ඇදි ඇදී යන්නක්‌ බවට පත් කළේය. අවසානයේ නිම්නය වටා වූ කඳුරැළි එළියට පැනවිත් හිරු, ගිල දමන ලදී. මිදිවැල් මිදි පොකුරු මත වැතිරී ඒවා හංගා ගත්තා සේය.

" දැන් නවත්වමු" තාත්තා පැවසීය.

එය නොවැම්බරයේ අවසන් සතියේ සඳුදාය. මිදි වාරය නිමා වී තිබුණි. නොසන්සුන් කම හේතුවෙන් පාන්දරින්ම ඇහැරී ඇඳේ වැතිර සිටින මා දෙස, දුර සිටින තාරකා බලා සිටියේ, මා යළි ගොවිපලේ වැඩට නොයන බවත්, මේ වසර සඳහා මුල්වරට පාසල් යාමේ අවස්‌ථාව උදාවී ඇති බවත් ඔවුන්ද දන්නා බව සතුටින් දැනුම් දෙමිනි. උද්‍යෝගය බලවත් නිසා මට තවදුරටත් ඇඳට වී සිටිය නොහැකි විය. උදේ ආහාරය ගනිමින් සිටි තාත්තා සහ අයියා වාඩි වී සිටි මේසයේදී ඔවුන් හා එක්‌ වුයේ එහෙයිනි. අයියා වාඩි වී සිටියේ මා ඉදිරියේ වුවත් මම ඔහු දෙස නොබලා ඉන්නට උත්සාහ කළෙමි. ඔහු සිටියේ ශෝකයෙනි. ඔහුට පාසල් යන්නට වරම් නැත. ඔහු හෙට හෝ ලබන සතියේ හෝ ඊළඟ මාසයේදී පාසල් නොයනු ඇත. මන්දයත් කපු නෙළීමේ වාරය එළැඹී ඇති බැවිනි. එය නිමාවනු ඇත්තේ ඊළඟ පෙබරවාරියේදී පමණය. එකට ඇතිල්ලුනු මගේ දෑත්වල වූ මිදිකහට, සම් කැබලි හා එක්‌ වී කුඩා දුර්වර්ණ බෝලසේ බිම පතිත වනු මම දුටුවෙමි.

අයියා, තාත්තා සමග වැඩට පිටත් වූ පසු මට මහත් සහනයක්‌ දැනුණි. පහළට 

උදේ 8 වන විට මා සිටියේ මාවත අද්දරට වී අංක 20 දරන පාසල් බස්‌ රිය බලාපොරොත්තුවෙනි. බසයට ගොඩවූ මා කිසිවකුගේ අවධානයට ලක්‌වූයේ නැත. ළමුන්ගේ ඝෝෂාවලින් බසය පිරී තිබිණි. මම හිස්‌ අසුනක තනිව වාඩිවී සිටියෙමි. නමුත් පාසල අසලදී බසයෙන් බසින විට අසහනයෙන් මගේ සිත කැලඹෙමින් තිබිණි. හැම ළමයකුම සිටියේ පොත් බෑගය ද අතැතිවය. මට දැනුනේ මහත් අසරණ බවකි. මඳ වේලාවකට පසු කලිසම් සාක්‌කු වල ඔබාගත් හිස්‌ දැත් සහිතව විදුහල්පති කාමරයට ඇතුළුවීමට මා දිරිමත් වූයේ කෙසේ දැයි මටම සිතාගත නොහැක.

කාමරය ඇතුළතින් කාන්තා කටහඬක්‌ පාවී ආවේය.

"මෙහාට එන්න දරුවා මොකද මෙතැන?"

මාස ගණනකින් මා ඉංග්‍රීසි භාෂාව හසුරුවා නැත. මගේ උගුර කට වියෑලී ගියා සේ දැනුණි. සිතට ධෛර්ය උපදවාගත් මම ඉදිරියේ සිටින කාන්තාව දෙස හිස ඔසවා බැලුවෙමි. ස්‌පාඤ්ඤ භාෂාවෙන් ඇයට පිළිතුරු දීමට මසිත ඇති වූ පෙලඹවීම වහා මැඩගත් මම ගැටගසා ගත් ඉංග්‍රීසි වදනින් නැවත පාසලට ඇතුළුවීමට ඉඩ දෙන ලෙස ඉල්ලා සිටියෙමි. දිගු ප්‍රශ්න මාලාවකට පිළිතුරු දීමෙන් පසු පන්ති කාමරයට ඇතුළු වීමට මට අවසර ලැබිණි.

පන්ති භාර ගුරුවරයා මා දයාවෙන් පිළිගෙන මගේ අසුන මට පිරිනැමුවේය. ඉන්පසු නවක සිසුවා පන්තියට හඳුන්වා දෙන ලදී. මා කොතෙක්‌ බියපත්ව, නොසන්සුන්ව සිටියේ ද යත් තාත්තා හා අයියා සමඟ කපු නෙළන්නට නොගියේ මන්දැයි මම මගෙන්ම ප්‍රශ්න කර ගත්තෙමි.

ගුරුතුමා පාඩම ඇරැඹුවේය. ඔහුගේ හඬ උද්‍යෝගිමත්ය.

"අපි ඊයේ නැවත්තුව තැන ඉඳලා පාඩම කියවමු·"

මේස පෙළ අතරින් සෙමින් ඇවිද ආ ඔහු කියෑවීම් පොත මා අත තැබීය.

"එකසිය විසිපස්‌වැනි පිටුවෙන් පටන්ගන්න."

ඔහුගේ වදන් සමඟම මගේ සිරුර පුරා දුවන රුධිරය හිස මතට රැස්‌වී පොදි කන්නාක්‌ සේ මට දැනුණි. අවට වූ සියල්ල බොඳවී යමින් තිබිණි.

"කියවමුද පුතා?"

ඔහුගේ හඬෙහි විපිළිසර බවක්‌ මුසුවී තිබිණි.

මම 125 වැනි පිටුව දිගහැරියෙමි. මා ගොවි බිමේ නිමක්‌ නැති මෙහෙවරක යෙදී සිටින අතරතුර පාඩම් පොත 125 වැනි පිටුව තෙක්‌ පෙරැළී තිබේ. මගේ කටහඬ ගොළු වී ගිය අතර දැස්‌ කඳුළින් පෙඟුණි. මට කියවන්නට හැකි වූයේ නැත.

"හරි, අපි පස්‌සෙ කියවමු·"

පාඩම් පොත වෙනත් ළමයකුට පවරන අතර ගුරුතුමා මෘදු හඬින් පැවැසීය.

මට පාඩම ඉගෙන ගැනීමට උදව් වන්නැයි කළ බැගෑපත් ඉල්ලීමට ඔහු ප්‍රතිචාර දැක්‌වූයේ සතුටිනි.

"සත්තකින්ම කැමැත්තෙන්ම·"

ඉදිරි මාසය ගෙවී ගියේ විවේකයකින් තොරවය. ඉඩ ලද හැම විනාඩියක්‌ම ගෙවී ගියේ මගෙන් ගිලිහී ගොස්‌ තිබූ වාසනාව යළි උදාකර ගැනීම වෙනුවෙනි. ගුරුතුමා මගේ ආරක්‍ෂකයාද මිතුරාද විය. කාලය ප්‍රීතිමත් සිහිනවලට ඉඩ ලබා දුන්නේය.

එක්‌ දිනක්‌ දිවා විවේකයේදී ගුරුතුමා මට අලුත් යෝජනාවක්‌ ගෙන ආවේය. ඒ ඔහු සමඟ සංගීත කාමරයට යැම පිණිසය.

"කැමතිද සංගීතෙට?" කාමරයේ දොර අසලදී ඔහු විමසුවේය. 

"ඔව් සර්, මං ස්‌පාඤ්ඤ සිංදුවලට හරිම කැමතියි" මම යටහත්ව පිළිතුරු දුන්නෙමි.

කාමරය තුළ වූ අනේක විධ සංගීත භාණ්‌ඩ සැලකිල්ලෙන් පිරික්‌සූ ඔහු ට්‍රම්පට්‌ නළාවක්‌ තෝරා ගත්තේය. එයින් කෙටි වාදනයක්‌ නිකුත් කළ ඔහු එය මා අත තැබුවේ මා විස්‌ම ගන්වමිනි. ට්‍රම්පට්‌ නළා හඬ මගේ සිහියට කැඳවාගෙන ආවේ තාරා පියාපත් සැලෙන නාදයයි. මේ නාදය මට හුරුය. එය ස්‌පාඤ්ඤ ගීතවල පැටලී තිබේ.

"මොකද කියන්නෙ ට්‍රම්පට්‌ වාදනය ඉගෙන ගනිමුද?"

ඔහු සිනාසී ඇසුවේය.

මා පත්වූ කම්පනයත් සතුට හා විස්‌මයත් මගේ මුහුණෙන් ඔහු හඳුනා ගන්නට ඇත. ඔහුගේ මෘදු හඬ කාමරයේ රැව් දුනි.

"අපි කෑම විවේකයේ දී ට්‍රම්පට්‌ වාදනය ඉගෙන ගනිමු·"

පාසැල ඇරෙන තුරු මා සිටියේ කිව නොහැකි තරම් නොඉවසිල්ලෙනි. මා ට්‍රම්පට්‌ වාදනය ඉගෙන ගනු ඇත. අම්මා සහ තාත්තා මේ ප්‍රමෝදජනක පුවතට කෙසේ ප්‍රතිචාර දක්‌වනු ඇතිද?

පාසල් බස්‌රිය නිවෙස අසල නවත්වන ලදී. බසයෙන් බසින විටම වෙනදා නැති තරම් උද්‍යෝගයකින් මා පිළිගන්නට දුව එන කුඩා සොයුරු සොයුරියන්ගේ කැලඹීම හා කෑගැසීම මා පුදුමයට පත් කළත් මම ඔවුන් ගණනකට නොගෙන නිවසට දිව ගියෙමි.

මීට පෙර බොහෝ වාරයක්‌ මා දැක පුරුදු ලෙසටම අපට අයත් සියලු සේසත, කාඩ්බෝඩ් පෙට්‌ටි තුළ අසුරා පිළිවෙළට ගොඩගසා තිබිණි.

(මෙක්‌සිකානු ජාතික ෆ්රැන්සිස්‌කෝ හෙමෙනස්‌ ලේඛකයාගේ 'The Circuit' කෙටි කතාවේ මෙම පරිවර්තනය සැප්. 08 දිනට යෙදුන ලෝක සාක්‌ෂරතා දිනය වෙනුවෙනි.

මෙම කෙටිකතාවට පාදක වී ඇත්තේ ඔහුගේම ජීවන අත්දැකීම්ය. සිය පවුලේ සාමාජිකයන් සමඟ කැලිෆෝනියාවේ ගොවිපළවල වැඩ අරඹන විට ඔහුගේ වයස අවුරුදු 6 කි. සිය සංක්‍රමණික ජීවිතයේදී තමන් සමඟ රැඳී සිටින සීමිත වස්‌තූන් අතරින් ඔහු වැදගත්කොට සැලකුවේ දැනුම හා ශාස්‌ත්‍ර ඥනයය. ජීවිතය කවර පීඩාවකට ලක්‌වුවත්, කවර දිශාවකට ගමන් කළත් තමන් ලද දැනුම සුරැකිව තබා ගන්නට ඔහු තුළ දැඩි අධිෂ්ඨානයක්‌ හා කැපවීමක්‌ තිබිණි. පසුව ඔහු ගුරුවරයකු ද ලේඛකයකු ද බවට පත් කරවන ලද්දේ මෙම විශිෂ්ඨ අරමුණය.)

පරිවර්තනය 
ගීතාංජලී ආරියරත්න

http://www.divaina.com/2015/09/13/nimna10.html

[Nissanka Rajapaksa]

සරෝජිනී (කෙටි කතාව)

කුෂ්වාන්ත් සිං

සරෝජිනී ගැන කියන්න තරම් වරදක්‌ නැත. ඇය යහපත් තරුණියක්‌ වශයෙන් හැමෝම පිළිගනිති. එහෙත් ඇයගේ යහපත් භාවයෙන් ඇයට නම් කිසිදු සෙතක්‌ සිදු වී නැත. දහඅට වැනි වියේ පසුවූ ඇයගේ පෙනුම විසිඅට වැනි වියේ පසුවන්නියකගේ මෙනි. හැසිරීම හතළිස්‌ වැනි වියේ පසුවන මැදි වයසේ කාන්තාවකගේ මෙනි. කළු මිටි ඈ තරමක්‌ මහත යෑයි කිව හැකිය. තදින් තෙල් අතුල්ලා පීරණ ලද කොණ්‌ඩය පිටුපසින් මඳක්‌ උස්‌කොට බැඳ ගැනීම ඇගේ සිරිතය. බිත්තරයක හැඩය ගත් ඇගේ මුහුණ තැනින් තැන ළප කැලැල්ය. ඕනෑවටත් වඩා මම ඇගේ දේහ ලක්‌ෂණ ගැන සඳහන් කරන්නේ යෑයි ඔබට සිතෙනු ඇත. ඒ ගැන අමනාප නොවන්න. ඇය යහපත් තරුණියක්‌ බව මම මුලින්ම පැවසුවෙමි. තව එක්‌ ලක්‍ෂණයක්‌ ගැන සඳහන් නොකරම බැරිය. ඇයට ඉඟටියක්‌ ඇති නැති තරම්ය. ඇය පුරුද්දක්‌ වශයෙන් අඳින්නේ සුදු පැහැති සාරිය. නාසයේ කෙළවර රඳවාගෙන සිටින ඝන ලෙන්සය සහිත උපැස්‌ යුqවළ කියා පාන්නේ ඇය බොහෝ සේ පොත්පත් වල ගැලී සිටින බවයි. එසේ නැතිව ඇය උප්පත්තියෙන් ලද දෘෂ්ටි ඌනතාවයකින් පෙළෙන්නියක්‌ නොවේ.

සරෝජිනී නිවසින් පිට යනවා නම් සාරි පොටින් හිස ආවරණය කර ගැනීමට පරෙස්‌සම් වූවාය. ඇයගේ වයසේ තරුණ තරුණියන් අතර ඇය ජනප්‍රිය නොවූවද වැඩි වියේ ගැහැනු ඇයට බෙහෙවින් ඇළුම් කළහ. තම තරුණ දූවරුන් දඟ වැඩක්‌ කළ විට ඔවුන්ට අවවාද දෙන්නේ සරෝජිනී මෙන් හොඳින් හැසිරෙන ලෙසය. උදේ පාන්දරින් අවදි වන සරෝජිනී හොඳින් සූදානම් වී පාපැදියෙන් පාසලට යයි. ආපසු එයි. පාසලේ අනෙක්‌ කොල්ලන් කෙල්ලන් මෙන් රංචු ගැසී විහිළුවෙන් පාර පුරා යැමක්‌ ඈ ළඟ නැත. 

ඇයගේ මෙම හොඳ ගතිගුණවලට තවත් ටිකක්‌ එකතු කරන්නේ නම් කිසි විටෙක ඇස්‌ බැමි, තොල් නිය ආලේපනවලින් හැඩ ගැන්වීමට ඇය උනන්දු වූයේ නැත. දෙවියන් තමන් මැවූ ආකාරය මැනවැයි ඇය සිතුවා විය හැකියි. සම වයසේ අනෙක්‌ ගැහැනු ළමයින් මෙන් ඇය පිරිමි ළමයින් ගැන උනන්දුවක්‌ දැක්‌වූ බවට කිසිදු සාක්‍ෂියක්‌ නැත. ඔවුන් ඈ ගැන කෙසේ සිතුවා දැයි මම නොදනිමි. ඇයගේ දහනව වැනි උපන් දිනයේ දී ඇගේ පන්තියේ ගැහැනු ළමයි ඇයට තෑග්ගක්‌ වශයෙන් විලවුන් කට්‌ටලයක්‌ එවා තිබිණි. සරෝජිනී ඒ පිළිබඳ සිතුවේ ඇයට කරන ලද සමච්චලයක්‌ වශයෙනි. ඇය ඒ ගැන කල්පනා කළාය. කෙසේ වුවද යහපත් තරුණියක්‌ වූ ඇය ඒ ගැන ඔවුන් සමග ආරෝවක්‌ ඇති කර ගැනීමට සිතුවේ නැත. විලවුන් කට්‌ටලය අල්මාරියේ තැබූ ඇය ඒ ගැන අමතක කළාය. ඇය බිත්තියේ එල්ලා තිබෙන මුහුණ බලන කණ්‌නාඩිය ආපස්‌සට හැරෙව්වාය. 

විශ්වවිද්‍යාල ප්‍රවේශ විභාගය අවසන් විය. ඇය ඒ සඳහා පිළිතුරු ලීවේ එතරම් උනන්දුවකින් නොවේ. තවදුරටත් ඉගෙනීමේ කටයුතු සඳහා ඇය තුළ උනන්දුවක්‌ නොතිබිණි. අනෙක්‌ ළමයින් වසර ගණනක වෙහෙස නිමාවීම නිසා ඇතිවන ප්‍රීතිය භුක්‌ති විඳීම සඳහා සාද පවත්වන අතර ඇය සිරිත් පරිදි නිවස බලා පිටත් වූවාය. ඇයගේ සිත කල්පනා සාගරයකි. විභාගය සමත් වූවත් මාස කීපයකින් විශ්වවිද්‍යාලයට ඇතුල්වනු ඇත. තවද මාස කීපයකින් විභාග ප්‍රතිඵල එන විට ඇය අසමත්ව තිබුණහොත් ගෙදර ජීවිතයද ඉන් අවසාන වේ. දෙමව්පියන් කාට හෝ ඇය විවාහ කරදී ඔවුන්ගේ බරෙන් නිදහස්‌ වනු ඇත. බොහෝ විට තම අනාගත ස්‌වාමිපුරුෂයා ඇයට දකින්න ලැබෙන්නේ විවාහයට පෙර එක්‌ වතාවක්‌ විය හැකියි. "ඉතින් කවුරුන්ද මා විවාහ කර ගන්නේ?" ඇයට සිතිණි. පාසල් වියේ දී කිසිදු ශිෂ්‍යයෙකු ඇය හා මිත්‍ර වීමට වත් උත්සාහ දරා නැත.

මෙවැනි සිතුවිලි ගොන්නක පැටලී ඇය නිවස කරා පාපැදිය පැද්දාය. ඇය පාපැදිය පැද්දේ මාර්ගයේ වැරැදි පැත්තෙනි. අවාසනාවක මහත ඇය පලතුරු පෙට්‌ටියක්‌ හිස මත තබාගෙන යන පදික වෙළෙන්දෙකුගේ ඇඟේ හැපුණේය. ඇය ඇද වැටුණේ ඔහුගේ ඇඟ උඩටය. වාසනාවකට මෙන් ඇයට හෝ වෙළෙන්දාට බරපතළ තුවාලයක්‌ සිදුවූයේ නැත. දෙදෙනාටම සිදු වූයේ සුළු සීරීම් කීපයක්‌ පමණි. වරද ඇයගේ වුවද වෙළෙන්දා එය ගණන් නොගෙන ඇය හා සිනාසුණේය. එහෙත් ලැඡ්ජාවත් අභිමානයත් සිතට නැඟුණු ඈ කඩා පැන්නාය. 

"ඔහේගෙ ඇස්‌ පොට්‌ට වෙලාද?"

සෙල්ලක්‌කාර තරුණ පදික වෙළෙන්දෙකු වූ ඔහු එය ගණන් නොගත්තේය. වටපිට බලා පේන තෙක්‌ මානයක කිසිවකු නැති බව සැක හැර දැනගත් ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ ය. 

"එක ඇහැක්‌ පේනවා. පුංචි කුමාරියේ"

පිළිතුරු දීමෙන් නොනැවතී එකම ඇස වසා ඉඟියක්‌ කර දෙතොලට තැබූ අත ඇය දෙසට පා ආදරණීය තොත්තුවක්‌ ද පා කර හැරියේය. 

සරෝජිනීගේ මුහුණ ලඡ්ජාවෙන් රත් පැහැ ගැනුණි. "ඌරා... බූරුවා... ඇය බැණ වැදුණාය. පදික වෙළෙන්දා එය ගණනකට නොගත්තේය. සෙල්ලක්‌කාර තරුණයකු වූ ඔහු ඉන් විනෝදාස්‌වාදයක්‌ ලබන බව පෙනුණි. නැවතත් ඔහු ඇස වසා ඉඟියක්‌ කර තවත් තොත්තුවක්‌ ඈ දෙසට පා කර හැරියේය. 

ඇය ජීවිතයේ කිසි දිනෙක මෙවැනි සිදුවීමකට මුහුණ පා නැත. ඇය පාපැදියට නැගී වේගයෙන් පැදගෙන නිවසට ආවාය. කාමරයට වැදී මුහුණ කොට්‌ටයක ඔබා ගත්තාය. කල්පනා කළාය. එයා නරක මිනිහෙක්‌ වෙන්න බෑ. මගේ වරද... ඒත් එයාට කේන්ති ගියේ නෑ. ඉර බැස ගියේය. ජනේලයෙන් සඳ එළිය ඇගේ ඇඳ මටත වැටෙද්දී ඇය ඇස්‌ පියා ගත්තාය. 

පසුදා උදෑසන ඇඳ මතින් ඇය නැගී සිටියේ ප්‍රමෝදිත මනෝ භාවයකින් යුතුවය. ඇයගේ සිතුවිලි මෘදුය. සමහර විට ඔහුට ඇය පිළිබඳ සිතක්‌ පහළ වූවා විය හැකිය. ඇය දිගටම ඒ ගැන කල්පනා කළාය. ඔව්. සමහර විට එහෙම වෙන්න පුළුවන්...

ඇය අල්මාරිය ඇරියා ය. මුල්ලකට දමා තිබූ විලවුන් පෙට්‌ටිය යෙහෙළියන් දුන් උපන්දින තෑග්ග අතට ගත්තාය. මුහුණ බලන කණ්‌නාඩිය හරි පැත්තට හැරෙව්වාය. තොල් පාට කළාය. ඇහි බැමි පාට කළාය. කෙස්‌ වැටිය මුදාහැර හිස දෙපසට ගස්‌සා විසුරුවා හැරියා ය. (ඇයට දිගු කෙස්‌ වැටියක්‌ තිබුණි) නැවත ප්‍රවේශමෙන් ගොතා උන්ඩි කොට හිස පිටුපස ලතාවකට ගැටගසා ගත්තාය. මල් බඳුනෙන් මල් කිනිත්තක්‌ ගෙන හිසේ පැළඳගත් ඇය නළලේ තිලකයක්‌ තැබුවාය. මුහුණ ඒ මේ අත හරවා හැඩ බැලුවාය. ඇගේ නව පෙනුම ගැන තෘප්තිමත් වූ ඇය මෙසේ සිතුවාය. 

"ඔව් සමහර විට එහෙම වෙන්න පුළුවන්"

* පරිවර්තනය - යසපාල වනසිංහ

http://www.divaina.com/2015/09/27/nimna09.html

[Nissanka Rajapaksa]

අතරමං කිරීම - කෙටි කතාව

පෝලන්ත කෙටිකතාවකි ෂොලම් ඇස්‌ක්‌

පෝලන්තයේ කැපී පෙනෙන ලේඛකයෙකි. ඉංග්‍රීසියට පරිවර්තනය කරනු ලැබූ ඔහුගේ නවකතා කෙටිකතා සහ නාට්‍ය බ්‍රිතාන්‍යයේ සහ ඇමරිකා එක්‌සත් ජනපදයේ ජනප්‍රිය වී ඇත. හීබෘ භාෂාව භාවිත කරන පිරිස ඉතා සුළු වූ හෙයින් හේ ශසාdසිය භාෂාවෙන් නිර්මාණකරණයෙහි නිරත විය.

බුරි කුලොග් අවදිවන විට ම ළදරුවාගේ ඇඬීම ඇසිණ. හේ දැස්‌ පියාගෙනම තම බිරිඳ ඇමතුවේය.

"ගොල්ඩා බබා බෙරිහන් දෙනවා"

ගොල්ඩාගෙන් පිළිතුරක්‌ නොලැබිණ. අවට බැලූ ඔහුට ඇය නිවසේ පෙනෙන්නට නොමැති බව පෙනී ගියේය. ඇය මුවදොවා ගැනීමට යන්නට ඇතැයි ඔහුට හැඟිණ. ඔහු රෙදි කැබැල්ලක්‌ ගෙන දරුවාගේ මුඛයට තබා ළදරුවාගේ ඇඬීම නතර කළේය. අනතුරුව ඇඳ පැළඳ ගැනීම ආරම්භ කළේය. සොබ්ලිනර්ගේ නිවසින් සොරාගත් රිදී ඉටිපන්දම් දරණු කොපමණ මුදලකට විකුණා ගත හැකි දැයි සිතමින් ඔහු සිතින් ගණන් හැදුවේය. හදිසියේ ඇති වූ හැඟීමක්‌ නිසා හෙතෙම එම භාණ්‌ඩ සෙවීමට අට්‌ටාලයට නැග්ගේය. ඒවා අතුරුදන් ය. ඔහු හැම තැනක්‌ම අවුස්‌සා බැලුවේය. එම භාණ්‌ඩ දක්‌නට නැත.

වහාම බිමට බැසි හේ තම බිරිඳ ඇගේ උපකරණ එල්ලා ඇති ස්‌ථානය වසා ඇති තිරය මෑත්කර බැලුවේය. ඒවාත් දක්‌නට නැත. ඇය පලාගොස්‌ ඇති බව ඔහුට අවබෝධ විය.

කා සමගද? ස්‌ලොයිමා ස්‌ලොසර්? එහෙමත් නැත්නම් හේමිල් ගුබ්?

"හොඳයි ඇය පලා ගියාවේ. කවුද ගණන් ගන්නේ?" හේ බිත්තියට කෙළ ගසා තමාටම කියා ගත්තේය.

"ඒක අපූරුයි හඃ හඃ හඃඃ"

ඔහු ළදරුවා දෙස ඇස්‌ කොනකින් බැලුවේය.

"ඒත් මේ පුංචි එකාට මොකද කරන්නේ?" කල්පනාවේ යෙදෙමින් හේ මිමිනුවේය. ඇය සිටින ඉසව්වක්‌ දන්නවා නම් ළදරුවාව ඇය ඉදිරියේ තබා "මේකාත් අරගෙන පලයන්. මේකා උඹගේ" යැයි කිව හැකිය.

පව්කාර සිතිවිලි ඔහුගේ මනසේ විදුලි කෙටුවේය. ඔහු උඩුතොල විකා ගත්තේය. ඔහුගේ දත් වෙව්ලන්නට විය. හෙතෙම දරුවා වෙත ළංවිය. කිළිටි පොරෝනයකින් වසා සිටි ළදරුවා හිස්‌ අවකාශය දෙස බලාගෙන සිනාසෙයි. ළදරුවාගේ මුඛය ඔහුට කෙනෙකුව සිහිපත් කළේය. පරණ දැන ඇඳුනුම්කමක්‌වත්ද? ඔහුට හරියටම මතකයට නොනැගේ. ඔහු ළදරුවා වෙතින් ඉවත්ව කලබලයෙන් හිස්‌ වැසුම දමාගෙන දොරට අගුල් දමා පිටතට ආවේය. අරමුණකින් තොරව පිටතට පැමිණි ඔහුගේ මනසේ සන්සුන් බව බිඳී ගොසිනි. ළදරුවාගේ හැඩීම ඔහුගේ දෙසවනේ දෝංකාර දුන්නේ ඔහුට අමතා අඬගසන්නාක්‌ මෙනි. දැත් දෙපා විහිදුවමින් උමතුවෙන් මෙන් මොරදෙන ළදරුවා ඔහුගේ ඉදිරියේ සිටින්නාක්‌ මෙනි. නැහැ ඔහු ආපසු හැරිය යුතුමය." මට ඒකිව අල්ලගන්න පුළුවන් නම්" හේ තනිවම සිතුවේය. මම ඒකිගෙ බෙල්ලෙන්ම අල්ල ගන්නවා දිව එළියට එනකම් බෙල්ල මිරිකනවා. කාලකණ්‌ණි ගෑනි"

බේකරියට ගොස්‌ කුඩා පාන් ගෙඩියක්‌ මිලට ගත් හෙතෙම නිවසට ආපසු ආවේය. ළදරුවා තවමත් ඒ ආකාරයෙන් ම එහෙත් සිනාසෙමින් සිටියේය.

"පුංචි එකාව යකා ගෙනිච්චාවෙ. සැප පහසුවෙන් ඉන්නවා වගේ පේනවා. කාලකණ්‌ණි පැටියෙක්‌" හේ නැවතත් නිවසින් පිටව ගියේය. එහෙත් ඔහුට ඉදිරියට යැමට හිත හදාගත නොහැකිය. ළදරුවාගේ වැලපීම ඔහුගේ දෙසවනේ දොaංකාර දෙයි. ඉන් ඔහුගේ හදවතට කකියන්නට විය. ධෛර්යය උපදවා ගත් හේ නැවත නිවස දෙසට පියවර තැබුවේය. දැන් ළදරුවා දිගටම මොරදෙයි. මා..... මා..... මම්මා..... මා.... මම්.......

"උඹගෙ අම්මා ආහ්· පුංචි එකෝ ගිහින් උඹගේ අම්මාව හොයාගනිං. ඒකි මහමාරිය වසංගතයට අහුවෙලා."

ඔහු දරුවාව අතට ගත්තේය. දරුවා ඔහුට තුරුල් වී කිසිවක්‌ සොයමින් තොල් පොපියන්නට විය.

"ඒකිගෙ කැත ආත්මය විනාශ වේවා·" යැයි පතමින් හේ ළදරුවාගේ කම්මුල් සහ සිරුර සිපගනිමින් සුරතල් කරන්නට විය. "අඬන්න එපා. පුංචි පැටියො. අඬන්න එපා... දැන් නිශ්ශබ්දව ඉන්න...... නිශ්ශබ්දව......"

ළදරුවා සිඟිති අතපය සොලවමින් තොල් පොපියවමින් ඔහුව අමතන්නට උත්සාහ කරන්නාක්‌ මෙන් හිස සලන්නට විය. ඔහු ළදරුවා ළඟට ගන්නා අතර කිරි ස්‌වල්පයක්‌ සෙවීමට උත්සාහ කළේය. උදුනේ කිරි ස්‌වල්පයක්‌ තබා තිබෙනු ඔහුට දක්‌නට ලැබිණ. ඔහු පාන් කැබැල්ලක්‌ කිරිවලින් පොඟවා හැන්දකින් ළදරුවාට කැවීමට උත්සාහ කළේය. 'කන්න පුතේ කන්න' උඹගෙ අම්මා යක්‍ෂයා අරගෙන ගියා. උඹව අතඇරල දාල ගියා. බැල්ලියෙක්‌වත් තමන්ගෙ පැටවුන්ව අත ඇරල දාල යන්නෙ නැහැ පුතේ. අඬන්න එපා පැටියො. මම උඹව අතඇරල යන්නෙ නැහැ. මම දිවුරල කියන්නම් මම උඹව අතැරල යන්නෙ නැහැ."

ළදරුවා නිහඬ වූ පසු හේ ළදරුවාව රෙද්දක ඔතාගෙන වීදියට ගියේය. ඔහු වෙළෙඳපොළට ගිය විට එහි හටගත්තේ කලබැගෑනියකි. "බූරි කුලොග් ළදරුවෙකුත් එක්‌ක. උඹට කොහෙන්ද ඔය පැටිය හම්බවුණේ?"

ක්‍රැඩ්නික්‌ගේ බිරිඳ මවිතයෙන් නැගිට දැත් දිගු කරගෙන ළදරුවා වඩා ගැනීමට ආවාය. ඇය තම ඒප්‍රනයෙන් මුහුණ සහ අත් පිසදාගෙන අව්‍යාජ සතුටකින් යුතුව සිනාසෙමින් ළදරුවාගේ තට්‌ටමට හෙමිහිට තට්‌ටු කළාය.

"මේ දරුවා කාගෙද කුලොග්. උඹගෙද? හොඳයි මම කවදාවත් හිතුවේ නැහැ. පුංචි පැටියගෙ ඇස්‌ දිහා බලන්න. ඇස්‌ දෙක නම් මරීනාගෙ වගෙ නෙවෙයි. ඒත් නහය...? රත්තරන් පැටියෝ පොඩ්ඩක්‌ මගෙ අතට දෙන්න" ඔහුගේ අතින් දරු පැටියා ගත් ඕ ළදරුවා තම දැතේ පද්දන්නට විය. මේ බලාපල්ලකෝ පුංචි චණ්‌ඩියා"

හොර කල්ලියේ නායකයා වු ක්‍රැඩ්නික්‌ මහල්ලා හෙමිහිට නැගිට ළදරුවා වෙත පැමිණ පරීක්‍ෂා කර කුලොග්ගේ පසුපසට පහරක්‌ ගැසුවේය.

"අපූරු කොලු පැංචෙක්‌. මේකට ඕනෑම කඩුල්ලකින් පනින්න පුළුවන් වේවි. හොඳයි කවුද ළමයගෙ අම්මා?"

"ඒකි ගින්දරට අහුවෙලා පිච්චිලා ගියාවෙ. මා ළඟ තිබුණ රිදී ඉටිපන්දම් දරණු ටිකත් අරගෙන ඒකි පැනල ගිහිල්ලා."

"පුංචි එකාව උඹ ළඟ දමල?"

"ඔව්"

"ඒක නරකයි ඒක නරකයි."

මහල්ලා හිස කැසුවේය. එම ස්‌ථානයට පැමිණි ක්‍රැඩ්නික්‌ තරුණයා කුලොග්ව ඇමතුවේය. "මං අනුමාන කරනවා උඹට දැන් වෘත්තිය අත ඇරල යන්න සිද්ධ වේවි කියලා. උඹ ගෙදර ගිහින් දරුවට සාත්තු කරපන්. උඹව අමුතු උගුලකට අහුවෙලා තියෙනවා."

"මං ගැන උඹ කරදර වෙන්න එපා. දෙවියන් වහන්සෙ උදව් කරාවි. කුලොග් කියන්නේ කුලොග්"

දරුවාව වඩාගත් හෙතෙම නගරය හරහා යැමට සැරසුණි. මිනිසුන් තමන් දෙසට ඇඟිල්ල දිගු කරමින් සිනාසෙනු ඇතැයි ඔහුට සිතිණ.

නගරයෙන් පිටත වූ කැලය වෙත ළඟා වූ හේ ගලක්‌ මත වාඩිවිය.

අවට කිසිවකු පෙනෙන්නට නැත. ඔහු වටා ඇති ගස්‌වල කහ පැහැති වියළි කොළ ගිලිහී වැටුනේ ඔහුට කණගාටුව පළකරන්නාක්‌ මෙනි. ඈත ගලායන දිය පහරේ හඬ ඉතා හෙමිහිට ඇසිණ.

තමා අසලින් ළදරුවා තැබූ බූරී කුලොග් තමා ගැනම කලකිරීමෙන් පසුවිය. දරුවා ඇඟිලි උරමින් නිහඬව ඔහු දෙස බලා සිටියේ. දරුවාට කළ යුත්තේ කුමක්‌ දැයි ඔහුට නොවැටහිණ. දරුවාව අතහැර දමා යැමට සිතුනත් තමාගේ ලෙයින් සහ මසින් හැදුන දරුවා අතහැර දමා යැමට ඔහුගේ සිත ඉඩ නොදුන්නේය. නැවතත් ළදරුවාව වඩාගත් හෙතෙම දරුවාගේ හැම අංග ලක්‍ෂණයක්‌ම පිරික්‌සුවේය. ළදරුවාගේ අග පසඟ තමාගේ අගපසඟ මෙනැයි ඔහුට හඳුනාගත හැකි වූ අතර, ඒ අදහසත් සමගම ඔහුට දරුවා පිළිබඳ උණුසුම් හැඟීම් පහළ විය.

"පුංචි කුලොග්'' ඔහු ළදරුවා ඇමතුවේය. "ඔව් උඹ පුංචි කුලොග් හොඳයි උඹ අපූරු කොලු පැංචෙක්‌. මම කඩුලුවලින් පැනල කවුළු ඇරල දාල අගුල් කඩල දාල වස්‌සකුගේ හමක්‌ ගෙනවිත් දෙනවා. එතකොට උඹටත් දරුවන් ලැබේවි. උන්ගේ මව දරුවන්ව අත ඇරල යාවි. ඒත් උඹ උඹගෙ දරුවන්ට පාන් ඉල්ලමින් ගෙයක්‌ ගානේ යමින් හිඟමන් යදීවි. උඹ කව්ද? කුලොග් කෙනෙක්‌... මම වගේම උඹත්...... මමත්......."

ඔහු ගං ඉවුර වෙත ගොස්‌ ඒ අසලින් දරුවාව තබා ගහකට මුවා වී සිදුවන්නේ කුමක්‌ දැයි බලා සිටියේය. ළදරුවා නාට්‍යයක නළුවකු මෙන් අතපය විසි කරමින් ඇඟිලි කටේ දමා ගනිමින් මොරදෙන්නට විය.

ඔහු තවත් ගසකට මුවා වී ක්‍රම ක්‍රමයෙන් ඈතින් ඈතට යන්නට විය. තවමත් දරුවා විලාප දෙන හඬ ඇසේ. හේ තව තවත් ඈතට ගියේය. එහෙත් තවමත් ඔහුට දරුවාගේ හැඬීම ඇසේ. අනතුරුව ඔහු දුවන්නට පටන් ගත්තේය. එහෙත් ඔහුගේ දෙසවන්වල දරුවාගේ විලාපය දෝංකාර දෙයි. දරු පැටියා ගඟට පෙරළිලා යාවි. ඔහුට හදිසියේම සිතිණි. ඔහුගේ හිස කකියන්නට විය. ඔහුගේ හදවත රිදුම් දෙන්නට විය. එහෙත් ඔහු දිව්වේය.

ඔහු එක්‌වරම නතර වී වටපිට බැලුවේය. ක්‍ෂණිකව ආපසු හැරී ආවේය. ළදරුවා මහ හඬින් හඬනු ඔහුට ඇසිණි. ඔහු දරුවාව වඩාගෙන කැලෑවේ මායිමේ ඇති නිවාස වෙත ආවේය. ගෙයක්‌ ගෙයක්‌ පාසා යමින් ඔහු බිඳුණු හඬින් ආයාචනයක්‌ කළේය. "මේ අනාථ දරුවාට කිරි ටිකක්‌ දෙන්න.......... අනාථ දරුවාට කිරි ටිකක්‌ දෙන්න..... අනාථ දරුවාට........."

* සිංහල අනුවාදය 
බොබී ජී. බොතේජු විසිනි
 

http://www.divaina.com/2014/11/30/nimna06.html

[Nissanka Rajapaksa]

ගැලවීම (කෙටි කතාව)

දු‚ ගම්මානයේ සපතේරුවාය. ඔහු මේ වන විට සිටියේ දොරකඩ අතුගාමිනි. ඔහුගේ බිරින්දෑ ජූරියාය. ඇය මේ වෙලාවේ සිටියේ ගෙබිම ගොම අතුල්ලමිනි. දෙදෙනාටම එකම මොහොතක පුංචි නිස්‌කාන්සුවක්‌ ලැබුණාක්‌ මෙනි. අස්‌වැසිල්ලක්‌ ලද සැණින්ම දු‚ගේ බිරින්දෑ කටහඬ අවදි කළාය. 

"නරකද ගොහින් පණ්‌ඩිත් බාබා හම්බ වෙලා ආවා නම්... උන්නැහේ කොහාට හරි සේන්දු වෙන්න කලින්..."

"යන්න නම් පුළුවන්. ඒත්... ඒත්... නිකමට වගේ හිතල බලන්න මොකක්‌ද මම ඒ උත්තමයා ළඟට ගිහින් කියන්නේ කියලා..."

"අපි මොකද කාගෙන්වත් තොටිල්ලක්‌ හොයා ගන්න බලන්නේ... ඒ හින්ද ඒක අහල බලන්න...."

"සමහර වෙලාවට ඔහේ ඔහොම කිව්වට එතුමාට යකා නගින්නත් බැරිවේවි. අනෙක ඔහේ හිතනවද ඒ උත්තමයන් පාවිච්චි කරපු තොටිල්ලක්‌ අපට දේවි කියලා. ඔහේ මේ තොටිල්ලක්‌ ගැන විකාර කතා කරනවා. ඒගොල්ල කැමැති නෑ අපේ ගොමවලට... තණකොළවලට... කොයික වුණත් අපි අර අපේ පුංචි තොටිල්ල සුද්ද පවිත්‍ර කරල ගම්මු. එන්නෙත් ගිම්හාන කාලෙනෙ. ඒ හින්ද අපේ එකා එන කාලෙ වෙද්දී හොඳට වේලිලා කාරිය තියේවි...." 

"එයාට අපේ තොටිල්ලේ ඉන්න බැරිවේවි. බලන්න මේ විදියට කොහොමද ජීවත් වෙන්නෙ කියලා..."

දු‚ට පුංචි දුකක්‌ ඇති විය. ඉන්පසු හෙතෙම කටහඬ අවදි කළේය. ඒකනම් ඇත්ත තමයි. ඉන්න මම අර කොල ටිකක්‌ කඩාගෙන එන්නම්. පිඟානක්‌ හදා ගම්මු. ඔය උත්තමයො කොහොමටත් හරි ආසයි ඔය කොළ කන්න ඒ ගොල්ල කොහොමටත් ශුද්ධවන්තයොනෙ. දෙන්න මට ඔය කෙක්‌ක. මම ඔය කොළ ටිකක්‌ කඩාගෙන එන්නම්..."

"හරි මම ඔය පිඟාන හරි ගස්‌සලා තියන්නම්. ඔයා යන්න. ඒත් මේ අහන්න... අනෙක අපට පුළුවන් ඕකෙන් කොටහක්‌ දානෙ හැටියටත් දෙන්න. මම ඒක අපේ පිඟානකම තියල දෙන්නද?"

"ඒයි මෝඩ වැඩ කරන්න යන්න එපා. එහෙම නැත්නම් අපට දානෙ ටිකත් නෑ. පිඟානත් නෑ. උන්නැහේ පිඟාන පිටින්ම වීසි කරල දමාවි. උන්නැහෙට ඉක්‌මණට තරහ යනවත් එක්‌කනෙ. එහෙම වුණාම උන්දෑ තමන්ගෙ මායියවත් ඉතුරු කරන්නේ නෑ. අනෙක ළමයටත් සමහර වෙලාවට දිගට හරහට අල්ලගෙන තඩි බානවා මම දැකල තියෙනවා. ඒ පාරවල් කොච්චර දරණු ද කියනව නම් මම දැක්‌ක ඒ ළමයා අත බැඳගෙන ඉන්නවත්... ආ එහෙනම් කෑම පිඟානෙන් කොටහකටත් අර කොළ දාලා තියන්න. ඒත් මතක තියා ගන්න ඒවා අතින් නම් අල්ලන්න එපා. ජූරි ඕක අර ගොල්ලගෙ දුවගෙ කඩෙන් ගන්න පුළුවන්. ඒ හොඳටම ඇති. පාන් පිටි කිලෝ එකකුයි හාල් බාගයයි... ලුණු ටිකක්‌, පරිප්පු දෙසීය පනහක්‌ විතර. ඒ ඇරුණාම තව පොඩි පොඩි ටිකක්‌නේ... ඔය ගොපල්ලගේ දුව හම්බ වුණේ නැත්නම් භුර්ජින්ට කියන්න. වැඩේ කරල දෙයි ඔන්න නොකීව කියන්න එපා. කෑම ජාති ටික අල්ලන්න නම් යන්න එපා. එහෙම වුණොත් මහ විනාශයක්‌ වෙන්නේ..."

දු‚ දර ගොඩක්‌ද විශාල තණකොළ මිටියක්‌ද අතට ගත්තේය. ඉක්‌බිති හේ එළියට බැස්‌සේ උත්තමයා හමු වන්නටය. ඒ තොටිල්ලේ ඉල්ලීම කරන්නටය. හැරත් පණ්‌ඩිත උත්තමයා හමු වන්නට නිකම් අත් දෙක වන වනා යා හැකි යැයි සිතිය හැකිද? ඒ වාගේම දු‚ වැනි කුලහීන වත් පොහොසත්කම් නැති කෙනකුට තණකෙළ මිටියක්‌ වැනි දෙයක්‌ හැර වෙනයම් දීමට වත්කමක්‌ කොහෙත්ම නොවිණි.

පණ්‌ඩිත් ගාසි රාම් ඉතාමත්ම තදින්ම ආගමට දහමට ඇලී ගැලී සිටින බැතිමතෙකි. ඔහු දෙවියන් යදින්නට යන්නේ උදෑසන ඇහැරී වැඩි වේලාවක්‌ ගියායින් පසුය. උදේ අට වන විට ඔහු සියල්ලටම ලක ලෑස්‌ති විය යුතු වෙයි. එයින් පසු හෙතෙම සැබෑ යාඥව අරඹයි.

ඔහු මුලින්ම චාරිත්‍ර වාරිත්‍ර පටන් ගනී. එයින් පසු සඳුන් ආලේපය හදන්නට පටන් ගනී. එයින් ඔහු නළල් තලය මත්තේ ඉරි දෙකක්‌ ඇඳ ගන්නේ හරියටම නූලට මිම්මට කිරා මනිමින් වාගේය.ඒ මැදින් රතු පටියක්‌ ද ඔහු ඇඳ ගන්නේ බොහෝ වේලාවක්‌ කල්ගත කරමිනි. ඒ සියල්ලම හමාර වූවාට පසුව ඔහු පපුව අත් වටා රවුමක්‌ සලකුණු කරයි. එයින් පසුව ඔහු දේව පිළිමය එළියට ගෙන තබයි. එහි සඳුන් ආලේපය දල්වයි. මල්ද ඒ අසලින් තබයි. එයින් පසු ඔහු කරන්නේ දැල්වූ පහන ඉමහත් බැතියෙන් යුතුව දේව පිළිමය වටේ ගෙන යයි. ඒ සියල්ලම කළායින් පසු ඔහුගේ අත ළඟම වාගේ ඇති සීනුව ගෙන කීප වතාවක්‌ නාද කරයි.

දැන් වේලාව උදෑසන දහයයි. සියලු යාතිකා ද ආවතේව කටයුතු ද අවසන්ය. ගාසි රාම් එයින් පසු එළියට එයි. මේ වන විට සමහර දවස්‌වලට ඔහු දන්නා කියන කීප දෙනෙක්‌ම වාගේ ඇවිත් සිටිති. ඒ මොනවා වුණත් අද ඔහු පූජා කුටියෙන් එළියට එද්දී දුටුවේ දු‚ය. ඒ තණකොළ මිටියකුත් කර තබාගෙනය. ගාසි රාම් දුටු සැණින්ම දු‚ දොහොත් මුදුන් දී නමස්‌කාර කර ඔහුගේ දෙපා මුල වැටුණේය. ඉනික්‌බිති දෑත තබමින් නැගී සිටියේය. ඔහු සිය හදෙහි ඔහුට ඇති බැඳියාව පෙන්වීය. 

ගාසි රාම් ආරෝහ පරිණාහ දේහයෙන් යුතු මනුස්‌සයෙකි. හිස රවුම්ය. කම්මුලද තරමක්‌ මහතය. දෑස්‌ දීප්තිමත්ය. ඔහු දු‚ දුටු සැණින්ම කතා කළේය.

"කොහොමද? අද මොකද මෙහේ?"

දු‚ හිස පහත් කළේය. ඉක්‌බිති හේ මෙසේ කීවේය. 

"මගේ දුව විවාහ වෙන්නයි යන්නේ.... මම මේ අහන්න ආවේ හොඳ දවසක්‌ තියෙනවද කියලයි. ඔය උත්තමයට කවද දිහා කියන්න පුළුවන් වෙයිද?"

"අද නම් වෙලාවක්‌ නෑ... හොඳයි එහෙම නම් හැන්දෑකරේ දිහා බලන්නම්..."

"නෑ ඔබතුමා වේල පහ මේක කළොත් මට හැම දෙයක්‌ම හොඳින් කරන ගන්න පුළුවන් වේවි. ආං ඊට කලින් කොහෙන්ද මේ තණකොළ ටික තියන්නෙ...

"ආ... ඒක හරක ළඟට ගිහින් දාන්න. ඊට කලින් කොස්‌ස අරන් ගිහින් ඉස්‌සරහ අතු ගාල දාන්න. ඒ ගමන්ම අර කාමරේ හරි හමන් විදියට සුද්ද පවිත්‍ර කරලත් නෑ. ආ අනෙක හුඟක්‌ දවසකින් ගොම අතුල්ලලත් නෑ. එහෙම නම් ඔය ටික කරල දාන්නකෝ. එයින් පස්‌සේ මම මගෙ කෑම එක ගත්තායින් පස්‌සේ මම පොඩි විවේකයක්‌ අරන් එයින් පස්‌සේ යමු. ආ... ඒක නෙමෙයි. ඒ එක්‌කම අර දර ටිකකුත් පලල දාන්නකෝ. ඒත් එක්‌කම බලන්න අර පිදුරු ටිකක්‌ ඇති එළියේ. ඒකත් ඇතුළට ගිහින් දාන්න..."

දු‚ ලහි ලහියේම වැඩට බැස්‌සේය. විග විගහට මිදුල අතු ගෑ ඔහු එළිපත්තෙහි ගොම පිරියම් කළේය. මේ සියල්ල හමාර වන විට දහවල් දොළහ පසුවී තිබිණි. ගාෂී උත්තමයා දහවල් කෑම සප්පායම් වීමට ගියේය. දු‚ උදෑසන සිටම සිටියේ කුසට කිසිම දෙයක්‌ නොගෙනය. ඔහුටද මේ වන විට යහමින් කුසගින්න දැනෙන්නට පටන්ගෙන තිබිණි. දු‚ගේ නිවහනටද තව සෑහෙන දුරක්‌ යා යුතුව තිබිණි. දු‚ කෑමට ගියහොත් උත්තමයා කෝප වීමටද හොඳටම ඉඩ ඇත. දුප්පත් අසරණයා තවදුරටත් අන්ත අසරණව සිටී. කළ යුතු දෙයක්‌ නැත. බඩගින්න බොහෝම අමාරුවෙන් යටපත් කරමින් ඔහු දර පලන්නට පටන් ගත්තේය. එය කොහෙත්ම ලේසි පහසු දෙයක්‌ නොවීය. ලී කොටය මැද හොඳ ගැටයක්‌ද විය. පොරොව එහාට මෙහාට යනවා විනා කොටය දර ගොඩක්‌ බවට පත් කරන්නට අමාරු විය. දු‚ එහෙම පිටින්ම දහදියෙන් නෑවෙන්නට විය. දු‚ අන්තිමේදී බිම වාඩි විය. එහෙත් එසැණින්ම වාගේ නැගී සිටි ඔහු යළිත් කොටය පලන්නට උත්සාහ ගත්තේය. තවත් චුට්‌ටක්‌ වේලා ගෙවී යත්ම දු‚ගේ ඔළුව කරකැවෙන්නාක්‌ මෙන් දැනෙන්නට විය. දු‚ හොඳින්ම දන්නා විදියට මෙයින් ගැලවෙන්නට ඇත්තේ එකම එක දෙයකි. දු‚ට එක්‌ වරම සිහියට ආවේ ගෝවින්දය. ඔහු මේ ගමේ වැසියෙකි. දු‚ අඩියට දෙකට ඔහු සොයා ගියේ ඔහුගේ නිවහනටය. ගෝවින්ද් ඔහුට දුම්කොළ ටිකක්‌ දුන්නේය. එහෙත් ගින්දර ටිකක්‌ සොයා ගන්නට තවත් ටික වේලාවක්‌ ගෙවී යන බවක්‌ පෙණුනි. 

"ආ හ් ගින්දර ගැන හිතන්න එපා... මම පණ්‌ඩිත උන්නැහේ ගෙන් ඉල්ලා ගන්නම්. දැන් ඒ උත්තමයලත් උයන්ඩ පිහන්ඩ ලක ලෑස්‌ති වෙන වෙලාවනෙ..." දු‚ කීවේය.

දු‚ එසේ කියමින්ම දුම්කොළ ටිකත් ගෙන ආපසු යන්නට හැරුණේය. ඇසි පිය ගසන සැණින් ගාෂි උත්තමයාගේ ගේ ඉදිරිපිට නතර වුණ හෙතෙම මෙසේ කීවේය. 

"උත්තමයා... මට ගින්දර චුට්‌ටක්‌ ගන්න පුළුවන්ද? පොඩ්ඩක්‌ මේක පත්තු කරගන්න..."

ගාෂි උත්තමයා උන්නේ දිවා භෝජනය ගනිමිනි. 

"කවුද ඒ මිනිහා ගින්දර ඉල්ලන්නේ?" බිරිය ඇසුවාය.

"ඔහ් අර මෝඩයා දු‚... අර සපත්තු මහන්නා... මම කිව්ව මිනිහට දර ටිකක්‌ පලල දෙන්න කියලා. ඔන්න ඔය ගින්දර ටිකක්‌ දෙන්න...." ගාෂි උත්තමයාගේ බිරින්දෑට යකා නැග තිබිණි.

"ඒක හරි පුදුමයක්‌නෙ... ඔයා හැම වෙලේම ආගම ධර්මයත් එක්‌ක වැඩ. ඒත් මතක තියා ගන්න. හැම වෙලාවෙම ඔය ආගම දහම එක්‌ක වැඩ කරන්න බැරි විත්තිය. සපත්තු හදන උනුයි, රෙදි හෝදන මිනිස්‌සුයි හැම එකාම මෙහාට කඩාපාත් වෙනවා. උන්ට කිසි ගානක්‌ නෑ. මේක මේ හින්දු උත්තමයකුගේ ගෙයක්‌ කියලා. හරියට මේක මේ එක එකාට වැටිල ඉන්න අම්බලමක්‌ ගානට වැටිලා. කියන්න අර බාබර්ගෙ ගෙදරට යන්න කියලා. එහෙම නැත්නම් මූණ පුච්චල දානවා. මතක තියාගන්න ආයෙ ගින්දර ඉල්ලන්න ආවොත් එහෙම..."

ගාෂි උත්තමයා බොහෝ සන්සුන්ව අයෙත් කටහඬ අවදි කළේය. "මිනිහා ඇතුළට ආවොත් මොකද වෙන්නෙ? අනෙක ඔහේට ඒ ගැන හිතන්න කිසි දෙයක්‌ නෑනේ. මේක මේ ශුද්ධ බිමක්‌නේ. ඇයි ඔහේට බැරි ඒ මනුස්‌සයට ගින්දර චුට්‌ටක්‌ දෙන්න. ඔක්‌කොමත් හරි ඒ මනුස්‌සයා වැඩ කරනවා විතරයි. අනෙක්‌ මිනිහෙක්‌ ඔය දර ටික පලල දැම්ම නම් අඩු ගානේ ඇනා හතරක්‌වත් දෙන්න වෙනවා.."

"හොඳයි... මම ගින්දර ටිකක්‌ දෙන්නම්. ඒත් වෙන එකෙක්‌ එහෙම ආයෙ ගින්දර ඉල්ලුවොත් මූණ පුච්චනවා..."

දු‚ට ඒ හැම දෙයක්‌ම හොඳින්ම ඇසුණි. ඔහුට ලොකු පසුතැවිල්ලක්‌ ඇති විය. ඇය කියනා දෙය ඇත්තය. තමුන් මෙන් කිසිම වටිනාකමක්‌ නැති කෙනකු මෙවන් පණ්‌ඩිත උත්තමයකුට අභියෝග කරන්නේ කෙසේද? ඔවුහු ශුද්ධවන්තයෝය. මුළු ලෝකයේම මිනිසුන් ඔවුනට ගරු සැලකිලි දක්‌වන්නේ ද එබැවිනි. අනෙක්‌ අතට තමන්ට තමන් දන්නේ ගමේ හතර මායිම පමණි. එහෙව් එකේ තමන්ගේ තරම තමුන් තේරුම් ගත යුතු වෙයි.

ගාෂි උත්තමයාගේ බිරින්දෑ ගින්දර ද රැගෙන ආවාය. ඔහුට දැනුණේ දෙවියන් සියලු දේ ලබා දුන්නාක්‌ මෙන් හැඟීමකි. දු‚ දෑතද හිස ද බිමට නවා බැගෑපත් බවක්‌ පෙන්වමින් මෙසේ කීවාය. "මැතිනියනි, මගේ අතින් ලොකු වැරැද්දක්‌ වුණා. ඔක්‌කොමත් හරි මම මේ සපත්තු මැහිල්ලට කෙරුමෙක්‌ වුණාට මම මේ අනෙක්‌ දේවල් හාංකවිසියක්‌ දන්නේ නෑ. අපි මේ ලෝකෙ රටේ වෙන කිසි දෙයක්‌ දන්නේ නැති මෝඩයොනෙ..." 

දු‚ නික්‌ම ආවේය. ඉනික්‌බිති හේ දුම්වැටියෙන් උගුරු කීපයක්‌ ඇද්දේය. තවත් චුට්‌ට වේලාවක්‌ ගෙවී යත්ම දු‚ දර පැලීමට ගියේය. එබැවින් ගාෂී උත්තමයා උදෑසන ආහාරය ගෙන අවසන් වෙනවාත් එක්‌කම බිරිය ඔහු අසලට ගියේය. 

"පුළුවන්නම් අර සපත්තු මහන මිනිහටත් කෑම ටිකක්‌ දෙන්න. මිනිහ දැන් ගොඩක්‌ වෙලා ඉඳන් මැරීගෙන වැඩ කරනවා. සමහර විට බඩගිනිත් ඇති..."

ගාෂි උත්තමයා ද ඒ අදහසට මනාපය පළ කරන්නට විය. 

"හොඳයි... තව රොටී කීයක්‌ විතර තියෙනවද?"

"දෙකක්‌ තුනක්‌ ඉතිරි ඇති."

"ආපෝ... දෙකක්‌ තුනක්‌ නම් පිරිමහින එකක්‌ නෑ. මිනිහ සපත්තු හදන්නෙක්‌. මිනිහට අඩු ගානේ පිටි කිලෝවක විතරවත් රොටී ඕනෑ වෙයි..."

ගාෂි උත්තමයාගේ බිරිය කම්මුලෙහි අත ගසා ගත්තාය. "ඔහ්... දෙයියනේ පිටි කිලෝවක විතර... එහෙනම් ඉතින් නිකම් ඉන්න..."

ගාෂි උත්තමයා දැන් දැන් ටිකක්‌ තදින් කතා කරන්නට විය. "පුළුවන් නම් තියෙනව නම් අර නිවුඩු හාල් කුඩු ටිකකුත් පිටිවලට කලවම් කරල රොටී දෙකක්‌ හදල දෙන්න. නැත්නම් ඔය මිනිසුන්ගෙ බඩේ ගින්දර නිවෙන්නෙ නෑ. ඔය මිනිස්‌සු යක්‌කු වගේ කන්නම උපන් ජාතියක්‌නෙ..."

"යන්න එහෙනම්... කාටද එහෙනම් පුලුවන් ඔය මිනිස්‌සුන්ගේ ගින්දර නිවන්න...?"

දුම්වැටියෙන් තවත් උගුරු කීපයක්‌ ඉරූ දු‚ පොරොවද ගෙන යන්නට ගියේය. තවත් පැය භාගයක්‌ පමණ ගෙවී යන තුරුම දර පලන්නට විය. එයින් ටික වේලාවකට පසු ඔහුට හුස්‌ම ගන්නට අමාරු බවක්‌ දැණින. හිසට අත තබාගත් දු‚ ඉන්පසු හිසට අත තබාගෙන බිම වාඩිවිය. වැඩි වේලාවක්‌ යන්නට මත්තෙන් චිකුනි ගොපල්ලා එතැනට ආවේය. "ඒයි ලොකු උන්නැහේ මොකද ඔච්චර දහ දුක්‌ විඳින්නේ මෙච්චර මේ නහින දෙහින ඉන්න කාලේ...? ඔහේ හිතනවද ඔහේට මේ ලීයෙ තියෙන ගැටේ පලන්න පුළුවන් වෙයි කියලා...? ඇයි මොනවත් කන්න දුන්නෙ නැද්ද? ඇයි අනෙක දන්නේ නැද්ද කරන්නේ එක වැඩක්‌ නෙමෙයි කියලා... අනෙක ඇයි ඔහේ නිකම්වත් ඇඟෙව්වෙ නැද්ද ඔහේ තවමත් නොකා නොබී වැඩ කියලා...?"

"මොනවද මේ කියන්නේ? අපට කරන්න පුළුවනෑ මේ බ්‍රාහ්මණ ඇත්තො කන රොටී කන්න...?"

දු‚ ආයෙමත් වතාවක්‌ දර කොටය පළන්නට පටන් ගත්තේය. චිකුනිට දු‚ ගැන අනුකම්පාවක්‌ ඇති විය. ඔහු දු‚ගේ පොරොව උදුරා ගත්තාක්‌ මෙන් ඇද ගත්තේය. ඔහු පැය භාගයක්‌ විතර වේලාවක්‌ කොටය සමග ඔට්‌ටු වුණේය. ඒ එහි තිබුණ ගැටය පලා දෙන්නටය. එහෙත් එය චිකුනිටද කළ නොහැක්‌කක්‌ විය. ඒ හින්දාම පොරොව පැත්තකට වීසි කළ හේ යන්නට හැරුණේය. 

"මේ ලොකු උන්නැහේ ඔය කොට කෑල්ල එක්‌ක තවත් ඔට්‌ටු වෙන්න යන්න එපා. ඔහේ මැරිල වැටෙයි..." දු‚ ඈතට යන්නට ගියේය. ඒ කපන්නට ඇති තණකොළ ගොන්න ගැන සිතමිනි. ඒ අතරතුර ලී කොටය ගැන ගාෂි උත්තමයාට කිව යුතු යෑයි දු‚ට හිතුණේ අද තවදුරටත් එය කළ නොහැකි බවත් හෙට දිනයේ ඉතුරු වැඩ ටික කරන බවත් හිතාගෙනය. දු‚ භාජනයක්‌ ගෙන දහයියා එකතු කරන්නට විය. එය පිරුණ විගස හේ ගෙනිහින් දැම්මේය. එහෙත් එය දු‚ හිතන තරම් ලේසි පහසු දෙයක්‌ නොවීය. ඔහු වැඩ නතර කරන විට හවස හතර තරම් විය. ඒ වන විට ගාෂී උත්තමයාද අවදිව සිටියේය. ඉක්‌බිති හේ එළියට ගිය සැණින්ම දැක ගන්නට ලැබුණෙ දු‚ දහයියා බඳුනට හිස තබාගෙන නිදා සිටිනා අයුරකි. ගාෂි උත්තමයාට කේන්ති ගියාක්‌ මෙනි. 

"ඕයි දු‚ තමුසෙ මොනවද ඔය කරන්නේ? නිදි නේද? අර ලී කොටය තවම එතැන... ඒ අස්‌සේ තමුසෙ මොනවද ඔය කරන්නේ? අනෙක ඔය දහයියා ටික කට පිරෙන්න දාගෙන යනවා. ඒ ඔක්‌කොමත් හරි තමුසේ දැන් බාස්‌කට්‌ එක ඔළුවට තියාගෙන නිදි. ගන්නවා... අර පොරොව ගිහින් අර දර කොටය පලල දානවා. තමුසෙට හොඳ වෙලාවක්‌ බලල දෙන එකත් තමුසේ වැඩ කරන විදියටම සිද්ධ වේවි. ඒකට මට දොස්‌ කියන්න එපා. ඒකනෙ කියන්නෙ තමුසෙල වගේ මිනිස්‌සුන්ට කෑම ටිකක්‌ දුන්නම වෙනස්‌ වෙනව කියලා..."

දු‚ යළිත් වතාවක්‌ පොරොව අතට ගත්තේය. මේ වනවිට ඔහු කලින් හිතූ හැම දෙයක්‌ම අමතක වී ගොස්‌ තිබිණි. දු‚ගේ කුසට උදෑසන සිට මේ වන තුරුම කිසිම කෑමක්‌ වැටී නොතිබිණි. දැන් ඊට වේලාවක්‌ද නැතිවා සේය. නැගී සිටීමට ද අපහසු මෙනි. එහෙත් එය කියා ගන්නට කිසිම කෙනකු නොවිණි. යම් විදියකින් ගාෂි උත්තමයා හොඳ වේලාවක්‌ නොදුන්නොත් දු‚ගේ හැම බලාපොරොත්තුවක්‌ම සුන්වී යනු ඇත. කොහොම වුණත් හැම දෙයක්‌ම තීරණය වන්නේ ඉරණම අනුවය. ඉදින් කවුරුන්ද එවැනි දුර්භාග්‍යය දෙයකට විහින් වැටෙන්නට කැමැති වන්නේ?

ගාෂි උත්තමයා කොටය ළඟට වී සිටගෙන සිටියේය. ඉක්‌බිති හේ දු‚ දිරිමත් කරන්නට විය. ගාෂි උත්තමයාට දු‚ පත්ව සිටින අපහසුතාව ගැන කිසිම හැඟීමක්‌ දැනීමක්‌ නොවිණි. ඔහුට ඒ ගැන හිතන්නටද කිසිම ඕනෑකමක්‌ නොවිණි. ඔහු හිතන්නේ දෙවියන් වහන්සේ මෙවැනි දුක්‌ විඳින මිනිසුනට අයෝමය බලයක්‌ දෙන බවය. කුසගින්න, දුබලකම, මහන්සිය මේ හැම දෙයක්‌ම කොහොමින් කොහොම හරි මඟහැරී යන බව ඔහු සිතයි. තවත් අඩ හෝරාවක විතර කාලයක්‌ ගෙවී යද්දී දු‚ දර කොටය සමග ඔට්‌ටු වූයේ පිස්‌සකු මෙනි. අන්තිමේදී ඔහු කොටයෙහි මැද හරියට පහර දෙන්නට පටන් ගත්තේය. එහෙත් එය වැඩි වේලාවක්‌ කරගෙන යැමට නොහැකි විය. ඒ පොරොව මීළඟ මොහොතේදී නැවතුණේ දු‚ගේ හිස මත්තේය. දු‚ට කිසිම දෙයක්‌ හිතා ගන්නටවත් කාලයක්‌ නොවිණි. ඔහු කරකැවී ගොස්‌ බිම ඉන්දුණේය. මහන්සිය, බඩගින්න, දුබලකම මේ හැම දෙයක්‌ම ඔහුගේ සිරුරේ එකට එකතු වී තිබිණි. එබැවින් ඔහුට යළි නැගිට ගත නොහැකි විය. 

ගාෂි උත්තමයා දු‚ට කතා කළේය. එහෙත් ඔහුට නැගී සිටින්නට හෝ කතා කරන්නට හෝ තරම් හයියක්‌ හත්තියක්‌ නොවිණි. ඒ වාගේම හොඳ සිහියක්‌ කල්පනාවක්‌ද නොවිණි. ඇරත් ගාෂි උත්තමයාට දු‚ ගැන වැඩි යමක්‌ හිතන්නට කොහෙත්ම ඕනෑකමක්‌ නොවිණි. හැරත් ඔවුනට දු‚ලා ගැන හිතන්නටවත් බලන්නටවත් හිතේ තෙතමනයක්‌ නොතිබිණි.

ගාෂි උත්තමයා ලහි ලහියේම ගෙතුළට ගියේය. ඉක්‌බිති හේ හොඳින් නා ගත්තේය. එයිනුත් පසුව හේ එළියට ආවේය. ඒ හොඳ ඇඳුමක්‌ ද ඇඳගෙනය. දු‚ තවමත් වැතිර සිටී. ගාෂි උත්තමයා උස්‌ හඬින් ඔහු ඇමතුවේය. "ඒයි දු‚ තමුසේ හදන්නේ අද මෙහෙ නතර වෙන්නද? ලෑස්‌ති වෙයන් ගෙදර යන්න... මමත් මේ ලෑස්‌ති වෙලයි ඉන්නෙ..."

එහෙත් දු‚ නැගිටින පාටක්‌ නොවිණි. ගාෂි උත්තමයා තරමක්‌ නොසන්සුන් වූවාක්‌ මෙනි. හේ වහා දු‚ සමීපයට විත් එබී බැලුවේය. දු‚ගේ සිරුර දරදඬු වෙමින් තිබිණි. ගාෂි උත්තමයාද වහා නිවහන තුළට දිව ගියේය. "දු‚ මැරෙන්නයි යන්නේ..." හේ බිරියට කීවේය.

"මැරෙන්න යන්නේ? මේ දැන් අපූරුවට දර පල පලනෙ උන්නේ"

"ඔව් ඒක ඇත්ත දර පල පල ඉන්දැද්දි තමයි මැරෙන්න යන්නෙ..."

"එහෙනම් ඉතින් මොනව කරන්නද? උන්ගෙ සනුහරේ අනිත් උන්ට එන්න කියල පණිවිඩයක්‌ යවන්න" ගාෂි උත්තමයාගේ බිරිය කීවේ සන්සුන් අයුරිනි. තවත් පොඩි වේලාවක්‌ යද්දී ගම්මානය පුරාම වාගේ ආරංචිය පැතිර ගියේය. එහෙත් මුළු ගම්මානයේම වාගේ පදිංචිකාරයෝ බ්‍රාහ්මණයෝය. සපතේරුවන් සිටියේ ගේක නැත්නම් දෙකකය. දු‚ගේ සිරුර වැටී තිබුණේ ළිඳට යන පාරේය. එබැවින් එක්‌තරා වයස්‌ගත කාන්තාවක ගාෂි උත්තමයාට මෙසේ කීවාය. "ගාෂි උන්නැහේ ඔහේට තේරෙන්නෙ නැද්ද? මේක මේ ළිඳට යන පාර කියල.. මේ මිනිය පැත්තකට වීසි කරල දාන්නෙ නැත්තෙ ඇයි? ඇයි මේ ගමේ මිනිස්‌සු වතුර බොන්නෙ නැද්ද?"

"පරිස්‌සමෙන් මිනියට අත ගහන්නෙ... තවම පොලිසිය ඇවිල්ලත් නෑනෙ. මේක මේ අහිංසක මිනිහගෙ ජීවිතේ සෙල්ලමක්‌ කියල හිතන්න එපා. මිනිහ උත්තමයෙක්‌ වුණා නම් ඔහොම කියයිද? ඔය මිනියකුත් අරගෙන යනකොට පොලිසියෙන් අල්ල ගනී..." කවුදෝ කෙනකු කියනවා සපතේරුවන්ට ඇසිණි. මෙයින් පසු ගාෂි උත්තමයා දු‚ගේ සිරුර ළඟට ආවේය. එහෙත් කිසි කෙනක්‌ දු‚ගේ සිරුර ඉවත් කරන්නට ඉදිරිපත් නොවීය. දු‚ගේ බිරියත් දියණියත් ළතෝනි දෙන්නට වූහ. ඔවුහු ගාෂී උත්තමයාගේ ගේ දොරකඩට විත් ද බෙරිහන් දෙන්නට වූහ. ඔවුන් සමග තවත් ගැහැනුන් කීප දෙනෙක්‌ද වූහ. එහෙත් ඒ අතර එකදු සපතේරුවෙක්‌ වත් නොවූහ. එබැවින් දු‚ගේ බිරියටත්, දියණියටත් තර්ජනය කර බිය කරන්නට ගාෂි උත්තමයාට කිසිම බාධාවක්‌ නොවිණි. අන්තිමේදී ගාෂී උත්තමයා ද අසරණ විය. ඒ මැදියම් රැයට ආසන්න වුවද දු‚ගේ සිරුර ඉවත් කරගෙන යැමට කිසිවකුත් ඉදිරිපත් නොවූ හෙයිනි. හැරත් ඈත අතීතයේ පටන් එන වත් පිළිවෙත්වලට අනුව බ්‍රාහ්මණයකුට සපතේරුවකගේ සිරුරට අත තැබිය නොහැකිය. 

"ඒක අසුබ දෙයක්‌... ඕ... දැනටමත් මිනී කුණු ගඳ එනවද මන්දා..."

"ඔව්. ඔය කිසි පිරිසිදුකමකුත් නෑ. ඒ මදිවට ඔය කාලකණ්‌ණි අහුවෙන අහුවෙන දේවල් කනවනෙ. කිසි චාරෙකුත් නෑනෙ..."

රැය ගෙවී ගොස්‌ තිබිණි. උදෑසනද එළඹී තිබිණි. දු‚ගේ සිරුර තවමත් තිබූ තැනමය. දු‚ගේ සනුහරේ කිසි කෙනෙක්‌ සිරුර ගෙන යන්නට නොආහ. අඩුම තරමේ ගාෂි උත්තමයාගේ නිවහනෙන් නික්‌ම ගිය බිරිය හෝ දියණියවත් ආපසු නොආහ. මිනියෙන් කුණු ගඳ දැන් දැන් හොඳින්ම දැනෙන්නට පටන් ගෙන තිබිණි. ගාෂි උත්තමයා කොහෙදෝ තිබී කඹයක්‌ ගෙන ආවේය. ඉක්‌බිති හේ එහි අගට තොණ්‌ඩුවක්‌ දැමුවේය. මළසිරුරේ කකුලට තොණ්‌ඩුව දැමූ හේ ඉන්පසු හොඳින් තද කළේය. ගාෂි උත්තමයාට දැන් හිතන්නට දෙයක්‌ නැත. ඔහුගේ හිතේ ඇත්තේ එකම එක බලාපොරොත්තුවකි. ඒ මළසිරුර ගම්මානයෙන් එළියට වීසි කිරීමය. තවත් සෑහෙන වේලාවකට පසු ගාෂි උත්තමයා ආපසු නිවහනට ආවේය. විගහින්ම නා පිරිසිදු වුණ හෙතෙම දවසේ සියලු ආගමික වතාවත්වලින් පසුව ගංගා නදියේ ශුද්ධ වූ ජලයෙන් සිරුර දෝවනය කර ගත්තේය. 

දු‚ගේ සිරුර ළඟ හිවල්ලු, ගිජු ළිහිණි සමග බල්ලෝත්, කපුටෝත් වටවී සිටියහ. ඒ හරියටම ශ්‍රද්ධාව, විශ්වාසය සහ මෙහෙවර උදෙසා පිදුණ ජීවිතය වෙනුවෙන් උපහාර දක්‌වන්නට මෙනි. 

ඉන්දීය ලේඛක මුන්ෂි ප්‍රේම්චාන්ද්ගේ 
Salvation නම් කෙටි කතාවේ
සිංහල පරිවර්තනය

උපුල් වික්‍රමනායක

http://www.divaina.com/2014/11/23/nimna06.html

[Nissanka Rajapaksa]

පොහොසත් මිනිසා 

(කෙටි කතාව)

(The Rich Man නම් කෙටිකතාව ඇසුරිනි. එහි ලේ ඛිකාව වනුයේ නවදිල්ලියෙහි පදිංචි මීනක්‍ෂි කුමාර් (Meenakshi Kumar) මහත්මියයි. ඇය නවදිල්ලියේ Worlds Matter (s) නමැති ආයතනයේ හිමිකාරියයි. එය බාහිර සේවාලාභීන් සඳහා ලේඛනකරණයට අදාළ සේවා සපයනු ලබන ආයතනයකි. මීනක්‍ෂි කුමාර්ගේ විෂය පථය වනුයේ ලිවීම, ලේඛන සංස්‌කරණය, සාහිත්‍යකරණය, පොත් ප්‍රකාශනය යනාදී කටයුතුය. ඇය පුවත්පත් සහ සඟරා සඳහා විවිධ විෂයයන් යටතේ ලිපි ලිවීමත්, කෙටිකතා සහ වෙනත් ප්‍රබන්ධ කතා සැපයීමත් සිදු කරයි. මීනක්‍ෂි කුමාර් මූලික අධ්‍යාපනය ලබා ඇත්තේ ඇම්රිත්සාවල (Amritsa) දීය.)

පවිත්‍රා ජීවිතයේ වැඩිහිටි වියට එළැඹියාය. ඇගේ ජීවන ගමන් මඟේ ළමා කාලයත්, තරුණ වයසත් අතර මතකයේ රැඳුන සිහිවටන බොහෝය. එය ගණන් කළ නොහැකි තරම්ය. වරක්‌ ඇය සිය සමීප මිතුරියක බැහැ දැකීමට ඇම්රිත්සාවලට ගියාය. මෙම ගමනට පවිත්‍රාගේ දෙමාපියෝද එක්‌වූහ. කෙසේ වුවද මොවුන් මෙම ගමන යොදා ගත්තේ ඔවුනොවුන් අතර කල් ඇතිව ලියුම් ගනුදෙනුවකින් තොරවය.

මිතුරියගේ නිවසට යන ගමනට පවිත්‍රා බොහෝ සේ ආසා කළාය. ඒ කරුණු කීපයක්‌ නිසා ය. එක්‌ කාරණයක්‌ නම් ඈ දුම්රියේ යැමට ඉමහත් කැමැත්තක්‌ දැක්‌වීමය. තවත් කාරණයක්‌ වූයේ එම ගමනේ දී පවිත්‍රා වඩාත් ප්‍රියකළ ස්‌ථාන දෙකක්‌ දැක බලා ගැනීමට හැකි වීමය. එම ස්‌ථාන දෙක නම් පන්ජාබ් සහ බිහාර් ය. මෙම තැන් දෙකම පවිත්‍රාගේ හදවතට ඉතා සමීප වී තිබේ. ඒ ඇගේ ජීවිතයේ බොහෝ සේ ඇලුම් කරන සිහිවටන කීපයක්‌ම මෙම දෙතැන හා බැඳී තිබෙන හෙයිනි.

 

මගීන්ගෙන් පිරීගිය දුම්රිය කර්කශ මෙන්ම සෞම්‍ය පරිසරයන්ද පසු කරමින් ගමන් කරමින් සිටී. ගමන දුම්රිය ස්‌ථානයෙන් ස්‌ථානයට ඉතා චමත්කාරජනකය. ශීඝ්‍රගාමීව ඉදිරියට ඇදෙන දුම්රිය වරෙක පැයක පමණ කාලයක්‌ මහා අඳුරේ ගිලෙයි. තවත් විටෙක දවසේ උණුසුම්ම හෝරාවට බිලිවෙයි. තවත් විටෙක වන තීරු පසුකරයි. ඒ ආශ්‍රිතව දකින ගංගා, ඇළ දොළ, ද්‍රෝණි කඳු සහ හෙල්මළු සහිත පරිසරය ගතත් සිතත් සිසිල් කරයි. ගංගා ඇළදොළ නඟන හඬ සංගීත රාවයක්‌ බඳුය. දැන් දුම්රිය ඇදෙන්නේ විශාල ප්‍රමාණයේ කහ වෙල්වට්‌ රෙද්දකින් වැසුවාක්‌ බඳු භූමි භාගයක්‌ හරහා ය. ඒ මල් පිපී ඇති විශාල ප්‍රමාණයේ අබ වගාවකි. තවත් ඊට යාබද මහා විශාල ප්‍රදේශයක්‌ පුරා පැතිර පවතින කොළ සහ රන්වන් පැහැයෙන් හිනැහෙන තිරිඟු වගාවකි. පරිසරයේ දැකුම්කළු බවෙනුත්, සුන්දරත්වයෙනුත් පවිත්‍රා කුල්මත් වෙයි. උද්දාම වෙයි.

 

දැකුම්කළු පරිසර පද්ධතිය පසුකළ දුම්රිය ඊළඟ දුම්රිය ස්‌ථානයේ නැවැත්වීය. ඒ කෙටි විවේකයක්‌ සඳහාත් මගීන්ට නැගීම සහ බැසීම සඳහාත්ය. එවෙලේ දුම්රියේ ජනෙල් කවුළු පුරා සුළු වෙළෙන්දන්ගෙන් පිරී ගියේ ක්‍ෂණයකිනි. ඔවුහු සමහරු ප්ලේන්ටි ප්ලේන්ටි යන ගීය ගැයූහ. සමහරු කඩලේ කඩලේ යි හඬ නැඟූහ. සමහරු වඩේ වඩේ මසල වඩේ... යි යන දැන්වීම ප්‍රචාරය කළහ. ඒ අතර සිටි සමහරු හඬ නැගුයේ රටකජු වෙළෙදාමටය. ඒ කවුරුත් දුම්රියේ ජනෙල් අසල නොඉවසිල්ලෙන් තෙරපුණේ මගීන්ගෙන් ඇනවුමක්‌ ලැබෙන තුරුය.

දකින දසුනුත්, ඇසෙන හඬවලුත් පවිත්‍රා ඉතා ආදරයෙන් මතකයේ රඳවා ගත්තා ය. ඒ පසුව ඒවා සිහිකර ආශ්වාදයක්‌ විඳ ගැනීම සඳහා ය. ඔය අතර දුම්රිය ස්‌ථානයේ රැඳී සිටින සමහර අයගේ සතුටු මුහුණුත් සමහරුන්ගේ ශෝකී මුහුණුත් පවිත්‍රාගේ දෑසේ ලියෑවුණි. ඔවුනගෙන් සතුටු මුහුණු පෙන්වූයේ කෙටි කාලයකට තමන්ගෙන් ඈත්ව සිට අද දුම්රියෙන් බැස එන තම පවුලේ ඥතීන් පිළිගෙන ගෙදර කැඳවාගෙන යැමට සූදානමින් සිටින අය ය. දුක්‌බර වූවෝ, තාවකාලිකව තමන්ගෙන් ඈත්වෙමින් බැහැර යැම සඳහා අද දුම්රියට ගොඩවූ අයගේ භාරකරුවෝ ය. ඥතීහුය. 

යළි ගමන් ඇරැඹූ දුම්රිය ක්‍රමයෙන් පන්ජාබ් දේශ සීමාවට ළඟා විය. පන්ජාබ්හි ආර්ථිකමය දියුණුව විදහාපාන සාධක බොහෝය. නිවෙස්‌වල වහල මත රූපවාහිනී ඇන්ටෙනා ඉහළට එසවී ඇත්තේ හතු පිපෙන්නාක්‌ මෙනි. රූපවාහිනිය ඉන්දියාවේ බොහෝ ප්‍රාන්තවල සැලකෙනුයේ සුඛෝපභෝගී භාණ්‌ඩයක්‌ ලෙසය. ජීවිතය පහසු කරවීම සඳහා ඉලෙක්‌ට්‍රොනික මෙන්ම විදුලිමය භාණ්‌ඩ අත්‍යවශ්‍ය බව පන්ජාබ් වැසියන්ගේ පිළිගැනීමය. එහි ගම්මානවල බොහොමයක්‌ම නිවාසවල පිටත තම තමන්ගේ ට්‍රැක්‌ටර් ද නවතා තිබෙනු පෙනේ. ඒ අතරම නළ ළිංවල ජලය පොම්ප මගින් වගාබිම්වලට විදෙන අයුරුද පෙනේ. මෙම දසුන් පසුවීගෙන යද්දී දන්නේම නැතිව දුම්රිය ඇම්රිත් සාවලටම ළඟා විය. ඇම්රිත්සා ඉන්දීය දේශසීමාවේ අවසානම නගරයයි. ඇම්රිත්සාවලින් පසුව පටන් ගන්නේ පාකිස්‌ථාන දේශසීමාවය. ඉන්දීය භූමියත්, පකිස්‌ථාන භූමියත් වෙන් කෙරෙනුයේ ඇම්රිත්සාවල කෙළවරෙහි පිහිටි "වාගා" ගම්මානයෙනි. 

ඇම්රිත්සා දුම්රිය ස්‌ථානයේ දුම්රිය නතර කිරීමටත් පෙරම දක්‌නට ලැබුණේ අසාමාන්‍ය තත්ත්වයකි. සාමාන්‍ය මගීන්ගෙන් දුම්රිය ස්‌ථානය ශූන්‍ය විය. දුම්රිය නතර කිරීමට සූදානම් වන විටම වාගේ රතු සහ සුදු වර්ණවලින් යුත් නිල ඇඳුම් හැඳගත් දුම්රිය ආරක්‍ෂකයෝ ලහි ලහියේම දුම්රියට ගොඩවූහ. අවට බහුලවම දක්‌නට සිටියේ කාකි ඇඳුම් ඇඳගත් හමුදා ආරක්‌ෂක භටයන්ය. 

දුම්රියෙන් බැසගත් පවිත්‍රාත්, දෙමාපියෝත් ස්‌වල්ප දුරක්‌ ගොස්‌ දුම්රිය ස්‌ථානයෙන් පිටතට ආහ. එසේ විත් වටපිට බැලූයේ පවිත්‍රාගේ මිතුරියගේ නිවසට යැම සඳහා කුලී රථයක්‌ හෝ රික්‌ෂෝවක්‌ කතා කර ගැනීම සඳහා ය. එහෙත් එවැනි කිසිවක්‌ම දක්‌නට නැත. පසුව පවිත්‍රාගේ පියා ෂර්මා මහතා තවත් ටිකක්‌ ඉදිරියට ගියේය. ඒ කුමක්‌ හෝ කුලී රථයක්‌ සොයා ගත යුතුම වූ නිසාය. එවේලෙහි පවිත්‍රාත් මවත් දුම්රිය ස්‌ථානයට ඇතුළුවන මාවතේ මැද හරියේ පිහිටුවා ඇති රන්මය විහාරස්‌ථානයේ අනුරුව සහිත සිතුවම අසලට ගොස්‌ එහි රැඳී සිටියහ. දෙදෙනාම එම සිතුවමේ ඇති ප්‍රසන්න බවත්, ශාන්ත බවත් කරුණාභරිත බවත් ආශ්වාදනය කළහ. එම සිතුවම මගින් බැතිමතුනට දැනෙනුයේද හැඟෙනුයේද සැබෑම රන්මය විහාරස්‌ථානය වැඳ පුදා ගත්තාක්‌ මෙනි. පවිත්‍රා කීපවරක්‌ම තම පවුලේ අයත් සමඟ ගොස්‌ සැබෑම රන්මය විහාරස්‌ථානය වැඳ පුදාගෙන ඇත. පියා එනතෙක්‌ සිටින අතරේ පවිත්‍රා දෑත් එක්‌කොට ශාන්ත කරුණාබර සිතුවමට නමස්‌කාර කළාය. ඒ සමඟ ම සිද්ධස්‌ථානය සිහිවීම පිණිස කවුරුත් කරන්නාක්‌ මෙන් පවිත්‍රාද එහි ස්‌ථාපිත කර ඇති පවිත්‍ර වූ ජලයෙන් දෝතක්‌ ගෙන මුව පුරවා ගත්තාය.

මුළු පළාතම ජනයාගෙන් තොරය. කුලී රථ කිසිවක්‌ නැත. හේතුව එහි ත්‍රස්‌තවාදී කලබල හටගෙන තිබීමය. පසුගිය දිනවල මිනීමැරීම් කීපයක්‌ම කෙරී ඇත. ඒවා සිදුවී ඇත්තේ බස්‌රථ සහ දුම්රිය කේන්ද්‍ර කරගෙනය. මේ ගැන කිසිවක්‌ නොදන්නා කීප දෙනකු ගමන් බිමන් ගියද දන්නා අතිමහත් ජනතාව ගෙදරින් එළියට නොබසිති. කිසිවක්‌ නොදැන එළියට බැස ඇති කීපදෙනා අතරට ෂර්මා පවුලද එක්‌ව සිටී. 

මහලු අශ්ව කරත්තකරුවෙක්‌, දුම්රිය ස්‌ථානයෙන් බැහැර ගොඩනැඟිල්ලක පඩිපේළිය මත වාඩිවී බලා සිටී. ඔහු තද වර්ණයෙන් මුද්‍රිත ලුංගියකින් සහ කුර්තාවකින් සැරසී සිටී. ඒ අතරම දුර්වර්ණ වූ තලප්පාවක්‌ ද හිසේ දවටාගෙන සිටී. මළපොතේ අකුරක්‌ බැරි ඔහු ජීවිකාව ගැටගසා ගනුයේ අශ්ව කරත්තය මගින් ජනයා සහ බඩු භාණ්‌ඩ එහා මෙහා ගෙන යැමෙනි. 

මහලු අශ්ව කරත්තකරු සාමාන්‍යයෙන් සිය දවසේ වියදම ගැටගසා ගනුයේ නගරය තුළ ජනයාට සේවය සැපයීමෙනි. එහෙත් අද ඇම්රිත්සා නගරයේ ජනයා ශූන්‍යය. නගරයට යන ජනයා දුම්රිය ස්‌ථානයේද නැත. කෙසේ වුවද වෙනත් කුලීරථ කිසිවක්‌ නොමැති අද මහලු අශ්ව කරත්තකරු ඇම්රිත්සාහි ප්‍රවාහන සේවාවේ තනි ඒකාධිකාරයාය. 

ෂර්මා මහතාගේ පවුලේ අයට පවිත්‍රාගේ මිතුරියගේ නිවස දක්‌වා යැමට ඇති එකම කුලී රථය නම් මහලු මිනිසාගේ අශ්ව කරත්තය පමණි. මහලු අශ්ව කරත්තකරු අතරමං වී සිටින ෂර්මා මහත්මිය සමීපයට පැමිණියේ. "ගරු මැතිනියනි, අද ඔබතුමියලට කුලියට වාහනයක්‌ හොයා ගන්න කොහොමටත් ලැබෙන්නෙ නෑ. අද කුලී රථ එකක්‌වත් වැඩ කරන්නෙ නෑ. අනික ඒවට දුවන්නත් තහනම් කරලයි තියෙන්නෙ ත්‍රස්‌තවාදීන්. හැමදාම වගේ ත්‍රස්‌තවාදීන් කිසිම ඇහිල්ලක්‌ බැලිල්ලක්‌ නැතුව අහිංසක මිනිස්‌සු මරල දානව..." මහලු අශ්ව කරත්තකරු ෂර්මා මහත්මියගේ සිත් දිනා ගැනීමට උත්සාහ කළේය. ඒ තමාගේත් අශ්වයාගේත් දවසේ ආහාරය සරිකර ගැනීම සඳහා ය. ත්‍රස්‌තවාදී තර්ජනය මහලු අශ්ව කරත්තකරුගේ ජීවිතයටද අවදානම් සහගතය. දවසේ ආහාරය සඳහා සොච්චම් මුදලක්‌ සොයාගත නොහැකි වුවහොත් එයද ඔහුගේ ජීවිතයට තර්ජනයක්‌මය. 

මේ අතර කැබ් රථයක්‌ සොයා ගැනීමට වෙහෙසුනද එය අසාර්ථක වීම නිසා ෂර්මා මහතා හිස්‌ අතින්ම ආපසු ආවේය. ඒ වේලෙහි ෂර්මා මහත්මිය තමාට මහලු අශ්ව කරත්තකරු කී කතාව ඇසුරින් යම් නිගමනයක්‌ දුන්නාය. අපි මේ අශ්ව කරත්තෙවත් කුලියට ගමු. එහෙම නැති වුණොත් මේකත් නැතිවෙයි. මේ අතරතුරදී මහලු අශ්ව කරත්තකරු ෂර්මා පවුලේ අයගේ අසරණ භාවය ඔවුන්ගේ මුහුණුවලින් ම දුටුවේය. ඒ සමඟම ඔවුන්ගේ බෑග් සහ අනෙකුත් බඩුමුට්‌ටු හනි හනිකටම කරත්තයට පටවන්නට පටන් ගත්තේය. ඔහු එසේ කරනු ලැබූයේ ෂර්මා පවුලේ අයගෙන් ඉල්ලීමක්‌ එන්නටත් පෙරදීමය. මෙය දුටු ෂර්මා මහත්මිය ස්‌වාමියාට අතින් යම් සංඥවක්‌ කළාය. බිරිඳ මේ ඉඟි කරනුයේ "ඔයින් මෙයින් මේ මනුස්‌සය දැන් ලොකු ගාණක්‌ අසාධාරණ විදියට අපෙන් කඩාගනීවි" යන්න බව ෂර්මා මහතා ක්‍ෂණයකින් ම තේරුම් ගත්තේය. එකෙණෙහි ම බිරිඳගේ අත තදකර කලබල නොකරන ලෙසට සංඥ කළේය. "ඔයාම නේ දැන් කිව්වෙ ගාණ කීය වුණත් කමක්‌ නෑ මේකෙ යං" කියල. "නැත්නං මේකත් නැතිවෙයි" කියල ෂර්මා මහතා පුළුටු කරගත් මුහුණින් යුතුව බිරිඳගේ කනට කෙඳිරුවේ ය. තවත් කල් මරන්න වෙලාවක්‌ නෑ. ඔය කුලිය ගැන තව තව හිත හිතා ඉන්න බෑ. කීය වුණත් ඒ මනුස්‌සය ඉල්ලන ගාණක්‌ දීල මේකෙ යං. ඔයා මේ තියෙන තත්ත්වෙ තේරුම් ගන්ඩ ෂර්මා මහතා නොසන්සුන් මුහුණින් අවසාන තීන්දුව දුන්නේ ය.

ඔව් එහෙම කරමු. ෂර්මා මහත්මිය තවදුරටත් පස්‌සට නොඇද එකඟත්වය පළ කළාය. 

මහලු අශ්ව කරත්තකරු ෂර්මා මහතාගෙන් තම ගාස්‌තුව ලබා ගත්තේය. ඒ අතර ෂර්මා මහත්මියත් පවිත්‍රාත් කරත්තයට ගොඩවූහ. ඒ සමඟම මහලු අශ්ව කරත්තකරු තම අසුනේ වාඩි වූයේය. එකෙණෙහි ම ෂර්මා මහතා ද තම සාමාජිකයන් දෙදෙනා අසල වාඩි වූයේය. 

මහලු අශ්ව කරත්තකරු අශ්වයාගේ තෝංලනුව යාන්තමට ඇද කසයෙන් සිනිඳුවට අශ්වයාගේ පිට ස්‌පර්ශ කළේය. එකෙණෙහිම අශ්වයා පාළුවට ගිය මාර්ගය දිගේ සිය හැල්මේ දුවන ගමන ඇරැඹුවේය. අද මේ මඟ නිසොල්මන් වුවද වෙනදා සද්ද බද්දවලින් ගහනය. මාර්ගය අදටත් කාලවර්ණව හොඳ තත්ත්වයෙන් තිබේ. ඒ පාර හොඳින් නඩත්තු කෙරෙන හෙයිනි. මෙය ඉදිකරවා ඇත්තේ අවුරුදු සිය ගණනකට පෙරදී ෂර් ෂා සූරි මහතා විසිනි. පාර අද දක්‌වාම හොඳින් නඩත්තු කෙරෙනුයේ එතුමාට ගෞරවයක්‌ වශයෙනි. 

ඉදිරියට ඇදෙන කරත්ත ගමනේ පාළුව බිඳින්නේ මහලු අශ්ව කරත්තකරුමය. ඔහු වරෙක ජන කවියක්‌ ගයයි. තවත් වරෙක පන්ජාබයේ ගැමි නර්තන ගීයක්‌ ගයයි. යන අතරමඟදි ඔහු ෂර්මා පවුලේ අයට ආරාධනාවක්‌ ද කරයි. ඒ ඔහුගේ ගමේ පැවැත්වෙන බයසාකි උත්සවය බලන්නට දවසක දී එහි එන ලෙසය. එම උත්සවයේ දී සිය පුතාගේ නැටුම් ගැයුම් බැලිය හැකි බවද ඔහු කියන්නේ සතුටිනි.

මහලු අශ්ව කරත්තකරුගේ කතාබහත්, ගායනාත් නිසා නොදැනීම වාගේ ගමනේ කෙළවරටම ළඟාවුණි. මහලු අශ්ව කරත්තකරු තම මගීන් පිරිස පවිත්‍රාගේ නිවස ළඟ බස්‌සවා හනි හනිකටම ඔවුන්ගේ බෑග් සහ අනෙකුත් බඩුමුට්‌ටු ද ගෙයි පඩිය අසලට ගෙන ගොස්‌ තැබුවේය. එය සිදු කළේද ෂර්මා පවුලේ අයගේ ඉල්ලීමකින් තොරවමය. කෙසේ වුවද මේ පිළිබඳව සිතූ ෂර්මා මහතා එම බඩුමුට්‌ටු ගෙනගොස්‌ තැබීම සඳහා ගාස්‌තුව කීයදැයි කරත්තකරු ගෙන් විමසා සිටියේය. එහෙත් අශ්ව කරත්තකරු ඒ සඳහා කිසිම අමතර මුදලක්‌ අය නොකළේය. එසේ වුවද මොහුගේ වයස්‌ගත බවත්, අවංක බවත් ගැන සලකා ඔහුට අමතර මුදලක්‌ පිරිනැමිය යුතුයෑයි සිතූ ෂර්මා මහතා ඒ සඳහා උත්සාහ කළේය. අශ්ව කරත්තකරු එය ප්‍රතික්‌ෂේප කළේය. ෂර්මා මහතා යළි ඇවිටිලි කළේය. එවරද අශ්ව කරත්තකරු ප්‍රතික්‌ෂේප කළේය. බැරිම තැන ෂර්මා මහතා එය ඔහුගේ කුර්තාවෙහි දැවටුවේය. එහෙත් ඔහු එය භාර නොගෙන නැවත ෂර්මා මහතාගේ අතේ රැඳෙව්වේ ය. එය අතේ රඳවන ගමන් කතා කළේය. "මහත්මයාණනි, මට එහෙම අමතර මුදලක්‌ ගන්න බෑ. එහෙම ගත්තොත් මෙච්චර කල් මං රැකගෙන ආපු මගේ පැවැත්ම අවලස්‌සන වෙනවා. එතකොට මගේ හිතේ සතුටක්‌ නැති වෙනවා. ඒ හින්ද මේ ජීවත් වෙලා ඉන්න ඉතුරු ටික කාලයත් මට සතුටින් ඉන්න ඉඩ දෙන්න... මම හුරු වෙලා ඉන්නෙ සුළු ප්‍රමාණයකින් සෑහීමට පත්වෙන්න. ඒක තමයි මගේ වත්කම. ඉතින් වැඩිපුර මුදල් අරගෙන ඒ වත්කම නැතිකර ගන්න මම කැමැති නෑ."

ෂර්මා මහතා මහලු අශ්ව කරත්තකරු දෙස පුදුමයෙන් බලා සිටියේය. සුළු ඉඩක්‌ ලැබුණහොත් කෙනෙක්‌ තවත් කෙනකුගේ ඉහමොළ සූරාකයි. අද සමස්‌ත ලෝකයේම දැකිය හැක්‌කේ එවැන්නකි. අද බොහෝ දෙනා ලොකුම වත්කම ලෙසත් ජීවිතයේ සතුට ලෙසත් සලකනුයේ මුදල්ය. ඊටත් අමතරව තව තවත් භෞතික බඩු භාණ්‌ඩ පොදිබැඳ ගනිති. නමුත් මළපොතේ අකුරක්‌ නොදත් මේ මහලු අශ්ව කරත්තකරු? ඔහු ඔහුගේ මගියා සිය කැමැත්තෙන් පිරිනැමූ අමතර මුදලවත් භාර නොගත්තේය. ඔහු මොන තරම් නම් උදාවූත් ප්‍රතිපත්ති ගරුකවූත් මිනිසකුද? ඔහු මහා පොහොසතෙකි. ඒත් ඒ මිල මුදලින් නොවේ. "ලද දෙයින් සතුටුවීම" නමැති උදාර මානව ගුණයෙනි. මහලු අශ්ව කරත්තකරු පිළිබඳව ෂර්මා මහතා වඩාත් හැඟීම්බර වූයේය. ඒ සමඟම කලින් ඔහු පිළිබඳව එතරම් ගණන් නොගැනීම ගැන සිත යටින් ලැජ්ජාවට ද පත් වූයේය.

* පරිවර්තනය - චන්ද්‍රපාල ලේකම්ගේ

http://www.divaina.com/2015/10/18/nimna11.html

[Kirthi Walgama]

I want to thank Nissanka for posting these Short Stories.

--

[Nissanka Rajapaksa]

ඉන්දීය ලේඛක ආර්. කේ. නාරායන්ගේ The Shelter කතාවේ පරිවර්තනය

වැස්‌ස කඩා හැළුණේ හදිසියෙනි. වැස්‌සෙන් බේරීමට දුවයන්නට තිබුණ එකම ආවරණ ස්‌ථානය වූයේ, දැවැන්ත කඳක්‌ සහිතව, ඉහළ අතුපතර හොඳින් විහිදී ගිය පාර අයිනේ වූ දැවැන්ත නුග ගස ය. තමා සිටින දිසාවට ඉඳහිට ගහන දිය, සුළඟින් සමඟ, සට පට ගා වැටෙන දියබිඳු දෙස ඔහු මැදහත් සිතින් බලා සිටියේය. සම්පූර්ණයෙන්ම තෙත බරිත වූ දඩාවතේ යන බල්ලෙක්‌ ඇඟ ගසා දමන අයුරු ද පාර අයිනේ සිටි මී හරක්‌ දෙන්නෙක්‌ සුළඟට වැටුණු නුගකොළ කන හැටි ද ඔහු බලා සිටියේය. ඇදවී වකුටු වී ගිය නුග ගසේ සුවිශාල කඳට මුවා වී තවත් සිකිවකු සිටගෙන සිටින බව, ඔහුගේ දෙනෙතට ලක්‌විය. යාන්තමට විහිදෙන මල් සුවඳක්‌ තමා දෙසට පාව එන බවක්‌ ද ඔහුට දැනෙන්නට විය. තව දුරටත් තම කුතුහලය දරා සිටීමට නොහැකි බව ඔහුට හැඟුණි. නුග ගසේ කඳ අසලට ගිය ඔහුට මුහුණ ට මුහුණ ලා එහි සිටි ඇයව හමුවුණි. "ඕ.... හ්...." තම මුල්ම ප්‍රතිචාරය හැටියට ඔහුට හයියෙන්ම කියවිණි. තමා මහත්වූ කාලකණ්‌ණි අවුලකට පත්වුණාක්‌ මෙන් ඔහුට දැනුනි. ඔහු දැක බියට පත්වුණාක්‌ බඳු වූ ස්‌ත්‍රිය තම කෑ ගැසීම යටපත් කර ගත්තාය. තම කාලකණ්‌ණි නොසන්සුන් කම පහව ගිය පසු "කණගාටුවෙන්ඩ එපා, මං අහකට යන්නම්" ඔහු කියා සිටියේය. එහි කිසියම් අමන, තකතීරු ලැජ්ජාවක්‌ බඳු දෙයක්‌ ඔහුට දැනුණේ වෙන්වෙලා ගොඩක්‌ කලකට පසුව මෙසේ, යළි තම බිරිඳ දැකගන්නට ලැබීමෙනි. ඔහු යළි තමා කලින් සිටි තැනට ගියේ ඇගෙන් ඈත්වෙමිනි. නමුත් "ඇයි ඔහේ මෙතෙන්ට ආවේ" කියා අසන්නට ඔහු ආපසු ඈ සිටින තැනට ගියේය.

ඇය පිළිතුරක්‌ නොදෙයි කියා ඔහු බිය වූ නමුත් "වැස්‌ස හින්දා" යෑයි ඇය කීවාය. "ඕ...හ්..." කියා යළි ඔහුට ඊබේටම කියවුණේ, ඇය එම වචන දෙක කීවේ විහිළුවකට ගනිමින් යෑයි ඔහුට හැඟුණ නිසාය. "ඕ...හ්" යයි යළි පැවසූ ඔහු ඇය සමඟ සිනාසෙන්නට මෙන් උත්සාහ කළේය. "මාත්... මෙතෙන්ට... ආවේ... වැස්‌ස හින්දා තමයි" ඔහු කියා සිටියේ මුග්ධ හැඟීමකින් වෙළීගෙන ය. පිළිතුරු ලෙස ඇය කිසිවක්‌ නොකීවාය. කාලගුණය කවදත් කතාවට මාතෘකාවක්‌ නිසා, එහිම එල්ලීගෙන "හිතුවෙවත් නැති වැස්‌සක්‌ තමයි කඩා වැටුණේ" ඔහු කීවේ බලාපොරොත්තු සුන් වූ විලාශයෙනි. ඇය එයට ද කිසිදු ප්‍රතිචාරයක්‌ නොදී ඉවත බලා ගෙනම සිටියාය. තවදුරටත් ඔහු කාලගුණ විෂය ඔස්‌සේ දිගටම කතා කරන්නට උත්සාහ කළේය. "වැස්‌ස ගැන පොඩ්ඩක්‌ හරි සැකයක්‌ තිබුණ නම් මට ගෙදර නවතින්නට තිබුණා... නැත්නම් කුඩේ අරං එන්න තිබුනා" ඔහු කී දෙය ගැන ඇය තුට්‌ටුවකටවත් ගණන් නොගත්තාය. ඒ කියන දෙයට ඇය බීරෙක්‌ මෙන් සිටියා ය. "මං කියාපු එක ඇහුනද" කියා අසන්නට ඔහුට උවමනා වුව ද, ඇයට තරහ එයි කියා ඔහු බිය විය. ඔලුව නරක්‌ වූ විට ඇය ඕනෑම දෙයක්‌ කිරීමට තරම් බැරිකමක්‌ නැත. අවසාන අර්බුදය සිදුවුණ රාත්‍රිය වන තෙක්‌ ඇගේ හැඟීම්, සිතුවිලිවල ශක්‌තිය පිළිබඳව ඔහු කිසිදිනක දැනගෙන නොතිබුණි.

විවාහ වී ගතකළ අවුරුදු ගණන තුළ, ඔවුන් තුළ අර්බුද ගණනාවක්‌ම පැනනැගී තිබිණි. පැයක්‌ හැර පැයක්‌ ගානේ මෙලොව තුළ වූ හැම දෙයක්‌ පිළිබඳවම මෙන් වෙනස්‌ වෙනස්‌ අදහස්‌ ඔවුහු දැක්‌වූහ. හැම ප්‍රශ්නයක්‌ම ඉක්‌මනින්ම අර්බුදයක්‌ බවට පත්වුණි. දෙන්නාගෙන් එක්‌කෙනෙක්‌වත් එය සුළුකොට තකා නොසලකා හරින්නට සූදානම් වූයේ නැත. ඒ කොයිවාගේ දෙයක්‌ ද කියනවානම්, "රේඩියෝ සිලෝන්" එකට ඇහුම්කන් දෙනව ද, නැත්නම් "ඕල් ඉන්ඩියා රේඩියෝ" එකට ඇහුම්කන් දෙනවද, "ඉංග්‍රීසි චිත්‍රපටයක්‌" බලනව ද, දෙමළ චිත්‍රපටයක්‌ බලනව ද", "පිච්ච මලේ සුවඳ ද වැඩියෙන් වටින්නේ", නැත්නම් "රෝස මලේ ලස්‌සන ද වැඩියෙන් වටින්නේ" වැනි දේවල් ය. යම්කිසි දෙයක්‌ වචන හුවමාරුවකට හැරී, ඉන්පසු එය මානසික ආතතියක්‌ කරා නිර්මාණය වෙයි. නැවත සැනසිලිදායක වාතාවරණයක්‌ ඇතිකර ගැනීමට, දෙදෙනා අතර වූ බේදය දින ගණනක්‌ම බලපායි. යළි මිත්‍රත්වයක්‌ ගොඩ නැගීමට තරම්, යම් සැනසිලිදායක තත්ත්වයක්‌ ඇතිවන විට, ඔවුහු මිත්‍රත්වයේ සංගීත භාණ්‌ඩය වාදනය කරගෙන යති. එය පූජා කුටියේ දෙවියන් ඉදිරියේ ද සංඥ කොට, නැවත එහෙම නොවන බවට සපථ කොට, ඔවුහු සියලු කරදර ධූරිභූත වූවා යයි සලකති. එහෙත් එය පැවතියේ ඉතා කෙටි කලකට පමණි. "අදින් පස්‌සෙ අපි සණ්‌ඩුසරුවල් වෙන්නේ නෑ" කියා පොරොන්දු වූ මුල්ම වගන්තියම, පැය විසිහතරක්‌ ඇතුළත කඩා දමති. අනිකුත් වගන්ති සියල්ලම ද ගෙදර දොර වියදම්, වෙනත් කෑම පිළිබඳ විවේචන, නීතියට අනුව විමර්ශනය වන අය වැය සාකච්ඡා යනාදිය තවදුරටත් ප්‍රලාප බවට පත්වෙයි.

වැස්‌සේ සිටගෙන සිටින ඔහුට, ඇය අනික්‌ කෙරවලේ සිටීම ගැන සතුටක්‌ දැනෙයි. එදා රාත්‍රියේ තමා විසින් ඇය එළියට දමා, දොර වැසුවායින් පසුව, ගොඩක්‌ කල්ගත වන තෙක්‌ම ඈ ගැන තොරතුරක්‌ දැනගැනීමට ක්‍රමයක්‌ ඔහුට නොමැති විය. සුපුරුදු පරිදි ඔවුන් එදින ද රණ්‌ඩුවූයේ කෑම වෙනුවෙනි. තමා ගෙදරින් පිටවී යන බවට ඇය තර්ජනය කළාය. "ඉතින් පලයන්" යනුවෙන් තරහින් කෑ ගැසූ ඔහු වහාම දොර ඇරියේය. ඇය අඳුරේම පිටවී ගියාය. ඔහු දොරේ යතුරු නොදමා බෙහෝ වේලාවක්‌, ඇය ආපසු එතැයි යන බලාපොරොත්තුවෙන් බලා සිටියේය. එහෙත් ඇය ආපසු නොආවාය.

"නැවත ඔහේ දකින්ඩ හම්බවෙයි කියලා මං හිතුවෙ නෑ" ඔහු කියා සිටියේය.

"ඔහේ හිතුව ද මං වතුරකට පැනලා මැරුණා කියලා" ඇය කියා සිටියාය.

"ඔව් මං බයවුණා" ඔහු කීවේය.

"ඔහේ බැලුව ද මාව අහල පහල ළිංවල, පොකුණු වල, නැත්නම් ගඟේ".

"නෑ මං බැලුවෙ නම් නෑ".

"මට පුදුමයි ඔහේ... එච්චර මං ගැන දුක්‌වුණා කියලා".

"මං දන්නවා ඔහේ ගිලිලා මැරුණේ නෑ කියලා... කොහොමද ඔහේ මට කියන්නේ... මං ඔහේ ගැන බැලුවේ නෑ.... කියලා?".

ඔහු ඈ දෙස බැලුවේ කණගාටුවෙනි.

"ඒකෙන් පේන්නේ තමුසෙට හදවතක්‌ නෑ කියන එකයි" ඇය අඩිහප්පමින් මෙන් කීවාය.

"ඔහේ එහෙම කියන එක අසාධාරණයි" ඔහු කියා සිටියේය.

"අනේ දෙවියනේ... එහෙනම් ඔබ වහන්සේ... දැන් මගේ චරිතය ගැන කියන්ඩත් පටන් අරගෙන ඈ... අනේ.. මගේ ඉරණමේ තියෙන මූසල කම ද... මේ දැන් වැස්‌ස කඩා වට්‌ටලා... මාව මෙතෙන්ට එව්වේ..."

"මං.... නම් කියන්නේ... වැස්‌ස කඩා වැටුණේ හොඳට කියලා.... අපි ආයෙම එකතු කළා... මේ කාලය තුළ ඔහේ මොනවද කළේ කියල ඇහුවට කමක්‌ නැද්ද?"

"ඇයි... මං... උත්තර බඳින්න ඕනැ ද ඒකට...?" ඇගේ කටහඩේ තිබූ උද්යෝගයට ඔහු තරමක්‌ පසුබා සිටියේය. තමා චාටුකාරයෙක්‌ හැටියට ඔහුට දැනුණි. ඇයව ආපසු නිවසට කැඳවාගෙන යැමට, ඇය කැමැතිකරවා ගැනීමට තමාට හැකිවේද? මේ වාක්‍යය කොතරම් තම දිව අග නලියෑවත් එය එළියට දමන්නට නොහැකිව ඔහු ආපසු බලෙන්ම මෙන් ගිලගත්තේය.

"ඔහේ.... මට මොනවාවෙලා ඇති ද කියල නිකමට හිතල බැලුවේ නැද්ද....? මේ මාස කීපයේ මං මොනවා කරනවා ඇති ද කියලා දැනගන්ඩ හිතුවේ නැද්ද...?"

ඇය එයට පිළිතුරු නොදුන්නාය. ඇය කලින්ටත් වඩා සැලකිල්ලෙන් වැස්‌ස වහින හැටි දිහා බලා සිටියාය. හදිසියේම සුළඟේ දිසාව වෙනස්‌වී ගසාගෙන ආ වතුරෙන් ඇගේ මුහුණ නෑවී ගියේය. ඇගෙන් සමාව ගැනීමක්‌ ලෙස, තම අතේ වූ රෙදි කඩකින් ඇගේ මුහුණේ වූ වතුර පිසදැමීමට ඔහු වේගයෙන් ඈ වෙත ළං වූයේය. ඔහුගේ ළං වීමෙන් ඇගේ කෝපය යළි වැඩිවිය.

"මං ගැන කරදර වෙන්නට ඕන් නෑ..." ඇය කෑ ගැසුවාය.

"ඔහේ තෙමෙනවා" ඉහළ අත්තකින් වැටෙන වතුර බිඳු ඇගේ හිසමත පතිත වෙමින් තිබුණි. ඔහු කනස්‌සල්ලෙන් මෙන් ඈට අත දිගුකරමින් කියා සිටියේ, "ඔහේ තේරුමක්‌ නැතිව තෙමෙනවා.. ටිකක්‌ මෙහා පැත්තට වුණානම්,.. ඔහේ කැමති නම් මං ඔහේ ඉන්න පැත්තට ඇවිත්.... හිටගන්නම්" ඔහු බලාපොරොත්තු වූයේ මහත් සැලකිල්ලකින් ඈ වෙත ළංවීමට ය.

"මං ගැන ඔහේ කනගාටුවෙන්ඩ අවශ්‍ය නෑ" හිටිතැනම හිටගෙන පාරට උඩින් ගලා යන වතුර කඳ දෙස බලාගෙනම ඇය කියා සිටියාය.

"මං ඉක්‌මනට ගිහිල්ලා කුඩයක්‌ හරි, ටැක්‌සියක්‌ හරි අරගෙන එන්ඩද?"

ඇය නිකමට මෙන් ඔහු දෙස බලා අහක බලා ගත්තාය. එසේම ඔහු තවත් මොනවාදෝ ඒ අයුරින්ම කියා සිටියේය.

"හිතුවද මං..... ඔහේගේ සෙල්ලම් බඩුවක්‌ කියලා".

"සෙල්ලම් බඩුවක්‌ කියලා? ඇයි ඔහේ කියන්නේ...? මං එහෙම දෙයක්‌ කීවේ නෑනෙ".

"හිතෙන.... හිතෙන වෙලාවට.... මං අල්ලා ගන්ඩයි.... වීසිකරන්ඩයි පුළුවන් කියලද... ඔහේ හිතන්නේ.... ඒවට තමයි... සෙල්ලම් බඩු කියලා කියන්නේ".

"මං කවදාවත් කියලා නෑ... ඔහේට යන්ඩ කියලා" ඔහු කියා සිටියේය.

"මං... තවත් අහන්නේ නෑ... ඔහේ කියන ඒවා එකක්‌වත්..."

"මට කොච්චර කනගාටුද කියලා කියනවානම්.. සමහරවිට මං මැරෙයි".

"වෙන්ඩ පුළුවන්... ඒ වුණාට ඒක ගිහිල්ලා කියනවා වෙන කාටහරි".

"ඒ වාගේ දේවල් කියන්ඩ මට ඉතින් වෙන කවුරුවත් නෑනේ..." ඔහු කීවේය.

"ඒකයි ඔහේගෙ ප්‍රශ්නෙ... එහෙම නේද...? මට ඒකෙ ඇති වැදගත්කමක්‌ නෑ..."

"ඔහේට හදවතක්‌ කියලා එකක්‌ නැද්ද හැබෑට" ඔහු අයැද සිටියේය. "මං මේ ගැන කණගාටුයි කියලා කියද්දීවත් විශ්වාස කරනවා.. මං දැන් හුඟක්‌ වෙනස්‌ වෙලා..."

"ඇයි... මම... මමත් එහෙමයි... කලින් මම නොවෙයි දැන්... මං කිසිම දෙයක්‌ කාගෙන්වත් බලාපොරොත්තු වෙන්නෙ නෑ.... බලාපොරොත්තු සුන්කර ගන්නෙත් නැ..." ඇය කීවාය.

"ඔහේ... මොනවා කරනවද කියලා කියන්නේ නැද්ද...?" ඔහු ඇයැද සිටියේය. ඇය අහකට හිස සැලුවාය.

"කව්දෝ කීවා ඔහේ කරන්නේ... හරිජන වැඩ... නැත්නම්.. ඒ වගේ දෙයක්‌ කියලා.. මං කොහොමද ඒවා පස්‌සෙ හොය හොයා බලන්නේ... මොනවා කරනවද කියලා".

ඊට පිළිතුරු වශයෙන් ඇය කිසිත් නොකීවාය.

"ඔහේ මේ හරියෙද ඉන්නේ... හැමදාම... නැත්නම්...?" ඇගේ ලිපිනය සොයාගැනීමට කරන ඔහුගේ උත්සාහය අවංක එකක්‌ විය. ඇය යළිත් වැස්‌ස දෙස නෙත් යොමුකර බැලුවාය. ඒ සමඟම පිළිකුලකින් මෙන් මූණ ඇඹුල් කරගෙන ඔහු දෙස බැලුවාය.

"තවදුරටත් මං වැස්‌සට දොස්‌ කියන්නේ නෑ... අපට ආයෙ මුණ ගැහෙන්න... එකතුවෙන්න ලැබුණෙ වැස්‌ස නිසානේ".

"නෑ කොහොමටවත්.. අවශ්‍යතාවයක්‌ නෑ... එහෙම මාව අල්ලන්ඩ බෑ..."

එසේ කියමින් ඇය, වේගයෙන් එළියට බැස, දුව යන්නට වූවාය.

"ඔහොම ඉන්න... ඔහොම ඉන්ඩ... මං පොරොන්දු වෙනවා මෙතන ආයෙ කතා නොකර ඉන්ඩ. ආපහු එන්ඩ.. තෙමෙන්ඩ එපා..." ඔහු ඇය පසුපස දුවමින් කියන්නට විය.

එහෙත් ඇය, දුහුල්, සුදු සුවිශාල තිරයක්‌ මෙන් ඇද හැලෙන වැස්‌ස අතරින් මේ වනවිටත් අතුරුදන් වී තිබිණි.

පරිවර්තනය - ආණමඩුවේ විඡේසිංහ

[Nissanka Rajapaksa]

අබිං (කෙටිකතාව)

(ඉන්දියානු ලේ කා අම්රිතා ප්‍රීහම් ගේ , The Weed, නම් කෙටි කතාවේ පරිවර්තනයකි.)

අංගූරි මගේ අසල්වැසියාගේත්, අසල්වැසියාගේත්, අසල්වැසියාගේ මහළු සේවකයාගේ "අලුත්" මනාලියයි. සෑම මනාලියක්‌ම අලුත් බව අමුතුවෙන් කිව යුතු නැත. ඇරත් දෙවැනි කසාදයක මනාලියක්‌, "අලුත්" යැයි කීම ඇත්ත වශයෙන්ම යුක්‌ති සහගත නොවන්නේ ඇගේ සැමියා මේ වන විටත් කොංජුවාල් ළිඳෙන් වතුර බී හමාර බැවිනි. නමුත් මේ සියළු පටලැවිලි අභිබවා අංගූරි, කිසියම් විශේෂ බලයකින් "අලුත්" බව ලබා ගත්තා සේය.

වයස්‌ගත ප්‍රභාති, මීට වසර හයකට පමණ පෙර ගම් පළාත බලා ගොස්‌ තිබුණේ මියගිය තම පළමු බිරිඳගේ ආදාහන කටයුතු සඳහාය. ඒ චාරිත්‍ර හමාරවී පැමිණ ඔහු හමුවීමට ආ අංගූරිගේ පියා, ප්‍රභාතිගේ තුවාය ගෙන එහි වූ දුක්‌ කඳුළු ඉවත්වන සේ තදින් මිරිකා දැමුවේය. ඇත්තම කීවොත්, මොනම දුකකදීවත්, කැලිකෝ රෙදි යාර එකහමාරක්‌ තෙතබත්වන තුරු හඬන්නට සමත් මිනිසෙක්‌ නම් මෙලොව පහළ වී නැති බව ස්‌ථිරය. එසේ තෙත්විය හැක්‌කේ ප්‍රභාති දිය නා හමාරවූ විට පමණි. කෙසේ නමුත්, දීගදෙන වයසේ දියණියක්‌ සිටි අංගූරිගේ පියාගේ මේ ක්‍රියාව, කිසිවෙකුටවත් අරුමයක්‌ නොවූයේ එහි අරමුණ සක්‌සුදක්‌සේ පැහැදිලි බැවිනි.

"ප්‍රභාති. දැන් ඉතින් ඔය ඇඬිල්ල නවත්තාගනිං... ගිය දේවල් ගියා, ඕං මගෙ කෙල්ල මං උඹට ලෑස්‌ති කළා. මේ බලපන්, උඹේ තෙත තුවායත් මං මිරිකලා දැම්මා."

අංගූරි, ප්‍රභාතිගේ දෙවැනි බිරිඳ වූයේ එසේය. නමුත්, ඔවුන් එක වහලක්‌ යටට වීම දැරියගේ බාල වයසත්, ඇයගේ මවගේ අංශභාග රෝගී තත්ත්වයත් නිසා අවුරුදු පහකට කල් දමන ලදී. පස්‌ වසර ගෙවී ගිය පසු ප්‍රභාති, තම බිරිඳ කැටුව එන්නට සූදානම් වනවිට ඔහුගේ හාම්පුතා, තවත් කටකට කෑම සපයන්නට තමන්ට අවශ්‍ය නැති බව තරයේම දන්වා සිටි හෙයින් කැන්දා ඒම තවත් පමා කරන්නට සිදුවිය. අවසානයේ නව බිරිඳ, ඔහුගේ කුඩා නිවසේ, ඇගේ කෑම වේල පිළියෙල කරගනු ඇති බවට දුන් අසීරු ප්‍රතිඥාවෙන් පසු මේ කලබැගෑනිය නිමා වී, අංගූරිද මගේ අසල්වැසියෙක්‌ බවට පත් වූවාය.

අලුත් පරිසරයට පා තැබූ මනාලිය මුල් දිනවල පෙනීගියේ පර්දාව තුළම ගිලී සිටින්නාක්‌ සේය. නමුත් ඉතා ඉක්‌මනින්ම, කෙස්‌ වැටිය පමණක්‌ යන්තමින් ආවරණය වනසේ ගිලිහී ගිය පර්දාව තුළින් නිදහස්‌, කෙළිලොල් තරුණියක්‌ මතුවී ආවාය. මම ඇය ප්‍රිය කළෙමි. අංගූරි, ඇගේ පාද ජාලාවල වූ සිඟිති සීනු සියය නැංවූ කිංකිණි රාවය, ඇයගේ සිනාවේ වූ දහසක්‌ සීනු නාදයේ මාධූර්යය හා කලතා මගේ සවනටත්, දැසටත් මිහිරක්‌ම ගෙන ආවාය. මා වෙත ගරුසරු පැවතුම් දැක්‌වූවත් ඇයද, මගේ සමාගමය බලාපොරොත්තු වූයේ මහත් සතුටිනි. දින දෙක තුනකට වරක්‌ සිදුවූ අපේ හමුවීම්, ඇයටම ආවේනික අව්‍යාජ ගති පැවැතුම්වල ආලෝකයෙන් සැරසී සුන්දර විය.

"ආ, අංගූරි මොකක්‌ද මේ අලුතින්ම කකුලේ දාගෙන?" මම විමසමි.

"ඒ පාද ජාලාවක්‌·... ලස්‌සනයිනේ·" ඇය පිළිතුරු දෙන්නේ ප්‍රීතියෙනි.

"එතකොට ඇඟිල්ලේ? කෝ බලමු·"

"ඒ මුද්දක්‌ බිබී·"

"ෂා· මොකද්ද අතේ තියෙන්නෙ?"

"ඒක මගෙ වලල්ල·"

"අංගූරි, ඔය නළලේ දාගෙන ඉන්න එකට මොකක්‌ද කියන්නේ?"

"අපි ඒකට කියන්නේ 'ඇලි බෑන්ඩ්' කියලා·"

"ලස්‌සනයි, ලස්‌සනයි අංගූරි, අද මොකද ඉනේ මොකුත් බැන්දෙ නැත්තේ?" අංගූරි ප්‍රමෝදයෙන් ඉල්පී ගිරවියකසේ දොඩමළු වන්නීය.
"ඒක හරි බරයි බිබී, ඊළඟ දවසේ දාගෙන එන්නම්කො.... දැක්‌කද අද මාලෙත් නෑ... ඒකෙ ගාංචුව කැඩිලා... හෙට ටවුමට ගිහින් ඒක හදාගන්ට ඕනෙ. මගේ ළඟ ලොකු මූකුච්චියකුත් තිබුණා. බලන්ටකෝ මගෙ නැන්දම්මට ඒකම ඕනේ උනානේ·"

තරුණිය, ඇය සතුව තිබූ බාල මණිබඩු වෙනුවට ලද රිදී ආභරණ ගැන මහත්සේ ආඩම්බර වූවාය. ඒවා, ඇගේ ගති සොබාවට මනාසේ ගැළපුණි.

ගිම්හානය එළඹුණි. දවසේ වැඩි වේලාවක්‌, නිවෙස තුළ රැඳී ඉන්නට පුරුදු වී සිටි අංගූරි පවා, දැඩි තාපය හේතුවෙන් වැඩිපුර එළිමහනේ ගැවසෙනු දැකිය හැකි විය. මගේ නිවෙස ඉදිරිපිට වූ විශාල කොහොඹ ගස්‌ පෙළ යට පැරැණි ළිඳක්‌ තිබේ. ඉඳහිට වැඩක්‌ ලැබෙන ගෙවල් කොන්ත්‍රාත්කරු හැර මේ ළිඳ ප්‍රයෝජනයට ගන්නා කෙනෙක්‌ නැති නිසා වතුර උතුරා ගොස්‌ ළිඳ වටා දිය කඩිති සැදී තිබේ. ඒ නිසා ඒ අවට සිසිල් ගතියෙන් යුක්‌ත විය. ඇතැම් දිවාකාලවලදී අංගූරිද ළිඳ අසල වාඩිවී සිටින්නට පුරුදු වූවාය. එක්‌ උණුසුම් දිනයෙක, මම කොහොඹ ගස්‌ සෙවණ යට වාඩිවී පොතක්‌ කියවමින් සිටියදී අංගූරි ළිඳ අසලට පැමිණියාය.

"මොකක්‌ද කියවන්නෙ බිබී?"

"මේක පොතක්‌, ඕනෙද කියවන්න?" මම ඇසුවෙමි.

ඇය අව්‍යාජ හඬකින්,

"මං අකුරු දන්නෙ නෑනෙ බිබී" යි පිළිතුරු දුන්නාය.

මට ඇය ගැන කනගාටු සිතුණි.

"ආ... ඇත්තද.... අකුරු ඉගෙනගන්න කැමතිද අංගූරි?"

ඇය වහා කලබල වූවාය.

"අම්මෝ· නෑ... නෑ....·"

"ඒ මොකද අංගූරි, මොකද වෙන්නෙ ඉගෙන ගත්තහම" මම ඇසුවෙමි.

"ගෑනුන්ට කියවන එක පාපයක්‌ බිබී" ඇය කල්පනාකාරීව පිළිතුරු දුන්නාය.

"එතකොට පිරිමින්ට?"

"ඒ ගොල්ලන්ට වෙනස්‌ බිබී, ඒගොල්ලන්ට පව් නෑ..."

"කවුද ඔයාට ඔය මනස්‌ගාත කියලා දුන්නෙ අංගූරි?"

"කවුරුත් කියලා නෙමේ, ඒත් ම ං දන්නවා".

"හරි· දැන් මං මේ පොත කියවනවනේ, එතකොට මටත් පව් පිරෙනවා... හරිනේ අංගූරි? මම තර්කයක්‌ ඉදිරිපත් කළෙමි.

ඇය වහා ඉදිරිපත් වූවාය.

"නෑ බිබී, ටවුමේ ගෑනු අයට පව් නෑ. ගම්වල ගෑනුන්ට තමා හොඳ නැත්තේ·"

ඇගේ පිළිතුරේ අතාර්කික බව ඇයටම තේරුම් ගියා වැනිය. එකවරම පිපිරී ගිය අප දෙදෙනාගේ සිනා හඬින්, කොහොඹ ගස්‌ සෙවණ, කැළඹී යන්නට ඇත. අංගූරි අයත් වන්නේ, පාරම්පරිකව උරුම වූ සම්ප්‍රදායයන් හා මතිමතාන්තරයන් ප්‍රශ්න කිරීමකින් තොරව භාරගන්නා සමාජයකටය. මේ විශ්වාසය ඇය තුළ සාමයත්, සංහිඳියාවත් ඇති කරයිනම්, අනවශ්‍ය තෙරපීම් යොදා මා ඇගේ ලෝකය කළඹවන්නේ ඇයි?.... මම නිහඬ වූයෙමි.

ඇතැම්විට මම අංගූරි දෙස බලා සිටිමි. ඇගේ තද පැහැති ඡවි වර්ණය ඇතුළතින්ම නැගී එන විසල් ප්‍රහර්ෂයකින් බැබලෙන්නාක්‌ වැනිය. ගැහැනු සිරුර, පාන් මෝලියක්‌ වැනි යැයි කවුදෝ කීවා මට මතකය. ඇතැම් ගැහැනියකගේ සිරුර පමණට වඩා ඇනූ මෝලියක ඇති වැගිරෙන සුළු බවින් යුක්‌තය. ඇතැම් සිරුරු, උවමනාවට වඩා පිපී ඇති මෝලියක වූ දුබල බවින් යුතුය. නිසි ලෙස පදම්වී, බක්‌කරේගේ ප්‍රමෝදයට හේතු වන්නාවූ මෝලියක්‌ බඳු සිරුරු ඇති ගැහැනුන් හමුවන්නේ කලාතුරකිනි. අංගූරි අයත් වන්නේ මේ කාණ්‌ඩයටය. ඇය, හකුලා ඇති දුන්නක ගැබ් වී ඇති ආකාරයේ අභ්‍යන්තර ජවයකින් යුතු වූවාය. තාරුණ්‍යයත් ජීවගුණයත් ඉහිරී යන ඇගේ අඟපසඟ, මගේ ඇසට අසුවන කිසිදු අඩුපාඩුවක්‌ නොදැරීය. මට ප්‍රභාති සිහිවේ. මිටි, කුදුගැසුණු, හැකිළුණු හකුපාඩා ඇති මහලු ප්‍රභාති·....

කිසියම් විසුළු හැඟීමක්‌ මසිතට ඇදී ආවේය. අංගූරි ප්‍රභාතිගෙන් ආවරණය වූ පිටි මෝලියයි. ඔහු ඇය වසා ඇති තෙත රෙදි කඩ මිස, මෝලිය අයත් තැනැත්තා නොවේ. මසිත උපන් හාස්‍යය, අංගූරි ගෙන් වසන් කිරීමට මම ඇය හා කථාව ඇරඹීමි.

"අංගූරි, ඔයාලගෙ පළාතේ කොහොමද කියන්නකෝ කසාද කෙරෙන්නේ?"

"මෙහෙමයි බිබී, කවුරු හරි කෙල්ලක්‌, අවුරුදු හයේදී විතර පිරිමියෙකුගෙ කකුල අල්ලලා වැන්දොත්, ඒ තමා එයාගෙ මනුස්‌සයා·"

"ඉතින් ගෑනු ළමයා කොහොමද ඒ පිරිමි කෙනාව අඳුනාගන්නේ?"

"අඳුනන්නේද? කෙල්ලගෙ තාත්තා සල්ලියි මලුයි අරගෙන ඒ මනුස්‌සයාගේ පාමුල තියනවා.... එච්චරයි·"

"ඒ ඉතින් තාත්තනෙ එහෙම කරන්නෙ, දුව නෙමේනේ?" මම ඇසුවෙමි.

"තාත්තා ඒක කරන්නෙ දුව වෙනුවෙන්නෙ බිබී, ඒකෙ වෙනසක්‌ නෑ".

මගේ කුතුහලය, තව ප්‍රශ්න වැලකට මුල පිරීය.

"ඒ උනාට අංගූරි ගෑනු ළමයා ඒ මනුස්‌සයව කලින් දැකලාවත් නැති වෙන්න පුළුවන්නේ?

"ඔව් බිබී, දකින්නෙ කොහොමද? ඒක වැදගත් නෑ·"

"අංගූරි කිසිම ගෑනු ළමයෙක්‌, එයාව කසාද බඳිනකෙනා කලින් දැනගෙන ඉන්නෙම නැද්ද?"

"නෑ..." ඇය ස්‌ථිර හඬින් පැවසුවාය. ඒ හාම කෙටි නිහඬතාවක ගිලුණු ඇය කිසියම් සිහිනමය සිතුවිල්ලක බැඳී හිඳ මුදු හඬින් පිළිතුරු සම්පූර්ණ කළාය.

"ඔය යාළුවෙන අය.. එයාලා නම් කල් ඉඳලාම අඳුනනවා·"

මට කිසියම් සහනයක්‌ දැනුණි.

"අංගූරිලගෙ ගමේ ඉන්නවද ගෑනු ළමයි ඒ විදිහේ පටලැවිලි හදාගත්ත?" මම ඇසුවෙමි.

"ඉන්නවා... ඒත් ඉඳහිටලා බිබී" ඇගේ ස්‌වරයේ වූයේ ඔවුන් පහත් යෑයි හඟවන හඬකි. අකුරු ඉගෙන ගැනීම පාපයක්‌ය යන ඇගේ මතය සිහිපත්වී, මම මෙසේ ඇසුවෙමි.

"එහෙම යාළුවෙන එක පාපයක්‌ නොවේද අංගූරි?"

ඇය පිළිතුරු දුන්නේ නිරවුල් විලාසයකිනි.

"නෑ බිබී, කවුරුහරි පිරිමි කෙනෙක්‌ ගෑනු ළමයෙකුට අර ඉනා බෙහෙත දුන්නොත් ඒ කෙල්ල, පිරිමි කෙනාට ආදරේ කරන්ට පටන් ගන්නවනේ.... ඒක නවත්තන්න කාටවත් බෑ·"

මම අන්දමන්ද වූයෙමි.

"මොන ඉනාවක්‌ද අංගූරි?"

"ඒක බෙහෙතක්‌, හදන්නෙ වල් පැළ ජාතියකින්, ඒවා හැදෙන්නෙ මහ කැලේ·"

මේ කතාව මට අලුත්ය. මම ඊට ඇදී ගියේ නිතැතිනි.

"ඉතින් ඒ ගෑනු ළමයා දන්නවද එයා වශී කරලයි තියෙන්නෙ කියලා?"

"නෑ බිබී, ඒක බුලත් විටට දාලයි දෙන්නේ. ඒක කෑවට පස්‌සෙ කෙල්ලට ඒ මනුස්‌සයා ගැන ඇර මෙලෝ සිහියක්‌ නැති වෙනවා... සත්තයි බිබී, මං ඇස්‌ දෙකෙන්ම දැක්‌කා·"

"මොකක්‌ද ඔයා දැක්‌කේ"?

"මගෙ යාළුවෙකුට උනදේ... එයා මට වැඩිය ටිකක්‌ වැඩිමල්..."

මගේ උනන්දුව දලුලා ආවේය.

"එයාට පිස්‌සු හැදුණා බිබී...· අන්තිමට ඒ මනුස්‌සයා එක්‌ක දුර ටවුමකට පැනලා ගියා·"

"හරි අංගූරි, ඔයා කොහොමද දන්නෙ ඒක උනේ අර ඉනා බෙහෙත හින්දමයි කියලා?"

ඇය පුදුමයෙන් මා දෙස බැළුවාය.

"නැතුව වෙන මොකක්‌ හින්දාද බිබී, අම්මා අප්පා පවා දාලා යන්ට හිතෙන්නේ?"

එක්‌වනම ඇගේ සිතුවිලි, දුර අරමුණකට යාඋනාසේ පෙනුණි.

"මගෙ යාළුවට, ඒ කොල්ලා ටවුමෙන් ඇඳුම්, මණි බඩු එහෙමත් ගෙනත් දුන්නා"...

"අංගූරිට විශ්වාසද ඔය බෙහෙත නිසාමයි, ගෑනු ළමයා පිරිමි කෙනාට කැමති උනේ කියලා?"... මම ඇසුවෙමි.

අංගූරිට මගේ සැකය තේරුම් ගත නොහැකි තරම් විය.

"බිබී, නැතිනම්, නාඳුනන කෙනෙකුට ආදරේ වෙන්නේ කොහොමද කෙල්ලක්‌?"

මට ඇයගේ අවබෝධය ගැන කම්පාවක්‌ ඇති විය.

"ආදරේ.... වෙන විදියවල්වලටත් ඇති වෙනවා අංගූරි·"

"නෑ... ඒක තමා එකම විදිහ බිබී, ඒකනේ කෙල්ලගේ අම්මලාට ඒකි මරන්ඩ තරම් කේන්ති·"

ඇය පිළිතුරු දුන්නේ එකායන හඬිනි. මම ස්‌වරය බාලකර මෙසේ ඇසුවෙමි.

"අංගූරි ඔය කීව ගස්‌ ජාතිය දැකලා තියෙනවද?"

"නෑ බිබී, ඒව ගේන්නෙ ගොඩක්‌ දුර රටකින්ලු, අපෙ අම්මා මට දාස්‌වාරයක්‌ කියලයි තිබුණේ, කිසි පරිමියෙක්‌ දෙන දෝසි, බුලත්විට හෙම කටේ තියන්නෙ නෑ කියලා".

මම සිනාසී ඇයට ප්‍රශංසා කළෙමි.

"ඔයා හරි නුවණක්‌කාරයි... ඉතින් මොන දේකටද ඔයාගෙ යාළුවා, අර මනුස්‌සය දුන්නදේ කෑවේ?"

"වෙන මොනවද බිබී, දුක්‌ විඳින්ට මිසක්‌? කාලකණ්‌ණි··"

ඇගේ හඬ පැහැදිලිය... ඊළඟ මොහොතේ ඇයගේ මුහුණ අඳුරු විය. සමහර විට ඇයට මිතුරිය සිහිවන්නට ඇත.

"එයාට පිස්‌සු හැදුණා.. කොණ්‌ඩෙ අවුල් කරගෙන, මුළු රෑම සිංදු කිය කියා.."

ඇය පැවසුවේ දුක්‌බර හඬකිනි.

"මොන විදියේ සිංදුද අංගූරි?" මම ඇය අස්‌වසනු පිණිස දයාවෙන් ඇසුවෙමි.

"මං දන්නෙ නෑ බිබී, ඔය බෙහෙත කැවුණ හැමෝම ඔහොම තමා. සිංදු කියනවා, නැත්නම් අඬනවා..." ඇය දුර තැනක සිත රඳවා කීවාය.

සංවාදය ඇදීගියා ඇති යෑයි මට සිතුණි. මම නිහඬ වීමි.

දින කිහිපයක්‌ම මම අංගූරි දුටුවේ නැත. නැවත ඇය දකින විට ඇය සිටියේ තනිවම, කොහොඹ ගස්‌ යට වාඩිවී කල්පනා කරමිනි. අංගූරි, ළිඳ අසලට එනවිට, ඇගේ පා බැඳි නූපුර නාදය, ඇගේ සම්ප්‍රාප්තිය කල්තියාම මිහිරි හඬින් දැනුම් දෙයි. නමුත් මෙවර සීනු හඬක්‌ ඇසුණේ නැත.

මම ඇය කරා ගියෙමි. ඇය අමුතුය.

"මොකද අංගූරි අසනීපෙන්ද?.... මම ඇසුවෙමි.

ඇය මා වෙත හිස්‌ බැල්මක්‌ හෙළුවාය. අනතුරුව ක්‍ෂණික පෙළඹවීමකින් මෙන්,

"මට කියවන්න උගන්නනවද බිබී" යි ඇසුවාය. මම සැලී ගියෙමි.

"ඇයි අංගූරි, මොකක්‌ද ප්‍රශ්නෙ?"

"නෑ... මට මගේ නම ලියන්ට කියලා දෙනවද?" ඇය ඇද පැද ඇසුවාය.

"හරි කියලා දෙන්නම්. ඒත් මොකද මේ හදිසියේ ලියන්න ඕන උනේ? ලියුමක්‌ ලියන්නද? කාටද?..."

ඇය පිළිතුරු දුන්නේ නැත. මොහොතකින් ඇය ඇගේම සිහිනයට ගිලී ගියා සේ විය.

"අංගූරි, එතකොට ඔයාට පව් සිද්ද වෙන්නෙ නැද්ද?" ඇය මේ අපැහැදිලි මනෝභාවයන්ගෙන් ගලවා ගැනීමට සිතා මම ඇසුවෙමි.

ඇය කිසිවක්‌ම නොකීවාය. මම, සුපුරුදු දිවා කෙටි නින්ද පතා හැරී ආවෙමි. සන්ධ්‍යාව ගලා එමින් තිබිණි. නිවසින් එළියට පැමිණි මට, තරුණිය තවමත් ළිඳ අසල වඩිවී තමාටම ගී ගයමින් සිටිනු දැකිය හැකි විය. මම, වහා එතැනට ගියත් ඇය මගේ පැමිණීම සැලකිල්ලට ගත්තේ නැත. සැඳෑ සීත සුළඟ, ඇගේ උරහිස්‌ හකුලා තිබිණි.

"ෂහ්· ඔයා ලස්‌සනට සිංදු කියනවනේ අංගූරි" මම ඇය සැනසීමට සිතා කීවෙමි.

දැස්‌වල නැගෙන කඳුළු සඟවා ගැනීමේ අසාර්ථක වෑයමක යෙදෙමින්ම මා දෙස බැලූ අංගූරි මලානික සිනාවක්‌ ආයාසයෙන් දෙතොල් මතට කැඳවා ගත්තාය.

"මං සිංදු කියන්ට දන්නෙ නෑ" ඇගේ හඬද දුබලය.

"නෑ අංගූරි ඇත්තටම ලස්‌සනයි".

මඳක්‌ කල්පනාකාරී වූ ඇය හිස නවා තමාටම මුමුණා ගත්තාය.

"ඒ... ඒ.... අර සිංදුව".

මම තිගැස්‌සී ගියෙමි. එහෙත් ඒ බව ඇයට හැඟෙන්නට ඉඩ නොහැරියෙමි.

"අර ඔයාගෙ යාළුවගේ සිංදුවනේ... හරිද" මම ඇය වෙනුවෙන් වාක්‍යය සම්පූර්ණ කළෙමි.

"හරි, මට ඇහෙන්න ඒක කියන්නකෝ අංගූරි·"

ඇය ගීතය ඇරඹුවාය. නමුත් එය ගැයුමක්‌ නොවීය. ගීතයේ පද ඇය කියාගෙන ගියේ පාඩමක්‌ කියවන්නා සේය.

"වෙනස්‌ වන්නට කල දවස එළැඹී තිබේ. සිව් මසක ගිම්හානයෙන් පසු සිව් මසක වස්‌සානයයි..."

මම ඇයට නැඹුරු වී.

"එහෙම නෙමෙයි අංගූරි, කලින් වගේ සිංදුවක්‌ විදියට කියන්නකෝ"..... ඉල්ලීමක්‌ කළෙමි.

එය, ඇයට ඇසුණ නෑසුණ තරම්ය. ඇය දිගටම පදමාලාව කියාගෙන ගියාය.

"සිව් මසක දිග සීත සෘතුවට නිමාවක්‌ නැතුවා වගේ

මගේ සිත ගල්ගැසී ඇත, මා පෙම්වතාණෙනි, දුක නැගේ....

සිව් මසක ගිම්හානයේ අග සුළං රැලි යයි පාවෙලා....

ඉතින් වස්‌සානය උදාවෙයි, ගුවන විසිරෙයි කළුවළා...."

"අංගූරි···" මම මහ හඬින් ඇය ඇමතුවෙමි.

තරුණිය. මා දෙස බැලුවේ මායාවක පැටලී සිටින බැල්මකිනි. ඇයගේ දෙවුරෙන් අල්ලා තදින් සොලවන්නට මසිත උපන් පෙළඹවීම මැඩගත් මම ඇය උරහිසෙන් ගෙන මා අසලට ඇද ගත්තෙමි. ඇයට මේ සිදුවී ඇත්තේ කුමක්‌ද....?

"අංගූරි කෑම කාලද ඉන්නේ?"...

"නෑ බිබී. තාම නෑ...."

"හරි, අඩුගානේ තේ කෝප්පෙවත් බීවද?"

ඇය තිගැස්‌සී සිටියාය.

"තේ·... අද කිරි හම්බ උනේ නෑනේ" ඇය සිහිනයෙන් මෙන් පිළිතුරු දුන්නාය.

"ඇයි අද කිරි නැති උනේ?" මම දයාවෙන් ඇසීමි.

"කිරි තිබුණේ නෑ.... රාම්තාරා...." ඇය ගොත ගසමින් කීවාය.

මම ඇතුළතින් නැගී ආ කම්පනයකින් දැවී ගියෙමි.

"රාම්තාරා තමා ඔයාට කිරි ගේන්නේ· මම හරිද?" මම ඇය වෙනුවෙන් වාක්‍යය සම්පූර්ණ කළෙමි.

ඇය හිස සැලුවාය.

රාම්තාරා, මේ නිවාස සංකීර්ණයේ රාත්‍රි මුරකරුය. අංගූරි, ප්‍රභාතිගේ මනාලිය වී පැමිණීමට පෙර ඔහු පුරුදුවී සිටියේ, තම වැඩ මුරයෙන් පසු අපේ නිවෙසට පැමිණ උදේ තේ කෝප්පය බීමටය. අංගූරිගේ පැමිණීමෙන් පසු, ඔහුගේ තේ කෝප්පය ප්‍රභාතිගේ පැලේ පිළියෙලවීම සිදුවූයේ ඉබේමය. ඔහු, ප්‍රභාති හා අංගූරි කුස්‌සියේ ලිප වටේ වාඩිවී තේ බීමට පුරුදු වූහ.

කිසියම් උවමනාවකට, ඔහු ගම් පළාත බලා පිටත්වූයේ දින තුනකට පෙරය.

"ඒ කියන්නේ අංගූරි, ඔයාට දවස්‌ තුනකින්ම උදේ තේ නෑ? මම ඇසුවෙමි. ඇය එකඟතාව පළ කිරීමට හිස සැලුවාය.

"තේ විතරක්‌ නෙවේ, කෑමත් කාලා නෑ වගේ දවස්‌ තුනකින්ම·" මම බැරෑරුම් ලෙස පැවසුවෙමි.

ඇය කිසිවක්‌ම කීවේ නැත.

මට රාම්තාරා සිහිවිය. ඔහුගේ පෙනුම ප්‍රසන්නය. ඔහු උපන් විනෝද කාමියෙකි. ක්‍රියාශීලී පුද්ගලයෙකු වන ඔහු, කතා කරන ඕනෑම වේලාවක. දෙතොල් කෙළවරේ සිහින් සිනා සුළියක්‌ නැගෙනු දැකිය හැකිය.

මම සිටියේ විදුලි සැරක්‌ වැදුනෙකු ලෙසටය. මඳක්‌ නිහඬව සිටි මම, ඇය වෙත නැමී පහත් හඬින් ඇය ඇමතුවෙමි.

"අංගූරි.....·"

ඇය දුබල හඬින් පිළිතුරු දුන්නාය. "ඇයි බිබී?"

"මේ අර කැලෑ බෙහෙත නිසාද?"

ඇය සිහිනයකින් අවදිවූවාක්‌ සේ තිගැස්‌සී මා දෙස බැලුවාය. කිසිවක්‌ කියන්නටත් පෙර ඇගේ දැසින් ගලා ආ කුඩා කඳුළු ප්‍රවාහයන් දෙකක්‌ නිසා මුව දෙපස සිඟිති කඩිති දෙකක්‌ හට ගැනුණි. නිහඬතාවය පැතිරුණි. මඳකට පසු බිඳීගිය හඬින් අංගූරි මා ඇමතුවාය.

"මං සාපෙට අහුවුණා බිබී·" ඇගේ හඬ කඳුළුවලට පෙඟී වෙව්ලා ගියේය.

"මං කවදාවත් එයාගෙන් දෝසි කෑවේ නෑ.... අඩුගානේ බුලත් විටවත්... ඒත්.... ඒත් බිබී, තේ·"

මම කීමට අදහස්‌ කළදේ, ඇයට කියා නිම කිරීමට හැකිවූයේ නැත. ඇගේ වදන්, නොනැවතී ගලා ආ විසල් කඳුළු ගංගාවක ගිලී, බොඳවී යනු මම අසා සිටියෙමි.

පරිවර්තනය - ගීතාංජලී ආරියරත්න

http://www.divaina.com/2013/01/13/nimna03.html

[Nissanka Rajapaksa]

දඬුවම (කෙටිකතාව)

දැඟලිය නොහැකි ලෙස දෙදෙනා විසින් සුප්පන්ගේ දෙපසින් සිට දෙඋරෙන් අල්ලා සිටිනු ලබද්දී තවත් දෙදෙනකු ඔහුගේ අත්දෙක පිටුපසට කොට ලණුවකින් බැඳ දැමූහ.

වේදනාව ඉවසාගත නොහී හෙතෙම මුනින් අතට බිම ඇද වැටුණේය. අමනයකු අල්ලා ගැනීමට දෙදෙනකු ප්‍රමාණවත්ය. එහෙත්..... මෙහි දස දෙනකුට වැඩි පිරිසක්‌ පොලු, මුගුරු අතැතිව සූදානම්ව සිටියෝය.

''කඩුල්ලෙන් එපිට ඉඳන් අත පාන එකා ගෙදර ඉන්න ගෑනු ඉල්ලනවා.... හ්ම් ගෑනු...තුඃ''

සුප්පන්ගේ මුහුණට කාරා කෙළ ගැසූ ලොකු කංකානම, හැඳ සිටි කළු කෝට්‌ එකෙහි ඇතුළු සාක්‌කුවේ දම්වැලක එල්ලෙන ඔරලෝසුව අතට ගෙන වෙලාව බැලුවේය. ''හ්ම්...... වෙලාව හතරහමාරයි....''

ලැයිම් පේළිය ඉදිරිපිට ගල් ඇල්ලූ පොදු මිදුලට යාර දහයක්‌ පහලොවක්‌ පමණ ඈතින් වර්ග අඩි හතරක සිමෙන්ති බැම්මකි. හරි හතරැස්‌ ගොඩැල්ලක්‌ බඳු එහි මැද ත්‍රිකෝණාකාරව සිට වූ ගලකි. ඒ ගණ දෙවිඳුය. ඇඟිලි තුනකින් හරහර ඇඳි විභූති (හෝම අළු) මැද තැබූ සඳුන් කුංකම තිලකය හොඳින් දිස්‌වේ. ගණ දෙවිඳුට පිටුපසින් ගොඩැල්ලේ සිටු වූ ත්‍රිශූලයක්‌ ද ඇත. සඳුන් තිලක සලකුණු ත්‍රිශූලයේදී ගෙලෙහි බැඳි පාට සේදුණු කහරෙදි සුළඟේ ළෙල දෙමින් තිබිණි. ත්‍රිශූලයෙහි උල් තුනෙහි ගැසූ දෙහි ගෙඩිවලින් ගැලූ දෙහි ඇඹුල් ඉස්‌ම කුංකුම මත තැවරී රත් පැහැයෙන් වැක්‌කෙරී එල්ලෙමින් තිබිණි. මේ නිකම්ම ගොඩැල්ල කෝවිලයි. අව්වට වේළීම ද වැස්‌සට තෙමීමද ගණ දෙවිඳුට හුරුවූ ජීවිතයකි. වතුයායේ මිනිසුන් විසින් මෙහි කිනම් හෝ මොහොතක පොල් ගෙඩියක්‌ ගසයි. උත්සව දවසකදී කවුරුන් විසින් හෝ පූජාව ද පවත්වනු ලබයි. නොවැම්බරයේ පැවැත්වෙන කාර්තිකෛ දීපම් පූජාවේ දී කපුරු පත්තු කෙරේ. ගණ දෙවිඳු ඉදිරියේ මෙය නොවරදවාම වාර්ෂිකව පවත්වාගෙන එයි. දෙවි ගොඩැල්ලට මඳක්‌ එපිටින් වාඩිවී සිටීමට හැකි පරිදි කළුගල් සූරිය ගසක්‌ මුල එක්‌කොට තබා සාදා ඇත. සූරිය ගසෙහි අතු නැගෙනහිර දෙසට විහිදී ඇත.

''තව පැය බාගයක්‌ තියෙනවා.'' ගිනි මැලයෙන් තප්පුව රත් කරමින් සිටි සීරංගන්ට ඇසෙන සේ පැවසූ ලොකු කංකානම, වාඩිවී සිටි ගල් ගොඩැල්ලෙන් නැඟිට්‌ටේය.

වතුර පිරි මැටි කළයක්‌ සුප්පන්ගේ හිසට වත් කළ එකෙක්‌, ''මොකද වෙවුලන්නේ'' සීතලද කම්බිලියක්‌ ගෙනැත් දෙන්ඩ ද මහත්තයට පොරව ගන්ඩ'' යෑයි ඇසුවේය.

වේට්‌ටිය පමණක්‌ හැඳ සිටි සුප්පන් සීතලේ වෙවුලමින් සිටියේය.

රෙදි කඩක දවටාගෙන සිටි දැලි පිහිය අතට ගෙන අනෙක්‌ අතේ අල්ලෙහි දෙපසට හරවමින් ඇතිල්ලූ ආවඩෙයප්පන් බාබර්, සුප්පන්ගේ හිස බූ ගෑමට පටන් ගත්තේය. කහ හිරු කිරණ ඔහුගේ හිසෙහි පතිත වී දිලිසෙන්නට විය.

''ගහපිය තප්පුව·'' ලොකු කංකානම රිදී විල්ලක්‌ දැමූ කළුවර බස්‌තම දකුණතින් අල්ලාගෙන වමතින් උඩු රැවුල ඇඹරුවේය.

තප්පු හඬ නැඟෙත්ම සුප්පන් කෙළින් කර අල්ලා ගනු ලැබීය. ලැයිං කාමරවල සිට පැමිණ සෙනග රැස්‌ වූහ.

''ඔය බවලත් ඇත්තෝ මෙහාට වරෙල්ලා· උඹලගේ මුත්‍රා මේකාගේ කටට වත්කර පල්ලා· අනුන්ගේ ගෑනු තමයිලු මූට ඕනෑ.'' ලොකු කංකානම ගර්ජනා කරද්දී සූදානම් කරගෙන සිටි එළවරා මල්මාලය සුප්පන්ගේ ගෙලට දැමූ අයෙක්‌, ඔහුගේ කම්මුල ඇතැඟිලිවලින් අඹරා ලොකු කංකානම දෙස බැලුවේය.

තප්පු ගැසීම නතර කළ සීරංගන්, දකුණු උරයේ එල්ලාගෙන සිටි තප්පුව දරුවකු මෙන් අල්ලාගෙන තප්පු ගැසූ කෝටුව අල්ලාගෙන දකුණත ඉහළට ඔසවා, ''වත්තේ ජනයිනි මේ අසාපල්ලා· මේ සිටින කෝවිල් ලැයිමේ සුප්පන්... ගල්කටුවක්‌ වගේ........ මේකා අපේ මුණියාන්ඩි කංකානමගේ බාරියාව තනියම ඉන්න වෙලාවක්‌ බලලා ඒ ඇත්තිව දූෂණය කරලා අවමානයට පත් කරපු නිසා, අපේ ගමේ සිරිතට කොණ්‌ඩේ බූ ගාලා පෙරහැරෙන් එක්‌කගෙන යනවා...' යෑයි චෝදනාව ප්‍රකාශයට පත් කළේය. ඔහුගේ තප්පු ගැසීම නැවත ආරම්භ විය. ලොකු කංකානම ඔහුට උදේම රා බෝතල් දෙකක්‌ බීමට මුදල් දී තිබිණි.

''සුප්පන් එහෙම දෙයක්‌ කෙරුවද? මේ ප්‍රශ්නය රැස්‌ව සිටි බොහෝ දෙනෙකුට ඇතිවී තිබිණි.

''ගමේ'' හිටියා නම් මේකගේ ඇඟ පුරාම කළුපාට රතුපාට තිත් තියලා බූරුවෙක්‌ පිටේ නග්ගලා තමයි පෙරහැරේ ගෙනියන්නේ. හ්ම් හ්ම් යමං''

සුප්පන් හැඳ සිටි තෙත වේට්‌ටිය ගලවා වීසි කෙරිණි. ඉතිරි වූයේ අමුඩය පමණි.

''මං නොකරපු වැරැද්දකට මට මෙහෙම වධ දෙනව නේ..... අනේ දෙයියනේ ඔබ වහන්සේට ඇස්‌ නැද්ද? සුප්පන් දෑසට නැඟෙන කඳුළු පිස දමමින් අවට රැස්‌ව සිටියවුන් දෙස නිහඬව බැලුවේය.

සීරංගන් තප්පුව ගසමින් ඉදිරියෙන් යද්දී ''හ්ම්..... යමාං'' යෑයි පවසමින් අයෙක්‌ පිටුපසින් තල්ලු කරද්දී සුප්පන් නිහඬව ඇවිද ගියේය. ඔවුන් පසු පසින් ලොකු කංකානම සමඟ දහ දොළොස්‌ දෙනෙක්‌ පෙරහැරේ ගමන් ගත්හ. තප්පුවේ හඬ කඳුවල වැදී දෝංකාර හඬ නැංවීය.

සුප්පන් නොහොත් සුප්පයියාට... තමිල්නාඩුව, සේලම්, ආත්තූර් දාලුකා, සෙංගවල්ලි ගම, ආනියම්පට්‌ටි තැපැල් කාර්යාලය, භාරකරු මාරියායි යන ලිපිනයෙන් ලිපි ලැබී තිබිණි. ඔහුට ගමේ විස්‌තර දැන ගැනීමේ ආශාවක්‌ ඇති විය. වරෙක දුවමින් ද සෙමෙන් ගමනින්ද ගොස්‌ ඔහු ලොකු කංකානම්ගේ නිවෙස ඉදිරිපිට නතර විය. වත්තේ සිටිනවුන්ගෙන් හතරෙන් තුනකටත් වැඩි දෙනෙක්‌ අත්සන වෙනුවට ඇඟිලි සලකුණ තබන්නෝ වෙති.

පිටුපසින් තටු විහිදා ගත්තාක්‌ වැනිව ඉන දක්‌වා එල්ලී සුළඟේ ළෙලදෙන තෙත කොණ්‌ඩය අතින් ගසා දමමින් ගල් ලයිසන් කළ මිදුලේ පඩිය මත, තාමරෙයිවල්ලි වතුයායේ ලොකු කංකානම වූ කරුංගවේල් වාඩි වී සිටියේය. උණු වතුර නෑමත් සැඳෑ කහ හිරු රැස්‌ තැපීමත් ඔහුගේ දෛනික සුඛයන් වේ. ලොකු භාජනයක්‌ තබා වසා තිබුණ ගලින් බැඳි ළිපෙහි දර තෙමී දුම් අවට පැතිරෙන්නට විය.

සුප්පන් බයාදු ලෙස දෝතින්ම දිගු කළ ලිපිය අතට ගත් ලොකු කංකානම ''ගමෙන් ලියුමක්‌ ඇවිල්ලා වගේ අන්න අර පඩික්‌කම මෙහාට ගනිං.''

ඔහු ලිපිය දිග හැර අකුරු එකින් එක එකතු කර තාලයට කියවයි. ''ශ්‍රී මහාරාජ............ මගේ ඇහැටත් වඩා වටිනා පුතා සුප්පයියාට අම්මා මාරියායි ලියන ලියුමයි.... ගමේ මාත් අපේ හිතවතුනුත් සුවෙමු. නුඹ සුවෙන් හිටින්න ගම්බාර පේච්චියම්මන්ටත් මරුදවීරන්ටත් රෑත් දවාලුත් වන්දනා කරනවා. නුඹ ගමට ආ හැටියේ ම මරුදවීරන්ට එළුවෙක්‌ කපා බත් උයා පූජා කරනවා කියා බාරයක්‌ වුණෙමි.'' උගුර පාදා කාරා කෙළ ගැසූ ලොකු කංකානම ඉන්දියාවේ ඉගැන්නිල්ල තමයි බං අකුරු කියන්නේ අකුරුම තමයි බං...'' යෑයි පැවසුවේය.

වත්තේ කම්කරුවන්ට එන ලිපි සියල්ලම කාර්යාලයේදී ලොකු කංකානමට භාර දෙනු ලැබේ. ඒවා සිය නිවසට ගෙනැවිත් සීරුවෙන්ව ගලවා කියවා බලා, බත් ඇට පොඩිකර අලවා අදාළ අයට භාරදීම මොහුගේ සිරිතකි. මේ නිසා දෙවැනි වර ඒ ලිපි කියෑවීමේදී අකුරු එකතු කොට කියෑවීමේ අපහසුව අඩුවේ.

තාලය යළි ආරම්භ වෙයි....... "තව දුරටත් පහළ වීදියේ මරුදමුත්තු අත නුඹ එවූ රුපියල් විස්‌ස ලැබුණා. උඹගේ නැන්දාගේ දුව පොන්නි කොටහළු වුණ සිරිතට කප්රුක හිටවන්න ඕනේ නුඹයි. නුඹගේ පුංචි අම්මාගේ පුතා එක්‌කගෙන ගෙහුං ඒ කටයුතු කෙරුවෙමි. අපේ පංගුවට අපි බත් උයා දුන්නෙමි. මාර්තු මාසයේ පාළොස්‌වැනිදාට වතුර නාවන්න යොදා ගෙන තිබේ. කංකානම් මහත්තයාට කියලා උඹ වහාම ඇවිත් පොන්නිව කසාද බැඳගෙන ලංකාවට එක්‌කරගෙන යන්න. පුතා කවදාද දකින්නේ කියා ආසාවෙන් ඉන්නේ. නුඹ මගේ ඇස්‌ දෙකේ ඉන්නේ. තවත් කාරණයක්‌ තියෙනවා. හමුදාවේ ඉන්න උඹගේ බාප්පා රෙංගන්, යුද්දෙට ගිහිල්ලා මැරුණා කියා ලියුමක්‌ ලැබුණා. රෙංගන්ට වචනෙ දීලා හිටිය මරුදායි කෙල්ල මාස දෙකකට ඉස්‌සෙල්ලා ඒකිගෙ මස්‌සිනා පලනියප්පන් එක්‌ක පුනාච්චි කන්ද පැත්තට පැනලා ගියා. තාමත් ගමට මාස හයක්‌ වැස්‌සේ නැහැ. වගාකරන්න බැරුව ඉන්නවා. අපි ළඟ හිටිය එකම හරකත් කන්න නැතුව මැරිල ගියා. ගෙයි වහළයට පිදුරු සෙවිල්ලන්න ඕනෑ. බිත්තිවලට හුණු ගාන්න ඕනෑ.''

මවගේ ලිපියෙහි විස්‌තර වලින් සුප්පයියාගේ සිත වෙනතක දිව ගියේය. කලින්ම මේවා හිතලා සල්ලි එක්‌කාසු කරලා තියපු එක හොඳට ගියා. නැන්දාගේ දුව හොඳ රතු පාටය. ඇය බාල කාලයේදී දිග සාය ඇඳගෙන තමා සමඟ හරකුන්ට තණ කැවීමට දක්‌කාගෙන පැමිණි අන්දම ද දැන් ඇය සාරියක්‌ හැඳ සුන්දරව සිටිනු ඇතැයි ද දරාගත් සිහින බිම තබන දිනය බලාපොරොත්තු ව සිටි සුප්පයියා, ක්‍ෂණයකින් ගමට ගොස්‌ ආපසු පැමිණියේය.

ඔහු මාසයේ වැටුප ගත් විගස රුපියල් 10 ක්‌ ලොකු කංකානමට දෙයි. වසර හතරක්‌ තිස්‌සේ මෙය සිදුවෙමින් පැවතියේය. ගමට යෑවීමට ගත් මුදල් අඩුවූ පසු තව රුපියල් තුන්සියයක්‌ වත් ඉතිරිවී තිබිය යුතුය. අම්මාට සාරියක්‌ පොන්නිට සාරි, හැට්‌ට..... ඔහුට වේට්‌ටියක්‌, කමිසයක්‌ ඉතිරි මුදල මඟුල් වියදමට.

''මොකද කතාවක්‌ නැතුව උඹ බුම්මගෙන ඉන්නේ?''

''ගමට යන්න ඕනෙ''

''අප්පට බොල, මේ බලාපල්ලා.... මේකාට කසාද බඳින්න ආසාවක්‌ ඇතිවෙලා වගේ.''

''අම්මා එන්න කියලා ලිවුමේ ලියලා තියෙනව නේ.''

''ඇයි බං සුප්පා නිකරුණේ වියදං කරන්නේ? වැඩ රාජකාරි අල්ලලා දාලා ගමට යනවා කියන්නේ? ජුලි මාසෙ තේරු උත්සවයට මං ගමට යනවා. ආපහු එනකොට උඹගේ නැන්දගෙ දුව එක්‌කරගෙන ඇවිදිල්ලා. මෙහේදීම උඹේ මංගල්ලෙ කරන්නම්. ගිය වතාවේ මං ගමට ගියාම සෙගප්පි කෙල්ල එක්‌කගෙන ඇවිල්ලා මුනියාණ්‌ඩිට කසාද බැන්දුවා. අන්න ඒ වගේ කරපුවම ඇති බං.''

''කංකානම් මහත්තයාගෙ කතාව ඉහටත් උඩිං, මං හරහට කතා කරනවා එහෙම නෙමෙයි. අම්මා මගේ ඇස්‌ දෙකෙන් දකින්න ආසයි.''

''අම්මද එහෙම නැත්තං නැන්දගෙ දුවද.?''

''ගමට ගිහිල්ලා එන්ඩ ලොකු මහත්තයට කියලා වත්තෙ ගානෙ ටිකට්‌ අරන් දෙන්න ඕනෙ කංකානම් මහත්තයා තමයි. ඒත් එක්‌කම කංකානම් මහත්තයට මං එක්‌කාසු කරලා තියන්ඩ දීපු සල්ලිත් දුන්නොත්...''

''කොහෙද යකෝ මහ ලොකු සල්ලියක්‌ තියන්නේ? හිටපං හිටපං. ගණං බලමු.'' ලොකු කංකානම නිවස ඇතුළට ගියේය.

සුප්පයියා, බිත්තියේ වීදුරු යෙදූ රාමුවලින් එල්ලා තිබූ පිංතූර දෙස බැලුවේය. මුලින්ම මහත්මා ගාන්ධිය. ඊළඟට සුභාෂ් චන්ද්‍රබෝස්‌. කෙළවරෙහි ජවහර්ලාල් නේරුය. බිත්තියේ ලෑලි කෑල්ලක ගසා සවිකර ඇති මුව අං තට්‌ටුවකි. එහි පැත්තකින් එල්ලා ඇති කසයකි. එය ''නොහොබිනා වැඩ කරනවුන්'' කණුවක බැඳ දමා හම ගැසීමට, ''හතර පහක්‌ ගසා යහ මඟට හරවා මිනිසෙක්‌ කිරීමට''ලොකු කංකානමට උපකාරී වන උපකරණයකි. අං තට්‌ටුවේ තවත් අඟක එල්ලූ කළු කෝට්‌ එකකි.

ගණන් පොත් රැගෙන පුටුවේ වාඩිවූ ලොකු කංකානම, පොත්වල සටහන් පෙරළා අකුරු එකතු කොට තාලයට ඇද පැද, ''කරුප්පන්..... මුත්තන්.... වෙසනාණ්‌ඩි...... පළනි.. වීරායි....වෙල්ලච්චි.... ඔඩෙයානි.... කුරුපච්චි... කුප්පච්චි ....සුප්පන්.... හරි මේ තියෙන්නේ අහගනිං...... සුප්පා උඹගේ ගණන්වලින් රුපියල් හැටක්‌ ඉතුරුව තියෙනවා.''

ඔළුවට කළුවර බස්‌තමෙන් පහර දුන්නාක්‌ මෙන් සුප්පන්ට දැනුණි.

තප්පුවේ හඬ විලාපයක්‌ මෙන් පැතිරෙමින් පෙරහැර ගමන් කරයි. පහළ කොටසේ ලැයිං කාමර පෙළ මිදුලෙහි පිරිමි ගැහැනු හා ළමයි රැස්‌ව සිටියහ. පීඩිත ස්‌වරූපය, භීතිය මුසු මුහුණු ඔවුන් වෙතින් දක්‌නට ලැබිණි. පෙරහැර නතර විය. තප්පු ගැසීම නතර කළ සීරංගන් තප්පුවට ගසන කෝටුව ඉහළට එසැවීය.

''වතු ජනයිනි අසත්වා· මේ විලි ලැඡ්ජා නැති අවලමා....... සුප්පන්.....මුණියාන්ඩි පොඩි කංකානම් මහත්තයාගේ බාරියාව තනියම ඉන්න වෙලාවේ බලහත්කාරයනේ දූෂණය කරලා නින්දා කරපු නිසා. අපේ ගමේ සිරිතට හිස බූ ගාලා....'' යනුවෙන් ඔහු චෝදනාව පැවසීය. නිහඬව රැස්‌ව සිටියවුන් පසු කර පෙරහැර ඉදිරියට යයි.

''ඇයි දෙයියනේ ඉතුරුවෙලා තියෙන්නේ රුපියල් හැටක්‌ විතරද? විස්‌මයෙන් පියවි තත්ත්වයට පැමිණි සුප්පන් ඇසුවේය.

''ඇයි යකෝ .... මං බොරු ගණන් කියනවද? මොකෝ උඹේ සල්ලි අරගෙන ගිහිල්ලා මං ගමේ මාලිගා බඳින්ඩද?..... මේ අහපං. උඹට මතකද මං මිනිස්‌සු එක්‌කාසු කරන්න ගමට එනකොට මුළුගමටම කොලරාව. පවුලකින්ම එක්‌කෙනෙක්‌ දෙන්නෙක්‌ ගානෙ මැරෙන්න වැටිලා හිටිය වෙලාව. උඹේ තාත්තයි අයියයි පිටපිට මැරුණා නේද? එක මරණෙකට දහය ගානේ මං රුපියල් විස්‌සක්‌ ණයට දුන්නා. අමතක කෙරුවද? කල්පනා කරලා බලාපං... හරිද? හ්ම් මේ කෙළ පඩික්‌කම එළියට ගෙනියලා හලලා හෝදගෙන වරෙන්, තඹ හැලියේ වතුර තියෙනවා.'' එසේ පැවසූ ලොකු කංකානම, මුව අඟක එල්ලී තිබූ කසය දෙසත් සුප්පන් දෙසත් මාරුවෙන් මාරුවට බැලුවේය.

''හේදුවද? හරි. මෙහාට ගෙනෙං.... මේ අහපං සුප්පා. උඹ මෙහේ එක්‌කගෙන එනකොට උඹේ අම්මට තව රුපියල් දහයක්‌ දුන්නා. එතකොට ඔක්‌කොම රුපියල් තිහයි. උඹ තාමත් මේ ගනුදෙනුවට ණයකාරයෙක්‌. උඹ දෙන සල්ලිවලින් මාස්‌පතා පොලිය අඩුකරගෙන ඉතුරු සල්ලි තියාගෙන ඉන්නවා. මං උඹ එක්‌කගෙන ආවෙ නැත්තං උඹත් ගමේ පණුවෝ ගහලා ඉඳීවි.''

ලොකු කංකානමගේ නිවසේ අත් උදව්වට පැමිණි සෙල්ලායි ''මහත්තයා මං ගිහිල්ලා එන්නම්'' යෑයි පවසමින් ලොකු කංකානම පසුකර යද්දී ඇයගේ නිතඹට සුරතලයට සෙමෙන් තට්‌ටු කළ කංකානම, දිව යන ඇයගේ පිටුපස සුන්දරත්වය දෙසට යොමු කළ දෑස්‌ ඉවතට නොගෙන දිව සපාගෙන අනතුරුව ''ම්... ම්'' යනුවෙන් සුසුමක්‌ හෙළුවේය.

ලැයිං පේළි සියල්ල පසු කළ පෙරහැර, තප්පු හඬ සමගින්, අලුතෙන් තේ ඇට සිටුවන කන්ද අසලට ගියේය.

''එහෙනම් උඹට තව අවුරුදු හතරකින්වත් ගමට යන්න වෙන්නේ නැහැ.. උඹේ නැන්දගෙ දුව කසාද බැඳගන්නත් බැරි වෙනවා මේ මොන අසාධාරණයක්‌ ද බං? තේ ඇට සිටුවීමට වළවල් හාරන අතරදී.

''ඉරණම තමයි... හැම දෙයක්‌ම නළලේ කොටලා තියෙන විධියට තමයි සිද්ධ වෙන්නේ. මීට වඩා හොඳයි ගමේ ඉඳලා මැරිලා ගියා නම්. ලොකු කංකානම මං හැම මාසෙකම දීපු සල්ලි වංචා කරලා බොරු ගණන් ලියාවි කියලා මං හීනෙකින් වත් හිතුවේ නැහැ.'' එක පෙළට වළවල් හාරමින් සිටි සුප්පන් සිහින් හඬින් මරුදමුත්තුට පැවසුවේ අසල කිසිවකුටත් ඇසුණේදැයි වටපිට බලමිනි.

මෙය, මීට මාස තුනකට පෙර, දිවියන්, ඌරන්, මුවන්, ගෝනුන්, ගැරඬින් බොහෝමයක්‌ ජීවත්වූ වනයකි. වනය කළ එලිකොට පාත්ති සාදා පාරවල් කපා පස්‌ කඩා වැටීමට නොහැකි ලෙස ගල් වැටි සකස්‌ කිරීමේ ප්‍රතිඵලයකි මේ වගා භූමිය. සාමාන්‍ය වනයක්‌ රැකියාවකට පැමිණි තැනක්‌ යනුවෙන් නොසලකා පොළොවත් වැඩ කිරීමත් දේවත්වයෙන් සලකා එයට ඇලුම් කරන්නන්ගේ උතුම් කාර්යයකි.

''මිනුම් ලීයට නූලක්‌ විතර ඉඩ තියලා හරි කෙළින් වළ හාරපං· පේළියෙන් පේළිය බලමින් පොඩි කංකානම, මුනියණ්‌ඩි, සුප්පන් අසලට ආවේය.

''සුප්පා අඩියට දෙකට ලැයිමට දුවලා මගේ පවුල සෙගප්පිගෙන් කැඳ වතුර ටිකක්‌ භාජනේකට දාලා ඉල්ලගෙන වරෙන්.''

''හොඳමයි පොඩි කංකානම් මහත්තයා.''

''සුපිරින්ටැන්ඩන් මහත්තයා එන්ඩ පුළුවන්. කරත්ත පාරෙන් යන්ඩ එපා. ගුරුපාරෙන් යන එක ලේසියි. සෙගප්පිගේ ඇඟට ටිකක්‌ අමාරුයි කියලා ගෙදර ඉන්නවා.''

හති දමමින් දුවමින්ද ඉක්‌මන් ගමනින්ද ලැයිමට ගිය සුප්පන්, ''සෙගප්පි අක්‌කා.....'' යනුවෙන් පවසමින් අඩවන් කොට තිබූ දොර තල්ලුකොට ඇතුළට ගියේය.

ලොකු කංකානමත් සෙගප්පිත් සිටි ආකාරය දුටු සුප්පන් මවිතයට පත් විය.

මුහුණ හරවා බැලූ කංකානමගේ ඇහි බැමි උස්‌ව කෝපාවිෂ්ට බැල්ම ගමෙහි දක්‌නට ඇති කඩුවක්‌ අතින් ඔසවාගෙන සිටින ගම්මුර දෙවි මාඩසාමිගේ වැනි යෑයි සුප්පන්ට හැඟුණි.

සුප්පන් ආපසු ඒ දෙස නොබලා පැමිණි පාරෙන්ම දුවන්නට පටන් ගත්තේය.

සැන්දෑවේදී කාර්යාලයට ගිය ලොකු කංකානම, සුදු මහතා ඉදිරියේ සිට, දකුණත නළල මත තබා සැලියුට්‌ ගසා දෑත් බැඳගෙන යටහත් භාවය පෑවේය.

''ලැයිමේ තනි පංගලමේ හිටපු පොඩි කංකානම්ගේ පවුල සෙගප්පිට සුප්පන් බලහත්කාරකම් කරලා සර්....'

''සුප්පන් වත්තට ණය ගෙවන්ඩ තියෙනවද?'' සුදු මහතා, ප්‍රධාන ලිපිකරුගෙන් ඇසුවේය.

''නෝ...... සර්'' පොත් පෙරළා නොබලාම පිළිතුරු දීමේ මේ හැකියාව නිසා ප්‍රධාන ලිපිකරුට සියලු වරප්‍රසාදවලට පදනම වැටී තිබිණි.

''කංකානි ඒකා උඹ ගෙනාපු මිනිහා. උඹට කැමැති දෙයක්‌ කොරාපං'' සුදු මහතා හැමවිටම එසේය. එක ගලෙන් කුරුල්ලන් දෙන්නෙක්‌ මරා ගනී.

වතුයායේ මායිම් කැලෑව කෙළවර දී පෙරහැර නතර විය. මෙතැන් සිට සැතපුම් දෙකක්‌ මහකැලෑවයි. 

කැලෑව දෙසින් සිංහල ගම්මානයට යන ගුරුපාර අසල පොළොවේ පස්‌ ටිකක්‌ මුදුන් කළ කංකානම, ගෙන ආ කපුරු පෙති එහි තබා ගිනි දැල්වීය.

''උඹලා සේරම අපේ වරිගෙ මිනිස්‌සු. වෙන කුලේක එකෙක්‌ වෙච්ච සුප්පන් මට ද්‍රෝහිකම් කෙරුවා. මට හතුරුකම් කරන්නෙ නැහැ කියලා උඹලා හැමෝම මේ කපුරු දැල්ලට අත තියලා දිවුරන්ට ඕනෑ.''

දිවුරුම් දීම හමාර වෙත්ම කපුරුද නිවී ගියේය.

''යකෝ සුප්පන්.... තෝ, ලොකු කංකානම මගේ සල්ලි කොල්ල කෑවා කියලා ලැයිං ගානේ කිය කියා ඇවිද්දෙ නැද්ද?''

''නැහැ කංකානම් මහත්තයා..... සත්තකින්ම නැහැ''

''මොනවද යකෝ නෑ කියන්නේ?..... මෙහාට දීපං ඔය කසේ·'' ලොකු කංකානම සිතේ උතුරා යන කෝපය නිවෙන තුරුම කසයෙන් නොනවත්වාම සුප්පන්ට පහර දුන්නේය. ''ලිහා දාපල්ලා ඕකාව·.''

සුප්පන්, කංකානමගේ දෙපා මුල වැටී වැන්දේය. අඳුර පැතිරෙමින් වැස්‌සක්‌ ළඟ එන බවක්‌ කියා පෑවේය.

''මට ඉහළින් මේ වත්තේ කිසි දෙයක්‌ වෙන්න බැහැ. මට හම්බවෙන පැන්ස කාසි උඹලට නවත්තන්ඩ පුළුවන්ද? ගමේ ඉඳන් මිනිස්‌සු මෙහාට අරන් ආවේ හිස්‌ අතින් ආපහු යන්ඩද යකෝ?'' මීට පස්‌සේ උඹ මේ වත්තට උඹේ පය තිබ්බොත් මරුදවීරන්ගේ තියෙන වෙනම අත් කකුල් වගේ උඹේ අත් කුකුල් වෙනම කපලා අරගෙන මේ කැලෑවේ උඹව වළදානවා. දුවපං කොහේ හරි දුවපං'' ලොකු කංකානම නැවතත් කසය ඉහළට එසවීය.

පරිවර්තනය - උපාලි ලීලාරත්න

http://www.divaina.com/2013/06/02/nimna03.html

[Nissanka Rajapaksa]

වඳුරු අතේ සාපය 

(එංගලන්ත ජාතික ඩබ්. ඩබ්. ජේකබ්ස් විසින් 1902 දී රචිත The Monkey’s Paw කෙටිකතාවේ පරිවර්තනයක් -

http://poddekoluwa.blogspot.com වෙතිනි)

රාත්‍රිය වැසි රහිත ශීතල එකක් නොවූ නමුදු 'ලබෝනම්' විලාවේ කුඩා සාලයේ ජනේල මත වූ තිර රෙදි වසා දමා තිබූ අතර ගිනි උඳුනේ වූ ගිනි මැලය තදින් ඇවිලෙමින් තිබුණි. සාලය මැද පිය-පුතු දෙදෙනා චෙස් ක්‍රීඩාවේ නිරතවෙමින් සිටියෝය. පියා සතුව ක්‍රීඩාව පිලිබඳ දැනුම අල්ප බව තේරුම් ගත හැකි වුයේ, වැඩිය හිතන්නේ නැතිව ඔහේ ඉත්තන් ඇදීමත් තම 'රජුව' අනතුරේ වැටෙනා ස්ථාන වලට යොමු කිරීමත් නිසාවෙනි. මෙවැනි අවස්ථාවලදී, ඉතා සන්සුන්ව ගෙත්තමක නිරත වී සිටි මහළු වයිට් මහත්මියගෙන් එල්ල වුයේ උපහාසාත්මක ඇනුම්පදයකි.

"අහන්නකෝ හුලඟේ හඬ" යි වයිට් මහතා පැවසුවේ වැරදි ඉත්තෙක් ඇදීමෙන් වූ අතපසුවිම තම පුත්‍රයාට අසු නොවනු පිණිස ඔහුගේ අවධානය වෙනතක යොමු කිරීමේ යටි අරමුණෙනි.

"මට ඇහෙනවා" යි පුත්‍රයා නොමනාපයෙන්  පිළිතුරු දුන්නේ චෙස් ලෑල්ල මනා ලෙස පිරික්සමිනි. "චෙක්"තම දෑතේ හිරි අරිමින් ඔහු පැවසුවේය.

"මට හිතන්න අමාරුයි මිනිහට අද එන්න පුළුවන් වෙයිද කියලා" තම අතක් චෙස් ලෑල්ලේ දාරයක් මත හොබවමින් ඔහුගේ පියා පැවසුවේය.

"මේට්" පුත්‍රයා පිළිතුරු දුන්නේය.

"ඕක තමා දුර බැහැර පැත්තක ජිවත් වෙන එකේ අමාරුව" යි වයිට් මහතාගේ මුවින් හදිස්සියේම පැන්න නමුත් ප්‍රචණ්ඩ යමක් කිරීමේ ලකුණක් ඔහු වෙතින් දිස් නොවීය.

"සත්තු පිරිච්ච මඩ ගොහොරු ඇති දුෂ්කර පලාත්වලිනුත් මේක තමා එපාම කරපු පැත්ත. අඩිපාර තනිකරම මඩ වගුරක්. මහපාර හරියට දොළ පාරක් වගේ. මම දන්නේ නැහැ මේ මිනිස්සු මොනවා හිතනවද කියලා. මම හිතන්නේ, මේ පාරේ ගෙවල් දෙකක් විතරක් තියෙන නිසා උන්ට ගානක් නැහැ කියලයි"

"කමක් නෑ අනේ" ඔහුගේ බිරිඳ අස්වැසුම් ස්වරයෙන් කීවාය. "ඔයාට ඊළඟ පාර දිනන්න පුළුවන් වෙයි".

වයිට් මහතා තියුණු බැල්මක් හෙළුවේ හරියටම අම්මයි පුතයි අතර සුපුරුදු බැල්මක් හුවමාරු වෙන අතරතුරේදීයි. ඔහුගේ සිතට නැගුනු වචන තොල් අතර ලොප් වුණි. ඉන්පසු ඔහු සිය සුදු ගැහුණු හිනී රැවුල අතගෑවේ පසුතැවිල්ලෙන් මෙනි.

"ඔය  එන්නේ මිනිහා" යි වයිට් මහතාගේ පුතා වන 'හර්බට්' කිවේ ගේට්ටුව අරින ශබ්දයත් ඉන් අනතුරුව ඉදිරියට ඇදුනු බර අඩි ශබ්දයත් කන වැකුණු විටය.

කඩිමුඩියේම මහල්ලා නැගී සිටියේ අමුත්තා පිළිගැනීමට යාමටයි. ඉන්පසු ඇසුණේ ඔවුනොවුන් ශෝකය ප්‍රකාශ කර ගන්නා වදන් පෙළකි. "චුක්..චුක්.." වයිට් මහත්මියගේ මුවින් පිට වූයේ උපහාසාත්මක ශබ්දයකි. එසැනින්ම තම ස්වාමියා සාලයට පිවිසියෙන් බොරුවට කැස්සාය.

මේ “සාජන්ට් මේජර් මොරිස්” වයිට් මහතා ඔහුව හඳුන්වා දෙමින් පැවසුවේය. 

මේජර්වරයා එකිනෙකා හා අතට අත දීමෙන් පසු චිමිනියට ආසන්නයේ වූ සැප පහසු පුටුවකට බර වෙමින් බලා සිටියේ නිවැසියන් විස්කි බෝතලයක් සහ විදුරු එලියට ගන්නා අයුරුත් කුඩා තඹ කේතලයක් ලිප මත තබන අයුරුත්ය. 

තෙවන වීදුරුව නිම වනවාත් සමගම ඔහු කියවන්නට පටන් ගත්තේය. රවුමට හිඳගෙන සිටි කුඩා පවුල, වෙනත් පෙදෙසකින් පැමිණි මේ අමුත්තා දෙස මහත් ආශාවෙන් අවධානය යොමු කර ගෙන සිටියේ, ඔහු විසින් උරහිස් අකුලුවාගෙන පුටුවට බර වී විස්තර කරමින් සිටි යුද්ධයේ වූ දරුණු සිද්ධීන් සහ වීර ක්‍රියා සහ වසංගත ගැනත් අමුතු මිනිසුන් ගැනත්ය.

“අවුරුදු විසි එකක් පුරාම” වයිට් මහතා සිය බිරිඳ සහ පුත්‍රයා දෙසට ඔලුව වනමින් පැවසුවේය. “මෙයා යුද්දෙට යනකොට ගබඩාවේ වැඩ කර කර හිටපු පුංචි කොලු ගැටයෙක්, බලන්නකෝ දැන් හැටි...”

“එයාට එච්චර නරකක් වෙලා කියලා පේන්නේ නැහැ” වයිට් මහත්මිය ගරුසරුව පැවසුවාය.

“මම කැමතියි ඉන්දියාවට යන්න. පොඩ්ඩක් ඇවිදලා බලලා එන්න” මහල්ලා පැවසුවේය.

“ඔයා දැන් ඉන්න තැන ඊට වඩා හොඳයි” දෙපසට ඔලුව වනමින් මේජර්වරයා පැවසුවේය. ඔහු, හිස් කල වීදුරුව තබමින් සුසුමක් හෙලා නැවතත් ඔලුව වැනුවේය.

“මම ආසයි බලන්න පරණ පන්සලුයි ෆකිර්වරුනුයි විජ්ජාකාරයින්වයි” මහල්ලා කිවේය. “මොරිස්, පහු ගිය දිනයක ඔයා මට කිව්වේ මොකක්ද මේ...වඳුරු අතක කතාවක්?

“මොනවත් නැහැ” සොල්දාදුවා පැකිලෙමින් කිවේය. “ඒ ගැන අහන් ඉන්න එක පොඩ්ඩක්වත් වටින්නේ නැහැ”

“වඳුරු අත?” වයිට් මහත්මිය කුතුහලයෙන් පැවසුවාය.

“ඒක හරියට ඔයගොල්ලෝ කියන ඔය මැජික් එකක් වගෙයි, සමහරවිට.” මේජර් නොසැලකිල්ලෙන් කිවේය.

ඔහුට සවන් දෙන තිදෙනා මහත් ආශාවෙන් ඉදිරියට බර විය. අමුත්තා හිස් මනසෙන් යුතුව ඔහුගේ හිස් වීදුරුව සිය තොල් මත රඳවා නැවත එය පහලට ගෙන ගියේය. මහල්ලා ඔහු වෙනුවෙන් එය නැවත පිර වුවේය.

“ඒක බලන්න ඕනේ නම්..” යි, ඔහුගේ සාක්කුව අතපත ගාමින් පැවසු මේජර්වරයා, “ඒක මේ සාමාන්‍ය අතක්..මමියක් වගේ වෙන්න වේලපු” යි තවදුරටත් කිවේය.

ඔහු සිය සාක්කුවෙන් යමක් එලියට ගෙන හැර පෑවේය. වයිට් මහත්මිය මුහුණ පුළුටු කරගෙන මදක් පිටිපසට වූ නමුත් ඇයගේ පුතා එය අතට ගෙන මහත් වුවමනාවෙන් පිරික්සන්නට විය.

“මොකක්ද මේකේ තියෙන විශේෂත්වය?” වයිට් මහත්මයා සිය පුත්‍රයාගෙන් එය ගනිමින් ඇසුවේය. ඉන්පසු එය හොඳින් පිරික්සා මේසය මත තැබුවේය.

“ඕකේ සාපයක් තියෙනවා; වයසක ෆකිර් කෙනෙක් ඕකට සාපයක් කවලා තියෙනවා” යි මේජර්වරයා පැවසුවේය. “එයා හුඟක් භක්තිමත් කෙනෙක්. එයාට ඕන වෙලා තිබුනලු පෙන්නන්න දෛවය විසින් මිනිසුන්ගේ ජිවිත මෙහෙයවන බවත් කවුරුහරි ඊට මැදිහත් වෙනවනම් ඒක එයාලගේ දුකට හේතු වෙන බවත්. එයා ඕකට ජීවම් කරලා තියෙනවා වර තුනක්. එක්කෙනාට වර තුන බැගින් පුද්ගලයින් තුන් දෙනෙකුට මේකෙන් වර ඉල්ලන්න පුළුවන්. 

ඔහුගේ අසන්නන්ගේ මුවගට සිනහවක් නංවන්නට තරම් ඔහුගේ කතා විලාශය සිත්ගන්නා සුළු විය. 

“ඉතින්, ඇයි ඔබතුමා වර තුනක් ඉල්ලන්නේ නැත්තේ?” හර්බර්ට් වයිට් නුවනැතිව ඇසුවේය.

මේජර්වරයා හර්බර්ට් හට පිළිතුරු දුන්නේ මැදි වියැති පුද්ගලයින් නිර්භීත තරුණයන් හට සැලකිය යුතු පරිද්දෙනි. “මම ඉල්ලුවා”, ඔහු සෙමින් පැවසුවේය. ඒ සමගම ඔහුගේ මුහුණ සුදු පැහැ ගැනුණි.

“ඉතින් ඒ වර තුනම ඉෂ්ට උනාද?” වයිට් මහත්මිය ඇසුවාය.

“ඔව් ඒවා ඉෂ්ට වුණා” මේජර්වරයා තෙපළේය. ඉන්පසු අතැති වයින් වීදුරුව, ඔහුගේ ශක්තිමත් දත් අතර සිර වුයේය.

“වෙන කවුරුත් මේකෙන් වර ඉල්ලුවේ නැද්ද?” මහලු ගැහැණිය නැවත ඇසුවාය.

“ඉල්ලපු පලවෙනි මිනිහගේ වර තුනම ඉෂ්ට වුණා. මම දන්නේ නැහැ මොනවද පලවෙනි වර දෙක කියලා, ඒත් අන්තිම එක නම්, මිනිහගේ මරණය වෙනුවෙන්. අන්න එහෙම තමා මේක මගේ අතට ආවේ.”

පිරිසම නිහඬතාවයක ගිල්ලිමට තරම් ඔහුගේ කටහඬ බැරෑරුම් විය.

“ඔයාගේ වර තුනම ලැබුණු නිසා, ඒක ඔයාට වැඩක් නැහැනේ මොරිස්” මහලු මිනිසා අවසානයේ ඇසුවේය. “ඇයි ඉතින් ඔයා ඕක තියාගෙන ඉන්නේ?”

සොල්දාදුවා හිස දෙපසට සෙලවිය. “අරුමෝසමට වගේ.” ඔහු සෙමින් තෙපලුවේය. “මට මේක විකුණන්න අදහසක් තිබ්බා. ඒත් මම හිතන්නේ නැහැ, මම ඒක විකුනාවී කියලා. මොකද ඒකෙන් සිද්ධ වෙච්ච අවාසනාවන්ත දේවල් හොඳටම ඇති. අනික, මිනිස්සු ඒක සල්ලි දීලා ගන්න එකක් නැහැ. කට්ටියක් හිතාවි ඒක හරියට සුරංගනා කතාවක් කියලා. පොඩ්ඩක් හරි විශ්වාසයක් තියෙන අය කියාවි, වැඩේ ඇත්තද කියලා බලලා පස්සේ සල්ලි ගෙවන්නම් කියලා.”

“ඔයාට ඕකෙන් තවත් වර තුනක් ඉල්ලන්න පුලුවන්නම්...., මහලු මිනිසා ඔහු දෙස තියුණු ලෙස බලමින් ඇසුවේය. “ඔයා ඉල්ලනවාද?”

“මම දන්නේ නැහැ....අනෙකා කිවේය. “මම දන්නේ නැහැ”

ඔහු අත් කැබැල්ල ගෙන, සිය මහපට ඇඟිල්ල සහ දබර ඇඟිල්ල ආධාරයෙන් කරකවමින් සිට, එක්වරම එය ගින්දරට විසි කළේය. මහල්ලාගේ මුවින් සියුම් ශබ්දයක් පිට විය. ඉන්පසු එකවරම දෙකට නැමී, වඳුරු අත එලියට ඇද ගත්තේය. 

“ඕක පිච්චිලා යන්න දුන්න නම් තමා හොඳ” සොල්දාදුවා සන්සුන් ලෙස පැවසුවේය.

“මොරිස්, ඒක ඔයාට ඕන නැත්නම්, මට දෙන්න” මහල්ලා කිවේය.

“මට බැහැ” ඔහුගේ යහළුවා කෙලින්ම කිවේය. “මම ඒක ගින්දරට විසි කළා. ඔයාට ඕන නම් ඒක තියාගන්න. හැබැයි පස්සේ මට බනින්න එපා සිද්ධ වෙච්ච දේවල් වලට. දැනුම් තේරුම් ඇති මිනිහෙක් විදියට ආයෙමත් ඕක ගින්දරට විසි කරන්න”

මහල්ලා හිස දෙපසට වනා තමා අත්පත් කරගත් නව වස්තුව සෙමෙන් පිරික්සන්නට විය. “කොහොමද ඒක කරන්නේ? ඔහු විමසුවේය.

“ඒක දකුණු අතින් පොඩ්ඩක් උඩට උස්සලා අල්ලාගෙන, හයියෙන් ඔයාට ඕන දේ ඉල්ලන්න” මේජර්වරයා පැවසුවේය. “ඔන්න මේකේ ප්‍රථිපල ගැන මම ඔයාට අනතුරු අඟවලා තියෙන්නේ.”

“මේක හරියට අරාබි නිසොල්ලාසේ වගේ” යි වයිට් මහත්මිය පවසමින් පුටුවෙන් නැගිට්ටේ රාත්‍රී ආහාරය පිලිගැන්විමටයි. “නරකද මට අත් හතරක් ලැබෙන්න ප්‍රාර්ථනා කලොත්?”

ඇයගේ ස්වාමියා සිය සාක්කුවෙන් වඳුරු අත එලියට ගන්නවාත් සමගම, පවුලේ තිදෙනාගේ මුවින් මහා සිනහවක් පැන නැග්ග නමුත් මේජර්වරයාගේ මුහුණේ දක්නට ලැබුණේ සංකීර්ණ  බැල්මකි. 

“ඔයාට මොනවා හරි ප්‍රාර්ථනා කරන්න ඕනෙම නම්, හොඳට හිතලා බලලා හොඳ දෙයක් ප්‍රර්ථනා කරන්න” ඔහු රළු හඬකින් පැවසුවේය.

වයිට් මහතා වඳුරු අත නැවත සිය සාක්කුවේ බහලා ගත්තේය. ඉන්පසු මේසය වටා පුටු සකස් කර සිය මිතුරාට මේසයට ආරාධනා කළේය. රාත්‍රී ආහාරය අතරතුරදී වඳුරු අත පිළිබඳව බොහෝ දුරට අමතකව ගියේය. ආහාරයෙන් පසුව පවුලේ තිදෙනාම වාඩි වී, සොල්දාදුවාගේ ඉන්දීය වික්‍රමයන්ගේ දෙවන කොටසට වසඟ වී සවන් දුන්නෝය.

"එයා කියපු අනික් කතා වලට වඩා වඳුරු අතේ කතාව ටිකක් විශ්වාස කරන්න අමාරු නිසා, අපි එකෙන් එච්චර ලොකු දෙයක් ඉල්ලන්න නරකයි" හර්බර්ට් පැවසුවේ අවසාන දුම්රිය අල්ලා ගැනීමට අමුත්තා පිට වූ පසු දොර වසනවාත් සමගයි. 

"තාත්තා, ඔයා ඒක වෙනුවෙන් එයාට මොනවා හරි දුන්නද?" වයිට් මහත්මිය සිය සැමියාට ළං වී විමසුවාය.

"ඒ හැටි දෙයක් දුන්නේ නැහැ.සොච්චමක් දුන්නා" ඔහු කිවේය. "එයා එපාමයි කිව්වා, ඒත් මම බලෙන්ම දුන්නා. ඊට පස්සේ මිනිහා මට බල කරලා කිව්වේ ඒක විසි කරලා දාන්න කියලා."

"හරියට අපි පෝසත් වෙලා, ප්‍රසිද්ධ වෙලා සතුටින් ඉන්නනේ යන්නේ... හර්බර්ට් කීවේ බොරු බියක් ආරුඪ කරගත් හඬකිනි. මුලින්ම අධිරාජ්‍යයෙක් වෙන්න කියලා ප්‍රාර්ථනා කරන්න තාත්තේ, එතකොට ඔයාගේ හාමිනේගෙන් කිසි වදයක් නැති වේවී."

ඔහු මේසය වටා දුවන්නට වූයේ පුටු කවරයක් අතැතිව වයිට් මහත්මිය ඔහුට පහර දීමට ආ නිසාවෙනි.

වයිට් මහතා අත් කැබැල්ල එලියට ගෙන, සැකමුසු ලෙස ඒ දෙස බලා සිටියේය. "මම දන්නේ නැහැ මොනවා ඉල්ලන්නද කියලා." ඔහු සෙමෙන් පැවසුවේය. "පේන විදියට මට ඕන ඔක්කොම දේවල් තියෙන හැඩයි."

"ඔයා කැමති මේ ගේ හරියට හදා ගන්නවට නේද?, හර්බර්ට් කිවේ පියාගේ උරහිස මත අතක් තබමිනි. "එහෙනම්, ඉල්ලන්න පවුම් දෙසීයක්, ඒ ඇති වැඩේට."

ඔහුගේ පියා සිය වචන විස්වාස කරමින් සිනාසී, වඳුරු අත ඉහලට කර අල්ලා ගත්තේය. මේ අතරතුර ඔහුගේ පුතා උදාර මුහුණෙන් යුක්තව සිය මවට ඇසක් ගසා සන් කරමින් පියානෝව ඉදිරියෙන් වාඩි වී සිත්ගනාසුලු ස්වර කිහිපයක් වාදනය කළේය.

"මම ප්‍රාර්ථනා කරනවා පවුම් දෙසීයක් ලැබෙන්න කියා" මහලු මිනිසා පැහැදිලිව කිවේය. 

ඒ සමගම සුභ පැතුම් වාදනයක් පියානොවෙන් පැන නැගුනත් මහල්ලාගෙන් පිට වූ බියජනක කෑ ගැසීමෙන් එය යටපත් වුයේය. ඔහුගේ බිරිඳ සහ පුතා දඩි බිඩි ගා ඔහු වෙත දුව ආවෝය.

"ඒක හෙළ වුණා" ඔහු කෑ ගෑවේ, පිළිකුලෙන් යුතුව බිම වැටි තිබූ අත් කැබැල්ල දෙස බලමිනි. 

"මම ප්‍රාර්ථනා කරනකොට ඒක හරියට සර්පයෙක් වගේ මගේ අතේ වෙලුනා."

"ඒත් මට නම් කිසිම සල්ලියක් පේන්නේ නැහැ" ඔහුගේ පුතා බිම වැටී තිබුණු දෑ ඇහිඳ මේසය මත තබමින් කීවේය. "ඕන ඔට්ටුවක් ඕක කවදාවත් හම්බු වෙන්නේ නැහැ"

"ඒක ඔයාගේ මනස්ගාතයක් තාත්තේ" ඔහුගේ බිරිඳ කිවේ ඔහු ගැන ලතවෙමින්ය.

ඔහු හිස දෙපසට වැනිය. "කමක් නැහැ, කාටවත් කරදරයක් වුනේ නැහැනේ, ඒත් මම නම් හුඟක් බය වුනා ඒකෙන්."

පිරිමින් දෙදෙන සිය දුම් පයිප්පයන් උරන අතර ඔවුන් ගිනි තපිමින් වාඩි වී සිටියෝය. පිටත වූ සුළඟ වෙනදාටත් වඩා සැඩ විය. උඩ තට්ටුවේ දොරක් වේගයෙන් ඇරෙන වැහෙන ශබ්දය මහලු මිනිසාගේ ඇඟේ හී ගඩු නැංවීමට සමත් වූයේය. අසාමාන්‍ය නිහඬතාවක් තිදෙනා අතර පැතිර ගියේය. මහලු යුවල නින්දට යාමට නැගිටින තුරු එය පැතිර තිබුණේය. 

"මම බලාපොරොත්තු වෙනවා ඔයාගේ ඇඳ මැද්දේ තිබිලා ලොකු සල්ලි මල්ලක් හම්බු වෙයි කියලා. ඒ වගේම ඔයා ඒ අමාරුවෙන් හම්බු කරගත්ත දේ සාක්කුවේ දා ගන්නකොට අල්මාරියේ උඩ ඉඳන් භූතයෙක් බලාගෙන ඉඳීවි කියලා" හර්බර්ට් කීවේ ඔවුනට සුභ රාත්‍රියක් පැතීමෙන් අනතුරුවයි.

හර්බර්ට් මලානික වී යන ගින්දර දෙස බලාගෙන අඳුරේම වාඩි වී සිටියේය. ගින්දර තුලින් විව්ධාකාර මුහුණු දිස්වන අයුරු ඔහු දුටුවේය. ඒ තුලින් දිස් වුනු අවසන් රුපය ඉතා භයානක විය. රිලවෙකු වැනි සතෙක් රවුද්‍ර විලාසෙන් ඔහු දිහා බලා සිටියේය. රුපය ක්‍රමයෙන් පැහැදිලි වෙන්නට පටන් ගත්තේය. ඔහුගේ මුවින් නොසන්සුන්සහගත සිනහවක් පැන නැංගේය. මේසය මත තිබූ  අඩක් පිර වූ වීදුරුව වෙත ඔහුගේ අත දිව ගියේ, එහි වූ වතුර ටික ගින්දර දෙසට දමා ගැසීමටයි. නමුත් මේසය මත තිබූ වඳුරු අතින් ඔහුගේ අත ග්‍රහණය කර ගත්තේය. කලබල වූ හර්බර්ට් වෙව්ලමින් සිය අත කබායේ අතුල්ලා දැම්මේය. ඉන්පසු ඔහු නිදාගැනීමට ගියේය.

පසු දින උදෑසන ශිත සුළං පරයා දීප්තිමත්ව හිරු නැගී උදෑසන කෑම මේසය වෙත ගලා ආවේය. හර්බර්ට් පෙරදින තමා බිය වූ දේ ගැන සිනහා වෙමින් සිටියේය. පෙර දින රාත්‍රියේ නොවූ විරූ සුවබර බවක් කාමරය පුරා පැතිරී තිබුණි. රැලි වැටී ජරාජීර්ණව තිබූ අත් කැබැල්ල සයිඩ්බෝඩය මත ඔහේ විසි කර දමා තිබුණේ කිසිම වැදගැම්මකට නැති දෙයක් පරිද්දෙනි. 

"මේ පරණ සොල්දාදුවෝ ඔක්කොම එකයි, මට හිතෙන්නේ" වයිට් මහත්මිය කීවාය. "මේ විකාර වලට අපිත් ඇහුම්කන් දුන්නනේ! මේ දවස් වල කොහොමද අපි ඉල්ලන දේ හම්බු වෙන්නේ? අනික හම්බු වුනත්, පවුම් දෙසීයකින් ඔයාට ලොකු බල පෑමක් නැහැනේ තාත්තේ?"

“මිනිහගේ ඔලුවට මොකක් හරි කඩන් වැටිලද කොහෙද” හර්බර්ට් සරදම් හඬින් කිවේය.

“මොරිස් කිව්වේ හැම දෙයක්ම වෙන්නේ ඒක වෙන්න ඕන විදියට කියලයි, ඔයාට ඒක වෙනස් කරන්න ඕන නම් ඒකෙ ප්‍රතිවිපාක වලට මුහුණ දෙන්න වෙනවා කියලයි.” ඔහුගේ පියා කිවේය.

“එහෙනම්, මම එන්න කලින් සල්ලි වලට රණ්ඩු වෙන්න එපා” යි හර්බර්ට් කිවේ කෑම මේසයෙන් නැගිටින අතරතුරේදීය. “මට බයයි අපිට ඔයාව අතහරින්න වෙන තරමට, ඕක නිසා පහත් මිනිහෙක් වෙයි කියලා” 

“එහෙනම්, මම එන්න කලින් සල්ලි වලට රණ්ඩු වෙන්න එපා” යි හර්බර්ට් කිවේ කෑම මේසයෙන් නැගිටින අතරතුරේදීය. “මට බයයි අපිට ඔයාව අතහරින්න වෙන තරමට, ඕක නිසා පහත් මිනිහෙක් වෙයි කියලා”

ඔහුගේ මව සිනාසෙමින් ඔහු සමග දොර වෙත ඇවිද ගොස් ඔහු පාර දිගේ ඇවිද යන අයුරු මදක් බලා සිට නැවත කෑම මේසය වෙත ආවාය. තම ස්වාමියාගේ ඉක්මන් විශ්වාසවන්තභාවය පිළිබඳව ඇය සතුටු වුවාය. මේ අතරතුරේ දොරට තට්ටු කල තැපැල් කාරයා වෙත ඇය දිව ගියේය. තැපැල් කාරයා ගෙන ආවේ ටේලර් සාප්පුවෙන් එවපු බිල්පත බව දැනගත් විගස ඇය මේජර්වරයාගේ බේබදුකම් ගැන දොස් තබන්නට පටන් ගත්තීය.

“හර්බර්ට් ගෙදර එනකොට, විහිලුවට ගන්න තව දේවල් එකතු වෙලයි තියෙන්නේ” වයිට් මහත්මිය කීවේ ඔවුන් දෙපල රාත්‍රී ආහාරයට වාඩි වෙන අතරතුර දීය.

“කිව්වත් වගේ" වයිට් මහතා බීර වීදුරුවක් වත් කරගනිමින් පැවසුවේය. "ඔය මොනවා කිව්වත්, මගේ අතේ තිබ්බ අර දේ හෙලවුනා. මට දිව්රලා කියන්න පුළුවන්." 

"ඔයා හිතන්නේ ඒක හෙල වුනා කියලද?" ඇය සන්සුන්ව ඇසුවාය.

"මම කියන්නේ හෙලවුනා කියලා" ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය. "ඒ ගැන ආයේ හිතන්න දෙයක් නැහැ, මටඒක....මොකක්ද ප්‍රශ්නේ දැන්?" 

ඔහුගේ බිරිඳ කිසිවක් නොකීවාය. ගෙය ඉදිරිපිට  එහෙ මෙහෙ කරක් ගසමින් සිටි අමුතු මිනිසෙක් දෙස ඇයගේ ඇස ගැටුණි. ඔහු කිසියම් අවිනිශ්චිත බවකින් යුතුව ගෙමිදුලදෙසට එබෙමින් සිටියේය. පවුම් දෙසීය පිළිබඳ මනසින් සිටි ඇය දුටුවේ ඔහු ජැන්ඩියට හැඳ සිටි අයුරුයි; අලුත්ම අලුත් සිල්ක් තොප්පියක්ද පැළඳ සිටි අයුරුයි. ඔහු තෙවරක්ම ගේට්ටුවෙන් ඇතුල්වීමට ගොස් ආපසු හැරුණේය. සිව්වෙනි වරඔහු ගේට්ටුවට අත තබාගෙන බලාසිටියේය. හදිස්සියේම මතු වූ ධෛර්යයකින් ඔහු ගේට්ටුව විවර කරගෙන ගෙමිදුල හරහා වැටී ඇති අඩිපාර දිගේ ඇවිද ආවේය. වයිට් මහත්මිය එම මොහෙතෙදීම සිය දෑත පිටුපසට ගෙන ගියේ ඒප්‍රනය තදකර ඇති පටි ලිහීමටයි. ඉන්පසු එයහිඳ  සිටි පුටුව මත දමා, ඇය ද ඉදිරියට ගියාය. ඇය අසනීපයෙන් මෙන් සිටි අමුත්තාව කාමරයට කැඳවාගෙන ආවාය. ඔහු ඇය දෙස යටසින් බලා සිටියේය. අනතුරුව  මහලු ගැහැනිය කාමරයේ අපිළිවෙල පිළිබඳව සහ තම ස්වාමියා හැඳ සිටි ගෙවත්තට අඳින කබාය පිළිබඳව සමාව අයදින අයුරු අසා සිටියේ හුරු පුරුදු අයෙකු මෙනි. ඉන්පසු වයිට් මහත්මිය ඉවසිලිවන්තව බලා සිටියේආපු කාරණය ගැන ඔහු කතා කරන තුරුයි. නමුත් ඔහු අසාමාන්‍ය ලෙස නිහඬව සිටියේය.

"මට...කිව්වා කියන්න කියලා" යිඅවසානයේ ඔහු තෙපළේය. ඉන්පසු ඉදිරියට නැමී ඔහුගේ කලිසමේ තිබූනූල් කැබැල්ලක් අතින් පිස දැමුවේය. "මම ආවේ 'මෝ ඇන්ඩ් මෙගින්ස්' වලින්. 

"මොකක් හරි ප්‍රශ්නයක් ද? අපේ හර්බර්ට්ට මොනවා හරි වෙලාද? මොකක්ද? මොකක්ද වුනේ?  මහලු ගැහැණිය හුස්මක් නොගෙනම ඇසුවාය.

ඇයගේ ස්වාමියා මැදිහත් වුණේය. "ඔය..ඔය..අම්මේ... ඉඳ ගන්න ඉඳ ගන්න..බොරු නිගමන වලට බහින්න එපා"  ඔහු වේගයෙන් කිවේය. 

"මහත්මයා, ඔයා ගෙනාවේ නරක ආරංචියක් නෙමෙයි කියලා මට විශ්වාසයි" ඔහු ඇසුවේ අමුත්තා දෙස හොඳින් බලමිනි. 

"මට සමාවෙන්න..." අමුත්තා පටන් ගත්තේය.

"එයාට තුවාල වෙලාද?" රළු ලෙස අම්මා ඇසුවාය.

 අමුත්තා මදක් නැමුණේ අවසර ගන්නා විලාශයෙනි. "ගොඩක් තුවාලයි" ඔහු සෙමෙන් කිවේය. "ඒත් එයාට කිසිම වේදනාවක් නැහැ"

"දෙවියන්ට ස්තුති වේවා" මහලු ගැහැණිය කිවේ සිය දෙඅත් එකිනෙක තද කර ගනිමිනි. "දෙවියන්ට ස්තුති වෙන්න ඕන ඒකට! දෙවියන්ට.."

අසුභ සිද්ධිය වසා දැමීමට කීසැනසිලි වදන් හමුවේ ඇය හඬා වැටුනාය. අනෙක් අයගේ  මුහුණු තමාබිය වූ පරිදි වෙනස් වී තිබෙනු ඇය දුටුවාය. ඇය වෑයමින් හැඬිම නතර කර සිය නුගත් සැමියා දෙසට හැරීසිය වෙව්ලන දෑත් ඔහුගේ දෑත් මතින් තැබුවාය. ඉන්පසු දිගු නිහඬතාවයක් පැතිරී ගියේය.

"එයාව මැෂින් එකට අහු වුණා" අමුත්තා කිවේ සිහින් ස්වරයෙනි.

"මැෂින් එකට අහු වුණා" වයිට් මහතාද එය පුනරුච්චාරණය කලේ අදහාගත නොහැකි ස්වරයෙනි. 

"ඔව්" 

ඔහු ජනේලයෙන් එපිට ඔහේ බලාසිටිමින් සිය බිරිඳගේ අතක් ගෙන තමදෑතින් මිරිකීමට පටන් ගත්තේය.  එය මීට අවුරුදු හතළිහකට පමණ පෙර ඔවුන්ගේ සොඳුරු කාලයේදී ද ඔහු මහත් ආසාවෙන් කල දෙයකි.

"අපිට හිටපු එකම එක්කෙනා එයයි. ඒක දරා ගන්න අමාරුයි" ඔහු කිවේ අමුත්තා දෙසට හෙමින් හැරෙමිනි.

අමුත්තා මදක් කැස්සේය. ඉන්පසු නැගිට ජනේලය වෙත සෙමින් පා නැගුවේය. "අපේ ආයතනය මා හරහා ඔවුන්ගේ සාතිශය සංවේගය ඔබ වෙත පල කර සිටිනවා" ඔහු කිවේ එහෙ මෙහෙ නොබලමිනි. "මම ඔබගෙන් අයදලා ඉල්ලන්නේ මාව තේරුම් ගන්න කියලයි. මමආයතනයේ සේවකයෙක් විතරයි. එයාලගේ තීරණ ක්‍රියාත්මක කරන එක විතරයි මම කරන්නේ"

ඊට කිසිම පිළිතුරක් නොලැබුණි. මහලු ගැහැනියගේ මුහුණ සුදු වීඇත. ඇස් දෙක ඔහේ බලාගත් අතමය. ඈ තුලින් හුස්ම වැටෙන ශබ්ධයක් නොඇසේ. ඇයගේ සැමියාගේ මුහුණින් දිස් වූයේ තමයහළුවා වූ මේජර් වරයා ඔහුගේ පළමු කාර්ය ඉටු කළේය වැනි බැල්මකි.

"මම කියන්න ගියේ 'මෝ ඇන්ඩ් මෙගින්ස්’ සිද්ධියේ කිසිම වගකීමක් බාරගන්නේ නැහැ කියලයි" අමුත්තා කීවේය. "එයාලා ඒකෙ කිසිම වගකීමක් බාර ගන්න සුදානම් නැහැ. ඒත් ඔයාගේ පුතාගේ සේවය අගය කරලා , ඔයාලට යම් මුදලක් ප්‍රධානය කරන්න තීරණය කරලා තියෙනවා" 

වයිට් මහතා සිය බිරිඳගේ අත ගසාදමා නැගිට බිය මුසු බැල්මෙන් අමුත්තා දෙස බැලුවේය. ඔහුගේ වියැලි ගිය දෙතොල්  'කීයක්ද?' යන වචනය ලෙසට හැඩ ගැසුනේය.

"පවුම් දෙසීයක්" 

ඔහුගේ බිරිඳ යටි උගුරෙන් කෑ ගැසූඅතර මහල්ලා අසිහියෙන් මෙන් සිනහා වෙමින් අන්ධයෙක් මෙන් අත් වනමින් සිට හැඟීමක් නැත්තෙකුමෙන් බිම ඉන්දුණේය.

මයිල දෙකක් පමණ දුරින් පිහිටි අලුතින් ඉදි කරන ලද විශාල කනත්තේදී, මහලු යුවල විසින් සිය මල පුතනුවන්ව මිහිදන් කරන ලදී. ඔවුන් නැවත පැමිණියේ අඳුරින් සහ නිහඬතාවයෙන් පිරි නිවසකටයි. සියල්ලක්ම සිදු වූයේ කිසිවක් හරියට අවබෝධ කර ගැනීමටත් පෙරය. ඔවුන්ගේ මහලු හදවත් වලට සිදු වූ දෑ දරා ගැනීමට ඉතා අපහසුය. කිසියම් ශුභදායක දෙයක් සිදු වේයැයි බලාපොරොත්තුවේ සෙවනැල්ලක් ඔවුන්ගේ හදවත් තුල පැන නැගී ඇත. 

නමුත් දින ගත වුණා පමණි. ඔවුන්ගේ බලාපොරොත්තුව පිලිබඳ අදහස් අත්හැරගැනීමට තරම් කාලය ගත වුණි. සමහර විටෙක ඔවුනොවුන් නොසැලකිල්ලෙන් කතා කලහ. ඇතැම් විටෙක ඔවුනොවුන් වචනයක් පවා නොදොඩා සිටියහ. දැන් ඔවුන්ට කතා කිරීමට දෙයක් නැති සේය. එසේම ඔවුන්ගේ මහලු විය ඉතා වෙහෙසකර එකක් වුවා සේය.

සතියකට පමණ පසු එක් රාත්‍රියකදී හදිසියේම මහල්ලා නින්දෙන් අවදි විය. අත දිග හැර බලන විට ඔහු කාමරයේ තනි වී ඇති බව වැටහුණි. කාමරය අඳුරේ ගිලි තිබුණි. යටපත් කරගැනීමට තැත් කරනා වැලපීම් හඬක් ජනේලය දෙසින් ගලා ආවේය. ඔහු ඇඳෙන් මදක් ඉස්සි, සවන් දී ගෙන සිටියේය. 

“මෙහෙ එන්න” ඔහු මෘදු ලෙස පැවසුවේය. “ඔයාට හීතල අල්ලයි” 

“මගේ පුතාට හුඟක් හීතල ඇති” මහලු ගැහැණිය පවසමින් නැවතත් වැලපෙන්නට පටන් ගත්තීය.

“අත් කෑල්ල!” ඇය හඬමින් කෑ ගැසුවාය. “වඳුරු අත් කෑල්ල!”

මහල්ලා බිය වී නැගිට්ටේය. “කොහෙද? කොහෙද ඒක? මොකක්ද වුනේ?”

ඇය වැටි වැටි ඔහු වෙත ඇවිද ආවාය. “මට ඒක ඕනේ” ඇය සෙමින් කීවාය. “ඔයා ඒක විනාශ කලේ නෑ නේද?”

“ඒක සාලයේ තියෙන රාක්කය උඩ තියෙන්නේ, ඇයි?”  පුදුම වී සිටි ඔහු කිවේය. “

ඇය හැඬුමක් පිට කර සිනාසුණාය. ඉන්පසු මදක් නැමී ඔහුගේ කම්මුල සිප ගත්තාය. 

“මට ඒ ගැන නිකමට හිතුණා, ඇයි මට මිට කලින් ඒක හිතුනේ නැත්තේ? ඇයි ඔයා ඒ ගැන හිතුවේ නැත්තේ? ඇය හුස්මක් නොගෙන කියවගෙන ගියාය.

“මොකක් ගැන හිතන්නද?” ඔහු ප්‍රශ්ණ කළේය.

“ඉතිරි වර දෙක ගැන” ඇය පිළිතුරු දුන්නේ වේගයෙනි. “අපි එක වරයයි ඉල්ලුවේ”

“ඉතින් ඒක මදි නැද්ද?” ඔහු පරුෂ ලෙස ඇසුවේය.

“නැහැ, අපි තව වරයක් ඉල්ලමු, ඉක්මණින් පහලට ගිහිල්ලා ඒක අරගෙන එන්න. අපි ඉල්ලමු අයෙමත් අපේ පුතාට පණ එන්න කියලා” ඇය ජයග්‍රාහි ලෙස කීවාය. 

මෙවර මහලු මිනිසා ඇඳෙන් නැගිට පොරෝනය විසිකර දැම්මේය. “දෙයියනේ.. ඔයාට නම් පිස්සු!” තැති ගත් ඔහු කෑගැසුවේය.

“ඒක ගේන්න; ඉක්මනට ගිහිල්ලා ගෙනැත් ඉල්ලන්න..අයියෝ මගේ පුතා..අයියෝ...” ඇය හති ලෑවේය.

ඇගේ සැමියා ගිණි කුරක් ගසා ඉටිපන්දමක් පත්තු කළේය. “ආයෙමත් ඇඳට එන්න” චංචල හඬින් ඔහු පැවසුවේය. “ඔයා දන්නේ නැහැ ඔයා මොනවද කියවන්නේ කියලා”

“අපි ඉල්ලපු පලවෙනි වරය ඉෂ්ට වුණා. දෙවෙනි එකත් වෙන්න බැරිද?”  මැහැල්ල උණ විකාරයෙන් මෙන් කීවාය. 

“ඒක අහම්බයක්” මහල්ලා ගොත ගැසුවේය.

“ගිහිල්ලා ඒක අරගෙන ඉල්ලන්න” ඇය කිවේ ඇති වූ උද්යෝගය හේතුවෙන් වෙව්ලමිනි.

මහල්ලා ඇය  වෙත හැරුණේය. වෙව්ලන ස්වරයෙන් මෙසේ ඇසුවේය. "එයා මැරිලා දැන් දින දහයක් පහුවෙලා. ඒ හැරත්...වෙන මොනවත් මට ඔයාට කියන්න ඕන නැහැ. ඒත් මට එයාව අඳුරගන්න පුළුවන් වුනේ ඇඳන් හිටපු ඇඳුම් වලින්. ඒවෙලාවෙත් එයාව දකින්න එච්චර අපහසු නම් දැන් කොහොම වෙයිද?"

"එයාව ආපහු ගේන්න" මහලුගැහැණිය කෑ ගෑවේය. ඉන්පසු ඔහුව දොර වෙත තල්ලු කරගෙන ගියාය. "ඔයා හිතනවද මම හදපු වඩපු මගේම දරුවට බය වෙයි කියලා?"

ඔහු ඝන අඳුරේම පහලට බැස්සේය. අත පත ගාමින් රාක්කය පිහිටා තිබූගිනි උඳුන දෙසට පිය මැන්නේය. අත් කැබැල්ල තිබූ තැනම තිබුණේය. බියජනක සිතුවිල්ලක් හදිසියේම ඔහුගේ මනසේ සක්මන් කරන්නට විය. ඉල්ලීමට යන වරයෙන් ඔහුගේ විරූප වූ පුත්‍රයා ඔහු ඉදිරියට පැමිණීමට පෙර කාමරයෙන් පැන දිවීමට ඔහුට හැකි වේවිද? ඔහුටදොර වෙත යන පාර වැරදී ඇති බව වැටහුණු විට හුස්මක් ඉහලට ඇද්දේය. ඔහුගේ නළල කඳුළු වලින්සිතල වී තිබුණි. තමා මේසය වටා ගමන් කරන බව ඔහුට වැටහුණි. පිළිකුල්සහගත අත් කැබැල්ල අතැතිව බිත්තිය දිගේ අත පත ගාමින් කාමරයට පිවිසෙන මංතිරුවට ඔහු පිවිසුණේය.

ඔහු කාමරයට ඇතුල් වෙන විට ඔහුගේ බිරිඳගේ පවා මුහුණ වෙනස් විය. එය සුදුමැලි වී තිබු අතර බලාපොරොත්තුවක සේයාවක් ද එහි ඇඳී තිබුණි. බිය වී සිටි ඔහුට එය අසාමාන්‍ය මුහුණක් සේ දිස් විය. ඔහු සිය බිරියට බය විය.

"ඉල්ලන්න" ඇය ශක්තිමත් හඬින් කෑගෑවාය. 

"ඒක මහා මෝඩ ඒ වගේම දුෂ්ටවැඩක්" ඔහු තැතනුවේය.

"ඉල්ලන්න" ඔහුගේ බිරිඳ නැවතත් කීවාය.

ඔහු සිය අත මදක් ඔසවා "මම ඉල්ලනවා මගේ පුතාට ආයෙමත් පණ එන්න කියලා"

වඳුරු අත බිමට වැටුණේය. ඔහු ඊට ඉමහත් බය වුණේය. ඉන්පසු ඔහු පුටුවකට වැටුණු අතර වයසක ගැහැණිය ඇස් දල්වාගෙන ජනේලය දෙසට ගොස් තිර රෙද්ද මෑත් කලාය.

ඔහු සීතලේ ගැහි ගැහි පුටුවට වී, වරින් වර මහලු ගැහැණිය දෙස බැලු අතර ඇය ජනේලය ලඟට වී පිටත බලා සිටියාය. දැල්වෙමින් තිබූ ඉටිපන්දම එහි අවසානයට ලඟාවෙමින් තිබුණේය. චීනයේ නිෂ්පාදිත රඳවනයක් මත ගසා තිබූ එය එහි  අග්ගිස්සේ ඇති කුඩා ලෝහ බැරලයතුලට බැස යමින් තිබුනේය. ඉටිපන්දමෙන් ගැස්සී ගැස්සී ආ ආලෝකය සිලීම මතත් බිත්ති මතත් චලනය වෙන සෙවනැලි මවන්නට විය.එක්වරම මදක් වැඩි ආලෝකයක් පැන නැගී එය අවසන් ගමන් ගියේය. ඉල්ලු වරය ඉටු නොවීම පිලිබඳව වචනයෙන් කිව නොහැකි තරමේ සහනයකින් යුතුව මහලු මිනිසා ඇඳවෙත ගෑටුවේය. ඊට මිනිත්තු දෙක තුනකට පසු මහලු ගැහැනියද සෙමෙන් සෙමෙන් ඇවිත් උදාසීනව ඔහුට පසෙකින් ඇඳට ගොඩ වූවාය.

දෙදෙනාගේම මුවින් වචනයකුදු පිටනොවූ නමුත් ඔරලෝසුවෙන් පිට වෙනටික් ටික් හඬට දෙදෙනාම සවන් යොමු කරගෙන සිටියෝය. තරප්පුවක් කිරි කිරි ගෑවේය. බිත්තිය හරහා හීන් හඬක් නංවමින් මීයෙක් දිව ගියේය. දරාගත නොහැකි තරමට අඳුර ඝනවිය. මෙසේ ටික වෙලාවක් වැතිර සිටි මහල්ලා සිය ඉවසීමට පයින් ගසා ගිණි පෙට්ටිය ගෙන ගිනි කුරක්ගැසුවේය. ඉන්පසු පහත මාලයට ගියේ ඉටිපන්දමක් ගෙන ඒමටයි.

පඩිපෙළ අවසන් භාගයේදී ගිනි කූරනිවී ගියේය. තවත් අඩියක් නොතබා ඔහු හුන් තැනම නැවතුණි. මේ මොහොතේම ඉදිරිපස දොරට ඉතා සෙමින් කවුදෝ තට්ටු කරනු ඇසුණේය. එය ඉතා ගුප්ත හඬක් විය. 

ඔහුගේ අතින් ගිනි පෙට්ටිය ගිලිහී ගිනිකූරු තරප්පු පෙළ මත විසිරි ගියේය. ගල් ගැහුනාක් මෙන් ඔහු හුන් තැනම සිටියේය. තවත් තට්ටුවක් දොර මත පතිත විය. සැනෙකින් ආපසු හැරී කාමරයට ගිය ඔහු දොරද වසා දැමුවේය. තුන්වන තට්ටුවේ හඬ මුළු නිවස පුරා පැතිරී ගියේය. 

"මොකක්ද ඒ?" මහලු ගැහැණිය කෑගැසුවාය.

"මීයෙක්" වෙව්ලන හඬින්  මහලුමිනිසා කිවේය. " ඌ මාව පඩි පෙලේදී පහු කරගෙන ගියා"

ඔහුගේ බිරිඳ ඇඳ මත වාඩි වී ඇහුම්කන් දෙමින් සිටියාය. මෙවර ඉතා විශාල ශබ්ධයක් ඉදිරිපසින් ඇදීආවේය.

"ඒ හර්බර්ට්...ඒ හර්බර්ට්..." ඇය මොරදුන්නේය.

ඇය දොර වෙත දිව ගිය නමුත් ඇගේ සැමියා ඇයට හරස් වෙමින් සිට ගෙන සිටියේය. ඔහු ඇගේ අතින් තදින්අල්ලා ගත්තේය. 

"ඔයා මොනවද කරන්න යන්නේ?" ඔහු මිමුණුවේ ගොරෝසු හඬකිනි.

"ඒ මගේ දරුවා, හර්බර්ට්! ඇයහඬමින් දඟලන්නට පටන් ගත්තේ හරියට යන්ත්‍රයක් පනගැන්නු වූ ලෙසයි. "මට අමතක වුණා ඒක හැතැප්ම දෙකක දුරක් කියලා. ඇයිමාව අල්ලගෙන ඉන්නේ? අතාරින්න. මම දොර අරින්න ඕන."

"දෙයියන්ගේ නාමෙන් ඒකට ඇතුලට එන්න දෙන්න එපා" ඔහු වෙව්ලමින් කෑගැසුවේය. 

"ඔයා බය වෙලා තියෙන්නේ ඔයාගෙමපුතාටයි" ඇයද කෑගසමින් පොර බදන්නට වූවාය. "මට යන්න දෙන්න. මම එනවා හර්බර්ට්..මම එනවා"

වැරෙන් දොරට තවත් තට්ටුවක් දෙකක් වැදුණි. මහලු ගැහැණිය හදිසියේම මතු වූ ගැම්මකින් මහලු මිනිසාව තල්ලු කර ඔහුගේග්‍රහණයෙන් මිදී කාමරයෙන් පැනගත්තාය. ඔහු බිම ඇද වැටුණුඅතර පහත මාලයට දුවමින් සිටිඇයට කෑගැසුවේය. දොරට දමා තිබූපහල ගාන්චුව ඉවත් වී යන හඬත් සොකට්ටුවෙන් බෝල්ට් එක මෑත්වෙන හඬත් ඔහුට ඇසුණේය.

"උඩ බෝල්ට් එක" හතිලමින් ඇයමොර දුන්නාය. "පල්ලෙහාට එන්න, මට ඒකට උස නැහැ. ඒක අරින්න බැහැ"

නමුත් ඇගේ සැමියා බිම දණ ගාමින් සිටියේ පිටත ඇති දෙය ගෙතුලට ඒමට පෙර අත් කැබැල්ල සොයා ගැනීමේ අරමුණෙනි. වෙඩිමුරමෙන් දොරට තඩිබාන හඬවල් නිවස පුරා දෝංකාර දුනි. ඔහුගේ බිරිඳ පුටුවක් ඇදගෙන යන ශබ්ධය ඔහුට ඇසුණේය. කිරි කිරි හඬක් නංවමින් බෝල්ට් එක සෙමින් ඇරෙන හඬක් ඉන්පසු ගලා ආවේය. මෙවෙලේම ඔහුට වඳුරු අත සම්භ විය. උමතුවෙන් මෙන් ඔහු සිය තෙවන සහ අවසන් වරය වචනයට නැගුවේය.

එකවරම දොරට තඩිබාන හඬ නැවතුණ නමුත් එහි දෝංකාරය තවමත් නිවස තුල රැව්දෙමින් පැවතුනි. පුටුව පස්සට ඇද දොරඅරින හඬ ඔහුට ඇසුණේය. පඩිපෙළහරහා සීත සුළඟක් ඉහල මාලයටඇදී එනවාත් සමගම ඔහුගේ බිරිඳ කෑගැසුවේ අපේක්ශාභංග වූ දුක්මුසු හඬකිනි. එමගින් ධෛර්යයට පත් වූඔහු පහලට දිව ගියේය. ඉන්පසු දොරඅසල සිටි සිය බිරිඳ වෙත දිව ගිය ඔහු අනතුරුව ඉදිරියේ වූ ගේට්ටුව අසලට දිව ගියේය. ගැහි ගැහි පත්තු වෙමින් තිබූ විදී ලාම්පු ආලෝකයෙන් නිහඬතාවයේ ගිලි තිබූ හිස් වීදිය පමණක් දක්නට තිබුණි.

http://poddekoluwa.blogspot.com/2015/08/blog-post_20.html?m=1

[Nissanka Rajapaksa]

භාෂා ප්‍රාඥයා
 - ඩබ් එච් උපසේන

(බ්‍රසීල ලේඛක, හරිකුවෙස් ඩිලීමා බරෙටෝ - කළු සුදු දෙමාපිය යුවලකට දාව උපන් හරිකුවෙස් ඩිලීමා බරෙටෝ වෘත්තියෙන් සිවිල් සේවකයෙක් විය. බ්‍රසීලයේ ශ්‍රේෂ්ට නවකතාකරුවකු වශයෙන් පිදුමි ලැබූ ඔහු වඩාත් ප්‍රසිද්ධියට පත්වූයේ සමාජ විචාරකයකු වශයෙනි. ඇමෙරිකානු සාහිත්‍ය විචාරකයකු වන ඬේවිඞ් ජැක්සන් පවසන්නේ, ඩිලිමා බැරෙටෝ සිය ලේඛන කලාව තියුණු සාමාජ විචාරක අවියක් ලෙස යොදා ගෙන තිබෙන බවය. 1915 දි ඔහු ලියා පල කළ triste flim de policorpo quarema නමැති නවකතාවෙන් ඔහු සමස්ත බ්‍රසීලියානු සමාජය පිළිබඳවම මහා ප්‍රහසන චිත්‍රයක් මවා පායි.

බ්‍රසීලියානු සාහිත්‍යයට කළ මහැගි සේවාව වෙනුවෙන් සිය ජීවිතයේ අවසාන කාලයේදි විශේෂ සම්මානයක් බරෙටෝ වෙත ප්‍රදානය කරන ලදී. මේ කෙටිකතාව ඔහු විසින් 1920 දී ලියා පල කළ කෙටිකතා සංග්‍රහයක එන The man who knows Javanese නම් කෙටිකතාවේ සිංහල අනුවාදයයි.)

 

කැස්ට්‍රෝ මට හම්බවුණේ කාලෙකට පස්සේ. මිනිහා මගේ හොඳ මිතුරෙක් ඉතින් එහෙම කෙනෙක් ගාවෙදි දොඩමළු වන එක අහන්න දෙයක්යැ. ඉතින් ජීවිතේ බොහොම ගෞරවාන්විතව කළ යුතු දේවල්වලින් යටි මඩි ගැසූ හැටි මට බොහොම සැහැල්ලූවෙන් විස්තර කරන්න ඔහු ඉදිරියේදී පුළුවන් වුණා. මනාවුස්වලදී ඒ කාලෙ මම කරපු නීතිඥ වෘත්තිය සඟව ගෙන මගේ ගනුදෙනු කරුවන්ගෙ වැඩි ප‍්‍රසාදයක් දිනා ගත්තෙ ශාස්ත්‍රකාරයකු ලෙස හෝ ඉන්ද්‍රජාලිකයකු ලෙස පෙනී සිටිමිනුයි. අපි බීම වීදුරු දෙක බී හමාර කළ විට කැස්ට්‍රෝ මම කරපු විස්තරවලින් හොඳටම පුදුමයට පත්වෙලා හිටියෙ. ‘උඹ නං මාර ජීවිතයක් නෙ බං ගත කරල තියෙන්නෙ.’

ප්‍රතිචාරයෙන් මම වඩාත් ධෛර්යයට පත්වුණා.’ කැස්ට්‍රෝ. මේ සමාජය දිහා බලල අපිට අපේ ජීවිතේ ගැන බොහොම ලස්සන දේවල් ලියන්න පුළුවන්. උඹ විශ්වාස කරනවද මන්ද මම ජාවා භාෂාව ඒ කියන්නෙ මලය රටේ භාෂාව උගන්න ගුරුවරයෙක් වෙලා අන්තිමට කවුන්සල්වරයෙක් දක්වා ඉහළ ගියා කියල?’

‘ඇත්තටම කියාපං මොකක්ද වුණේ කියල. උඹට තව බිටර් එකක් ගෙනැල්ල දෙන්නද?’

‘හරි… හරි…. මම කතාව පටන් ගත්ත. මම රියෝවලට එන කොට අතේ පිච්චියක් නෑ. මම එක බෝඩිමක ඉඳල තව එකකට හිමීට මාරු වෙවි හිටියේ. කීයක්වත් හොයා ගන්නෙ කොහොමද කියල නිනව්වක් නැතිව. ඔන්න එක දවසක් කොමරසියෝ සඟරාවෙ මෙන්න මේ වගේ දැන්වීමක් තිබුණ. ‘ජාවා භාෂාව දන්න ගුරුවරයෙක් ඕනෑ කර තිබේ.’

මේ රස්සාවට ඉල්ලන ගොඩක් අය නැතිව ඇති කි්යල මට හිතුන. මේ ජාවා භාෂාවෙ වචන දෙකක් තුනක් ඉගෙන ගන්න පුළුවන් නං මට ඇහැක් වෙයි මෙිකට උත්සාහයක් දාන්න.’

. මම මොකුත් හිතන්නෙ නැතිව එහෙමම ගියා ලයිබි‍්‍රයට. ඊට පස්සෙ විශ්ව කෝෂෙ ජේ අකුර තියෙන කාණ්ඩෙ අරගෙන බැලූව ජාවා රට ගැනයි. ජාවා භාෂාව ගැනයි මොකක් හරි විස්තරයක් තියෙනවද කියලා. මං හිතුව හරි. විනාඩි ගාණක් ඇතුළත දැන ගත්ත, ජාවා කියන්නෙ සොන්ඩා කියන දූපත් සමූහය අතර තියෙන විශාල දූපතක් කියන එක. ඒක, ඒ කාලෙ ලන්දේසි යටත් විජිතයක්. එතකොට ජාවා භාෂාව පවුලට අයිති ඒ රටටම ආවේණික භාෂාවක්. ඒ වගේම ඒ රටටම අදාළ සාහිත්‍යයක් තියෙනවා. ජාවා භාෂාවෙ අකුරු පරණ හින්දි හෝඩියෙ අකුරුමයි……

. විශ්ව කෝෂයෙන්ම මම දැනගත්ත ජාවා භාෂාව ඉගෙනගන්න හදාරන්න ඕනි පොත් මොනවද කියලත්. ඉතින් ඒ එක පොතක් අරගෙන භාෂාවෙ හෝඩිය හොයා ගෙන අකුරු ශබිද කරන විදියත් බලල එ්වා මතක් කර කර ආයෙත් පාර දිගේ ඇවිදින්න පටන් ගත්ත….

. මෙහෙම ඇවිද ගෙන යනකොට ජාවා භාෂාවෙ රූපාක්ෂර මගේ හිත ඇතුළෙ නටන්න පටන් ගත්ත. මම විටින් විට මං ලියාගත්ත කෙටි සටහන් දිහැත් බැලූව. ළඟ උද්‍යානයටත් ගිහිල්ල අකුරු වැල්ලේ ඇන්ද. ඒ එ්ව මතකයෙ රඳවගන්නයි. අනික අතත් හුරුවෙනවනෙ. එහෙම ලිව්වම.

. මම ආයෙත් අර දැන්වීමම කියවල බැලූව. හරි, අහල තිබුණෙ ජාවා භාෂාව උගන්වන ගුරුවරයෙක් ගැන තමයි. මම ආයෙත් ලයිබ්‍රියට ගිහින් ජාවා භාෂාව ගැන තව ඉගෙන ගන්න පටන් ගත්තා. ජාවා භාෂාව උගන්වන ගුරුවරයෙක් හැටියට මම ඉගෙන ගන්න ඕනි. ඒකෙ හෝඩිය විතරද නැත්නම් භාෂාවෙ ඉතිහාසයත් උගන්වන්න වෙයිද යන ප්‍රශ්නයත් මගේ හිතේ තිබුණ. මට කොහොමටත් ජාවා භාෂාවෙ ආශ්‍රිත ග්‍රන්ථ ගැනයි, එහි ඉතිහාසය ගැනයි උනන්දුවක් තිබුණ. ඒ හරිය උගන්වන්න ලැබුණොත් කොච්චර එකක්ද? ඒත් මට එදා එච්චරම දෙයක් ඉගෙන ගන්න නං බැරි වුණා…..

. දවස් දෙකකට පස්සෙ මට ලියුමක් ආවා රොක් කොන්ඩි කියන සමාගමේ සේවය කරන ආචාර්ය මනුවෙල් ෆෙලිසියානෝ හම්බ වෙන්න කියල. මේ තනතුර ගැන කතා කරගන්න….
. මම ඉතින් වැඬේට සූදානම් වුණා. මම එම භාෂාවෙ ලේඛකයින් කීපදෙනෙක්ගෙ නම් ටිකකුයි, ‘කොහොමද සැප සනීප?’ කියල ජාවා භාෂාවෙන් අහන හැටියි. එ්කෙ ව්‍යාකරණ රීති දෙක තුනකුයි ඉගෙන ගෙන තව තවත් සූදානම් වුණා….

. නියමිත දිනයේ ලිපිනය හොයාගෙන දහඩිය පෙරා ගෙනම එතෙන්ට ඇවිදින්න ගත්තා. පරණ අඹ ගස්වලින් පිරිච්ච නිකං අත් ඇරල දාපු වගේ නිවාසයක්, ඒක. එ්ක දිරා යමින් තිබෙන එකක් වගෙයි මට පෙනුනෙ. මට ඒ වෙලාවෙ හිතුන දෙයක් තමයි, මේ විදියට ගෙයක් දිරා දිරා හැලි හැලී යමින් තියෙන්නෙ, දුප්පත්කමට වඩා ඉන්න මිනිස්සුන්ගෙ නොසැලකිල්ල හින්ද කියල. මට තේරුන හැටියට අවුරුදු ගාණකින් බිත්තිවල තීන්ත ගාලත් නැහැ. එ්වයෙ සායම් තීරු පිටින් ගැලවිලා, කඩතොලූ මතුවෙමින් තිබුණ. වීදුරු උළු කැටවල කාලය ඉකුත් වෙලා. තැන් තැන්වල කෑලි නැහැ. ඒව මට පෙනුනෙ හරියට කිසිම සැලකිල්ලක් නොදක්වපු දත් ඇන්දකට වෙච්ච දෙයක් වගෙයි. .

. එතකොට ගෙවත්ත පුරාම වල් වැවිල තිබුණෙ හරියට තැනින් තැන තිබුණ මල් පඳුරුවලින් පලිගන්න ආක‍්‍රමණය කරන්න හදනව විදියටයි. යාන්තම් පණ බේරගෙන වගේ මල් දෙක තුනක් පිපිල තිබුණ….

. මම ඉතින් දොරට තට්ටු කළා. හුඟ වේලාවක් ගියා ඒක ආරෙන්න. ටිකින් ටික අඩි සද්දෙ ඇහෙන්න ගත්ත. ගෙදර තිබුණ පෞරාණිකකම නිසා මා හමුවෙන්න එන මිනිසා කෙරෙහි මා තුළ කිසියම් ගෞරවයක් පැලපදියම් වෙලා තිබුණට මිනිහ දැක්කට පස්සෙයි හිතුවෙ මෙතැනින් පැනල යන්නයි. ඒ ඔහුගෙ වයස නිසා ඇතිවන ගෞරවාන්විත හැඟීම හින්ද ඔහුව මගේ ගෝලයා කරගෙන මේ වගේ රැුවටීමකට හසු කරන්න හොඳ නැහැ කියන සිතිවිල්ල ඇති වෙච්ච හින්දයි. එ්ත් මම දෙගිඩියාවෙන්ම එතනම රැුඳිල උන්නා….

‘මම තමයි, අර ජාවා භාෂාව උගන්වන්න ආපු ගුරුවරයා. ඔබතුමා අර දැන්වීමෙන් ඉල්ල තිබුණෙ.’ මම කථා කළා මුලින්ම….

ඊට පස්සෙ ඔහු බොහොම හෙමින් මෙහෙම ඇහුවා. ‘එහෙම නං මහත්තය මට ජාවා භාෂාව උගන්වන්න කැමතියි.?’

. මගෙන් පිළිතු ආවේ මං හිතන්නත් ඉස්සර වෙලා… ‘ඔව්.. ඔව් මට පුළුවන්.’

. සමහර විට මහත්තයට පුදුම ඇති. මම තමයි ජැකුවෙන්වල බැරන්වරයා මට ඕන කරන්නෙ පරම්පරාවෙ පොරොන්දුවක් ඉෂ්ඨ කරන්න. සමහරවිට ඔහේ දන්නවද දන්නෙ නෑ මම තමයි, ඇල්බරනාස් කවුන්සිල්වරයාගේ මුණුපුරා. එයා ලන්ඩන් ගියාපු වෙලාවක අමුතු භාෂාවකින් ලියාපු පොතක් ගෙනැල්ල තියෙනවා. ජීවත්වෙලා ඉන්න කාලෙදි එයා ඒ පොත ගැන බොහොම ගෞරවයෙන් කථා කළේ. තමන්ට කරපු උපකාරයට කළගුණ සැලකීමක් විදියට කවුරු හරි කෙනෙක් දුන්න එකක්. දුන්න මනුස්සය කියල තියෙන්නෙ මේක ජාවා භාෂාවෙන් ලියල තියෙනව කියලයි. මේ පොත අයිතිකාර ගත්ත කොනාගෙ ඔක්කොම අපල දුරුවෙලා වාසනාව උදාවෙනව කිව්වලූ….

‘සීය අපේ තාත්තට කියල තියෙන්නෙ. මට නං මේව ගැන එච්චරම විශ්වාසයක් නැහැ. කොහොම වුණත් මේක උඹේ පුතාටත් පවරපන්.’ කියලයි. ‘එයාට හරි කියපන් මේකෙ තියන ඒව අවබෝධ කරගන්න.’ කියලත් කිවිව……

. තාත්තා මහලූ වෙනකල්ම මේ ගැන කිසිම විශ්වාසයක් තිබිබෙ නැහැ. නමුත් පොත එයා ගාවම තියාගත්ත. මැරෙන කොට තමයි, මේ පොතේ වග මට කිව්වෙ. හැබැයි මමත් මේ ගැන එච්චරම විශ්වාසයක් තිබිබෙ නැහැ. මං මගේ පාඩුවෙ ජීවත් වුණා. ඉතින් මේ ගැන නිනව්වක් නැති වුණා. ඒත් මෑත කාලෙදි මගේ හිතට වද දෙන ප්‍රශ්න වැලක්ම ඇතිවුණා. අවාසනාවන්ත සිද්ධීන් ගණනාවකට මූන දෙන්න සිද්ධ වුණා. අන්න එතකොට තමයි, මට මේ වාසනාව ගෙන දෙන පොත ගැන මතක් වුණේ. මට දැන් මෙික කියවන්න ඕනි. තේරුම් ගන්න ඕනි. මොකද මේ ජීවිතේ අවසාන කාලෙදි තවත් මේ වගේ දේවල් ඇති වෙලා දුප්පත් වෙන්න මං කැමති නැහැ. ඒකයි, මම මේ ජාවා භාෂාව ඉගෙන ගන්න හදන්නෙ.’

. ඔහු නිහඬ වූ මට පෙනුනේ ඔහුගේ ඇස් දුමාරයකින් බැඳිල වගේ තෙත් වෙලා තියෙනව. මිනිහ සේවකයකුට කියල පොත මං අතට පත් කළා..

. ඒක හම් බැම්මෙන් බැඳල තිබුණ විශාල පොතක්. පරණ වීම නිසා කහපාට වේගෙන යන කොළවල අකුරු ලොකුවට අච්චු ගහලයි තිබුණෙ. වෙලාවට පෙරවදන තිබුණෙ ඉංගී‍්‍රසියෙන්. ඒකෙන් දැනගත්ත පොත ලියල තියෙන්නෙ, කුලන්ග කියල ජාවා රේ සම්භාව්‍ය ගණයේ ලේඛකයෙක් කියල….

. මම වහාම බැරන්වරයට දැන්නුව ඒ වග. හැබැයි මම කිව්වේ නැහැ, ඒ විස්තර අහුල ගත්තෙ, පෙරවදනෙන් කියල. ඉතින් ඒ වග නොදත් මහලූ මිනිසා මට බොහොම ගරු බුහුමන් දක්වන්න ගත්ත. එ් මට ජාවා භාෂාව ගැන දැනුමක් ඇත්තෙකු ලෙස සලකලයි. අනික, මම විස්තර කරන කොට එහෙම කළේ පොතට සෙමෙන් තට්ටු කර කර ජාවා භාෂාව ගැන ඉහළම දැනීමක් හඟවමිනුයි. අවසානයේදී අප ගෙවිය යුතු ගාස්තු හා කොන්දේසි හා පැමිණිය යුතු වේලාවල් කතා කරගත්ත. මං මිනිහට සහතිකයක් දුන්න අවුරුද්දක් යන්න කලින් පොත කියව ගන්න පුළුවන් වෙන්න භාෂාව උගන්වන්නම් කියල…..

. ඉතින් මම මිනිහට එදා මුල්ම පාඩම කළා. ඒත් මිනිහ මං තරම් වැඬේට අවධානයක් යොදවන බව පෙනුනේ නැහැ. මිනිහට අඩුගානෙ හෝඩියෙ අකුරු හතරක්වත් කියවන්නවත් ලියන්නවත් බැරිවුණා. මාසයක් ගත වුණා. හෝඩියෙ භාගයක් උගන්වන්න. අලූත් දෙයක් ඉගෙන ගන්න කොට කලින් ඉගෙනගත් දේවල් අමතක වෙන ගතියකුත් මිනිහට තිබුණ….

. එයාගෙයි දුවයි, බෑනයි දෙන්නමත් වරින් වර ආව කොහොමද ලොක්ක ඉගෙන ගන්නෙ කියල බලා ඉන්න. මං හිතන්නෙ නැහැ එ් ගොල්ලො වත් මෙි පොත ගැන මොකවත් දන්නවද කියල. මිනිහ ඉගෙන ගන්න හැටි බලා ඉන්න එක ඒ දෙන්නට විනෝද ජනක වැඩක් වුණා. අනික මිනිහව මේ වගේ දේකට යොමු කරල පැත්තකට කරල තියෙන එකත් ඒ අයට කිසියමි අස්වැසිල්ලක් වගේ කියල මට දැනුනා….

. ඩොනා මරියා ඩා ග්ලෝරියා තමයි දුවගෙ නම. එයාගෙ සැමියා පළාතේ ප්‍රධාන මහේස්ත්රාත්වරය. මිනිහට හැම තැනම සම්බන්ධකමි තිබුණ. මට ජාවා භාෂාව ගැන අවබෝධයක් තිබීම නිසා මිනිහ මට ලොකු ගෞරවයක් දැක්වුව. මිනිහ කිසිම පැකිලීමක් නැතිව හැමෝටම කියන්න මම ජාවා භාෂාව දන්නව කියල කියන්න. ඉතින් මහලූ බැරන්වරයත් මගේ ඉගෙනීම ගැන සතුටු වෙලා. මාස දෙකකට විතර පස්සෙ මිනිහ මට කිව්වා, භාෂාව උගන්වන එක නවත්තල දවස ගානෙ පොතේ පිටුව බැගින් එයාට පරිවර්තනය කරන්න කියල……

මට ඕන මේක තේරුම් ගන්න විතරයි. මිනිහ කිව්වා. මිනිහ කියන එකත් හරි. කවුරු හරි පරිවර්තනය කරන දේ ඔහේ අහගෙන හිටියට වැඬේ ඉවරයි. මේ විදියට ගිහිල්ල පොත තේරුමි ගත්තම මිනිහගෙ වැඬේ හරි….

. ඉතින් දන්නවනෙ, තමුසෙ අද වෙනකලූත් මං දන්න ජාවා භාෂාවක් නැහැ. මම කළේ මොකක් හරි බොළඳ කථාවක් ගොතාගෙන ගිහිල්ල ඒක අර පොතේ තිබිච්ච එකක් හැටියට මිනිහ ඉදිරියේ ඇද බාන එක තමයි. මිනිහ ඒ බහුබූත කථා අහගෙන හිටියෙ හරියට දේවදූතයෙක්ගෙ මුවෙන් ගලා හැලෙන දෙයක් අහගෙන ඉන්නව වගේ භක්තියකිනුයි ප්‍රීතියකිනුයි…..

. මිනිහ මට ගේ ඇතුලෙ නවාතැන් දීල වෙනත් තෑගි බෝගත් දීල මාව සතුටු කළා. කොටින්ම කියනව නං මං බොහොම සුකුමාර ජීවිතයක් ගත කරන්න පුරුදු වුණා….

මේකට තව හේතුවක් වුණේ, මෙච්චර කල් අමතක වෙලා හිටපු පෘතුගාලෙ ඥාතියෙකුගෙ උරුමයක් මිනිහට ලැබෙන පාටක් තිබුණ හින්දයි. මේ අර පොත තේරුම් ගත්ත නිසා බව මිනිහ තදින් විශ්වාස කළා. ඉතින් මමත් මිනිහගෙ විශ්වාසය තහවුරු කරන්න කථා බහ කළේ පැනල…….

. මං මේ කරන වැඩේ ගැන කිසිම පසුතැවිල්ලක් හිතේ ඇති වුණේ නැහැ. හැබැයි මම බයේ හිටියෙ ජාවාවල පිටිසර පැත්තක කෙනෙක් කොහෙන් හරි මතුවෙිවි කියලා. මගේ බය තවත් වැඩිවුණේ මම ජාවා බස දන්නා නිසා තානාපති සේවයේ තනතුරක් පිරිනමන්න කියල බැරන්වරයා මගේ අතේම කරුරුවල විස්කවුන්ටි වරයාට භාර දෙන්න ලියුමක් දුන්න වෙලාවෙ. මම මේකට විවිධ හේතු දක්වල යන්න බැහැම කිව්වා. මගේ මූණ කැතයි. කිසිම පෙනීමක් නැහැ. වගේ ඒව. මොන…! මේ කිසිම එකකින් මිනිහව නතර කර ගන්න මට බැරිවුණා…..

‘ඔයාට පිස්සුද මහත්තයා? ඔයා වගේ අය තමයි මේ තනතුරුවලට දාන්න ඕනි.’ මිනිහ කියපි….
. බැරිම තැන මමත් මේ ලියුම අරන් විදේශ අමාත්‍යාංශයට ගියා. බොලේ වැඬේ හරි….

. අධ්‍යක්ෂවරයා අංශ ප්‍රධානියා කැඳවල කිව්ව, ‘මෙන්න අපිට අන්තිමට ජාවා භාෂාව දන්න කෙනෙක් හම්බවෙලා කියල. ඊට පස්සෙ මාව ඒ ඔෆිස් එකේ වැඩ කරන හැමෝම ගාවට ගිහින් අඳුන්වල දුන්නා. ඒත් එක ක්ලාක් කට්ටෙක් නං මා දිහා බලා ගෙන උන්නෙ හරියට මාව කන්න වගේ. අනිත් කවුරුත් මං දිහා ලොකු ගෞරවයකින් බැලූව මතකයි. එ් අය ඇහුවෙ ‘ජාවා භාෂාව ඉගෙන ගන්න හුඟක් ආමාරුද? මෙහෙ නෑනේ ඔය භාෂාව දන්න කවුරුත්…’
. අර මං දිහා කන්න වගේ හිටපු එකා මගෙන් ටික වෙලාවකට පස්සෙ අහනව මහත්තය මං ජා භාෂාව නං දන්නෙ නැහැ. හැබැයි මං දන්නව කනකා භාෂාව. මහත්තය දන්නවද ඒක?…

. මං එකපාරටම නැහැයි කියල මිනිහව මග ඇරියා. ඊට පස්සෙ ඒගොල්ලො මාව ප්‍රධාන ඇමතිවරයා ගාවට එක්කල ගියා. මිනිහ නැගිටල මට අතට අත දුන්නා……

. මේ වගේ ජාවා භාෂාව දන්න හොඳ කෙනෙක් ඔය තනතුරට සුදුසු වැඩියි කියල මිනිහ කිවිව. ‘මං දෙන්නං ඔහේට ඔසිනියාවටම බලපාන කොන්සියුලේට් තනතුරක්. මේ දවස්වල නං ඒකෙ ඇබෑර්තු නැහැ. හොඳයි මං ඒකට පිළියමක් යොදන්නං. දැම්මම ඒකට යන්න පුළුවන්. ඒක තමයි, බාලේවලට ගිහින් භාෂා අධ්‍යයන සමුළුව නියෝජනය කරන එක.’ කියලා….

. ඉතින් අර මහලූ බැරන්වරය මිය ගියා. පොත භාර ගත්තෙ එයාගෙ බෑන. මිනිහ ඒක එයාගෙ මුනුපුරාට පවරාවි…..

. මං ඉතින් මේ අතරෙ ඇත්තටම ජාවා භාෂාව ඉගෙන ගන්න තැනක් හෙව්ව. හම්බ වුණේම නැහැ. මේ අතරෙ එක එක භාෂා අධ්‍යයන වාර සඟරා මම ගෙන්න ගත්ත. ඔය තියෙන්නෙ ඉතාලි -ඉංගී‍්‍රසි භාෂා අධ්‍යයන සංගමයේ සැසි වාර්තා. මානව භාෂාව අධ්‍යයන කවය. ඔය ඔක්කොම මහ මහ බහුබූත. ඒවගෙ ඇති කෙහෙල්මලක් නැහැ. ඒ අතර පොත් සාප්පු කාරයො ව්‍යාකරණ විශාරදයො සමහර පරිභාෂික වචන විග්‍රහ කරගන්න මගේ උපදෙස් පවා පැතුව. මට තවමත් සොන්ඩා දූපතේ පත්තරේකින් මගේ දැනුම ගැන ප්‍රශංසා කරල ලියුම එවනවා….

. හැබැයි ජාවා භාෂාව හදාරන ශිෂ්‍යයො වගේකට නං හමිබවෙන්න වේලාවක් දෙන්න බැහැ කිව්ව. ඒ වුණාට කර්තෘවරයාගෙ ආරාධනාව උඩ මම ජර්නල් ද කැමෙසියෝ සඟරාවට නූතන ජාවා සාහිත්‍යය ගැන ලිපියකුත් ලිව්වා….

‘උඹ මාර යකෙක්නෙ.’ මගෙ යාළුව අහනව. ‘ජාවා භාෂාව ගැන කිසිම දෙයක් දන්නෙ නැතිව කොහොමද ලිපියක් ලියන්නෙ ඔය වගේ?’

. හරිම සුළු දෙයක්. මම ඉස්සර වෙලා කරන්නෙ ඔය විශ්වකෝෂෙ වගේ ඒව පෙරලලා ජාවා දූපත ගැන පොඩි විස්තරයක් කරන එක. ඊට පස්සෙ පුළුවන් තරම් ඒ සාහිත්‍යය ගැන පිට මිනිස්සු කිව්ව දේවල් ලිපියට ඇතුල් කරනවා .

. හැබැයි දවසක් නං මට කෙලවෙන්නම ගියා. පොලීසිය වතාවක් වෙරි වෙචිච නාවිකයෙක් අත්අඩංගුවට අරගෙන. මිනිහ අමුතු භාෂාවක්ලූ කථා කරන්නෙ. ඒ ගොල්ලො භාෂා පරිවර්තකයො ගොඩක් ගෙන්නල. මටත් එන්න කිව්ව. මං කළේ ටිකක් පරක්කු වෙලා එතෙන්නට ගිය එකයි. මං යනකොට යන්තං ඕලන්ද තානාපතිවරයා මැදිහත් වෙලා මිනිහ නිදහස් කර ගෙන. මොකද මිනිහ කථා කරපු භාෂාවෙ ඕලන්ද වචන කීපයක් තිබිල තියෙනවා. ඇත්තටම ඒකා ජාවා භාෂාව කථා කරන මිනිහෙක්ලූ…..

. ඉතින් මාස හයක් ඇතුළත මාව හැවානාවල කොන්සල්වරයා විදියට පත් කරල යැව්ව. මම මේ පාර ආපහු ඇවිල්ල කොහෙන් හරි ජාවා භාෂාව ඉගෙන ගන්නයි බලා ඉන්නෙ. බලපන් බැරි වෙලාවත් ඔය දුන්න තනතුර ගැන අසතුටු වුණා නං මොකද මට වෙන්නෙ කියලා…?

‘මොකක්ද උඹම කියපන්කො.’ මගේ යාලුව කට ඇරගෙන ඒ ප්‍රශ්නය පෙරලා මගෙන්ම ඇහුව.
මේ රටේ මොන බොරුවද කරන්න බැරි?’ මට එහෙනං භූත විද්‍යාව ඉගෙනගෙන බැක්ටීරියා විද්‍යාඥයෙක් හැටියට ප්‍රසිද්ධ වෙන්නත් තිබුණ. අපි දැන් යමු.

ඩබ් එච් උපසේන ගේ ”එලොව ගිහින් මෙලොව ආ කෙනෙක්” කෙටිකතා සංග්‍රහයෙන්

[Nissanka Rajapaksa]

(මෙය කලින් වතාවක මෙහි ඇලවූ බවක මතකයක් තියෙනව. 

කොහොම උනත් ඕං ආයෙ පාරක් ඇලෙව්වා!)

රාජ්‍ය ලිපිකරුවෙකු ගේ මරණය

ඇන්ටන් චෙකොෆ්

එක්තරා කදිම හැන්දෑව ක, ඊට නොදෙවෙනි තරම් කදිම රාජ්‍ය ලිපිකරුවෙක්, නමින් ඉවාන් දිමිත්‍රිච් චර්ෆියකොෆ්, සිය ඔපෙරා දෙනෙතිය ‘කෝන්විල් හි සීනුහඬ’ දෙස අයාගෙන, දෙවැනි පෙළ ආසනයක ඉඳගෙන වුන්නේ ය. ඔහුට තමා ආනන්දයේ හිනිපෙත්තේ ඉන්නවා යැයි හැඟුණි. ඒත් එක්වරම... අපි නිතරම කතාන්දර වල මේ “ඒත් එක්වරම” සමග මුණ ගැසෙමු. ලේඛකයින් නිවැරදිය: ජීවිතය පුදුම වලින් පිරී ඇත! ඒත් එක්වරම ඔහුගේ මුහුණ උඩට ඇකිලුණි, ඔහුගේ ඇස් අතුරුදන් වුණි, ඔහුගේ හුස්ම හිරවුණි... ඔහු තම ඔපෙරා දෙනෙතිය දෑසින් ඉවතට ගත්තේ, ඉදිරියට නැමුණේ... “හාච්චීස්!!” ඔබ දකිනා පරිදි ඔහු කිවිසියේ ය. අයෙක් කොතැනක වුව කිවිසීම ගැරහිය යුතු දෙයක් නොවේ. පිටිසර ගම්මු කිවිසිති, පොලිස් සුපිරින්ටැන්ඩන්ට් ද එසේමැයි, එමෙන්ම ඉඳහිට පෙරෙවි මන්ත්‍රීහු ද කිවිසිති. හැම මිනිහා ම කිවිසියි. චර්ෆියකොෆ් කිසිසේත්ම කලබල වුණේ නොවේ, ඔහු ලේන්සුවෙන් සිය මුව පිසදැමුවේ ය, ඉන්පසු ආචාරශීලී මිනිසෙක් ලෙස, සිය කිවිසුමෙන් කිසිවෙකුට හෝ බාධා වී ඇත්දැයි වටපිට බැලුවේ ය. නමුත් මෙවිට හේ කලබලයෙන් යටපත් වී ගියේ ය. තමා ඉදිරියෙන් පළමු පෙළ අසුනක ඉඳගෙන සිටි වයසක මහත්මයෙක්, මුවින් යමක් මතුරමින්, සිය අත්වැසුමින් සිය තට්ට හිස සහ ගෙල පිසදමනු හේ දුටුවේ ය. මේ වයසක මහත්මයා, පරිවහන දෙපාර්තමේන්තුවේ සේවය කරන මහජන ජෙනරාල් තැන්පත්, බ්‍රිශලොෆ් යැයි චර්ෆියකොෆ් හඳුනා ගත්තේ ය.

“මං මනුස්සයාව නෑව්වා,” චර්ෆියකොෆ් සිතුවේ ය, “මනුස්සයා මගේ දෙපාර්තමේන්තුවේ ලොක්කා නෙවෙයි, ඒත් මේක හොඳ නෑ. මං සමාව ගන්නෝන.”

චර්ෆියකොෆ් කැස්සේ ය, සිය සරුවාන්ගයම ඉදිරියට නැමුවේ ය, ජෙනරාල් ගේ කනට කොඳුළේ ය.

“සමාවෙන්න, මැතිතුමණි, මම අත්වැරදීමකින් ඔබතුමාව නෑව්වා...”

“කමක් නෑ, කමක් නෑ.”

“දෙයියන්ගෙ නාමෙට මට සමාවෙන්න, මං... මං හිතලා කළා නෙවේ.”

“අපොයි, කරුණාකරලා වාඩිවෙන්න! මට මේක අහන්න දෙන්න.”

චර්ෆියකොෆ් ලැජ්ජාවට පත් වුණේ ය, තකතීරු මදහසක් නැගූ හෙතෙමේ වේදිකාව දෙස බලා ගත්තේය. ඔහු ඒ දෙස අයාගෙන වුන්න ද පෙර මෙන් ප්‍රමෝදයක් නොහැඟුණි. හේ නොසන්සුන්කමින් කරදර වන්නට පටන් ගත්තේ ය. විවේක කාලයේ දී බ්‍රිශලොෆ් වෙත ගිය හෙතෙමේ, ඔහු පසෙකින් ඇවිද්දේ, සිය කුලෑටි බව මැඩපවත්වාගෙන, මතුළේ ය:

“මං ඔබතුමාව නෑව්වා, මැතිතුමණි, මට සමාවෙන්න... පේනවනේ... මං එහෙම කළේ...”

“අපොයි, ඔය ඇති... මට ඒක අමතකයි, ඒත් ඔහේ ඒක ගැනම කියවනවා,” ජෙනරාල් සිය යටි තොල නොයිවසිල්ලෙන් හසුරුවමින් කීවේ ය.

“උන්දැට අමතකයිලු, ඒත් උන්දැගෙ ඇස් දෙකේ යකෙක් වගේ බැල්මක් තියෙනවා,” චර්ෆියකොෆ්, ජෙනරාල් දෙස සැකයෙන් බලමින් සිතුවේ ය. “මිනිහට කතාකරන්නත් ඕනකමක් නෑ. මං උන්දැට පැහැදිලි කරලා දෙන්නෝන... මං හිතාමතා කළේ නෑ කියලා. මිනිහා දැන්නං එහෙම හිතන් නෑ, ඒත් පස්සෙ එහෙම හිතයි!”

ගෙදර ගිය චර්ෆියකොෆ් සිය බිරිඳට තමා හොඳ සිරිත් කඩ කළ අයුරු ගැන කීවේ ය. තම බිරිඳ මේ සිද්ධිය ගැන වැදගැම්මකට නැති අදහසක් දරති’යි ඔහුට සිතුණි; ඈ මදක් බියපත්ව සිටියා, නමුත් බ්‍රිශලොෆ් වෙනත් දෙපාර්තමේන්තුවක අයෙකු යැයි දැනගත් විට ඇය සැනසුණා ය.

“ඒත් ඔයා ගිහින් සමාව ගත්තොත් නේද හොඳ,” ඈ කීවා ය, “නැත්තං මනුස්සයා හිතයි ඔයා තැනකට ගිහින් හැසිරෙන්න දන්නෑ කියලා.”

“අන්න ඒක තමයි! මං සමාව ගත්තා, ඒත් මිනිහා ඒක ටිකක් අමුතු විදිහටයි බාරගත්තේ... මිනිහා තේරුමක් ඇති වචනයක් කිව්වේ නෑ. හරියට කතාකරන්න වෙලාවක්-පාඩුවක් තිබ්බෙත් නෑ.”

පසුදින අලුත් ම නිල ඇඳුමක් ඇඳගත් හේ, කොණ්ඩෙත් කපාගෙන, කාරණය පැහැදිලි කිරීම සඳහා බ්‍රිශලොෆ් වෙත ගියේ ය: ජෙනරාල් ගේ පිළිගැනීමේ කාමරය ට ගිය හේ අයදුම්කරුවන් කිහිප දෙනෙකුත්, ඒ අතර, ඔවුන් සම්මුඛ පරීක්ෂණයට බඳුන් කරමින්, ජෙනරාලුත් ඉන්නවා දැකගත්තේය. අයදුම්කරුවන් කීප දෙනෙකුගෙන් ප්‍රශ්න කළ ජෙනරාල් සිය හිස එසවූයේ, චර්ෆියකොෆ් දෙස බැලුවේ ය.

“ඊයේ ආර්කේඩියා එකේදී, ඔබතුමාට මතක නං, මැතිතුමණි,” ඔහු පටන් ගත්තේය, “මං හචිමක් ඇරියා... අත්වැරදීමකින් නෑව්වා... මැති...”

“මොන විකාරයක්ද... ඒක ඒ හැටි දෙයක් නෙවෙයි! මගෙන් ඔබතුමාට මොනාද කෙරෙන්න ඕන.” ජෙනරාල් ඊළඟ අයදුම්කරු අමතමින් කීවේ ය.

“මිනිහා කතාකරන් නෑ,” චර්ෆියකොෆ්, සුදුමැලි වෙමින් සිතුවේ ය; “ඒ කියන්නේ මිනිහා තරහින් ඉන්නේ... බෑ, මේක මෙහෙම දාලා යන්න බෑ... මං මිනිහට පැහැදිලි කරලා දෙන්නං.”

ජෙනරාල් අන්තිම අයදුම්කරු සමග සාකච්චා කිරීම අහවර කර, සිය නිවසේ අභ්‍යන්තරය දෙසට හැරෙන විට, ඔහු දෙසට පියවරක් තැබූ චර්ෆියකොෆ් මෙසේ මතුළේ ය.

“මැතිතුමණි! මං ඔබතුමාට කරදරයක් වෙනවා නං, ඒ කණගාටුවෙනුයි!... ඔබතුමා කාරුණිකව මාව විශ්වාස කරනවා නං, ඒක මං හිතාමතා කරපු දෙයක් නෙවේ.”

ජෙනරාල් කඳුළු සහිත මූණක් පෑවේ ය, අත වැනුවේ ය. “ඇයි මහත්මයා මාව විහිළුවකට ගන්නේ,” හේ තමාට පිටුපසින් දොර වසා දමමින් කීවේ ය.

“කොහෙද විහිළුවට ගන්නෙ මේකේ?” චර්ෆියකොෆ් සිතුවේ ය. “එහෙම ජාතියෙ දෙයක් මේකෙ නෑ! මිනිහා ජෙනරාල්, ඒත් මිනිහට තේරුම් ගන්න බෑ. ඒක එහෙම නං ආයෙම නං මං ඔය තක්කඩියාගෙන් සමාව ගන්න යන්නෑ! යකාට ගියදෙන් ඕකා. මං ලියුමක් ලියනවා මිනිහට, ඒත් මං යන්නෙ නං නෑ ආයෙම. දෙයියම්පල්ලා, මං නං යන්නෑ.”

චර්ෆියකොෆ් ගෙදර එන ගමන් එහෙම සිතුවේ ය; ඔහු ජෙනරාල් ට ලියුමක් ලීවේ නැත, හේ කල්පනා කළේ, කල්පනා කළේ, නමුත් ලියුම ට වචන ගලපන්න ට අපොහොසත් වූවේ ය. ඔහුට පසුදා පෞද්ගලිකව ම පැහැදිලි කිරීමට යාමට සිදුවිය.

“මං මැතිතුමාට බාධා කරන්න ආවා ඊයේ.” ඔහු, ජෙනරාල් සිය විචාරාත්මක ඇස් ඔහු දෙසට එසැවූ විට, මතුළේ ය, “ඔබතුමා කිව්වත් වගේ ඔබතුමාව විහිළුවකට ගන්න නෙවේ. මං එදා හචිමක් යවලා ඔබතුමාව නෑව්ව එකට සමාවයි ගත්තේ... මං හීනෙකින්වත් ඔබතුමාව විහිළුවට ගන්න හිතුවෙ නෑ. මං ඔබතුමාව විහිළුවකට ගත්තා නං හෙම, අපි මේ දේවල් විහිළුවට ගන්න තිබා ගත්තොත් හෙම, එතකොට මිනිස්සුන්ට ගෞරවයක් නැති වෙනවා, එහෙනං...”

“පල යන්ඩ!” ජෙනරාල් දම්පාට වෙමින්, සියොලඟ වෙවුලමින් කෑගෑවේ ය.

“මොකක්?” චර්ෆියකොෆ් බියෙන් හිරිවැටුණු කෙඳිරීමකින් ඇසුවේ ය.

“පල යන්ඩ!” ජෙනරාල් අඩිහප්පමින් යළි කීවේ ය.

චර්ෆියකොෆ් ගේ කුස තුළ යමක් කඩාවැටෙනවා පෙනුනි. කිසිත් නොදකිමින්, කිසිත් නෑසෙමින් හේ දොර වෙත වැනුණේ ය, පාර ට වැටුණේ, ගාටමින් ඇදුණේ ය... යාන්ත්‍රිකව නිවෙස වෙත ගියේ, නිල ඇඳුම උනා නොදමා ම කවිච්චිය මත වැතිරුණේ, මළේ ය.

http://thewouldsprite.blogspot.com/2017/08/blog-post.html

[Nissanka Rajapaksa]

කැකිරි දුපතේ දරු ප්‍රසූතය

(1983 වර්ෂයේ සෝවියට් සංගමයේ මොස්කව්හි දේදුන්න ප්‍රකාශකයෝ විසින් මුද්‍රණය කර ප්‍රකාශයට පත්කරන ලද 'සෝවියට් රුසියන් කෙටිකතා' ග්‍රන්ථයෙනි)

 

කැකිරි නැමැති සිඟිති දුපතෙහි අවාසනාවන්ත තත්ත්වයක් උදාවිය.  උත්තර මහා සාගරයේ ධ්‍රැව වෘත්තයට එහා පිහිටි කැකිරි දුපත එනමින් ඔබ සිතියමෙහි සොයා ගැනීමට තැත් කරති නම්, එය නිෂ්ඵල ක්‍රියාවක් බව කලින්මැ කියනු කැමැත්තෙමු.   සිතියම් වල මෙම දුපත හැඳින්වෙන්නේ සම්පූර්ණයෙන්ම සංගතික හා කාව්‍යමය යැයි පවා කිව හැකි නමකිනි.   එහෙත් ධ්‍රැව ප්‍රදේශයේ ගුවන් විදුලි සංඥා ශිල්පියෝ මුරණ්ඩු ලෙසමැ මෙම දුපත් සිඟිත්ත කැකිරි දුපත ලෙස හඳුන්වාලුහ.  ඔවුන් වැරදි බව ඒත්තු ගැන්වීමට උත්සාහ කැරැ බලන්න! ගුවන් විදුලි සංඥා ශිල්පීහු වූකලී අපූරු ජන කොටසකි.  ඔවුහු උපහාසයෙහි දක්ෂයෝය.  සමහර විට ඔවුන් කුඩා කුටි වලටවී ලැග සිටින නිසා ඔවුනට පාළු ගතියක් දැනෙනවා විය යුතුය.

කෙසේවතුදු මෙම පුදුම නමට ස්වකීය ඉතිහාසයක් ඇත.  මෙම දුපත් සිඟිත්ත සොයාගත්තේ මෑතකදීය.  ඉතාමත්ම මෑතකදීය.  ඉමහත් ප්‍රබෝධයකින් හා කලබලයකින්, අලුත සොයාගත් මෙම සිඟිති දුපත සිතියමෙහි සටහන් කළ කණ්ඩායම් ප්‍රධානියා (ඔහු සිටි අයිස් කඩන නෞකාව වටා අයිස් ඝනවීමට පටන් ගත් නිසා ඔහුට කලබලකාරී ලෙස ඉක්මන් වීමට සිදුවිය) ක්‍ෂණික වාර්තාවක් ඉදිරිපත් කළේය.  "අලුතින් සොයාගත් දුපත කැකිරි ගෙඩියකට සමානය"  ගුවන් විදුලි සංඥා පණිවිඩ කරුවෝ (හැම දෙයක්ම අනිවාර්යයෙන් යැවෙන්නේ ඔවුන් අතිනි) ධ්‍රැව වෘත්තයේ දුපත් පවුලේ උපන් මේ නව දුපත් පොඩිත්තට කැකිරි දුපත යනුවෙන් නම් තැබුහ.

මේ සිඟිති දුපත ඉක්මනින්ම අල්පමය නොවන වැදගත්කමක් ලබාගත්තේ එය ඉතා ඈත පිහිටීම විසිනි.  පර්යේෂකයෝ දෑත් පිරිමදිමින් උදම් ඇනුහ.  දැන් ඉතින් අපි ආක්ටික් සාගරයේ බොහෝ රහස් සොයා ගන්නෙමු.  කාලගුණය ගැන පේන කියන්නෝ සැනසුම් සුසුම් හෙළූහ.  කාලගුණය ගැන ස්ථිර පුවත් දීමට තවත් පහසුවක් මතුවී තිබේ.  මනාලියක් ගැන සිහින දකින පරිදි තරුණ ධ්‍රැව සාගර විද්‍යාඥයෝ කැකිරි දුපත ගැන සිහින මවාගත්හ.  එහි ඇති නොදුටු විරූ සුන්දරත්වය ගැන ඔවුනට සිහින පෙනිණි.  එය ලබා ගැනීම සඳහා ඕනෑම වික්‍රමයක් පෑමට වුව ඔවුහු සුදානම් වුහ.  ඔවුහු අනුකම්පා සහගතවැ මෙසේ කියුවෝය.  " ඩික්සන්,ටික්සි, චෙල්යුස්කින් මොනවාද? ඒවා දැන් ඉතින් මෙල්ල කරලා ඉවරයි නොවැ.  ඒවා සේරම දැන් අපේ ගෙදර වගෙයි.  එහෙත් අර දුපත...." ඔවුන් කොඳුරන්නට වුයේ කැළඹුණු සිතිනි.  "විහිළු වැඩක් නොවෙයි. කැකිරි දුපත පිහිටා තියෙන්නෙ අංශක 78 ටේ...."

ඉදින් කැකිරි ගෙඩියක හැඩයක් ඇති මෙම දුපතෙහි මිනිස්සු පදිංචියට ආවෝය.  මෙම දුපතේ නැවුම් හිම මත විසාල කෝප්පයක් මෙන් කවාකාර හැඩැති වලස් පා සටහන් ළඟින්ම තියුණු ප්‍රබෝධමත් මිනිස් පා සටහන් ද දක්නට තිබිණි.  ගොඩනැගිලි සාදන ලදී.  අයිස් ගොඩැලි සහිත බිමෙහි මිනිස් ජීවය බිහිවිය.   මිනිසුන්ට එහි වැඩ කටයුතු ඇතිවිය.  පිරිසිදු තඹවන් භාජනවල කෝපි උතුරන්නට විය.  ඔවුනට ඔවුන්ගේ ප්‍රීතිය උදාවිය.  සවස් වරුවේ විවේක කාලවලදී චෙස්දාම් අදිති.  ඔවුනට කරදරද කැළඹීම්ද තිබිණි.  ඔවුනට ඔවුන්ගේ අවාසනාවද නැතිනම් ඉක්මනින්ම ඔවුන්ගේ වාසනාවද ඇතිවිය.  ඔව් සත්තකින්ම එය වාසනාවෙකි! කොයි හැටි වෙතත් තවම ඒ ගැන පැහැදිලි ලෙස දැන ගැනීමට නොහැකි විය.  මෙවැන්නකට හේතුව මෙසේ විය.  ස්ත්‍රියක් බියජනක ලෙසත්, අමනුස්ස ලෙස මර හඬ දී කෑ ගැසීමය.  ඇය අසල සිටගෙන සිටින සුදුමැලි තරබාරු පුරුෂයාගේ දෑත් පිලිසරණයෙහි අසමත් වැ වෙවුලයි.  ඔහුගේ නළලෙන් ලොකු ඩාදිය කැට රූරා වැටේ.

සෝවියට් ආක්ටික් ප්‍රදේශයෙහි බොහෝ ඈත දුපත්වල වාසය කරන්නෝ, තම ළඟ අසල්වැසියන් ගැන කිසිත් නොදැන හුදකලාව වාසය කරතියි ඔබ සිතති නම් එය ලොකු වරදකි.  එක් අසල්වැසියෙකුගේ සිට තවත් අසල්වැසියකු දක්වා, එක් දුපතක සිට තවත් දුපතක් දක්වා ඇති දුර ප්‍රමාණය සමහරවිට කිලෝමීටර දහස් ගණනකි.  ඒවා කොතරම් අසීරු අමාරු කිලෝමීටරද! එහෙත් ගුවන් විදුලි සංඥා ශිල්පියෝ! ඔවුනට පින්සිදු වන්නට කැකිරි දුපතේ ස්ත්‍රියක් අභිනව රට වැසියෙකු ප්‍රසුත කිරීමේදී ඇතිවූ ප්‍රසව වේදනාව උහුලා ගත නොහී,කෑගසන බව මුළු මහත් ආක්ටික් ප්‍රදේශයම දැන ගන්නා ලදී.  එම දරු ප්‍රසුතයේ ප්‍රතිඵල දැන ගැනීමට මුළු මහත් ආක්ටික් ප්‍රදේශයේම වසන්නෝ හුස්ම නොගෙන බලා උන්හ.  නෝඩ්වික් ආකාරවල සැර පරුස, බිය සැක නැති ආකර කරුවෝද, චෙල්යුස්කින්හි විද්‍යාඥයෝ ද,  ඩික්සන්හි ගුවන් විදුලි සංඥා ශිල්පියෝද ,    ටික්සි වරාය ඉදිකරන්නෝද, බේලි දුපතේ හිම කාලය ගත කරන්නෝද, ප්‍රසව වේදනාවෙන් පෙළෙන්නියගේ ඇඳ ලඟටවී හැරෙන්නේවත් පෙරළෙන්නේවත් නැතිව බලා සිටියෝය.  අලුත උපත ලබන බිළිඳාගේ ප්‍රථම දැඩි කෑගැසීම අසා ඔහු වෙත පීතෘ සෙනෙහසින් මඳ සිනා පා සුබ පැතීමට බලා සිට්යෝය.

"ඉතින් ඇයට කොහොමද? ඇගේ තත්ත්වය කොහොමද?  ආක්ටික් සාගර වාසීහු උදේ, දවල්, රෑ විමසුහ.

එහෙත් ස්ත්‍රිය කෑගසයි.  ඇගේ සුසුම් ලෑම මුළු මහත් ආක්ටික් ප්‍රදේශයටම ඇසෙන්නාක් මෙනි.   ඇගේ ස්වාමි පුරුෂයා, අනික් හැම පුරුෂයන්ම එවැනි අවස්ථා වලදී හැසිරෙන පරිදි ඇගේ ඇඳ අසලටවී හඬන්නට විය.   දොස්තර කිසිවක් කර කියාගත නොහී, කලබල වී ස්නායු දුර්වලත්වයෙන් පෙළුණේය.  අනේ පව්, දුප්පතා. ඔහු ප්‍රසව විද්‍යාව නොදත්තෙකි.  ඇරත් මෙය අති විශේෂ අවස්ථාවක් විය.  එනම් නූපන් බිලිඳා ගර්භාෂය තුල හරහට සිටීමය. 

එදින කැකිරි දුපතේ සිට ධ්‍රැව සාගරයේ සියලු දුපත් හා පෙදෙස් වලට මෙවන් ගුවන් විදුලි පණිවිඩයක් ලැබිණි.

"බේරා ගන්න! බේරා ගන්න! කළ හැකි හැම දෙයක්ම කරන්න (නැවතීමේ ලකුණ) අම්මාත්(කොමාව) බිලිඳාත් බේරාගැනීම සඳහා හැම දෙයක්ම කරන්න" ප්‍රසව වේදනාවෙන් පෙළෙන්නියගේ පුරුෂයා ඉල්ලා සිටියේය. 

කළ හැක්කේ මොනවාද? විදුලි පණිවුඩය භාරගත් සංඥා ශිල්පියාගේ මුහුණ වේදනාව නිසා හැකිලිණි.  ඔහු ශ්‍රවණ පෙති පසෙක තබා ප්‍රධානියා වෙත ගියේය.  කළ හැක්කේ මොනවාද? ස්ත්‍රිය, එපමණක්ද බිලිඳා...

ප්‍රධානියා සහ පක්ෂ සංවිධායකයා කල්පනා කරන්නට වුහ.  එම සිඟිති දුපතට යාමට අහස් යානා නැතිය.  ගුවන් තොටුපොළෙහි එකද ගුවන් යානාවක්වත් නැත.  ශීත කාලය රජකරයි.  උත්තර ධ්‍රැවයේ මහා රාත්‍රිය ආරම්භ වී ඇත.  මෙවැනි කාල ගුණයකදී අහස් යානාවකින් පියාසර කළ හැකිද? පක්ෂ සංවිධානයේ ලේකම් වරයා බැම රැළි නංවාගෙනය රෝහලේ දොස්තර හමුවීමට ගියේ.

දොස්තරගේ නම සෙර්ගේයි මත්වේයිව්ය. ඔහු ගැන කිව හැක්කේ මොනවාද? ඔහු සාමාන්‍ය දොස්තර වරයෙකි.  කිසිවක් නිසා මවිතයට පත් නොවන්නන් ගෙන් එකෙකි ඔහු. හේ කිසිවක් ගැන දුක් නොවන්නෙකි.  බිය නොවන්නෙකි.  සෙර්ගේයි මත්වේයිව්ගේ බාහිර පෙනුමද ඉතාමත්ම සාමාන්‍ය යැයි කිව හැකිය.  ඔහුගේ උදරය විශාල නොවේ. අත් විශාලය.  රත් පැහැතිය.  ඔහු රෝගීන් කපන සැබෑ ශල්‍ය වෛද්‍ය වරයෙකි.  ඔහුගේ කටහඬ බැරෑඬිය.  දයාන්විතය, හිසෙහි තට්ටයද යහගුණයක් පෙන්වාලයි.  හිසකේ රොද අතරින් පතර වැඩී ඇත.  ඔහුගේ අත්වලින්ද,සිරුරෙන් සහ ඇඳුම් වලින්ද රෝහල් ගඳ නමින් හැඳින්වෙන කාබොලික් සහ අනිකුත් බෙහෙත් සුවඳ වහනය වෙයි. එක් වචනයකින් කිවහොත් ඔහු දොස්තර වරයෙකුගේ විශේෂ බාහිර පෙනුමෙකින් යුක්තය.  මේ හේතුව නිසා නැංගුරම් වල සටහන් සහිත පිත්තල බොත්තම් ඇති නාවික ඇඳුමින් සෙර්ගේයි මත්වේයිව් සැරසී සිටින විට, කෙනෙක් ඉබේටම මෙසේ සිතනු ඇත.  " ඔහු දොස්තර ලෝගුව ඇඟලා නැත්තේ මන්ද?

මේ දොස්තරට එක් අසාමාන්‍ය ගතියක් තිබිණි.  ආක්ටික් ප්‍රදේශයේ දොස්තර වරයෙකුගේ ලක්ෂණ රහිත ඔහු බොහෝසෙයින්ම සාමාන්‍ය වීමය.  කෙසේ වුවද ඔහු ආක්ටික් ප්‍රදේශයේ දොස්තර වරයෙකි.  එවැන්නෙකුට චමත්කාර ජනකත්වයක්තිබිය යුතුය. සිතියම් දෙස බලන්න.  ධ්‍රැව ප්‍රදේශය ගවේෂණය කරන්නන්ගේ නම් අතර සම්භාවනීය දොස්තර වරුන්ගේ නම්ද ඒ සිතියම ඔබට පෙන්වයි.  දොස්තර ස්තාරොකදොම්ස්කිගේ දුපත, දොස්තර ඉමාචෙන්කෝගේ තුඩුව, දික්සන් දුපතෙහි ඔබට උත්තර ප්‍රදේශයේ චාම් වීරයෙකු වන ඇපෝතිකරි  ව්ලදිමිරොව්ගේ සොහොන පෙන්වනු ඇත.  අළු පැහැති ලීයෙන් කළ ඒ සොහොන් කොතට ඔබ හිස නමා ආචාර කරනු ඇත්තේ ගෞරවයෙනි.  ව්රාන්ගල්ගේ දුපතට ඔබ ගියහොත් කරන ප්‍රථම දෙය වනුයේ, ආක්ටික් ප්‍රදේශයට පැමිණි ජනතා සතුරන්ට විරුද්ධව සටන්කොට නිර්භය ලෙස ජීවිත පූජා කළ වීරයෙකු වන දොස්තර වොල්ප්සොන්ගේ සොහොන සෙවීමය.

එහෙත් කෙනෙකුගේ සිත අමනාප විය හැකි තරමටම සෙර්ගේයි මත්වේයිව් තුළ චමත්කාරජනක කිසිවක්ම නොවීය.  ඔහු නිකම්මැ නිකම් සාමාන්‍ය දොස්තරෙකි. අයිස් කඳුවලට, මුහුදු කුණාටු වලට,වැනෙන නැව් ඩෙක් තට්ටුවට, සාගරයේ කරදිය සුවඳට, ටින් කෑම සලාකයට පුරුදුවූ නාවික වීර දොස්තර කෙනෙක් නොවේ.  ඔහු එසේ වතුදු ඔහු සමහර විට, පරීක්ෂණ පවත්වන දොස්තරෙකු නැත්නම් දොස්තර විද්‍යාඥයෙකු වුයේද?

මෑතක සිට ආක්ටික් ප්‍රදේශයට වෛද්‍ය විද්‍යාඥයෝ ඉතා කැමැත්තෙන් යති.   ඔවුහු වූකලී ජෛව විද්‍යාඥයෝය, සත්ව විද්‍යාඥයෝය, අල්ප වශයෙන් පැළෑටි විද්‍යාඥයෝය.   ඔවුහු විවිධ බෙල්ලන් වර්ග, කුතුහලය දනවන උභයජීවීන්, උරගයින් එකතු කොටැ ඒවා ස්ප්‍රීතුවල බහා ඒ තිලිණ මවු බිමට ගෙනයති.  අන් සමහරු අල්ලක් තරම් කුඩා, කුරු විලෝගස් මුල් සහ 'කිරීට' සමග කඩදාසි කොළවල අලවති.  වෙනත් අය ආක්ටික් තත්ත්වයන් යටතේ සෑදෙන ලෙඩ රෝග හදාරති.  මිනිසුන්ගේ හැසිරීම, මනෝ ච්කිත්සාව, බෝවන රෝග සෑදීමේ ඉඩකඩ, මිනිසා මත ධ්‍රැව මහා රාත්‍රිය සහ ධ්‍රැව මහා දිවා කාලය බලපාන සැටි ආදිය උගනිති.

එහෙත් සෙර්ගේයි මත්වේයිව් බෙල්ලන් ස්ප්‍රීතු වල දැමීම හෝ ශාක වර්ග වේලීම හෝ නොකළේය.  " ව්‍යවහාරික වෛද්‍ය සේවයේදී ඇතිවූ කුතුහලය සහිත සාධක" ලිවීමේ දිනපොතක්ද පවා ඔහු නොතැබීය. එසේවතුදු ඔහු යම් යම් දේ පිරික්සා බැලීමට ඉදිරිපත් වුණද, වෙලාව...ඔව්. කාල වෙලාවක් නොතිබිණි.  රෝගීහු, වැඩ කටයුතු, රෝහල, සදාකාලික හිමෙන් වැසී ඇති මේ ප්‍රදේශයේ වාසය කිරීමේදී ඔහු නව දේ සොයා ගැනීමෙන් විද්‍යාව පොහොසත් නොකරන බව නම් පැහැදිලිවම පෙනෙන්ට තිබිණි.  

ධ්‍රැව ප්‍රදේශයේ වැඩ කිරීමේදී විශේෂ පැහැදිලි තාවයකින් විද්‍යාවට සේවය කිරීමට ඉදිරිපත් වන විදිහේ කෙනෙක් ලෙස ගැනෙන චුම්බක විද්‍යා ශිල්පී තරුණ මදෝරව්, නැවේ ගමන් කරද්දීම දොස්තර වෙත පැමිණ සතුටු සිතින් මඳ සිනා පාමින්,ඔහු අමතා මෙසේ පැවසීය.

"ඔබව තේරුම් ගැනීමට මට පුළුවනි.  සදාකාලික හිමෙන් වැසී ඇති පෙදෙසේ වැඩ කිරීමට යන අප දෙස ඔබ බලන හැටි මට තේරුම් ගත හැකියි.  ඔබ අප දිහා බලන්නේ හාවුන් දෙස බලන හැටියට නොවැ.  ඔබ අපව පිරික්සුමට භාජනය කරනව. එහෙම නේද?  වැඩ මුරයට ඉස්සෙල්ලාත්, පසුවත් අපේ නාඩි බලනවා.  ධ්‍රැවගත මහා රාත්‍රියේදීත් ඉන් පසුවත් අපේ හෘද වස්තු පරීක්ෂා කරලා බලනවා.  ඔන්න ඉන්පසුව සත්තකින්ම විද්‍යා කෘතියක් ලියනව නේද? එහෙම නොවේද? ඇත්තටම එහෙම නේද? දොස්තර මහතාණෙනි, ඔබේ හාවකු ලෙස සේවය කිරීමට මා සතුටුයි. 

සෙර්ගේයි මත්වේයිව් ඔහු දෙස බිය මුසු ලෙස බලා තරමක නොසන්සුන් කමක් සහිත ලැජ්ජාවට පත්වී, කිසියම් දෙයක් ලුණු ඇඹුල් සහිතව විස්තර කරන්ට වුයේ, අස්ථිර ලෙස ඇඟිලි දෙකකින් අසුරුසන් ගසමිනි.  එතැන් සිට මදෝරව් සහ අනිකුත් හාවෝ සෙර්ගේයි මත්වේයිව් දොස්තර තැනගේ විද්‍යාත්මක කෘති අරභයා විස්තර විමසීමට ඉදිරිපත් නොවුහ.  ඔහු මෙහි පැමිණියේ එකම එක අරමුණක් අනුව බව පෙනෙන්ට තිබිණි.  එනම් රෝගීන් සුවකිරීමටය.  දරු ප්‍රසුත වලදී සහාය වීමටය, රෝගී දත් ගලවා දැමීමටය,ඇපැන්ඩිසයිටිස් නැමැති රෝගය ඇතිවූ විට උණ්ඩුක පුච්ඡය කපා දැමීමටය.  

මේ සියලු දේ සඳහා ඔහුට රෝහලක් අවශ්‍ය විය.  මන්දයත්, රෝහලක් නැති දොස්තර " අනේ මහත්තයෝ ඒක හරියට නැවක් නැති කොලොම්බස් කෙනෙකුට සමාන බැවිනි" එපමණක් නොව ඔහුට අවශ්‍ය වුයේ ආවාට ගියාට නිකම් රෝහලක් නොවේ.  ඉතා හොඳ වර්ගයේ රෝහලකි.  මෙය ආක්ටික් ප්‍රදේශය වුනත් නැතත්, මිනිහෙකුට රෝගයක් සැදුනහොත් එයට නියම ලෙස ප්‍රතිකාර කළ යුතු බැවිනි.  පාරුවල සිට ගොඩබාන ලද පෙට්ටි ඔහු ඔහුගේම කරෙන් ගෙනගියේද මේ හේතුව නිසාය.  කිසිවෙක් ඔහුට ආධාර පිණිස ඉදිරිපත් වුවොත් ඔහු රෝහලට අවශ්‍ය උපකරණ සහිත පෙට්ටි කරින් ගෙනයන්නාට සැරවී, කෑගසනු ඇත.

"පරිස්සමින්,පරිස්සමින්! බිඳින්ට එපා!"

කිසියම් උපකරණ වලට අවශ්‍ය ලී ඔහුම යතුගා කපා පිළියෙල කැරැ ගත්තේය.  වඩු රාළලා අසලටවී ඔහු ඔවුන් දිරිගැන්වීය.  රෝහල් බිත්තිවලට සුදු තීන්ත ගෑවේද ඔහුය.  රෝහල් බිම ලිනෝලියම් කවරවලින් වසා පිළියෙල කලේද ඔහු විසිනි.  වැඩ බහුල විය.  මිනිසුන් අල්ප විය.  ගුවන් විදුලි මධ්‍යස්ථානයක් ගොඩනැගීම සඳහා එක් කොටසක පිපිරැවීම් ඇති කරන ලදී.   බිම අඟුරු පතලක් කණින ලදී.  එය ආක්ටික් ප්‍රදේශයට ඵෙතිහාසික වූ එක්දහස් නවසිය තිස්හතර විය.   ඩයබාස් කඳු වැටි මධ්‍යයේ සදාකාලික අයිස්වලින් පිරී ඇති මහා සාගරයේ හිම කතර බඳු වෙරළෙහි ගොඩනැගිලි, වරාය,වැඩ ශාලා සහ පතල් සෑදුවේ එම වසරේදීය.

රෝහලක් ද ඉදිකරනු ලැබීය.  එය ඇඳන් පහක් සහිත කුඩා රෝහලකි.   එසේවුවද එය සම්පූර්ණයෙන්ම සෑහිනි.  නියම රෝහල්වල තිබෙන හැම දෙයක්ම මේ රෝහලෙහිද ඇත.  සෙර්ගේයි මත්වේවිව් දොස්තර තැනගේ හිසකේ පැසුණේත්, ඔහුගේ හිසකේ වැටී තට්ටය පෑදුණේත් ඔහුගේ සිරුරට අයඩින් හා කාබොලික් සුවඳ කැවුණේත් මෙවැනි නියම රෝහල්වල ඔහු වැඩකළ බැවිනි.  රෝහල් බිත්ති දිලිසෙන්නට විය.  නිකල්වන් උපකරණ මත කණ්නාඩි අල්මාරියේ තිබෙන ලේබල සහිත වීදුරු උපකරණ හා භාජන මත වැටෙන හිරු රැස් නටන්නට විය.  පවිත්‍රය,නිහඬතාවය රජකළේය.  කාබලික් බෙහෙත්වල සුවඳ පැතිරිණි.  රෝගියෝ පැමිණියෝය.  වැඩියෙන්ම ආවේ කාන්තාවන්ය.  ඈත පිහිටි ධීවර ජනවසම් වලැ සිට, බල්ලන් විසින් ඇදගෙන යනු ලබන හිම යානා වලින් ගැබිණි මවුවරුන් මෙහි පැමිණියේ දරු ප්‍රසුතයට  නියමිත කාලයට වඩා මාසයකට හෝ දෙකකට කලිනි.    පුරුෂයින් මෙහි ආවේ හර්නියා අණ්ඩවාතයට, ඇපැන්ඩිසයිටිස් රෝගයට, ඉතා දැඩි හිමට අසුවී ඇඟිලි දරදඬු වූ විට, කැඩුම් බිඳුම් ඇතිවූ විට සහ දත්වලට ප්‍රතිකාර ගැනීම සඳහාය.  දොස්තර දත්වලට ප්‍රතිකාර කළා පමණක් නොව දත් පිරවීමද පවා කළේය.  තම මවුබිමේදී දත්වලට ප්‍රතිකාර නොකළ බොහෝ දෙනෙක් සෙර්ගේයි මත්වේයිව්ගෙන් ප්‍රතිකාර ලබාගත්හ.  එහෙත් ඔහු තම රෝගීන්ට නිතරම පාහේ මෙසේ පැවසීය. 

"අනේ බාතෙන්කා,මේ දිරාපත් වෙච්ච දත තමුසෙට මොකටද? අපි ඒකට වැඩක් දෙමු."

දත් ගළවා දැමීමට පෙර මිනිහෙකුට ඔහු ස්ප්‍රීතු ග්‍රෑම් තිහක් දුන්නේ රෝගියාගේ ධෛර්යය වැඩීමටය. එය සම්ප්‍රදායක් බවට පත්විය.  රෝගීන් පසුව තමා රවටන හැටි සෙර්ගේයි මත්වේයිව් දැනගත්තේය.  මත්පැන් ටික බොන ඔවුහු දත ගළවා දැමීමට ඉඩ නොදෙති.  " අනේ දොස්තර මහත්තයෝ දත කැක්කුම නතරවෙලා. අපි අනික් පාර එය ගළවා දමමු" යි ඔවුහු කියුවෝය.  එදා සිට ඔහු රෝගීන්ට ස්ප්‍රීතු දුන්නේ දත ගැලවීමෙන් ඉක්බිතිවය.  

 වෘත්තියෙන් ශල්‍ය වෛද්‍යවරයෙකුවූ ඔහු නිතර ශල්‍ය කර්මයට ප්‍රධාන තැනක් දුන්නේය.  කිසිවෙකු කපා දැමීමට අවස්ථාවක් ලැබුණොත් ඔහු ප්‍රබෝධයට පත්වන බව හිම වාඩියේ මිනිසුන් කියමින් සිනාසුනේ මේ නිසා විය යුතුය. 

" ඔන්න බාතෙන්කා අපි මෙතැන පොඩ්ඩක් කපල දාමු, ඔන්න ඔහොම! ඉතින්  කපල ඉවරයි.ලෙඩෙත් සනීපයි.

අභ්‍යන්තරික චිකිත්සක රෝග ඔහු බැලුවේ සැක සිතිනි.  

" ඔය චිකිත්සක වෙදකම,නොකැරෙන වෙදකමට කෝඳුරු තෙල් හොයනවා වගේ වැඩක්. බාතෙන්කා ඔය ලෙඩේ තේරුම කුමක්ද? තේරුමක් නැති ලෙඩ!" මෙසේ කියා ඔහු රෝගියා සනසාලයි.  "ඔය රෝගය සුවකිරීම එහෙම පිටින්ම ස්වභාව ධර්මයට බාර දෙන්න.  සොබාදහම අප ඔක්කොටොම වැඩිය බුද්ධිමත් ....ඉබේටම හොඳවේවි.  මෙහෙ දේශගුණය බොහොම අපුරුයි....බොහොම සනීපදායක දේශගුණයක් ඔව්!"

දහවල් ආහාරය ගන්නා විට, යම්කිසිවෙක් දිනපතාම පාහේ දොස්තර අමතා මහ හඬින් ප්‍රශ්න කිරීම සිරිතක් බවට පත්වී තිබිණි. 

" දොස්තර මහත්තයො, මට නිකම් හිසේ ඇම්මක් වගෙයි, මොකද කියන්නෙ ඒක ඉබේටම ඇරිලා යාවිද?"

"ඇරිලා යාවි,බාතෙන්කා,ඇරිලා යාවි" දොස්තර පිළිතුරු දුන්නේ දැඩි විශ්වාසයකිනි.

අපේ සාමාන්‍ය දොස්තරකු වන සෙර්ගේයි මත්වේයිව් එවැනි කෙනෙක් විය.  ඔහු ගැන බලා තේරුම් ගත නොහැකි යම් කිසිවක් තිබුණේ නම්,එය අන් කිසිවක් නොව ඔහු ආක්ටික් ප්‍රදේශයට ආවේ මන්ද? යන්නය.

ඇත්ත වශයෙන් නම්, ඔහු ආක්ටික් පෙදෙස දුටුවේ නැත. රෝහල, එකට වාඩිවී ආහාර ගැනීම, මෙහි නැවතී සිටින්නන්ගේ ගෙවල්වලට යෑම, රෝහල....දඩයම් සඳහා යාමට සුදානම් වුවද දඩයමට නොගියේය. ධීවරයින්ගේ ජනවසම් වලට යාමට ආශා කලද, රෝහලේ තමා වෙනුවට කිසිවකු නැවත්වීමට නොහැකිවීම නිසා එයද ඉටු නොවීය.  දරු ප්‍රසුත වලදී සෙර්ගේයි මත්වේයිව්ට වෙදකම් කිරීමට සිදුවූ බැවින් (ආක්ටික් ප්‍රදේශයේ බොහෝ ස්ත්‍රීහු දරුවන් ප්‍රසුත කළහ) ධීවර ජනවසම් වලට ගියේ ඇපොතිකරි තැනය.  එක් වරක් ශරත් සමයේදී දොස්තර තැන තරුණ ධීවරයින් සමග එකතුව බෙලුහා නැමැති මුහුදු සත්ව වර්ගය ඇල්ලීමට ගියේය.  ඔහු එහිදී සියලු ධීවරයන්ට බාධා කළා පමණක් නොව, තව පොඩ්ඩෙන් මාළු දැල පවා මුහුදට අතහරිනු ඇත.  තෙත බරියන් වුවද, ඉමහත් සතුටකින් ඔහු වෙරළට ආවේය.  අනතුරුව ඔහු සියලු දුපත්වාසීන් පිරිවරා ගෙන බෙලුහාව දොස්තර පිහියෙන් කපන්නට වුයේය.( බෙලුහාට ඇපැන්ඩිසයිටිස් තියෙනවාද කියා බලනවා යැයි තරුණයෝ සිනාසුනහ) සුපුරුදු අතින් ඔහු සතාගේ පපුව හා බඩ පලා අභ්‍යන්තරික ඉන්ද්‍රියයන් ගෙනැ පෙන්වමින් මෙසේ පැවසීය.  මේවා හැම දෙයක්ම මිනිහාගේ අභ්‍යන්තරික ඉන්ද්‍රියයන් වගේමයි."

එක් දවසක හවස් කාලයේදී, කෝපි පානයෙන් ඉක්බිතිව, භෝජනාගාරයේ උණුසුමක් සහ පහසුවක් පවතින විටෙක, චුම්බක විද්‍යා ශිල්පී මදෝරව් දොස්තර ලඟට වී මෙසේ ඇසීය.

" සෙර්ගේයි මත්වේයිව්,ඔබ අමනාප වෙන්න එපා. ඔබ ආක්ටික් වලට ආවෙ මොකටද? 

සෙර්ගේයි මත්වේයිව් තරමක ලැජ්ජාවකට පත්වී දෑත් වැනීය. 

" බාතෙන්කා,ඔබට ඒ ගැන කියන්නේ කොහොමද. හැම තැනම කියන්ට පටන් ගත්තා,ආක්ටික්,ආක්ටික් කියලා... ඉතින් මාත් කල්පනා කළා මෙහි එන්ට ඕනෑ කියලා.  මම මහලු නැහැ. ඔබ සිතන්නේ කොහොමද? දොස්තර තැන තරුණයෙකු සේ උඩුරැවුල කරකැවිය." ඔන්න ඊට පස්සේ,උතුරුකරේ ඉඳල දොස්තර කෙනෙක් අපේ රෝහලට ආවා.  බොහොම ප්‍රබෝධමත් වෙලා. ඔහු කියනවා ක්ෂේත්‍රය බොහොම ලොකුයි,බොහොම වැදගත් අවස්ථාවන්...ඉතින් මාත් එහි ගියාම මොකද වෙන්නේ? මම යුද්ධ හමුදාවට බැඳිලා යුද පෙරමුණටත් ගියා.  ඔව් හැම දෙයක්ම සිදුවුනා...ඉතින් ඊට පස්සෙ..." දොස්තර තම අවංක සුනිල්වන් නුවන්, තරුණයා දෙස එල්ල කොටැ මෙසේද පැවසීය. " ඉතින් මෙහි පඩි ගෙවීමත් ඉතාම හොඳයි නොවැ.  මම මෙහි අවුරුදු දෙකක් වැඩ කරනවා.  එතකොට බාතෙන්කා, එය සෑහෙන ප්‍රාග්ධනයක්.  මොස්කව් නගරය අසලින් පුංචි ගෙයක් සල්ලිවලට ගැනීමටයි මගේ කල්පනාව.  දන්නවද, පොඩි ගෙවත්තක්... එල්ලෙන ලණු ඇඳක්...මල්පාත්ති, නස්තුර්සිය මල්වලට මම බොහොම කැමතියි.  ජනෙල් පඩිය උඩ වයලට් මල් පාත්තියක් තියෙනව නම් හරි අගෙයි. "

එම සාකච්ඡාවෙන් ඉක්බිතිව දොස්තර තැන වඩාත් පාළු ගතියක් ඇති කැරවෙන අවිශිෂ්ට මිනිසෙකු ලෙස පෙනිණි. 

එහෙත් ඔහු සාමාන්‍ය සහ අවිශිෂ්ට කෙනෙකු වුවද, ඔහුගේ සැටි එසේ විය. ඔහුගේ අත් රත් පැහැතිය,විශාලය,දොස්තර ලෝගුවට යටින් ඇති බඩගෙඩිය මඳක් නැඹුලුය.  ඔහු වෙතින් කාර්බොලික් සහ අයඩින් සුවඳ වහනය විය.  කැකිරි දුපතෙහි ප්‍රසව වේදනාවෙන් පසුවන ස්ත්‍රියට ආධාර කළ හැකි පුද්ගලයා ඔහු පමණක් වුයේ, ඔහුට එය කෙසේ කළ හැකිද යන්න අරබයා වූ අපැහැදිලි තාවයද පවා නොතකමිනි.

ධ්‍රැව සාගර ජනවසමේ පක්ෂ සංවිධායක, වාස්යා මාමා දොස්තර හමුවීමට රෝහලට ඇවිත්, ඔහුගේ කාර්යාල කාමරයට වැදුණේය. 

වෙහෙසට පත් දෙනෙතින් දොස්තර දෙස බලා ඔහු මෙසේ පැවසීය. " උදව් වෙන්ට ඕනෑ" 

එහෙම කොහොමද බාතෙන්කා!" සෙර්ගේයි මත්වේයිව් දොස්තර තැන මවිතය ප්‍රකාශ කළේය.  " ඔබ කියන්නේ උදවු කරන්ට ඕනයි කියලද? එහෙමනම් ඔහේගෙ රෝගියාව මෙහාට ගේන්න.  කරුණාකරලා ගේන්න, සමාවන්න, අවකාශයේ පවතින දරු ප්‍රසුතයකට ආධාර දීමට මට පුළුවන්කමක් නෑ නොවැ.

" ඒ උනත් දොස්තර, ඔබ උදව් කළ යුතුයි."

" මේක මහා පුදුමයක්,ඇත්තටම!" දොස්තර තැන දසන් පෙන්වා සිනාසී දෑත් විදහා පෑවේය.  "ස්ත්‍රියගේ ඇඳ ලඟට මගේ අත යැවිය හැකි,කිලෝමීටර දහසක් දිගැති යාන්ත්‍රික අතක් දෙන්න.  බාතෙන්කා,මට දෙන්නකො දුර දක්න ඇස් දෙකක්. ආ...ආ... කිලෝමීටර් දාහක් දුර බලන්න පුළුවන් ඇස් දෙකක් "

" දොස්තර මහතාණෙනි, අපි ඔබට එවැනි ඇස් දෙකක් සහ අත් දෙකක් ලබා දෙන්නම්."

" මට ඔබව තේරුම් ගන්න බෑ බාතෙන්කා, මොන අත්ද? මොන ඇස්ද? 

" රේඩියෝව, අම්මාගේ සහ ඇගේ කුසෙහි ඉන්න බිළිඳාගේ තත්ත්වය ගැන ඔබට රේඩියෝව මගින් වාර්තා කරාවි.  ඔබ දිය යුතු වෛද්‍යාධාරය ගැන කියන්න.

අන්දමන්ද වූ දොස්තර තැන බොහෝ වෙලාවක් නිහඬව සිට පක්ෂ සංවිධායකයා දෙස බැලීය.

" ඔය යෝජනාව...ඇත්තටම බැරෑරුම් එකක්ද? දොස්තර තම නිහඬතාවය බින්දේය.

"සම්පූර්ණයෙන්ම බැරෑරුම්, වෙනත් ක්‍රමයක් නැහැ."

සෙර්ගේයි මත්වේයිව් දොස්තර තැන නැගිට දොස්තර ලෝගුව ඇඟ ලා ගෙනැ තීරණාත්මක ලෙස දොර දෙසට පා තැබීය.

" අපි ලෙඩා ලඟට යමු" ඔහු මෙසේ පැවසුවද අනතුරුව නැවතුණේය.   " මොකටද මේ ලෝගුව? කොහොම වුනත් මේ ලෝකේ මේවා මහා පුදුම දේවල්.ඇහැට නොපෙනෙන ගෑනු එක්කෙනෙකුගේ දරු ප්‍රසුතයට වෙදකම් කිරීම.  මගේ සගයින් දැන ගත්තම කොහොම මවිත වේවිද? කොහොම වුනත් අපි යමු.

කැකිරි දුපත සමග ගුවන් විදුලි සංඥා පණිවුඩ සබඳකම් පටන් ගැනිණි.  ගුවන් විදුලි සංඥා යවන්නා ධ්‍රැව ප්‍රදේශයේ අනිකුත් සියලු ස්ථාන වලට මෙවන් දැන්වීමක් නිකුත් කළේය. " කැකිරි දුපතේ දරු ප්‍රසුතය අවසන් වන තුරු ධ්‍රැව ප්‍රදේශයේ අනිකුත් සියලු ස්ථාන සමග පණිවුඩ හුවමාරු කැරැ ගැනීම තාවකාලිකව නවත්වනු ඇත."

හැම දෙයක්ම අප්‍රාණික වූ කලෙක මෙනි.  ගුවන් විදුලි සංඥා යන්ත්‍රද නිහඬ විය.  මුළු මහත් ආක්ටික් ප්‍රදේශයම ඉහළට අදින ලද හුස්ම පහළට පවා නොදමමින් ඈත කැකිරි දුපතේ දරු ප්‍රසුතය විමසන්නට විය.  සෙර්ගේයි මත්වේයිව් ගුවන් විදුලි උපකරණය වෙත පැමිණ " හොඳයි ඉතින්" කියමින් බඳ පටියෙහි දෑත් තබාගෙන පටන්ගත් නමුදු,  අන්දමන්ද විය. ඔහුට සුපුරුදු පරිදි තව පොඩ්ඩෙන් ඔහු මෙසේ අසනු ඇත.  "ඉතින් බඩදරු අම්මේ දුක් සැප කොහොමද?"  එහෙත් ඔහු ඉදිරියේ කිසිදු රෝගියෙකු නොමැති බව ඔහුට මතක් විය.   හිස්බවකි.  ගුවන් විදුලි සංඥා පණිවුඩ යවන යන්ත්‍රය පමණකි.    එක්තරා විදියකින් එය අවකාශයෙකි.

දොස්තර මුහුණපා සිටියේ ඔහුට පුරුදු තත්ත්වයට හා පරිසරයට නොවේ.   අවශ්‍ය සන්සුන්තාවය ඇතිකරන වෘත්තීය වාතාවරණයක් එතැන නොවීය.  ප්‍රසව වේදනාවෙන් සිටින ස්ත්‍රිය ඔහු දැකිය යුතුය.   ඇගේ කෙඳිරි ගෑම්,කන්නලව් කිරීම්, ඔහු ඇසිය යුතුය.   ඇගේ ප්‍රසව වේදනාවට සුපුරුදු අනුකම්පාව ඔහු වින්දනය කල යුතුය.  බේසමෙහි බහාලු රුධිරය දැකිය යුතුය.  ගර්භාෂය තුල සිටින බිළිඳාගේ සිඟිති, ලිස්සන සුළු දේහය තම අත්වලින් ඇල්ලිය යුතුය.

දැන් ඒවා කිසිවක් නැත.   වෙඩිහඬ ඇසෙනවිට සන්සුන්වැ සිටින, එනමුදු වටලෑමකදී ඇතිවන කුරිරු, මුසල නිහඬතාවය නිසා බියවන මහලු සෙබළෙකු ලෙසද, රෝදවල හඬ නිසා සාමකාමී ලෙස නිදාවැටෙන, එනමුදු නිහඬතාවය නිසා අවදිවන පිටිමෝල් කරුවෙකු ලෙසද ඔහුට දැනිණි.

මෙතැන විදුලි පණිවුඩ යන්ත්‍රය ඉදිරියෙහි දොස්තරට දැනුණේ තමා මුහුදෙන් ගොඩගත් මාළුවකු ලෙසිනි.   ගුවන් විදුලි යන්ත්‍රයේ විදුලි බුබුළු බැබලිණි.   යන්ත්‍රයේ ශබ්ද විකාශන උපකරණයෙන් චිරි-චිරි ශබ්දයක් ඇසිණි.   යළි නිහඬතාවයකි.   ඔහු ඉදිරියේ ප්‍රසව වේදනාවෙන් පෙළෙන මාතාව නොසිටියාය.   ඇගේ සුසුම් ලෑම් හෝ වේදනාව හෝ ඔහුට නෑසිණි.

වේදනාවක් නැතිද? එහෙත් ඈ වේදනා වීඳී.   එහෙ අන්න අර අවකාශයේ.... බොහොම වේදනා වීඳී .ආධාර බලාපොරොත්තුවෙන් ඕ පසුවන්නීය.  අවට හැම කෙනෙක්ම බලාපොරොත්තුවෙන් සිටිති.   ඉතින් සෙර්ගේයි මත්වේවිව් දොස්තර තැන කුමක් කරතිද?

ඔහු සංඥා පණිවිඩ ශිල්පියා වෙත නැඹුරුවී මෙසේ පැවසීය.

"ආ ...බාතෙන්කා...එහෙ ඉන්න දොස්තරගෙන් අහන්න ගර්භාෂය තුල බිළිඳාගේ තත්ත්වය කොහොමද කියලා?"

ඔහු දුන් පණිවිඩය, සංඥා අක්ෂර භාෂාවට පරිවර්තනය වී, තිත් සහ කෙටි ඉරි වලට මාරු වන අයුරු ඔහු බලා සිටියේ මවිතයෙනි.   විනාඩි කීපයක් ගතවත්ම පිළිතුරු ලැබිණි.

සෙර්ගේයි මත්වේයිව් එය කියවා දෙතොල් හකුළුවා ගත්තේය.  මේ අයුරින් අදිසි රෝගියෙකුට වෛද්‍ය උපදෙස් දීමේ අසාමාන්‍ය කාර්යය ඇරඹිණි.

" ගර්භාෂය තුළ බිලිඳා හරහට හිටලාය" දොස්තර හඬනගා සිතන්නට විය.  

"ඔවු...ඔවු... විරල තත්ත්වයක්.  අහන්න, ගර්භාෂය තුල සිටින බිලිඳා නිසි ලෙස හරවා ගන්නා බ්‍රැක්ස්ටන්- හික්ස්ටන් ක්‍රමය ගැන මගේ සගයා දන්නවාද, නැතිනම් අහලාවත් තියෙනවද කියල" ඔහු සංඥා පණිවිඩ යවන්නාට පැවසීය.

" අනේ ඒ ක්‍රමය ඔහු දන්නේ කොහොමද? තරුණ දොස්තර. ඒ විතරක්ද, මිනිහා චිකිත්සක වෛද්‍ය වරයෙක් නොවැ" ඔහු තමාටම කියාගත්තේය.

චිකිත්සක වෛද්‍යවරයෙක්! සියලු ශල්‍ය දොස්තරුන් මෙන්ම ඔහුද කැකිරි දුපතේ ප්‍රසව වේදනාවෙන් පෙළෙන මවු අසල සිටින තරුණ දොස්තර වරයා ගැන සැක ඇති කැරැ ගත්තේය.

සෙර්ගේයි මත්වේයිව් බලාපොරොත්තු වූ පිළිතුරම ලැබිණි.  "අහල තියෙනවා. නමුත් ලජ්ජාවෙන් තොරව සියලු උපදෙස් දී මට මග පෙන්වන්න.''

"ඉස්සෙල්ලාම අත් දෙක ස්ප්‍රීතු සහ අයඩින් වලින් සෝදා ගන්න. සියලුම ඇඟිලිවල හොඳහැටි අයඩින් ගාන්න.  විනාඩි දහයක් විතර හොඳට අත් සෝදා ගත යුතුයි, බාතෙන්කා." ඔහු සංඥා පණිවිඩ කරුවාට කියුවේය.

පණිවිඩ කරුවාද ඔහු කී හැම වචනයක්මත් 'බාතෙන්කා' නැමැති වචනයත් ඒ සැටියෙන්ම සංඥා ක්‍රමය මගින් යැවීය.  කවුද දන්නේ, දොස්තරගේ කටින් පිටවූ 'බාතෙන්කා' නැමැති වචනය තුළ වෛද්‍යමය ගුප්තාර්ථයක් ගැබ්වී තිබිය හැකිය.

කැකිරි දුපතේ තරුණ දොස්තර ඒ උපදෙස් අනුව දෑත් සෝදාගත් බව වාර්තා කළේය.

"යසයි!" තෘප්තියකින් හිස වැනු සෙර්ගේයි මත්වේයිව් මෙසේ පැවසීය.  " දැන් බඩදරු අම්මා විෂබීජ වලින් ආරක්ෂා කිරීමේ වැඩ ගැන." ඔහු කළයුතු කටයුතු ගැන සවිස්තරාත්මකව ලියා එය සංඥා පණිවිඩ ශිල්පියාට භාර දුන්නේය.  මීට විනාඩියකට පෙර ඔහුගේ මොළයෙහි තිබුණු එම අදහස් දැන් හාස්කමකින් කිලෝමීටර දහසක් දුර සිටින කෙනෙකුට දෙන හැටි ඔහු බලාසිටියේ කුතුහලය මුසු මවිතයකිනි.  ප්‍රථම වරට හේ විදුලි පණිවිඩ ශිල්පියා දෙස ගෞරවයකින් බැලීය.

මොහොතේ වැදගත්කම අවබෝධ කැරැ ගත් ශිල්පියා කොතෙක් නොසන්සුන් වුයේද යත්, ඔහුගේ මුහුණ රත් පැහැ ගති.  ඔහු හැම අකුරක්ම සංඥා පණිවිඩ ක්‍රමයට පරිවර්තනය කලේ යන්තමින් හෝ වරදිතියි යන බියෙනි.   කැකිරි දුපතෙන් ලැබෙන පණිවිඩය ඔහු ලියාගත්තේ සාමාන්‍යයෙන් හැමදාම විදුලි සංඥා පණිවුඩ භාරගන්නන් දක්වන පුරසාරම් බවෙන් තොරවය.   ඔහු දොස්තරට මෙසේ කීවේය.

"හෙමින් කියන්න. එක අකුරක් වෙනස් කළොත් දරුවාටයි අම්මාටයි හානි වීමට ඉඩ තියෙනව."

"හොඳා" මෙසේ කී දොස්තර උපදෙස් දුන්නේය.   දැන් ඉතින් ගර්භාෂය තුළ පරීක්ෂණය පටන් ගන්න.  වම් අත ඇතුළට යවන්න..."

තීරණාත්මක මොහොත එළැඹ ඇත.

"ගර්භාෂයේ ග්‍රීවය විවෘත වෙලා නැතිනම්?" දොස්තර කල්පනා කළේ කැළඹීමෙකිනි.   "අනේ මා එහි නැත්තේ මන්ද?  මට එය...එය මට නොපෙනෙන පවා දෙයකට මට වගකිව නොහැකිය."

පිළිතුර බලාපොරොත්තුවෙන් සහ නොපුරුදු ලෙස කැළඹීමට පත්වුයෙන් සන්සුන්තාවය ලබා ගැනීම සඳහා ඔහු කවුළුව වෙත ගොස් පිටත පිහිටි වීදිය දෙස බැලීය.  වීදියක්ද? මෙතැන වීදියක් තිබුනේද? කවුළුව යට විශාල හිම කණ්ඩියකි.  ඈත විශාල ගබඩාවකි,වරායකි. ඊටත් එහා ඈත හිම ගොඩැලිය. හිම පමණකි.

ගබඩාවේ වහලත්, වරායේ ගොඩනැගිලි වල වහලත් හිමෙන් වැසිලාය.  තුන්ද්‍රා මහා කතර හිමෙන් පිරී ඇත.  හිම යන්තමින් කොළ පැහැයක් ගෙන ඇත. හඳ එළිය නිසා වෙන්ට ඕන.

" ආහ්, නුඹ ඇවිත් තියෙන දුරෙක මහත, සෙර්ගේයි මත්වේයිව්!" ඔහු තමාටම කියාගත් අතර මෙතරම් දුර පැමිණීම නිසා මවිතයට පවා පත්විය.  එම අදහස ඔහුට ප්‍රථම වරට පැමිණියාක් මෙනි.  හරියට ඔහු මෙහි දෙවැනි වසර ගත නොකරන්නාක් මෙනි. ඔහු මෙහි ප්‍රථම වරට පැමිණියාක් මෙනි.

"සෙර්ගේයි මත්වේයිව්!" කිසිවෙක් ඔහු පහත් හඬින් ඇමතුහ.

හේ හැරී බැලීය.  ඔහු ඉදිරියේ ස්ත්‍රීන් දෙදෙනෙකි. එකියක් ගුවන් විදුලි පණිවුඩ සංඥා ශිල්පියාගේ බිරිඳය.  අනික් ස්ත්‍රිය භූ විද්‍යා ශිල්පියාගේ බිරිඳය.

"හිතවත් සෙර්ගේයි මත්වේයිව්, ඉතින් කොහොමද?" වඩාත් ධෛර්යවත් සංඥා ශිල්පියාගේ බිරිඳ ඇසුවාය.

" ඉතින් කොහොමද තමයි" දොස්තර තැන කෝපවිය.  "මරියා ඉල්යිනිෂ්නා, ඔයාගෙ ගෙදර එක්කෙනාගෙන් අහන්ට. එයා තමයි රේඩියෝ සිග්නල් ජප කරන්නෙ. එයා මට වැඩිය හොඳට දන්නවා.  මට පෙනෙන්නේ නැහැ නොවැ. කිසිම දෙයක් පෙනෙන්නේ නැහැ.හිම මිසක්"

ඊළඟට ලජ්ජාවෙන් කතාකළේ භූ විද්‍යා ශිල්පියාගේ බිරිඳය. " අපි දැනගන්ට කැමතියි... ඔන්න මටත් හිටියා මිතුරියක්. එයාගෙත් දරුවා ඔහොම ඉඳලා, පස්සෙ එයා දරුවාව වැදුවා. මම ඒ ගැන සියලු විස්තර දන්නවා.  ඔබට එයින් ප්‍රයෝජනයක් විය හැකියි නේද? මම විස්තර කරන්නම්."

"අනේ, හිතවත් නෝනා!" දොස්තර මුහුණ ඇඹුල් කැරැ ගත්තේය.  "ඔයාට ඇති උවමනාව? දැන් වදන්නේ ඔයාගේ මිතුරිය නොවෙයි.  ඉතින් ඔයගොල්ලන්ට ඇති රුදාව කුමක්ද?"

"මොකක්ද?  ඒ කතාව අපේ සිත් පවා අමනාප කරනවා සෙර්ගේයි මත්වේයිව්"

එහෙත් ඒ වෙලාවේ ගුවන් විදුලි සංඥා ශිල්පියා කැකිරි දුපතේ සිට එවූ පිළිතුරු ඉදිරිපත් කළේය.   එය යහපත්, නැතිනම් අයහපත් පිළිතුරුද යන්න ඔහු නොදත්තේය.  ඔහු වෛද්‍ය භාෂා ශබ්ද මාලාව නොදත්තෙකි.   එහෙත් ඔහු කැළඹීමට පත්වුණේ ලැබුණු පිළිතුරු අසතුටුදායක බව සිතමිනි.

" අහා!" දොස්තර තැන පිළිතුර කියවා මඳ සිනා පෑවේය.  "ග්‍රීවය ඇඟිලි දෙක හමාරක් විවෘත වෙලා. ඉතින් එහෙනම් මගෙ හොඳ බඩදරු අම්මේ, බ්‍රැක්ස්ටන්- හික්ස්ටන්ගේ ක්‍රමය අනුව අපි ගර්භාෂය තුළ සිටින බිලිඳාව පෙරළා ගනිමු."

දොස්තර වහාම යන්ත්‍රය ලඟට ආවේය. ඔහුට පුටුවක් දෙන ලදී.   අවසාන තීරණාත්මක මොහොත පැමිණි බව හැම දෙනාටම අවබෝධ විය.  සංඥා ශිල්පියා සුදුමැලි විය.  පක්ෂ සංවිධායකයා බැරෑඬි හඬින් අණ කළේය.   "නිහඬ වෙයව්!" ඔහු එසේ නොකීවද, නිහඬතාවය පැවතිණි.  මිනිසුන් මහ ගොඩක් රැස්වූ එම කාමරයෙහි රජකළේ මවිතය දනවන නිහඬතාවයකි.  හැම කෙනෙක්ම නිහඬවූහ.  ඔවුන් දොස්තර දෙස බැලුවේ බලාපොරොත්තුව,අවදානම සහ නොසන්සුන්තාවයකිනි.

ඔහුට මෙවැනි අදහසක් පහළ විය.  "මට මෙතරම් නිර්භයත්වයක් කොයින්ද? එමෙන්ම මෙවැනි බලයක්, දැන් මා මෙහිදී කියන දේ ඔහු අනික් කෙළවරේ සිට ඉටුකරයි.  සමහර විට, හැම දෙයක්ම ඉතා යහපත් ලෙස සම්පූර්ණ වේවි.  ඉතින් ඒ මම... මම... "

හේ මෙසේ පැවසීය.

"දකුණු අතේ ඇඟිලි දෙකක් යවා ගර්භාෂය තුළ සිටින බිළිඳාගේ පයක් අල්ලා ගැනීමට උත්සාහ කරන්න."

ඔහුගේ නියමය සංඥා බසට පෙරළී තිත,කෙටි ඉර, තිත ආදිය බවට පත්විය.  දැන් ඉතින් දොස්තරගේ සිතට වෙන අදහස් පහළ නොවීය.  ඔහුගේ මනැස ඉදිරියෙහි දරුවෙකු ප්‍රසුත කරන මාතාවකි.   ඔහු ඔහුගේම ඇඟිලි දෙකක් ඇගේ ගර්භාෂ මුඛයට යැවූ බව ඔහුට දැනෙයි.  ඇගේ සුසුම් ලෑම් ඔහුට ඇසෙයි.  මොළකැටි බිලිඳාගේ ඉතා සිනිඳු පය ඔහුට දැනෙයි.  එතරම් අසරණ සිඟිති...

" වරද්දන්ට එපා!" ඔහු කෑගැසීය.(සංඥා ශිල්පියා එලෙසින්ම එය යැවීය) 

 " පය වෙනුවට වරදවා අත අල්ලා නොගන්න! යටිපතුල හොයා ගන්න.  සිඟිති යටිපතුල,බාතෙන්කා.  හොඳ හැටි දැනගන්න.  නැතිනම් අතින් අල්ලා අදින්න ඉඩ තියෙනවා... එහෙමත් වෙනවා..."

කැකිරි දුපතේ සංඥා ශිල්පියා ලඟද එවැනිම ගොඩක් සෙනග පිරී සිටිති.  ඔවුන් කැළඹිලාය.  ප්‍රසව වේදනාවෙන් පසුවන ස්ත්‍රියගේ සැමියා ඩහදිය පෙරාගෙන සංඥා යන්ත්‍රයේ සිට ඇගේ ඇඳ වෙතටත්,යළි යන්ත්‍රය වෙතටත් දුවයි.   ලැබෙන ගුවන් විදුලි පණිවුඩය තරුණ දොස්තරට භාර දෙන ඔහු,දොස්තරගේ පණිවිඩය ගෙනැවිත් සංඥාකරුට භාර දෙයි.  ඔහු දොස්තරගේ පණිවිඩය කුසු කුසු ගාමින් කට පාඩම් කළේ වරදිතියි හෝ අමතක වෙතියි යන බියෙනි.

තරුණ දොස්තර කැළඹී සිටියද, සෙර්ගේයි මත්වේයිව්ගේ උපදෙස් හා ආධාර ඔහුට විශාල දිරියක් විය.  ප්‍රසව වේදනාවෙන් පසුවන මාතාවගේ කඳුළු පිරුණු දෙනෙත් තමා වෙත එල්ලවී ඇති සැටි ඔහුට පෙනෙයි.

"උහුලා ගෙන ඉන්ට, සෙර්ගේයි මත්වේයිව් සමග එකතුවී ඔබට උදව් කරන්නම් යැ" යි ඔහු මුමුනන්ට විය.  " ඔන්න ඉතින්...පතුළ අල්ලා ගත්තා. හරිම සිනිඳුයි..."

"පය අල්ලා ගතිමි" යන පණිවිඩය සෙර්ගේයි මත්වෙයිව්ට ලැබිණි.

" අහා.එයා පය අල්ලාගෙන, දක්ෂ තරුණයා."

කාමරයෙහි රැස්ව සිටියහු ප්‍රීතිමත් පහත් හඬින් මුමුණන්නට වුහ.  " පය අල්ලාගෙන,පය අල්ලාගෙන"හැම දෙනෙක්ම පෙරට ගියහ. මඳ සිනා පෑවෝය.  එහෙත් සෙර්ගේයි මත්වේයිව් යළිත් බැරෑරුම් විලාසයක් ආරූඪ කැරැ ගත්තෙන් සියලු දෙන නිහඬ වුහ.

" දැන් ඉතින් බිලිඳා හැරවීම පටන් ගන්න. පිටත තියෙන අතින්..."

යළිත් ඔහු රෝගියාගෙන් වෙන් කැරෙන අවකාශය ඔහුට අමතක විය.  සැබැවින්ම ඔහු දරුවා ප්‍රසුත කරන මවගේ ඇඳ අසල සිටගෙනැ,තම දෙවැනියාට ඉඳහිට උපදෙස් දෙන විටෙක මෙනි.  "දක්ෂයා" ඔහු තම සහකරුවා ගැන සිතීය.   " චිකිත්සකයෙකු වුවත් අපරාදෙ කියන්ට බැහැ, මිනිහා දක්ෂයා." සෙර්ගේයි මත්වේයිව් තුළ ආත්ම ශක්තිය වැඩි වුයේ,හැම දෙයක්ම යහපත් ලෙස අවසන් වෙතියි යන හැඟීම විසිනි.  පෙර සිටම ඔහු හැම දෙයක්ම ඉතා යසට සිදුවෙතියි යන හැඟීමෙන් සිටි බවක් ඔහුට දැනිණි.  ඔහු ලෙඩුනට ප්‍රතිකාර කරන විට ඔහු තුළ ඇතිවන ශාන්ත බව යළිත් ඇතිවිය.  යළිත් ඔහු සුපුරුදු පරිසරයට පිවිස ඇත.

ගෙවීගිය විනාඩි කීපය සදාකාලිකත්වයට සමාන විය.  සෙර්ගේයි මත්වේයිව් පැයක් තිස්සේම සංඥා යන්ත්‍රය අසලය.

"මම හැම දෙයක්ම කල්වේලා තබා දුටුවෙම්ද? මුහුණ පෑ යුතු බලාපොරොත්තු රහිත දේ මොනවාද? චිකිත්සක තරුණයාට හැම දෙයක්ම කරන්ට පුලුවන්ද? අනේ, මා එහි නැත්තේ මන්ද! හැම දෙයක්ම මා අසා දැනගත්තාද?"

ඔහු සංඥා යන්ත්‍රය දෙස බැලුවේ ඔහුගේ ප්‍රශ්න වලට එයින් පිළිතුරු ලබාගත හැකි විටෙක මෙනි.   තිත, කෙටි ඉර, තිත, කෙටි ඉර සංඥා ඔහුට ඇසේ.   එය ඔහුට නොතේරෙන අපභ්‍රංශයකි.  ඔහු සංඥා ශිල්පියා ලියන හැටි ඔහුගේ උරහිසට උඩින් බැලීය.

"හැ-ර-වී-ම හො-ඳී-න් ක-ළා-" සංඥා ශිල්පියාගේ කුරුමිණි අකුරු හේ කියැවීය.

"හොඳින් කළා!" සංඥා ශිල්පියා උහුලා ගත නොහී සතුටකින් කෑගැසීය.

"හොඳින් කළා, හොඳින් කළා" කාමරය තුළ රැස්ව සිටියහු අනුකරණය කළහ. " දොස්තර සෙර්ගේයි මත්වේයිව්, හොඳ මනුස්සයා!"

"බිලිඳාගේ හෘද ස්පන්දනය ගැන සෙවිල්ලෙන් ඉන්න!'' ඔහු කෑ ගැසුවේ කෝපයෙනි.

ලැබුණු විදුලි පණිවුඩය නිසා ඔහු වෛද්‍ය විද්‍යාලයේ ප්‍රථම වර්ෂයේ ශිෂ්‍යයෙකු සේ, ප්‍රථම ශල්‍ය කර්මයට උදව් කළ කෝඩුකාර දොස්තරකු සේ සතුටට පත්වීම ගැන ඔහු තමා කෙරෙහිම කෝපවූ සැටිය ඒ.

"ලජ්ජයි,ලජ්ජයි! දොස්තර කෙනෙක්ලු,කැළලකි!" ඔහු සිතීය.

"බිලිඳාගේ හෘද ස්පන්දනය සොයා බලන්න!" ඔහු සංඥා ශිල්පියා දෙස බලා කෑ ගැසීය. ඔහු තිගැස්සී දොස්තර කී දේ සංඥා ක්‍රමයට නැංවීය.

"තවම ඉපදිලා නැහැ.ඔවු. කල් වැඩියි, බාතෙන්කා.කල් වැඩියි." සෙර්ගේයි මත්වේයිච් ඉතා ස්ථිර ලෙස රැස්ව සිටි පිරිසට පැවසීය.  යළිත් කාමරයෙහි නිහඬතාවය රජ කළේය.  "කල් වැඩියි" ඔහු යළිත් මුමුණා සංඥා පණිවුඩ යන්ත්‍රය දෙසට නෙත් යොමු කළේය.

හිටි හැටියේම ඔහුට ඇතිවූ ඉතා ප්‍රබල, වේදනාවක් දැනවීමෙහි තරම් සමත්, ඉතා දැඩි අභිලාෂය වුයේ දරුවා පණපිටින් උපත ලැබිය යුතුය යන්නය.  පණ පිටින්,පණ පිටින්, පිරිමි දරුවෙකු විය යුතුය! දුණු මෙන් පොකුරු කෙස් ඇති කොල්ලකු විය යුතුය!... ඔහු ඒ සිඟිත්තා ගැන සිහින මැවුයේ ඔහු බිලිඳාගේ පියා මෙනි...මාතාව මාර මුඛයෙන් බේරා ගෙනය. එහෙත් බිලිඳා, බිලිඳා...

" බිලිඳාගේ හෘද ස්පන්දනය ගැන පිරික්සා බලන්න.  හෘද ස්පන්දනය ගැන ඉතා සැලකිල්ලෙන් බලන්න!"

"හෘද ස්පන්දනය හොඳින් පැහැදිලිව ඇසෙයි." විදුලි සංඥා ශිල්පියාගේ වාර්තාව ඔහුට ඇසිණි.

නැත,නැත, එය ගුවන් විදුලි ශිල්පියාගේ වචන නොවේ.  මාතාවගේ ගර්භාෂයේ තවමත් සිටින බිළිඳාගේ හෘද ස්පන්දනයයි,ඔහුට එලෙස ඇසුණේ.  තවමත් මෙලොව එළිය නුදුටු බිළිඳාගේ හෘද ස්පන්දනයයි  ඔහුගේ කන්හි වැකුණේ.  දැන් දැන් ඔහු මෙලොවට බිහිවී තම අයිතිය තහවුරු කරමින් ප්‍රීතිමත් ලෙස කෑ ගසනු ඇත.  ඔහුගේ හදවත කෙබඳු එකක් වනු ඇතිද!  මිනිසෙකු තමාගේ උපතින්ම ඔහුගේ හදවත, මවු බිමට අයත්වේ.   එය මේ විදුලි පණිවිඩ සංඥා ශිල්පීන්ට, දුම් කෝවයක් උරමින් සිටින මේ පක්ෂ සංවිධායකයාට, අර තරුණ චිකිත්සක දොස්තරට(ඔහු නම් සැබෑ දක්ෂයෙකි) තවත්, තවත් ඔහුට,එනම් සෙර්ගේයි මත්වෙයිච්ට අයත්ය.  ඔහු දසන් පෙන්වා සිනාසුණේය.  මින්පෙර කිසිකලෙක සිනා නොවූ පරිදි සිනාසුණේය.  උත්සව ප්‍රීතියෙක්, ප්‍රෞඨත්වයෙක්, තෘප්තියෙක් එහි නොවීය.  ඔහුට වටහාගත නොහැකි යමක් එහි විය.  

ප්‍රසව වේදනාව ආරම්භ විය. කැකිරි දුපතේ සිට විදුලි සංඥා පණිවිඩ එක පිට එක ගලා එන්නට පටන් ගති.  මාතාවගේ තත්ත්වය, ගර්භාෂයේ ක්‍රියාකාරිත්වය, සහ විලි රුදාව ගැන කෙටි වාර්තා තරුණ දොස්තර ඉදිරිපත් කළ අතර ගැහැණියගේ පුරුෂයා මෙසේද දැන්වීය. 

" ඉතා භයානක ලෙස වේදනා විඳිනවා. එය කොතරම් බියජනකද! ලවක්-දෙවක් නැතිව කෑ ගසයි.  එය මානුෂික කෑ ගැසීමක් නොවේ. ඒ අසරණ මාතාව විඳින දුකක හැටි! දොස්තර මහතාණෙනි මොනවා කළ යුතුද? ඒ කෑ ගැසීම් මට නම් උහුලා ගත නොහැකිය."

ප්‍රසව වේදනාව ඉවසාගත නොහී කෑගසන ඇගේ හඬ ශබ්ද විකාශන යන්ත්‍රයෙන් පවා ඇසෙන බවකි.  

දුම්කොළ පයිප්පය දත් දෙපළට හිර කැරැගෙන සිටින පක්ෂ සංවිධායක තැනගේ සුදුමැලි මුහුණ සෙර්ගේයි මත්වේයිච්ගේ නෙතට හසුවිය.

 " ඔබට මක් වෙලාද? බාතෙන්කා, ඔබට මක් වෙලාද? මොනවා වෙලාද? විලි රුදාවෙන් කෑගසන්නේ ඔබගේ පවුල නොවෙයි නොවැ."

" ඒක ඇත්ත" පක්ෂ සංවිධායක තැන මඳ සිනාවක් පෑවේ දුබල ලෙසිනි." මගේ පවුල නොවන බව ඇත්ත,නමුත් මේ අම්මයි මේ බිලිඳයි, කොහොමද ඔබට ඒ ගැන කියන්නෙ...ඔවුන් අපේ."

ලජ්ජාවට පත් සෙර්ගේයි මත්වවේයිච් කෝපවුයේ ඔහුගේම මෝඩ ප්‍රශ්නය නිසාය.පක්ෂ සංවිධායකයාගේ හැඟීම් ඔහුට වටහා ගැනීමට බැරිවූ නිසාය.  සමහර විට පහු පක්ෂ සංවිධායක තැන අමනාපයට පත් කළ නිසාය.  එහෙත් ඔහුට ඒවා ගැන සිතීමට දැන් වෙලාවක් නැත. 

" බිළිඳාගේ හෘද ස්පන්දනය පරීක්ෂා කර බලනු!"

තෙපැයක් ගත විය.  සෙර්ගේයි මත්වේයිච් විදුලි පණිවුඩ උපකරණය අසල වාඩිවුණේ මීට පැය තුනකට උඩදීය.  දැන් ඔහුට අධික මහන්සියක්, වේදනාවක් සහ හෙම්බත් වීමක් දැනෙයි.  මේ දරු ප්‍රසුතය, ගුවන් විදුලි සංඥා පණිවුඩ මගින් මෙහෙයැවෙන දරු ප්‍රසුතය ඉක්මණින් අවසන් වෙතිද?

හිටි හැටියේම ගුවන් විදුලි සංඥා ශිල්පියාගේ ප්‍රීතිමත් ප්‍රමෝදමත් කෑ ගැසීම ඔහුට ඇසිණි.

"ඔන්න පුතෙක්! පුතෙක් ලැබිලා!" ගුවන් විදුලි පණිවුඩය හේ සෙර්ගේයි මත්වවේයිච්ට දුන්නේය. හේ කියවීය.

" දොස්තර සහෝදරය,සහෝදරවරුනි! මට පුතෙක් ඉපදිලා. ඔවු,පුතෙක්.කොලු පැංචෙක්. ඔබ හැමට ස්තුතියි. සෙර්ගේයි මත්වේයිච්, ස්තුතියි! සෙර්ගේයි මත්වේයිච්,ඔබට අප හැමගේ සදාදර ස්තුතිය පුදකරමි. ඔබ ඉතාම යහගුණ ඇති කෙනෙකි. ඔබට ස්තුතියි!"

හැම අතින්ම මිනිස්සු තමන්ගේ හස්තයන් සෙර්ගේයි මත්වේයිච් වෙත දිගු කරන්නට වුහ.  ඔවුහු උණුසුමෙන් මිත්‍රත්වයෙන් කැළඹී සිටියෝය.  හැම අතින්ම ඔහුට සුබ පැතුම්ය. ඔහු නිසා උද්දාමය ලැබූ රැස්වැ සිටියහු ඔහුට කෘතඥතාවය පළ කළහ. ඔහුගේ අතක් ගෙන බොහෝ වේලාවක් සොළවමින් සිටි පක්ෂ සංවිධායක තැන,මඳ සිනා පාන්නේ මෙසේ පැවසීය.

"අහා! සෙර්ගේයි මත්වේයිච්!... ඔබ උසස් මිනිහෙක් නොවැ! ඉතාම අපූරුයි! මගේ සුබ පැතුම් බාර ගන්න.ඔබ ක්‍රියාකළේ හැබෑටම...හැබෑටම...හැබෑටම බොල්ෂෙවිකයකු වගෙයි.  සෙර්ගේයි මත්වේයිච්!"

ඔහු අන්දමන්ද වී, එමෙන්ම මුදු බවකින් යුතුව වාඩිවී සිටියේය.  කිසිවක් වටහා ගත නොහී, ඔහු බැලීය.  ගුවන් විදුලි වාර්තා කියවුවද ඔහුට ඒවා නොතේරිණ.  ඔහු වෙත ඉදිරිපත් වෙන සුබ පැතුම් ඔහුට ඇසුණද, ඒවා ඔහුට අවබෝධ නොවීය.  ඔහු අන්දමන්ද විය.  ශල්‍ය වෛද්‍ය වරයෙකු වූ ඔහු නොසන්සුන් විය.  

හිටි හැටියේම ඔහුගේ ජීවිතයද, ඔහුද, ඔහුගේ වෘත්තියද, ශිෂ්‍ය සමයේ සිහිනද, ඔහු කළ හැම දෙයක්ම,කරන සහ, සමහර විට, කළ හැකි හැම දෙයක්මද බලාපොරොත්තු රහිත නව තාවයකින් පෙනිණි.

නස්තුර්සියන් සහ කවුළු පඩිය මත රාත්‍රී වයලට් මල් සහිත කුඩා ගෙයක් ගැනද, තමාගේ වයෝවෘද්ධ සන්සුන් ජීවිතය ගැනද ඊයේ වන තුරුත් සිතුවේ ඔහු නොවේද?

බරීස් ගොර්බාතව්.

1937

https://sithgathsahithyakalakruthi.blogspot.com/2017/04/blog-post.html?m=0

[Kirthi Walgama]

Nice story. This part was missing at the end. 

"අහා! සෙර්ගේයි මත්වේයිච්!... ඔබ උසස් මිනිහෙක් නොවැ! ඉතාම අපූරුයි! මගේ සුබ පැතුම් බාර ගන්න.ඔබ ක්‍රියාකළේ හැබෑටම...හැබෑටම...හැබෑටම බොල්ෂෙවිකයකු වගෙයි.  සෙර්ගේයි මත්වේයිච්!"

ඔහු අන්දමන්ද වී, එමෙන්ම මුදු බවකින් යුතුව වාඩිවී සිටියේය.  කිසිවක් වටහා ගත නොහී, ඔහු බැලීය.  ගුවන් විදුලි වාර්තා කියවුවද ඔහුට ඒවා නොතේරිණ.  ඔහු වෙත ඉදිරිපත් වෙන සුබ පැතුම් ඔහුට ඇසුණද, ඒවා ඔහුට අවබෝධ නොවීය.  ඔහු අන්දමන්ද විය.  ශල්‍ය වෛද්‍ය වරයෙකු වූ ඔහු නොසන්සුන් විය.  

හිටි හැටියේම ඔහුගේ ජීවිතයද, ඔහුද, ඔහුගේ වෘත්තියද, ශිෂ්‍ය සමයේ සිහිනද, ඔහු කළ හැම දෙයක්ම,කරන සහ, සමහර විට, කළ හැකි හැම දෙයක්මද බලාපොරොත්තු රහිත නව තාවයකින් පෙනිණි.

නස්තුර්සියන් සහ කවුළු පඩිය මත රාත්‍රී වයලට් මල් සහිත කුඩා ගෙයක් ගැනද, තමාගේ වයෝවෘද්ධ සන්සුන් ජීවිතය ගැනද ඊයේ වන තුරුත් සිතුවේ ඔහු නොවේද?

බරීස් ගොර්බාතව්.

1937

1983 වර්ෂයේ සෝවියට් සංගමයේ මොස්කව්හි දේදුන්න ප්‍රකාශකයෝ විසින් මුද්‍රණය කර ප්‍රකාශයට පත්කරන ලද 'සෝවියට් රුසියන් කෙටිකතා' නම් අපූරු ග්‍රන්ථයෙහි එන කෙටිකතා අතුරින් මා සිත තදින් බැඳගත් කෙටිකතාවක් ඔබගේ රස වින්දනය උදෙසා උපුටා දක්වන්නට සිතුවෙමි෴

[Nissanka Rajapaksa]

නාගයාගේ සාදය

(මුල් කෘතිය: “The Dinner Party” published in The Saturday Review of Literature in 1941 by Mona Gardner - an American author)

මෙය ඉන්දියාවේ සිදුවූවකි. වරෙක එහි සිටි යටත් ප්‍රදේශ භාරව කටයුතු කල එක් නිළධරයෙකු හා ඔහුගේ බිරිඳ තම හිත්මිත්‍රාදීන් උදෙසා විශල රාත්‍රී භෝජන සංග්‍රහයක් පැවැත්වීය. කිරි ගරුඬ ඇල්ලූ ගෙබිමකින් හා ආවරණය නොකල පරල සහිත වහලයකින් සමන්විතවූ සාදය පැවැත්වූ විශාල කාමරයේ එක් පසෙකින් පුළුල් වීදුරු දෙකක් විය. එයින් කාමරය හා අළින්දය සම්බන්ධවූ අතර එය විවෘථව තිබිනි.මෙම කාමරය තුල තැබුනු  මේසය වටා සාදය පැවැත්වූ යුවල සමග රජයේ නිළධරයන්, හමුදා නිළධරයන් හා ඔවුන්ගේ බිරින්ඳන්ට අමතරව අමෙරිකානු ජීව විද්‍යාඥ්ඥයෙකුද අසුන් ගෙන සිටියේය.

කුඩා මීයෙකු වැනි සතකු දුටු පමණින් පුටුවක් උඩට නගින “ගැහැනු ගතියෙන්” කාන්තාව  මිදී ඇති බව කියා සිටින තරුණියක හා එය එසේ නොවන බව අවධාරණය කරණ කර්නල් වර්යෙකු අතර උනුසුම් කතා බහක් ඒ  වනවිට ඇතිවී තිබිනි.

“ගැහැනියක ඕනෑම අර්භූධකාරී අවස්ථාවකදී දක්වන  නොවරදින ප්‍රථික්‍රියාව යටි ගිරියෙන් කෑ ගසන එකයි. එහෙත් එම අවස්ථාවටම පිරිමියෙකු මුහුණ දුනහොත් හැඟීම් පාලනය අතින් පිරිමියා අවුන්සයකින් හෝ ඉදිරියෙන් සිටිනා බැවින් අවසානයේ වඩා වැදගත්  වන්නේ එම අමතර හැකියාවයි !” කර්නල් වරයා අදහස් දැක්වූයේ එලෙසය.

මෙම  විවාද්‍යට සහභාගී නොවූ අමෙරිකානුවා තමා සමග අසුන්ගෙන සිටි අමුත්තන්ගේ මුහුණු පිරික්සමින් සිටියේය. අමුත්තන් අතර සිට සාදයේ ආරාධිකාවගේ එනම් අරාධනා මහතාගේ බිරිඳගේ මුහුනේ ස්වභාවය එක්වරම අස්වාභාවික ලෙස වෙනස් වනු  ඔහු දුටුවේ මේ අතරය.

ඉද්ද ගැසුවාක් මෙන්  සaජුවී දෑස් දල්වා ඉදිරිය බලා සිටින ඇයගේ මුහුනේ මාංශපේශීන් නලියනු ඔහුට දිස්විය. ඉන් ඉක්බිති  ඇය තම අසුනට පිටුපසින් හුන් ස්වදේශීය කොළුවාට සංඥාවකින් තමා අසලට කැඳවා ඔහුගේ කනට යමක් කෙඳුරුවාය. ඒ සමගම කොළුවාගේ දෑස්  විමතියෙන් පළල් විය. ඔහු නිමේශයකින් එතැනින් නික්මිනි. ඊළඟ මොහොතේදී කොළුවා කිරි පිරුණු බඳුනක් විවරව තිබූ දොරට ඔබ්බෙන් ආළින්දයේ තබනු  දුටුවේ අමුත්තන් අතරින් අමෙරිකනුවා පමනකි.

සැනෙකින් ඔහුට යමක්   අවබෝධ විය.ඉන්දියාවේ මෙසේ තැබෙන කිරි බඳුනක් යනු එකම එක් දෙයක් පමණි. එනම් සර්පයෙකුට ආහරයකි! ඔහුට යමක් පසක් විය. නියත වශයෙන්ම  නාගයෙකු මෙම කාමරය තුල විය යුතුය. සර්පයෙකුට සිටීමට පහසුම තැන වූ වහළ දෙස බැලූ ඔහුට දිස් වූයේ කිසිවක් නොමැති පරාල සමූහයයි.කාමරය සිසාරා බැලූ ඔහුට එහි මුළු තුනක්ම හිස් බවත් ඉතිරි කෙළවරෙහි ඊළඟ ආහාරය පිළිගන්වන්නට සූදානම්ව සිටි සේවක පිරිසක් හැරෙන්නට වෙනයම් විශේෂ යමක් නොපෙනුනි.

එසේනම් සර්පයා නියත වශයෙන්ම සිටිය යුත්තේ තමා ඉදිරියේ ඇති මෙම මේසය යටය! ජීව විද්‍යාඥ්ඥයෙකුවූ අමෙරිකානුවාට මුළින්ම සිතුනේ තමා සිටි තැනින් පසු පසට පැන අනෙක් අයටද අනතුරු හඟවන්නටය.එහෙත් ඒ සමගම ඇතිවන විශාල කැළඹීමෙන් තිගැස්සෙන සර්පයා දෂ්ඨ කිරීමට පෙළඹිය හැකි බවද  ඔහුගේ සිහියට නැගුනි.

ඔහු ඉක්මනින් කථාකිරීම ඇරඹීය. තම හඬින් සියළුදෙනා සන්සුන් කොට තබා ගැනීමට හේ සමත් විය.

“මට දැනගන්න ඕනෑ මේ මේසය වටා සිටින සෑම අයෙකුටම කෙතරම් දුරකට තමාව පාලනය කරගත හැකිද කියා.මම දැන් ගනන් කරණ්නට පටන්ගන්නවා තුන්සීයට ; ඒ කියන්නේ විනාඩි පහක්. ඒ වනතුරු මෙතන ඉන්න හැම කෙනෙක්ම තම තමන්ගේ එකම පේශියක්වත් නොසොල්වා එකම ඉරියව්වකින් සිටින්නට  ඕන !  කවුරුන් හෝ යාන්තමින්වත් තම ඉරියව්ව වෙනස් කලහොත් ඔහු හෝ ඇය රුපියල් 50 ක දඩයකට අනිවාර්‍යයෙන්ම යටත් වෙනවා ! එහෙනම් ඔන්න හරි …..!”

ගනනින් 20 ක් වූ එහි සිටි පිරිස ඔහු ගණින අතරේ සෙල්මුවා පිළිම සේ නොසෙල්වී සිටියහ. ඔහු දිගටම ගණන් කරමින් විය.

“දෙසිය හැත්තෑ අටායි ….

දෙසිය හැත්තෑ නවයායි …..

දෙසිය අසූවායි …….”

එවිටම නාගයා මතුවී කිරි බඳුන වෙත ඇදී යනු නෙත් කොනින් ඔහු දුටුවේය.  

ක්ෂණයකින් කෑ ගසමින් හුන් තැනින් ඉවතට පැනගත් ඔහු ආරක්ෂා සහිත ලෙස ආළින්දයේ දොර වේගයෙන් වසා දැමීය.

 පෙර තරුණිය හා  විවාදයට එළැඹී සිටි කර්නල්වරයා දෙසට හැරුණු ආරාධක මහතා ;

“කර්නල් තුමනි ; ඔබ හරියටම හරි ! සර්ව සම්පූර්ණ පාලනයක මහිම දැන් අපට පිරිමියෙකු පෙන්වා හමාරයි ………..!” කීවේය.

“එකම එක විනාඩියක් ..!” අමෙරිකානුවා එසේ කියමින්ම නාගයා පිළිබඳව ප්‍රථම හෝඩුවාව දැනගත් ආරාධක මහත්මිය දෙසට හැරුණි .

මුළු ශාලාවම දැඩි නිහඬතාවයකින් වෙලී ගියේය.

“වේන් මහත්මිය ; ඔබ කොහොමද දැනගත්තෙ මේ කාමරය තුල නාගයෙක් ඉන්නවා කියලා ?”

මෙතෙක් අමෙරිකානුවා දෙස දෑස් දල්වාගෙන බලා සිටි පිරිස ඉහලට ගත් හුස්මෙන් යුතුව ආරධිකාව දෙස බලාගත්වනම බලා සිටියෝය.

බියපත් සිනහවකින් ඇයගේ මුහුණ ප්‍රභාමත් විය.

“ඌ ඉස්සෙල්ලාම බඩගාගෙන  ඇදුනේ  මගේ කකුල උඩින් නිසා  …..!”

ඇය පිළිතුරු දුන්නීය .   

[Nissanka Rajapaksa]

වන්කා (කෙටි කතාව) (රුසියානු ලේඛක ඇන්ටන් චෙකොෆ් ලියූ "වන්කා" කෙටි කතාව අයිවි ලිත්විනොව් විසින් ඉංග්‍රීසියට පෙරළන ලදී. මේ එහි අනුවාදයකි. අනුවාදය - මල්කාන්ති ගුණතුංග) මීට තෙමසකට ප්‍රථම, 'අල්යාකින්' නම් වූ සපතේරුවා වෙත වැඩ පුහුණුවීමට එවන ලද නව හැවිරිදි "වන්කා ෂුකොව්' නත්තල් සැන්දැවේ නින්දට නොගියේය.හාම්පුතා හා බිරිඳත්, අනිකුත් වැඩිහිටි සේවකයන් සමඟ දේවස්‌ථානයට යන තෙක්‌ බලා සිටි ඔහු කබඩය විවෘත කොට තීන්ත බෝතලය හා මළකඩ කෑ තලයකින් යුතු පෑනක්‌ ද එළියට ගෙන පොඩිවී රැළි වැටුණු කඩදාසියක්‌ ද ගෙන ලිවීමට සැරසුණි. මුල්ම අකුර ලිවීමට පෙර ඔහු කිහිප වරක්‌ දොර හා කවුළුව දෙසත් කුතුහලයෙන් බලා අනිත් පස වූ සපතේරුවාගේ අඩුමකුඩුම තැබූ රාක්‌කය දෙසද එබී බලා කම්පාවූ කලෙක මෙන් සුසුමක්‌ හෙළීය. කඩදාසිය බංකුව මත දිග හැර තිබූ අතර වන්කා ඒ ඉදිරිපිට බිම දණ ගසා ගත්තේය. "ආදරණීය සීයා කොන්ස්‌ටන්ටයින් මකාරිච් වෙතටයි" ඔහු ලිවීය. "මම සීයාට ලියුමක්‌ ලියනවා. මම සීයාට නත්තල් සුබ පැතුම් එවනවා. දෙවියෝ සීයාට ආශිර්වාද කරාවි, මට තාත්තත් නෑ අම්මත් නෑ මට ඉන්නේ සීයා විතරමයි". වන්කා තම ඇස්‌ අඳුරේ වූ ජනෙල් වීදුරුව වෙතට යොමු කළ අතර ඉටිපන්දමේ දැල්ල රඟන්නට වූයෙන් ඔහු තම සිහින අතරින් පැහැදිලිවම තම සීයා දිටීය. ගමේ වැදගතකු වූ ෂිවාරෙව් ගේ වත්තේ රාත්‍රි මුරකරු වූ කොන්ස්‌ටන්ටයින් මකාරිච්, වයස අවු. හැටපහක්‌ පමණ වූ කුඩා කෙට්‌ටු මහල්ලෙකි. නමුත් ඇත්ත වශයෙන්ම ඔහු සිනාසෙන මුහුණ ද බීමත් කම නිසා මළානික වූ දෙඇස්‌ ද ඇති ප්‍රාණවත් කඩිසර මිනිසකු විය. දිවා කාලයේ දී එක්‌කෝ ඔහු කුස්‌සිය පිටුපස බංකුවේ නිදයි. නැතහොත් කෝකියාට හා කුස්‌සියේ ගැහැනුන්ට විහිළු කතා පවසයි. රැයේදී ඔහු තම විශාල බැටළු හම් කබාය පොරවාගෙන වත්ත වටේ ඇවිදියි. ඔහු පිටුපසින් 'කෂ්ටන්කා' බැල්ලිය සහ තම කළු සම හා මුගටියකු බඳු දිගු සිරුර නිසා 'ආ¹' නම් ලද බල්ලාද එල්ලා වැටෙන නමා ගත් හිසින් යුතුව ගමන් කරති. "ආ¹" පුදුමාකාර ගරුසරු බවින් හා කපටි කමින් හැසිරෙන අතර මිතුරන් හා අමුත්තන් යන දෙපිරිස වෙතම එකසේ කෙටි ඉක්‌මන් බැල්මක්‌ හෙළයි. නමුත් කිසිවිටක කිසිවකු විශ්වාස නොකරයි. ඔහුගේ ගරුසරු බව හා කීකරු බව, කපටි කම හා නපුරු බව වසාගත් සළුවකි. සොරකමේ ප්‍රවීණයකු වූ ඌ ඇසිපිය ගහන ඇසිල්ලට අයිස්‌ ගබඩාවට රිංගා ගැනීමට හෝ ගැමියකුගේ කුකුළකු ඩැහැගැනීමට සමතෙකි. සෑම සතියකම දිගට හරහට පහරකන ඌ දෙවතාවක්‌ම මැරෙන්නට ගිය නමුත් දිවි ගලවා ගත්තේය. මේ මොහොතේ සීයා දෙව්මැදුරේ කවුළුතුළින් එන දීප්තිමත් රතු ආලෝකය දෙස ඇස්‌ කරකවමින් බලමින් කඩොල්ල ළඟ සිටිනවා ඇත. නැත්නම් ෆෙල්ට්‌ රෙද්දෙන් මැසූ සිය සපත්තු ජෝඩුව ගැන පවසමින් වැඩකාරයන් හා විහිළු කරනවා ඇත. ඔහුගේ ටකය පටියට අමුණා තබා ඇත. ඔහු තම අතපය එහෙ මෙහෙ විසි කරමින්, දැත් බැඳ ගනිමින් සීතලෙන් මිදෙන්නට තැත් කරනවා ඇත. එසේත් නැත්නම් තම මහලු මෘදු කටහඬින් කොඳුරමින් මෙහෙකාරියක්‌ හෝ කෝකියකු කොනිත්තමින් තම දුම්කුඩු හෙප්පුව, ඔවුන් වෙත පානු ඇත. "පොඩ්ඩක්‌ ගන්න" ඔහු පවසනු ඇත. ගැහැනියක ඉන් ස්‌වල්පයක්‌ ඇඟිලි තුඩට ගෙන උරා කිවිසුම් යවනු ඇත. ඉන් මහත් ප්‍රීතියට පත්වන සීයා මහ හඬින් සිනාසෙමින්. "ගල් ගැහිච්ච නාස්‌ වලට හොඳයි" යනුවෙන් කියනු ඇත. බල්ලන්ට පවා දුම්කුඩු ලැබෙනු ඇත. කෂ්ටන්කා බැල්ල කිවිසුම් ඇර තම හිස වනා ඉවත්ව ගියද 'ආ¹' විනීතව කිවිසුම් අරිනු ඇත. ඌ වලිගයද වනනු ඇත. කාලගුණය යහපත්ය. සුළඟ නිශ්චලය, නැවුම්ය. එය අඳුරු රැයකි. ගම පුරාම වූ සුදු පැහැති වහලවල දුම් කවුලුවලින් දුම් නගිනු ඇත. හිම පතුරුවලින් අලංකාර වූ තුරු මුදුන් රිදී පැහැතිය. අහස පුරා දිදුලන තාරුකා පිරී ඇති අතර ක්‍ෂීර පථය හිමවලින් ඔප දැමුවා සේ පැහැදිලිව ඇත. සුසුමක්‌ හෙළුෑ වන්කා සිය පෑන තීන්ත බඳුනේ ඔබා යළි ලියන්නට විය. "ඊයේ මම හොඳටම ගුටි කෑවා. බබා නිදිකරද්දි තොටිල්ල පද්දන කොට මට නින්ද ගියා කියලා මහත්තයා මගේ කොණ්‌ඩෙන් ඇදගෙන ගිහින් මිදුලට දාලා මට වේවැලෙන් ගැහුවා. ගිය සතියේ දවසක නෝනා මට හුරුල්ලො සුද්ධ කරන්න කිව්වාම මම උන්ගේ වලිගේ පැත්තෙන් පටන් ගත්තා කියලා හුරුල්ලා මගේ මූණේ ඇතිල්ලුවා. අනිත් වැඩ කරන අය මට හිනා වුණා. එයාලා මාව වොඩ්කා ගේන්න තැබෑරුමට යවනවා. මහත්තයලාගේ පිපිඤ්ඤ හොරකම් කරනවා. අහුඋණාම මහත්තයා මට අතට අහුවෙන ඒවායින් දමලා ගහනවා. මට කන්න දේකුත් නෑ. එයාලා මට උදේට පානුයි රෑට කැඳයි තමයි දෙන්නේ. හවසටත් පාන්. කවදාවත් තේ වත් ගෝවා සුප් වත් දෙන්නේ නෑ. එයාලා ඒවා තලු ගගහා බොනවා. එයාල මට නිදාගන්න කියන්නෙ කොරිඩෝවෙ. බබා රෑට ඇහැරුණාම මම එයාව නලවන්න ඕන. මට රෑ තිස්‌සේ නින්දක්‌ නෑ. අනේ සීයේ, දෙවියන් වහන්සේගේ නාමෙන් මාව ගමේ ගෙදරට එක්‌කන් යන්න. මට තවත් මේ දුක විඳින්න බෑ. අනේ සීයේ මම බැගෑපත්ව ඉල්ලනවා. මම වැඳලා කියන්නම් මාව මෙහෙන් එක්‌කන් යන්න. නැත්නම් මං මැරෙයි". වන්කාගේ දෙතොල් වෙව්ලීය. පිටි අත්ලෙන් දැස්‌ පිසදැමූ ඔහු ඉකිබින්දේය. "මම සීයාට දුම් කුඩු අඹරලා දෙන්නම්" ඔහු ලිවීය. "මම සීයා වෙනුවෙන් යාඥ කරන්නම්. මම දඟවැඩ කළොත් සීයා මට කොච්චර හයියෙන් ගැහුවත් කමක්‌ නෑ. මට කරන්න වැඩක්‌ නැතෙයි කියලා සීයාට හිතෙනවා නම් මම කෝකියාගෙන් ඉල්ලන්නම් මට සපත්තු පිරිසිදු කරන්න දෙන්නෙයි කියලා. මට අනුකම්පා කරලා මට පේද්යා වෙනුවට සත්තු බලාගන්නත් පුළුවන්." "අනේ සීයේ මට මෙහේ ඉන්න එක මැරෙනවා වගෙයි. මට ගමට පැනලා එන්න පුළුවන්. ඒත් මට සපත්තු නැහැනේ. මාව සීතලෙන් ගල් ගැහේවි. මම ලොකු උනාම සීයාව බලාගන්නම්. සීයාට කරදර කරන්න කාටවත් ඉඩ දෙන්නේ නෑ. සීයා මැරුණාම මම සීයා වෙනුවෙන් යාඥ කරන්නම්, අම්මා වෙනුවෙන් කළා වගේම. "මොස්‌කව් කියන්නේ ලොකු නගරයක්‌. මෙහේ ගොඩාක්‌ පෝසත් මහත්තරුන්ගේ ගෙවල් තියෙනවා. අශ්වයෝ ඉන්නවා. හැබැයි බැටළුවෝ නෑ. බල්ලොත් නපුරු නෑ. පිරිමි ළමයි නත්තලට තරු අරන් ඇවිදින්නේ නෑ. එයාලා පල්ලියේ සින්දු කියන්න දෙන්නෙත් නෑ. දවසක්‌ මම දැක්‌කා සාප්පුවක බිලී කොකු විකුණන්න තිබුණා පිතිත් එක්‌කම. ඕනෑ තරම් ලොකු මාළුවෙක්‌ අල්ල ගන්න පුළුවන් ඒවා. මම දැක්‌කා රාත්තල් තිහක්‌ විතර ලොකු මාළුවෙක්‌ උනත් අල්ලන්න පුළුවන් එකක්‌. මම සාප්පුවක දැක්‌ක හැම ජාතියේම තුවක්‌කු තියෙනවා මහත්තයා ළඟ. ගෙදර තියෙන එක වගේ. ඒවා එකක්‌ රූබල් සීයක්‌ විතර වෙනවා ඇති. මස්‌කඩේ තියෙනවා වලි කුකුල්ලුයි, පාත්තයොයි, හාවොයි. ඒත් කඩේ ඉන්න අය කියන්නෙ නෑ උන් වෙඩි තිබ්බේ කොහේදිද කියලා." "අනේ සීයේ ලොකු මහත්තයලාගෙ ගෙදර නත්තල් ගහ හැදුවාම මටත් දිලිසෙන බෝලයක්‌ අරන් තියන්න. ඒක මගේ කොළපාට පෙට්‌ටියේ දාලා තියන්න. ඔල්ගා ඉග්නට්‌වෙව්නා පුංචි නෝනාගෙන් ඉල්ලා ගන්න ඒක වන්කා ටයි කියලා". දිගු සුසුමක්‌ හෙළුෑ වන්කා යළිත් ජනෙල් කවුළුව දෙස බැලීය. තම සීයා ලොකු මහත්වරුන් සඳහා නත්තල් ගස්‌ ගෙනෙන්නට යන විට තම මුණුපුරාද කැටුව ගිය බව ඔහුට සිහිපත් විය. අහෝ· ඒ කාලය කොතරම් ප්‍රීතිමත්ද· සීයා තනියම සිනාසුණු විට හිම බැඳුණු වනයද සිනාවෙයි. ඒ අනුකරණයෙන් වන්කා ද සිනාවෙයි. ෆර් ගසක්‌ බිම හෙළීමට පෙර සීයා වරක්‌ පයිප්පය උරනු ඇත. දිග කිඹුහුමක්‌ ඇර සීතලෙන් වෙව්ලන වන්කා දෙස බලා සිනාසෙනු ඇත. වන්කා... මිය යායුත්තේ කවුරුන්දැයි නිහඬව බලා සිටින, හිමෙන් වැසීගිය තරුණ ෆර් ගස්‌.... හදිසියේම හිම ගොඩට උඩින් ඊයක්‌ විද්දාක්‌ මෙන් හාවෙක්‌ පැන යයි. සීයාට කෑගැසීම නවතා ගත නොහැක. "නැවතියන්... නැවතියන්... නැවතියන්.... උඹ වලිගෙ කොට යක්‍ෂයා..." සීයා කැපූ ගස ලොකු මහත්තයාගේ ගෙදරට ඇදගෙන එයි. ඔවුහු නත්තල් ගස සැරසීමට පටන් ගනිති. වන්කා වඩාත් ප්‍රිය කළ ඔල්ගා ඉග්නට්‌යෙව්නා පුංචි නෝනා හැම දෙනාටම වඩා කඩිසරය. වන්කා ගේ මව පෙලගේයා ජීවත්ව සිටි කාලයේ මහ ගෙදරට සේවය කළාය. ඔල්ගා ඉග්නට්‌යෙව්නා වන්කාට රස කැවිලි දීමට පුරුදුව සිටියාය. වන්කාට කියවීමට, ලිවීමට, සියය දක්‌වා ගණන් කිරීමට ඉගැන්වීමෙන්ද කොඩ්රිල් නැටුම නැටීමට පුරුදු කිරීමෙන්ද ඇය සතුටට පත්වූවාය. නමුත් පෙලගේයා මිය ගිය පසු අනාථ වූ වන්කා කුස්‌සිය පසුපස. සීයා හා වාසය කිරීමට යවන ලදී. එතනින් මොස්‌කව් නුවරට.. අල්යාකින් සපතේරුවා ළඟට..... "ආදරණීය සීයේ මං බලන්න එන්න" වන්කා ලිවීම ඇරඹීය. "දෙවියන්ගේ නාමෙන් මං ඉල්ලන්නේ මාව මෙහෙන් එක්‌කන් යන්න කියලයි. දුකෙන් ඉන්න තාක්‌ කවුරුත් නැති මා ගැන අනුකම්පා කරන්න. එයාලා නිතරම මට ගහනවා. මම හැම තිස්‌සේම ඉන්නේ බඩගින්නේ. මම හරිම අවාසනාවන්තයි. මම නිතරම අඬ අඬා ඉන්නේ. දවසක්‌ මහත්තයා මට සපත්තු අච්චුවෙන් ඔලුවට ගැහුවා. මම බිම ඇදන් වැටුණා. ආයිත් නැගිටීවි කියලා හිතුණෙ නෑ. මට තියෙන්නේ බල්ලෙකුටත් වඩා අසරණ ජීවිතයක්‌. අල්යෝනායි, එක ඇහැක්‌ තියෙන යෙගෝර්වයි, කරත්ත දක්‌කන එක්‌කෙනායි මතක්‌ කළා කියන්න. මගේ "කොන්සර්ටිනා" කාටවත් දෙන්න එපා. මම නවතිනවා. මේ ඔබේ මුණුබුරා ඉවාන් ෂුකොව්. අනේ සීයේ එන්න." වන්කා කඩදාසිය හතරට නවා කලින් දා කොපෙක්‌ එකකට මිලට ගත් කවරය තුළ දැමීය. මඳක්‌ සිතුවිල්ලේ ගැලී සිටි ඔහු තම පෑන තීන්ත කුප්පියේ ඔබා එහි මෙසේ ලිවීය. "ගමේ ඉන්නා සීයා වෙතටයි". මදක්‌ හිස කසා යළිත් කල්පනා කළ ඔහු මෙසේ ද ලිවීය. "කොන්ස්‌ටන්ටයින් මකාරිච් හට". තමාට ලිවීමේදී කිසිවකුගෙන් බාධාවක්‌ නොවීම ගැන සතුටු වූ ඔහු තොප්පිය හිස දමාගෙන කමිසය උඩින් කබායද නොදමා වීදියට දිව ගියේය. ඔහු කලින් දා විමසූ විට මස්‌ කඩයේ සිටි මිනිසුන් පැවැසූ පරිදි ලියුම් පෙට්‌ටිවලට ලියුම් දැමූවිට ඒවා අසුන් තිදෙනා බැගින් බැඳි බීමත් රියදුරන් පදවා ගෙන යන අශ්ව කරත්ත මගින් සීනු හඬ නඟමින් ලොව පුරාම බෙදා හරිනු ඇත. වන්කා හැකි තරම් වේගයෙන් දිව ගොස්‌ ළඟම ඇති තැපැල් පෙට්‌ටියට තම වටිනා ලිපිය දැමීය. පැයක්‌ ගතවෙද්දී ප්‍රීතිමත් බලාපොරොත්තුවලින් සැනසුම ලබමින් ඔහු තද නින්දේ ගැලී සිටියේය. නින්දෙන් ඔහු ගිනි උදුන දිටීය. උදුනේ කෙළවර වාඩිවී පහළට එල්ලා වැටෙන දෙපා පද්දමින් සිටි සීයා කෝකියන්හට ලිපිය කියවයි. ආ¹ තම වල්ගය වනමින් ඒ ඉදිරිපිටින් එහා මෙහා ඇවිදිමින් සිටී.

[Nissanka Rajapaksa]

එව්ලින් (කෙටි කතාව)

(James Joyce ලියූ Evelin නම් කෙටි කතාවේ පරිවර්තනයයි. පරිවර්තනය සුනිලා විඡේසිංහ)

මාවත කෙමෙන් හුරු පුරුදු සන්ධ්‍යා කලබලයෙන් පිරී යමින් පැවතුණි. ඇය ජනේලය අසල වාඩි වී සිටියේ එදෙසට නෙත් යොමාගෙනය. ඇගේ හිස ජනෙල් තිරයට වාරු වී තිබිණි. දූවිල්ලෙන් ගැවසි ජනෙල් තිරයෙන් හමා ආ අමුතු ගන්ධයකින් ඇගේ නැහැ පුඩු පිරී ගියේය. ඇයට දැනුණේ තම සිතත් ගතත් මහත් වෙහෙසට පත් වී ඇති සෙයකි.

මිනිස්‌සු බොහෝ දෙනෙක්‌ ඇගේ නිවස පසු කොට ගියහ. නිවාස පෙළෙහි අවසාන නිවස්‌නයෙන් පිටතට ආ කිසිවෙක්‌ කොන්ක්‍රීට්‌ පදික වේදිකාව දිගේ කඩිනමින් ඇවිද යමින් සිටියේය. ඔහුගේ පා ගැටෙන හඬ ඇය අසා සිටියාය. අලුතින් තැනූ රතු පැහැති නිවාස ඉදිරිපිට බොරළු පාරට ඇදී ගිය ඔහුගේ පියවර හඬ කෙමෙන් තුනී වී මැකී ගියේය.

එක්‌තරා කාල සීමාවෙක ඒ බිම් කඩ අවට විසූ දරු දැරියන්ගේ කෙළි පිටිය බවට පත්ව තිබූ අයුරු ඇයට සිහිපත් විය. පසු කලෙක බෙල්ෆාස්ට්‌ සිට පැමිණි කවුදෝ පොහොසතෙක්‌ ඒ ඉඩම මිලදී ගෙන එහි අලුත් නිවාස කිහිපයක්‌ ඉදිකරවූයේ ය. ඒවා ඔවුන්ගේ දුඹුරු පැහැති කුඩා නිවාසවලට වඩා බෙහෙවින් වෙනස්‌ විය. ගඩොලින් තැනූ එම අපූරු රත් පැහැති නිවෙස්‌වල වහළ සූර්ය රශ්මියෙන් බැබලුණි.

මේ මුළු වීදියේම කුඩා දරුවන් එකල සෙල්ලම් කළේ එම ඉඩමෙහි ය. ඩිවයින්ස්‌ පවුලේ වෝටර්ස්‌ පවුලේ හා ඩන්ස්‌ පවුලේ සියලු දූ පුතුන් කෙළි දෙළෙන් එක්‌ වූයේ එහිදී ය. ආබාධිත කුඩා දැරියක වූ කියෝ ද ඇගේ සහෝදර සහෝදරියෝ ද නිරන්තරවම ඔවුන් හා එක්‌වූහ.

අර්නස්‌ට්‌ නම් කිසිදාක ඔවුන් සමඟ ක්‍රීඩාවෙහි යෙදුණේ නැත. ඒ ඔහු අනෙක්‌ දරුවන්ට වඩා ලොකු මහත් හා වැඩුණු දරුවකු වූ බැවිනි.

ඇගේ පියා ඔවුන් ක්‍රීඩා කරන මේ බිමට පිවිසෙන්නේ කටු සහිත කළු පැහැති වේවැලක්‌ ද රැගෙනය. එහෙත් කුඩා කියෝ ඔහු එලෙස එනු දුටු විගස සංඥාවකින් ඒ බව ඇයට හඟවන්නට පුරුදුව සිටියාය. එක අතකට ඔහු එතරම් රළු පරළු පුද්ගලයෙක්‌ ද නොවේ. කෙළි දෙලෙන් පසුවන දරුවන් දකින ඔහුගේ කෝපය සෙමෙන් නිවී යයි.

ඒ බොහෝ කලකට පෙර ය. එකල ඇගේ මව ද ජීවත්ව සිටියාය. දැන් ඇය සහ ඇගේ සොයුරු සොයුරියන් කුඩා දරුවෝ නොවෙති. අම්මා පමණක්‌ නොව 'ටිසී ඩන්ස්‌' ද මියගොසිනි. වෝටර්ස්‌ පවුල ආපසු එංගලන්තයේ පදිංචියට ගොසිනි.

සෑම දෙයක්‌ම වෙනස්‌ වේ. ඒ සොබා දහමේ හැටිය. අනෙකුත් බොහෝ දෙනා සේ ම දැන් ඇය ද සූදානම්ව සිටින්නේ ගෙදර හැර දමා යන්නටය.

'ගෙදර·'

ඇය කාමරය සිසාරා දැස්‌ යෑව්වාය. මේ සියලු ආම්පන්න ඇය සෑම සතියකට වරක්‌ම දූවිලි ගසා පිසදමා තැබුවා නොවේද? වසර ගණනාවක සිට එය ඇයගේ පුරුද්දක්‌ව පැවතුණි.

සියලුම බඩු භාණ්‌ඩ පුරා දූවිලි තැවරී තිබුණි. මේ තරම් දූවිලි කන්දරාවක්‌ කොහේ සිට ගසාගෙන ආවා දැයි ඇය මොහොතකට සිතුවාය.

කැඩී ගිය හාමෝනියම් එකට ඉහළින් බිත්තියේ එල්ලී සිටින කහ පැහැති ගැහැනු ඡායාරූපයක්‌ එහි විය. ගෙවුණු අවුරුදු ගණනාවක්‌ පුරා එය එතැන එලෙසම පවතින්නකි. එහෙත් ඒ පින්තූරයේ හිඳින පූජකවරයා කවුරුන්දැයි ඇය කවදාවත්ම හරි හැටි දැන සිටියේ නැත.

ඔහු තාත්තාගේ පැරැණි පාසල් මිතුරකු බව පමණක්‌ ඇය අසා ඇත. නිවසට එන ඕනෑම ආගන්තුකයකුට තාත්තා එකී පින්තූරය පෙන්වන්නේ කිසියම් ගෞරවයකිනි.

"දැන් එයා ඉන්නේ ඕස්‌ට්‍රේලියාවේ මෙල්බර්න්වල" ඒ හැම විටම ඔහු එසේ පැවසුවේය.

මේ හුරු පුරුදු ආම්පන්න සමහර විට නැවත කිසිදාක ඇයට දකින්නට ඉඩක්‌ නොලැබෙනු ඇත. ඇය තම නිවස හැර දමා යන්නට ඒකමතික තීරණයක්‌ ගෙන හමාරය.

"එම තීරණය කොතෙක්‌ දුරට ප්‍රඥාවන්ත විය හැකිද?"

ප්‍රශ්නයේ දෙපැත්ත දෙපසට දමා ඇය කිරා බැලුවාය.

නිවසින් ඇයට සෙවණ මෙන්ම ආහාරපාන ද ලැබුණි. ඇගේ ජීවිතය පිළිබඳව සියලු කරුණු කාරණා දන්නා උදවිය ඇත්තේ මෙහිය. රැකියාවේ මෙන්ම නිවසේ ද සියලු වැඩ කටයුතු ඇය ඉතා වෙහෙසව ඉටු කළාය.

ඇය තරුණයකු හා බැඳී වසන් වී ගොස්‌ ඇති බව දැන ගත් විට සේවා ස්‌ථානයේ අය කොතෙකුත් කයි කතන්දර පවසනු ඇත. ඇය මෝඩ ගැහැනු ළමයකු යෑයි ඔවුන් මුමුණනු ඇත. වෙළෙඳ දැන්වීමක්‌ පළ කිරීමෙන් වහා ඇයගේ පුරප්පාඩුව ද පුරවනු ඇත.

මිස්‌ ගවන් නම් ඇගේ නික්‌ම යැම පිළිබඳව අපමණක්‌ සතුටු වනු ඇත. ගවන් හැම විටම උත්සාහ කළේ ඇය හා දබරයක පැටලෙන්නට ය.

"මිස්‌ හිල් ඔයාට පේන්නෙ නැද්ද අර නෝන මහත්තුරුන්ට පරක්‌කු වෙනවනෙ."

"මිස්‌ හිල් කරුණාකරල මීට වඩා උනන්දුවෙන් වැඩ කරන්ඩ"

ගවන් එවැනි දැ කීවේ වටපිටාවට ඇසෙන්නටමය.

මේ අනුව සේවා ස්‌ථානය හැර යෑම ඇය හට මහත් ශෝකයක්‌ ගෙන දෙන කාරණාවක්‌ නොවේ.

නමුත් අලුත් නිවහන?

ඈත එපිට නන්නාඳුනන දේශයක ඇති ඒ නව වාසස්‌ථානය කෙබඳු තැනක්‌ විය හැකිද?

ඇය එහි ගිය විට විවාහක කාන්තාවකි.

'එව්ලින් නෝනා මහත්මිය'

මිනිසුන් ඇයට කිසියම් ගෞරවයකින් සලකනු ඇත. අම්මා සැලකුම් ලැබූ අයහපත් ආකාරයට ඇයට නම් කුඩම්මාගේ සැලකිලි නොලැබෙනු ඇත.

දැන් ඇගේ වයස දහනවයටත් වැඩිය. එහෙත් තවමත් තාත්තාගේ නපුරුකම්වලට බඳුන් වන්නට ඇයට බොහෝ විට සිදුවේ. එවැනි විටෙක ඇගේ රුධිර පීඩනය ඉහළ යන බවක්‌ ද දැනේ.

හැරී හා අර්නස්‌ට්‌ ගැන මෙන් තාත්තා ඇය පිළිබඳව සොයා බලන්නට එකල ද උනන්දු වූයේ ද නැත. ඒ ඇය ගැහැනු ළමයකු වූ නිසා විය යුතුයි.

එහෙත් දැන් අර්නස්‌ට්‌ ද මිය ගොසිනි. පල්ලියේ සැරසිලි කටයුතු කරන හැරී හට බොහෝ විට දුර පළාත්වලට යැමට සිදු වේ.

සෙනසුරාදා හැන්දැව ගෙදර එකම යුද්ධයකි. ඇය සතියට උපයන සිලිං හතම තාත්තා අතට දුන්නාය. හැරී ද හැකි හැම විටම නිවසට මුදල් එව්වේය.

ඒත් වෙළෙඳපොළට යන්නට ඒ මුදල් තාත්තාගෙන් ලබා ගැනීම අතිශය දුෂ්කර කාර්යයක්‌ විය. ඔහු පැවසුවේ ඇයට මොළේ නැති බවය. එබැවින් මුදල් කළමනාකරණය ඇය නොදන්නා බව ය.

අවසානයේදී ඇය අතට මුදලක්‌ පත් වන්නේ බොහෝ අසීරුවෙනි. එවිට ඇය වහා කඩමණ්‌ඩියට දිව යන්නීය. කළු පැහැති සමින් කළ තම අත් බෑගය තදින් අල්වා ගෙන කුළු බඩු පිරවූ මල්ල අත දරාගෙන සෙනඟ අතරේ තෙරපෙමින් ඈ පා ගමනින් ම ගෙදර පැමිණෙයි.

ගෙදර දොර කටයුතු හැරුණු විට ඇයට තවත් වැදගත් රාජකාරියක්‌ කරන්නට තිබේ. තමාට බාල දරුවන් දෙදෙනා පාසලට යවන්නටත් ඔවුන්ට කෑම් බීම් සපයන්නටත් සිදු වූයේ ද ඇයටමය.

සැබැවින් ම ඒ අසීරු කාර්යයකි. තිත්ත කටුක ජීවිතයකි. එහෙත් දැන් ඒ සියලු කටයුතුවලින් මිදී ඇය නික්‌ම යන්නට සූදානමින් සිටින්නීය. ෆ්‍රෑන්ක්‌ සමඟ අලුත් ජීවිතයක්‌, වෙනස්‌ ජීවන රටාවක්‌ සොයා යන්නට ඇය සැදී පැහැදී සිටින්නීය.

ෆ්‍රෑන්ක්‌ කරුණාවන්තය. විවෘත හදවතක්‌ ඇත්තෙකි. ඇය ඔහු හා පිටත්ව යන්නට නියමිතව ඇත්තේ අද රාත්‍රි බෝට්‌ටුවෙනි. ඒ ඔහුගේ ප්‍රිය බිරිඳ වී ඔහු සමඟ බුවනෝර්ස්‌ අයර්ස්‌ හි වාසය කරනු පිණිසය. ඔහුගේ නිවස ඇත්තේ එහි ය. එය ඇය පිළිගන්නට බලා සිටී.

ඔහු දුටු පළමුවැනි දවස ඇයට තවමත් මිහිරි මතකයකි. ඒ දිනවල ඔහු නවාතැන් ගෙන සිටියේ ප්‍රධාන පාරට කිට්‌ටුවෙන් තිබූ ඇය දන්නා හඳුනන නිවසකය. සති කිහිපයකට පෙර දිනෙක ඇය එහි යන විට ඔහු ගේට්‌ටුව අසල සිටගෙන සිටියේය. ඇය දුටු විගස ඔහු තමා පැළඳ සිටි උස්‌ තොප්පිය ගලවා අතට ගත්තේය. එවිට කැරලි ගැසුණු ඔහුගේ හිසකෙස්‌ දුඹුරු පැහැති මුහුණට වැටුණි.

එතැන් සිට දිනපතා සන්ධ්‍යා කාලයේදී සේවා ස්‌ථානයෙන් පිටතදී ඇය මුණ ගැසෙන්නට ඔහු පුරුදු වූයේය. ඇය ගෙදර දක්‌වා කැඳවාගෙන ගියේ ද ඔහුය.

දිනක්‌ ඔහු 'ඊදයෑපස්‌බ ඨසරක' නමැති චිත්‍රපටය නරඹන්නට ද ඇය කැඳවා ගෙන ගියේය. ඉන් පෙර තරුණයකු සමඟ සිනමා ශාලාවකට නොගොසින් තිබූ ඇයට එය ඉතා ප්‍රමුදිත වූ අත්දැකීමක්‌ විය. සංගීතයට බෙහෙවින් ප්‍රිය කරන අයකු වූ ප්‍රෑන්ක්‌ චිත්‍රපටය නරඹන අතරතුරදී ගීතයක්‌ ගායනා කළේය. එය නාවිකයකුට පෙම් කළ ගැහැණු ළමයකු පිළිබඳ ගීතයකි. එදින ඇගේ සිත ප්‍රීතියෙන් සසලව තිබුණි.

තරුණයකුට පෙම් කිරීම පිළිබඳව මුලදී ඇය චකිතයට පත්ව සිටියාය. පසුව ඇය ඔහුට සැබෑවටම ඇලුම් කළාය. ඔහු ඈත දුරු රටවල් පිළිබඳව නොයෙකුත් කතන්දර ඇයට කියා දුන්නේය.

ඔහු ජීවිතය ආරම්භ කොට ඇත්තේ කැනඩාවට යන 'ඇලන් ලයින්' නෞකාවේ නැව් තට්‌ටුවේ සුළු සේවකයෙක්‌ ලෙසටය. ඒ මසකට පවුමක වැටුපටය. විවිධ නැව්වල නම් ද ඒවා තුළ සිදු කෙරෙන විවිධ සේවාවන් ද ඔහු ඇයට විස්‌තර කළේය. හෙතෙම මැගලන් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ද යාත්‍රා කොට ඇත. භයානක පැංගෝනියන්ස්‌වරුන් පිළිබඳව ද ඔහු ඇයට නොයෙකුත් කතා පැවසුවේය.

ඔහු තම මාතෘ භූමියට පැමිණ තිබුණේ නිවාඩුවකට ය. ඇය මුණගැසුණේ එහිදී ය. මේ අතර ඇගේ පියා විසින් ඔවුන්ගේ සම්බන්ධයට තහනම් නීති පැනවිණි.

"මං හොඳහැටි දන්නවා නාවිකයන්ගේ ජීවිත ගැන"

දිනක්‌ ඔහු එලෙස පවසමින් ප්‍රෑන්ක්‌ සමඟ දබරයක පැටලුණේය. එතැන් සිට ඇය ඔහු හමුවූයේ පියාට රහසේ ය.

මාවතෙහි අන්ධකාරය ක්‍රමයෙන් දැඩි වෙමින් තිබිණි. ඇගේ උකුල මත සුදු පැහැ ලියුම් දෙකක්‌ පැටලී තිබුණි. ඉන් එකක්‌ හැරීටය. අනෙක ඇගේ පියාටය. ඔහු යහපත් පියාණන් කෙනකු වූ අවස්‌ථා ද නැතිවා නොවේ. මෑත දිනෙක ඇය අසනීප වූ විටෙක ඔහු ඇයට අසා සිටින්නට හොල්මන් කතන්දරයක්‌ කීවේය. ඇයට අහරද පිළියෙළ කොට දුන්නේය.

තවත් දිනෙක ඔවුහු කන්දක්‌ මුදුනට විනෝද ගමනක්‌ ගොසින් සිටියහ. එකල අම්මා ද ඔවුන් සමඟ සිටියාය. දරුවන් සියලු දෙනා සිනහ ගන්වමින් තාත්තා ඇගේ ඔඩොක්‌කුවෙහි වාඩි වී සිටියේය.

ඇයට පිටත්වන්නට නියමිත වේලාව සෙමෙන් ගෙවී යමින් තිබුණි. එහෙත් ඇය තවමත් ජනෙල් තිරයට පිට දී ගත් ගමන්මය. අර දූවිලි ගන්ධය තවමත් දැනේ.

මාවතේ ඈත කොනකින් ඕගනයක හඬ ඇසේ. ඒ හඬ ද රැගෙන සුළඟ හමා ආවේ ඇය අම්මාට දුන් පොරොන්දු සිහිපත් කරවමිනි. හැකිතාක්‌ තරම් කාලයක්‌ ගෙදර දොර කටයුතු නිසි පරිදි පවත්වාගෙන යන්නට ඇය අම්මාට පොරොන්දු වී සිටින්නීය.

අම්මා අසනීපව ගත කළ ඒ අවසාන රාත්‍රිය ඇයට හොඳ හැටි මතකය. ඉතාලියේ ශෝකී සුළඟ එදින ද හමා ගියේ මෙවැනිම වූ ශෝකී ඕගන් වාදනයක්‌ වැළඳගෙනය.

'උන්ට පිස්‌සු'

දුක්‌මුසු ලෙස ඕගනය වැයූ වාදකයාට පැන්ස හයක්‌ දී තාත්තා ඒ මොහොතේ ඔහු පලවා හැරියේය.

අම්මාගේ කටහඬ ඇයට ඇසෙන්නා සේ විය. ඇය වහා භීතියෙන් මෙන් නැගී සිටියාය.

මේ සියලු දුක්‌ වේදනාවන්ගෙන් මිදී යා යුතුය. ෆ්‍රෑන්ක්‌ ඇය සෙනෙහසින් ආරක්‍ෂා කරනු ඇත. ඔහු ඇයට ආදරයත්, ජීවිතයත් ලබා දෙනු ඇත. මේ සා අසන්තෝෂයෙන් හැම විටම දිවි ගෙවන්නේ මන්ද? සතුටින් ජීවත් වන්නට ඇයට ද අයිතිවාසිකමක්‌ ඇතිවා නොවේද?

බෝට්‌ටු අංගනයේ උතුරු දිශාවට ඇදී යන සෙනඟ කන්දරාව අතරට ඇය ද මුහුම් වූවාය. ඔහු ඇගේ අත අල්වාගන්නවාද, බෝට්‌ටුවේ වෙන් කළ අසුන් පිළිබඳව නොයෙකුත් දැ පවසනවා ද ඇයට මතකය.

දුඹුරු පැහැ ගමන් මලු රැගත් හමුදා සොල්දාදුවන්ගෙන් වට පිටාව පිරී තිබෙන බව ද ඇය දුටුවාය. විවරව තිබූ විශාල දොරට එපිටින් දිස්‌ වූයේ බෝට්‌ටුවේ කළු පැහැති විශාල කුඹ ගසයි. එහි කවුළු සියල්ල දීප්තිමත්ව බැබලුණි.

ඇගේ සිත ශෝකයෙන් අවුල්ව ගියේය. අනතුරුව තම තොල් සීතලව, සුදුමැලි වෙනු ඇයට දැනුණි. තමාට පිහිට වන්නැයි ඇය දෙවියන්ගෙන් අයැද සිටියාය.

ඒ හා ම බෝට්‌ටුවෙන් නිකුත් වූයේ දීර්ඝ වූ සංවේගාත්මක නළා හඬකි. මීදුම පසාරු කරමින් ඒ හඬ ඇගේ හෘදය වෙත ගලා ආවේය.

හෙට ඇය මුහුද මැද ෆ්‍රෑන්ක්‌ සමඟ බුවනෝර්ස්‌ අයර්ස්‌ වෙත යමින් සිටිනු ඇත. බෝට්‌ටුවේ වෙන් කළ අසුන් ඔවුන් එනතුරු බලා හිඳී.

සිරුර පුරා ගලා ගිය සංවේගය ඇයට ඔක්‌කාරය ගෙන ආවාය. ඇය නිහඬව තොල් මතුරමින් යාච්ඤාවක යෙදෙන්නට උත්සාහ කළාය.

මහ හඬින් සීනුවක්‌ නාද වූයේ ඒ සමගමය. හරියට එය ඇගේ හදවත අසල නාද නැංවූවා සේ ය.

ඔහු අත තදින් අල්ලා ගනිමින් තමා වහා කැඳවනු ඇයට දැනුණි.

'එන්ඩ'

මුළු මුහුදම රැළි නගන්නේ ඇගේ හදවත මතය. ඔහු ඇය ඇදගෙන යන්නේ මුහුදට ය. තමා එහි ගිලී මිය යනු ඇතැයි ඇයට සිතුණි.

ඇය ඉතා තදින් අසල වූ යකඩ අත්වාරුව අල්ලා ගත්තාය. ඔහු ඉදිරියට, බෝට්‌ටුවේ සීමාවට ඇදී ගියේ ඇය පසුපස එතැයි යන දැඩි විශ්වාසයෙනි..

'එව්ලින්........ ඒවී......."

එහෙත් ඇය යකඩ වැට තව තවත් තදින් ග්‍රහණය කර ගත්තාය.

මුහුදු සීමාවෙන් මෙපිට සිට ඇය ඔහු දෙස බලා සිටියේ සුදුමැලි වූ වතින් යුතුවය. හරියට බොහෝ සේ අසරණ වූ සතකු සේ ය. ඇගේ දෑසේ ආදරය හෝ සමුගැනීම පිළිබඳව කිසිවක්‌ ලියැවී තිබුණේ නැත. ඔහු හඳුනන බවට සලකුණක්‌ හෝ ඇගේ මුහුණේ සටහන්ව නොතිබුණි.

[Nissanka Rajapaksa]

ද්‍රෝහිවීම (කෙටි කතාව)

සුජාතා බාලසුබ්‍රමනියම්/ Sujatha Balasubramamiam
(ඉන්දියාවේ ප්‍රකට ලේ කාවකි)
සිංහල අනුවාදය : බොබී ජී. බොතේජු

"ශාස්‌ත්‍රී මහත්මයා කරුණාකරල ඇතුළට එන්න. කළමණාකාරතුමා තව මිනිත්තු කිහිපයකින් පැමිණ ඔබ හමුවේවි" පිළිගැනීමේ නිලධාරිනියගේ ආචාරශීලී කටහඬ ඔහුව එක්‌තරා ප්‍රමාණයකට ධෛර්යමත් කළේය. ශාස්‌ත්‍රී තමා ඇඳ සිටි පරණ ලොම් කබායේ අත් දිග අරිමින් කමිසයේ බොත්තම් ගැලවී ඇති තැන් වසා ගැනීමට කටයුතු කළේය. ඔහු ඇතුළට ගොස්‌ හඬ නොනැඟෙන්නට දොර වසා දැමුවේය.

ගෘහ භාණ්‌ඩ පිළිවෙළකට තබා ඇති කාර්යාල කාමරය පිරිසිදුය. අගනා දැවයෙන් කළ විශාල මේසයක්‌ කාමරය මැදට වන්නට විය. මේසයට පිටුපසින් කැරකෙන පුටුවකි. මේසය ඉදිරිපිට අමුත්තන්ට අසුන් ගැනීමට සුවපහසු අසුන් කිහිපයකි. ජනේලය අසලට වන්නට පොත් පිරුණු රාක්‌කයක්‌ සහ ලිපිගොනු තැන්පත් කළ කැබිනට්‌ටුවක්‌ විය. 

කාමරය තුළට ගමන් කරන විට බිම අතුරා තිබූ පලස්‌වල ශාස්‌ත්‍රීගේ දෙපා ගිලී ගියේය. හේ එක්‌ අසුනක වාඩි විය. සාක්‌කුවෙන් පිටතට ලේන්සුව ඇදගත් හේ තම නළල සහ නිකට පිස දැමුවේය. ඔහුගේ සිහින් රැලි වැටුණ අත් සුදු පැහැගත් හිසකෙස්‌ වෙත යොමු විය.

"දෙවියනි, මේ වාරෙවත් ඔව් කියන්න. මට කිසියම් ජයග්‍රහණයක්‌ ලැබේවා·" හේ සිතින් දෙවියන් යෑද්දේය. අපූරුවට ගෘහ භාණ්‌ඩ තැන්පත් කර ඇති මෙවැනි කාර්යාල කාමරවලට ඔහු කී වරක්‌ නම් යන්නට ඇද්ද? කොපමණ වාරයක්‌ ඔහුගේ ඉල්ලීම ආචාරශීලී ලෙස ප්‍රතික්‍ෂේප කරන්නට ඇද්ද?

නිවසේදී ඔහු දෙස බලා සිටින අපේක්‍ෂාවෙන් පිරුණු නිහඬ දෑස්‌............. ඔහු නැවත වරක්‌ ඊට මුහුණ දෙන්නේ කෙසේද? සියල්ල නිහඬවම වටහා ගන්නා ඔහුගේ බිරිඳ සහ දියණිය කිසි දිනක ඔහුගෙන් කිසිවක්‌ නොවිමසයි. දින, සති, මාස ගෙවී යද්දී වීදුරු වළලු වලින් නැඟෙන සිලිං බිලිං නාදය, සාරිවලින් නැඟෙන සර සර නාදය අසන්නට බලා සිටින ඔවුන්ගේ බලාපොරොත්තු ක්‍රමයෙන් ක්‍ෂය වී යයි. විෂ වායුවකින් මෙන් ඔවුන්ව හිරිවට්‌ටා නිහඬ කර ඇත.

එහෙත් මෙවර ඊට වඩා වෙනස්‌ ශාස්‌ත්‍රී සිතුවේය. මෙවර ඔහු බොහෝ කලක්‌ අපේක්‍ෂා කළ සතුට සහ ප්‍රීතිය ලැබෙනු ඇත. හැඟීම්වලට වඩා එහා ගිය විශ්වාසයකින් යුතුව හේ පුටු ඇන්දට හේත්තු වී කාමරය නිරීක්‍ෂණය කළේය. අඩක්‌ විවර වූ ජනේලයෙ තිර රෙද්ද අතරින් හිරු එළිය වැටුණේ අපූරු සෙවණැලි රටා මවමිනි. හිරු එළිය රතු පැහැති දුරකථන රිසීවරය මතට වැටී එය ගිනි බෝලයක්‌ මෙන් දිලිසෙයි. තීන්ත බෝතලයට ඔබා ඇති සිහින් කළු පැහැති පෑන උල් පිහියක්‌ මෙනි. ඊට වම්පසට වන්නට ලා නිල් පැහැති බාල වර්ගයේ ප්ලාස්‌ටික්‌ පින්තූර රාමුවකි. මෙම අලංකාර කාමරයට කොහෙත්ම නොගැලපෙන මෙම රාමුවට ශාස්‌ත්‍රීගේ නෙත් යොමු විය. ඔහු නැගිට ඉදිරියට ගොස්‌ එය අතට ගත්තේය. කළු පැහැ ගැන්වී ඇති රාමුවේ තැනින් තැන එය ස්‌වර්ණාලේපිත රාමුවක්‌ව පැවැති බවට සලකුණු ඇත. එම රාමුවට සවිකළ ඡායාරූපයක්‌ නැත රාමුව පමණකි.

තුනී රාමුව අතට ගත් ශාස්‌ත්‍රී එය හරවා බැලුවේය. එය ඔහුට හුරු පුරුදු ය. මෙම රාමුව මීට පෙර ඔහු දුටුවේ කොහෙදීද? විසි වසරකට පෙර? තිස්‌ වසරකට පෙර? කොයිල්පට්‌ටි? මනූර්? නැහැ. දේවකුලම් ඔව් ඒ දේවකුලම්හිදී ය.

සුන්දරී අලුත පිපිණු දැ සමන්මලක්‌ මෙන් පිවිතුරුය. අහිංසකය. ඕනෑම විටෙක තලා පොඩිකර දැමිය හැකි දෑ සමන් මලක්‌ වැනි සුන්දරී· ඒ සියලු වේදනාත්මක මතකයන් ශාස්‌ත්‍රීට පැහැදිලිව පෙනෙන්නට විය. අහෝ දෙවියනි, ඒ අවුල් සහගත අවස්‌ථාවේ මම මඟ හැරියේ ඇයි? ඔහු තමා සමඟම කෙඳිරුවේය. හේ දෙ ඇස්‌ වසාගෙන පරණ මතකයන් සිහියට නඟා ගන්නට වෑයම් කළේය. සෑම සිද්ධියක්‌ම ඔහුගේ මනසේ හොල්මන් කරන්නට විය.

"නාන්න උණු වතුර ලෑස්‌තියි" සිහින් ගීතවත් හඬ ඇසූ චන්ද්‍රන් හිස ඔසවා බැලුවේය. පැන යැමට සූදානම්ව සිටින මුව පොව්වකු මෙන් ඇය සිටගෙන සිටියාය. ඇයට වයස දහඅටක්‌වත් නොවන්නට ඇත. ඇගේ ඝනකම් කපු සාරිය ඇගේ පපුවේ සිහින් බව හිරකරගෙන සිටී. ඇගේ හැඩකාර මුහුණේ දුඹුරු දීප්තිමත් ඇස්‌ ඔහුගේ මුහුණ දෙසට යොමු වූ අතර, අනතුරුව ඇය යන්නට ගියාය. චන්ද්‍රන් හෙමිහිට උරුහම්බාමින් තමාගේ තුවාය සොයන්නට විය.

දේවකුලම්වලට පැමිණි ප්‍රථම දිනය සුබ මොහොතින් ආරම්භ වූ හැටියි ඒ. එය ඔහුගේ ප්‍රථම රැකියාවයි. ප්‍රාදේශීය තැපැල් කාර්යාලයේ ලිපිකරු පත්වීමක්‌ ලැබුණු විගසම හේ දේවකුලම් වෙත ළඟා වූයේ නතර වීමට සුදුසු ස්‌ථානයක්‌ සොයා ගැනීම පිළිබඳ කිසිදු හැඟීමක්‌ නැතිවය. 

වාසනාවකට මෙන් කුලියට දීමට කාමරයක්‌ ඇති මැහැල්ලකගේ නිවසට කෙනෙක්‌ ඔහුව යොමු කළේය. සාමාන්‍ය මුදලකට ආහාර සැපයීමටත් එම කාන්තාව එකඟ වූ අතර, තමන්ගේ ගැටලුවලට ඉක්‌මනින් පහසුවෙන් විසඳුම් ලැබීම ගැන චන්ද්‍රන් සතුටු විය. අනතුරුව දැන් මේ මොහොතේ එම නිවසේදී ඔහු දුටු ප්‍රේමණීය දර්ශනය· චන්ද්‍රන් උනන්දුවෙන් කාමරයෙන් පිටතට ආවේය.

සුන්දරී - ඇගේ නම එයයි. මැහැල්ලගේ අනාථ ලේලියකි. ඊළඟ දින කීපය තුළ චන්ද්‍රන්ට යාන්තමින් දැක ගත හැකි වූයේ ඇය නිවස තුළ එහා මෙහා යන දර්ශනය පමණකි. එහෙත් ඔහුගේ මනඃකල්පිත ලෝකය ගිනි ගැනීමට එය ප්‍රමාණවත් විය. හිරු රැසින් දුඹුරුවන් වූ ඇගේ රන්වන් අත් පා, සුන්දර ගමන් ලතාව ඇගේ කොණ්‌ඩයෙන් විහිදෙන පිච්ච මල් සුවඳ, චන්ද්‍රන්ගේ සිතිවිලි මුළු කාලය පුරාම ඇය වටා දැවටෙන්නට විය. ඔහුට ඇය සමඟ කතා කිරීමට අවශ්‍ය විය. ඇගේ රූසිරියෙන් ඇස්‌ පිනවා ගන්නට අවශ්‍ය විය. ඔහු ඇය වෙත ළඟා වෙන සෑම විටම ඕ කුස්‌සියේ අඳුරට මුසුව අතුරුදන් වන්නීය.

එදින චන්ද්‍රන් වේලපහින් කාර්යාලයේ සිට ආපසු පැමිණියේය. දොර විවෘතව පැවැති අතර තම කාමරයට යෑම පිණිස හේ කුඩා සාලයට ඇතුළු විය. සුන්දරී පැදුරක වාඩි වී මල් වට්‌ටියක්‌ ළඟ තබාගෙන මල් මාලයක්‌ ගොතමින් සිටින්නීය. ඔහු දුටු විගසම නැගී සිටි ඕ කුස්‌සියට දිව යැමට සැරසුණාය.

"කරුණාකරල නවතින්න" හේ ආයාචනා කළේය. "ඔයාගෙ නැන්ද කෝ?"

"නැන්දා කෝවිලට ගිහිල්ලා. අද සිකුරාදා" සුන්දරී මිහිරි ලෙස පිළිතුරු දුන්නාය. ඇය දොර අසලට වී සිටගෙන ගොතමින් සිටි මාලය අතරින් ඇඟිලි යවමින් සෙල්ලමක යෙදුණාය.

"මේ බලන්න" චන්ද්‍රන් ධෛර්ය සම්න්න ලෙස පියවරක්‌ ඉදිරියට තැබුවේය. "මාව දැක්‌ක ගමන් පැනල දුවන්නෙ ඇයි? මම ඔයාව ගිලගන්න ආපු කොටියෙක්‌වත්, සිංහයෙක්‌වත් නෙවෙයිනේ. මට කියන්න මා ගැන ඔය තරම් බය මාව මිනී කන රාක්‍ෂයෙක්‌ වගේ පේනවද?"

සුන්දරී ඔහුගේ කඩවසම් මුහුණ, උදාර පෙනුම දෙස යාන්තමින් බැලුවාය. ඇය සිනාව සැඟවීමට මුහුණ සඟවා ගත්තාය. ඇය තම වම් පාදයේ ඇඟිල්ලෙන් බිම කුරුටු ගාන්නට වූවාය.

"නැහැ ඒක නෙවෙයි" ඕ බයාදු ලෙස ආරම්භ කළාය.

"ඔයා මට කැමැති නැත්නම් නැහැයි කියල කියන්න. මම මේ මොහොතෙම යන්න යනවා" චන්ද්‍රන් පැවසුවේය.

"ආ........ නැහැ නැහැ එහෙම හිතන්න එපා" පහරක්‌ වැදුණු කලක මෙන් සුන්දරී කලබලයෙන් පිළිතුරු දුන්නාය. ඇය ඇගේ අනුරාගී ඇසින් ඔහු දෙස මොහොතක්‌ බලා සිට මාතෘකාව වෙනස්‌ කළාය. "මම කෝපි එකක්‌ ගේන්නද?" නැවත වරක්‌ ඇය ඇතුළට වැදී අතුරුදන් වූවාය. එහෙත් මෙවර චන්ද්‍රන් තම කාමරයට ඇතුළු වූයේ තමා කිසියම් ජයග්‍රහණයක්‌ කළේය යන හැඟීමෙනි.

ඉන් පසු සුන්දරී මඳක්‌ ලිහිල් බවක්‌ පළ කළාය. ඇය විගසින් පලා නොගිය අතර සෑම උදැසනකම ඔහු වැඩට යැමට පෙර ඔහු සමඟ වචන කීපයක්‌ හුවමාරු කර ගැනීමට පවා පුරුදු වූවාය. රාත්‍රි ආහාර ගනිද්දී ඇය ඔහු කැමැතිම ආහාර වර්ග ඇගේ දැතින්ම සංග්‍රහ කළාය. ක්‍රමයෙන් අන්නොන්‍ය බැඳීම වර්ධනය විය. සුන්දරීගේ නැන්දා චන්ද්‍රන්ව ප්‍රිය කළ අතර, ඔහුට තම පවුලේ සාමාජිකයකුට මෙන් සැලකුවාය. චන්ද්‍රන්ගේ උනන්දුව වැඩි වූ අතර, සුන්දරීගේ මුහුණේ මෘදු බව දකින්නට රාත්‍රියේ නිදි වරමින් බලා සිටියේය.

උදැසන හිරු රැස්‌ ගිනියම් සහ බිහිසුණු විය. සුන්දරී නිවස පිටුපස ළිඳෙන් වතුර අදිමින් සිටියාය. සිව්වැනි වරටත් වතුර ඇද ගැනීමෙන් පසු ඇය බාල්දිය ළිඳ වටා බැඳ තිබූ තාප්පය මත තබා තම අත් දෙස බැලුවාය. රළු කඹයේ ඇතිල්ලීම නිසා ඇගේ අත්ල තද රත් පැහැ ගැන්වී ඇත.

"ඔයාගෙ අත් දැක්‌කහම මට මතක්‌ වෙන්නෙ මොනවද කියල ඔයා දන්නවද?" ඇගේ පසුපසට පැමිණි චන්ද්‍රන් විමසුවේය. "නෙළුම් මලේ රෝස පාට ලස්‌සන පෙති" සුන්දරී හිස ඔසවා සිනාසුණාය. "ඔච්චර ලස්‌සනට කතා කරන්න ඔයා කොහෙන්ද ඉගෙන ගත්තෙ?"

"ඕනෑම මිනිහෙකුට කවියෙක්‌ වෙන්න ඔයා දැකීම ප්‍රමාණවත්" චන්ද්‍රන් පිළිතුරු දුන්නේය. "ඔයාගෙ මෘදු අත රිදෙනව දකින්න මම කැමැති නැහැ මම ඔයාට වතුර ඇදල දෙන්නම්" කඹය වෙත ළඟා වූ හේ බාල්දිය ළිඳට පහත් කළේය. සුන්දරී කඹය අල්ලා ගැනීමට අත දිගු කළාය. මොහොතකට දෙදෙනාගේ ඇඟිලි එකිනෙක ගැටිණ. චන්ද්‍රන්ට තමාගේ මුළු සිරුරම ගිනියම් වූ බව දැනිණ.

"සුන්දරී" හේ ඇගේ අතකින් අල්ලාගෙන විගසින් කෙඳිරුවේය. "ඔයා දන්නවද මම ඔයාට කොයි තරම් ආදරෙයිද කියල? සුන්දරී මා දිහා බලන්න ඔයා මට බයද? ඔයාගෙ කෙස්‌ ගහකට හරි හානියක්‌ වුණොත් මම මැරෙනවා කියල ඔයා දන්නවද?" චන්ද්‍රන් මෘදු ලෙස පැවසුවේය.

කෝවිල පිටුපස ඇති උද්‍යානයේ ගල් බංකුව මත ඔවුන් වාඩි වී සිටි සැන්දෑවකි.

"මේ වෙලාවෙම ඔයා එක්‌ක විවාහ වෙන්න ඇතිනම්..... ඒත් මගේ දෙමවුපියො පරණ තාලෙ අය. ඒ අයට කියල ඒ අයව කැමැති කරව ගන්න ඕන. ඒත් දවසින් දවස ඔයා මගෙ ළඟින්...... ඒක කොයි තරම් දරුණුද?"

"ඔයා හිතනවද ඒක මට පහසුයි කියල?" සුන්දරී මිමිණුවාය. මගෙ හදවතේ ඉඩ තියෙන්නෙ ඔයාට විතරයි. ඒක කාටවත් වෙනස්‌ කරන්න බැහැ."

එක්‌වරම චන්ද්‍රන් ඇගේ අතකින් අල්ලා ගත්තේය. "සුන්දරී අපි ඇයි දැන්මම විවාහ වෙන්නෙ නැත්තෙ? ඇයි අපි සංගීතය, මිනිස්‌සු, උත්සව ගැන බලබලා ඉන්නෙ. කොහොම වුණත් විවාහ පොරොන්දුව පූජනීයයි." හේ ඇගේ නිකටින් අල්ලා ඇය තමා දෙසට හරවා ගත්තේය.

"හෙට ඔයා කහ නූල් පොටකුයි හරන්කහයි අරගෙන එන්න. මම කෝවිල් උද්‍යානයේදී ඔයාව විවාහ කර ගන්නවා. අපි සැමියයි බිරිඳයි. කවුරුවත් ඒ බව දැන ගන්න ඕනෙ නැහැ. ඔයා මොකද කියන්නේ?" හේ බලවත් හැඟීමකින් යුතුව බල කළේය. සුන්දරීගේ ඇස්‌ දීප්තියෙන් බැබළෙද්දී ඕ හිස සැලුවාය.

හිරු කඳු වළල්ලට මුවා වී බැස ගියේය. ග්‍රීෂ්ම සෘතුවේ සන්ධ්‍යාවේ උණුසුම දවස තුළ හිර වී හුස්‌ම නොගෙනම අපේක්‍ෂා සහගතව සිටී. පඳුරු අතර සියුම් අඳුර ඇය අපේක්‍ෂාවෙන් සිටී. ඇය පය පැකිළෙමින් හිස නමාගෙන පැමිණියාය. හේ උනන්දුවෙන් කහ නූල් පට සහ ඇගේ අත වූ හරන්කහ ගෙන ඇගේ ගෙල වට බැන්දේය.

"සුන්දරී මගෙ ප්‍රේමිය" හේ ප්‍රමෝදයෙන් මුසපත්ව කෙඳිරුවේය. ගං ඉවුරේ වූ තණ පඳුරු අතරින් ඇයව කැඳවා ගෙන හේ සිසිල් සෙවණකට ගියේය.

සුන්දරී සමනළියක්‌ මෙන්ම වරින් වර සින්දු මුමුණමින් නිවස තුළ හැසිරුණාය. පහනක්‌ දිලෙන්නාක්‌ මෙන් ඇගේ මුහුණේ සතුට බබළන්නට විය. ඇය කෝපි කෝප්පයක්‌ රැගෙන චන්ද්‍රන්ගේ කාමරයට ගියාය.

"ඔයා හුඟක්‌ කතා කරනවා. ඒත් කවදාවත් මට තෑග්ගක්‌ දීල තියෙනවද?" ඕ සරදම් ලෙස විමසුවාය.

"මම ඔයා වෙනුවෙන් ඕන දෙයක්‌ කරනවා සුන්දරී" චන්ද්‍රන් දැඩි අදිටනින් පැවසුවේය.

"මම ඔයාට සඳ ගෙනැවිත් දෙන්නම් ඔයාට ඕනෙනම් අහසින් තරු කඩාගෙන එන්නම්" ඇයට ළංවෙමින් හේ කීවේය. සුන්දරී සිනාසෙමින් ඔහුගෙන් ගැලවී පැන ගත්තාය.

"නැහැ නැහැ ඔයාට මාව ඔය විදියට රවට්‌ටන්න බැහැ. දැන් මට ඔයාගෙන් පුංචි දෙයක්‌ ඕනෙ. ඔයා මට ඒක දෙනවයි කියල පොරොන්දු වෙන්න."

"ඕනම දෙයක්‌" චන්ද්‍රන් දැඩි උනන්දුවෙන් විමසුවේය.

"ඔයා අදම මට ඔයාගෙ පින්තූරයක්‌ දෙන්න"

හේ සැනසුම් සුසුමක්‌ හෙළුවේය. "ඕකටද ඔයා ඔච්චර වෙලා තෙපර බෑවෙ?"

එදින සන්ධ්‍යාවේම ඡායාරූපයක්‌ ලබාගත් හේ එය තැබීමට සුදුසු රාමුවක්‌ සොයමින් දේවකුලම් සාප්පුවල සැරිසැරුවේය. ප්ලාස්‌ටික්‌ වලින් නිම කළ රන් මල්වැලක වාටියකින් යුත් ලා නිල් පැහැති රාමුව ඔහුගේ සිත් ඇද ගත්තේය. හේ එය සුන්දරී වෙනුවෙන් මිලට ගත්තේය. 

*******

ග්‍රීෂ්ම සෘතුව ගෙවී ගොස්‌ සරත් සෘතුව සහ වර්ෂා කාලය ඇරඹිණ. සෑම තැනකම සැඟවුණ වෙනස්‌කම් ඇති විය. චන්ද්‍රන්ගේ වැඩවලට වැඩි කාලයක්‌ යෙදවීමට සිදුවූ අතර ඔහු නිවසට එනවිට ප්‍රමාද විය. ඔහු නිතරම මිත්‍රයන් සමඟ පිටත ගිය අතර ඕනෑකමින්ම ප්‍රමාද වී ආපසු පැමිණියේය. සුන්දරී සමඟ කතා බහ පරණ පුරුදු මට්‌ටමට වඩා අඩු විය. ඔහුට විශේෂ ආහාර සූදානම් කර ඇය පෙරැත්ත කළත් ඔහු ආහාර අරුචි බව ඇඟවූවේය. විභාගයකට සූදානම් වන බව අඟවමින් හේ කාමරයේ දොර වසාගෙන ඇයව දැකීමෙන් වැළකුණේ ය.

එදින සන්ධ්‍යාවේ තද හිසරදයකින් යුතුව නිවසට පැමිණි හේ ඇඳට වැටුණේය. සෑම පැත්තකින්ම ශෝකයක්‌ සහ නොරිස්‌සුම් සහගත බවක්‌ ඔහුට දැනිණ. සුන්දරී නිහඬවම පැමිණ ඔහුගේ නළලට අත තබා බැලුවාය. චන්ද්‍රන් වහා ඇගේ අත ඉවතට තල්ලු කළේ ඇගේ ස්‌පර්ශය අප්‍රිය බව අඟවමිනි.

"ඇයි ඔයා මට සැනසිල්ලෙ ඉන්න දෙන්නෙ නැත්තේ? කරුණාකරල කාමරයෙන් පිටවෙලා යන්න. මට කරදර කරන එක නතර කරන්න" හේ කෝපයෙන් කෑ ගෑවේය. සුන්දරී නිහඬවම නොපෙනී ගියාය. කමකට නැති ගෑනියෙක්‌, ඇඳේ පෙරළෙන ගමන් ඔහුට සිතිණ.

දින කීපයකට පසු සුන්දරී ඔහුගේ කාමරයේ දොරටුව අසලටම පැමිණියාය. ඔහු පොත වෙතින් හිස මෑත් කර රවා බැලුවේය.

"මොනවද ඕනෙ?" හේ කර්කශ ලෙස විමසුවේය.

"මුකුත් නැහැ" සුන්දරී ආරම්භ කළාය. ඇගේ කටහඬ වෙව්ලයි. ඇය සාරි පොටේ කෙළවර අඹරවමින් කතා කළාය. "ඔයා අපේ විවාහය ගැන ඔයාගෙ පාර්ශ්වයට දැනුම් දෙන්න කාලෙ ඇවිත් නේද?" ඇය කලබලයෙන් කියාගෙන ගියාය.

චන්ද්‍රන් රවා බැලුවේය. මවිතය නිසා ඔහුට වචන නැති විය.

දැන් හරි පස්‌සෙ හරි කියන්න වෙනවා. ඔයා දන්නවනෙ මගෙ තත්ත්වය....... ඇය හිස නවාගෙන මෘදු ලෙස කීවාය.

හේ එක්‌වරම හුනස්‌සෙන් නැඟී සිටියේ කෝපාග්නියෙන් දැවෙන දැසින් බලමිනි. මොන විවාහයක්‌ද?" හේ කෑ ගෑවේය. "උඹ හිතනවද උඹගෙ බෙල්ලෙ නූලක්‌ ගැට ගැහැව්ව පලියට මම උඹත් එක්‌ක විවාහ වුණයි කියල? මට කියපන් කවුද අපිව දැක්‌කේ? කවුරුවත් නැහැ. උඹ ඔය ගැන තදින්ම කියා හිටිනවා නම් මම උඹගෙ අතකින්වත් ඇල්ලුවේ නැහැයි කියල දිවුරනවා. උඹ කාත් එක්‌ක හරි ගිහින් මගේ පිටේ බර පටවන්න හදනවා. උඹල ඔය ජාතියෙ මිනිස්‌සු. මිනිහෙක්‌ ටිකක්‌ කරුණාවෙන් කතා කරපුවහම ඒ මිනිහව අල්ල ගන්න උත්සාහ කරනවා. දැහැට නොපෙනී පලයන්" හේ කෝපයෙන් අත වැනුවේය.

සුන්දරී දිගු වේලාවක්‌ නිහඬව ම ඔහු දෙස බලා සිටියාය. ඇගේ ඇස්‌වල තිබූ ගැඹුරින් පෙනී ගියේ ඔහු මේ ආකාරයෙන් හැසිරෙනු දැකීමෙන් ඇය මවිත වූ බවයි. මේ අස්‌වාභාවික නිහඬතාවෙන් ඔහුගේ සිත චංචල විය. ඔහු අපේක්‍ෂා කළේ ඇය හඬා වැළපී පෙරළි කරමින් දෝෂාරෝපණය කරනු ඇත කියාය. මෙවැනි නිහඬතාවක්‌ නොවේ.

"පිටවෙයන්" හේ නැවතත් කෑ ගෑවේය. සුන්දරී සිහිනයක මෙන් ඉවතට ගියාය.

චන්ද්‍රන් ගමන් බෑගය ගෙන තම භාණ්‌ඩ ඇසිරීමට පටන් ගත්තේය. හේ නොසැලකිල්ලෙන් සියලුම ඇඳුම් එතුළට ඔබා මල්ල වසා දැමුවේය. හේ සුන්දරීගේ නැන්දා හමු වී තමාව වෙනත් නගරයකට අනපේක්‍ෂිත ලෙස මාරු කර ඇති බව පවසා ඔහුගෙන් අය විය යුතු මුදල් ගෙවා දැම්මේය. අඩ පැයක්‌ තුළ ඔහු පිටව යැමට සූදානම් විය.

සුන්දරී ජනේලයෙන් සියල්ල බලා සිටියාය. ගමන් මල්ලක්‌ රැගෙන නිවසට පැමිණි ආකාරයෙන් ම ඔහු පිටව යන සැටි දෙස ඇය බලා සිටියාය. ඕ එක්‌ අතකින් තම ගෙල වටා ගැට ගසා ඇති කහ නූල තරයේ අල්ලා ගෙන සිටි අතර, ඇගේ ඇස්‌වලින් හෝ මුහුණින් කිසිදු හැඟීමක්‌ පළ නොවීය. චන්ද්‍රන් කලබලයෙන් ඉදිරියට ගියේය. හේ තැපැල් කාර්යාලයේ රැකියාවෙන් ඉල්ලා අස්‌වී දේවකුලම්වලින් පිටත්ව යන ඊළඟ දුම්රියට නැඟුණේය. දුම්රිය පිටත්වන විට හේ සැනසුම් සුසුමක්‌ හෙළුවේය. අනතුරුව අසුනක වාඩි වී අනාගත සැලසුම් සකස්‌ කළේය.

*******

දොර විවෘත විය. තරුණයෙක්‌ ඇතුළු විය. "ශාස්‌ත්‍රී මහත්මය හුඟ වෙලාවක්‌ ප්‍රමාද වුණාට සමාවන්න."

රාමචන්ද්‍රන් ශාස්‌ත්‍රී නැගිට ඔහුට ආචාර කළේය. කළමනාකරු තම අසුන වෙත ගියේය.

"ශාස්‌ත්‍රී මහත්මය මම ඔබගෙ අයදුම්පත පරීක්‍ෂා කළා. ඔබගෙ පුළුල් අත්දැකීම් ගැන අපි සෑහීමකට පත් වුණා. ඒත්......."

"ඔව් සර්" ශාස්‌ත්‍රි උනන්දුවෙන් ඉදිරියට නැඹුරු විය.

ඔහු අත පින්තූර රාමුව තිබෙනු කළමනාකරු දුටුවේය.

"ආහ්· ඔබ මේ පින්තූර රාමුවට කැමති වගෙ. ඒක හැම විටම හුඟ දෙනෙක්‌ගෙ කුතුහලයට හේතු වෙලා. ඒකෙ තියෙන්නෙ රාමුව විතරයි. පින්තූරය නැහැ."

ශාස්‌ත්‍රිට මොහොතකට සම්මුඛ පරීක්‍ෂණය පිළිබඳව අමතක විය. "කරුණාකර මට කියන්න පුළුවන්ද ඇයි මේ පින්තූර රාමුව මේසෙ උඩ තියාගෙන ඉන්නෙ කියල" හේ ගොත ලෑවේය.

"මේක තමයි මගෙ පියා ගැන තියෙන එකම සිහිවටනය. ඔහු මිය යැමට ටික වේලාවකට කලින් මේ නින්තූර රාමුව අම්මට දීල තියෙනවා. ඒ වෙනකොටත් මම ඉපදිලා නැහැ. මගෙ අම්මා කියල තියෙනවා ඒ අය කෙටි ප්‍රීතිමත් ජීවිතයක්‌ ගත කළයි කියලා. ඇය නිතරම කිව්වේ මගෙ පියා කරුණාවන්ත ශ්‍රේෂ්ඨ කෙනෙක්‌ කියල. ඔබත් දන්නවනෙ අපි බොහොම කෙටි කලයි ජීවත් වෙන්නේ" තරුණයා සුසුමක්‌ හෙළුවේය. "ඔහු දේවකුලම් අසලදි දුම්රිය අනතුරකින් මැරුණලු"

එහෙත් රාමචන්ද්‍රන් ශාස්‌ත්‍රී නොපැහැදිලි හඬින් කිසිවක්‌ කියන්නට සැරසිණ. දැන් ඔහුට සියල්ල වැටහේ. ඔහු දේවකුලම්වලින් පිට වී සතියකට පසු දුම්රිය අනතුරක්‌ සිදුවිය. ඔහු අනතුරින් මැරණලු."

ඔහු අනතුරින් මිය නොගිය බව සුන්දරී හොඳින්ම දන්නවා ඇත. එහෙත් ඇය පැවසුවේ තම සැමියා අනතුරින් මියගිය බවයි.

"ඔබේ අම්මා...?" ඔහු තරුණයාගෙන් විමසුවේය.

මගෙ අම්මා මීට අවුරුදු දහයකට ඉස්‌සර මියගියා. මේ පින්තූර රාමුව ඇය ළඟ නිතරම තිබුණා. ඇය මිය යැමට මඳ වේලාවකට පෙර එය මට භාර කළා. මේක දෙන ගමන් ඇය කිව්වා උඹගෙ පියාගෙ වාසනාව උඹට ගෙනෙන වස්‌තුව මේකයි කියල" කළමනාකරු ගැඹුරු හඬින් කීවේය.

ශාස්‌ත්‍රී කල්පනා කළේය. තමාට ද්‍රෝහී වූ තැනැත්තාගේ ගෞරවය ආරක්‍ෂා කිරීම සඳහා සුන්දරී එහි තිබූ ඡායාරූපය විනාශ කරන්නට ඇත.

"ඒත් පුරප්පාඩුව ගැන ශාස්‌ත්‍රී මහත්තය, මට ඔබගෙ අයදුම් පත්‍රය ප්‍රතික්‍ෂේප කරන්නයි සිද්ධ වෙලා තියෙන්නෙ. ඔබගෙ වයස්‌ සීමාව ඉක්‌මවල තියෙන නිසා. වයස පනහ ඉක්‌මවූ කිසිවෙකුට රැකියා දෙන්න අපට පුළුවන් කමක්‌ නැහැ" කළමනාකරු සමාව අයදිමින් කීවේය.

මගෙ පුතේ යනුවෙන් කීමට පහසු බව ශාස්‌ත්‍රීට සිතිණ. පිපාසය බඩගින්න අවසන් කොට ජීවිතය නැවත ආරම්භ කොට සිනාවීමට අපේක්‍ෂා කරන පවුලේ සියල්ලන්ගේම බලාපොරොත්තු සඵල කිරීමට නම් කිව යුත්තේ එයයි.

මම වරක්‌ ඇයට ද්‍රෝහී වුණා හේ සිතුවේය. ඇය ඇගේ පුතාට ලබාදුන් මතක සටහනටවත් ද්‍රෝහී නොවන්නට මට ඉඩ දෙන්න.

"මට තේරෙනව සර්" සන්සුන්ව පිළිතුරු දුන් රාමචන්ද්‍රන් ශාස්‌ත්‍රී පිටතට ආවේ ඔහුට පිටුපා ඇති දොරටුව වසා දමමිනි.

[Nihal Ananda]

ද්‍රෝහිවීම (කෙටි කතාව)

මගේ අදහස නම්.... මේ කතාව, කෙටි කතාවක් නොව කතන්දරයක් බවයි. 

[Nissanka Rajapaksa]

මිත්‍රයෝ දෙදෙනා

(ගී ද මෝපසාන්ට්‌ගේ Two friends නම් කෙටි කතාවේ පරිවර්තනය නිමල් ෆ්රැන්සිස්‌ විසිනි.)

එය, පැරිසිය මහා දුර්භික්‌ෂයකින් ගිල ගත් කාලයක්‌ විය. වහලයක වැසූ ගේ කුරුල්ලෙකු හෝ කාණුවක මීයකුවත් දක්‌නට නොලැබිණි. ලැබුණු ඕනෑම දෙයක්‌ මිනිසුන්ගේ ආහාරය විය. 

මේ දුෂ්කර සමයේ ජනවාරි මස එක්‌ දීප්තිමත් උදෑසනක, වෘත්තියෙන් ඔරලෝසු සාදන්නෙකු වූ මොරිසෝට්‌ මහතා කලිසම් සාක්‌කු තුළ දෑත් රුවා ගෙන හිස්‌ වූ උදරයෙන් යුතුව අලසව පෙත් මඟක්‌ දිගේ සක්‌මන් කරමින් සිටියේ ය. හදිසියේම ඔහුට මුහුණට මුහුණ ලා සිටියේ මසුන් මැරීමේ හවුල්කරුවා වූ ද සිය ගජයා වූ ද සවුවා- මහතා ය. 

යුද්ධයට පෙර සිටම මොරිසෝට්‌ගේ පුරුද්දක්‌ වූයේ පසුපස එල්ලා ගත් ටින් බඳුන හා අතකින් ගත් බිලී පිත්ත සහිතව කොලොම්බෙස්‌ දක්‌වා දුම්රියෙන් ගොස්‌ එතැන් සිට ලා මෙරෙන්තේ දක්‌වා පයින් ගමන් කොට තම සිහින පාරාදීසයට පැමිණ රෑ බෝ වනතුරු මාළු බෑම ය. සෑම ඉරිදා උදෑසනකම එහිදී ඔහුට හමුවන්නේ නොටර්ඩෑම්හි රෙදිපිළි වෙළෙන්දෙකු වූ නිර්භීත, ප්‍රීතිමත් හා උෙද්‍යා්ගිමත් කුඩා මිනිසා සවුවා- මහතා ය. ඉන්පසු ඔවුන් දෙදෙන එක්‌ව සිය බිලී පිති දියට දමාගෙන කල් ගත කරන්නේ එකිනෙකා කෙරෙහි බැඳි උණුසුම් වූ මිත්‍රත්වයෙන් යුතුව ය. සමහර දිනවල ඔවුන් එක වචනයක්‌වත් කතා නොකළ අතර සමහර දිනවලදී තොරතෝංචියක්‌ නොමැතිව කතා කළහ. නමුත් ඔවුන් දෙදෙනාම හොඳාකාරවම තේරුම්ගත් දෙයක්‌ වූයේ වචනවලින් තොරව ඔවුන් එකම රුචි අරුචිකම්වලින් හා හැඟීම්වලින් බැඳී සිටි බව ය.

දිය මතුපිට පැතිර තිබූ මීදුම් වලාවන් මත උදා ළා හිරු එළිය පතිත වී තිබූ වසන්තයේ එක්‌ උදයක මොරිසෝට්‌ සිය සගයාට මෙසේ පැවසී ය.

"හරිම ප්‍රසන්නයි"

"මට හිතාගන්නවත් බැහැ" අනෙකා ඊට පිළිතුරු බැන්දේ ය.

ඔවුන් එකිනෙකා අගය කර ගැනීමටත්, එකිනෙකා තේරුම් ගැනීමටත් ඒ වචන කිහිපය ඔවුනට ප්‍රමාණවත් විය. 

එය සරත් ඝෘතුවේ එක්‌ දවසක අවසානය විය. බැස යන හිරුගේ අවසන් රැස්‌ දහර වලාකුළු ලේ රතු පැහැයට හරවා තිබූ අතර ගඟ දිය ද තද රතු පැහැයකට හරවා තිබිණි. ගඟ දිය මතින් පරාවර්තනය වූ හිරු රැස්‌ මිතුරන් දෙදෙනාගේ මුහුණු ද වර්ණවත් කර තිබිණි. ශීත ඝෘතුවේ පළමු සීතල ස්‌පර්ශය විඳ ගනිමින් සිටි ගං දෑලෙහි වූ වෘක්‌ෂයන් ද එකී හිරු රැස්‌ විසින් වර්ණවත් කරන ලද්දේ විය. 

මොරිසෝට්‌ වෙත හැරුණු සවුවා- මෙසේ පැවසීය.

"මොන තරම් අපූරු දර්ශනයක්‌ ද?"

මොරිසෝට්‌ ලේ පැහැ ගත් ගඟ දියෙන් දෑස්‌ නොගෙනම පිළිතුරු දුන්නේය.

"ඔව්. බෙල්වෙයාර්ඩ්වලට වඩා අපූරුයි"

"ඒ වුණත් මේක හරිම දුක්‌ඛිත කාලයක්‌" සවුවා- කොඳුලේ සුසුමක්‌ හෙළමිනි.

අහස වලාකුළුවලින් තොර වූ අතර නිල් පැහැයෙන් දීප්තිමත්ව පැවතියේය. මිතුරන් දෙදෙනා දුක්‌බරව නිහඬව ගමන් කරමින් සිටියහ.

"මාළු බෑම ගැන හිතුවොත්.." මොරිසෝට්‌ මිමිණීය. "ඒක කොච්චර ෂෝක්‌ කාලයක්‌ ද?"

"ආයෙත් මාළු බාන්න ගියොත් කොහොමද..." මොරිසෝට්‌ සවුවා-ගෙන් විමසුවේ බලාපොරොත්තු සහගතවය.

ඉන්පසු ඔව්හු මඟ තිබූ කුඩා අවන්හලකට ඇතුළු වී සුළු මත්පැන් වඩියකින් සප්පායම් වී නැවත ගමන් ඇරඹූහ. ඔව්හු සුළු දුරක්‌ එසේ ගමන් කළ අතර හදිසියේම යමක්‌ සිහි වූවාසේ මොරිසෝට්‌ නැවතුණේය. 

"අපි තව ටිකක්‌ බිව්වොත් මොකද...?"

"ඔබේ කැමැත්තක්‌" සවුවා- සිය මිතුරාට එකඟ විය.

ඉන්පසු ඊළඟ අවන්හලට ඇතුළු වූහ.

තවත් ස්‌වල්ප වේලාවකින් මිතුරෝ දෙදෙනා අවන්හලෙන් එළියට පැමිණි අතර හිස්‌ උදරවලට ඇතුල් වූ මධ්‍යසාර හේතුවෙන් ඔවුන්ගේ සමබරතාවය ගිලිහී ගොස්‌ තිබිණි. අවන්හලෙන් එළියට පැමිණි ඔවුන්ට සිසිල් මන්ද මාරුතයක සුව දැණුනු අතර එය කදිම දවසක්‌ බව හැඟී යන ලද්දේය. නැවුම් වාතය විසින් සවුවා- මහතාගේ මද්‍යසාර මත වැඩි කරමින් තිබූ අතර හදිසියේම ඔහු නැවතී මෙසේ පැවසීය.

"අපි එතැනට යා යුතු යෑයි මා සිතනවා"

"කොහේටද?"

"මාළු බාන්න"

"කොහේටද?"

"ඇයි? අපේ පරණ තැන. ප්‍රංශ සීමා මුරපොළ තියෙන්නේ කොලොම්බෙස්‌ කිට්‌ටුව. මම කර්නල් ඩුමොලින්ව හඳුනනවා. අපිට ලේසියෙන් ඇතුල් වෙන්න පුළුවන්."

මොරිසෝට්‌ ආශාවෙන් සලිත විය. "නියමයි. මම ලෑස්‌තියි."

ඉන්පසු තම තමන්ගේ බිලී පිති රැගෙන ඒම පිණිස ඔවුන් වෙන් වූහ.

හෝරාවකට පමණ පසු ඔවුන් දෙදෙන ඉහළ මාවතේ එක්‌ව ගමන් කරමින් සිටියහ. තවත් අඩ හෝරාවකට පසු ඔව්හු කර්නල්ගේ නිවස්‌නයේ සිටිනු දක්‌නා ලද්දේ ය. මිතුරන්ගේ ඉල්ලීම කර්නල්වරයා සිනාසෙමින් ඉතා සුහදව ඉටු කළ අතර මුර පදය ද සහිතව එතැන් සිට ඔවුන් නැවත ගමන ආරම්භ කළහ.

ඔව්හු ඉක්‌මණින්ම මායිම් මුරපොළ පසු කළහ. ඉන්පසු ඔවුන්ගේ ගමන් මාර්ගය වැටී තිබුණේ ජන ශුන්‍ය වූ කොලොම්බෙස්‌ මැදිනි. සේන් නදිය අසබඩ වූ කුඩා මිදි වත්ත සමීපයට ඔවුන් පැමිණෙන විට වේලාව පූර්ව භාග එකොළහ වී තිබුණි. විශාල තැනිතලාව ඈතටම පැතිරී තිබූ අතර මුළුමණින්ම හිස්‌ව පැවතියේය. දුඹුරු පැහැ ගත් දූවිලි පසත් මුඩු චෙරි ගස්‌ කීපයකුත් දකින්නට තිබුණි.

සවුවා- මහතා ඈත කඳු මුදුනට අත දිගු කොට කෙඳිරි ගැවේය.

"අර පේන කන්ද උඩ පර්සියන්ලා ඉන්නවා."

එම මුඩු පාළු කන්ද මිතුරන් දෙදෙනා බියෙනුත් සැකයෙනුත් අවුල් කරන දර්ශනයක්‌ විය.

පර්සියානුවන්. ඔව්හු, ඔවුන්ව තවම දැක තිබුණේ නැත. නමුත් පසුගිය මාස කීපය මුළුල්ලේ ඔවුන් පැරිසියේදී කළ සමූහ ඝාතන, කොල්ලකෑම් හා පතුරුවමින් සිටිනා භීෂණය මිතුරන් දෙදෙනාටම මතකයට නැඟුණු නමුත් දෙදෙනාම එය එකිනෙකාට නොහඟවා සිටියහ. ඔව්හු මේ නොදන්නා ජයග්‍රාහී ජාතිය කෙරෙහි වූ වෛරයකින් වෙලී සිටියහ.

"අපිට ඔවුන් මුණ ගැසුණා කියල හිතමු" හදිසියේ මොරිසෝට්‌ පැවසී ය.

"අපි ඔවුන්ට මාළු දෙමු." සවුවා- මහතා පිළිතුරු සැපයීය.

ඔවුන් අවිනිශ්චිතව මඳ වේලාවක්‌ ගත කළහ. එම ආගන්තුක ප්‍රදේශයේ පැතිර තිබූ නිශ්ශබ්දතාව ඔවුන් වටා දැවටෙමින් ඔවුන් බිය ගන්වමින් තිබුණි.

අන්තිමේදී සවුවා- මහතා එඩිතරව මෙසේ පැවසීය. "යමු. පරෙස්‌සමින් යමු."

ඉන්පසු ඔවුන් ගමන් මාර්ගය වෙනස්‌ කොට කුඩා චෙරි වත්ත මැදින් ගමන් කළහ. ඉහළ වියනක්‌ බඳු වූ චෙරි ගස්‌ යටින් දෙකට නැමී ගත් දෙදෙනා ඇස්‌ කන් යොමා ගෙන සෝදිසියෙන් රිංගමින් ගමන් ගත්හ.

ගං ඉවුර වෙත යැමට පටු මුඩු බිම් කඩක්‌ පසු කිරීමට සිදු වී තිබුණි. මඳක්‌ නැවතුණු ඔව්හු එක්‌වරම දුවමින් මෙන් එම වියළි ඉපනැලි බිම්කඩ තරණය කොට ගං ඉවුරට සේන්දු වූහ. මොරිසොට්‌ නැවී පොළවට කණ ළං කොට තමන් කරා පැමිණෙන අඩි ශබ්දයක්‌ ඇසේදැයි බලමින් ස්‌වල්ප වේලාවක්‌ නිහඬව සිටියේය. ඔහුට කිසිදු හඬක්‌ නෑසිණි. තමන් තට්‌ට තනියම සිටිනා සේ ඔවුන්ට සිතුනි. අවිනිශ්චිත තත්ත්වය පහව ගොස්‌ තිබූ අතර විශ්වාසවන්ත භාවයක්‌ ගොඩ නැඟෙමින් තිබුණේය. මාළු බෑම ආරම්භ කරන ලද්දේය.

මොරිසෝට්‌ මහතා ප්‍රථම රැවටෙන්නා ද, සවුවා- මහතා දෙවැන්නා ද අල්ලා ගත් අතර ඉන්පසු බිලී පිත්ත ඔසවන වාරයක්‌ වාරයක්‌ පාසා දිලිසෙන හා නලියන රිදී පැහැ මසුන් ඉහළට ඇදී ආහ. ඔවුන්ගේ දෙපා පාමුල තිබූ හීනි දැල් මල්ලට මසුන් වරින් වර වැටුණු අතර මිතුරන් දෙදෙනා බොහෝ කලකට පසු තම සුපුරුදු විනෝදාංශයේ උපරිම ලෙස ගිලී සිටියහ. 

හිරු රැස්‌ ඔවුන් දෙදෙනාගේ පිටුපසට පතිත වී ඔවුන්ගේ පසුපස පෙදෙස්‌ රත් කරමින් තිබිණි. ඔවුනට කිසිවක්‌ ඇසුණේවත් ඔවුන් කිසිවක්‌ සිතුවේවත් නැත. ඔව්හු ලෝකයම අමතක කොට මාළු බාමින් සිටියහ.

එක්‌වරම පොළව යටින් එන්නාක්‌ බඳු බිහිසුණු පිපිරුම් ශබ්දයක්‌ ඔවුන් හිඳ සිටි ගං ඉවුර ද දෙදරවමින් ඇසුණේ මිතුරන් දෙදෙනා පියවි සිහියට හෙළමිණි. කාලතුවක්‌කු. වහා හිස හරවා බැලු මොරිසෝට්‌හට දකින්නට ලැබුණේ ඈත ගං ඉවුරෙන් එහා කඳු මුදුනෙන් මතු වූ සුදු පැහැ දුමාරය ය. ඊ ළඟ මොහොතේ තවත් සුදු දුම් වළාවක්‌ ඊට පිටුපසින් මතු වූයේ කළින් බඳු භයානක පිපිරීමක්‌ ද සහිතවය. ඉන් පසු මිනිත්තුවෙන් මිනිත්තුව කන්ද සිය මරණීය සුදු දුමාර හුස්‌ම පිට කළේ භයානක ගෙරවිල්ල ද සමඟය.

සවුවා- මහතා උරහිස්‌ හැකිලීය. "උන් ආයෙ ඇවිත්."

මොරිසෝට්‌ මොහොතක්‌ ගඟ දියෙහි උඩට හා යටට ඉපිලෙමින් තිබෙන බිලි පිති ඉපියාගෙන් දෑස්‌ ඉවතට ගෙන කෝපයෙන් කඳු මුදුන දෙස බැලුවේය.

"එකාට එකා මරා ගන්නෙ මුන්ට පිස්‌සුද?"

"මුන් තිරිසනුන්ටත් වඩා අන්තයි" සවුවා- මහතා පිළිතුරු දුන්නේය. "ආණ්‌ඩුවත් යුද්දෙ නවත්වන්නේ නෑ" 

"රාජාණ්‌ඩු කාලෙ වෙන රටවල්වලට විරුද්ධව යුද්ධ. දැන් ජනරජ ආණ්‌ඩුව සිවිල් යුද්ධ" මොරිසෝට්‌ කීවේය.

ඉන්පසු දෙදෙනා සන්සුන් දේශපාලන සාකච්ඡාවක නිරත වූහ. සාමකාමී පුරවැසියන් ලෙස දෙදෙනා එකම මතයක සිටි අතර එම මතය වූයේ ඔවුන් කිසි දිනක නිදහස්‌ නැති බවය. පර්සියානුවන් නිරන්තරයෙන්ම කාලතුවක්‌කු උණ්‌ඩ වලින් ප්‍රංශ ජනතාවගේ නිවාස කඩා බිඳ දැමූ අතර, ඔවුන්ගේ ජීවිත කුඩු කර දැමූහ. ඔවුන්ගේ සිහින පුපුරුවා දැමූහ. ඔවුන්ගේ භාර්යාවන්ගේ, දියණියන්ගේ, මෑණිවරුන්ගේ හදවත් නිමා නොවන විපතකට හෙළුෑහ.

"එවන් විපතක්‌ " මොරිසෝට්‌ කම්පාවෙන් පැවසීය.

එක්‌වරම ඇසුණු ශබ්දයකින් හැරී බැලු ඔවුනට දකින්නට ලැබුණේ වංශාධිපති සේවකයන්ගේ ඇඳුමෙන් සැරසුණු, උස, රැවුල්කාර, තොප්පි පැළඳ සිටි මිනිසුන් කිහිප දෙනෙකු ඔවුන් වට කර සිටි බවය. උන්ගේ රයිපල මාළු බාන්නන් දෙදෙනා දෙසට එල්ල වී තිබුණි.

මිතුරන් දෙදෙනාගේ අතින් ගිලිහුණු බිලී පිති ගඟ දියේ පාවෙන්නට විය.

ඊ ළඟ තත්පර කීපය ඇතුළත මිතුරන්ගේ දෑත් පිටුපසට කර ලණුවකින් ගැට ගසන ලද අතර බෝට්‌ටුවක්‌ තුළට දමා ගෙන ලා මෙරෙන්තෙ වෙත ගෙන යන ලදහ. ඔවුන් සිතූ ලෙසම එම නිවස පිටුපස සොල්දාදුවන් පිරිසක්‌ සිටියහ. ඒ අතර වූ දළ ලොමින් යුත් යෝධයකු බඳු එකකු පුටු අතර ඇවිදිමින්, දිග මැටි පයිප්පයක්‌ උරමින් නියම ප්‍රංශ භාෂාවෙන් ඔවුන් ඇමතුවේය. 

"හොඳයි මහත්වරුනි, හොඳට මාළු අසුවුණාද?"

එවිට එක්‌ සොල්දාදුවකු මාළු පැස ප්‍රවේශමෙන් යෝධයාගේ දෙපා මුලට හෙලුවේය. පර්සියානුවා සිනාසුණේය.

"මට පේන හැටියට නරක නැහැ. නමුත් මේ ගැන අපිට කතා කරගන්න දෙයක්‌ තිබෙනවා. බය නොවී මම කියන දෙයට හොඳින් සවන් දෙන්න. නුඹලා, මා ගැනත් මගේ ක්‍රියාකාරකම් ගැනත් සෙවීමට එවූ ඔත්තුකාරයන් බව මා හොඳින් දන්නා බව නුඹලා දැන ගත යුතුයි. සාමාන්‍යයෙන් මම කරන්නෙ එහෙම උන් අහු වුණාම වෙඩි තියල දාන එකයි. මාළු බානවා කියලා මාව රවට්‌ටනවට වඩා උඹලා ඇත්ත කියන එක වඩා හොඳයි. උඹලා මගෙ අතටම අහු වුණා. දැන් ඒකෙ විපාකය විඳපල්ලා. යුද්දෙ හැටි එහෙම තමයි.

නමුත් මම උඹලට යෝජනාවක්‌ කරන්නම්. උඹලා මෙහාට ඇවිල්ලා ඉන්නෙ මායිම් මුරපොළ හරහා නිසා උඹලට ආපසු යන්නට මුර පදයක්‌ තිබිය යුතුයි. ඒ මුර පදය මට කියාපල්ලා. එතකොට උඹලට කිසිම කරදරයක්‌ නැතිව ගෙදර යන්න පුළුවන්."

මිතුරන් දෙදෙනා මරණය දුටුවා සේ සුදුමැළිව ගිය අතර දෑත් තරයේ අල්ලා ගෙන නිහඬව සිට ගෙන සිටියහ. 

"එහෙනම් දෙන්නම දන්නෙ නෑ." නිලධාරියා යළි කතාව ඇරඹුවේය. "ඒක කිව්වොත් උඹලාට සංතෝෂෙන් ගෙදර යන්න පුළුවන්, රහසත් රැකෙයි. අකැමති වුණොත් ඒකෙ තේරුම මරණය. ක්‌ෂණික මරණය.. දෙකෙන් එකක්‌ තෝරා ගනිල්ලා."

ඔවුන් නිශ්චලව සිට ගෙන සිටි අතර දෙදෙනාගේම තොල් සෙළවුණේ නැත.

පර්සියානුවා බොහෝ සන්සුන්ව ගං ඉවුර වෙත ඇවිද ගොස්‌ ගඟ දෙසට අත දිගු කළේය.

"හොඳට කල්පනාවට ගනිල්ලා. තව මිනිත්තු පහකින් උඹලා මේ ගං පතුලෙ. තව මිනිත්තු පහකින්.. මං හිතන්නෙ උඹලා දෙන්නා හොඳ මිත්‍රයෝ."

මාළු බාන්නන් දෙදෙනා නිහඬවම සිටියහ. පර්සියානුවා සෙබළුන් දෙසට හැරී ඔවුන්ගේ භාෂාවෙන් කිසියම් විධානයක්‌ නිකුත් කළේය. ඉන්පසු ඔහු පුටුව රැගෙන සිරකරුවන්ගෙන් මඳක්‌ එපිටට ගමන් කළ අතර රයිපල රැගත් සෙබළුන් දොළොස්‌ දෙනෙකු හඬ නගා ගණන් කරමින් පියවර විස්‌සක්‌ පසුපසට ගොස්‌ පේළියට සිට ගත්හ. 

"මම උඹලට මිනිත්තුවක්‌ දෙනවා." නිලධාරියා පැවසීය. "දෙකක්‌ එහෙම නොවෙයි."

මඳක්‌ කල්පනා කර වහා අසුනෙන් නැගී සිටි නිලධාරියා සිරකරුවන් දෙදෙනා වෙත ගොස්‌ මොරිසෝට්‌ගේ බාහුවෙන් අල්ලා ඔහු මඳ දුරක්‌ ඉවතට ඇදගෙන ගොස්‌ පහත් හඬින් මෙසේ පැවසීය.

"ඉක්‌මනට මුරපදය කියපන්. උඹේ මිත්‍රයා මේ කිසි දෙයක්‌ දැන ගන්නේ නැහැ. මම උඹලට අනුකම්පා කළා කියලා අඟවන්නම්."

මොරිසෝට්‌ වචනයක්‌වත් පැවසුවේ නැත. නිලධාරියාද වචනයක්‌වත් නොපැවසූ අතර මොරිසෝට්‌ ආපසු රැගෙන ගොස්‌ සිටුවා, සවුවා- මහතාවද ඒ අයුරින්ම රැගෙන ගොස්‌ එම යෝජනාවම කරන ලද්දේය. සවුවා- මහතාගෙන්ද පිළිතුරක්‌ නොලැබුණු අතර නැවත දෙදෙනාව පෙළට සිටුවනු ලැබිණ.

මොහොතක නිහැඬියාවක්‌ පැවතිණි. නිලධාරියා විධානයක්‌ නිකුත් කළ අතර සොල්දාදුවන් රයිපල ඔසවා එල්ලය ගත්හ.

හදිසියේම මොරිසෝට්‌ මහතාගේ දෑස්‌ බිමට යොමු වූ අතර ඔහුට දක්‌නට ලැබුණේ ඔවුනට අඩි කිහිපයක්‌ එපිටින් බිම පතිත වී තිබූ දැල් කූඩයෙන් ඉවතට පැමිණ සිටි, දෙදෙනාගේ ඇමට රැවටුණු මසුන් තොගය ය. තවමත් දඟලමින් සහ වෙව්ලමින් සිටි මත්ස්‍යයන් මතට බැස යන හිරුගේ අවසන් රැස්‌ දහර වැටී උන් රිදී පාටින් දිළිසෙමින් සිටියහ. මොරිසෝට්‌ මහතාගේ හදවත බර වී තිබුණි. දෑසට පිරුණු කඳුළු ඔහු නවතා ගෙන සිටියේ ආයාසයෙනි.

"සමු ගනිමු, මිත්‍රයා" ඔහු ගොත ගසමින් පැවසුවේය.

"සුබ සැන්දෑවක්‌ මගේ මිත්‍රයා" සවුවා- පෙරළා පැවසීය.

ඔව්හු බියෙන් වෙව්ලමින් කිටි කිටියේ දෑත් මිරිකා ගෙන සිටියහ.

නිළධාරියා කෑගැසීය.

"ෆයර්"

උණ්‌ඩ දොළහක්‌ පිට වූයේ එකම හඬකිනි.

සවුවා- මහතා ක්‌ෂණිකව ඉදිරියට වැටුණු අතර මොරිසෝට්‌ මහතා මඳක්‌ පැත්තකට නැවී මිතුරාගේ සිරුර හරහට උඩුබැලිව පතිත විය. පපුව අසලින් ඉරුණු කබායේ සිදුරකින් නොකඩවා රුධිරය ගලා ගිය අතර විවරව තිබූ මොරිසෝට්‌ මහතාගේ දෑස එක එල්ලේ අහස දෙසට යොමුව පැවතුණේය. 

ඉන්පසුව පර්සියානුවා විසින් තවත් විධානයක්‌ නිකුත් කෙරිණි.

වහා ක්‍රියාත්මකව විශාල කළු ගල් කිහිපයක්‌ හා කඹ රැගෙන පැමිණි සොල්දාදුවන් ඒවා මිතුරන්ගේ දෙපාවල ගැට ගසා ගං ඉවුර වෙතට ඔවුන්ව ඔසවා ගෙන යනු ලැබිණ.

ඒ වනවිටත් කඳු මුදුනින් කාල තුවක්‌කු වෙඩි හඬ නොකඩවා ඇසුණු අතර දුම් වලාවන්ගෙන් වැසී තිබුණි.

සොල්දාදුවන් දෙදෙනෙකු විසින් මොරිසෝට්‌ මහතාගේ සිරුර හිසෙන් හා පාද වලින් ඔසවා ගත් අතර තවත් දෙදෙනෙකු එසේම සවුවා- මහතාගේ සිරුරද ඔසවා ගන්නා ලද්දේය. ශක්‌තිමත් දෑත් වලින් එසැවුණු සිරුරු දෙක කිහිප විටක්‌ දෙපසට පද්දා ඉවුරෙන් අඩි කිහිපයක්‌ පහතින් ගලා ගිය ගං දිය මතට වීසි කරන ලදී. 

ඉහළට නැඟුණු ජල රැල්ලක්‌ යළි පතිත වූ අතර සුළියක්‌ සමඟින් මතු වූ පෙණ දහරකින් ගං දිය නැවත නිශ්චල විය. එසැණින් පැතිරුණු තරංග මාලා කිහිපයක රුධිරය මිශ්‍ර වෙමින් තිබිණි.

නිලධාරියා හැරී නිවස්‌නය දෙසට ගමන් කළ අතර බිම තැන තැන දඟලමින් සිටි රිදී පැහැ මත්ස්‍යයන් දැක එක්‌වරම හඬක්‌ නැගීය. 

"අහා. අර මාළු."

කෲර සිනාවක්‌ පෑ හෙතෙම මහ හඬක්‌ නැඟීය. "විල්හෙල්ම්"

නිල ඇඳුමට උඩින් සුදු පැහැ ඒප්‍රනයක්‌ දමා ගෙන සිටි සොල්දාදුවෙකු නැගී සිටියේය.

"මේ මාළු ටික බැදලා අරං වරෙන්. අපරාදෙ. අරුන් දෙන්නා සිටියා නම් මට නියම මාළු පිඟානක්‌ හදලා දෙනවා."

ඉන්පසු ඔහු යළිත් දිගටම පිඟන් මැටි පයිප්පය උරන්නට විය.

[Badra Kamaladasa]

I do not agree with Hera at all. I read the story twice. It is so touching.

On 27 March 2018 at 12:04, Nihal Ananda <nakh...@gmail.com> wrote:

ද්‍රෝහිවීම (කෙටි කතාව)

මගේ අදහස නම්.... මේ කතාව, කෙටි කතාවක් නොව කතන්දරයක් බවයි. 

[Nissanka Rajapaksa]

කුණු මස් බුදින්නෝ (කෙටි කතාව)

(වියට්‌නාම් ලේඛක න්ගුයෙන් කොන්ග් හොආන් Nguyun Cong Hoan (1903-1977) න්ගුයෙන් කොන්ග් හොෂාන් වියට්‌නාමයේ වැන්ග් ගියාන්ග් දිස්‌ත්‍රික්‌ වාසියෙකි. ගමේ ගුරුවරයකු වූ ඔහු ලේඛන කටයුතු ආරම්භ කළේ 1920 දීය. 1945 වනවිට ඔහු යථාර්ථවාදී නවකතාකරුවකු ලෙස ඉමහත් ප්‍රසිද්ධියක්‌ ලැබුවේය.)

සිංහල අනුවාදය - බොබී පී. බොතේජු විසිනි

ඔහුගේ මරණය සිදුවූයේ ප්‍රථම වරට බැවින් තමා කළ යුත්තේ කුමක්‌දැයි ක්‍ෂිත් (Xich) දැන නොසිටියේය.

ඔබ අපේ නගරයේ වාසය කරන කෙනෙක්‌ නම්, කපටියෙක්‌ නම්, ඔබ මේ ලෝකය හැරයැමට තීරණය කරන්නේ සිකුරාදා රාත්‍රියේය. එවිට ඔබගේ බිරිඳට සහ දරුවන්ට පුවත්පත් දැන්වීමක්‌ පළ කර නෑදැ හිතවතුන්ට දන්වා අවමංගල උත්සවය ඉරිදා දින සිදු කළ හැකිය. ගමේදී නම් හදිසි අනතුරකදී නොවුවහොත් බුද්ධිමත් මිනිස්‌සු ඉරිදා සහ උත්සව දින තෝරා නොගනිති. මන්ද යත් මේ දිනවල බාධාවකින් තොරව මරණ පරීක්‍ෂණය සිදු කරවා ගත හැකි බැවිනි.

අවාසනාවකට මෙන් කෙනෙක්‌ දෙවරක්‌ නොමැරෙති. එබැවින් අත්දැකීම්වලින් පාඩම් ඉගෙන ගත නොහැකිය. මේ නිසා බොහෝ මිනිස්‌සු මේ කාරණයේදී මෝඩයන් මෙන් වැරදි සිදු කරති.

සරල නොදියුණු ගැමියකු වූ ක්‍ෂිත්ව (Xich) නිදසුනකට ගත හැකිය. ඔහු කිසිදු හේතුවක්‌ නැතිව සතියකට පෙර සෙනසුරාදා රාත්‍රියේ දියේ ගිලුණි.

එය සිදුවූයේ මෙසේය.

ඔහුගේ පියා කූ (Cuu) මහල්ලා ගමේ උණ බම්බු වැටට එපිටින් පිහිටි නෙළුම් පොකුණ කුලියට ගත්තේය. ඔහු තම පුතාගේද උපකාරයෙන් පොකුණ මැද ලී කණු සිටුවා මඩුවක්‌ තැනුවේය. නෙළුම් පොකුණ හොරුන්ගෙන් බේරා ගැනීම සඳහා පියාත් පුතාත් මාරුවෙන් මාරුවට එම මඩුවේ නිදා ගත්හ.

එම විශේෂ වූ සන්ධ්‍යාවේ ක්‍ෂිත් (පුතා) සමාජ ශාලාවට ගොස්‌ තම මිත්‍රයන් සමඟ වීදුරු කීපයක්‌ම පානය කළේය. හිරු බැස යැමෙන් පසු නිවසට පැමිණි ඔහුට මුර රාජකාරිය සඳහා මඩුව වෙත යන ලෙස ඔහුගේ පියා උපදෙස්‌ දුන්නේය.

ඔහු දිය බඳුනක්‌ සහ කොට්‌ටයක්‌ රැගෙන වැනි වැනී බොහෝ දුර ගමන් කළේය.

පසුදින උදැසන ඔහු නිවසට නොපැමිණියේය. උදැසන අට වනවිට පොකුණේ කෙළවරකට වන්නට ඔහුගේ මළ සිරුර දිය මත පාවෙමින් තිබෙනු දක්‌නට ලැබිණ.

ඔහුගේ මරණය පිළිබඳව විවිධ අදහස්‌ පළවූ අතර ඉන් කාරණා දෙකක්‌ පමණක්‌ සත්‍යය ලෙස පිළිගැනිණ.

ඔහුගේ මත් ගතිය නිසා ඔහුට උණ බම්බු වැට අල්ලා ගෙන පැමිණීමට නොහැකිවූ නිසා ඔහු ගැඹුරු ජලයට වැටුණ බව ඉන් පළමු අදහස විය.

දෙවැනි උපකල්පනය වූයේ මත්පැන් බීමෙන් පසුව ඇතිවූ මත්ගතිය නිසා නින්දෙන් දඟලද්දි ඔහුව ජලයට වැටෙන්නට ඇති බවයි.

කෙසේ වෙතත් පුද්ගලික හේතුවක්‌ මත ඔහු දිවිනසා ගත් බවට පැතිර ගිය අදහසද නිහඬ කිරීමට නොහැකි විය. මිනීමැරුමක්‌ද යන්න පිළිබඳව පවා රහසේ කතාබස්‌ කෙරිණ.

කුතුහලයෙන් යුතු වූ ගමේ සැළකිය යුතු අය ඊට පෙර දින රාත්‍රියේ පියා සහ පුතා අතර වාදයක්‌ ඇතිවූවේද යන්න පිළිබඳව අසල්වැසියන්ගෙන් ප්‍රශ්න කර සිටියහ. මළ සිරුරේ සම්පූර්ණ විස්‌තරය පිළිබඳව ඔවුහු දැඩි සැළකිල්ලක්‌ දැක්‌වූ අතර දරුණු අපරාධයක්‌ පිළිබඳ සුළු සළකුණක්‌ හෝ තිබේදැයි බැලීමට විමසිලිමත් වූහ.

මේ අනතුර පිළිබඳ ප්‍රවෘත්තිය සැලවූ වහාම මුළු ගමම නෙළුම් පොකුණ වෙත පැමිණීම ස්‌වභාවිකය. මේ අපූරු තරුණයාගේ මරණය හැමගේම කනස්‌සල්ලට හේතු විය. දියේ ගිලෙමින් සහ පෙරලෙමින් තිබූ මළසිරුර දැකීමෙන් කඳුළක්‌ නොසලා සිටීමට කිසිවෙකුට නොහැකි විය.

ක්‍ෂිත්ගේ මව වූ කු මහත්මිය පොළවේ හැපෙමින් වැළපුණාය. කිහිප විටක්‌ම ඇය ජලයට පැන තම පුත්‍රයාගේ සිරුර ඔසවාගෙන ඒමට තැත් කළත් අවට සිටි මිනිස්‌සු ඇයව වැළැක්‌වූහ. තම පුත්‍රයාගේ සිරුර ගොඩ ගෙන ඒමට තහනම් කළ ගමේ නායකයන්ට ශෝකයෙන් සිටි ඇය ශාප කළාය. නරඹන්නන් දෙස බලමින් ඇය ඉකිගසන්නට වූවාය.

"මගෙ හදවත පැලෙන්න යනවා" ඇය විලාප දුන්නාය. "හදවත පැලෙන්න යනවා".

තමන්ට හැකි අයුරින් ඇයව සැනසීමට අසල්වැසියෝ උත්සාහ කළහ.

"මුලාදැනියා ඇවිත් පරීක්‍ෂණ අවසන් කරල වාර්තාව සකස්‌ කරනකම් ඉවසන්න. ඊට පස්‌සෙ ඔහෙට හිතේ හැටියට ලොකු අවමංගල උත්සවයක්‌ පවත්වන්න පුළුවන්. ඒත් දැනට ඔහුගේ සිරුර අල්ලන්න එපා. ඔහුගෙ සිරුර ජලයෙන් ඉවත් කළොත් බැරිවෙලාවත් ඔහුගෙ සිරුරේ සළකුණක්‌ ඇතිවුණොත් එතකොට මුලෑදැනියා ඔහෙට අවමංගල්‍යය තියන්න ඉඩ දෙන එකක්‌ නැහැ. මිනිය ගොඩබිමේ තිබුණොත් ඔහු දියේ ගිලුණයි කියල ඔහු විශ්වාස කරන එකක්‌ නැහැ".

"ඒත් ඇයි ඔහු මගෙ පුතාව වළලන්න ඉඩ දෙන්නෙ නැත්තෙ?"

"ඇයි? ඇයි කියන්නේ වෛද්‍යවරයකු ලවා මළසිරුර පරීක්‍ෂා කරවන්න අවශ්‍ය නිසා. ඒකට කාලය ගතවෙනවා. තේරුණාද?"

කු මහත්මිය නාසය සහ ඇස්‌ පිසදමා ගසක සෙවන යට තබා තිබූ හිස්‌ මිනී පෙට්‌ටිය අසලින් වාඩිවූවාය. තමාගේ පුතාව වළ දැමීමට අවසර ලැබෙන තෙක්‌ ඇය බලා සිටියේ වෙළෙඳ පලට ගිය තම මව ආපසු පැමිණෙන තෙක්‌ බලා සිටින දරුවකු මෙනි.

මුලාදැනියාට දැන්වීමට උදැසනම කෙනෙක්‌ පිටත්ව ගියේය. දැනටමත් මධ්‍යහ්නය පසුවී ඇත. එහෙත් පණිවිඩකරු ආපසු පැමිණ නැත. දිස්‌ත්‍රික්‌ නගරය එතරම් දුරකින් නොපිහිටියත් ඔහු බොහෝ වෙලාවක්‌ ගතවීත් නොපැමිණීම නොවිසඳුන ගැටලුවක්‌ විය.

සවස එක, දෙක සහ තුන පසුවුවත් ඔහු ආපසු නොපැමිණියේය.

කු මහත්මියට තවදුරටත් ශෝකය පාලනය කර ගත නොහැකිවූ අතර අඬන්නට කඳුළුද ඉතිරිව නොතිබිණ. ඇය නැගිට හිස්‌ මිනී පෙට්‌ටිය වටා ගොස්‌ නැවත පොකුණ දෙසත් බලා පැමිණ දණහිස්‌ දෙක අතර හිස රුවාගෙන මුලාදැනියාගේ පැමිණීම හඟවන මෝටර් රියේ නලා හඬ ඇසෙන තෙක්‌ බලා සිටියාය.

වරින්වර ඇය තිගැස්‌සී හිස සැලුවාය. අනතුරුව සුසුම් හෙළුවාය. ඒ හීන් හඬ ඇසෙන්නේ ළඟම ඇති හාල් මොලෙනි.

ග්‍රීෂ්ම හිරුගේ රැස්‌ දැඩිව දැනිණ. මළසිරුරේ පෙනුම වෙනස්‌වන්නට විය. පිටතට විහිද තිබූ අතපය හැකිලෙන්නට විය. හිසකෙස්‌ හිස වටා පාවෙන්නට වූ අතර එය මෑ පැලයක මුල් විහිද ඇති ආකාරයෙන් දිස්‌විය. පොකුණේ ජලය උස පහත් වූයේ දුනු සහිත මෙට්‌ටයක්‌ (spring bed) උස්‌ පහත්වන ආකාරයෙනි.

අනතුරුව මළසිරුර අනිත් පැත්තට පෙරලුනි. ජීවත්ව සිටි කාලයේ ශාන්ත පුද්ගලයකු වූ ක්‍ෂිත්, ඉදිමුණු කම්මුල්, පිම්බුන මුහුණින් සහ විශාල බඩකින් යුත් හරකකු මෙන් වේ යෑයි සිතුවේ කවුද? ඔහුගේ ඇස්‌, කන් දක්‌වාම ඇදී ගොසිනි. දඟර ගැසී ගිය අතපය සහ විකෘතව ගිය සිරුර දෙස බැලීමෙන් ඕනෑම කෙනෙකුගේ ඇඟ කිළිපොලා යයි. මේ වනවිට සානුකම්පිත ප්‍රේක්‍ෂකයෝ ක්‍රමයෙන් තුනීවන්නට විය. පොකුණ අසල සිටගෙන සිටීමට ධෛර්යය ඇති කිසිවෙකු නොවීය. එම ස්‌ථානය පසුකරගෙන යැමට සිදුවූ අය පන්කොළ තොප්පියෙන් මුහුණ වසාගෙන නාසය තද කරගෙන එම ස්‌ථානය පසුකොට ඈතට ගොස්‌ පිළිකුලෙන් කෙළ ගැසූහ.

නිවසේ නතර වූ කු මහතාද ඔහුගේ බිරිඳ මෙන් බලවත් චිත්ත පීඩාවෙන් පසුවූයේය. ඔහු අඩක්‌ මියගිය තත්ත්වයෙන් පසුවුවද තම සංවේගය පළ කිරීම සඳහා නිවසට පැමිණෙන හිතවතුන් වෙනුවෙන් නිවස විවෘතව තබා ගැනීමට බැඳී සිටියේය.

ඉඩක්‌ ලැබුණ හැමවිටකම ඔහු තම ශරීරයේ බර ඇඳ මත තබා තම හදවතේ වූ ශෝකයේ බර හා කඳුළු හිස්‌කර ගැනීමට උත්සාහ කළේය. පොකුණ අසබඩ සිටින තම මහලු බිරිඳ පිළිබඳවද ඔහු කරදර වීය. ඇය ගැන පරීක්‍ෂාවෙන් නොසිටියහොත් ශෝකය නිසා බොහෝවිට ඇය ජලයට පැනීමට ඉඩ ඇත. එවැන්නක්‌ සිදුවුවහොත් ඔහුට බරපතළ ශෝක දෙකකට මුහුණ දීමට සිදුවන අතර කිසිදු සැනසුමක්‌ නොලැබෙනු ඇත.

නෑදැයෝ පැමිණ අවමංගල කටයුතු සූදානම් කළහ. මියගිය තැනැත්තාට ගරු කිරීම සඳහා කුඩා අල්තාරයක්‌ සකස්‌ කොට කුඩා ඉටිපන්දම් දෙකක්‌ සවි කිරීමට කෙනෙක්‌ කටයුතු කළේය. අනෙක්‌ අය අවමංගල පෙරහැරේ යන සංගීත කණ්‌ඩායම සඳහා සුදු රෙදිවලින් හිස්‌ වැසුම් සකස්‌ කළහ.

අන්තිමේ අපට දැනගන්නට ලැබුණේ එදින ඉරිදාවක්‌ බැවින් මුලාදැනියා කාර්යාලයට නොපැමිණි බවයි. ඔහු ඊට පෙරදින පාන්දර හතර වන තෙක්‌ හැනෝයි නගරයේ ආලිංගන නැටුමකට සහභාගි වී ඇත. ඉරිදා හැන්දැවේ සෑම කාර්යාලයක්‌ම වසා දැමීමට නියමිතය. මේ බව දැනගත් මහලු කු ඇස්‌ පියාගෙන මහ හඬින් මොර දුන්නේය. ඒ මොහොතේම පොකුණ අසල සිටි ඔහුගේ බිරිඳ ක්‌ලාන්තව ඇද වැටිණ. මුළු ගමම බලා සිටියහ.

සියලු සූදානම් කිරීම් සම්පූර්ණ විය. නෑදැයෝ සහ ඔවුන්ගේ පවුල්වල අය පසුදින පැමිණීමේ පොරොන්දුව පිට තම තමන්ගේ නිවෙස්‌ බලා ගියහ. අනෙක්‌ අය ක්‍ෂිත් අවසන් නින්දට යෑමට නියමිත ස්‌ථානය කරා ගෙනයන අවමංගල පෙරහැරේ මළ බෙර හඬ ඇසෙන තෙක්‌ තම තමන්ගේ වැඩවලට ගියහ. කු තම බිරිඳ කැටුව ඒමට ගියේය. මහලු දෙමව්පියෝ මරණ පරීක්‍ෂණය සඳහා මුලෑදැනියා එනතෙක්‌ බලා සිටීම සඳහා බට පැදුරක්‌ එලාගෙන ඒ මත වාඩිවී බලාගෙන සිටියහ.

හිස්‌ මිනී පෙට්‌ටියට සරදම් කරන්නාක්‌ මෙන් මළසිරුර පැයෙන් පැය ඉදිමෙන්නට විය.

ස්‌වභාව ධර්මයේ වැදගත් සිදුවීමක්‌ අපේක්‍ෂාවෙන් සියල්ලෝම සන්සුන්ව සිටියහ. බැසයන හිරුගේ දැඩි උණුසුමට ගස්‌වැල් කිසිසේත්ම ඇහුම් කන්දෙන තත්ත්වයක පසු නොවීය. මේ නිහඬතාව සහ පාළුව මැද ඇවිස්‌සුණ මාළු සහ මැසි මදුරු කැළ මළසිරුර වටා පොදිකන්නට වූහ. සැන්දැ වනවිට පිළිකුල් සහගත දුගඳක්‌ අවට සිසාරා පැතිර යන්නට විය.

පියාපත් විහිදාගෙන පැමිණි කපුටෙක්‌ උණ පඳුරේ නැවෙන අත්තක ලැගුම් ගත්තේය. ඌ පියාපත් නටවමින් සමබරතාව රැක ගැනීමට උත්සාහ කළේය. පහත පෙනෙන දේ දෙස ඌ ආශාවෙන් බලා සිටියේය. ඒ සමගම තවත් කපුටෙක්‌ ඌට එක්‌විය. උන් එක්‌ව හඬ නගන්නට වූයේ අතිරේක බල ඇණි කැඳවීමට මෙනි. ඊට පිළිතුරු වශයෙන් තවත් කපුටෝ පැමිණියහ. එකෙක්‌ පියාඹා ගොස්‌ ක්‍ෂිත් ගේ උදරය මත වැසුවේය. සියල්ල සන්සුන්ව පවතින බව පෙනී ගිය හෙයින් සියලු කපුටෝ එතනට පියාසර කර මළසිරුරට පහර දෙන්නට වූහ. ඔවුන්ගේ තියුණු හොටින් ඇන සිරුර ඉරා දමන්නට වූහ.

මේ ආකාරයෙන් ක්‍ෂිත් මාළුන්ගේ, මැසි මදුරුවන්ගේ සහ කපුටන්ගේ හිතවතකු බවට පත්විය. භයානක තර්ජනයක්‌ විය හැකිව තිබූ ඔහුගේ අවයව සහ මුහුණේ බිය ජනක පෙනුමින් කිසිදු ඵලක්‌ නොවීය. සත්තු ඒවා ගණනකට නොගත්හ.

පසුදින පෙරවරු නවය වන තෙක්‌ම මුලාදැනියාගේ මෝටර් රථයේ නලා හඬ නොඇසිණ.

බියට පත් කපුටෝ ඉවතට පියාඹා ගියහ. මැසි මදුරුවෝද ඉවතට ගියහ. පුංචි මාළුවෝ පොකුණේ පතුලට කිඳා බැස්‌සහ.

පොකුණ වටා දිස්‌ත්‍රික්‌ ප්‍රධාන මුලාදැනි (Monsieur Mandarin) ලි ට්‍රී හුයෙන් මහතා, (Mr. Le Tri Huyen) ඔහුගේ ප්‍රධාන ලිපිකරු සහ පොලිස්‌ නිලධාරියකු මහත් උජාරුවෙන් රැස්‌වී රාජකාරි ආරම්භ කළේ කෙළ ගසමිනි.

පොලිස්‌ නිලධාරියා කෝටුවක්‌ ගෙන සිරුර අනිත් පැත්ත පෙරලුවේය. මුලාදැනියා එය පරීක්‍ෂා කර තම නිරීක්‍ෂණයන් කළ අතර ප්‍රධාන ලිපිකරු ඒවා සටහන් කර ගත්තේය. ඔවුන් වටා ගමේ වැදගතුන්, මහලු දෙමව්පියන් සහ ඔවුන්ගේ දරු මුණුපුරන් සහ ගම්මු නිහඬවම බලා සිටියහ. ඔවුන් අත් බැඳගෙන සිටියේ ගරු කිරීම ඇඟවීමේ අටියෙනි.

ඔවුන් කෙළ ගසමින් සිටි අතර ඔවුන්ගේ ඇස්‌ මළසිරුර වෙතින් ඉවතට නොගියේය. සමහරෙක්‌ සුසුම් හෙලූහ. තවත් සමහරු තම ඇස්‌ කොන්වල රැස්‌වූ කඳුළු පිස දැමූහ.

පරීක්‍ෂණය අවසන් විය. ප්‍රේක්‍ෂකයන්ව විසුරුවා හරින ලෙස මුලාදෑනියා පොලිස්‌ නිලධාරියාට නියෝග කළේය. එහි පැවැති සංවේගජනක තත්ත්වය සළකා මුලාදෑනියා කරුණාවන්ත ලෙස කු මහතා ඇමතුවේය.

"අරේ... මේ පොකුණෙ මාළු සහ නෙළුම් විකුණල අවුරුද්දකට කීයක්‌ විතර ආදායමක්‌ ලබනවද? පියාට්‌සර් (piastres) (වියට්‌නාම් මුදල් ඒකකයක්‌) පන්සීයක්‌ විතර?"

අනතුරට කිසිදු සම්බන්ධයක්‌ නැතත් මෙම ප්‍රශ්න කිරීමට තරමක්‌ පසු බෑ කු මහතා කෙසේවුවත් පිළිතුරක්‌ දුන්නේය.

"ඔව් මුලාදැනි මහත්තය" (Monsieur Mandarin)

"උඹ මාවු විස්‌සක (මාවු එකක්‌ හතරැස්‌ මීටර් 3600 කි) කුඹුරක්‌ වැඩ කරනවා?"

"විසිදෙකක මුලාදැනි මහත්තයා" (Monsieur Mandarin)

"මේ ගැන මම ඇහුවේ උඹගෙ මුදල් තත්ත්වය ගැන මම හොඳාකාරවම දන්න බව උඹට පෙන්නා දෙන්න. මළසිරුර සම්බන්ධයෙන් කියනවා නම් මට කණගාටුයි උඹට දැනුම් දෙන්න අද මළසිරුර භූමදානය කරන්න මට අවසර දෙන්න බැරි බව".

"මට බොහොම සැක සහිත දේවල් නිරීක්‍ෂණය වුණා. ඒක නිසා මගෙ වගකීම ප්‍රාදේශීය නිලධාරියාට දැනුම් දීල වෛද්‍ය වාර්තාවක්‌ ලබාගැනීම".

හදිසි අකුණු ගැසීමකට මුහුණ දුන්නාක්‌ මෙන් කු මහල්ලා වෙව්ලන්නට විය. ඔහුගේ මුහුණ වේදනාවෙන් රැලි ගැසුණේය.

"අපට අනුකම්පා කරන්න මුලාදැනි මහත්තය" (Monsieur Mandarin) 

"එයා සමහරවිට සියදිවි නසාගෙන ඇති. ඒත් ශල්‍ය වෛද්‍යවරයා සිරුර විවෘත කරල විස්‌තරයක්‌ ලබාදීම අවශ්‍යයි".

කු මැහල්ල තම මුහුණ වසාගෙන වේදනාවෙන් මොර දුන්නාය.

"මගෙ අසරණ දරුවෝ...."

තම දරුවාගේ ඉදිමුණු සහ නරක්‌ වූ සිරුර ගැන කියමින් විලාපදෙන මවගේ දර්ශනය බැලීමට සැවොම රැස්‌වූහ.

කෙසේ වෙතත් මුලාදැනියාගේ සන්සුන් මුහුණට කිසිදු බලපෑමක්‌ ඇති කිරීමට මේ කඳුළු සමත් නොවීය. ඔහු මෙහි සිටින්නේ නීතිය නියෝජනය කිරීමටයි. ඔහු තමාත් ලෙයින් සහ මසින් සැදුණ සත්වයකු බව නොසිතුවේය. නොසෙල්විය හැකි තඹ හෝ ගල් පිළිමයක්‌ මෙන් හෙතෙම සිටියේය. මවගේ වේදනාත්මක විලාපයෙන් හෝ කඳුළුවලින් හෝ පියාගේ කන්නලව්වලින් කෙරෙන බලපෑම්වලට ඉඩක්‌ නොවීය. ගල් සහ තඹවලට වඩා තද ගතියෙන් අඩු එහෙත් ගල්වලට සහ තඹවලට වඩා තියුණු දේවල්ද නැතිවා නොවේ. කු මහල්ලා ළඟද ඒවායින් ටිකක්‌ ඇත... ඒ නම් මුදල්ය....

නරක්‌වෙන මළසිරුර දෙස බලමින් ගැඹුරු කල්පනාවක නිරතව සිටින මුලාදැනියා දෙස බලමින් කු ධෛර්යය උපදවාගෙන බැගෑපත් ලෙස ඇමැතුවේය.

"මුලාදැනි මහත්තය, අපේ දුප්පත් නිවසට විවේක ගන්න එන්න කියල ආරාධනය කරනවා. කරුණාකර ඒ ආරාධනය බාරගන්න".

"එහෙම බලාපොරොත්තු වෙනවද?" ඒ මොහොතේ මුලාදැනියා මැස්‌සන් එලවීම සඳහා තම අත ඔසවනු පෙනිණ, ඔහු පිළිකුලෙන් කෙළ ගසා පිළිතුරු දුන්නේය.

"බොහොම කැමැත්තෙන් බාරගන්නවා, මේ දර්ශනය බලාඉන්න බැහැ. මේ සිරුර මැස්‌සන්ගෙන් වැහිලා. හොඳටම ඉදිමිලා. කපුටන් සහ මාළු වට කරගෙන ඉන්නවා" එහෙත් මළසිරුර කපා පරීක්‍ෂා කරන තෙක්‌ මිනි පෙට්‌ටියේ තැබිය හැක්‌කේ කීයටදැයි ඔහුට හරියටම කිව නොහැකිය.

ඔවුන් කුගේ නිවස බලා යන අතර මුලාදැනියා තම ලිපිකරු සමඟ කතා කළේය.

"මගෙ අදහස අනුව නම් මේක මිනීමැරුමක්‌. අපට වාර්තාවුණ හැටියට හදිසි අනතුරක්‌ නොවෙයි".

මුලාදෑනියා පසෙකින් ගමන් කළ කු මහතා ගෞරවයෙන් යුතුව ඔහුව ඇමැතුවේය.

"මුලාදෑනි මහත්තය මගෙ අසරණ කොල්ල වෙනුවෙන් මම සාක්‍ෂිකාරයෝ කැඳවන්නම්. මම කවදාවත් බොරු කියන්නෙ නැහැ. මම කිසිවක්‌ සඟවනවා නම් මම සූදානම් ඕනෑම වද වේදනාවක්‌ දඬුවමක්‌ විඳින්න. මම බැගෑපත්ව ඉල්ලා සිටිනවා මගෙ පුතාව වළලන්න අවසර දෙන්න. මම මගෙ කළගුණ පෙන්වන්නම්.

මුලාදැනියා තම මුහුණ කු දෙසට හැරවූයේය. ඔහුගේ හැඟීම් ශාන්තවී ඇත. ඔහුට කු ගේ හැඟීම් වටහාගත හැකිය.

"මට සිදුවුණ කරදරවලට උඹගෙන් ලැබෙන කළ ගුණ සැළකීම කොච්චරද?" ඔහු මෘදු ලෙස විමසුවේය.

"පියාට්‌සර් (piastres) දහයක්‌ මුලාදැනි මහත්තය" (පියාස්‌ටර් යනු වියට්‌නාමයේ මුදල් ඒකකයකි)

"ආ... මේ බලපන් මට දැන්ටමත් පියාස්‌ටර 10 ක්‌ පෙට්‍රල්වලට වියදම්" මුලාදැනියා සිනාසෙමින් කීවේය.

ලිපිකරු තම අදහස කීමට ඉදිරිපත්විය. "ඒක සැළකිය යුතු මුදලක්‌ වෙන්න එපායෑ මුලාදැනිතුමනි" අනතුරුව කු දෙසට හැරී දෝෂාරෝපණය කරන්නට විය.

"මේ බලාපන්. උඹට වාසනාව තියෙනව නම් උඹගෙ කළගුණ සැලකීම පියස්‌ටර් සියයකට වැඩි කරන්න පුළුවන්. එතකොට උඹගෙ පුතාව ගෞරවනීය විදියට වළලන්න ඉඩ ලැබෙනවා. මේක සාමාන්‍ය දෙයක්‌. මුලාදැනිතුමනි, මෝඩයෝ සේරම සූදානම් කරල, ඒත් ගාස්‌තුව ගැන හිතල නැහැ".

මහලු කු රවා බලමින් ලිපිකරුගේ කනට කෙඳිරුවේය.

"මා වෙනුවෙන් මුලාදැනිතුමාට කතා කරන්න. මට පියාස්‌ටර් සියයක්‌ දෙන්න නම් අමාරුයි. එතුමා පියාට්‌සර් (piastres) පනහක්‌ බාරගන්නවා නම්...?

මුළුමනින්ම ප්‍රතික්‍ෂේප කරන බවත් තවත් කිසිවක්‌ එකතු කිරීමට ඉඩ නොදෙන බවත් අඟවන බැල්මක්‌ ලිපිකරු තම නෙරාගිය ඇස්‌වලින් හෙළුවේය.

"උඹලව විශ්වාස කරන්න බැහැ".

ඔහු කු වෙත නැවී පහත් හඬින් කතා කළේය.

"මිත්‍රයෙක්‌ වශයෙන් මම හොඳම දේ කරන්න පොරොන්දු වෙන්නම්. ඒත් එයාට අසූවයි මට දහයයි".

"ඒත් ඇත්තටම මා ළඟ එච්චර මුදලක්‌ නැහැනේ".

"කමක්‌ නැහැ. උඹගෙ වචනෙ විතරක්‌ ඇති. පස්‌සෙ ගෙවන්න පුළුවනි. මම උඹ වෙනුවෙන් ඇප වෙන්නම් - නොවැදගත් උපකාරයක්‌ - පොඩ්ඩක්‌ හිතපන්. උඹගෙ හදවගේ ඉඩ තියෙනවද උඹගෙ පුතාව මේ විදියට තියන්න".

කු සුසුමක්‌ හෙළුවේය.

කු ආපසු හැරී තම බිරිඳ දෙස බැලුවේය. ඇය ශෝක වේදනාවෙන් පොළවේ හැපෙන්නීය. ඔහුට තවදුරටත් කඳුළු සඟවා ගත නොහැකිය. එම නිසා තවදුරටත් හෙට්‌ටු කිරීමට උත්සාහ කළේය. අන්තිමේ පියාට්‌සර් (piastres) විස්‌සක්‌ ගෙවීමට කැමැත්ත ලබා ගත හැකිවිය.

අඩ පැයකට පසු මැසි මදුරුවෝ, මාළු සහ කපුටෝ හදිසියේම තම බලාපොරොත්තු කඩකර ගත්හ. දිස්‌ත්‍රික්‌ ප්‍රධාන මුලාදැනි (Monsieur Mandarin) ලී ට්‍රී හුයෙන් මහතා තමන්ගෙ ගොදුර පැහැරගත් බව උන් දැන්ගන්නේ කෙසේද?

[Nissanka Rajapaksa]

නිදි මත (කෙටි කතාව)

(ඇන්තන් චෙකොව්ගේ කතාවක ඡායානුවාදයකි)

නන්දසේන හේරත්

එය නිසල රැයකි. සුමනා නම් වූ කුඩා මෙහෙකාර දැරිය තොටිල්ල පදවමින් සිටියි. ඇගේ වයස අවුරුදු දොළහක්‌ පමණ වේ. තොටිල්ලේ සිටි බිලිඳාට අවුරුද්දකට වඩා වයස නැත. දැරියගේ මුවින් පිටවන්නේ ඉතා සියුම් නැළවිලි ගී හඬකි. අඳුරු රැයේ පැවති නිසලතාව බිඳිමින් එම ගී රාවය කාමරය තුළ රැව් දෙයි. එහෙත් එය කාමරයෙන් පිටතට ඇසෙන්නේ නැත. 

දොයි දොයි දොයි දොයිය බබා
බයි බයි බයි බයිය බබා
පුතේ උඹේ ලොකු අම්මා
අතේ වළල්ලක්‌ දැම්මා

කුඩා ලන්තෑරුමක්‌ අසල වූ මේසය මත ඇත. එහි එළිය ඉතා අඩුය. මුළු කාමරයම අඩ අඳුරකින් වැසී පවතී. කාමරයේ එක්‌ පසෙක සිට අනෙක්‌ පස දක්‌වා වැටී ඇති රෙදි වැලෙහි කලිසමක්‌ හා කුඩා දරුවාගේ ඇඳුම් කීපයක්‌ එල්ලා ඇත. එම ඇඳුම්වල අඳුරු සෙවණැලි බිත්තියෙහි, තොටිල්ලෙහි හා දැරියගේ සිරුර මත වැටී ඇත. මඳ සුළඟින් ලෙළෙන පහන්සිල නිසා එම අඳුරු සෙවණැලිවලට ජීවය ලැබේ. තොටිල්ල පැද්දෙන විට ඒ මත හා සුමනාගේ සිරුර මත වැටුණ අඳුරු සෙවණැලි රිද්මයකට අනුව ඒ මේ අත සැලේ. එය හමා එන සුළඟේ බලවේගයක්‌ වැනිය. 

ටික වේලාවකට පසු දරුවා ඇහැරී හඬයි. එම හැඬීම නො නැවතී පවතී. බොහෝ වේලාවක්‌ හැඬීම නිසා දරුවා වෙහෙසට පත්වී ඇත. ඔහු කොපමණ වේලා හඬනු ඇද්දැයි කිසිවෙක්‌ නොදනිති. දැරිය දරුවා නැළවීමට උත්සාහ කළද ඇයට තදින් නිදිමත දැනේ. මොහොතකින් දෑස්‌ පියවී ඈ නිදි කිරා වැටීමට පටන් ගනී. ඇගේ හිස පහතට එල්ලී ඇත. බෙල්ල දිගේ කිසියම් වේදනාවක්‌ ගමන් කරනු ඈට දැනේ. ඈට ඇසිපිය හෝ තොල් හෝ සෙලවිය නොහැක. ඇගේ මුළු සිරුරම ලීයෙන් කළාක්‌ වැන්න.

නැතේ කාසි නොව නිම්මා
පුතා නාඩා දොයියම්මා

දැරියගේ ගී හඬ නැවතත් සියුම්ව නැගේ. එහෙත් යාබද කාමරයේ නිදන ගෙහිමියා හා ස්‌වාමි දුව නින්දෙන් ගොරවන හඬ ඇගේ ගීතයට බාධාවකි.

ඉගිළෙන පළඟැටියෙක්‌ කීප වරක්‌ම මේසය මත වූ ලැන්තෑරුමේ චිමිනියට පනී. ඌ නිශ්ශබ්ද වන්නේ උගේ තටු සිඳුණ පසුවය.

සුමනා තොටිල්ල පදවන විට ඉන් නැගෙන්නේ ඉතා සිහින් හඬකි. එය ලෙඩකුගේ කෙඳිරියකට සමාන ය. එම හඬ හා මුසු වන සුමනාගේ ගී හඬ අපූරු සංගීතයක්‌ බඳුය. ඒ සංගීතය දරුවාගේ නින්දට උපකාරයකි. පියවි සිහියෙන් සිටින අය පවා මෝහනයට පත් කරවීමට එම සංගීතය සමත්ය. සුමනා ම ද එම සංගීතයෙන් මත් වී යයි. එවිට ඇගේ දෑස්‌ නැවතත් පියවේ. එහෙත් ඇයට නිදාගත නොහැකිය. නින්ද දෙවියන් විසින් ඇයට තහනම් කරන ලද්දකි. 

කෙමෙන් පායන සඳ අවට ආලෝකමත් කරමින් වලාකුළු අතරින් නැගී එයි. දහවල් කාලයේ තිබූ කලබලකාරී ලෝකය දැන් නැත. මුළු නගරයම නිදයි. සුමනා සිටි තැනට විසල් නගරයේ නිවෙස්‌වල වහළ දැකගත හැකිය. දුරකථන රැහැන් මත කුඩා කුරුල්ලෝ ලැග සිටිති. සුමනාට කුටියේ කවුළුවෙන් නගරය හොඳින් පෙනේ. දහවල සිඟා ගිය යදියෝ පදික වේදිකාවේ අහුමුළුවලට වී වකුටුව නිදති. ප්‍රමාද වී ආ එක්‌ යදියෙක්‌ විශාල ගොඩනැඟිල්ලක්‌ අයිනේ සිය බඩු පොදි තබා නිදන්නට සැරසේ. අලුයම කුරුලු නාදය ඇසෙන තෙක්‌ ඔවුහු නිදාගනු ඇත. 

සිහිල් සුළං සෙමෙන් සෙමෙන් ජනේලය තුළින් කාමරය වෙත ගලා එයි. අහසේ වලාකුළු එකක්‌ පසුපස එකක්‌ ඇදී යයි. ටික වේලාවකින් මුළු අහස්‌තලයම වලාකුළෙන් තොර වෙයි. එවිට නගරය පුරා පතිත වන දීප්තිමත් සුදු සඳරැස්‌ හේතු කොට මුළු නගරයම කිරි සයුරක්‌ ලෙසින් බැබළෙන්නට පටන්ගනී. 

අතට වෙරළු ඇහිඳ ගෙනේ
ඉණට පළා නෙළා ගෙනේ
බරටම දර කඩා ගෙනේ
එයි අම්මා විගසකිනේ

නිදිමතින් බර වූ සුමනාගේ දෑස්‌ පියවී ඇත. ඇගේ ලෝකය විකාර සිතිවිලිවලින් ගහනය. අඩ නින්දේ පසුවන ඇයට තම අතීතය සිහියට නැගෙයි. දැන් ඇය ඉදිරියේ මැවී ඇත්තේ කුඩා කල ඈ විසූ පැල්පතේ දසුනකි. මහලු මව හා රෝගී පියා එහි සිටිති. දැඩි වේදනාවකින් පෙළෙන පියාගේ කෙඳිරිලි හඬ ඔහු නිදන කාමරයෙන් ඇසේ. ඔහුගේ සිරුර හොඳටම වැහැරී ගොස්‌ ඇත. ඔහුගේ මුවෙහි ඇත්තේ ඇදී ගිය දත් දෙපෙළකි. 

අයියෝ... අයියෝ... අයියෝ...

මහල්ලාගේ කෙඳිරිල්ල මෙන් ම රෝගයද උත්සන්න වී ඇත. සුමනාගේ මව සුමනා මෙහෙවර කරන ගෙදර ස්‌වාමි දුව වෙත කඩිනමින් දුව යයි. ඇයට ගෙහිමියා මිදුලේ සිටිනු පෙනේ. ඈ ඔහු ඉදිරියේ දණින් වැටී යාඥ කරයි. 

"අනේ මහත්තයෝ... අපේ මනුස්‌සයාට හරිම අමාරුයි. මොකක්‌ හරි කරලා එයාව බේරලා දෙන්න බුදු බව අත්වෙයි."

සුමනා තවමත් පියා අසලය. මව ගොස්‌ බොහෝ වේලාවක්‌ ගතවී ඇත. පියාගේ තත්ත්වය එන්න එන්න ම දරුණු වේ. 

තවත් සුළු මොහොතක්‌ ගතවෙයි. එම සීතල රැයේ ඔවුන්ගේ අඳුරු නිවසට ගොඩවැදුණ අමුත්තෙකි. ඒ අන් කිසිවෙකු නොව ස්‌වාමි දුව විසින් එවන ලද තරුණ දොස්‌තර මහතා ය. හෙතෙම ආරෝහ පරිණාහ පුද්ගලයෙකි. 

පහනක්‌ ගෙනෙන්න. මහලු ස්‌ත්‍රිය අතන මෙතන අතපත ගා කැඩුණ ගිනිපෙට්‌ටියක්‌ ගෙන දැල්වීමට සැරසේ. එහෙත් එහි ගිනිකූරු දැල්වෙන්නේ නැත. දොස්‌තර මහතා සිය සාක්‌කුවෙන් ගිනිපෙට්‌ටියක්‌ ගෙන එය දල්වයි. 

"ඉන්න දොස්‌තර මහත්තයෝ... මම ඉක්‌මනට පානක්‌ ගේන්නම්."

ඇය වහා ගොස්‌ කුප්පි ලාම්පුවක්‌ රැගෙන එයි. දොස්‌තර මහතා එය දල්වා මේසය මත තබයි. ලෙඩාගේ මුහුණ අඳුරුය. සුදුමැලිය. යට ගිලුණ දෑසෙහි රැඳී ඇත්තේ අසීමිත වේදනාවක්‌ කියාපාන බැල්මකි. දොස්‌තර මහතා ලෙඩා පරීක්‌ෂා කරයි. 

මේ අසනීපෙ හැදිල කොච්චර කල්ද? දොස්‌තර මහතාගේ ප්‍රශ්නය වෙනුවෙන් ලෙඩාගේ මුවින් පිටවන්නේ දුක්‌ අඳෝනාවකි. 

"අයියෝ... දැන් ටිකක්‌ කල්. අයියෝ... මම තව වැඩි වේලාවක්‌ ජීවත් වෙන්නෙ නෑ දොස්‌තර මහත්තයෝ. තව පැය දෙක තුනකට වඩා... අයියෝ... අයියෝ..."

"නෑ නෑ එහෙම කියන්න එපා."

දොස්‌තර මහතා ලෙඩා පරීක්‍ෂා කරයි. ඔහුගේ මුහුණේ ඇත්තේ බලාපොරොත්තු සුන් වූ ලකුණු ය. අනතුරුව ඔහු මහලු ස්‌ත්‍රිය අමතා මෙසේ කියයි. 

"මේ ලෙඩා ඉක්‌මනින් ඉස්‌පිරිතාලෙට ගෙනියන්න. මෙයාට එහෙදි ඔපරේෂන් එකක්‌ කරයි. මම ලියුමක්‌ දෙන්නම්."

දොස්‌තර මහතා යමක්‌ ලියා ඈ අත තබා නික්‌ම යැමට සැරසෙයි. 

"අනේ දොස්‌තර මහත්තයෝ අපි මේ රෑ කොහොම යන්නද?" "පරක්‌කු වෙන්න එපා ලෙඩාට අමාරුයි. මම ඔබේ ස්‌වාමි දුවට දන්වන්නම්. ඒ අය වාහනයක්‌ එවාවි."

දොස්‌තර මහතා පිටව යයි. මහලු ස්‌ත්‍රියත් සුමනාත් නැවත ලෙඩා ළඟ තනිවෙති. ටික වේලාවකින් කුඩා පැල්පත ඉදිරියේ රථයක්‌ නතර වෙයි. එය ස්‌වාමි දුව විසින් එවන ලද කුලී රථයකි. රථයෙන් කිසිවෙක්‌ එළියට එයි. යළිත් ලෙඩාගේ කෙඳිරිලි හඬ... මොහොතකින් රථය පණ ගැන්වෙන හඬ...

යළිත් ඒ මැදියම් රැයේ සුමනා පමණක්‌ එම අඳුරු පැල්පත තුළ තනිවෙයි. බිම වාඩි වී බිත්තියට පිට දී සිටින ඇගේ සිත තුළ අඳුර විසින් ගෙන එනු ලබන නොයෙක්‌ විකාර සිතිවිලි හොල්මන් කරයි. පියාගේ මරණය ඉක්‌මනින් ළඟාවනු ඇතැයි ඇයට සිතේ.

ටික වේලාවකින් නැවතත් වාහනය පැල්පත ඉදිරිපිට නතර වෙයි. සුමනාගේ මව විලාප නඟමින් ඉන් පිටතට එයි. දැරිය දෑස්‌ දල්වා එදෙස බලා හිඳී.

"දුවේ... තාත්තා අපි දාල ගියා දුවේ. අපි පරක්‌කු වුණා වැඩිලු." එම වචන දැරියගේ හදවතට යවුල් පහරක්‌ මෙනි. ඈට කුමක්‌ වී දැයි ඇයම නොදනී. ඇගේ පිටට වේගවත් පහරක්‌ එල්ල වූ බැවින් ඇය ඇස්‌ හැර බලයි. "පර බැල්ලි... දරුවා කෑගහනවා... මේකි හොඳටම නිදි."

ඇගේ කම්මුලට යළිත් පහරක්‌ වැදේ. එහෙත් ඉන් කිසිදු වේදනාවක්‌ ඇයට දැනෙන්නේ නැත. ඒ ඇගේ සිරුර ලීයෙන් කළාක්‌ වැනිවූ නිසාය. තමා මෙතෙක්‌ වේලා දැක ඇත්තේ සිහිනයක්‌ බව ඇයට අවබෝධ වෙයි. 

මෙහෙ දීපන් ඔය දරුවා... උඹ දරුවා නළවනවාද? නිදි කිරනවද?

ස්‌වාමි දුව දරුවාට දීමට කිරි පිළියෙල කරයි. ඇගේ සිරුර තරබාරුය. නින්දෙන් අවදි වීම නිසා ඇගේ කෙස්‌ වැටිය අවුල් වී ඇත. ඈ හැඳ සිටින්නේ නින්දට යැමට සුදුසු ඇඳුමකි. කිරි සාදා බෝතලයකට දමා සුමනා අතට දෙන ස්‌වාමි දුව නිදා ගැනීම සඳහා නැවතත් ඇගේ කාමරයට යයි. දරුවා කිරි උරමින් යළිත් දෑස්‌ පියා ගනී. 

සඳ බැස ගොස්‌ ඇත. කුඩා කුරුල්ලෝ එකිනෙකා කෑගැසීමට පටන් ගනිති. ඉන් කියෑවෙන්නේ රාත්‍රිය ගෙවී ගොස්‌ අරුණලු උදාවන බවයි. උන්ගේ ගීතය ලොවම අවදි කිරීමට සමත් ය. තැන් තැන්වල ලැග රැය පහන් කළ යදියෝ තවත් දිනක්‌ උදෙසා සූදානම් වෙති.

සිහිල් සුළං රොදක්‌ ඉඳහිට ජනේලය තුළින් කාමරයට එයි. කාමරය තුළ පැවති අඳුර කෙමෙන් පහවී යත්ම ලන්තෑරුමේ එළිය කණාමැදිරි එළියක්‌ බවට පත්වේ. රැයක්‌ එළිවන තුරු හොල්මන් කළ හෙවණැලි මැකී ගොස්‌ය. 

"සුමනා ළිපට ගින්දර ගනින්."

ස්‌වාමි දුවගේ උදෑසන පළමුවන විධානය ඇසේ. එවිට සුමනාගේ දෙනෙත් ඇරෙයි. ඇය වහා තොටිල්ල හැර දමා මුළුතැන්ගෙයට දුව යයි. එළිවන තුරු ඇගේ සිතෙහි පැවති දුක්‌ දොම්නස්‌ පහව ගොසිනි. නිදිමත ගෙන එන අඳුරට වඩා ආලෝකය සුමනාගේ සිත පිනවයි. ඇය දෑත් ඔසවා නැගී එන ළා හිරු කිරණෙන් ගත සතපා ගනී.

දර මඩුවේ තිබූ දර පතුරු රැසක්‌ ඇගේ උකුල මතින් අවුත් ළිපට වැටේ. ඇගේ දෑත් ඉතා කඩිසර ය. මොහොතකින් ළිප ගිනි දැල්වේ. දැරිය එම ගිනි දැල්වලින් සිය දෑත් රත්කර ගනී.

කේතලය ලිපේ තියාපන් සුමනා. 

දෙවන විධානයද ඇසේ. දැරිය තවත් දර පතුරු කීපයක්‌ ලිපට දමා කේතලය ඒ මත තබයි. අලුතින් ගිනි දලු කීපයක්‌ නැගී එයි. සුළු වේලාවකින් කේතලය උතුරන්නට පටන් ගනී. 

සුමනා පෝච්චියක්‌ පුරවා තේ වක්‌කරයි. අනතුරුව ස්‌වාමි දුව පැමිණ එය රැගෙන තේ පිළියෙල කරයි. නිවසේ සියලු දෙනා තේ බිව් පසු සුමනා පෝච්චියේ ඉතිරිව ඇති තේ ස්‌වල්පය කෝප්පයකට දමා අත්ලට සීනි ටිකක්‌ ගෙන පිල මත වාඩිවෙයි. 

"සුමනා තේ බීලා ගේ අතුගාල මිදුල අතු ගාපන්. බඩුමුට්‌ටු හොඳට පිහල අතුගාන්න ඕනෑ. අද අමුත්තො කීප දෙනෙක්‌ම එනවා."

සුමනා කීකරුව විධානය පිළිපදී. සාලයේ ඇති පොලිස්‌ කළ දැව භාණ්‌ඩ ඇය අතින් එකින් එක පිස දැමෙයි. අනතුරුව ඈ ගේ අතුගා බඩු බාහිරාදිය පිළිවෙළට තබා මිදුල ද අතුගායි.

"සුමනා උඹ දන්නෙ නැද්ද මේ කැලැන්ඩරේ දින කොළේ කඩල දාන්න."

"සුමනා මිදුල අතුගාල මහත්තයගෙ සපත්තු දෙක පොලිෂ් කරපන්."

"සුමනා පත්තරේ ඇවිල්ලද බලල ගෙනෙන්... සුමනා ලොකු බේබිගෙ ඇඳුම් අන්දපන්."

විධාන කීපයක්‌ පිළිවෙළින් ඇයට ඇසේ. ඒ සියල්ල එකින් එක ඈ අතින් ඉටු වේ. සුමනා වැඩ ඉවර නම් බේබි බලාගනින්. ඒ උදය කාලයේ අන්තිම විධානයයි. ඉන්පසු සෑහෙන වේලාවක්‌ යන තුරු ඇයට විධාන නොඇසේ.

සවස්‌ වරුවේ අමුත්තන් ළඟාවන වේලාව එළඹෙයි. මුළුතැන්ගෙයි අර්තාපල් ගෙඩියක්‌ ශුද්ධ කරන ඇගේ දෑස්‌ පියවෙන්නේ ඉබේය. ඇගේ දෑස්‌ ඉදිරිපිට අර්තාපල් ගෙඩිය නැටුමක්‌ නටතියි ඇයට සිතේ.

"සුමනා ඉක්‌මන් කරපන්... මොකද උඹ ඔතන නිදි කිරනවද?"

රාත්‍රී භෝජනය පිළියෙල වන තුරු සුමනා කපයි. කොටයි. සෝදයි. අඹරයි. පිස දමයි. අහුරයි. අතුගායි. ස්‌වාමි දුවගේ කෝපාන්විත විධාන ඒ අතරතුර වරින් වර ඇසේ. 

නැවතත් අඳුර ක්‍රමයෙන් ලොව ගිල ගන්නට සැරසේ. සුමනාට අඳුර අප්‍රිය ය. ඒ අඳුර නිදිමත ගෙන එන නිසාය. දැන් ඇගේ හිස්‌ මොළය කරකැවෙන්නා සේය. හිස දෙපසින් හටගන්නා තදබල වේදනාවක්‌ ඇගේ සිරුර පුරා විහිදී යයි. ඇගේ කන් අගුල් වැටී ඇත. අඳුර විසින් සුමනාගේ දෑස්‌ බැඳ දැමීමට සැරසෙද්දී රාත්‍රී අමුත්තෝ පැමිණෙති. යළිත් විධාන කීපයක්‌ම ඇසේ.

සුමනා කඩේට දුවලා වරෙන්

සුමනා ටින් කටර් එක හොයල ගනින්

කේතලේට ගින්දර දාපන්

ඈ කඩයට දුවන්නේ හැකි ඉහළම වේගයෙනි. අමුත්තන් පිටව යන්නට බොහෝ වේලාවක්‌ ගතවන බැවින්ද නිවසේ කේතලය කුඩා එකක්‌ වන බැවින්ද ඇයට කීප වාරයක්‌ම කේතලය උණු කරන්නට සිදු වේ. අමුත්තෝ එකිනෙකා සමුගනිති. ස්‌වාමියා හා ස්‌වාමි දුව යළිත් නින්දට සැරසෙති. 

"සුමනා තොටිල්ල පද්දාපන්" ස්‌වාමි දුවගේ අවසාන විධානය ඇසේ.

යළිත් කුඩා ලන්තෑරුම දැල්වේ. රෙදි කැබලි කීපයක්‌ එල්ලුණ රෙදිවැල, බිත්තිය තොටිල්ල හා සුමනාගේ සිරුර මත නටන අඳුරු සෙවණැලි ආදිය ද පෙර සේමය. 

උඹෙ අම්මා කොතැන ගියේ
මානෙල් මල් විලට ගියේ
එතැන මලක්‌ පිපුණායේ
එමල නෙළා එන්න ගියේ

වරින් වර ඇහැ අරින දරුවා හඬන්නට පටන් ගනියි. එවිට තොටිල්ලේ වේගය වැඩි වේ. දරුවා යළිත් දෑස පියා ගනී. 

ජනේලයෙන් පිටත නිදන නගරය සුමනාට දැකගත හැකිය. පදික වේදිකාවේ යදියෝ නිදති. දුරකථන 

රැහැන් මත කුරුල්ලෝ නිදති. සුමනාගේ සිහිය ඒ මේ අත පාවේ. මව පියා දොස්‌තර මහතා...

නිදිමත නිසා සුමනාගේ දෑස්‌ පියවේ. එහෙත් ඇගේ නින්දට බාධා පමුණුවන කිසියම් ගුප්ත බලවේගයක්‌ කාමරය තුළ ඇතැයි ඇයට සිතේ. ඈ ඉන් මිදිය යුතුය. ඈ උත්සාහ කරන්නේ එම බලවේගය කුමක්‌දැයි හඳුනා ගැනීමටය. එය කොහි සැඟවී ඇද්ද? ඇගේ දෑස්‌ පියවීමට ඉඩ නොදෙන ඒ බලය කුමක්‌ද?

ඇයට කිසිවක්‌ වැටහුණ බව ඇගේ මුහුණෙන් පෙනේ. මඳ සිනාවක්‌ පා ඈ තොටිල්ලේ නිදන දරුවා දෙස බලයි. ඇගේ සිනාව වියරු සිනාවකි. 

එකෙණෙහිම පළඟැටියෙකුගේ බියකරු නාදය උස්‌ව නැගේ.

එම ගුප්ත බලවේගයෙන් ඇය නිදහස්‌ විය යුතුය. ඇගේ දෑස පියවීමට ඉඩ නොදෙන එම බලවේගය සුන්කළ යුතුය. කිසියම් මායාකාරී බලාපොරොත්තුවක්‌ ඇගේ සිත තුළ නලියයි. තොටිල්ල මත සිහින දකිමින් නිදන දරුවා එම බලවේගය නොවේද? ඈ එම බලවේගය විනාශ කර දැමිය යුතුය. 

සුමනා වියරු සිනාවකින් යුතුව දරුවා දෙස බලා හිඳී. අනතුරුව ඇගේ වෙවුලන දෑත්වලින් දරුවාගේ ගෙල ටිකින් ටික සිරවේ. අගේ වියරු සිනාව කාමරය තුළ දෝංකාරය දෙයි.

දැන් ඈ නිදහස්‌ ය. සියලු බලවේගයන්ගෙන් නිදහස්‌ ය. ඇයට නිදා ගැනීමට ඉඩ නුදුන් එම බලවේගය විනාශ වී ඇත. දැන් ඇයට සුවසේ දෑස්‌ පියාගත හැකිය. 

 

[Nissanka Rajapaksa]

රතු මරණයේ වෙස්‌ මුහුණ (කෙටි කතාව)

(එඩ්ගා ඇලන් පෝ  ලියූ The masque of the red death හි පරිවර්තනයකි. ඇමරිකානු ජාතික කවියකු, ලේඛකයකු හා සාහිත්‍යධරයකු වූ එඩ්ගා ඇලන් පෝ (1809 - 1849) ලේඛන කටයුතුවලින් පමණක්‌ ජීවිකාව සපයා ගැනීමට උනන්දු වූ ප්‍රථම ඇමරිකානු ලේඛකයා විය. ඇමරිකානු සාහිත්‍ය ලොවට ප්‍රචලිත කිරීමට මහත් සේ වෙහෙස ගත් ඔහු ඇමරිකා තුළ පමණක්‌ නොව ලොවේම ප්‍රසිද්ධියට පත් විය. නාට්‍ය පිටපත් රචකයකු අද්භූත කථා රචකයකු, කවියකු ලෙසින් මහත් දක්‍ෂතාවයක්‌ දැක්‌වූ ඇලන් පෝ ගේ මරණින් පසු ඔහු වෙනුවෙන් එරට කෞතුකාගාර කිහිපයක්‌ ඉදිවිය. ඒ සඳහා ඔහු ජීවත් වූ නිවාස යොදා ගන්නා ලදී. The masque of the red death ඇතුළු කෙටි කතා රැසක්‌ද, පද්‍ය රචනා නිර්මාණ සංග්‍රහ 14 ක්‌ ද නාට්‍ය අත්පිටපත් රැසක්‌ ද ලොවට දායාද කළ ඔහු වසර හතළිහක්‌ වූ කෙටි ජීවිත කාලය තුළදී සාහිත්‍ය ලොවේ කීර්තියක්‌ ලබා ගත්තේය.  - පරිවර්තනය  මල්කාන්ති ගුණතුංග )

'රතු මරණය' දිගු කාලයක්‌ තිස්‌සේම රට විනාශ කරමින් තිබිණ. මෙතුවක්‌ කලකට කිසිම වසංගත රෝගයක්‌ එතරම් දරුණු වී නොතිබූ අතර මාරාන්තික ද නොවීය. රුධිරයේ රක්‌ත වර්ණය සහ භීෂණය එහි අවතාරය සහ මුද්‍රාව විය.

ඔබට දැනෙන තියුණු වේදනාව සහ කරකැවිල්ල සමඟම සම මත, විශේෂයෙන් මුහුණේ රතු ලප නැගී ඉන් රුධිර වහනය ඇරඹෙනු ඇත. ඔබට උදව් උපකාර කිරීමට කිසිවෙකුත් නොමැතිව සෑම දෙනාම ඔබ හැර යන්නේ එවිටය. ඉන් අනතුරුව අඩ හෝරාවක්‌ තුළ නියත ලෙසම බිහිසුණු මරණය ඔබ වෙත ළඟා වෙනු ඇත.

එනමුදු ප්‍රොස්‌පෙරෝ කුමරු සතුටින් කල් ගත කළ නිර්භීත සහ විචක්‍ෂණ බුද්ධිමතෙක්‌ වූයේය. ඔහුගේ රටවැසියන්ගෙන් අඩක්‌ ම මියගිය ඉක්‌බිති හෙතෙම නයිට්‌වරුන්, සැහැල්ලු ගති ගුණ ඇති මිතුරන් සහ පුරඟනන් අතරින් නිරෝගී වූවන් දහසක්‌ දෙනා තෝරා කැඳවාගෙන ඉතා දුර බැහැරක හුදකලාවේ පිහිටි තම මාලිගයකට පිවිසුනේය.

කුමරුගේ අභිරුචිය පරිදි තැන වූ එය සුවිසල් අලංකාර තේජස්‌වී පෙනුමැති මාලිගයක්‌ විය. ඉතා ශක්‌තිමත්, උසැති පවුරේ අයෝමය දොරටු වූයේය. සියලු දෙනාම මාලිගා භූමියට පිවිසුණු පසු දොරටුපල්ලෝ දොරගුළු උණුකොට විශාල මිටිවලින් තලා යළි කිසි විටක විවර කළ නොහැකි ලෙසින් මුද්‍රා තැබූහ. මන්දිරය බාහිර ලෝකයෙන් සදහටම වෙන් කරන ලදී. කිසිවකුට කිසිවිටක දුක්‌ වීමට හෝ වැලපීමට අවකාශ නොවූයේ ඇති තරම් මිහිරි බොජුන් ද, වයින්ද, වාදනයන් ද ගායකයන්ද නළඟනන්ද, කවටයන් ද, රූමතියන් ද මාලිගෙය තුළ වූ බැවිනි. ඇතුළත සියල්ල ආරක්‍ෂිත වූයේය. මාලිගයෙන් පිටත වූයේ බිහිසුණු රතු මරණයයි.

මෙසේ විවේක සුව විඳිමින් මාස පහක්‌ හෝ හයක්‌ ගෙවී යද්දී බිහිසුණු රතු මරණය තව තවත් රෞද්‍ර ලෙසින් පැතිර යමින් තිබිණ. එසේ වෙද්දී ප්‍රොස්‌පෙරෝ කුමරු තම විශේෂ අමුත්තන් දහස වෙනුවෙන් වෙස්‌ මුහුණු පැළඳ සහභාගි වියයුතු විශේෂිත සාදයක්‌ සූදානම් කළේය. මෙම වෙස්‌ මුහුණු රංගනය පසිඳුරන් පිනවීම සඳහා ම වූයේය.

මඳක්‌ ඉවසනු මැන·

එය පැවැත්වූ ස්‌ථානය පිළිබඳව ඔබට කිව යුතුමය.

එහි අති විශේෂිත ආකාරයට සැකසූ කාමර පේළි හතක්‌ විය.

බොහෝ මාලිගාවල මෙබඳු කාමර පෙළ ඇත්තේ දර්ශන පථයට විෂය වන පරිද්දෙන් මුත් මෙහිදී එය විශේෂ වූයේය. නිරතුරුවම විශ්මය ඇති කිරීමේ කුමරුගේ අභිප්‍රාය පරිදි මෙම කාමර තනන ලද්දේ අමුතුම ආකාරයකටය. කාමර අතරින් ඇවිද යන ඔබට සෑම යාර විස්‌සකදී හෝ තිහකදී හැරෙන්නට සිදුවේ. එසේ හැරුණු කල ඔබ ඇතුළු වන්නේ අලුත්ම ආකාරයේ කාමරයකට ය. වම් අතට හා දකුණට සෑම බිත්තියකම මධ්‍යයේ උස, පටු, ගොතික්‌ ක්‍රමයට තැනූ කවුළුවකින් වැසුණු කොරිඩෝරයකට පිවිසෙයි. මෙහි කවුළු ද එක්‌ කාමරයක සිට අනිකට වෙනස්‌ වූ වර්ණයන් යුතු විය.

උදාහරණයක්‌ ලෙස ගනිතොත් නැඟෙනහිර දෙසට තිබූ එක්‌ කාමරයක ජනෙල් වීදුරුවල සිට කාමරයේ සියලුම සැරසිලි සහ ගෘහ භාණ්‌ඩ දීප්තිමත් නිල් පැහැයෙන් යුතු විය. දෙවැනි කාමරයේ ජනෙල් වීදුරු. සැරසිලි හා ගෘහ භාණ්‌ඩ සියල්ලම දම් පැහැති විය. තෙවැනි කාමරයේ වූ සියල්ල කොළ පැහැති වූ අතර, සිව්වැන්නේ තැඹිලි පැහැය ද, පස්‌වැන්නේ සියලු දෑ ධවල වර්ණයෙන් යුතු විය. සයවැනි කාමරයේ වූ සියල්ල ජම්බුල වර්ණය ගත්තේය. සත්වැනි කාමරය සුවිශේෂී වූයේය. එහි වූ සියලු දෑ තද කළු පැහැය ගති. එහි බිත්තිවල තද කළු පැහැ විල්ලුද තිර රෙදි සීලිමේ සිට පහතට එල්ලා තිබිණි. නමුත් එහි ජනෙල් වීදුරුවල වර්ණය සම්පූර්ණයෙන් වෙනස්‌ වූයේය. එහි තද රතු පැහැ විය. එසේය· එම වීදුරු රුධිරයේ වර්ණයම විය.කාමර කිසිවක පහනක්‌ හෝ ඉටිපන්දම් එළියක්‌ හෝ නොවීය. එහෙත් සෑම කාමරයකටම එපිටින් වූ කොරිඩෝරයේ කාමර කවුළුව ආසන්නයේ බරැති තෙපාවක්‌ මත ගිනිදැල් නික්‌මෙන ලෝහ බඳුනක්‌ බැගින් තබා තිබිණ. ඉන් නික්‌මුණු ආලෝකය වර්ණවත් ජනෙල් වීදුරු අතරින් පෙරී කාමරයට පිවිසියේය. මෙම ආලෝක කදම්බයන් අපූරු දීප්තිමත් බවක්‌ පෑවේය. වඩාත් බටහිරින් පිහිටි කළු පැහැ කාමරයේ ජනෙල් වීදුරු තුළින් පෙරී ආ රුධිර පැහැති ආලෝකය කළු පැහැති තිර රෙදි හා ජනෙල් පඩි මත වැටී බියකුරු බවක්‌ ගෙනදුන් අතර එහි ඇතුළු වූ කිහිපදෙනා ද එම සීමාවේ සිටීමට නිර්භීත නොවූහ.

මෙම කාමර පෙළේ බටහිර බිත්තියට හේත්තු කොට තැබූ කළුවර ලීයෙන් තැනු හෝරා යන්ත්‍රයක්‌ වූයේය. එහි වූ අවලම්භය නීරස, ගැඹුරු, ඒකාකාරී නාදයක්‌ නගමින් දෙපසට පැද්දුනේය. මිනිත්තු කටුව හෝරා යන්ත්‍රයේ මුහුණත වටා ගමන් කොට හෝරාවක්‌ සපිරූ විට පැහැදිලි ගැඹුරු සුවිශේෂී නාදයක්‌ ඉන් නිකුත් වත්ම වාදකයෝ සිය වාදන නතර කොට ඊට කන්දුන්හ. වෝල්ට්‌ස්‌ නැටුම නැටුවෝ සිය රංගනය නතර කළහ. මොහොතකට ප්‍රීතිමත් සාදයේ සියල්ලෝම හෝරා යන්ත්‍රයේ නාදය සමගම නතර වූ අතර ඇතැම්හු සුදුමැලිව ගියහ. වඩාත් මුහුකුරා ගියෝ සන්සුන්ව තම දෙබැම පිරිමදිමින් සිතුවිලි සන්සුන් කර ගැන්මට උත්සුක වූවෝය. සියල්ලම නිහඬ වී ගියපසු සියල්ලෝම ඔවුනොවුන් අතර වූ නිහඬතාවය සිහින් සිනා හඬින් බිඳලූවෝය. ගායකයෝ එකිනෙකා දෙස බැලුම් හෙළමින් ඊළඟ පැයේදී හෝරා යන්ත්‍රයේ නාදයට අනුව මෙබඳු අනුවණ ලෙස ක්‍රියා නොකරන බවට තමන්ටම ගිවිස ගත්හ.

නමුත් තවත් තත්පර තුන්දහස්‌ හයසීයකට පසු හෝරා යන්ත්‍රය සිය ගැඹුරු හඬ මුදා හරිත්ම යළි යළිත් සිදු වූයේ එයමය.

එය අමතක වුනාවේ. කුමරුගේ සුවිශේෂී රසිකත්වය හා අපූරු සිතුවිලිවලට අනුව ඔහු වර්ණ සහ අනිකුත් කරුණු ගැන අමුතු අයුරකින් දකින්නෙක්‌ වූයේය. ඔහුගේ නිර්මාණශීලී බව තියුණුය. ඔහුගේ රසිකත්වය රුදු ප්‍රභාවකින් යුතු විය. ඇතැම්හු කුමරු උමතු වූවෙකියි සිතුවද ඔහුගේ සමීපතමයෝ එය එසේ නොවන බව දත්හ.

කාමර පේළි සයෙහි සැරසිලි සහ අලංකාරය පිළිබඳව ඔහු උපදෙස්‌ දුන් අතර ඔහුගේ ම වූ රසිකත්වයෙන් මඟ පෙන්වූ ආකාරයට සහභාගිවන්නන් ගේ ඇඳුම් ආයිත්තම් ගැන ද අවධානය යොමු විය. සියලුදෙනාම වෙස්‌ මුහුණ සහ ඊට ගැලපෙන ඇඳුම් ද ඇඳිය යුතු වූයේය. සාදයේ සියල්ල තිබිණ. ශෝභන හා අශෝභන දෑ ද බියකුරු බව ද එහි වූයේ උමතු සිහිනයක සරන්නාක්‌ මෙනි. අමුතු ඇඳුම් හැඳ වෙස්‌මුහුණු ද පැළඳ ගත්තෝ උමතු සංගීත නාද රටාවලට අනුකූලව නර්තනයේ යෙදෙමින් කාමර වෙත ඇදී ගියෝය. ඔවුන්ගේ පාද වලින් නැගෙන හඬ දෝංකාර නැංවීය. විල්ලුද තිර යෙදූ ශාලාවේ වූ කළුවර හෝරා යතුර යළිත් සිය ගැඹුරු හඬ නංවත්ම මොහොතකට සියල්ල නිසල් වී සිහිනයෙන් මිදී ගියේය. එහි රැව්දුන් නාදයන් ද මැකී යන විට පිරිස යළි උමතු රංගනයට බටහ. බටහිර දිග වූ කළු පැහැති සත්වන කාමරයේ වීදුරු තුළින් රක්‌ත වර්ණ ආලෝක ධාරා තීව්‍ර ලෙස ගලා ආවේය. රැය කෙමෙන් නිම වෙමින් පැවති ඒ යාමයේ තද රතු ආලෝකය රක්‌ත රුධිර වර්ණ වීදුරු තුළින් ගලාවිත් මුගටි ලොමින් කළ බුමුතුරුණු වඩාත් රතු පැහැ කළේ එහි පා එබූවෙකුගේ ආසන්නයේ වූ හෝරා යන්ත්‍රයේ ගාම්භීර ප්‍රබල ගර්ජනාවෙන් සවන් පුරවාලමිනි.

අන් සියලු කාමර අමුත්තන්ගෙන් පිරී තිබුණි. මැදියම් රැය හඟවන හෝරා යන්ත්‍රයේ හඬ නැංවෙන තෙක්‌ ඔවුහු උමතුවෙන් මෙන් රඟමින් සිටියෝය. හෝරා යන්ත්‍රය සිය සුවිශේෂී ගැඹුරු හඬ නඟන්නට වූයෙන් සියලු දෙනාම නිහඬ වූහ. සීනුව දොළොස්‌ වරක්‌ හඬ නැංවීමට නියමිතය. එහෙත් එහි නාද වීම නොනවත්වාම සිදුවන අතරතුර සියල්ලෝම නිහඬ බවේ ගිලුනෝය.

ඒ අසා සිටියවුන්ගේ මුහුණු වඩවඩාත් සුදුමැළි පැහැ වන්නට විය. ඒ අතරේ පෙර කිසිවකුත් විසින් දක්‌නට නොලද වෙස්‌මුහුණු ලූවෙකුගේ රූපයක්‌, ඡායාමාත්‍රයක්‌ වැන්නක්‌ පාවී ගියේය. මෙම හදිසි ආගන්තුකයා පිළිබඳ ආරංචිය කසු කුසුවක්‌ සේ කෙඳිරිලි හඬින් සෑම දෙනා අතර පැතිර ගියේය. ඔහුට එදිරිව නැගුණු හඬ විශ්මයක සිට කෝපය, තර්ජනය හා බියකුරු බව දක්‌වා වැඩී ගියේය. මළ මිනියක ආකාරයෙන් අමුතු හැඩයක වෙස්‌මුහුණක්‌ පැළඳ සිටි අමුත්තා පිළිබඳව සියල්ලෝ ම කොඳුරමින් කතා කළෝය. එම කෝපය ඔහු හැඳ සිටි ඇඳුම හා වෙස්‌මුහුණ කෙරේ ඇති වූවකි. ඔහු එසේ කළේ පිරිස විනෝද කිරීම විය හැකිය. නමුත් එය කිසිසේත්ම විහිළුවක්‌ නොවීය. එය සෑම දෙනාම භීතියට පත්කළේය.

ආගන්තුකයා ඇඳ සිටියේ කලු පැහැති ඇඳුමක්‌ වූ අතර, ඔහුගේ වෙස්‌මුහුණ රතු පැහැති වු මළ සිරුරක මුහුණට සමාන වූවක්‌ විය. සැම දෙනාටම බිය ගෙන දුන් එය රතු මරණයේ මුහුණම වැනි විය.

පිරිස අතරින් සෙමින් ඇවිද ආ අමුත්තා ප්‍රොස්‌පෙරෝ කුමරුගේ නෙත ගැටුණු වහාම, කුමරුවා කෝපයෙන් උමතු විය.

"මොකාද ඒ? කුමරු කෝපයෙන් තමා අසල වූ මුර භටයකු ඇමතීය.

මේ භයානක විහිළුව කළේ මොකාද? ඌ අල්ලාගෙන වෙස්‌ මුහුණ ගලවා බලාපල්ලා. අපි හෙට උදේම ඒකාගේ හිස ගසා දමමු." කුමරු ගුගුලේය.

"මොකාද ඒ?" කුමරා තම අතවැසියන්හට උස්‌ හඬින් කෑ ගැසීය. 'කව්ද ඒ පාච්චල් කෙරුවාව කළේ? ඌ අල්ලා වෙස්‌ මුහුණ ගලවාපල්ලා. හෙට ඉර පායන කොටම පවුරේ ඌ එල්ලනවා·

ප්‍රොස්‌පෙරෝ කුමරු එසේ කෑ ගැසුවේ නැඟෙනහිර වූ නිල් පැහැති කාමරයේ සිටය. එම හඬ කාමර සත පුරාම රැව් පිළිරැව් දුන්නේය. ශක්‌තිවන්තයකු වූ කුමරුගේ උස්‌ හඬට සියලු සංගීත නාදයන් නිහඬ වූයේය.

නිල් පැහැ කාමරයේ වූ කුමරු වටා සිටි අතවැසියෝ සුදුමැලිව සිටියෝය. කිසිවකුත් බලෙන් පැමිණි අමුත්තාට ළංවීමට බිය වූහ. කිසිවකුගේ බාධාවකින් තොරව ඔහු ගාම්භීර ගමනින් කාමරයෙන් කාමරයට ඔව්.... නිල් කාමරයෙන් දම් කාමරයට ඉන් කොළ පැහැ කාමරයට ඉන් තැඹිලි පැහැ කාමරයට ආදී වශයෙන් අවසානයේ කළු පැහැ විල්ලුද තිර යෙදූ කාමරය දක්‌වාම ගමන් කරන්නට වූයේය.

කෝපයට පත් කුමරු උඩඟු අමුත්තා පසුබස ලුහුබඳින්නට වූ අතර භීතියෙන් මුසපත්ව සිටි කිසිවකුත් ඔහු අනුගමනය නොකළෝය. තම සිරිය අතට ගත් කුමරු උමතු ආවේශයකින් මෙන් කලු පැහැ කාමරය තුළට පිවිසෙනවාත් සමඟම ආගන්තුකයා එක්‌වරම කුමරුට මුහුණලා ආපසු හැරෙද්දී බිහිසුණු විලාපයක්‌ නැගුනේය.

ප්‍රොස්‌පෙරෝ කුමරුගේ සිරිය දිදුලමින් ලොම් බුමුතුරුණු මත නිහඬව වැටුණු අතර ජීවයෙන් තොර වූ කුමරුගේ සිරුරද ඒ හා සමඟම බිම ඇද වැටිණ.

හදිසියේම උමතු ආවේගයකින් මෙන් එහි දිව ආ මධුපානෝත්සවයට රැස්‌වූවෝ එක්‌වනම කලු කාමරයට පිනූහ. හෝරා යන්ත්‍රයේ විශාල සෙවනැල්ල මැද කලු පැහැති ඇඳුමින් හා මළ මිනියක වෙස්‌මුහුණින් සැරසී සිටි අමුත්තා ඔවුන් විසින් අල්ලා ගනු ලැබුවද ඒ ලෝගුව තුළ මිනිස්‌ අතකට ස්‌පර්ශ වූ කිසිවක්‌ම නොවීය. ඇතුළත වූයේ හිස්‌ බව ම පමණි. බිහිසුණු රතු මරණය නිහඬ රාත්‍රියේ සොරකු සේ තමන් වෙත පැමිණි බව සියල්ලෝම වටහා ගත්හ.

මධුපානෝත්සවයේ සිටියෝ එකිනෙකා බැගින් බිහිසුණු රතු මරණය වැළඳ ගෙන රුධිරයෙන් පෙඟී ගිය බිමට වැටුණෝය. නොනවත්වා හඬ නංවමින් සිටි විසල් හෝරා යතුර ද අවසන් තැනැත්තාගේ ඇද වැටීමත් සමඟම ඉබේටම නිහඬ වූයේය. තෙපා මත වූ ගිනිදැල් ද එකිනෙකෙහිම නිවී ගිය අතර හාත්පස අන්ධකාරය සමඟම රතු මරණයේ අසීමාන්ති බලය ද දස දෙස වසා පැතිර ගියේය.

[Nissanka Rajapaksa]

 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව

යුක්‍රේන් ලේඛක ඉවාන් (අයිවන්) ප්‍රැන්කෝ

ඉවාන් (අයිවන්) ප්‍රැන්කෝ බටහිර යුක්‌රේනියානු සාහිත්‍යයේ ප්‍රකට පුද්ගලයකු වන ප්‍රැන්කෝ 1856 අගෝස්‌තු 27 දින උපතලැබුවේය ඔහුගේ ප්‍රථම නිර්මානය පළවූයේ 1874 දීය සමාජය විනිවිද දකින නිර්මාණ රාහියක්‌ ඔහු අතින් බිහිවී ඇත.

සිංහල අනුවාදය 

බොබී ජී. බොතේජු
 

එක්‌තරා කාලයක බෙස්‌කීම් කඳුකරයේ වම් පැත්තේ නොව දකුණු පැත්තේ පිහිටි අපේ රටේ සිංහයා නම් වූ ශේ්‍රෂ්ට අධිරාජයෙක්‌ වාසය කළේය. ඔහුගේ සම්පූර්ණ වාසගම වුයේ "බඩ පිරී තිබෙන විට මස්‌ අවශ්‍ය නොවේ" යන්නය. ඔහු යහපත් සාධාරණ අධිරාජයෙක්‌ විය. කිසිවෙකු ඔහුට විරුද්ධව පැම්ණිලි ඉදිරිපත් කළේ නැත. එසේ පැම්ණිලි කිරීමට කිසිවෙකු උත්සාහ කළේ නම් ඒ බව අප දැන ගැනීමටත් පෙරාතුවම පැම්ණිලි කළ තැනැත්තා අධිරාජයාගේ දත් අතර හිරවී මෙලොව හැර ගිය ගණනට තවත් එකක්‌ එකතු කරයි. මේ සිංහයා සියලුම වනසතුන්ගේත් කුරුල්ලන්ගේත් පාලකයා වූ අතර ඒ සියලුම සත්තු ඔහුගේ අණට කීකරු වූහ.

මෙම සත්ව රාජධානියේ පුරාණයේ සිට පැවත එන ආණඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌ථාවක්‌ පැවතුණි. මෙම ව්‍යවස්‌ථාව අනුව කිසිවෙකුට අසීමිත බලතල භුක්‌ති විඳිය නොහැකිවූ අතර සෑම සතෙකුටම තමාට අල්වා මරා හම ගසා ගත හැකි සතුන් භුක්‌ති විඳිමට පමණක්‌ බලය තිබිණ. අධිරාජයා ඉදිරියේ සියලු දෙනාට සමාන අයිතිවාසිකම් හිමිවිය. සියල්ලන්ටම වඩා ශක්‌තිමත් තැනැත්තා වූයේ අධිරාජයායි. ඔහුට තමාට රිසි පරිදි ඕනෑම සතෙකු අල්වා මරා හම ගසා භුක්‌ති විඳිමට බලය තිබිණ. ඔහුගේ අණසක යටතේ සිටි ආණුඩුකාරවරුන්වූ වලසා, වෘකයා, කොටියා වැනි ආණ්‌ඩුකාරවරුන්ට තමන්ට වඩා පහත් වර්ගයේ සතුන් සම්බන්ධයෙන් පමණක්‌ අධිරාජයා සතුව කිබූ බලතල භූක්‌ති විඳීමේ වරප්‍රසාදය හිමිවිය.

මේ ආණ්‌ඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌ථාව යටතේ සතුන් බොහෝ කලක්‌ ජීවත්වුයේද නැද්ද යන්න ගැන කිසිවක්‌ කිව නොහැකිය. මෙම ව්‍යවස්‌ථාවෙන් සතුන් හොඳටම හෙම්බත්වූ දවසක්‌ පැමිණි බවකීම ප්‍රමාණවත්වේයැයි සිතමි. මේ පැරණි ව්‍යවස්‌ථාව හොඳටම තිත්ත වූ විට සතුන්ගෙන් සමහරෙක්‌ තමන්ගේ අධිරාජයා වූ සිංහයා හමුවීමට ගියහ.

"මහෝත්තම අධිරාජයාණනි, පැරණි ව්‍යවස්‌ථාව අවලංගු කරනු මැනවි. අප සියලු දෙනාටම සමාන අයිතිවාසිකම් තිබේ නම් එය සත්‍ය වශයෙන්ම ඉටුවිය යුතුයි. ඔබතුමා අපේ අධිරාජයායි. අපට ඔබතුමා යටතේ ජීවත්වීමට අවශ්‍යයි. ඔබතුමාට ඔබතුමාගේ කැමැත්ත පරිදි ඕනෑම සතෙකු- අල්ලා මරා හම ගැසීමට අයිතියක්‌ තිබේ. එහෙත් ඔබතුමාගේ ආණඩුකාරවරු ඔබතුමාගේ බලතලවලට සමාන බලතල පාවිච්චි කරති. ඔවුන් ඔබතුමගේ සම තත්වයේ සිට එම බලතල පාවිච්චි කරන බැවින් දුර්වල සතුන් වන අපට- බැටථවන්, කුකුළු පැටවුන්, හාවුන් වැනි අපට කාගේ පිළිසරණක්‌ද? අපට තවදුරටත් ජීවත්වෙන්න බැහැ. අපට සිද්ධවෙලා තියෙන්නෙ මැරෙන්න එහෙම නැතිනම් මැරුම් කන්න යන දෙකින් එකක්‌ තෝරා ගැනීමටයි".

සිංහ අධිරාජයා මේ ආයාචනයට සාවධානව සවන් දුන්නේය. ඒ අවස්‌ථාවේ ඔහුගේ බඩ පිරී තිබුන බැවින් ඔහු සතුටින් පසුවිය.

"මාගේ යටත් වැසියනි, උඹලා කෙතරම් නිවැරදිද? වලහෙක්‌ හෝ කළු උකුස්‌සෙක්‌ හානියක්‌ කරන්න සැරසෙන කොට උඹලාට දුවන්න, හැංගෙන්න තැනක්‌ හොයාගන්න බැරි බව මට වැටහෙනවා. මාගේ දරුවෙනි, උඹලගේ කැමැත්ත ඉටු කරනවා. දැනට පවත්නා ආණ්‌ඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌ථාව මම අවලංගු කරනවා. ඒ වෙනුවට නව ව්‍යවස්‌ථාවක්‌ ප්‍රකාශයට පත් කරනවා. මේ නව ආණ්‌ඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌ථාව යටතේ සියලු දෙනාටම නීතියෙන්ම සමඅයිතිවාසිකම් හිමිවෙනවා. නීතිය වනුයේ නීතියේ ආරක්‍ෂකයා වනුයේත් මමයි. මාගේ දරුවනි, උඹලා සම්බන්ධයෙන් සම්පූර්ණ අයිතිය තියෙන්නේ මට පමණයි. අනිත් සියලු සතුන් හීලෑවි දිව්‍යමය සාමයේ වරප්‍රසාද භුක්‌ති විඳිමින් මුථ රටේම ජීවත්වුවාවේ. කිසිම සතෙකුට තවත් සතෙකුව තුවාල කිරීමට පහර දීමට හෝ මරා දැමීමට අයිතියක්‌ නැහැ. කිසිවෙකු විසින් එවැනි අපරාධයක්‌ කරනු ලැබ තිබේ නම් වහාම මට පැමිණිලි කරන්න. එවිට මම නීතියෙන් පනවා ඇති විධිවිධාන අනුව අපරාධකරුට නිසි දඬුවම් ලබාදෙනවා".

සියලුම සත්තු සිය අධිරාජයාගේ කාරුණික වදන් අසා අතිශයින් ප්‍රිතියට පත්ව තම නිවෙස්‌ බලා ගියහ. වචනයෙන් ප්‍රකාශ කළාක්‌ මෙන්ම අධිරාජයා ඇත්ත වශයෙන්ම රට පුරාම නව ව්‍යවස්‌ථාව පැනවීය. එම ව්‍යවස්‌ථාව අනුව ඉන් පසු කිසිම සතෙකුට තවත් සතෙකුව මරා දැමීමට, කෑලිවලට ඉරා දැමීමට හෝ ගිල දැමීමට කිසිදු අයිතියක්‌ නැත. දිව්‍යමය සාමය මුලු රාජධානිය පුරාම රජ කළ යුතුය.

එහෙත් මෙම නව ආණ්‌ඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌ථාව ගැන අසා වලස්‌සු. වෘකයන් ඇතුලු අනෙක්‌ මාංශභක්‌ෂක සත්තු කලබලයට පත්වූහ. ඔවුන් අතර හටගත් සන්ත්‍රාසයේ ස්‌වභාවය ඔබ දැකිය යුතුව තිබිණ. නායකයා අපව රැක බලා ගත යුතුය. වනයේ තිබූ ගල්ගුහා වලින් ගස්‌වල බෙන වලින් ගොරවන හඬ හා තප්පුලන හඬ අසන්නට ලැබිණ. ඉන්පසු ඔව්හු එක්‌ රැස්‌වී වහාම අධිරාජයා හමුවන්නට ගියහ. කළු වළාකුලකින් වැසී ගිය කලක මෙන් ඔව්හු අධිරාජයාගේ මාළිගය වට කර ගත්හ. ඔවුන් කෙතරම් විශාල ගාලගෝට්‌ටියක්‌ කළේද යත් එය කුමන දවසක්‌දැයි සිතා ගැනීමටවත් අධිරාජයාට නොහැකිවිය. වඩා දරුණු වුයේ වෘක දේනුවන්ගේ වැලපීමයි. "ඕ දැන් අපි අපේ පුංචි පැටවුන්ට කන්න දෙන්නේ මොනාද? මීට පස්‌සෙ උන් කන්න ඕනෑ තණකොළද? ගස්‌වල පොතු කාලා උන්ට ජීවත්වෙන්න පුලුවන්ද?"

මේ සියලුම වැලපීම් කෑගැසීම් වලට කන් දුන් සිංහයා උගේ දත් විලිස්‌සා වලිගය වනා මහා හඬින් ගෙරෙව්වේය. උගේ ගෙරවීම කෙතරම් භයංකරවිද යත් සියලුම සත්තු බියෙන් ක්‌ලාන්තවූහ. ඉන්පසු මීයට පිම්බාක්‌ මෙන් නිහඬතාවක්‌ ඇතිවිය. මොහොතකට පසු සිංහයා ඔවුන්ව ඇමතුවේය.

"නිශ්ශබ්ද වෙයවු කාලකණ්ණි කැරලිකරුවනි, කිසියම් කෙනෙක්‌ යළිත් ශබ්ද කලොත් ඔහු ඉන්පසු මොහොතක්‌වත් ජීවතුන් අතර ඉන්න ඉඩ තබන්නෙ නැහැ. උඹලා මොනවද කල්පනා කරන්නෙ? උඹලා මං කවුරුයි කියල හිතුවද? සියලු සතුන්ගේ පාලකයා මම නෙවෙයිද? මම බැටළුවන්ගෙ ආරක්‍ෂකයා, එලුවන්ගෙ මිත්‍රයා, වසු පැටවුන්ගෙ අනුශාසකයා, කුකුලු පැටවුන්ගෙ පියා පමණක්‌ද? උඹලා සියලු දෙනා වලහා, වෘකයා, කොටියා, රාජාලියා, උකුස්‌සා අනිත් සතුන් මාගේ දරුවන් නෙවෙයිද? උඹලා හිතනවද මම උඹලාට බඩගින්නෙ ඉන්න සලස්‌සන විදියෙ ව්‍යවස්‌ථාවක්‌ පැනෙව්වා කියල? කවුරු හරි එහෙම කියනවා නම් ඒකා මෝඩයෙක්‌".

"ආඥාවට කන්දීපල්ලා. අලුත් ආණුඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌ථාවේ පළමුවන පරිච්ඡේදය තිබෙන්නෙ මෙහෙමයි. සියලුම සතුන් නීතිය ඉදිරියෙ සමානයි. නීතිය වනුයේ අධිරාජයා වන මමයි. එම නිසා අද පටන් සියලුම ආණ්‌ඩුකාර පදවි අවලංගු කිරීමට මම ආඥා කරනවා. මගේ උසාවියල මගේ හමුදාවල මගේ පෞද්ගලික ආරක්‍ෂක භට කණ්‌ඩායම් වශයෙන් උඹලා සියලු දෙනම මා ළගට ඇවිත් වැඩ කරන්න ඕනෙ. අනිත් සියලුම සතුන් නීතියේ ආරක්‍ෂකයා වන මටත් මගේ උසාවියටත් ආහාර සපයන්න ඕනෙ. ඒ සඳහා අපි අයවැය ලේඛනයක්‌ පිළියෙල කළ යුතුයි. අප සියලු දෙනාටත් අපේ පවුල්වල අයටත් දිනපතාම කොපමණ ආහාර ප්‍රමාණයක්‌ අවශ්‍ය වනවාද කියල සොයා බලා ඒ අයවැය ලේඛනය සකස්‌ කළ යුතුයි. ඒ අයවැය ලේඛනය තිරිසනුන්ගේ මන්ත්‍රණ සභාවට ඉදිරිපත් කර එහිදී එය පිළිගත්තාට පසු උඹලාට දිව්‍ය ලෝකෙ දොරටුව අසළ ඉන්නවා වගෙ හැඟේවි. අලුත් ව්‍යවස්‌ථාව යටතේ ජීවත්වන එක එවැනි ව්‍යවස්‌තාවක්‌ නැතිව ජීවත්වනවාට වඩා පහසු බව උඹලාට දැන් තේරේවි. ඉස්‌සර ව්‍යවස්‌ථාවෙ තිබුනා වගෙ සතුන් මරා ගැනීමේ අයිතිය උඹලාට තිබුණා නම් වෙහෙස වෙන්න සිද්ධ වෙනවා. රැකගෙන ඉන්න, පස්‌සෙන් එලවන්න, අල්ල ගන්න, සටන් කරන්නත් සිද්ධවෙනවා. සමහර වෙලාවට තුවාලත් සිද්ධවෙනවා. හුගක්‌ වෙලාවට උඹලට ඉන්න සිද්ධවෙන්නෙ බඩගින්නෙ. දැන් ඒ සේරම ඉවරයි. අලුත් ආණ්‌ඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌ථාව අනුව නීති ගත කරන්න අපේක්‍ෂා කරන අයවැය ලේඛනය අනුව සියලුම වර්ගවල සතුන්ට සිද්ධ වෙනවා ස්‌වේච්ඡාවෙන්ම ඇවිත් තමන්ගෙ කොටස බාර දෙන්න. එවිට උඹලාට තියෙන්නෙ ඒ කොටස බාරගෙන රස විඳිම්න් ගිල දමන එක විතරයි. දැන් උඹලාට වැටහෙනවද අලුත් ව්‍යවස්‌ථාවෙ අර්ථ නිරූපනය?

අලුත් ආණ්‌ඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌තාව පිළිබඳ ඥනාන්විත අර්ථ නිරූපනය ඇසූ කොටි, වෘකයන්, උකුස්‌සන් ඇතුළු සත්තු අධික සතුටින් පිනා ගියහ. තිරිසනුන්ගේ මන්ත්‍රණ සභාවට අයවැය ලේඛනය ඉදිරිපත් කර සම්මත වුනාට පසු ඔවුන් කියාවි අපිමයි මේ ව්‍යවස්‌ථාව තීන්දු කළේ. මෙවැනි ව්‍යවස්‌ථාවක්‌ ඕනෑ කළෙත් අපටමයි. ඒ නිසා අපි ස්‌වේච්ඡාවෙන්ම ව්‍යවස්‌ථාව රැක ගැනීමට අවශ්‍ය දේවල් සපයමු. අධිරාජයාගේ අවශ්‍යතා සහ බලාපොරොත්තු සම්පූර්ණ කිරීම තිරිසනුන්ගේ මන්ත්‍රණ සභාව සතු යුතුකමක්‌ නිසා අපි ඒ යුතුකම ඉටු කරමු.

ඔව්හු සතුටින් පිනුම් ගසන්නටත් ගොරවන්නටත් තම තමන්ගේ හඬින් මොරදෙන්නටත් පටන් ගත්හ. "ශ්‍රේෂඨයි ශේ්‍රෂ්ඨයි ශ්‍රේෂ්ඨයි අපේ ඥානවන්ත අධිරාජයා දිනේවා·" ඉන්පසු ඔවුහු පසු පාදවලින් සිටගෙන අධිරාජයා ඉදිරියේ ඔවුන්ගේ ජාතික නැටුම ඉදිරිපත් කළහ. අනතුරුව ඔවුන්ගේ සංගීත කණ්‌ඩායම ජාතික ගිය ගායනා කළහ.

දී - ර් - ඝා - යු - වේ - වා·

සිංහයා කළින් පැවසු පරිදි සියල්ල සිදුවූ බව කීම අවශ්‍ය නොවේ. වලස්‌සු, වෘකයන්, වල් ඌරන්, රාජාලියන් ඇතුළු සත්තු ඔවුනට අවශ්‍ය ආහාර, ඔවුන්ගේ පවුල්වලට අවශ්‍ය ආහාර සහ ඔවුන්ගේ අනාගත පවුල්වලට අවශ්‍ය ආහාර වසරකට අවශය ප්‍රමාණයන් ඇස්‌තමේන්තු කළහ. අධිරාජයාත් ඇමැතිවරුනුත් අයවැය ලේඛනය පිළියෙළ කර නිමවූ වහාම එය තිරිසනුන්ගේ මන්ත්‍රණ සභාවට ඉදිරිපත් කිරීම සඳහා තිරිසනුන්ගේ මන්ත්‍රණ සභාවේ සැසිවාරයක්‌ කැඳවනු ලැබීය.

"හොඳයි මාගේ දරුවනි, දෙවියන්ට ස්‌තුති කරපල්ලා. උඹලාගේ නව ආණ්‌ඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌ථවා අනුමත කරපල්ලා".

"එසේමයි රාජකීය උත්තමයාණෙනි" සියලුම සත්තු කෑ ගසා පිළිතුරු දුන්හ.

"හුගක්‌ හොඳයි මාගේ දරුවනි, මට අතිශයින් සතුටුයි. ඊළගට මා කියන දෙයට කන් දිපල්ලා. උඹලා අනුමත කළ මේ ව්‍යවස්‌ථාව උඹලාගේ ඇහැ මෙන් රැක ගනිල්ලා. අවශය ඕනෑම වේලාවකදී මේ ව්‍යවස්‌ථාව රැක ගැනීමට සියලුම පරිත්‍යාග කරපල්ලා. මෙම ව්‍යවස්‌ථාව රැක ගැනීමට උඹලාට අයිති දේවල් පමණක්‌ නෙවෙයි අවශ්‍ය වුනොත් උඹලාගේ ජීවිත පවා පූජා කරපල්ලා".

"මේ ව්‍යවස්‌ථාව රැක ගැනීමට අපි ඕනෑම මොහොතක ඕනෑම පරිත්‍යාගයක්‌ කිරීමට සුදානම්" බූරුවන්, හරක්‌ සහ බැටළුවන් ඇතුළු අනෙකුත් රාජපාක්‍ෂික සත්තු හඬ නගා පැවසූහ.

"උඹලාගේ රාජපාක්‍ෂික භාවය ගැන මම සතුටුවෙනවා. මාව විශ්වාස කරපල්ලා. මේ ව්‍යවස්‌ථාව නියම වටිනාකම දන්නේ මමයි. මා උඹල වෙත පැනවූ නව ආණ්‌ඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌ථාව මගේ රාජ්‍ය පුරාම බලපානවා ඇති. එයින් උඹලාට මෙන්ම මටත් යහපතක්‌ වෙන නිසා එය රැක ගත යුතුයි. එම ව්‍යවස්‌ථාව පෘතුවිය මත ඇති අති පූජනිය වස්‌තුවක්‌ ලෙස රැක ගත යුතුයි. බාහිර සහ අභ්‍යන්තර සතුරන්ගෙන් බේරා ගත යුතුයි. උඹලා පමණක්‌ නෙවෙයි මමත් දිවා රාත්‍රි දහදිය මහන්සිය නොබලා මෙම ව්‍යවස්‌ථාව රැක ගැනීමට කටයුතු කරනවා. මම මේ සඳහා ස්‌ථිර ආරක්‍ෂක බලුමුළුවක්‌ පත් කර සිටිනවා. උඹලාගේ දුර්වලම සතාට උනත් සමාදානයේ සැතපිය හැකි පරිදි ඔවුන් ආරක්‍ෂාව සලසාවි. දෙවියන් වහන්සේ උඹලාට දීර්ඝායුෂ ලබා දී තිබෙනව".

"අපේ ඥානවන්ත සහ කරුණාවන්ත අධිරාජයා" සියලුම සත්තු - කෑගැසුහ. එහෙත් කළින් තරම් සතුටකින් නම් නොවේ. ඉන්පසු අධිරාජයා දිගටම කතා කරගෙන ගියේය.

"මේ තියෙන්නෙ නවආණඩුක්‍රම ව්‍යවස්‌ථාව පවත්වාගෙන යැම සඳහා පිළියෙල කළ අයවැය ලේඛනයයි. උඹලා සෑම දෙනාම මේ අයවැය ලේඛනයට ස්‌වේච්ඡාවෙන්ම දායක විය යුතුයි. උඹලාගේ යහපත පිණිස පැනවූ නවව්‍යවස්‌ථවා රැක ගැනීම සඳහා උඹලාම වියදම් දැරිය යුතුයි. ඊට හිලව්වට මාගේ රාජ්‍යය පුරාම දිව්‍යමය සාමය පතුරුවන බවට සහතිකවම ප්‍රතිඥා දෙනවා".

සේවකයෝ මුද්‍රිත සංඛ්‍යා ලේඛන සියලුම සතුන් අතර බෙදා හැරියහ. සංඛ්‍යා ලේඛන දුටුවිට හරක්‌, බූරුවන්, බැටළුවන් වැනි සතුන්ගේ කොඳු නාරටි දිගේ සීතලක්‌ ගලා ගියේය. එහෙත් දැන් ඔවුනට කළ හැක්‌කේ කුමක්‌ද? දැන් සියල්ලම ලේඛන ගත කොට අවසන්කර ඇත. කොපමණද? කවදාද? දායකත්වය යා යුත්තේ කොතනටද? කාටද යන්න පැහැදිලිවම සඳහන් කර ඇත. ඔවුන් මීට වඩා නොඉල්ලන බව නම් සහතිකය.

"ලේකම් අයවැය ලේඛනය හයියෙන් කියවනවා." සිංහයා අණ කළේය. කිසියම් කෙනෙකුට මෙම අයවැය ලේඛනය පිළිsබඳ විවාදයක්‌ අවශ්‍යද?"

මහලු බුරුවෙක්‌ නැගිට කතාව ආරම්භ කළේය.

"මේ අයවැය ලේඛනය ලේකම් විසින් නැවත කියවනු ලැබීම අවශ්‍ය නැහැ. අප සියලු දෙනාම අයවැය ලේඛනය කියෙව්වා. අපි එක්‌වරම වටහාගත්තා අයවැය ලේඛනයක්‌ නොමැතිව නව ව්‍යවස්‌ථාව පවත්වාගෙන යා නොහැකි බව. අපි සියලු දෙනාම අධිරාජයා කෙරෙහි විශ්වාසය තබා තිබෙනවා. ඒ නිසා අපි ඔහුගේ නාමයෙන් ඕනෑම දෙයක්‌ කරන්න සූදානම්. එම නිසා මම මේ මන්ත්‍රණ සභාවට කියා සිටින්නේ මේ අයවැය ලේඛනය විවාදයකින් තෙරව ඒකමතිකව පිළිගන්නා ලෙයසි. එයට පක්‍ෂ සියලු දෙනාම නැගී සිටින්න."

සියල්ලෝම නැගී සිටියහ. අයවැය ලේඛනය ඒකමතිකව සම්මත විය. එදා පටන් එම සත්ව රාජධානිය පුරාම ඇත්තටම දිව්‍යමය සාමය රජ කළේය.

[Nissanka Rajapaksa]

දික්‌කසාදය

(අමෙරිකානු ලේඛක ඕ. හෙන්රිගේ "The Whirligig of Life." නම් කෙටි කතාවේ සිංහල අනුවාදය -

නිමල් ෆ්‍රැන්සිස්‌)

සාම විනිසුරු බෙනජා විඩුප් මහතා සිය පයිප්පය උරමින් කාර්යාලයේ දොරකඩ හිඳගෙන සිටියේය. කුම්බර්ලෑන්ඩ් කඳු පෙළට ඉහළින් වූ දහවල අහස දිස්‌ වූයේ අඳුරු නිල් පැහැයෙනි. මෝඩ හඬකින් කෙකර ගාමින් පිහාටුවල ලප සහිත කිකිළියක්‌ පාළු මාවතේ පහළට ඇවිද යමින් සිටියාය.

කිරි කිරි හඬ නැඟුණු රෝද වලින් සිහින් දූවිලි වළාවක්‌ නංවමින් කරත්තයක්‌ පරිසරයේ නිහඬතාව බිඳිමින් මාවතේ පහළට ගමන් කරමින් තිබුණි. කනාටු ගොනකු විසින් අදින ලද කරත්තයේ දෙපැත්තෙහි රැන්සේ බිල්බ්‍රෝ සහ ඔහුගේ බිරිය හිඳගෙන සිටියහ. කරත්තය විනිසුරුගේ කාර්යාලය ඉදිරිපිට නැවතුණු අතර බිල්බ්‍රෝ යුවල ඉන් එළියට බැස්‌සාහ. විනිසුරුවරයා පාවහන් යුවළ පය ලා ගෙන ඔවුනට ඇතුළු වීමට ඉඩ දුන්නේය.

'අපි දෙන්නාට.. ' පයින් ගස්‌ අතරින් හමා යන සුළඟක්‌ බඳු සිහින් හඬකින් ගැහැණිය කතා කළාය. 'දික්‌කසාද වෙන්න ඕනෑ.' ඇය හැරී සිය සැමියා දෙස බලමින් පැවසුවාය. 'දික්‌කසාදයක්‌' රැන්සේ එය නැවත කීවේ දුක්‌මුසු ලෙස හිස වනමිනි.අපිට තවදුරටත් එකට ඉන්න බැහැ. මං දන්නවා, එකිනෙකා ගැන බලන්නෙ නැතුව ගෑනියෙකුටයි මිනිහෙකුටයි පාළුවෙ අර කන්දෙ ජීවත් වෙන්න බැහැ. ඒත් මේකි වල් බැළලියක්‌ වගේ ගොරොවන කොට මිනිහෙක්‌ කොහොමද එකට ඉන්නෙ.'

විනිසුරු තැන නිහඬව සිය නීති පොත පෙරළා ඇස්‌ කණ්‌ණාඩිය පිස දමන්නට විය.

'දික්‌කසාදය දෙන එක මට අදාළ එකක්‌ නෙමෙයි. ඒ වුණාට සාම විනිසුරකුට දෙන්නෙක්‌ කසාද බන්දන්න පුළුවන්නම් උන්ව වෙන් කරන්නත් පුළුවන් වෙන්න එපැයි. මේ කන්තෝරුවෙන් දික්‌කසාද තීන්දුව දීපුවාම ඉහළ උසාවියෙන් ඒක අනුමත කරනවා'

රැන්සේ බිල්බ්‍රෝ සිය කළිසම් සාක්‌කුවෙන් කුඩා මල්ලක්‌ එළියට ගෙන එය අඩියෙන් අල්ලා ගැසුවේය. ඩොලර් පහේ නෝට්‌ටුවක්‌ මේසය මතට වැටිණ.

'වලස්‌ හමකුයි, නරි හම් දෙකකුයි විකුණුවා.' ඔහු කීවේය. 'ඔච්චරයි අපි ළඟ තියෙන්නෙ.'

'දික්‌කසාදයක්‌ ලියාපදිංචි කරන්න මේ උසාවිය අය කරනවා...' විනිසුරු තැන පැවසුවේය. 'ඩොලර් පහක්‌.' ඔහු නෝට්‌ටුව නොසැලකිල්ලෙන් සාක්‌කුවට දමා ගත්තේ එය ඔහුට එතරම් ලොකු මුදලක්‌ නොවන සේ පෙන්වීමට මෙනැයි රැන්සේට සිතිණ. ඉන්පසු විනිසුරු තැන කඩදාසියක්‌ ගෙන එය දෙකට ඉරා මැදින් කාබන් කොළයක්‌ තබා බිල්බ්‍රෝ යුවළගේ දික්‌කසාද තීන්දුව ලියන්නට විය. බොහෝ වේලා ගෙන එම කාර්යය නිම කළ ඔහු නැගිට එය හඬනඟා කියැවීය.

'සියලු දෙනාගේ දැන ගැනීම පිණිස ප්‍රකාශ කරන වග නම් රැන්සේ බිල්බ්‍රෝ හා ඔහුගේ භාර්යාව වූ අරියෙලා බිල්බ්‍රෝ යන දෙදෙනා අද දින මා ඉදිරියෙහි පුද්ගලිකව පෙනී සිට ඔවුන් දෙදෙනා තව දුරටත් එකිනෙකාට අවංක නොවන බවද, ආදරය නොකරන බවද හා අවනත නොවන බවද හොඳ සිහි කල්පනාවෙන් යුතුව ප්‍රකාශ කරන ලදුව පළාතේ සාමය හා නීතිය පිළිබඳ රෙගුලාසිවලට අනුකූලව දික්‌කසාද තීන්දුව ලබා ගන්නා ලදී. දෙවියන් වහන්සේ ඔවුනට උදව් කරන සේක්‌වා. අත්සන් කළේ බෙනාජා විඩුප්, පියඩ්මොන්ට්‌ පළාතේ සමාදාන විනිසුරු තැන, ටෙනසි ප්‍රාන්තය.'

ඉන් පසුව දික්‌කසාද තීන්දුවේ කාබන් පිටපත විනිසුරු තැන විසින් රැන්සේට දිගු කරන ලද්දේය. 'විනිසුරුතුමනි,' අරියෙලා මැදට පැන එයට බාධා කළාය. කඩදාසිය තාම එයාට දෙන්න එපා. ඊට කළින් මගේ අයිතිවාසිකම් මට ලැබෙන්න ඕනෑ. මට මගේ වන්දිය ලැබිය යුතුයි. ගෑනියෙක්‌ අතේ කීයක්‌වත් නැතිව මිනිහෙකුගෙන් දික්‌කසාද වෙන එක කොහොමටත් හොඳ දෙයක්‌ නෙමෙයි. මං හිතන් ඉන්නෙ හොග්බැක්‌ කඳුකරයේ ඉන්න මගේ සහෝදරයා එඩ් ළඟට යන්න. මට සපත්තු ජෝඩුවකුයි තව දේවල් ටිකකුයි ගන්න තියෙනවා. රැන්සෙට දික්‌කසාදෙට මුදල් තියෙනවානම් මට වන්දි දෙන්නත් මුදල් ඇති.'

ගැහැනියගේ දෙපා වල පාවහන් නොමැති බවත් හොග්බැක්‌ කඳු මාර්ගය රළු බවත් විනිසුරුට කල්පනා විය. 'අරියෙලා බිල්බ්‍රෝ' ඔහු ඇසීය. 'ඔබ කීයක්‌ බලාපොරොත්තු වෙනවාද වන්දිය විදියට?'

'මට අවශ්‍යයි' ඇය පිළිතුරු දුන්නාය. 'සපත්තුවලටයි අනෙක්‌ ඒවා සේරමටයි ඩොලර් පහක්‌.'

'ඒ ගාන අසාධාරණ නැහැ.' විනිසුරු කීවේය. 'රැන්සේ බිල්බ්‍රෝ, දික්‌කසාද තීන්දුව නිකුත් කිරීමට පෙර ඩොලර් පහක්‌ අරියෙලා බිල්බ්‍රෝ මහත්මියට ගෙවන ලෙස මෙම උසාවිය නියෝග කරනවා.'

'මං ළඟ සල්ලි නැහැ.' රැන්සේ බර හුස්‌මක්‌ අදිමින් පැවසීය. තිබුණු සල්ලි සේරම තමයි ඔබට දුන්නෙ'

'වෙන්ඩ ඇති. නමුත් ඔබ උසාවියට අපහාස කරමිනුයි ඉන්නෙ.' විනිසුරු තැන කණ්‌ණාඩියට ඉහළින් බලමින් කීවේය.

'මට හෙට වෙනතුරු කල් දුන්නොත්..' රැන්සේ බැගෑපත් විය. මම කොහෙන් හරි හූරගෙන අරගෙන එන්නම්. මම එහෙම මඟාරින කෙනෙක්‌ නෙමෙයි.'

'හොඳයි, හෙට වෙනතුරු පමණයි.' මඳක්‌ කල්පනා කළ විනිසුරු තැන එයට එකඟ විය. ඉන්පසු ඔහු පහත් වී පාවහන් බුරුල් කරන්නට විය. රැන්සේ ඉදිරියට නැවී විනිසුරු තැනට ස්‌තුති කොට ආපසු යාමට මඟට බැස්‌සේ ය. 'මම අද රාත්‍රිය ගත කරන්න පහළ සියා මාමාගෙ ගෙදරට යන්නයි හිතුවෙ.' රැන්සේ තමාටම කියා ගනිමින් කරත්තයට නැඟ තමන් පැමිණි පැත්තේම හිඳ ගත්තේය. අරියෙලා නිහඬවම අනෙක්‌ පැත්තේ හිඳ ගත් අතර ඉන්පසු කරත්තය අලස ලෙස වීථියේ පහළට ගමන ආරම්භ කෙරිණි.

ඉන්පසු බෙනජා විඩුප් සාම විනිසුරු තැන පයිප්පය දල්වා ගෙන පුටුවෙහි දිගා වී පත්‍රය කියවන්නට විය. කුම්බර්ලෑන්ඩ් කඳු පෙළට ඉහළින් සඳ නැග එමින් තිබුණි. ආහාර ගැනීම පිණිස නිවසට යායුතු බව විනිසුරු තැනට කල්පනා විය. ඔහු කන්දෙන් එහා පැත්තේ පිහිටා තිබූ සිය නිවසට යාම පිණිස වීථිය හරහා ගොස්‌ පටු මාර්ගයට අවතීර්ණ වූයේය. දෙපසින් වැවී වියනක්‌ ලෙසින් මාර්ගය ඉහළින් වැසී තිබූ ගස්‌ හා පඳුරු නිසා පටු මඟෙහි වූයේ අන්ධකාරයකි. ඉඩ තිබූ තැනින් තැනින් සඳ එළිය මාර්ගයේ තණ පත් මතට පතිත වී තිබුණි. විනිසුරු තැන හුරු පුරුදු මඟෙහි සැකයෙන් තොරව ගමන් කරමින් සිටියේය.

හදිසියේම පඳුරු අතරින් මතු වූ මිනිසෙක්‌ පාර අහුරා සිට ගත්තේය. ඔහු පැළැඳි හිස්‌ වැසුම මුහුණ ආවරණය වන සේ අසාමාන්‍ය ලෙස පහළට ඇද තිබූ අතර තුවක්‌කුවක්‌ විනිසුරු තැන දෙසට එල්ල වී තිබුණි.

'උඹ ළඟ තිබෙන සල්ලි වහාම දීපං' මිනිසා පහත් හඬින් එහෙත් දැඩි ස්‌වරයෙන් පැවසීය.උඹට පේනවනෙ, මගෙ ඇඟිල්ල කොකා වටේ ගිහිල්ලයි තියෙන්නෙ.'

'මගෙ ළඟ තියෙන්නෙ ඩොලර් පහයි' උගුර කට වියළී ගිය විනිසුරු තැන වෙව්ලමින් පැවසීය.

'ඒක රෝල් කරපන්.'

විනිසුරු නෝට්‌ටුව සාක්‌කුවෙන් ගෙන වෙව්ලන දෑතින් නෝට්‌ටුව රෝල් කළේය.

'දැන් තුවක්‌කුවෙ කටට ඕක ඔබාපං'

ඔහු වහා දෑතින්ම එම අණ ඉටු කරන ලද්දේ ය.

'හරි. දැන් යන දිහාක මකබෑවියං'යි කී මිනිසා එක්‌වරම පඳුරු අතරින් නොපෙනී ගියේය. විනිසුරු තැනට සිදුවූයේ කුමක්‌දැයි සිහි එළවා ගත් පසු මතක්‌ වූයේ වහාම පණ බේරා ගෙන නිවස වෙත දිවිය යුතු බවය.

පසුදා උදෑසන කරත්තය පෙර පරිදිම පැමිණ විනිසුරු තැනගේ දොරකඩ නවත්වන ලදී. බින්බ්‍රෝ යුවළ කරත්තයෙන් බැස කන්තෝරුවට ඇතුළු වූ අතර විනිසුරු ඉදිරියේ ඩොලර් පහක්‌ රැන්සේ විසින් අරියෙලාට දෙන ලද්දේ ය. මෙවේලෙහි විනිසුරුගේ දෑස්‌ විශාල විය. නෝට්‌ටුවේ රෝල් කර තිබී දිග හැරි ලකුණු පෙනෙන්නට තිබුණු අතර කිහිප තැනක මලකඩද ගෑවී තිබුණි. විනිසුරු කිසිවක්‌ නොකියා රැන්සේට දික්‌කසාද ලියවිල්ල දුන්නේය. ගැහැණිය නිහඬව බලා සිටියාය.

'ඔයා කරත්තෙත් අරගෙන ආපසු ගෙදර යන්න.' අරියෙලා රැන්සේට පැවසුවාය.රාක්‌කෙ උඩ පෙට්‌ටියෙ පාන් ඇති. දඩයම් බල්ලගෙන් බේරා ගන්න මං බේකන් ටික මුට්‌ටියට දාලා වැහුවා. රෑට ඔරලෝසුව වයින් කරන්න අමතක කරන්න එපා.'

'ඔයා එඩ් අයියලාගෙ දිහා යනවද?' රැන්සේ පහත් ස්‌වරයෙන් විමසුවේය.

'රෑ වෙන්න කළින් එහාට යාගන්න වෙයි. මං හිතන්නෙ නෑ ඒ අය මාව සාදරයෙන් පිළිගනියි කියලා. ඒ වුණත් මට වෙන යන්න තැනක්‌ නැහැ. ඕහ්. දුර යන්න තිබෙන නිසා ඉක්‌මන් කළොත් හොඳයි. එහෙනම් රැන්සේ ගුඩ් බායි, ඔයාට අවශ්‍ය විදියට.'

'මම දන්නෙ නෑ කවුරුත් දඩයම් බල්ලට ගුඩ් බායි කියන්න උවමනාද කියලා. ඒ වුනත් ඔයාට ඉක්‌මනට යන්න ඕනෙ නම් මට එහෙම කියන්න උවමනා නැහැ.'

අරියෙලා කිසිවක්‌ කීවේ නැත. ඇය ඩොලර් පහේ නෝට්‌ටුව හා දික්‌කසාද ලියවිල්ල ප්‍රවේශමෙන් නවා හැට්‌ටය තුළ රුවා ගත්තාය.

දෑස්‌ මානයේ අතුරුදන් වූ නෝට්‌ටුව දෙස විනිසුරු බැගෑපත් දෑසින් බලා සිටියේය. ඔහුගේ ඊළඟ වචනවල මහත් අනුකම්පාවක්‌ රැඳී තිබුණි.

'පරණ නිවසේ තමුසෙට පාළුවෙ ඉන්න වෙයි රැන්සේ' ඔහු පැවසීය.

'ඒක පාළු වුණාවෙ.' රැන්සේ පිළිතුරු දුන්නේය. 'මිනිස්‌සුන්ට පිස්‌සු හැදිලා උන් දික්‌කසාද වෙනකොට ඔබට ඒක නවත්වන්න බැහැ.'

'අනෙක්‌ අයටත් දික්‌කසාද වෙන්න ඕනෑ' අරියෙලා පැවසුවාය. 'ඒ ඇරත් කාටවත් ඕනෙ නැහැ කා එක්‌කවත් ඉන්න. කවුරුත් කවදාවත් ඒක කිව්වෙ නැහැ. මම දැන් එඩ් අයියගෙ දිහාට ගියා නම් හොඳයි.'

'කාටවත් බැහැ අර පරණ ඔරලෝසුව වයින් කරන්න'

'මං ඔයත් එක්‌ක ඇවිත් ඒක වයින් කරලා දෙන්න ඕනෙද රැන්සේ?'

රැන්සේගෙන් හැඟීමක්‌ පළ වූයේ නැත. නමුත් ඔහු තම හැඩි දැඩි හස්‌තයෙන් ඇගේ සිහින් අත අල්ලා ගත්තේය.

'ඔයා ඒ ඔරලෝසුව වයින් කරන්න අරියෙලා'

'ඔයාත් එක්‌ක මගෙ හදවත අපේ ගෙදර නැවතිලා රැන්සේ' අරියෙලා නැළවෙමින් කීවාය. 'මං තවත් ඒ වගේ පිස්‌සු වැඩ කරන්නෙ නෑ. අපි දැන්ම යමු, සවස්‌ වෙනකොට අපට ගෙදරට යාගන්න පුළුවන් වෙයි.'

විඩුප් විනිසුරු තැන ඔවුන් නැවැත්වීය.

'ප්‍රාන්ත රාජ්‍ය නීති රීති උල්ලංඝණය නොකරන ලෙස ටෙනසි ප්‍රාන්තයේ නාමයෙන් මම නුඹලාට නියෝග කරනවා. ආදර හදවත් දෙකක නැවත එකතු වීමට උසාවිය විරුද්ධ නොවූවත් ප්‍රාන්තයේ අභිමානය රැකීමට මේ උසාවිය බැඳී සිටිනවා. නුඹලා තවදුරටත් සැමියා හා බිරිඳ නොවන බවත් නීතිමය ලියවිල්ලකින් නුඹලා දික්‌කසාද වී ඇති බවත් මේ උසාවිය නුඹලාට නැවත මතක්‌ කරනවා. කරුණු එසේ හෙයින් විවාහ ජීවිතයේ ප්‍රතිලාභ විඳීමට නුඹලාට අවසරයක්‌ නොමැති බව මෙම උසාවිය දන්වා සිටිනවා.'

අරියෙලා රැන්සේගේ අත තදින් අල්ලා ගත්තාය. මේ වචන වලින් හැඟෙන්නේ ඇයට ඔහු අහිමිව යන බව හා තමන් ජීවිතයටම පාඩමක්‌ ඉගෙන ගැනීමට යන බවක්‌ද?

'කොහොම වුනත්..' විනිසුරු තැන සෙමින් පැවසීය.'මේ උසාවිය දික්‌කසාද ලියවිල්ල අයින් කරන්න සූදානම් කරලායි තියෙන්නෙ. මේ විවාහය උත්කර්ෂයට පත්කරන්න උසාවිය ලෑස්‌තියි. එම උත්කර්ෂ ක්‍රියාවලිය සඳහා මේ උසාවිය ඩොලර් පහක්‌ අය කරනවා.'

අරියෙලා සිනාවක්‌ පෑවාය. වහාම හැට්‌ටය තුළට අත දමා නෝට්‌ටුව ඉවතට ගෙන විනිසුරු තැනට දුන් ඇය රැන්සේගේ අත තරයේ අල්වා ගෙන නැවත විවාහ වීමේ වගන්තිවලට සවන් දුන්නාය. ඒවා අවසන් වූ වහාම යුවළ නැවත කඳුකරය බලා පිටත් වූහ.

සාම විනිසුරු බෙනජා විඩුප් ආපසු දොරකඩට පැමිණ සුපුරුදු පුටුවේ වාඩි වී පයිප්පය නැවත දල්වා ගත්තේය. ඔහුගේ මුහුණ සැහැල්ලු සිනහවකින් ඔප වී තිබුණි. අතේ රැඳී තිබූ ඩොලර් පහේ නෝට්‌ටුව ඇඟිලි තුඩෙන් අතගෑ ඔහු එය ප්‍රවේශමෙන් කෝට්‌ සාක්‌කුවට ඔබා ගත්තේය. පෙඳයේ ලප සහිත කිකිළිය මෝඩ කෙකෙරය ගාමින් නැවත වීදියෙහි පහළට ඇවිද යමින් සිටියාය.

[Nissanka Rajapaksa]

ලැන්තන් මහත්තයා - කෙටිකතාව

ආචාර්ය සඳුන් විජේසිරි
(ගීද මෝපසං‍ගේ කෙටිකතාවක් ඇසුරෙනි)

සිළුමිණ සත්මඩල

ලැන්තන් මහතාට ඇය මුණ ගැසුණේ ඔහුගේ දෙපාර්තමේනතුවේ ජ්‍යෙෂ්ඨ නිලධාරී තැන විසින් පිළියෙල කරන ලද සාදයක දී ය. ඔහු තම නෙත් බිඟුන් රන් හුයක පටලා, මාලතී පුෂ්පයක් බඳු ඇය වෙත පියා හඹන්නට ඉඩ හළේය. උහු රිසිසේ සැරි සැරූහ. ඔහු‍ගේ මතක ලොවේ ඇය තනි වූවාය.

ඕ වසර කිහිපයකට පෙර පරලොව සැපත් වූ ප්‍රාදේශීය වරිපනම් නිලධාරියෙකුගේ එක ම දියණිය වූවාය. කලක් ඇවෑමෙන් මව, දැරියත් කැටුව පැරිස් නගරයට පැමිණියාය. දියණිය සරණ පාවාදීමේ අදහස පෙරදැරිව ඇය අසල්වැසි මධ්‍යම පන්තිකයන් හා ඇසුරට වැටුණාය. මවත්, දියණියත් දුප්පත් වුව ද අවංක නිස්කලංක දිවියකට කැමැති, යුක්තිගරුක ඇත්තෝ වූහ. ඕනෑම තරුණයෙකු සිහින ලොවෙහි දී පමණක් ‍කලාතුරකින් දකින තරමේ රූපශ්‍රීයෙන් හෙබි ඕ යහපත් භාර්යාවක් සතු ගුණාංග මොනවට පළ කළා ය. දෙවඟනක බඳු ඇයගේ දෙතොල් අතර නිරතුරු රැඳි මන්දස්මිතය ඇගේ හදවත කියාපාන්නක් බඳු විය.

සෑම කෙනෙක් ම පාහේ ඇගේ ගුණාංග වර්ණනා කළහ. ඇගේ හදවත දිනන්නා මිහිපිට වසන වාසනාවන්ත තැනැත්තා වනු ඇතැයි කවුරුත් අනාවැකි පළ කළහ.

ප්‍රාදේශීය ඇමතිවරයකුගේ ප්‍රධාන ලිපිකරු වශයෙන් උසස් වීමක් ලැබ මසකට ෆ්රෑන්ක් තුන්දහස් පන්සියයක් ඉපැයූ ලැන්තන්ගේ යෝජනාවට ඇගේ මව එක පයින් එකඟ වූවා ය.
ලැන්තන් අදහා ගන්නට බැරි තරමින් ප්‍රීති ප්‍රමෝදයට පත්විය. ඇය ගෘහයේ කටයුතු ඉතා දක්ෂ අන්දමින් මෙන්ම ‘සුඛෝපභෝගී’ තත්ත්වයකට ළං වන තරමින් ඉටු කළා ය. ඇය පිසූ ආහාර දිව්‍ය භෝජන මෙන් රස දැනවිය. ඇය වටා පැතිරී සුන්දරත්වය හමුවේ ලැන්තන් වසර හයක් ඉක්ම ගිය තැනේ දී පෙරටත් වඩා ඇයට ඇලුම් කළේ ය.

එය එසේ වුවත් නාට්‍ය නැරඹීමට ඇගේ තිබූ ආශාවත්, අරුමෝසම් ආභරණ පැලඳීමට ඇය තුළ වූ ගිජුකමත් ලැන්තන්ගේ සිත් ගත්තක් නොවීය.

ඇගේ යෙහෙළියෝ කෙසේ හෝ ඇය රංග ශාලාවකට එක්කර ගෙන යෑමට මං පෑදූහ. කලින් ආසන වෙන්කරවා ගැනීම ඔවුහු ඇය වෙනුවෙන් ඉටු කළහ. ලැන්තන්ට මෙය හිසරදයක් වුවද, අකැමැත්තෙන් හෝ එකඟ වීමට සිදුවිය. දවස පුරා රාජකාරී කටයුතු ඉටුකිරීමෙන් ලබන වෙහෙසට වඩා වෙහෙසක් ලැන්තන්ට මේ නිසා දැනිණි. නාට්‍ය ශාලාවකට ඇය රැගෙන ගොස් නැවතත් නි‍වසට ගෙනවිත් ඇරලීමට ඇගේ යෙහෙළියක සූදානම් කරගන්නැයි ලැන්තන් ඇයට කන්නලව් කළේ ය. ඇය ඊට අකැමැත්ත පළ කළා ය. තීරණයකට එළැඹීම පසුවට කල් දැමුවා ය. කලකට පසුව ඔහුගේ යෝජනාවට ඇය කැමැති වූයෙන්, ලැන්කන් සිය කෘතඥතාව ඇයට නොමඳව පළ කළේය.

නාට්‍යය නැරඹීමට යෑමේ දී ඕ අනිවාර්යයෙන් ම විසිතුරු ආභරණ පැලඳුවා ය. චාම් ඇඳුම් පැලඳුම්වලට වඩා ඇගේ ආභරණ වෛර්ණ ඒවා විය. දියමන්ති ඇල්ලූ තෝඩු ඇගේ කන් පෙති සැරසීය. විචිත්‍ර මාල ඇය සුමුදු ගෙල වටා විය. කුඩා මැණික් ගල් එබ්බ වූ වළලු ඇය සුරත් සැරසීය.

තම බිරිය ප්‍රදර්ශන භාණ්ඩයක් බඳු යැයි සිතූ ලැන්තන් සිය අමනාපය පළ කළේය. “වටිනා ආභරණ මිලට ගන්නට ඔයාට වත්කමක් නැතිකොට, ඔයාගේ ලස්සන පෙනෙන්න ඕන ස්වභාවයෙන්, ඔයා සතු චාම් ගතිගුණවලින් නේදැ” යි දිනක් ඔහු ඇගෙන් විමසීය.

ඇය සුපුරුදු සිනාවෙන් මුව සරසා ගත්තීය. “ඉතින්... මං මොනවා කරන්න ද? මං දන්නවා ඔයා කියන දේ හරි කියලා. ඒත් මම මේ තියන ආශාව කොහොම ද නැති කරලා දමන්නෙ?” ඇය දොඩමලු වූවා ය.

ඇයට මේ තරම් වටිනා ආභරණ කොහෙන් ද? ලැන්තන් වරෙක සිතුවේය.

සමහර සැඳෑවෙක ඔවුන් ගිනි උඳුන අසල සිටිද්දී ඇය තමා සතු ආභරණ පිරි පෙට්ටිය ගෙනැවිත් ටීපෝව මත මුණින් නමා එකිනෙක පලඳින්නී ය. ඇය වරෙක සිඟිත්තියක මෙන් ලැන්තන්ගේ ගෙල වටා ද පලඳවන්නී ය. උමතු­‍ෙවන් මෙන් සිනාසෙන්නීය. ඔහුගේ ගෙල බදාගෙන හාදු දෙන්නීය.
එක් ශීත සන්ධ්‍ය‍ාවෙක ඇය ගීත නාටකයක් නරඹා ශීතලයෙන් ගැහි ගැහී ගෙට ගොඩ වැදුණා ය. ඊළඟ දිනයේ දරුණු කැස්සකින් පෙළෙන්නට වූ ඇය, සතියක් ඉක්ම ගිය තැනේ දී මරු වසඟ වූවාය.

ලැන්තන් සතු වූ ආත්මය කවුරුදෝ සොරා ගත් සෙයකි. අසාර වූ, අනන්ත වූ ලෝකයේ ඔහු තනි වූවේය. ඇගේ සොහොන වෙත උමතුවෙන් පියමං කරන ඔහු, සිහි විකල් ව ගෙට ගොඩවෙයි. මසක් ඉක්ම යන්නට පෙර ඔහුගේ හිසකේ සුදු විය. ඉවසා දරා ගන්නට බැරි වේදනාවෙන් ඔහු හෙම්බත් විය. රිදී සීනුවක් වන් ඇගේ කටහඬ දුටුවන් වශී කරන ඇගේ මුදු සිනහව, දෙවඟනකගේ බඳු රූපශ්‍රීය මතක සටහන් අතරට එක්ව ඔහුට වධ දෙන්නට විය.

නික්ම යන දින ගණන් ඔහුගේ ශෝකය තුනී කරන්නට අපොහොසත් වූ සේ ය. කාර්යාලයේ තම මිතුරන් සතුටු සාමීචියේ යෙදෙද්දී, ලැන්තන්ට හොරා දෙනුවන් කෙරෙන් වෑහෙන කඳුළු බිඳු වළකාලන්නට කෙනෙක් නොවූහ.
ඇයගේ ඇඳුම් පැලඳුම් කාමරයේ තුබූ තැන්වල එසේම තිබෙන්නට ඉඩහළ ඔහු, ඒවා දෙස බලා දැහැනකට සම වැදුණකු මෙන් නිසොල්මන් ව උන්නේය.

ජීවිතය තව දුරටත් ගෙවීමට ඔහුට මහත් ගැටලුවක් විය. තම ආදරණීය බිරියගේ දෑතින් සියලු සැප විඳි ලැන්තන්ට එදිනෙදා දිවිය ගෙවාගන්නට වත් තමා ඉපයූ වේතනය මදි විය. ඔහු ණයගැතියෙක් විය. මාසයේ වැටුප් ගෙවන දිනට තව සතියක් තිබෙද්දී ඔහු අත තඹ දොයිතුවක් නොවූයෙන් කුමක් හෝ විකිණිය යුතු යැයි ඔහු කල්පනා කළේය. අවසාන දිනය දක්වාම දිනපතා පාහේ තම බිරිඳ මොනයම් හෝ අලුත් ආභරණයක් ගෙනාවා නේ දැයි ඔහුට මතක් විය. ඒත් ඇය එතරම් ආදරයෙන් රැස්කළ ඒවා මා විකුණා දමන්නේ කෙසේ ද? ඔහු ඇගේ ‘නිධානයේ’ දොර විවර කළේය. ඇස් අදහාගත නුහුණු ඔහු, වටිනාකමෙන් අඩු යැයි සිතුණු මාලයක් තෝරාගෙන එය ෆ්රෑන්ක් හතක් හෝ අටක් වටිනු ඇතැයි තක්සේරු කළේය. මාලය සාක්කුවේ ලා ගත් ඔශු, විශ්වාසවන්ත කෙනෙකු සොයා යන්නට පටන් ගත්තේය.
එක් ආභරණ සලක් ඉදිරිපට නැවතුණු ඔහු, ලජ්ජාවෙන් මිරිකුණේය. ‘මේ මාලෙ අරන් ගියාම මම හිඟන්නෙක් කියලා ඒ මිනිස්සු හිතාවි. මේ වගේ නොවටිනා මාලයක්’ ඔහු කෙසේ ‍හෝ දිරි උපදවා ඊට ගොඩවිය.

“මුදලාලි මේ මා‍ලය කීයක් විතර වටිනව ද?” ඔහු තැතනුවේය. සාප්පු අයිතිකරු ඒ අතට ගෙන පරීක්ෂා කොට බලා බර කිරුවේය. තම සගයෙකුට කථා කළ මුදලාලි ඇසෙන නෑසෙන තරමින් මොකක්දෝ කීය. මේ සියල්ල දුටු ලැන්තන් හදිසියේම වාගේ, “‍ඔව් මම දන්නවා මුදලාලි ඒක එච්චර වටින්නේ නැති බව... ඒත් මේ වෙලාවෙ හැටියට....” යි කීෆව්ය.
“සර් මේ මාලය ෆ්රූන්ක් දොළොස් දහටත්, පහළොස් දාහටත් අතර වටිනවා. ඒත් මහත්තයට මේක ලැබුණේ කොහොමද කියලා හරියට කියන තුරු මිලයට ගන්න බැහැ...”
ලැන්තන් තද නින්දකින් ගැස්සී අවදි වූවෙකු බඳු විය. දෙසවන් අදහාගත නුහුණු ඔහු, අන්දමන්ද විය. අවසානයේ ඔහු ගොත ගසමින්, “මොනවා මුදලාලි ඔය ඇත්තමදැ” යි ඇසීය.
“ඔබ විශ්වාස නොකරනවානම් මට කරන්න දෙයක් නෑ. මට දැනට ඒක පහළොස් දාහක් වටිනවා. ඕන්නම් වෙනින් තැනකට ගිහිල්ලා බලවා ගන්නා. මීට වඩා අඩු ගණනක් කීවොත් නැවතත් මෙතැනට එන්න” යි මුදලාලි තරමක අමනාපයකින් කීය.

ලැන්තන් මාලයත් රැගෙන ඉන් පිටවිය. ඔහුට දැන් අවශ්‍ය වූයේ තනිවීමටය. කිසි කෙනෙකුගේ සෙවණැල්ලක් හෝ නොගෑවී හුදෙකලා වීමටය.

ඔහු තනිව සිනාසුණේය. ‘මන් කොච්චර මෝඩයෙක් ද? මට මුදලාලි කීව ගානට මේක දෙන්න තිබුණේ. ඒ මෝඩ මිනිහා බඩුවක් තක්සේරු කරන්න දන්නේ නැහැ.’
ඔහු ඒ මගෙහි ඇති වෙනත් ආභරණ සලකට ගොඩවුණේය. මාලය දුටු සැණින් ඒ සාප්පු හිමියා මවිත වී, “ඇත්ත වශයෙන්ම මේ මාලය මට හොඳට අඳුනාගන්න පුළුවන්... මේක විකුණුවේ මම...” යි කීවේය.

ලැන්තන්ට දහවල් තරු පෙනෙන්නට ඔන්න මෙන්නය. “මේක කීයක් වටිනවාද?” ඔහු පුදුමය අතරින් විචාළේය. “සර් මේක මම විකුණුවේ ෆ්රූන්ක්් විසිපන් දාහට. ඕන්නම් මම නැවත ගන්නන් ෆ්රූන්ක් දහ අටදාහට. හැබැයි මේක මහත්තයට ලැබුණේ කොහොම ද කියලා දැනගන්න ඕනැ.”
මෙවර ලැන්තන් තුළ පුදුමයෙන් ශරීරයේ අඩක් පණ නැතිව ගියේ ය. “හොඳට බලන්න. හොඳට බලන්න. මේක එච්චර වටිනවා ද කියලා.” ලැන්තන් කන්නලවු කළේය.
“මට කරුණාකරලා සර්ගේ නම කියන්න පුළුවන් ද?” ඔහු විමසීය.

‘ඔව්, මම ලැන්තන්...” ඔහු සිය රැකියා ස්ථානයත්, ලිපිනයත් කීවේය.

සාප්පුකරු ගිණුම් පොතක් ගෙන, පිටු පෙරළන්නට පටන් ගති. “ඔව් සර් කියාපු ලිපිනයේ ලැන්තන් නෝනට, 1876 ජූලි 20 වැනිදා මම මේ මාලය වික්කා.”

ඔවුහු දෙදෙනාම තුෂ්නිම්භූතව එකිනෙකා දෙස බැලූහ.
“සර් මට මේ මාලය එක දවසකට දෙන්න. මම එය භාරගත් බවට සර්ට රිසිට් පතක් දෙන්නම්.”

ලැන්තන් මාලය ඔහුට භාර දී, රිසිට් පත රැගෙන මාවතට වන්නේය. ඔහු පාර හරහා ගියේය. මඳ දුරක් ගමන් කළේය. ඔහු ආපසු හැරී බැලුවේය. තමා මෙතෙක් වැරදි මාර්ගයක පැමිණ ඇතැයි වැටහිණි. ඔහු සිහි විකල්ලෙන් මෙන් මිමිනුවේය. ‘මගේ බිරිඳ මෙතරම් වටිනා මාල ගත්තේ කොහොම ද? ඒක වෙන්න බැහැ. තෑගි ලැබෙන්නට ඇති. එහෙනම් කාගෙන් ද? කොහෙන් ද? කොහොම ද?
ඔහු නොදැනුවත්වම පාර මැද්දට පැමිණ ඇත. මහ පොළොව කැරකෙන්නට පටන් ගෙන ඇතැයි ඔහුට සිතුණේය. මහ පාර මැද ඔහු සිහිසන් නැතිව ඇදවැටිණි. නැවත සිහිය ලබද්දී ඔහු අසල ඔසුසලක සිටියේ ය. නාඳුනන පුද්ගලයකුගේ උපකාරයෙන් නි‍ෙවසට ළඟා වූ ඔහු ගෙට වැදී දොරගුළු ලා ගති. ඔහු හැඬුවේය. විලාප දුන්නේය. ලේන්සුව තෙත් වනතුරු කඳුළු පිස දැමුවේය.

හිරු රැසින් දැවුණු ඔහුට හදිසියෙන් ඇහැ‍රුණේය. ඇ‍ඳෙන් නැගිටින්නට පවා සිතක් ඔහුට නොතිබිණි. කාර්යාලයට පැමිණිය නොහැකි බව දන්වා ඔහු ලිපියක් යැවුවේය. සාප්පුකරු සමඟ තනිකර ආ මාලය හදිසියේම ඔහුගේ මතකයට නැඟිණි. කඩිමුඩියේ ඇඳගත් ඔහු නිවෙසින් පිටවිය.
“මන් පොහොසත් නම් කොච්චර ලේසියෙන් සන්තෝෂයෙන් ඉන්න පුළුවන් ද? සල්ලිවලට ඕන දෙයක් කරන්න පුළුවන්. වැඩට හිතුණොත් විතරක් යන්න පුළුවන්. නැතිනම් ගෙදර නවතින්න පුළුවන්. ලෝකෙ ඕන මුල්ලකට යන්න පුළුවන්...”
ඔහුට හනික කුස ගින්නක් දැනිණි. පෙර දින දහවල් ආහාර වේලක් ගත්තට පසුව, අනුභව නොකළ බව ඔහුට පසක් විය. ඒත් කෝ සල්ලි. සාක්කු දෙකම හිස්. ඒත් මාලය ෆ්රූන්ක් දහ අටදාහක්. මොන සම්පතක් ද? ප්‍රෑන්ක් දහ අටදාහක්.
ඔහු සාප්පුව ඉදිරිපිටට පැමිණ එහාටත්, මොහටත් ගමන් කරන්නට පටන් ගති. යම්දෝ නොයම්දෝ, ෆ්රූන්ක් දහ අටදාහක්.

ඔහු දුටු සැණින් සාප්පු හිමියා ඔහුව හැඳින ගති. මුව පුරා සිනාසී හනිකට ආසනයක් පිරිනැමුවේය.
“මම ඔබට ප්‍රෑන්ක් දහ අටදාහක් දෙන්නම් සර්” සාප්පු හිමියා කීයෙන් ලැන්තන් ගොත ගසමින් “හා” යි කීවේය.
ගැහෙන දෑතින් යුතු ව ප්‍රෑන්ක් දාහේ කොළ දහඅටක් ගත් ලැන්තන්, ආපසු යන්නට හැරිණි. සිනාසුණේය. “මගේ ළඟ තවත් මේ වගේ මාල තියෙනවා. ඔබ ගන්නට කැමැති ද?”
“ඔව් සර් ඔක්කොම ගේන්න”

සාප්පු හිමියාත්, ඔහුගේ සගයන් කිහිප දෙනෙකුත් ඔහුගේ නිවසට ගියහ. ලැන්තන් දැන් නියම වෙළෙඳ ව්‍යාපාරිකයෙක් බඳු ය. තම බිරිය විසින් මිලයට ගනු ලැබූ භාණ්ඩයන්ගේ නියම බිල්පත් පරීක්ෂා කර, නියමිත ගණන් හිලව් සාප්පු හිමියාට දැන්වූවේය. අරුංගල් ජෝඩුව ප්‍රෑන්ක් විසිදාහයි, වලලු ෆ්රූන්ක් තිස්පන්දාහයි, කොණ්ඩ කටු, මුදු ෆ්රූන්ක් දහසය දාහයි. සියලුම ආභරණළුල වටිනාකම ප්‍රෑන්ක් එක්ලක්ෂ අනූහය දහසකි.

ලැන්තන්ගේ වටිනාකම එන්න එන්න ම ඉහළ යයි. මිටෙන් හළ කුරුල්ලකු මෙන් ඔහු ආඩම්බරයෙන් දෙපා ඔබා ගමන් යයි.
පෙනෙන්ට තිබුණු හොඳම අවන්හලට ගිය ඔහු බෝතලය ෆ්රූන්ක් විස්ස ගණනේ වයින් බීවේය. හොඳට බඩ කට පුරා කෑවේය. කුලී රියක් මිලට ගෙන නගරය පුරා සැරිසැරුවේය.
“මන් පොහොසත්, ‍ෙම් බලනවා... ෆ්රූන්ක් ලක්ෂ දෙකක් මුළු ලෝකයටම ඇසෙන්නට බෙරිහන් දෙන්නට ඔහුට සිතිණි.
ඔහු තම කාර්යාලයට ගොඩවිය. තම ජ්‍යෙෂ්ඨ නිලධාරියා ළඟට මහත් ආඩම්බරයෙන් පියමං කළේය. “සර් මම ඉල්ලා අස්වීමේ ලිපිය බාරදෙනවා. මට ප ෆ්රූන්ක් ලක්ෂ දෙකක නිධානයක් පහළ වුණා.” ඔහු කාර්යාලයේ උන් සෑම සගයෙකුටම අතට අත දී සමුගත්තේය. රාත්‍රී භෝජනය සඳහා ඉතා විශාලම ‍හෝටලයක් ‍තෝරමින් ගමන් ගත්තේය.
පැයෙන් පැය ෆ්රූන්ක් ලක්ෂය බැගින් වැඩි කරමින් ඔහු හයියෙන් කෑගහන්නට ඔහුට සිත්විය.

ජීවිතයේ පළමු වතාවට නාට්‍යයක් නැරඹීමට ඔහුට ආශාවක් උපනි. ඔහු නාට්‍යය නරඹා මහත්සේ අමන්දානන්දයට පත් විය.

මාස හයකට පසු ඔහු නැවතත් විවාහයකට ඇතුළු විය. ඒ බිරිය මහත් වූ ධනයක් හිමි කතක් වූවාය. ඒත් ඇය, ඔහුගේ ජීවිතය සහමුලින්ම විනාශ ‍ෙකාට දැමුවාය.

[Amarasiri Gunawardena]

රාජට පිං ..දික්කසාදය ...දැම්මට ඒක ලොකු දිරියක් දෙනව ...හැබැයි කමලෙ ඕක ප්‍රතිගාමීඑ කියල කියන්නත් ඉඩ තියෙනව...කවුරු කෙසේ කීවත් ඕ.හෙන් රි දක්ෂය නේද භද්‍ර?

DAG

[Nissanka Rajapaksa]

සොඳුරු පාදඩයා 

(මක්සිම් ගෝර්කිගේ “චෙල්කාෆ්” කෙටිකතාව ඇසුරෙනි)

සුනන්ද එරංග පෙ‍රේරා

silumina.lk

වරාය ඉදිරියෙන් තිබූ අවන්හල් ‍ෙප්ළිය මුළුමනින් ම අපිළිවෙළින් යුතුය. එයින් බොහොමයක් ලෑලි ගසා බෙලෙක් තහඩු හෙවිල්ලා තිබුණි. ඒ අතර දැඩි හිරු රැසින් යුතු දූවිලි සුළඟින් අහසට නගී. එය ඔරොත්තු නොදෙන තරම්ය. අහර පිසින තෙල් කර වූ ගද දුම්කොළ දුමත් වොඩ්කා සැරත් සමඟ එක්වී අවන්හල් අතර පා වෙමින් තිබුණි.

දිවා ආහාරයට කම්කරුවන් එන්නේ රොතුපිටින්ය. ඔවුන් දහදියෙන් යුතුය. වෙහෙස නිසා ඔවුන් සිටියේ නොරුස්සන සුලු බවින්ය. හීන් වොඩ්කා අඩියක් සමඟ අර්තාපල් සහ පාන් බුදින ඔවුන් කළ සහ කළ යුතු හැම බර කටයුත්තක් ම අමතක කර දමයි. ඔවුන්‍ ගේ කටහඬවල් ප්‍රීතිමත් අවලාදයන්ගෙන් සහ පිළිසඳරෙන් යුතු වේ.

“වොඩ්කා සැර මේ පාහරයො බාල කරනව.”

“අසමජ්ජාති හැත්ත. ඕකුන් මක බෑ වෙන්න ඕනැ.”

“ඊට හපන් දුංකොළ. පෙණහළුවලට වගේ වගක් නෑ.”

නම් දරාපු බේබද්දෙකු සහ තක්කඩියෙකු සේ ප්‍රකට චෙල්කාෆ් ඔවුන් අතරට පැමිණියේය.
“ආයුබෝවන් මිත්‍රවරුණි. සාර් උතුමාණන්ට ආශිර්වාද වේවා!”

“අම්මට හුඩු චෙල්කාෆ්. කොහේද පහුගිය දොහේ වාෂ්ප වෙලා හිටියෙ?”

හැම කම්කරුවෙකු ම චෙල්කාෆ් හඳුනයි. යහමින් මුදල් ඇති විට ඔහු තම මිතුරන්ට ඉස්මුරුත්තාවට කන්න බොන්න දෙයි.

“ගුදමෙන් රෙදි පීස් දෙකක් පන්නලයි කියන්නෙ.” එක් සගයෙකු චෙල්කාෆ්ට ළංවී කියයි.

“ඉතින් මට කියන්නෙ?” චෙල්කාෆ් කියන්නේ පිරිසිදු චරිතවත් කෙනෙකු සේ උස් හඬින්ය.

“ඒකට කමක් නෑ. ඇතුළට යන්න එපා. සිකුරටි ඇහැ ගහගෙන ඉන්නෙ ඔහේ එනකං.”

“මිෂ්කා දැක්කෙ නැද්ද?” පැමිණිලි චෝදනා පිළිබඳව කිසිදු හැඟීමක් චෙල්කාෆ් තුළ නැත.

“මොන?”

“පච්ච මිෂ්කා”

මිෂ්කා හදිසි අනතුරකට මුහුණ දී රෝහලේ ය. චෙල්කාෆ් ගේ බලාපොරොත්තු බිඳී ගියේය. අද රාත්‍රියේ මිෂ්කා අවශ්‍යමය. ඊළඟට කළ යුත්තේ කුමක්ද යන්න පිළිබඳව හිතන්නවත් බැරිය.

කම්කරුවන් යළි වැඩමුරයට පිටත්ව ගිය පසු අවන්හල් අතර නිහඬ හිස් බවක් පැතිර ගියේය. හුදකලාව අතීරණාත්මකව සිටි චෙල්කාෆ් දුටුවේ තමා ඉදිරිපස බංකුවේ කුඩා ඔළොගුවක් උකුලේ තබා ගෙන හිස් බැල්මෙන් යුතුව සිටි ගැටවරයෙකි. අවුල් වූ හිස කෙසින් යුතු ඔහුගේ කාංසියෙන් යුතු දෑසේ යෞවනය උතුරයි. නිසැකවම ගමෙන් පැමිණි ගැටවරයා ගේ පිබිදුණු යෞවනය පිළිබඳව ඉරිසියාවක් උපන්නත් චෙල්කාෆ් තුළ අලුත් බලාපොරොත්තු ඇති විය.

“මොකද ඉලංදාරියා කල්පනාව? හරි හමං වැඩක් හම්බ උණේ නැද්ද?” ගැටවරයාගේ බංකුවේ වාඩි වෙමින් චෙල්කාෆ් ඇසුවේය.

“නෑ.” ගැටවරයා කීවේය. රූබල් පන්සියයක් හොයාගන්න ආවෙ. දවස් හතරකට හම්බුකළේ රූබල් දෙකයි.”

“දවල්ට කෑවෙ නෑ නේද?” චෙල්කාෆ් ඇසුවේය.

ගැටවරයා අවහන්හලකට කැඳවාගෙන ගිය චෙල්කාෆ් දවසින් බේරන ණය පොතට ඌරුමස්, පාන් සමඟ වොඩ්කා ඇණවුම් කළේය. චෙල්කාෆ් ගේ ඉල්ලීම පරිදි ගැටවරයා ජීවිතයේ ප්‍රථම වරට මත්පැන් පානය කළේය.

“මොකක්ද නම?”

“ගව්රීල”

“රූබල් පන්සියයක් අහවල් දේකටද?”

ගව්රීල ගේ සිනහව ප්‍රසන්න විය. ඔහු ගේ දෑස් ආදරයෙන් පිරී ගියේ ය. ඔහුට අවශ්‍ය තම හුරුබුහුටි නෑනා විවාහ කර ගැනීමට ය. කුඩා ගොවිපළක්, ගෙයක් සහ යාන්තමට හෝ යා හැකි අශ්වයකුත් එයට අවශ්‍යය යි මාමණ්ඩිය කීවේ ඒ විදිහටයි. එයට රූබල් පන්සියයක් අවශ්‍ය ය.

“වරෙන් අද රෑ මාත් එක්ක මාළු බාන්න. උඹට තියෙන්නෙ හබල් ගාන්න විතරයි. මං රූබල් පන්සියයක් දෙන්නම්.”

ගව්රීල තවත් වොඩ්කා වීදුරුවක් බීවේය. ඉන්පසු චෙල්කාෆ් රාත්‍රියේ කූද්දන තෙක්ම ඔහු පාළු කඩ කාමරයකට වී හොඳ හැටියට නිදා ගත්තේය.

“මෙලෝ වගතුවක් නැති පාන් කඩයක්නෙ මං අල්ලගත්තෙ. උඹට හබල් ගාන්න පුළුවන්ද?”

ගව්රීල ගියේ වැනෙමින්ය. එහෙත් චෙල්කාෆ් තෝරාගෙන තිබූ ඔරුව ඔහු මැනවින් හබල් ගාගෙන ගියේය.

“ඔය නැව් අස්සෙන් හෙමිහිට යමං.”

මැදියමට ආසන්නයේ අහසේ තරු විසිරිලාය. අඳුරේ බොහෝ තැන් නිශ්ශබ්දයි. වෙරළේ මුර භටයෝ කිරා වැටෙමින් තම සේවයේ යෙදුණහ. චෙල්කාෆ්ගේ අණ පරිදි ඔවුනට නොහැගෙන්න ඔරුව පා වී ගියේය.

“අයියෙ කෝ මාළු අල්ලන්නෙ නැද්ද?” ඔරු තට්ටුවේ බර කල්පනාවකින් සිටි චෙල්කාෆ්ගෙන් ගව්රීල ඇසුවේය.

“කටවහගෙන හෙමිහිට යමං. වැඩිය කියවන්න ආවොත් හබලෙන් ගහල මුහුදට දානව පරය.”

ගව්රීල වෙවුලා ගියේය. මේ මාළු බෑමක් නොවේ. මේ චෙල්කාෆ් ගේ මොනවා හෝ අළුගුත්තේරු වැඩකි.

ඔරුව මහ නැවක් සමීපයේ නැවැත්වීය. චෙල්කාෆ් එහි පිටතට තිබූ ලණු ඉනි මග දිගේ සතෙකුසේ බඩ ගාගෙන ගියේය. ඔහු අතුරුදහං විය. මිනිත්තු දහයකින් ඔහු ගව්රීලට කතා ක‍ෙළ්ය.

“එයාට වෙයං”

චෙල්කාෆ් ඔරුවට රෙදි පීස් දහයක් බා ලණුව දිගේම රූටා විත් ඔරුවට ගොඩ විය.

“දැන් ආපු මග දිගේම හෙමිහිට පැදපං. පොලිස් මුරපොළ ගාවදි පා වෙන්න ඇරපං. නැත්නම් උඹට නෑනව බැඳගන්න වෙන්නෙ අවුරුදු පනහ පැනල. එතකං හිරේ විලංගුවෙ තමයි.”

ගව්රීලට සිහිපත් වූයේ තම නෑනාය. ඇය හුරුබුහුටිය. පුංචි කිරිල්ලියක් වැනිය. ගව්රීල ගමෙන් පිට වෙන දා ඇගේ ඇස්වල පුරාවාගෙන සිටියේ ප්‍රාර්ථනාත්මක කඳුළුය.

ගව්රීල සියලු වගකීම් දරාගෙන ඉතා මැනවින් ඔරුව පැදවූයේය. ඔවුන් නිරුපද්‍රිත විය. ඔරුව පිටත් වූ තැනටම නවත්වන විට චෙල්කාෆ් ගේ දුෂ්ට නපුරුගති හැම දෙයක්ම අතුරුදහං විය.

“හරි ගව්රීල මල්ලියෙ. උඹ දක්ෂයි. මං එන කං උඹ ඔය වැල්ලෙ උදේ වෙනකං නිදාගනිං.”

චෙල්කාෆ් ඔරුව සමඟ යළිත් නොපෙනී ගියේය. ගව්රීල වැල්ලේ වකුටු වී හොඳහැටියට නිදා ගත්තේය.

චෙල්කාෆ් කූද්දන තෙක්ම ගව්රීලගේ නින්ද සුවපත් විය. චෙල්කාෆ් සිටියේ මහත් උද්‍යෝගයෙනි.

“මල්ලි උඹ හරි වාසනාවන්තයි. ඉදා උඹේ රූබල් පන්සීය. දැන් ගමට ගෙහුං කසාද බැඳගනිං.”

“කීයක් විතර හම්බ උණාද අයියෙ?”

“වැඩිය නෑ. රූබල් හාර දහස් පන්සියයයි.”

ගව්රීල තිගැස්සුණේය. මේ මුදලින් ගමේ කොයිතරම් නම් දේවල් කළ හැකිද? ලොකු ඉඩමක්. ඌරන් කුකුළන් එළුවන් සහිත ගොවිපළක්, අශ්ව කරත්තයක්.

“උඹේ ඇස් දෙක අමුතුයි.” චෙල්කාෆ් කීවේය.

“අනේ අයියෙ. ඔය සල්ලි ටික මට තියෙනව නං දූ දරුවො හදාගෙන මැරෙන කං සැපට ඉන්න පුළුවන්.”

“එතකොට මං?” සුන්දර ගැමි පවුලක් සිතේ ඇඳී ගිය චෙල්කාෆ් කෝපයෙන් ඇසුවේය.

“අයිය එක රැයින් මේ සල්ලි ටික බීල නාස්ති කරාවි. ඇරත් අයියට මේ වගේ සල්ලියක් හම්බුකරන එක මහ කජ්ජක් යැ.”

එය ක්ෂණිකව විකල්පයන් දෙකක් අතර උපන් අසමතුලිත බවක් විය. ඉරිසියාවත් පැහැරගැනීමක් හා රැක ගැනීමට ඕනෑකමක් එය වඩාත් ආවේගශීලී ප්‍රචණ්ඩ බවක් කරා එක් වෙමින් තිබුණි. ඒ සමඟම දෙදෙනාම අසමතුලිතව පොර බදන්නට වූහ. බිම වැටුණු ගව්රීල ගේ ඇඟමත සිටි චෙල්කාෆ් පෙරළා දැමූ ගම්බද ගැටවරයා ඒ සමීපයේ තිබූ ගලක්ගෙන වෙර යොදා පාඩදඩයාට ගැසුවේය.

ගව්රීල කලබලයට පත් විය. ගමේදී උපන් මෙතෙක් රැකගත් අහිංසක බව එහි තිබුණි. ගව්රීල ගේ සිත තැති ගැනුණි. මුහුදින් දිය දෝතක් ගෙන ආ ඔහු චෙල්කාෆ් ළඟ දණ ගසා එය ලේ ගලන තුවාලයට දැමීය. චෙල්කාෆ් ඇසපිය සලන විට ගව්රීල බැගෑපත් විය.

“අනේ අයියෙ මට සමාවෙන්න. මං මහ පොළොව නුහුලන අපරාධයක් කළේ. අයිය ඊයෙ මට වොඩ්කා වීදුරු දෙකකුත් අරං දුන්න. අනේ මට කීයක්වත් එපා අයියෙ මං යන්නම්.”

චෙල්කාෆ් වාඩි විය. ගව්රීල පිටුපා යමින් සිටියේය. චෙල්කාෆ් කෑ ගැසීය.

“කොහේද යන්නෙ? මෙහෙට වරෙං බැල්ලිගෙ පුතෝ.”

ගව්රීල බිය පත්ව චෙල්කාෆ් සමීපයට පැමිණියේය.

“මට සමාවෙන්න අයියෙ. ශාන්ත ජෝන් ගේ නාමයෙන් මට සමාව දෙන්න අයියෙ.”

“කටවහපං අළුගුත්තේරු බලුපැටිය. උඹේ ගමේ ගෙහුං මදන දිට්ටිය ඉහට ගහල ළමයි කී දෙනෙක් හදා ගන්නවද?”

චෙල්කාෆ් කලිසම් සාක්කුවේ ඔබා තිබූ සල්ලි මිටිය අතට ගෙන එයින් නෝට්ටු කීපයක් උඩ සාක්කුවට දමා ඉතිරි ටික ගව්රීලට දිගු කළේය.

“ඉඳා ගනිං.”

“අනේ එහෙම හරි නෑනෙ අයියෙ.”

“ගත්තෙ නැත්තං මං උඹේ ඔළුව කුඩු කරනව. සල්ලි ටික අරං පස්ස නොබල ගමට පලයං. ගෙහුං නෑනා සහේට අරං ඇති පදං ළමයි හදපං.”

ඔවුහු දෙපැත්තකට වෙන් වී ගියහ. ගව්රීල මුදල් තැන්පත් කළ ඔළොකුව තම පපුවට තුරුළු කර ගෙන ගමන් කළේය.

උදෑසන හිරු එළිය පැහැබර විය. මුහුදේ එහා කොළ පැහැයත් නිල් පැහැයත් පැතිරිලාය. රළ සුපුරුදු ලෙස වෙරළට ඇදී ආවේය. මිනිසුන් දෙදෙනෙකු අතර උපන් අරගලයක මතකයක්වත් ඉතුරු නොකර දිගු රළ වෙරළට පැමිණ ආපසු ගියේය.

[Nissanka Rajapaksa]

නික්ම ගිය ප්‍රේමාදරය

සුනන්ද එරංග පෙරේරා

(ඇලෙක්සැන්ඩර් කුප්රින් ගේ 'රත් මිණි වළල්ල' කෙටිකතාව ඇසුරෙන් ප්‍රතිනිර්මාණය කළ කෙටිකතාවකි.)

ජෙනරාල් සීයා වේරා බඳ වටා තුරුලු කර ගනිමින් උද්‍යානයේ කෙළවරේ තිබූ තම අශ්ව කරත්තය සමීපයට ගියේ පොල්කා නැටුමට අනුගත ගීතයක් ගයමින් ය.

“කෝ මට මගෙ ලස්සන වසන්ත තරුවේ මූණ ඉඹින්න ඕනැ.”

දහනම හැවිරිදි වේරා එයට කැමැති විය. ඇය තම සීයාට බෙහෙවින් ආදරය කළා ය. හමුදාවේ ඉහළ නිලයක් දැරුවත් ඔහු රළු නො වීය. ඔහු සාර් හමුදාවට කිසිදු ආකාරයකින් නො ගැළපෙන්නේ යැයි කීවේ ආච්චියි. සැහැල්ලු වතින් යුතු තම ස්වාමියාට ආදරය කරමින් ම ඇය තෘප්තියෙන් මිය ගියා ය.

“මං මළාට පස්සෙ ඔයා කවුරුද ගෙන්න ගන්නෙ?”

මියෑදෙන්න මිනිත්තු දහයකට පෙර ආච්චි තම ආදරණිය ස්වාමියාගෙන් ඇසුවා ය.

“කවුරුවත් නෑ. ඒත් මං කුරුල්ලෙක් වගේ පියාඹනව. ඒ උණත් මාව දාල යන්න එපා රත්තරන්.”

ආච්චී බොහෝ සන්සුන් ව මිය ගියා ය. දෙදවසක් තම නිදන කාමරයට වී දොරගුළු වසා ඉස්තරම් වර්ගයේ වොඩ්කා බොමින් වැළපුණ ජෙනරාල් සීයා හිම වැටෙද්දී විවේකයක් ගැනීමට යාල්ටාවට ගියේ ය. එහි ප්‍රතිඵලය වූයේ ඔහුට වේරාගේ දහඅට වැනි උපන් දිනයට පැමිණීමට නො හැකි වීම ය. එහෙත් ඇගේ දහනව වැනි උපන් දිනයට පැමිණීමට ඔහුට හැකි විය.

හිමෙන් ගල් ගැසී ගිය ඉපලක් වැනි කුදිරකාරයා අශ්ව කරත්තයේ සිටියේ තම ස්වාමියාගේ අණට පමණක් අවධානය යොමු කරමින් ය. සීයා ගැඹුරු හඬින් සන්සුන් ව වේරාට කතා කළේ ය.

“මං ජීවිතය ආදරය කඳුළ මේ ඔක්කොම හැබෑවට ම දැකල තියෙනව දුවේ. වයසට ගියත් කෙල්ලකුගෙ හිත ඇතුළෙ තියෙන චමත්කාරය මං අඳුනනව. පසුගිය හිම වැටෙන කාලෙ මං යාල්ටාවේ තානායමේ ඉන්නකොට මට උපස්ථාන කළේ අවුරුදු විසිතුනක කිර්ගිස්ථාන් කෙල්ලෙක්. මං එනකොට ඒකි වැලහින්නක් වාගෙ ඇඬුවා.”

සීයා හැමදාමත් සැහැල්ලුවෙන් කතා කරන හැම දෙනාට ම ආදරය කරන යහපත් ලෝකායතවාදියකු වන්නේ යැයි වේරා සිතුවා ය.

“ඉතින් සීයා කියන්නෙ මොකක්ද?”

සීයා තම මිනිබිරියගේ ආකර්ෂණීය වත දෙස බලා සිටියේ ය. ඇගේ දෙනෙත් තිගැස්සෙන සුලු ය. සියල්ලෙන් පිරිපුන් ඇගේ කය කවියක් සේ ය. ඒ සුන්දර කවියේ භාව මැනැවින් හඳුනාගත් පිරිමියකු ඇයට මෙතෙක් හමු වී තිබේ ද?

ජෙනරාල් සීයාගේ හඬ පැහැදිලි ය. එසේ ම නිරවුල් ය.

“අර දුවට ආදරය කරන නන්නාඳුනන පෙම්වතා. කවුද මේ... මට මතක් උණා ෂේන් නේද?”

වේරාගේ දෙතොලට නැඟුණේ සැහැල්ලු සිනහවකි. එහෙත් ජෙනරාල් සීයාගේ හඬ ගැඹුරු විය.

“දුවේ! හැම ගැහැනියක් ම ප්‍රාර්ථනා කරන අතිසුන්දර ප්‍රේමයක් කොහේ හරි තියෙනවා. ඒත් ඒක කවදාවත් මුලිච්චි වෙන්නෙ නෑ. එහෙම උණත් ඒක කවදාවත් පවතින්නේ නෑ. හෙමිහිට ම නික්මිල යනව.”

ජෙනරාල් සීයා රැගත් වංශවත් අශ්ව කරත්තය නොපෙනී යන තෙක් වේරා බලා සිටියා ය. ඇයට අවශ්‍ය වූයේ උද්‍යානයේ තනි වන්නට ය. සදාචාර සම්පන්න ගතානුගතික පවුරට උඩින් පා වෙන සොඳුරක් පිළිබඳ ව ප්‍රියමනාප සිතිවිල්ලක් ඇගේ සිතට නැඟුණි.

වේරාගේ මේ උපන් දින උත්සවයට සහභාගි වූයේ ජෙනරාල් සීයා හැරුණු විට හෙන්රි, වික්ටර් සහ ඈන් යන තිදෙනා පමණි. මෙයින් ඈන් වේරා ගේ අක්කා ය. වික්ටර් ඇයගේ සහෝදරයා ය. ඔහු රජයේ නීතිඥවරයෙකි. ඔහු තමා අයත් වන්නේ සිටු පරපුරට බව අමතක නොකළේ ය. නිතර ම අත් දෙක කලිසම් සාක්කුවේ ඔබා සිටින ඔහුට තමා ඉදිරියේ සිටින හැම දෙනා ම අමු මෝඩ රැළක් විය. බොහෝ නීතිඥවරුන් සතු වන අත්තුක්කංසන පරවම්භනය ඕනෑවටත් වඩා ඔහු තුළ පිහිටා තිබුණි.

අනෙක් තැනැත්තා වූ හෙන්රි වේරාට දහසය සම්පූර්ණ වන විට ඇයව විවාහ කර ගත්තේ ය. පාරම්පරික ව ලැබුණු සිටු මැඳුරේ සිටි සේවක සේවිකාවන් විසිතුන් දෙනාත් ප්‍රවේණි ගොවි පිරිසත් කියා සිටියේ ඔහු යහපත් කරුණාවන්ත ස්වාමියකු වන බව ය.

හෙන්රි වේරාට බොහෝ ආදරය කළේ ය. බාගදා එය පැවතියේ හැඟීමක් සේ පමණි. ඔහු ඇවිද ගියේ සන්සුන් ලෙස ය. වේරාගේ සිත නොරිදවීමට ඔහු වග බලා ගත්තේ ය. නෘත්‍ය ශාලාවේ දී හෝ සම්භාෂණයක දී අනෙක් කුලීන තරුණයන් වේරා දෙස බලන බව ඔහු දැන සිටියේ ය.

උපන් දින කේක් ගෙඩිය කැපීමෙන් අනතුරුව වේරා පියානෝව වාදනය කරමින් කඳුකරයේ පැණි කිරිල්ලියගේ ආදරය නම් සුප්‍රකට ගීතය ගායනා කළා ය. එය ප්‍රංස මත්පැන් වීදුරු ගණනාවක් බීමට තරම් උද්‍යෝගයක් ජෙනරාල් සීයා තුළ ඇති කළේ ය.

ආහාර ගැනීමෙන් අනතුරුව ජෙනරාල් සීයා වේරා සමඟ හැමදාමත් උපන් දිනය දා අලුතෙන් බලන වේරාගේ සේයා රූ එකතුව බලන්නට විය. වේරා ගේ උත්පත්තියේ සිට හැම වැදගත් සිදුවීමක් ම සීයා සිහිපත් කළේ ය. ඒ හැම දෙයක් ම සතුටු මතකයෙන් යුක්ත විය.

එහි එක් පිටුවක සීයා ඉහත දී නොදුටු සුදු කඩදාසියක අඳින ලද උපහාසාත්මක මුහුණක් ඇඳ තිබුණි. ඒ යටින් තිබුණේ වේරාගේ පෙම්වතා ෂේන් යනුවෙනි.

“මේ මොකක්ද දුවේ?”

හොඳ විහිළු කතාවකට කැමැති වේරා සිනාසුණා ය.

“ඔය අයියගෙ විකාර වැඩ.” ඇය දිගට ම කතා කළා ය.

“මං දන්නෑ සීයෙ. මට අවුරුදු දාහතරෙ ඉඳල කවුරුහරි මගෙ පස්සෙන් එනවා.”

තමාට ආදරය කරමින් වසර ගණනාවක් තමා පසුපසින් එන ෂේන් නම් වූ තරුණ්‍යකු පිළිබඳ කතා පුවතක් වේරා සීයාට කීවා ය.

ෂේන් වේරාගේ පසළොස්වෙනි උපන් දිනයේ සිට හැම උපන් දිනයට ම සුබ පැතුවේ ය. ප්‍රථමයෙන් ඔහු එවූ ලිපි බොහෝ බොලඳ විය. ඇය නෘත්‍ය ශාලාවකදී අමතක ව ගිය චිජිනි පතක් ද ලේන්සුවක් ද ප්‍රවේශ පත්‍රයකින් අඩක් ද ඔහු සතු කරගෙන තිබුණි. සන්ධ්‍යාවේ දී තනිව හෝ ස්වාමියා සමඟ හෝ වේරා එළිමහනට ගියේනම් ඔහු අසල සිටි බව ලියා දන්වයි. වේරා ගේ විවාහයේ දී ෂේන් තමාට අහිමි වන එහෙත් තමා එක සිතින් ආදරය කරන ඇය ගේ අනාගතයට සියලු මුනිවරයන්ගේ ආනුභාවයෙන් ආශිර්වාද කර තිබුණි.

ජෙනරාල් සීයා බොහෝ වේලාවක් නිහඬ ව සිටියේ ය. අනතුරුව හැම දෙනාගෙන් ම සමු ගත්තේ ය. වේරා සමඟ අස් රිය දක්වා පැමිණි සීයා පිටත්වීමට පෙර කියූ දේ ඇයට බර වැඩිය.

මැඳුර දෙසින් ඇහෙන්නේ අයියා වික්ටර්ගේ හඬ ය. කිසිවකට ඔහු කෝපයට පත් වී සිටී. වේරා ඉක්මන් ගමනින් උද්‍යානය හරහා ගොස් පවුලේ සාමාජිකයන් සිටි විසිත්ත කාමරයට ඇතුළු වූවා ය.

“මේ එන්නෙ. මෙයා තමයි මේ සේරටම වග කියන්න ඕනැ”

“මොකක්ද අයියෙ?”

“තව මොනවද කියන්න තියෙන්නෙ”

තමාගේ උපන් දිනය ගත කළ යුත්තේ සතුටින් ය. එහෙයින් වේරා තම ස්වාමියාට බැගෑපත් වූවා ය.

“අනේ හෙන්රි ඔයාවත් කියන්නකො ඇයි කියල.”

අලංකාර ඔතනයක බහා තිබූ මේ වන විටත් විවෘත කරන ලද මේසය මත තිබූ කුඩා මංජුසාවක් හෙන්රි පෙන්වූයේ; වේරා එය බැලුවා ය. එහි තිබූ විචිත්‍ර සුදු කඩදාසියක මෙසේ ලියා තිබුණි.

“සදාදරණීය වේරා කුමරිය! ඔබගේ දහනව වැනි උපන් දිනයට මම හදවතින් ම සුබ පතමි. ඒ සමඟ ම කවදා හෝ මගේ බිරියට දිය යුතු යැයි සම්මත කළ අපේ පරපුරේ උරුමයක් වූ මේ රත්මිණි වළල්ල මම ඔබට පරිත්‍යාග කරමි.

මෙයට, 
ජේ. ජේ. ෂේන්

රතු නිල් ගල් ඔබ්බවා අලංකාර කරන ලද රත් මිණි වළල්ල රනින් නිම කරන ලද්දේ විය.

“ඉතින් මං මොනව කරන්න ද?” වේරාගේ දෑසට කඳුළු නැඟිණි.

සැබවින් ම එය නොවිය යුත්තකි. අද කෙතරම් මිහිරි ලෙස ගත විය හැකි දිනයක් වන්නට තිබුණේ ද?

“ප්‍රශ්නය තියෙන්නෙ මේක හොර බඩුවක් නම්. අපේ පරපුරේ නම්බුව? ගෞරවය? වික්ටර් මඳක් සන්සුන් ව සිටියේ ය. අවසානයේ වික්ටර් මෙසේ කීවේ ය.

“හරි අපි මෙහෙම කරමු. අපි මේක ආපහු ගෙහුං දෙමු.”

එදා රාත්‍රිය ඇඳිරි සීත දුක්මුසු රාත්‍රියක් විය. මැඳුරේ උද්‍යානයේ රෑ කොවුලන් ගායනා කළේ දුක්බර ගීතයන් ය. සඳ තරු එළියක් අහසේ අහලකවත් නොවීය.

හෙන්රි වේරාට කැමැති විදිහට නිදි යහනේ ඉන්නට ඉඩ හැරියේ ය. සන්සුන් වතක් ඇති හෙන්රි වේරාගෙන් මේ පිළිබඳ ව අහන්නවත් අකැමැති විය. එය තමන් අදහන විශ්වාස කරන බිරියගේ යහපත් චරිතය පිළිබඳ ව අනවශ්‍ය ප්‍රශ්න කිරීමකි.

තමන් කරන කියන හැම දෙයක ම ඉහළ සාර්ථක බවක් අපේක්ෂා කරන වික්ටර් පසු දින උදෙන් ම ආවේ ය.

“ඒක එච්චර දෙයක් නෙවි. නගර සභා පුරවැසි ලේඛනයෙන් මේ පිස්සව මං හොයා ගත්තා. මිනිහ විදුලි පණිවුඩ දෙපාර්තමේන්තුවෙ සාමාන්‍ය ලිපිකරුවෙක්.”

හෙන්රි සහ වික්ටර් නැඟුණු අස් රිය ෂේන්ගේ ලිපිනයට අනුව ගමන් කරමින් තිබුණි. පිටත් වීමට පෙර හෙන්රි වේරාගේ නළල සිප ගත් විට ඇය බැගෑපත් වූවා ය.

“අනේ හෙන්රි කාටවත් හිරිහැරයක් කරදරයක් වෙන්න දෙන්න එපා.”

ප්‍රධාන වීදියෙන් අතුරු වීදි ගණනාවක් ඔස්සේ ගමන් කළ රිය බලු බළලුන්ගෙන් ද නිරුවත් දරුවන් වීදි පුරා ක්‍රීඩා කරන ඉඳුල් වතුර ගඳින් යුතු පටු වීදියක ඇඳිරි පැහැති දෙමහල් ලෑලි නිවසක් සමීපයේ නවත්වනු ලැබීය.

දොරට තට්ටු කළේ වික්ටර් ය. එය කීප වතාවක් කරන විට දොරේ රවුම් පියනක් විවර වී ගනකමැති වීදුරුවක් පෙනෙන්නට විය.

“ෂේන් ඉන්නෙ මෙහෙ ද?”

දොර හැරුණි. මහලු කාන්තාවක් ගෙත්තමක් සහිත ව ඉදිරියෙන් සිට ගත්තා ය.

“ෂේන් ඔහේගෙ පුතා ද?”

“මරියා මවු තුමිය මට එහෙම භාග්‍යයක් දුන්නෙ නෑ. ඒත් දැන් අවුරුදු දෙක තුනක ඉඳල මයෙ පුතා.”

මැහැල්ලගෙ මඟ පෙන්වීමට අනුව දෙදෙනා ලී තරප්පුව නැඟ උඩු මහලේ තිබු එක ම කාමරයේ දොරට තට්ටු කළේ ය.

“එන්න ඇතුළට.” බොහෝ දුර ඈත නිම්නයට සිට සිහින් කටහඬක් පා වී ආවේ ය.

එළියේ සිට ආ දෙදෙනාට මඳක් ඇඳිරියෙන් යුතු කාමරයේ පුටුවක් දිගැද්දී සිටි ෂේන් දැකගැනීමට මොහොතක් ගත විය.

ෂේන්ට තිබුණේ කෙට්ටු නොවූ සිහින් කයකි. ඔහුගේ හිසකෙස් කැරළි ගැසිලා ය. ගම්බද සුන්දර යුවතියකගේ මුහුණේ ඇති සෙනෙහෙබර රුවක් එහි තිබුණි. ඔහුගේ දෙනෙත් සිහින් ය.

“මං රජයේ නීතිඥ සිටුවර වික්ටර්. මේ ඉන්නෙ වේරා කුමරියගේ ස්වාමියා හෙන්රි කුමාරය.”

“මං දන්නව. වාඩි වෙන්න” ෂේන් සිහින් හඬින් කීවේ ය.

එහි වාඩි වීමට තිබුණේ ඇඳ පමණි. දිගට ම කතා කළේ වික්ටර් ය.

“අවශ්‍ය නෑ. දන්නවනෙ ආපු කාරණය. මෙන්න තමුසෙගෙ කෙහෙම්මල් වළල්ල. අපි වංශාධිපතියො. ඔහේට වේරා කවුද? ඔය බහුබූත ආදරය මෙතනින් නවත්ත ගන්නව හොඳයි.”

ෂේන් නැගිට කවුළුව සමීපයට ගියේය. වේරා කුමරිය ස්වාමියා සමඟ ගමන් බිමන් යන වංශාධිපති අශ්ව කරත්තය පහළ පාර අයිනේ ය.

“මම මේ වළල්ල ආපසු ගන්නම් නීතිඥ මහත්තයො. ඒත් මිනිහකුගෙ හිතේ යුවතියක් පිළිබඳ ව උපන්න ආදරය නවත්වන්නෙ කොහොම ද කියල මට කියන්න.” ෂේන් නිරවුල් ව සන්සුන් ව කීවේ ය.

වංශවත් නොවූ එසේ ම තුට්ටු දෙකේ පඩියකට සේවය කරන අලුගුත්තේරු පඟරකුගේ හිතේ කුමරියක පිළිබඳ ව උපන් කෙහෙම්මල් ආදරය හේතු කොටගෙන ෂේන් ව කවුළුවෙන් ඇද පාරට වීසි කිරිමට උපන් හැඟීම වික්ටර් මැඬ ගත්තේ ආයාසයෙනි. එය සන්සුන් කිරීමට හෙන්රි සිතුවේ ය.

“මේ වේරාගෙ දහනව වෙනි උපන් දිනේ. එයා මේ වළල්ල හින්ද ඉන්නෙ හැඬු කඳුළෙන්. ඔයාගෙ ආදරය හින්ද වේරාගෙ ජීවිතය අපායක් වෙන්න ඕනැ ද?”

ෂේන් කම්පාවෙන් තැති ගත්තේ ය. වේරා නොහැඬිය යුතුය. තමාගේ සදාදරණීය ප්‍රේමය සිටිය යුත්තේ සතුටින් ය.

“ඔව්. තමුසෙගෙ කරදරේ හින්ද වේරා දිවිනසා ගනිවි.” වික්ටර්ගේ හඬ උස් විය.

ෂේන්ගෙ දෙනෙත් රත් පැහැති විය.

“මං මේ කියන්නෙ හෙන්රි කුමාරයට. මං තුන්හිතකින්වත් වේරට දුකක් දෙන්න හිතුවෙ නෑ. ඒත් මං නිසා ඇය කඳුළින් නම් ඔබ ගෙහුං කියන්න ආයෙ මගෙන් කරදරයක් වෙන්නෙ නෑ කියලා.”

ප්‍රශ්නය සරල ලෙස විසඳා ගැනීමට හැකිවීම පිළිබඳ ව හෙන්රි සතුටු විය. එහෙයින් ෂේන් කියූ හැම දෙයක් ම ඔහු වේරාට කීවේ ය.

දවස ගෙවී ගියේ සාංකාවෙන් යැයි වේරා සිතුවා ය. අවුරුදු ගණනාවක් තමා පසුපසින් ආ, එහෙත් හමු නොවූ අදෘශ්‍යමාන පෙම්වතාගෙන් දැන් මිදී අහවරය. එසේ ම සිහිනමය ප්‍රේමයක් පිළිබඳ මතුරන ඔහුගේ ලිපි ද දැන් සමාප්තය. තමා ෂේන් ගේ අවධානයට රුචි කළ බව හැ‍ඟෙන විට වේරා තැති ගත්තා ය.

රාත්‍රියේ දිගින් දිගට ම කතා කිරීමට කිසිවක් දෙදෙනාටම නො තිබුණි. එය වේරාට දිගු නිශ්ශබ්ද රාත්‍රියක් විය.

උදෑසනින්ම පිබිදුණු වේරා ගෙඋයනට ගියාය. උද්‍යානය මල් සුවඳින් යුක්තය. ඇය එහි බංකුවක හිඳගත් පසු සේවකයකු පැමිණ යටහත් ව ප්‍රාදේශීය අලුයම පුවත්පත ඇයට පිරිනැමුවේය. උදෑසනින්ම පුවත්පත කියවීම හෙන්රිගේ පුරුද්දය. හෙන්රි තවමත් එළිමහනට පැමිණ නැත.

එහි මුල් පිටුවේ විශේෂත්වයකින් පළ කර තිබූ කුඩා පුවතක් කියවූ වේරා කෙතරම් කලබල වූයේ ද යත් පුවත්පත රැගෙන හෙන්රි සොයා දිව ගියා ය. හෙන්රි ඉක්මනින් එය කියවූයේය.

“විදුලි සන්දේශ දෙපාර්තමේන්තුවේ සේවය කළ විසිහතර හැවිරිදි ජේ. ජේ. ෂේන් නමැත්තා ඊයේ හවස පපුවට වෙඩි තබා ගෙන සියදිවි නසාගෙන ඇත. නිධන්ගත රෝගයක් නිසා උපන් කලකිරීමෙන් තමා මෙය සිදුකර ගන්නා බව ඔහු ලියා තිබේ.”

වරදක් කළා යන හැඟීමක් හෙන්රිගේ දෙනෙතේ තිබුණි.

වේරා සිහිනයෙන් මෙන් ඇවිද ගොස් යහනේ වැතිරුණා ය. කොහේ දෝ ඈතක තිබූ ස්නේහයක බින්දු මාත්‍රයක් මහ වතුරක් වී ඉවුරු තළා ගලා යන්නට විය. ඇගේ සිතිවිලි නිශ්චිත විය. ඇය හෙන්රි සොයා ගියේ ඒ නිශ්චිත හැඟීමෙනි.

“මං ප්‍රථම වතාවට ඔයාගෙන් ඉල්ලීමක් කරන්න ද හෙන්රි”

“ඔයා කැමති ඕනෑම දෙයක් කියන්න.” වරදක් කළා ය යන හැඟීමක් බාගදා හෙන්රි තුළ තිබුණා විය හැකිය.

“මං මේ මැරුණු කෙනාව බලල එන්න ද?”

“යන්න වේරා. ඔයා කැමැති ඕනෑම වෙලාවක යන්න.”

වේරා උද්‍යානයට ගොස් පිපීගෙන එන රතු රෝස මලක් රැගෙන ආවා ය. ඉන්පසු මුතුකැටවලින් සහ රේන්ද වලින් හැඩ ගැන්වුණු දිගැති ළා රෝස පැහැති ගවුමක් හැඳ ගත්තාය. එය හෙන්රි වේරා විවාහ කරගත් දින හැඳි මංගල ගවුමය.

අශ්ව කරත්තයේ රියැදුරාට පෙර දිනයේ ගිය පාර මතක ය. පෙර දිනයේ මෙන් නොව මැහැල්ල ඉක්මනින් දොර හැරියා ය.

“ෂේන් මහත්තයගෙ දේහය තියෙන්නෙ මෙහේ ද?”

“අනේ ඔව්. ඕං උඩ තට්ටුවෙ. කාත් කවුරුත් ඉන්න එකක්යැ. හෙට නගර සභාවෙන් වළ දමාවි.”

“මේක උණේ කොහොම ද අම්මෙ?” වේරාගේ ප්‍රශ්නයට මැහැල්ල හඬන්නට වූවා ය.

“ඕං උදේ මහත්තුරු දෙන්නෙක් ඇවිත් කතා කර කරා හිටියා. ඊට පස්සෙ කාමරේමයි හිටියෙ. හැන්දෑවෙ වෙඩි තියාගෙන. ශාන්ත පීතර මුනිවරයා තමයි දන්නෙ ෂේන් පුතාගෙ නිධන්ගත රෝගෙ.”

වේරා තනිව පියගැට පෙළ නඟිද්දී මැහැල්ල ෂේන් කියූ දෙයක් සිහි කළා ය.

“හරි තමයි, ෂේන් පුතා දවසක් කිව්ව එයා කවදහරි අකාලෙ මළොත් ලස්සන නෝන කෙනෙක් එයාව බලන්න එයි කියල.”

වේරා සෝපානය නැංගේ මහා බරක් රැගෙන යන්නා සේ ය. තවමත් සැහැල්ලුවකින් යුතු සීයා කියූ සදා ආදරණීය ප්‍රේමයේ යථාව වේරාට හැඟී ගියාය. දොර නොවසා තිබුණි. යහනේ තිබූ ෂේන්ගේ දේහයේ හිස පැත්තේ දිගැති ඉටිපහනක් දල්වා තිබුණි.

සඳතරු අතරින් දේදුන්නක පැහැය ගෙන නිම්න මිටියාවත් හි දිය කඳුරු තෙමාගෙන මල් සුවඳින් යුතු හැම ගැහැනියක් ම පතන ආදරය; ෂේන් සමඟ ම මිය ගොස් තිබුණි. ඔහු ජීවත් වූයේ නම් මහලුව මියෑදෙන තෙක් තමාට ආදරය කරනු ඇත. ආදරය මේ ආත්මයේ හමාර කිරීම සඳහා ඔහු නික්ම ගියේය.

ෂේන්ගේ නිසල සිරුරේ වත ප්‍රසන්න විය. ඔහු කෙතරම් නම් කාලයක් අහිංසක ව හදවතින් තමා සමඟ ආදරයෙන් දොඩන්නට ඇති ද? වේරා ගේ සිරුරම දැවී ගියේය.

වේරා තමා ගෙන ආ රෝස මල මංගල පෝරුවේදී හෙන්රිගේ කබායේ පැලඳුවා සේ ෂේන්ගේ කමිසයේ පැලඳුවා ය. මොහොතක් ෂේන් ගේ මුහුණට නැඹුරුව සිටි වේරාගේ කඳුළු ෂේන්ගේ දෙතොල් මත වැටුණි.

වෙවුලන දෙඅතින් ෂේන් ගේ හිස එසවූ වේරා දෙතොල් මත දෙතොල් තබා ඉකිබිඳිමින් කෙඳරුවා ය.

“උපදින ආත්මයක් ආත්මයක් ගානෙ මට සමාව දීල මගේ ම වෙන්න රත්තරන්.”

අහස තවමත් උදෑසනයි. ස්ටෙප්ස් තණබිම හරහා ගලා ආ සුළ‍ඟේ හිම සිහිලෙන් යුතු සිහිලක් විය. හැම ගැහැනියක් ම පතන, එහෙත් කිසිදා හිමි නොවන ප්‍රේමාදරයක සුවඳ එහි තිබුණා විය හැකිය.

[Nissanka Rajapaksa]

 කහ බොත්තම 

ඇමරිකානු ලේඛක ඕ. හෙන්රිගේ "The Municipal Report" කෙටි කතාවේ සිංහල අනුවාදය

නිමල් ෆ්‍රැන්සිස්‌

දුම්රිය නැෂ්විලී, ටෙනසි දුම්රියපොලට සේන්දු වෙන විට ද මඳ වර්ෂාවක්‌ ඇදහැලෙමින් තිබුණි. කොතරම් වෙහෙසට පත්ව සිටිය ද දුම්රියෙන් බැසගත් විගස කෙළින්ම, නැවතීමට සැළසුම් කර තිබූ හෝටලයට යෑමට මම තීරණය කළෙමි. වැස්‌සේම ඇවිද ගිය මට, හෝටලයට ඇතුළු වන විටම දක්‌නට ලැබුණේ විශාල ශරීරයකින් හෙබි මිනිසෙකු ලොබියේ එහාටත් මෙහාටත් ඇවිදිමින් සිටින දර්ශනයකි. එකී දර්ශනය මට සිහි ගැන්වූයේ තඩි බල්ලකු මස්‌ කටුවක්‌ පසුපස ඉව අල්ලමින් යන සෙයකි. ඔහුගේ විශාල රතු පැහැ තඩි මුහුණ හා නිදිමත දෑස ඔහුට ම විශේෂ වූවක්‌ විය. මා දුටු පළමු දසුනෙන් ම ඔහු වහා පැන මට තමා ව හඳුන්වා දුන්නේ ය. 'වෙන්ට්‌වොර්ත් කාස්‌වෙල් - මේජර් වෙන්ට්‌වෝත් කාස්‌වෙල්- දකුණේ වංශවත් පවුලකින්'

ඉන්පසුව ඔහු මා හෝටලයේ බීමහල වෙත තල්ලු කරගෙන ගොස්‌ වාඩි කරවීය. වේටරයකුට මහ හඬින් අඬගැසූ ඔහු බීම වඩියක්‌ ඇණවුම් කොට සිය පුරාඡේරුව ඇරඹීය. තමා හා තම පරම්පරාව ගැන ද, භාර්යාව හා ඇගේ පරම්පරාව ගැන ද තොරතෝංචියක්‌ නැතිව කතා කළ ඔහු සිය බිරියගේ පොහොසත්කම පෙන්වූයේ සිය කෝට්‌ සාක්‌කුවෙන් එළියට ගත් රිදී කාසි අහුරක්‌ පෙන්වමිනි.

නමුත් මේ වනවිට මට ඔහුව ඇති වී තිබූ අතර ඔහුට සුබ රාත්‍රියක්‌ පතා අමාරුවෙන් ගැල වී ගතිමි.

අනතුරුව මගේ කාමරයට පැමිණි මම ජනේලය හැර මඳ වේලාවක්‌ රාත්‍රි නගරයේ සුන්දර සිරිය විඳ ගතිමි. දැන් වෙලාව රාත්‍රී දහයයි. 'කදිම නිස්‌කලංක තැනක්‌' යි මටම පවසා ගෙන මා ඇඳට නැඟුණේ සුව නින්දක්‌ ලබා ගැනීමේ අපේක්‌ෂාවෙනි.

දකුණේ ඉපදී නිව්යෝර්ක්‌ නගරයට සංක්‍රමණය වූ මම දැනට නගරයේ විශාල ලෙස අලෙවි වන සඟරාවක ලේඛකයකු ලෙස සේවය කරමින් සිටින්නෙමි. මෑත දිනක මගේ ප්‍රධානියා යම් කටයුත්තක්‌ සඳහා නෑෂ්විලි වෙත යා හැකි දැයි මගෙන් විමසීය. නෑෂ්විලීහි වෙසෙන අසලියා අදයිර් නම් නිදහස්‌ ලේඛිකාවකගෙන් අපේ සඟරාවට ලිපි හා කවි ලැබෙමින් තිබිණි. අප සඟරාවේ කතුවරයා ඇගේ ලේඛන ශෛලිය ඉතා ඉහළින් අගය කළ අතර අපේ සඟරාවට පමණක්‌ ලිවීමේ කොන්තරාත්තුවකට ඇය පොළඹවා ගැනීමට අපේ ප්‍රකාශකයාට ඇවැසි විය. මට පංගාර්තු වී තිබුණේ එකී ගිවිසුමට ඇගේ අත්සන ලබා ගැනීමේ කටයුත්තයි.

අදයිර් මෙනෙවිය සොයා ගනු පිණිස මම පසුදා උදෑසන 9 ට පමණ හෝටලයෙන් පිට වූයෙමි. ඒ වන විටත් වැස්‌ස ඇදහැලෙමින් තිබූ අතර මා වෙත පැමිණියේ කළු, මහත, බොකුටු ඝන අළු පැහැති හිසකේ ඇති (පසුව දැන ගත් පරිදි) මහලු 'සීසර් මාමා' ය. මා මින් පෙර දැක නැති ඉතා දිග, මැසූ අළුත අළු පැහැයෙන් තිබෙන්නට ඇතැයි සිතිය හැකි හමුදා නිලධාරියකුගේ වැනි කබායක්‌ ඔහු හැඳ සිටියේය. නමුත් කාලයක්‌ තිස්‌සේ අව්වට හා වැස්‌සට හසු වී තිබූ එය දැන් දේදුන්නේ සියලු පාට කුලියට ගෙන තිබුණි. එයට තිබුණේ එකම බොත්තමක්‌ පමණක්‌ වූ අතර කහ පැහැති, සත පණහේ කාසියක්‌ තරම් වූ එය කබායෙහි වම් පැත්තේ එල්ලෙමින් තිබුණේය. සීසර් මාමා අශ්ව කරත්තයෙහි පැති දොර හැර මෘදු ස්‌වරයෙන් කටහඬ අවදි කළේය.

'ඇතුළට නගින්න සර්, මං ඔබව නගරයේ ඕනෑම තැනකට ගෙන යන්නම්.'

'මට යන්න ඕනෙ ජැස්‌මින් වීදියේ නො. 861 ට' කියමින් මා අශ්ව කරත්තයට නැඟීමට සැරසෙත්ම මහලු මිනිසා මා වැළැක්‌වූයේය. මම පුදුමයෙන් ඔහු දෙස බැලුවෙමි.

'ඔබ මොකටද එහාට යන්නෙ මහත්මයා?'

එක්‌වරම මගේ කෝපය දැල්විණ. 'උඹට මොකටද ඒක?'

මහළු මිනිසා සන්සුන්ව සිනාසුණේය.

'මුකුත් නෑ සර්. මම කිව්වෙ ඒක හරි පාළු පැත්තක්‌. නගින්න සර්, මම ඔබව එහාට ගෙන යන්නම්.'

ජැස්‌මින් වීදියේ නො. 861 නිවස පෙර ඉතා ශෝභමානව තිබූවක්‌ වූ නමුත් දැන් එය පරණ හා ජරාවාස වෙමින් තිබෙන බව පැහැදිළිව පෙනුණි. මම කරත්තයෙන් බැස ගතිමි.

'ඩොලර් දෙකයි සර්.' සීසර් මාමා කීය. මම වොලට්‌ටුවෙන් ඩොලරයේ නෝට්‌ටු දෙකක්‌ ඇද ඔහුට දුනිමි. ඒවා ඔහු අත තබද්දී මා දුටුවේ ඉන් එක නෝට්‌ටුවක්‌ එහි මැද දක්‌වාම ඉරී තිබුණු අතර එය නිල් පැහැති පටියකින් අලවා තිබුණි. තවද එහිම දකුණු පැත්තේ උඩ කොණ සුළු ප්‍රමාණයක කොටසක්‌ නොමැති බවයි. සීසර් කිසිත් නොකියා එය භාර ගත්තේය. මා දොරට තට්‌ටු කොට සුළු වේලවකින් අසලියා අදයිර් මෙනෙවිය දොර විවෘත කළාය. පණස්‌ වියැති පමණ වූ ඇගේ හිස කෙස්‌ ඇගේ කුඩා වෙහෙසකර මුහුණෙන් පිටුපසට ඇද හොඳින් පීරා ගැට ගසා තිබුණි. ඇය අව පැහැ වූ කහ පැහැති ගවොමකින් සැරසී සිටියාය. එය පරණ වුවත් ඉතා පිරිසිදු විය. අසලියා අදයිර් මෙනෙවිය නිවසේ ඇතුළු කාමරයකට මා කැඳවා ගෙන ගියාය. අබලන් රවුම් මේසයක්‌ වටා පරණ පුටු තුනක්‌ තබා තිබුණි. අපි එහි වාඩි වූයෙමු. එහි තිබූ අනෙක්‌ එකම ගෘහ භාණ්‌ඩය වූයේ කාමරයේ මැදට වන්නට තබා තිබූ පරණ රතු සෝපාවකි. අනතුරුව අපි කතාව ඇරඹුවෙමු. අපේ සඟරාව විසින් ගෙනෙන යෝජනාව මම ඇයට ඉදිරිපත් කළෙමි. ඇය ඇගේ පවුලේ තොරතුරු මා සමඟ පැවසුවාය. දකුණේ වංශවත් පවුලකට අයත් ඇගේ පියා විනිසුරුවරයෙක්‌ විය. ඇය මා සමඟ පැවසූයේ ඇය කිසි දිනක පාසල් නොගිය බවත් නිවසට ගෙන් වූ ගුරුවරුන් මගින් ඇගේ දෙමාපියන් ඇයට අධ්‍යාපනය ලබා දුන් බවත්ය. අපි සාකච්ඡාව සාර්ථකව නිම කළෙමු. ගිවිසුම අත්සන් කරන්නට පසුදා පැමිණෙන බව පැවසූ මම ආපසු යෑම පිණිස නැගිට සිටියෙමි. මේ මොහොතේ නිවසේ පිටුපසට දොරට කිසිවෙකු තට්‌ටු කරන හඬක්‌ නැඟිණ. අසලියා ඉතා මෘදු පහත් හඬින් මගෙන් සමාව අයැද පිටුපස දොර වෙත ඇදී ගියාය. මිනිත්තුවකින් පමණ පසු ඈ ආපසු ආවේ මහත් වූ ප්‍රබෝධයකිනි. දීප්තිමත් ඇස්‌ හා පින්ක්‌ පැහැ දෙකොපුල ඇය වසර දහයකින් පමණ තරුණ කොට තිබුණි.

'ඔබ යන්නට පෙර අපි තේ කෝප්පයක්‌ බොමු.' ඈ හදිසියේ කීවාය. ඉන්පසු ඈ අර අබලන් මේසය මත වූ පිත්තල සීනුවක්‌ නාද කළාය. එවිට අවු.12 ක්‌ පමණ වයෑසති කළු ගැහැනු ළමයෙකු සාලයට දිව ආවාය. අසිලියා ඇගේ කුඩා පරණ පසුම්බිය ඇර ඩොලරයේ නෝට්‌ටුවක්‌ එළියට ගත්තාය. පුදුමයකි. එය මැද දක්‌වා ඉරුණු හා නිල් පටියකින් අලවා තිබුණි. ඇයි? එහි දකුණු පස උඩ කෙළවරේ කොටසක්‌ තිබුණේත් නැත. මම සීසර් මාමාට දුන් වගේම එකක්‌!

'බේකර් මහත්මයාගෙ කඩේට යන්න ඉම්පි.' ඇය කීවාය. 'ගිහිං සත විසිපහක තේ සහ සත දහයක සීනි කේක්‌ අරගෙන එන්න. කරුණාකරලා ඉක්‌මනට එන්න.' දැරිය කාමරයේ දොරෙන් පිටට දිව ගිය අතර අපට ඇසුණේ පිටුපස දොර වැසෙන හඬයි. දැරිය බෙරිහන් දෙන හඬ ඊළඟට ඇසිණ. එයටම මිශ්‍රව කෝප වූ මිනිසෙකුගේ ගොරෝසු හඬක්‌ ද ඇසුණි. අසලියා නැඟී සිටියා ය. ඇය කාමරයෙන් පිට වන විට ඇගේ මුහුණ හැඟීම් විරහිතව සුදුමැලිව තිබූ බව හදිසියේ මට පෙනිණ. ඉන්පසුව මට ඇසුණේ මිනිසාගේ බැන අඬ ගසන ගොරෝසු හඬ හා ඔහු අස්‌වසන අසලියාගේ සන්සුන් ස්‌වරයයි. මඳ වේලාවකින් නැවත දොර තදින් වැසුණු අතර අසලියා ආපසු පැමිණියාය.

'මට හරි කනගාටුයි.' ඇය බිම බලාගෙන මිමිණුවා ය. 'ඔබට තේ පැන් සංග්‍රහයක්‌ කරන්න මට හොඳටම ඕනෑකම තිබුණා. නමුත් බේකර් මහත්මයාගෙ කඩේ තේ නැති බවයි පෙනෙන්නෙ. කමක්‌ නෑ. අපි හෙට හමු වුණාම තේ ටිකක්‌ බොමු.'

ඉන්පසු අප සමුගත් අතර මම ආපසු හෝටලයට පැමිණියෙමි.

එදින රාත්‍රි ආහාරය ගැනීම පිණිස මා භෝජනාගාරයට යන අතර නැවතත් මේජර් වෙන්ට්‌වර්ත් කාස්‌වෙල් හමු විය. එවර ද ඔහුගෙන් ගැලවීම අපහසු වූ අතර ඔහු මා පෙර දා මෙන් බීමහල වෙත තල්ලු කරගෙන ගොස්‌ බීම වඩි දෙකක්‌ ඇණවුම් කරන ලද්දේ ය. එයට ගෙවීම පිණිස ඔහු තම පොකට්‌ටුවෙන් ඩොලර් නෝට්‌ටු දෙකක්‌ එළියට ගෙන කවුන්ටරය මත තැබීය. දෙවියනේ. අර පුදුමාකාර ඩොලරයේ නෝට්‌ටු දෙක. එකක්‌ මැද දක්‌වා ඉරී නිල් පටියෙන් ඇලවූ සහ දකුණු උඩ කෙළවරේ මුල්ල නැති ඩොලරය හා අනෙක. ඒවා මේජර් කාස්‌වෙල්ගේ අතට ආවේ කෙසේද?

පසු දින මධ්‍යාහනයේ මා හෝටලයෙන් එළියට පැමිණෙන විට සීසර් මාමා මා බලාපොරොත්තුවෙන් පිටත රැඳී සිටියේය. මා අසලියා මෙනෙවියගේ නිවසට ගෙනයාමටත් අපගේ කටයුතු අවසන් වනතුරු රැඳී සිට මා නැවත ආපසු හෝටලයට ඇරලවීමටත් ඔහු එකඟ විය.

අසලියා අදයිර්ගේ පෙනුම එතරම් හොඳ නොවන බව ඇය දොර විවෘත කළ විට මට පෙනී ගිය කාරණයක්‌ විය. අපි සුපුරුදු මේසයේ වාඩි ගත් අතර මම ඇයට ගිවිසුම විස්‌තර කළෙමි. ඇය ඊට අත්සන් කළාය. ඉන්පසු ඇය මේසයෙන් නැඟී සිටින්නට උත්සාහ කිරීමේදී ක්‌ලාන්ත වූයෙන් ඇලවී ගොස්‌ බිම පතිත විය. මම වහා ඇය ඔසවා රතු සෝපාව මත තබා දොර ළඟට දුව ගොස්‌ උදව් පිණිස සීසර්ට කෑගැසුවෙමි. ඔහු වහා දුව ගොස්‌ මිනිත්තු පහකින් නැවත පැමිණියේ වෛද්‍යවරයකු සමඟය. මඳ වේලාවක්‌ අසලියා මෙනෙවිය පරීක්‌ෂා කළ වෛද්‍යවරයා කළු මහළු රියෑදුරා දෙසට හැරුණේය.

'සීසර් මාමා' ඔහු කලබලව පැවසීය. 'අපේ ගෙදරට දුවලා ගිහිං, මගේ නෝනාගෙන් කිරි යි බිත්තර කිහිපයකුයි ඉක්‌මනට ඉල්ලා ගෙන එන්න. පුළුවන් තරම් ඉක්‌මනට.'

ඉන්පසු ඔහු මා දෙසට හැරුණේය. 'ඇයට හුඟ දවසකින් සෑහෙන කෑමක්‌ ලැබී නැහැ.' වෛද්‍යවරයා පැවසීය. 'ඇයට උදව් කරන්න පුළුවන් හුඟක්‌ යාළුවෝ සිටියත්, ඇය හුඟක්‌ ආඩම්බරයි. කාස්‌වෙල් මහත්මිය උදව් ගත්තේ මේ මහලු කළු මිනිහගෙන් පමණයි. ඔහු ඇගේ පවුලේ සේවකයෙක්‌.'

'කාස්‌වෙල් මහත්මිය?' මම මහත් වූ පුදුමයට පත් වූයෙමි. 'මම හිතුවෙ ඇය අසලියා අයිදර් මෙනෙවිය කියලා.'

'එහෙම හිටියා' වෛද්‍යවරයා පිළිතුරු දුන්නේය. 'ඒ මීට අවුරුදු විස්‌සකට පෙර. වෙන්ට්‌වර්ත් කාස්‌වෙල් සමඟ විවාහ වෙන්න කලින්. ඔහු කමකට නැති බේබද්දෙක්‌. සීසර් මාමා මේ අසරණ ගෑණිට දෙන සොච්චමත් ඒ කාලකන්නිය උදුර ගෙන ගිහිං බොනවා.'

කිරිත්, බිත්තරත් රැගෙන සීසර් පැමිණි පසු මම, වෛද්‍යවරයාත් සමඟ එළියට පැමිණියෙමි. කාස්‌වෙල් මහත්මිය ආහාර ගත් අතර වෛද්‍යවරයා පිට වී ගියේය. පිටත සිටියත් මට ඔවුන්ගේ කතා බහ හොඳින් ඇසිණි. 'මම ඊයෙ දීපු සේරම සල්ලි ඔහු ගත්තාද, අසලියා මහත්මිය?' සීසර් ඇසීය. 'ඔව්, සීසර්. ඩොලර් දෙකම ඔහු ගත්තා' ඇගේ සන්සුන් හඬ මට ඇසුණේ යම්තමිනි.

මම ඔවුන් සිටි තැනට පැමිණ අප සඟරාවේ ගිවිසුමේ අගය වූ ඩොලර් පනහක මුදල ඇය අත තැබීමි. ඉන්පසු සීසර් මාමා විසින් මා නැවත හෝටලයට ඇරලවන ලදී.

පැය කීපයකට පසු රාත්‍රී ආහාරයට පෙර මම හෝටලයෙන් පිටතට පැමිණියෙමි. කුමක්‌දෝ පැහැදිළි කළ නොහැකි හැඟීමකින් මගේ හිස බර වී තිබිණ. මඳ දුරක්‌ ඇවිද ගිය මට දක්‌නට ලැබුණේ ගබඩාවක්‌ ඉදිරිපිට මිනිසුන් පිරිසක්‌ කළබලයෙන් මෙන් රැස්‌ව සිටින අන්දමය. මම ඉක්‌මනින් ඒ දෙසට ඇවිද ගියෙමි. මේජර් කාස්‌වෙල් බිම වැතිර සිටි අතර පෙනෙන අන්දමට ඔහු මියගොස්‌ සිටියේය.

කවුරුන් හෝ ඔහු සොයා ගන්නා විට ඔහු කෝලාහලයකින් මිය ගොස්‌ ඇතැයි විශ්වාස කළ හැකි ලකුණු තිබූ බව කියෑවිණි. ඇත්ත වශයෙන්ම කියතොත් ඒ වන විටත් ඔහුගේ දෑත් තදින් මිට මෙළවී තිබිණි. මම කොස්‌වෙල්ගේ සිරුරට නැවී ඔහුගේ දකුණු මිට දිග හැරියෙමි. එවිට මිටෙන් හැළුණු යම් කිසිවක්‌ රෝල් වී පැමිණ මගේ සපත්තුවක හැපී නතර විය. මම එය පාගා ගෙන සිට සෙනඟට නොදැනෙන්නට අසුලා පොකට්‌ටුවට දමා ගත්තෙමි. මිනිසුන් පැවසුවේ සොරෙකු විසින් ඔහු මරා දමා ඇති බව ඔවුන් විශ්වාස කරන බවය. ඔවුන් තවදුරටත් කීවේ තමා ළඟ තිබූ ඩොලර් පනහක මුදලක්‌ කොස්‌වෙල් සැමටම පෙන්වූ බවය. නමුත් ඔහුගේ සිරුර සොයා ගන්නා විට එම මුදල ඔහු ළඟ තිබී නැත. නෑෂ්විලීහි මට පැවරී තිබූ කටයුතු අවසන් බැවින් පසුදා උදෑසන මම නිව්යෝක්‌ බලා පිටත් වනු පිණිස දුම්රියට නැඟුනෙමි. අලසව ඇදී ගිය දුම්රිය ස්‌වල්ප වේලාවකින් ගඟක්‌ උඩින් තිබූ පාලමකට සේන්දු විය. මම මගේ පොකට්‌ටුව හැර කොස්‌වෙල්ගේ මිටෙහි තිබී පෙරළී ආ දෙය අතට ගෙන එය පාලමට පහළින් ගලා යන ගඟ දිය මතට වීසි කළෙමි. සිහින් හඬක්‌ නඟමින් ගඟ දිය මත පතිත වූ එය ලතාවකට දෙපැත්තට පැද්දෙමින් පතුල වෙත සෙමෙන් කිඳා බසිනු හිස හරවා බැලූ මට පෙනිණ. එය සත පනහේ කාසියක්‌ වැනි කහ පැහැති බොත්තමක්‌ විය.

[Nissanka Rajapaksa]

රූමතිය 

පර්ල් එස්. බක් ගේ The beauty නම් කෙටිකතාව ඇසුරිනි.

silumina.lk

ඔමුරා මහත්මිය මුළුතැන්ගෙයි වූ ඔර්ලෝසු දෙස ක්ෂණික බැල්මක් හෙලුවාය. වේලාව හරියට ම පහයි. වහ වහා පැතිරී යන්නට වූ සීත කාලයේ දැඩි අඳුර මුළු ටෝකියෝ නගරය පුරා වෙලී පැවතුනා සේ ය. පාසලට ගිය දරුවන් දෙදෙනා සන්ධ්‍යා භාගයේ කවර මොහොතක හෝ නිවසට එතැයි ඇය අපේක්ෂාවෙන් පසු වූවා ය. 

"අම්මා.... "උද්‍යානයේ දොරටුව අසල සිට තමා අමතන ටෝරුගේ කටහඬ පැහැදිලි ව ම ඇයට ඇසිණි. 

“පුතා මං මෙහේ”... ටෝරු, ගලවා ගත් පාවහන් යුවළට පයින් පහරක් දුන්නේ ය. පැරණි ජපන් චාරිත්‍ර අකුරටම පිළිපදින මව පාවහන් දොරටුව අසළ නොතබා කිසිවකු ගේ තුළට වැද්ද නොගන්නී ය. කරාමය අසළට ගිය ඔමුරා මහත්මිය වැක්කෙරෙන උණුසුම් ජලයෙන් තමා අත තිබූ තුවාය තෙත් කළාය. ‍

"ටෝරු මෙහෙ එන්න” පටියෙන් ගැට ගැසූ පොත් මිටිය, දකුණතින් අල්වා ගත් ටෝරු මෑණියන් අසළට වී සිටියේ ඔහුගේ මුහුණ තෙත මාත්තුකරන තුරුය. 

“හා! දැන් අත් දෙක” “හැබෑටම ටෝරු නුඹ කොයිතරම් අපිරිසුදු ළමයෙක් ද?” 

“ඒ රටහුනු අම්මේ, ඒක නෙමේ තාත්තා ගෙදර ඇවිත් ද?” ටෝරු හැමදාමත් තම පියා ගැන මෙසේ අසන්නේ ය. ඔහුට පියා නැතිව ම බැරි ය. 

“උඹ දන්නවනෙ, තාත්තට හරියට වැඩ පුතා” වේලාසන ආවත් තාත්තට මේ වෙලාවට ගෙදර එන්ට බැහැ.” 

“තාත්ත කොහෙද ගියේ?” 

“මං කියල ඇතිනෙ” 

“මං දන්නව. තාත්ත ඉන්නෙ අර බීම හලේ.” 

“පොත් ටික අරන් තියන්න. තාත්ත ආවම අපි කෑම කමු.” පුතා සිය කාමරයට පිය තබන අයුරු මව බලා සිටියාය. දස හැවිරිදි වියේ පසුවන ටෝරු කල්පනාවෙන් වැඩකරන හොඳ ළමයෙකි. රාත්‍රියේ සැමියා පැමිණි පසු මේ සියල්ල ගැන ඔහු සමඟ කථා කළ යුතු යැයි ඔමුරා මහත්මිය සිතුවා ය. 

“අම්මේ, සුබ සන්ධ්‍යාවක් වේවා!” සෙට්සු මුළුතැන්ගෙට පිවිසියා ය. ඇය සිහින් ය. උස ය. කදිමට පීරා තිබූ ඇගේ කෙස් කළඹ මනා සේ සකසා තිබිණි. 

“සෙට්සු, අද හුඟක් ම ප්‍රමාද වෙලා ඒ ඇයි?” 

“බස් එක හැම තැනම නතර කළා අම්මේ, මේ වෙලාවට පාරෙ වාහන පිරිල.” ඇය පිළිතුරු දුන්නේ නොසැලකිල්ලෙන් යුතුවය. 

දොළොස් හැවිරිදි වියේ පසුවන සෙට්සු ලාබාල දැරියක වූවා ය. එහෙත් මොහොතින් මොහොත වෙනස්වන ටෝකියෝ නගරයේ ඇය දකින්නේ දැරියකට වඩා යුවතියක ලෙසින් නොවේ ද? නිතරම ඇයගේ දෙනෙත් යොමු කිරීමට සිදු වී ඇත්තේ තරුණ ඇ‍ෙමරිකානුවන‍්ගේ ඇවතුම් පැවතුම් කෙරෙහි ය. නිදහසේ පිටත යන ගැහැනු ළමයි බටහිර චිත්‍රපටි නරඹති. සෙට්සු ඒ දැරියන්ට වඩා වෙනස් වනුයේ කෙසේ ද? 

“අම්මේ, ගැහැනු ළමයි හැමෝම යනව. මාත් යන්නම්” නාට්‍ය බැලීම සඳහා සෙට්සු තම මවගෙන් අයදියි. නර්තන අවසාන වූ පසු ගැහැනු ළමයි ගායකයන්ගේ ගෙලෙහි මල්දම් පලඳවති. අනතුරුව ඔවුහු සිප වැලඳ ගනිති. සෙට්සු මේ දර්ශන හමුවේ දෑස වසා ගන්නීය. ‍‍ 

“නෑ! නෑ! මං දුවට යන්න දෙන්නෙ නෑ” 

“එහෙනම් අම්ම තාත්තට යන්න ඉඩදීල තියෙන‍්නෙ?” ඔමුරා මහත්මිය තමා අත තිබූ කැරට් අලය හැඩයකට කැපුවාය. 

“මං ඉඩදුන්නා?” 

“ඔව්! ගේෂාවන් ළඟට යන්න. ඇයි අම්ම ඉඩ දුන්නෙ.” 

“මිනිස්සු බාර් වලට යන්නෙ නැතුව කොහේ යන්නද?” 

“ගෙදර ඉන්න පුළුවන්.” ළමයින්ගෙ කෑ ගැහිල්ල එයාට ඇල්ලුවෙ නෑ. “මගේ දුප්පත් අම්ම එයා එන ඕනැම වෙලාවට පිළිගන්නව. බොහොම වෙහෙසයි නේද? මෙන්න උණුවතුර. නා ගන්න කිය කියා සප්පායම් කරනවා. එයා අපේ තාත්ත නේද? අපි ළඟ ඉන්න ඕන. සමහරවිට න‍ගරෙදි මට තාත්ත මුණ ගැහිල මඟ ඇරිලා යන්න පුළුවන්.” මව දියණිය අබියසට හෙමින් ගමන් කළේ විළියෙන් යුතුවය. 

“සෙට්සු, හොඳයි උඹ මම නම් මොකක් ද ගන්න පියවර?” 

“මාත් යනව බාර් එකට...” 

“මම බාර් එකට යන්න. දුවේ මං ගෑනියෙක්.” 

“තරුණ ගැහැනු යනව ඒ අයගෙ ස්වාමි පුරුෂයො යන තැන්වලට. එතකොට ඒ ගමන් නතරවෙනව.” 

“උඹ කොහොමද දන්නෙ?” 

“අපි ඉස්කෝලෙදි කතා වෙනව. සමහර ළමයින්ගෙ සහෝදරියො ඉන්නව ඒ වාගෙ.” 

“මේවද ඉස්කෝලෙ කතා වෙන්නෙ? 

ඔමුරා මහත්මිය බියෙන් තැති ගත්තාය. විළියන් රතු වූ මව මුළුතැන් ගේ තුළට ඇදෙනු දියණිය බලා සිටියාය. සන්ධ්‍යාවේ වැඩ කටයුතු සියල්ල එලෙසම සිදුවෙමින් පැවතිණි. හැමෝම එක්ව හිඳ ආහාර ගත්තේ දැඩි නිහඬතාවයෙන් යුතුවය. ළමයි ගෙදරට අඳින කිමෝනා වලින් සැරසී මිටි බංකුවල වාඩිවූහ. ඔමුරා මහත්මිය දියණියගේ රෝස පාට කිමෝනාව මසමින් සිටියාය. දියණිය බොහෝ දුරට නිවැරදිය. 

පසුදින ඔමුරා මහත්මිය කෙස් වැටිය කදිමට පීරා පටියකින් ගැට ගසා ගත්තාය. ගෙල මුතු මාලයකින් සැරසී තිබුණි. අනතුරුව කැඩපත අබියසට ගොස් රූ සිරි නැරඹුවාය. වහාම ක්‍රියාත්මක විය යුතුය. ඕ හුදකලාව මහමඟට වන්නීය. ටැක්සියක් නවත්වාගත් ඇය තමා යා යුතු තැන රියදුරාට දැන්වූවාය. 

“ගෝල්ඩන් මූන් බාර්” එය නගරයේ බීම හල්වලින් එකකි. ඔමුරා මහත්මිය සිටියේ තද නිහැඬියාවෙන් යුතුවය. ටැක්සි රියදුරාගේ අවිනීත බැල්ම ඕ දුටුවා ය. ලොම් වලින් මසා ඇති රන් පැහැති ඇඳුම්වලින් සැරසුන යුවතියෝ බීඹ හල ඉදිරිපිට බලා සිටියෝය. 

“මම මගේ ස්වාමියා දකින්නයි ආවෙ. එයා සකුරා කම්හලේ ලොක්කෙක්.” 

“ඔය කියන්නෙ ඔමුරා මහත්මයා එයා නිතර ම මෙහෙට එන කෙනෙක් තමයි. එයා හරිම විහිළුයි. හුඟක් වේලාවට බිස්නස් ගැනත් කතා කරනව.” රූමත් තරුණිය ඔමුරා මහත්මිය සමඟ කතාබහේ යෙදුනාය. 

“නුඹ වාගෙ කෙනෙකුට එය තරම් නෙවෙයි. ඔබ මාගේ ස්වාමියා හොරකම් කළා. ඔහුගේ කතාව හිනාව, අභ්‍යන්තරය හොරකම් කළා. එයා ගෙදර එන්නෙ නිශ්ශබ්ද වුණ හිස් වුණ හදවතින්.” රූමත් තරුණියගේ මුහුණ අඳුරු විය. විජිනිපතකින් පවන් සලන ඇගේ මුහුණේ සුන්දරත්වය දෙස ඔමුරා මහත්මිය බලා සිටියේ ක්‍රෝධයෙන් යුතුවය. 

“මම මෙහාට එද්දි අවුරුදු දහසයයි. අවුරුදු දොළහක් ම මම මේ බීම හලේ ගත කළා. ඔය මහත්මිය දැනගෙන හිටියෙ මහත්මයා ගැන පමණයි. ඒත් මං පිරිමි සිය ගණනක් ඇසුරු කළා. ඒ කාගෙවත් වෙනසක් නෑ එක කෙස් ගහක් තරම්.” 

“ඒ නුඹට දරුවන් නැති නිසා...” ඔමුරා මහත්මිය තෙපළාය. 

“මම නුඹ නම් ඇඳුම් සාප්පුවක් දමනව. හත් අටදෙනෙක් වැඩට ගන්නව. තවදුරටත් බාර් එකක් ළඟට යන්නෙ නෑ. නුඹ මගේ ස්වාමියා අත් හැරපන්.” 

“අපි, ඔහුට ආදරෙයි.” හදිසියේම රූමත් කාන්තාව විළියෙන් මුහුණ රතු කරගෙන දෙනෙත් බිමට යොමු කළාය. ‍‍

“මම මගේ හැන්දෑවරුවම ගත කරන්නෙ හුදකලාවෙන්. මගේ ළමයින්ට තාත්ත කියල කියන්න කෙනෙක් නෑ.” තරුණ රූමතිය බැළලියක සේ එහා මෙහා ගමන් කළේ අලසකමින් යුතුවය. 

“නුඹ කම්මැලියි” ඔමුරා මහත්මිය දැඩි සොවින් යුතුව පැවසුවාය. 

“ඇයි ඔබටත් නරකද ඇඳුම් සාප්පුවක් දැම්මොත්... ළමයි ගෙදර නැති වෙලාවට, කම්මැලිකමට... ගෙදර තනියම ඉන්න නිසා.....” 

“මට ඕනැ නෑ - ඔබට බොහොම ස්තුතියි!” ඔමුරා මහත්මිය එසේ පවසමින් රථයට නැංගාය. තම සැමියා තමාව හඳුනා ගන්නේ නම් මැනවැයි ඇයට සිතිණි. ඈ හිස හරවා කිහිපවරක් ම ආපසු බැලුවාය. සුරූපී තරුණියගේ වදන් ඇයගේ සිත තුළ රැව් දෙමින් පැවතිණි. ඇය මුළු පිරිමි සංහතිය ම පිළිකුල් කරන බව ඔමුරා කල්පනා කළාය. අලුයම දෙකට පමණ තම ස්වාමියා නිවසට පැමිණි බව ඇයට දැනිණි. ඔහුගේ මුහුණේ පැහැදිලි සිනාවක් රැඳී තිබුණි. 

“ඔබට බොහොම වෙහෙස පාටයි මෙන්න උණු තේ එකක්. මේ තරම් රෑ වෙනතුරු ම ඔබ ඔබේ වැඩ රාජකාරි කරනව නේද?” ඔහු කෙඳිරිල්ලක් නඟමින් මිටි බංකුවේ හිඳ ගත්තේය. කතා බහේ යෙදෙමින් බිරිය සැමියාට තේ කෝප්පයක් පිළිගැන්වූවාය. 

“මටත් පුළුවන් වැඩ පොළක යෙදිල මුදලක් ඉතිරි කරගන්න...” 

“ඔබ මොනව කරන්නද?” ‍ හේ නොසැලකිල්ලෙන් යුතුව පැවසුවේය. 

“මම හිතා ඉන්නෙ ඇඳුම් සාප්පුවක් දාන්න.” ඔමුරා මහත්මිය තතම් පැදුරේ වාඩිවූවාය. 

“මොනව? ඒක හරිම විහිළුවක්.” ඔමුරා මහතා ඇය දෙස මවිතයෙන් යුතුව බලා සිටියේය. 

“මං ඒ තරම් වාසනාවන්ත ගෑනියෙක් නොවෙයි.” 

“මොකක්ද මේකෙ තේරුම...?” 

“මුකුත් නෑ!” ඕ සුසුම් හෙලා නිහඬ වූවාය. දෙමසක පමණ කාලයක සිට ඔමුරා මහත්මිය බීම හලට පිවිසියාය. මෙවර ඇයව එහි සිට සුරූපී තරුණිය විසින් උණුසුම් අන්දමින් පිළිගැනිණි. 

“මට හරිම සන්තෝෂයි. ඔබ ආවෙ හරිම හොඳ දවසක. එදා ඔබ ගියාට පස්සෙ මං හුඟක් කල්පනා කළා. මම කම්මැලි ගෑනියෙක් කියල මට හිතුණ. ඔබ ගෙදර වැඩපලවල යෙදෙනව. ඔබේ ස්වාමියා මෙහේ ඇවිත් ප්‍රීති වෙනව. මොකක්ද ඒකෙ ප්‍රතිඵලේ....? මම පුංචි ඇඳුම් සාප්පුවක් දැම්ම. ඒක හරිම පුංචි කාමරයක්. මට උදව්වට කවුරුහරි ඕනෑ. ඔබට බැරිද මට උදව් වෙන්න.” ඔමුරා මහත්මිය මේසය ඉදිරියේ වාඩි වී සිටියාය. 

“මට බැහැ ගෙදර දමල එන්න.” 

“ඔබේ සැමියා බීම හලට යද්දි ඔබට මෙහි එන්න පුළුවන්." සුරූපිනිය, ඔමුරා මහත්මියගේ අත මත ඇගේ අත තැබුවාය. 

“ඔබේ මව නැද්ද? නැත්නම් වැඩිමහල් සහෝදරියක් වත්... “ 

“නෑ! ඒ අය ඉන්නෙ හොකයිඩො නගරයෙ. බොහොම ඈත. අපි ජීවත් උණේ ගොවිතැනෙන්. ඔවුන් සීත කාලෙ මාව විකුණුවා.” දෙදෙනාගේම නෙත් වලින් දිගු බැල්මක් රැඳී තිබුණි. 

“හොඳයි, මං උදව් කරන්නම්.” ඔමුරා මහත්මියගේ ජීවිතයේ වෙනසක් සිදුවීමට වැඩි කාලයක් ගතනොවීය. සෑම දිනකම සන්ධ්‍යා භාගයේ ඇය ඇඳුම් සාප්පුවට යන්නීය. එය කදිම තැනක පිහිටියේය. සාප්පුව අවට මිනිසුන්ගෙන් පිරී පැවතුණි. සුරූපී තරුණියක සාප්පුවේ දොරටුව අසළ රැඳී සිටින අයුරු දුටු පිරිමි එහි නැවතී බලා සිටියෝය. ඔවුන් කරන දෙය බැලීමට ගැහැනු ද එහි රොක්වූහ. ඇඳුම් සාප්පුව වැඩි දියුණු වීමට ඒ තරම් කාලයක් ගත නොවිණි. කාන්තාවෝ දෙදෙනා සොයුරියන් දෙදෙනකු සේ ම කුළුපග වූහ. එක්තරා සන්ධ්‍යාවක ඔමුරා මහතා නිවසින් පිටත නොගොස් රැඳී සිටියේය. හෙතෙම සිගරැට්ටුවක් දල්වාගෙන පුවත්පතක් කියවන්නට පටන් ගත්තේය. 

“ඇයි අද බාර් එකට ගියේ නැද්ද?” 

“නෑ! ඇයි? මගේ ගෙදර ඩිංගක් කාලය ගත කළාම මොකද?” 

“සත්තකින්ම... කොච්චර හොඳද!” ඒත් මෙච්චර කාලයක් ම ඒක සිද්ධ වුණ දෙයක් නෙවෙයි. ඔමුරා කරබාගෙන ම දුම් ගුලි දෙකක් ඉහළට ඇද, ඔර්ලෝසුව දෙසට දෙනෙත් යොමු කළේය. 

“ඔබ අද ගෙදර ඉන්නවනෙ. මං ඩිංගක් බැහැරට යන්නම්.” ඔහු පුවත්පතට උඩින් හිස ඔසවා තම බිරිය දෙස බැලුවේය. 

“කොහාට?” 

“යාළුවෙක් මුණ ගැහෙන්න.” 

“මේ.. මං ගෙදර ඉන්න මුල් දවස” ඔමුරා මහතා දැඩි කනස්සල්ලෙන් යුතුව එසේ පැවසුවේය. 

“ඔබට මතකද? ඔබ ගෙදර නැති දවස්වල මං දරුවන් එක්ක තනි උණා...” 

“හොඳයි යන්න මං ඒ වැඩ ටික කරන්නන්.” තම සැමියා එදින බාර් එකට නොගියේ මන්දැයි ඇය සිතා බැලුවාය. එකත් එකටම දැන් රූමතිය බාර් එකේ නොවන නිසා විය යුතුය. මුළු දවස පුරාම කාන්තාවන් දෙදෙනාගේ ම කතා බහට මාතෘකාව වූයේ නවීන විලාසිතාවන් ගැනය. 

පෙරලා නිවසට පැමිණි බිරිය දුටුවේ කාමරය මැදට වී දෙපා හකුලාගෙන සිටින තම සැමියා ය. ඔහු ඇය කෙරෙහි චෝදනා සහගත බැල්මෙන් යුතුව බලා සිටියේය. 

“ඔබ ගිය වෙලාවෙ ටෝරුට හොඳටම අසනීප උණා. මං හිතන්නෙ බඩේ අමාරුවක්.” 

“දැන් කොහොමද?” ඈ තම පුත්‍රයාගේ සීතල වී තිබූ නළලට අත තබා බැලුවා ය. ටෝරු ඇගේ ස්පර්ශයෙන් දෙනෙත් හැර බැලුවේ ය. 

“තාත්ත උණුසුම් තේ කෝප්පයක් හදල දුන්න. දැන් හොඳයි.” 

“කොච්චර හොඳ තාත්ත කෙනෙක් ද?” ඕ සිහින් හඬින් කෙඳිරුවාය. ටෝරු සිනාසී යළිත් දෑස පියාගත්තේය. 

“ඔබ කළ වැඩේ හුඟාක් හොඳයි. කොහොමද ඔබ තේ හදන්න ඉගෙන ගත්තෙ.?” 

“මං එච්චර මෝඩ නෑ. ඒත්... ඔබ එනකම් බලා උන්න.” 

“ඒ ඇයි?” තාමත් තරුණ වයසෙ ඉන්න හොඳ පෙනුමක් තියන කාන්තාවක් මේ තරම් රෑ වෙනතුරු ප්‍රමාද වෙද්දි... ඔහු එසේ පැවස‍ුයේ ඉවත බලා ගනිමින් ය. ඔමුරා මහත්මිය තම සැමියා දෙස රවා බැලුවාය. විවාහ වී වසර ගණනක් ගත වුවද ආදරය ගැන සඳහන් වූ එබඳු වදනක් ඇය අසා තිබුණේ නැත. 

“ඔබට මතකද ඇඳුම් සාප්පුව?” 

“මොන සාප්පුවක් ද? පාන්දර වෙනතුරු මොනවද ඒකෙ කරන්නෙ?” 

“මම මෝස්තර නිර්මාණය කරනව මගෙ වැඩ වලට ඉන්න හවුල් කාරය එක්ක.” 

“කවුද ඒ මිනිහ?” 

“මොන මිනිහෙක් ද?” 

“ඔ‍බේ හවුල්කාරය?” සැමියා බිරියගේ අත තදින් අල්වා ගත්තේ ය. 

“කොයි ගෑනිද විශ්වාස? නුඹ... මගේ භාර්යාව ගෙදර එන්නෙ මහ රෑත් පහුවෙලා.” ඕ ඔහුගේ අත ගසා දැමුවාය. ජීවිතය පුරාම සිරවී තිබුණ කෝපය යළිත් ඇගේ මතකයට නැඟිණි. ඇගේ කෝපය පහ කිරීමට දැන් ඇයට හැකිවනු ඇත. නුඹ.... නුඹ... සෑම අවුරුද්දක් ම නුඹ ගෙදර ආවෙ කීයට ද? ගේෂාවන් ළඟට. ඊළඟට බාර් එකට. මගේ බිස්නස් වැඩවලට හවුල් උණේ කවුද? එයා ගැහැනියක්...” 

“කවුද ඒ?” 

“මං හැමදාම හැන්දෑවරුවෙ ගෙදර තනි උණා. දවසක් ඔබ හොයාගෙන බාර් එකටත් ගියා.” 

“මොනවා.....? ඔබ ගියා බාර් එකට...?” ඇයගේ වදන් ඇදහිය නොහැක්කා සේ ඔමුරා මහතා බලා සිටියේ ය. 

“ඔව්!” 

“මං කවදාවත් ඔබව දුටුවෙ නෑ.” 

“ඔව්! ඒත් ලස්සනම ගෑනියක් මා එක්ක කතා කළා.” 

“මොනවද එයා කීවෙ?” 

“එයාට ඇඳුම් සාප්පුවක් දාන්න ඕන වග.” 

“ඒ ඇයි?” 

“එයා හැම පිරිමියෙක් ම පිළිකුල් කරන නිසා.” ඔමුරා මහතා දෑස හිස මත තබා ගෙන වාඩි වූයේය. 

“ඒක තමා ඈ එයින් යන්න ඇත්තෙ.” 

“ඔව්! නමුත් මට නම් හිතාගන්න බැහැ ඈ ඔබට ආදරය නොකළ වග.” ඔමුරා මහතා නැගී සිටියේ ය. හෙතෙම මේසය වටා ඇවිදගෙන ගොස් බිරිය වෙතට නෙත් හෙළුවේ ය. ඇය ඔහු අසල දණ ගසාගෙන හිස ඔසවා බැලුවාය. දෙදෙනා නිහඬව ඔවුනොවුන් දෙස බොහෝ වේලාවක් බලා සිටියහ. 

“මං ඉදිරියෙ දණ ගහන්න ඕනැ නෑ. ඒව අලුත් සිරිත් නෙවෙයි.” ඔමුරා මහතා එසේ පවසමින් තම බිරිය ඔසවා ගත්තේය.

[Nissanka Rajapaksa]

මකුළු හුය

රියුනොසුකෙ අකුතගාව (1892 - 1927) 

පරිවර්තනය :නිලූක කදුරුගමුව

silumina.lk

එක් දිනක් තථාගතයන් වහන්සේ දෙව්ලොවෙහි පද්ම තඩාගය ඉවුරෙහි සක්මන් කරමින් හුන්හ. තඩාගයෙහි වූ පද්මයෝ මුතු මෙන් ධවල වර්ණ වූහ. පද්මයන්ගේ මධ්‍යයෙහි වූ රන්වන් ජායාංග සහ පුමාංගවලින් නැඟුණු මැකී නොයන සුගන්ධයකින් වාතලය නොනැවතී පිරී ගියේ ය.

එය දෙව්ලොවෙහි උදෑසන විය. තථාගතයන් වහන්සේ දැන් පද්ම තඩාගය අද්දර නැවතී නිසලව වැඩ හුන්හ. දියතලය වසා සිටි පද්ම පත්‍ර අතර වූ හිඩැසකින් හදිසියේ ඊට පහතින් වූ දර්ශනය උන්වහන්සේගේ නෙත ගැටිණි.

දෙව්ලොවෙහි පද්ම තඩාගයට හරියට ම පහතින් නිරය පිහිටා තිබූ බැවින් සදාකාලික අන්ධකාරයට ගලා යන රාග, ද්වේශ, මෝහ ගංගාවද ඉදිකටු පව්වෙහි තියුණු මුදුන ද පළිඟුමය ජලය මැදින් පැහැදිලි ව පෙනුණි.

ඉන් අනතුරු ව උන්වහන්සේගේ බැල්ම සෙසු පවුකාරයන් සමඟ නිරයෙහි පැසෙන කන්දක නම් මිනිසා කෙරෙහි යොමු විය.

මේ කන්දත වනාහි දරුණු සොරෙකි. මිනී මැරීම්, ගෙවල් ගිනි ලෑම් වැනි අපරාධවල යෙදුණු නරුමයෙකි. එහෙත් හෙතෙම එකම එක පුණ්‍ය කර්මයක් කොට තිබිණි. වරක් ඝන කැලෑවක් මැදින් ගමනක් යන අතරතුර මඟ අයිනෙහි බඩගාමින් ඇදෙන කුඩා මකුළුවකු ඔහු දුටුවේ ය.

මකුළුවා පාගා මරා දැමීමට සැණෙකින් පය එසවූ කන්දතට ක්ෂණික සිතිවිල්ලක් පහළ විය: මේ මකුළුවා කෙතරම් කුඩා වුවද ඌටද ඇත්තේ ප්‍රාණයකි. අවිචාරවත් ලෙස ඌ මරා දැමීම ලැජ්ජාවට කරුණකි. ඔහු මකුළුවා නොමරා අත්හළේ ය.

නිරය දෙස නෙත් හෙළත් ම කන්දත මකුළුවාගේ දිවි බේරූ සැටි තථාගතයන් වහන්සේට සිහිපත් විය. ඒ යහපත් ක්‍රියාව හේතුවක් කොට ගෙන හැකියාවක් ඇතොත් කන්දත නිරයෙන් මුදවීමට තමන් වහන්සේ කැමති බව උන්වහන්සේට සිතිණි. වාසනාවකට මෙන්, වට පිට බලන විට පද්ම පත්‍ර අතර අත්‍යාලංකාර රජතමය හුයක් වියන දෙව්ලොව මකුළුවකු උන්වහන්සේගේ නෙත ගැටිණි.

තථාගතයන්වහන්සේ රජතමය මකුළු හුය සෙමෙන් සියතට ගත්හ. මුතු මෙන් ධවල වර්ණ පද්මයන් මැද වූ හිඩැසෙන් උන්වහන්සේ රජතමය මකුළු හුය පහත වූ නිරයෙහි පත්ළ වෙත බැස්සවූහ.

නිරයෙහි වූ රුධිර විලක කන්දත සෙසු පවුකාරයන් සමඟ ගිලෙමින් සිටියේ ය.

හාත්පස වසා සිටියේ ඝන අන්ධකාරයකි. ඉඳහිට අඳුර මැදින් දිලිසෙන යමක් නැඟී එන බවක් පෙනුණ ද ඒ ඝෝර ඉදිකටු පව්වෙහි මුදුනෙන් නැගුණු කුඩා ආලෝකය පමණක් ම විය. හාත්පස රජ කළේ මිනී වළක ඇති නිහඬතාවයි. ඉඳහිට නැගුණු එක ම හඬ වූයේ පවුකාරයන් නැඟූ දුබල සුසුම්වල හඬ පමණි. මෙතැන දුක් විඳින පවුකාරයන් නිරයෙහි වෙනත් තැන්වල වූ නිමක් නැති වධ හිංසාවලට භාජනය වී සිට මෙතැනට ආ බැවින් හඬ නඟා හැඬීමේ ශක්තියද ඔවුන් කෙරෙන් පළා ගොස් තිබීම එයට හේතුවයි.ඉදින් කන්දත කෙතරම් දරුණු සොරකු වුවද මරණාසන්න මණ්ඩුකයකු මෙන් ඒ රුධිර විලෙහි ගිලෙමින් දඟලනවා හැරෙන්නට ඔහුට කරන්නට වෙන යමක් ඉතිරි ව නොතිබිණි. එහෙත් ඔහුගේ වේලාව පැමිණියේ ය. එදා අහම්බයෙන් මෙන් සිය හිස නඟා රුධිර විලට ඉහළින් වූ අහස දෙස බලන ඔහුට, ඉහළ දෙව්ලොවෙන් පැන නැඟී මිනිසාගේ නෙත් පහරට බියෙන් මෙන් දැඩි අඳුර තුළ යාන්තමින් දිලිසෙමින් තමන් සිටි තැනට පහත් වන රජතමය මකුළු හුයක් පෙනිණි.

මෙය දුටු විට සතුටෙන් ඔහුට අත්පුඩි ගැසිණි. මේ හුයෙහි එල්ලී එය ඇරඹෙන තැනට ගියහොත් තමාට නිසැකයෙන්ම නිරයෙන් ගැලවී යා හැකිය. ඇතැම්විට, සියලු දේ යහපත් ආකාරයකින් සිදු වුවහොත් තමාට දෙව්ලොවට වුව ප්‍රවේශ වීමට හැකිවනු ඇත. එසේ වුවහොත් යළි කිසි දිනෙක ඉදිකටු පව්වෙහි බඩගාන්නට හෝ රුධිර විලෙහි ගිලෙන්නට ඔහුට සිදු නොවනු ඇත. මේ සිතිවිලි ඔහුගේ මනසට ඇතුළු වූ වහාම කන්දත මකුළු හුය දෑතින්ම තදින් අල්ලාගෙන සිය මුළු වැර යොදා ඒ දිගේ උඩට නගින්නට විය. ඔහු දක්ෂ සොරකු වූ බැවින් මෙවැනි කටයුතු ඔහුට හොඳින් හුරු පුරුදු විය.එහෙත් දෙව්ලොව නිරයෙහි සිට කෙතරම් දුරකින් පිහිටා ඇත්දැයි කිසිවෙක් නොදනිති. එබැවින් කෙතරම් වැර යෙදුවද ඔහුට පහසුවෙන් නිරයෙන් පිට වීමට නොහැකි විය. ටික වේලාවක් හුය දිගේ උඩට නැගීමෙන් ඔහු වෙහෙසට පත් විය. තවත් නම් අඟලක් වත් ඉහළට නැගීමට නුපුළුවන.

කිරීමට වෙනත් දෙයක් නොවූයෙන් නතර වී විවේක ගැනීමට සිතූ හෙතෙම හුයෙහි එල්ලී ගෙනම පහත බැලුවේය. පුදුමයකට මෙන්, ඔහු සිය මුළු ශක්තිය ම යොදා උඩට නැගි බැවින් රුධිර විල ඉතා පහත අඳුරෙහි සැඟව ගොස් තිබිණි. ඝෝර ඉදිකටු පව්ව ඔහුට පහළින් යාන්තමින් දිලිසිණ. මේ වේගයෙන් ම උඩට නැංගහොත් තමා සිතනවාටත් වඩා ඉක්මනින් නිරයෙන් මිදී යෑමට පුළුවන් වනු ඇත. සිය දෑත මකුළු හුයෙහි පටලවා ගෙනම මහ හඬින් සිනාසුණු කන්දත නිරයට පැමිණ ගතවූ බොහෝ අවුරුදු ගණන ඇතුළත පාවිච්චියට නොගත් හඬකින් උදම් අනන්නට විය: මගේ කාර්යය සාර්ථකයි! සාර්ථකයි! එහෙත් තමා පසුපසින්, හුයෙහි එල්ලුණු අසංඛ්‍ය සංඛ්‍යාවක් වූ පවුකාරයන් කුහුඹු රැලක් මෙන් දැඩි උනන්දුවකින් යුතුව උඩට නගින බව හදිසියේම ඔහු දුටුවේ ය.

මේ දර්ශනය දුටු විට සිය සුවිසල් මුව විස්මයෙන් සහ භීතියෙන් මුග්ධ ලෙස විවෘත කර ගත් කන්දත මොහොතක් ඇසිපිය සැලුවේ ය. තමාගේ බරෙන් පමණක් වුවත් කැඩී යා හැකි යැයි පෙනෙන මේ මකුළු හුය මේ සියලු මිනිසුන්ගේ බර දරන්නේ කෙසේ? හුය මැදින් කැඩී ගියහොත් මෙතරම් උඩකට නැඟ සිටින තමාට පවා පෙරළා නිරයට වැටීමට සිදුවනු ඇත.

එහෙත් මේ අතර සිය දහස් ගණනක් වූ පවුකාරයෝ අඳුරු රුධිර විලෙන් ඇඹරෙමින් එළියට අවුත් සිහින් දිලිසෙන හුය දිගේ සිය මුළු වැර යොදා උඩ නගිමින් සිටියෝය. තමා ඉක්මනින් යමක් නොකළහොත් හුය නිසැකව ම දෙකට කැඩී ගොස් තමන් ඇද වැටෙනු ඇත. ඉදින් කන්දත මහ හඬින් කෑ ගසන්නට විය: 

ඒයි පවුකාරයනේ, මේ මකුළු හුය මගෙයි. මේ දිගේ උඩට නගින්න උඹලාට අවසර දුන්නේ කවුරුද? බැහැපල්ලා! බැහැපල්ලා! 

එහෙත් ඒ මොහොතේම මෙතෙක් වේලා කැඩී යන ලකුණකුදු නොපෙන්වූ මකුළු හුය කන්දත එය අල්ලා ගෙන හුන් තැනින් දෙකට කැඩී ගියේ ය. අවම වශයෙන් හඬක් වත් නගන්නට ඉඩ නොලැබීම ඔහු හිස පහළට සිටින සේ අන්ධකාරය තුළට බඹරයක් මෙන් වේගයෙන් කැරකෙමින් ඇද වැටුණේය. පසුව, දෙව්ලොවෙන් බට සිහින් මකුළු හුයෙහි කොටසක් පමණක් සඳ තරු නැති අන්ධකාර ආකාශයෙහි දිලිසෙමින් එල්ලී තිබිණි.පද්ම තඩාගයෙහි කෙළවර වැඩ සිටි තථාගතයන් වහන්සේ සිදු වූ සියල්ල ඉතා හොඳින් නිරීක්ෂණය කරමින් සිටියහ. කන්දත ගලක් මෙන් රුධිර විල පත්ළෙහි ගිලුණු විට උන්වහන්සේ උපේක්ෂා සහගත වුවනින් යුතුව එතැනින් ඉවතට සක්මන් කරන්නට පටන් ගත්හ.

ආත්මාර්ථකාමී හදවතින් යුත් කන්දත නිසැකව ම තමන් පමණක්ම නිරයෙන් ගැලවී යාමට කටයුතු කළ අතර පෙරළා ඔහු නිරයට වැටීම අනුකම්පා කටයුතු දෙයක් ලෙස තථාගතයන්වහන්සේට පෙනිණි. එහෙත් දෙව්ලොව පද්ම තඩාගයෙහි වූ ධවල වර්ණ පද්මයන් එවැනි දේවලින් සැලුණු බවක් නොපෙනිණි. මුතු බඳු ධවලවන් පුෂ්ප‍යෝ තථාගතයන්වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් අබියස දෙපසට චලනය වූහ. එසේම චලනය වත් ම ඒවායේ මධ්‍යයේ පිහිටි ස්වර්ණමය ජායාංගවලින් නැගුණු මැකී නොයන මධුර සුගන්ධයෙන් වාතලය පිරී ගියේ ය. දෙව්ලොවෙහි මධ්‍යාහ්නයට ආසන්න වමින් තිබිණි. 

[Nissanka Rajapaksa]

ඊර්ෂ්‍යාව 

(වියට්‌නාම් ලේඛක බුයි හියෙන් Bui Hien විසිනි 1919 Nghe Tinh දිස්‌ත්‍රික්‌කයේ උපත ලැබූ බුයි හෙයින් Bui Hien කෙටිකතා සංග්‍රහ කීපයකම කතුවරයෙකි. 1945 දී විප්ලවයට සම්බන්ධ වූ හෙතෙම වියට්‌නාම් යුද්ධයේ දරුණු අවස්‌ථාවලදී සොල්දාදුවන් සමග එක්‌ව කටයුතු කළේය.)

සිංහල අනුවාදය බොබී ජී බොතේජු විසිනි

වසරකට පෙර ලුයෙන් ගරිල්ලන් සමග එක්‌වූයේ ඔවුන්ගේ කටයුතු පිළිබඳ මනා අවබෝධයක්‌ ලබා නොතිබියදීය. තම රහස්‍ය කටයුතු කරගෙන යමින් දිගටම ගමේ රැඳී සිටීම අනතුරුදායක විය. පසුගිය වතාවේ ඔහු රැස්‌වීමෙන් පිටව ගිය පසු ඔහු පිළිබඳව සෙවිල්ලෙන් පසුවන බව ඔහුට පෙනී ගියේය. තමන්ට කරන ලද අවවාද පිළිබඳව සැළකිල්ලක්‌ නොදක්‌වමින් දිගටම කටයුතු කළ හේ තම බිරිඳට පවා තොරතුරු සැඟවූවේය. තමාව හෙළිදරව් වන බවට ඔහු තුළ සැකයක්‌ නොවීය.

තමාව පිළිබඳව පමණක්‌ අනාවරණය වීම ඔහුට ගැටලුවක්‌ නොවීය. එහෙත් ඔහුගේ බිරිඳ සහ ඔවුන්ගෙ කුඩා දියණිය ඔහුගේ හිතට වදයක්‌ විය. ඔහුට ඔවුන්ව රැගෙන යාමේ හැකියාවක්‌ නැත. රූකඩ බලධාරින් සමග කටයුතු කළ යුත්තේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව ඔහු තම බිරිඳට විස්‌තර කර දුන්නේය. ඔවුන් කරදරයකට පත්වීම වැලැක්‌වීම පිණිස තමන්ව ගරිල්ලන් පැහැර ගෙනගිය බවට පැමිණිලි කරන ලෙස ඔහු ඇයට උපදෙස්‌ දුන්නේය. ඇය ලතෝනි ගසමින් බලධාරීන්ට තම පැමිණිල්ල ඉදිරිපත් කළාය. ඒ අවස්‌ථාවේ ඇය තමන්ගේ රංගනය විශිෂ්ට ලෙස ඉටු කළාය.

ඔහුට නිතරම ඔවුන් පිළිබඳ තොරතුරු ලබාගත හැකි විය. එහෙත් ඔහුට තම ආදරණීයයන්ව මුණගැසීමේ ඉඩක්‌ නොවීය. 

ඔව්හු සම්ප්‍රදායට එරෙහිව පෙම් සබඳතාවක්‌ මත විවාහ වූහ. ඒ සඳහා අතරමැදියන්ගේ සහායක්‌ නොලැබුණ අතර නිල පිළිගැනීමක්‌ද නොවීය. පාරේදී මුණ ගැසුණ ඔව්හු එකිනෙකා කෙරෙහි බැඳීමක්‌ ඇති කර ගත්හ. විවාහ මංගල්‍යය සිදු කරනු ලැබුවේ ඉතාමත් සරල ආකාරයෙනි. දියණියගේ උපත ඔවුන්ගේ සතුට වර්ධනය කළේය. එහෙත් මේ අධිරාජ්‍යවාදි යුද්ධය නොපැවතියේ නම් ඔවුන්ගේ සතුට වඩාත් ඔප් නැංවෙනු ඇත.

එතරම් අපහසුවක්‌ නොමැතිව පැමිණ රහසේම ඔවුන්ව හමුවන්නට ලුයෙන්ට හැකියාව තිබිණ. එහෙත් තමන් නිවසට පැමිණීම ආරංචිවේ යැයි ඔහු බියවිය. එම තත්ත්වය ප්‍රයෝජනයට ගෙන සතුරු පාක්‍ෂිකයන් තම බිරිඳව දුෂ්කරතාවට පත් නොකර නොසිටිනු ඇත. කැලෑව මැදින් කණ්‌ඩායමක්‌ රැගෙන යාමට ඔහුට අණ ලැබෙනවිට ඔහු ගරිල්ලා කණ්‌ඩායමට එක්‌වී වසරක්‌ ගතවී තිබුණි. එහි ගොස්‌ ආපසු එන අතරෙදියි ඔහුට තම බිරිඳ හමුවූයේ.

සාමාන්‍ය ගොවියකුගේ ඇඳුමින් සැරසුන ඔහු උදැල්ලක්‌ කර තබාගෙන ගමන් කළේය. ඔහු කලිසමේ කකුල් නවාගෙන සිටියේය. ඔහුව කිසිවකුගේ සැකයට භාජනය නොවීය. මේ නිසා ඔහුට සතුරු මුරපොළවල් අසලින්ම ගමන් කිරීමට හැකිවිය. ඔහු තම ගම්මානය අසළට එනවිට උදෑසන නිමාවී දිවා කාලය ඇරඹි තිබිණ. ඔහු දුරදිම දුටුවේ තරුණ කාන්තාවන් මුර පොලේ සොල්දාදුවන් සමග කතා බහ කරමින් ප්‍රීතියෙන් සිටින ආකාරයයි. 

ඔහු ගමන් වේගය අඩුකොට කිසිදු විශේෂයක්‌ නැති සාමාන්‍ය ගොවියකු මෙන් ඒ දෙස කෙළින්ම බලා සිටියේය. එකවරම ඔහුට සිනා හඬක්‌ ඇසිණ. ඔහුගේ සිරුර සලිත විය. එය තම බිරිඳගේ හඬ බව ඔහුට හඳුනාගත හැකිවිය. ඔහු කණ්‌ඩායම දෙස රහසින් ළංවී නැවතත් බැලුවේය. ඔහු නිවැරදිය. ඔහුගේ බිරිඳ සතුරු සොල්දාදුවන් මැද· නුග ගසට පිටදී සිටින ඇගේ මුහුණ කාන්තියෙන් බැබළෙයි. ඇය තමා අතවූ පන් තොප්පියෙන් තමන්ට පවන් සලා ගනිමින් සිටින්නීය. එහෙත් ඒ විශාල උදරය ඔහුගේ බිරිඳට අයත් විය නොහැකිය. ඔහු නැවතත් බැලුවේය. ඔහුට වැරදිමක්‌ සිදුව නැත. ඒ පිම්බුන උදරය සහිතව සිටින්නේ සහතිකවම ඔහුගේ බිරිඳයි. ඇය ඔහුව දුටුවාය. ඇගේ සිනාව අතරමග නතර විය. ඇය සුදුමැලි වූ අතර ඇය පන් තොප්පිය තමා ඉදිරියට ගත්තේය.

ක්‌ෂණික බැල්මක්‌ හුවමාරු විය. ලුයෙන් ගමන් වේගය වැඩි කරමින් ඈතින් ඈතට ගමන් කළේය. එහෙත් සිනා හඬ ඔහුට වදදෙමින් ඔහු පසුපස එන්නට විය. ඔහු දිග සුසුමක්‌ හෙලුවේය. ඔහුගේ හිස අවුල් ජාලයකි. තවදුරටත් සැක කළ හැකි දෙයක්‌ නැත. ඔහුගේ බිරිඳ තවත් දරුවකු අපේක්‍ෂාවෙන් සිටින්නීය. ඔහුගේ හදවත රිදුම් දෙන්නට විය. සැමියෙකු සොයා ගැනීමේදී අතරමැදියන්ගේ සහාය ලබා නොගන්නා තරුණියන්ව විශ්වාස නොකළ යුතු බවට ඔහුට අවවාද කරනු ලැබුවේ ඔහු විවාහවීමට පෙරයි. ඔහු ඊට කන්දුන්නේ නම් මෙවැනි ව්‍යසනයකට ගොදුරුවේද? ඇය පිළිබඳව ඔහු කෙතරම් කරදර වීද? ඔහු ගරිල්ලන් අතින් මියයන්නට ඇතැයි සැකයක්‌ ඇතිකර අසරණ තරුණියට නැවත විවාහවන ලෙස රූකඩ බලධාරින් බලකළාවත්ද ? නැහැ. එසේ වීමට ඉඩක්‌ නැත. ඇය තම දියණියගේ කටයුතු අතපසු කරමින් මේ භට කණ්‌ඩායම් සමග අවිනීත ලෙස කෙළිදෙලෙන් ගත කළ යුතු නොවේ. ඔහුගේ දියණිය· මෙවැනි මවක සිටින ඔහුගේ දියණියට කුමක්‌ සිදුවේවිද? අතහැර දමනු ලබන දරුවන්ගේ කණගාටුදායක ඉරණමෙන් ඇයත් පීඩා විඳිනවාද? ඇයට අර්ධ සොහොයුරෙක්‌ ලැබුණ විට කුමක්‌ සිදුවේවිද ?

දැන් කළ යුත්තේ කුමක්‌ද ? ඔහු ගමන නතර කොට තම බිරිඳ හමුවී ඇය සමග කෙළින්ම කතා කළ යුතුද? ඔහුට කාලය නැත. තම කණ්‌ඩායම හමුවන ස්‌ථානයට ළඟාවීමට ඔහු තව මුර කපොලු කිපයක්‌ම පසු කළ යුතුවේ. සතුරන්ගේ බලය පවතින ප්‍රදේශයේ තම සහෝදරයන්ව නවතා තබා ගැනීම භයානක වැඩකි.

මෝඩයා වෙන්න එපා එතකොට බලමු ඔහු තමාටම කියා ගත්තේය.

එසේ කීම නම් පහසුය. එහෙත් තම බිරිඳ උදරය ඉදිරියට නෙරාගෙන සතුරු සොල්දාදුවන් අතරටවී සිනාසෙමින් සිටින දර්ශනය අමතක කරන්නේ කෙසේද? ඔහුට සියල්ල අමතකව ඒ ගැන පමණක්‌ කල්පනා කරමින් සිටියේය. ඔහුගේ මිතුරෝ ඔහුගේ වෙනසට හේතු විමසුහ. ඔවුන්ට තමන්ගේ අවාසනාව පිළිබඳව දැනගන්නට ලැබී ඇතැයි සැක සිතුනත් ඔහු සත්‍යය හෙළිදරව් නොකළේය. ඔවුන් ඒ බව දැනසිටියේ නම් ඔහුට අනුකම්පා කොට ඒ බව ඔහුගෙන් සඟවන්නට ඇත.

එදින සන්ධ්‍යාවේ ඔහු රැස්‌වීමට යෑමට සූදානමින් සිටියදී ගරිල්ලා භටයෙක්‌ පැමිණියේය.

"ලුයෙන් සහෝදරයා ඉන්නවද?"

"ඒ මම" ඔහු සැකයෙන් යුතුව පිළිතුරු දුන්නේය. "මොකක්‌ද කාරණාව?"

"තරුණ කාන්තාවක්‌ ඔබ ගැන අහනවා" 

"ඇය කොයි වගේද?"

"මම ඇයව දැක්‌කෙ නැහැ. කණ්‌ඩායම් නායකයා තමයි මට උපදෙස්‌ දුන්නේ ඔබව තාන්ග් මහත්මිය ළඟට කැඳවාගෙන එන්න කියල අමුත්තිය හමුවෙන්න.

ඒ ඇය වෙන්න ඇති ලුයෙන් කල්පනා කළේය. ඇය තමාගේ වරද සාධාරණීකරණය කිරීමටත් තමාගෙන් සමාව ඇයදීමටත් පැමිණ සිටීද? ඔහු කෝපයෙන් යුතුව ඉක්‌මන් පියවර තබමින් ගරිල්ලා භටයා පසුපස ගියේය. ඔහු ගස්‌ මුලක පැටලී වැටෙන්නටද ගියේය. ඒ මගෙ බිරිඳ වෙන්න බැහැ. ඇය මේ විදියට එන්න බැහැ හේ කල්පනා කළේය.

ඔහු දොරටුවට පියවර තබන විටම අමුත්තිය දුටුවේය. ඒ ඔහුගේ බිරිඳයි. 

"ඔයා රැස්‌වීමක කියල මට දැනගන්න ලැබුණා" ඇය මහත් උද්යෝගයෙන් යුතුව කියාගෙන ගියාය.

ලුයෙන්ට තමන්ගේ උගුරේ කිසිවක්‌ හිරවී ඇතිවාක්‌ මෙන් දැනිණ. ඔහුට මුඛය විවෘත කළ හැකි වූයේ මඳවෙලාවකට පසුවයි.

"මෙහාට එන්න, අපේ ළමය කා ළඟ තියලද ආවෙ?"

"අම්ම ළඟ"

"එතකොට මට කියන්න........... "

තම බිරිඳගෙන් ඇසිය යුත්තේ කුමක්‌ද එය අසන්නේ කෙසේදැයි නොදැන ඔහු නතර විය. ඇය මනහර ලෙස සිනාසුනාය.

"මුර කපොල්ල ළඟදී ඔයාව දැක්‌කහම මම තිගැස්‌සුනා"

මේ සිහිපත් කිරීම ඔහුගේ කෝපය ඇවිස්‌සුවේය. ඔහු දත්මිටි කමින් ඇසට කඳුළු නැඟීම වළකා ගැනීමට උත්සාහ කළේය. ඔහුට තම බිරිඳගේ උදරය දැකිය නොහැකි වූයේ එය මේසයට ආවරණය වී තිබූ බැවිනි.

"අද හැන්දෑවෙ මගෙ බඩ ලස්‌සණ දර්ශනයක්‌ නොවෙන්න ඇති. එහෙම නේද?"

එය ඕනෑවටත් වඩා වැඩි ප්‍රකාශනයකි. ඔහුගේ බිරිඳට එවැනි අවිනීත ලෙස හැසිරීමට හැකි වූයේ කෙසේද? ඔහුට කෑ ගසා තම හැඟීම් සහ කෝපය ප්‍රකාශ කිරීමට අවශ්‍ය විය. එහෙත් තවමත් ඔහුගේ උගුරේ යමක්‌ හිරවී ඇත.

" ආ....." ඇය තවදුරටත් සිනහවෙමින් ඔහු දෙස කෙළින් බැලුවාය.

"ඒ තමයි කොඩි. ඔයා අනුමාන කරන්න ඇති. එහෙම නේද?"

ලුයෙන්ට එක්‌වරම නොවැටහිණි. මේ කොඩි ගැන කියන්නේ මොනවාද ? එක්‌වරම ඔහුට අවබෝධ විය. විප්ලව සංවත්සරය සැමරීම සඳහා අලුතින් සකස්‌ කළ කොඩි. සහෝදරයන්ට දීමට ගෙනයාමට ඇය බඩේ බැඳගෙන ගර්භනියකගේ වෙස්‌ ගෙන ඇත. තම අවුල් සහගත බව සඟවා ගනිමින් ලුයෙන් මවිතය පළ කළේය.

"ඔයාට දැන් අකුරු කියවන්න පුලුවන්?"

"මට දැන් කියවන්න පුලුවන්. මම හෝඩි පන්තියෙ පාඨමාලාව සම්පූර්ණ කළා. ඊට පස්‌සෙ තමයි මට මේ වැඩේ පැවරුවෙ".

මේ වැඩේ යයි කියනවිට ඇය ආඩම්බරයෙන් තම සැමියා දෙස බැලුවාය.

ලුයෙන් තම බිරිඳ දෙස බැලුවේ ඇස්‌ විශාල කරමිනි. ඇගේ මුව පුරා දඟකාර සිනාවක්‌ පැතිර ගියේය.

[Nissanka Rajapaksa]

භාෂා ප‍්‍රාඥයා 

ඩබ් එච් උපසේන ගේ ”එලොව ගිහින් මෙලොව ආ කෙනෙක්” කෙටිකතා සංග‍්‍රහයෙන්

(බ‍්‍රසීල ලේඛක, හරිකුවෙස් ඩිලීමා බරෙටෝ විසින් 1920 දී ලියා පල කළ කෙටිකතා සංග‍්‍රහයක එන The man who knows Javanese නම් කෙටිකතාවේ සිංහල අනුවාදයයි.)

කැස්ට්‍රෝ මට හම්බවුණේ කාලෙකට පස්සේ. මිනිහා මගේ හොඳ මිතුරෙක් ඉතින් එහෙම කෙනෙක් ගාවෙදි දොඩමළු වන එක අහන්න දෙයක්යැ. ඉතින් ජීවිතේ බොහොම ගෞරවාන්විතව කළ යුතු දේවල්වලින් යටි මඩි ගැසූ හැටි මට බොහොම සැහැල්ලූවෙන් විස්තර කරන්න ඔහු ඉදිරියේදී පුළුවන් වුණා. මනාවුස්වලදී එ් කාලෙ මම කරපු නීතිඥ වෘත්තිය සඟව ගෙන මගේ ගනුදෙනු කරුවන්ගෙ වැඩි ප‍්‍රසාදයක් දිනා ගත්තෙ ශාස්ත‍්‍රරකාරයකු ලෙස හෝ ඉන්ද්‍රජාලිකයකු ලෙස පෙනී සිටිමිනුයි. අපි බීම වීදුරු දෙක බී හමාර කළ විට කැස්ට්‍රෝ මම කරපු විස්තරවලින් හොඳටම පුදුමයට පත්වෙලා හිටියෙ. ‘උඹ නං මාර ජීවිතයක් නෙ බං ගත කරල තියෙන්නෙ.’

ප‍්‍රතිචාරයෙන් මම වඩාත් ධෛර්යයට පත්වුණා.’ කැස්ට්‍රෝ. මේ සමාජය දිහා බලල අපිට අපේ ජීවිතේ ගැන බොහොම ලස්සන දේවල් ලියන්න පුළුවන්. උඹ විශ්වාස කරනවද මන්ද මම ජාවා භාෂාව එ් කියන්නෙ මලය රටේ භාෂාව උගන්න ගුරුවරයෙක් වෙලා අන්තිමට කවුන්සල්වරයෙක් දක්වා ඉහළ ගියා කියල?’

‘ඇත්තටම කියාපං මොකක්ද වුණේ කියල. උඹට තව බිටර් එකක් ගෙනැල්ල දෙන්නද?’

‘හරි… හරි…. මම කතාව පටන් ගත්ත. මම රියෝවලට එන කොට අතේ පිච්චියක් නෑ. මම එක බෝඩිමක ඉඳල තව එකකට හිමීට මාරු වෙවි හිටියේ. කීයක්වත් හොයා ගන්නෙ කොහොමද කියල නිනව්වක් නැතිව. ඔන්න එක දවසක් කොමරසියෝ සඟරාවෙ මෙන්න මේ වගේ දැන්වීමක් තිබුණ. ‘ජාවා භාෂාව දන්න ගුරුවරයෙක් ඕනෑ කර තිබේ.’

. මෙි රස්සාවට ඉල්ලන ගොඩක් අය නැතිව ඇති කි්යල මට හිතුන. මේ ජාවා භාෂාවෙ වචන දෙකක් තුනක් ඉගෙන ගන්න පුළුවන් නං මට ඇහැක් වෙයි මෙිකට උත්සාහයක් දාන්න.’

. මම මොකුත් හිතන්නෙ නැතිව එහෙමම ගියා ලයිබි‍්‍රයට. ඊට පස්සෙ විශ්ව කෝෂෙ ජේ අකුර තියෙන කාණ්ඩෙ අරගෙන බැලූව ජාවා රට ගැනයි. ජාවා භාෂාව ගැනයි මොකක් හරි විස්තරයක් තියෙනවද කියලා. මං හිතුව හරි. විනාඩි ගාණක් ඇතුළත දැන ගත්ත, ජාවා කියන්නෙ සොන්ඩා කියන ¥පත් සමූහය අතර තියෙන විශාල ¥පතක් කියන එක. ඒක, එ් කාලෙ ලන්දේසි යටත් විජිතයක්. එතකොට ජාවා භාෂාව පවුලට අයිති එ් රටටම ආවේණික භාෂාවක්. එ් වගේම එ් රටටම අදාළ සාහිත්‍යයක් තියෙනවා. ජාවා භාෂාවෙ අකුරු පරණ හින්දි හෝඩියෙ අකුරුමයි……

. විශ්ව කෝෂයෙන්ම මම දැනගත්ත ජාවා භාෂාව ඉගෙනගන්න හදාරන්න ඕනි පොත් මොනවද කියලත්. ඉතින් එ් එක පොතක් අරගෙන භාෂාවෙ හෝඩිය හොයා ගෙන අකුරු ශබිද කරන විදියත් බලල එ්වා මතක් කර කර ආයෙත් පාර දිගේ ඇවිදින්න පටන් ගත්ත….

. මෙහෙම ඇවිද ගෙන යනකොට ජාවා භාෂාවෙ රූපාක්ෂර මගේ හිත ඇතුළෙ නටන්න පටන් ගත්ත. මම විටින් විට මං ලියාගත්ත කෙටි සටහන් දිහැත් බැලූව. ළඟ උද්‍යානයටත් ගිහිල්ල අකුරු වැල්ලේ ඇන්ද. එ් එ්ව මතකයෙ රඳවගන්නයි. අනික අතත් හුරුවෙනවනෙ. එහෙම ලිව්වම.

. මම ආයෙත් අර දැන්වීමම කියවල බැලූව. හරි, අහල තිබුණෙ ජාවා භාෂාව උගන්වන ගුරුවරයෙක් ගැන තමයි. මම ආයෙත් ලයිබි‍්‍රයට ගිහින් ජාවා භාෂාව ගැන තව ඉගෙන ගන්න පටන් ගත්තා. ජාවා භාෂාව උගන්වන ගුරුවරයෙක් හැටියට මම ඉගෙන ගන්න ඕනි. එ්කෙ හෝඩිය විතරද නැත්නම් භාෂාවෙ ඉතිහාසයත් උගන්වන්න වෙයිද යන ප‍්‍රශ්නයත් මගේ හිතේ තිබුණ. මට කොහොමටත් ජාවා භාෂාවෙ ආශි‍්‍රත ග‍්‍රන්ථ ගැනයි, එහි ඉතිහාසය ගැනයි උනන්දුවක් තිබුණ. එ් හරිය උගන්වන්න ලැබුණොත් කොච්චර එකක්ද? එ්ත් මට එදා එච්චරම දෙයක් ඉගෙන ගන්න නං බැරි වුණා…..

. දවස් දෙකකට පස්සෙ මට ලියුමක් ආවා රොක් කොන්ඩි කියන සමාගමේ සේවය කරන ආචාර්ය මනුවෙල් ෆෙලිසියානෝ හම්බ වෙන්න කියල. මේ තනතුර ගැන කතා කරගන්න….
. මම ඉතින් වැඬේට සූදානම් වුණා. මම එම භාෂාවෙ ලේඛකයින් කීපදෙනෙක්ගෙ නම් ටිකකුයි, ‘කොහොමද සැප සනීප?’ කියල ජාවා භාෂාවෙන් අහන හැටියි. එ්කෙ ව්‍යාකරණ රීති දෙක තුනකුයි ඉගෙන ගෙන තව තවත් සූදානම් වුණා….

. නියමිත දිනයේ ලිපිනය හොයාගෙන දහඩිය පෙරා ගෙනම එතෙන්ට ඇවිදින්න ගත්තා. පරණ අඹ ගස්වලින් පිරිච්ච නිකං අත් ඇරල දාපු වගේ නිවාසයක්, එ්ක. එ්ක දිරා යමින් තිබෙන එකක් වගෙයි මට පෙනුනෙ. මට එ් වෙලාවෙ හිතුන දෙයක් තමයි, මේ විදියට ගෙයක් දිරා දිරා හැලි හැලී යමින් තියෙන්නෙ, දුප්පත්කමට වඩා ඉන්න මිනිස්සුන්ගෙ නොසැලකිල්ල හින්ද කියල. මට තේරුන හැටියට අවුරුදු ගාණකින් බිත්තිවල තීන්ත ගාලත් නැහැ. එ්වයෙ සායම් තීරු පිටින් ගැලවිලා, කඩතොලූ මතුවෙමින් තිබුණ. වීදුරු උළු කැටවල කාලය ඉකුත් වෙලා. තැන් තැන්වල කෑලි නැහැ. එ්ව මට පෙනුනෙ හරියට කිසිම සැලකිල්ලක් නොදක්වපු දත් ඇන්දකට වෙච්ච දෙයක් වගෙයි. .

. එතකොට ගෙවත්ත පුරාම වල් වැවිල තිබුණෙ හරියට තැනින් තැන තිබුණ මල් පඳුරුවලින් පලිගන්න ආක‍්‍රමණය කරන්න හදනව විදියටයි. යාන්තම් පණ බේරගෙන වගේ මල් දෙක තුනක් පිපිල තිබුණ….

. මම ඉතින් දොරට තට්ටු කළා. හුඟ වේලාවක් ගියා එ්ක ආරෙන්න. ටිකින් ටික අඩි සද්දෙ ඇහෙන්න ගත්ත. ගෙදර තිබුණ පෞරාණිකකම නිසා මා හමුවෙන්න එන මිනිසා කෙරෙහි මා තුළ කිසියම් ගෞරවයක් පැලපදියම් වෙලා තිබුණට මිනිහ දැක්කට පස්සෙයි හිතුවෙ මෙතැනින් පැනල යන්නයි. එ් ඔහුගෙ වයස නිසා ඇතිවන ගෞරවාන්විත හැඟීම හින්ද ඔහුව මගේ ගෝලයා කරගෙන මේ වගේ රැුවටීමකට හසු කරන්න හොඳ නැහැ කියන සිතිවිල්ල ඇති වෙච්ච හින්දයි. එ්ත් මම දෙගිඩියාවෙන්ම එතනම රැුඳිල උන්නා….

‘මම තමයි, අර ජාවා භාෂාව උගන්වන්න ආපු ගුරුවරයා. ඔබතුමා අර දැන්වීමෙන් ඉල්ල තිබුණෙ.’ මම කථා කළා මුලින්ම….

ඊට පස්සෙ ඔහු බොහොම හෙමින් මෙහෙම ඇහුවා. ‘එහෙම නං මහත්තය මට ජාවා භාෂාව උගන්වන්න කැමතියි.?’

. මගෙන් පිළිතු ආවේ මං හිතන්නත් ඉස්සර වෙලා… ‘ඔව්.. ඔව් මට පුළුවන්.’

. සමහර විට මහත්තයට පුදුම ඇති. මම තමයි ජැකුවෙන්වල බැරන්වරයා මට ඕන කරන්නෙ පරම්පරාවෙ පොරොන්දුවක් ඉෂ්ඨ කරන්න. සමහරවිට ඔහේ දන්නවද දන්නෙ නෑ මම තමයි, ඇල්බරනාස් කවුන්සිල්වරයාගේ මුණුපුරා. එයා ලන්ඩන් ගියාපු වෙලාවක අමුතු භාෂාවකින් ලියාපු පොතක් ගෙනැල්ල තියෙනවා. ජීවත්වෙලා ඉන්න කාලෙදි එයා එ් පොත ගැන බොහොම ගෞරවයෙන් කථා කළේ. තමන්ට කරපු උපකාරයට කළගුණ සැලකීමක් විදියට කවුරු හරි කෙනෙක් දුන්න එකක්. දුන්න මනුස්සය කියල තියෙන්නෙ මේක ජාවා භාෂාවෙන් ලියල තියෙනව කියලයි. මේ පොත අයිතිකාර ගත්ත කොනාගෙ ඔක්කොම අපල දුරුවෙලා වාසනාව උදාවෙනව කිව්වලූ….

‘සීය අපේ තාත්තට කියල තියෙන්නෙ. මට නං මෙිව ගැන එච්චරම විශ්වාසයක් නැහැ. කොහොම වුණත් මේක උඹේ පුතාටත් පවරපන්.’ කියලයි. ‘එයාට හරි කියපන් මේකෙ තියන ඒව අවබෝධ කරගන්න.’ කියලත් කිවිව……

. තාත්තා මහලූ වෙනකල්ම මේ ගැන කිසිම විශ්වාසයක් තිබිබෙ නැහැ. නමුත් පොත එයා ගාවම තියාගත්ත. මැරෙන කොට තමයි, මේ පොතේ වග මට කිව්වෙ. හැබැයි මමත් මේ ගැන එච්චරම විශ්වාසයක් තිබිබෙි නැහැ. මං මගේ පාඩුවෙ ජීවත් වුණා. ඉතින් මේ ගැන නිනව්වක් නැති වුණා. එ්ත් මෑත කාලෙදි මගේ හිතට වද දෙන ප‍්‍රශ්න වැලක්ම ඇතිවුණා. අවාසනාවන්ත සිද්ධීන් ගණනාවකට මූන දෙන්න සිද්ධ වුණා. අන්න එතකොට තමයි, මට මේ වාසනාව ගෙන දෙන පොත ගැන මතක් වුණේ. මට දැන් මෙික කියවන්න ඕනි. තේරුම් ගන්න ඔිනි. මොකද මේ ජීවිතේ අවසාන කාලෙදි තවත් මේ වගේ දේවල් ඇති වෙලා දුප්පත් වෙන්න මං කැමති නැහැ. එ්කයි, මම මේ ජාවා භාෂාව ඉගෙන ගන්න හදන්නෙ.’

. ඔහු නිහඬ වූ මට පෙනුනේ ඔහුගේ ඇස් දුමාරයකින් බැඳිල වගේ තෙත් වෙලා තියෙනව. මිනිහ සේවකයකුට කියල පොත මං අතට පත් කළා..

. එ්ක හම් බැම්මෙන් බැඳල තිබුණ විශාල පොතක්. පරණ වීම නිසා කහපාට වේගෙන යන කොළවල අකුරු ලොකුවට අච්චු ගහලයි තිබුණෙ. වෙලාවට පෙරවදන තිබුණෙ ඉංගී‍්‍රසියෙන්. එ්කෙන් දැනගත්ත පොත ලියල තියෙන්නෙ, කුලන්ග කියල ජාවා රේ සම්භාව්‍ය ගණයේ ලේඛකයෙක් කියල….

. මම වහාම බැරන්වරයට දැන්නුව එ් වග. හැබැයි මම කිව්වේ නැහැ, එ් විස්තර අහුල ගත්තෙ, පෙරවදනෙන් කියල. ඉතින් එ් වග නොදත් මහලූ මිනිසා මට බොහොම ගරු බුහුමන් දක්වන්න ගත්ත. එ් මට ජාවා භාෂාව ගැන දැනුමක් ඇත්තෙකු ලෙස සලකලයි. අනික, මම විස්තර කරන කොට එහෙම කළේ පොතට සෙමෙන් තට්ටු කර කර ජාවා භාෂාව ගැන ඉහළම දැනීමක් හඟවමිනුයි. අවසානයේදී අප ගෙවිය යුතු ගාස්තු හා කොන්දේසි හා පැමිණිය යුතු වේලාවල් කතා කරගත්ත. මං මිනිහට සහතිකයක් දුන්න අවුරුද්දක් යන්න කලින් පොත කියව ගන්න පුළුවන් වෙන්න භාෂාව උගන්වන්නම් කියල…..

. ඉතින් මම මිනිහට එදා මුල්ම පාඩම කළා. එ්ත් මිනිහ මං තරම් වැඬේට අවධානයක් යොදවන බව පෙනුනේ නැහැ. මිනිහට අඩුගානෙ හෝඩියෙ අකුරු හතරක්වත් කියවන්නවත් ලියන්නවත් බැරිවුණා. මාසයක් ගත වුණා. හෝඩියෙ භාගයක් උගන්වන්න. අලූත් දෙයක් ඉගෙන ගන්න කොට කලින් ඉගෙනගත් දේවල් අමතක වෙන ගතියකුත් මිනිහට තිබුණ….

. එයාගෙයි දුවයි, බෑනයි දෙන්නමත් වරින් වර ආව කොහොමද ලොක්ක ඉගෙන ගන්නෙ කියල බලා ඉන්න. මං හිතන්නෙ නැහැ එ් ගොල්ලො වත් මෙි පොත ගැන මොකවත් දන්නවද කියල. මිනිහ ඉගෙන ගන්න හැටි බලා ඉන්න එක එ් දෙන්නට විනෝද ජනක වැඩක් වුණා. අනික මිනිහව මෙි වගේ දේකට යොමු කරල පැත්තකට කරල තියෙන එකත් ඒ අයට කිසියමි අස්වැසිල්ලක් වගේ කියල මට දැනුනා….

. ඩොනා මරියා ඩා ග්ලෝරියා තමයි දුවගෙ නම. එයාගෙ සැමියා පළාතේ ප‍්‍රධාන මහේස්ත‍්‍රාත්වරය. මිනිහට හැම තැනම සම්බන්ධකමි තිබුණ. මට ජාවා භාෂාව ගැන අවබෝධයක් තිබීම නිසා මිනිහ මට ලොකු ගෞරවයක් දැක්වුව. මිනිහ කිසිම පැකිලීමක් නැතිව හැමෝටම කියන්න මම ජාවා භාෂාව දන්නව කියල කියන්න. ඉතින් මහලූ බැරන්වරයත් මගේ ඉගෙනීම ගැන සතුටු වෙලා. මාස දෙකකට විතර පස්සෙ මිනිහ මට කිව්වා, භාෂාව උගන්වන එක නවත්තල දවස ගානෙ පොතේ පිටුව බැගින් එයාට පරිවර්තනය කරන්න කියල……

මට ඕන මෙික තේරුම් ගන්න විතරයි. මිනිහ කිව්වා. මිනිහ කියන එකත් හරි. කවුරු හරි පරිවර්තනය කරන දේ ඔහේ අහගෙන හිටියට වැඬේ ඉවරයි. මේ විදියට ගිහිල්ල පොත තේරුමි ගත්තම මිනිහගෙ වැඬේ හරි….

. ඉතින් දන්නවනෙ, තමුසෙ අද වෙනකලූත් මං දන්න ජාවා භාෂාවක් නැහැ. මම කළේ මොකක් හරි බොළඳ කථාවක් ගොතාගෙන ගිහිල්ල එ්ක අර පොතේ තිබිච්ච එකක් හැටියට මිනිහ ඉදිරියේ ඇද බාන එක තමයි. මිනිහ එ් බහුබූත කථා අහගෙන හිටියෙ හරියට දේව¥තයෙක්ගෙ මුවෙන් ගලා හැලෙන දෙයක් අහගෙන ඉන්නව වගේ භක්තියකිනුයි පී‍්‍රතියකිනුයි…..

. මිනිහ මට ගේ ඇතුලෙ නවාතැන් දීල වෙනත් තෑගි බෝගත් දීල මාව සතුටු කළා. කොටින්ම කියනව නං මං බොහොම සුකුමාර ජීවිතයක් ගත කරන්න පුරුදු වුණා….

. මෙිකට තව හේතුවක් වුණේ, මෙච්චර කල් අමතක වෙලා හිටපු පෘතුගාලෙ ඥාතියෙකුගෙ උරුමයක් මිනිහට ලැබෙන පාටක් තිබුණ හින්දයි. මේ අර පොත තේරුම් ගත්ත නිසා බව මිනිහ තදින් විශ්වාස කළා. ඉතින් මමත් මිනිහගෙ විශ්වාසය තහවුරු කරන්න කථා බහ කළේ පැනල…….

. මං මේ කරන වැඬේ ගැන කිසිම පසුතැවිල්ලක් හිතේ ඇති වුණේ නැහැ. හැබැයි මම බයේ හිටියෙ ජාවාවල පිටිසර පැත්තක කෙනෙක් කොහෙන් හරි මතුවෙිවි කියලා. මගේ බය තවත් වැඩිවුණේ මම ජාවා බස දන්නා නිසා තානාපති සේවයේ තනතුරක් පිරිනමන්න කියල බැරන්වරයා මගේ අතේම කරුරුවල විස්කවුන්ටි වරයාට භාර දෙන්න ලියුමක් දුන්න වෙලාවෙ. මම මෙිකට විවිධ හේතු දක්වල යන්න බැහැම කිව්වා. මගේ මූණ කැතයි. කිසිම පෙනීමක් නැහැ. වගේ එ්ව. මොන…! මේ කිසිම එකකින් මිනිහව නතර කර ගන්න මට බැරිවුණා…..

‘ඔයාට පිස්සුද මහත්තයා? ඔයා වගේ අය තමයි මේ තනතුරුවලට දාන්න ඕනි.’ මිනිහ කියපි….
. බැරිම තැන මමත් මේ ලියුම අරන් විදේශ අමාත්‍යාංශයට ගියා. බොලේ වැඬේ හරි….

. අධ්‍යක්ෂවරයා අංශ ප‍්‍රධානියා කැඳවල කිව්ව, ‘මෙන්න අපිට අන්තිමට ජාවා භාෂාව දන්න කෙනෙක් හම්බවෙලා කියල. ඊට පස්සෙ මාව එ් ඔෆිස් එකේ වැඩ කරන හැමෝම ගාවට ගිහින් අඳුන්වල දුන්නා. ඒත් එක ක්ලාක් කට්ටෙක් නං මා දිහා බලා ගෙන උන්නෙ හරියට මාව කන්න වගේ. අනිත් කවුරුත් මං දිහා ලොකු ගෞරවයකින් බැලූව මතකයි. එ් අය ඇහුවෙ ‘ජාවා භාෂාව ඉගෙන ගන්න හුඟක් ආමාරුද? මෙහෙ නෑනේ ඔය භාෂාව දන්න කවුරුත්…’
. අර මං දිහා කන්න වගේ හිටපු එකා මගෙන් ටික වෙලාවකට පස්සෙ අහනව මහත්තය මං ජා භාෂාව නං දන්නෙ නැහැ. හැබැයි මං දන්නව කනකා භාෂාව. මහත්තය දන්නවද එ්ක?…

. මං එකපාරටම නැහැයි කියල මිනිහව මග ඇරියා. ඊට පස්සෙ එ්ගොල්ලො මාව ප‍්‍රධාන ඇමතිවරයා ගාවට එක්කල ගියා. මිනිහ නැගිටල මට අතට අත දුන්නා……

. මේ වගේ ජාවා භාෂාව දන්න හොඳ කෙනෙක් ඔය තනතුරට සුදුසු වැඩියි කියල මිනිහ කිවිව. ‘මං දෙන්නං ඔහේට ඔසිනියාවටම බලපාන කොන්සියුලේට් තනතුරක්. මේ දවස්වල නං එ්කෙ ඇබෑර්තු නැහැ. හොඳයි මං ඒකට පිළියමක් යොදන්නං. දැම්මම ඒකට යන්න පුළුවන්. ඒක තමයි, බාලේවලට ගිහින් භාෂා අධ්‍යයන සමුළුව නියෝජනය කරන එක.’ කියලා….

. ඉතින් අර මහලූ බැරන්වරය මිය ගියා. පොත භාර ගත්තෙ එයාගෙ බෑන. මිනිහ එ්ක එයාගෙ මුනුපුරාට පවරාවි…..

. මං ඉතින් මේ අතරෙ ඇත්තටම ජාවා භාෂාව ඉගෙන ගන්න තැනක් හෙව්ව. හම්බ වුණේම නැහැ. මේ අතරෙ එක එක භාෂා අධ්‍යයන වාර සඟරා මම ගෙන්න ගත්ත. ඔය තියෙන්නෙ ඉතාලි -ඉංගී‍්‍රසි භාෂා අධ්‍යයන සංගමයේ සැසි වාර්තා. මානව භාෂාව අධ්‍යයන කවය. ඔය ඔක්කොම මහ මහ බහුබූත. ඒවගෙ ඇති කෙහෙල්මලක් නැහැ. එ් අතර පොත් සාප්පු කාරයො ව්‍යාකරණ විශාරදයො සමහර පරිභාෂික වචන විග‍්‍රහ කරගන්න මගේ උපදෙස් පවා පැතුව. මට තවමත් සොන්ඩා ¥පතේ පත්තරේකින් මගේ දැනුම ගැන ප‍්‍රශංසා කරල ලියුම එවනවා….

. හැබැයි ජාවා භාෂාව හදාරන ශිෂ්‍යයො වගේකට නං හමිබවෙන්න වේලාවක් දෙන්න බැහැ කිව්ව. ඒ වුණාට කර්තෘවරයාගෙ ආරාධනාව උඩ මම ජර්නල් ද කැමෙසියෝ සඟරාවට නූතන ජාවා සාහිත්‍යය ගැන ලිපියකුත් ලිව්වා….

‘උඹ මාර යකෙක්නෙ.’ මගෙ යාළුව අහනව. ‘ජාවා භාෂාව ගැන කිසිම දෙයක් දන්නෙ නැතිව කොහොමද ලිපියක් ලියන්නෙ ඔය වගේ?’

. හරිම සුළු දෙයක්. මම ඉස්සර වෙලා කරන්නෙ ඔය විශ්වකෝෂෙ වගේ එ්ව පෙරලලා ජාවා ¥පත ගැන පොඩි විස්තරයක් කරන එක. ඊට පස්සෙ පුළුවන් තරම් එ් සාහිත්‍යය ගැන පිට මිනිස්සු කිව්ව දේවල් ලිපියට ඇතුල් කරනවා .

. හැබැයි දවසක් නං මට කෙලවෙන්නම ගියා. පොලීසිය වතාවක් වෙරි වෙචිච නාවිකයෙක් අත්අඩංගුවට අරගෙන. මිනිහ අමුතු භාෂාවක්ලූ කථා කරන්නෙ. එ් ගොල්ලො භාෂා පරිවර්තකයො ගොඩක් ගෙන්නල. මටත් එන්න කිව්ව. මං කළේ ටිකක් පරක්කු වෙලා එතෙන්නට ගිය එකයි. මං යනකොට යන්තං ඕලන්ද තානාපතිවරයා මැදිහත් වෙලා මිනිහ නිදහස් කර ගෙන. මොකද මිනිහ කථා කරපු භාෂාවෙ ඕලන්ද වචන කීපයක් තිබිල තියෙනවා. ඇත්තටම ඒකා ජාවා භාෂාව කථා කරන මිනිහෙක්ලූ…..

. ඉතින් මාස හයක් ඇතුළත මාව හැවානාවල කොන්සල්වරයා විදියට පත් කරල යැව්ව. මම මෙි පාර ආපහු ඇවිල්ල කොහෙන් හරි ජාවා භාෂාව ඉගෙන ගන්නයි බලා ඉන්නෙ. බලපන් බැරි වෙලාවත් ඔය දුන්න තනතුර ගැන අසතුටු වුණා නං මොකද මට වෙන්නෙ කියලා…?

‘මොකක්ද උඹම කියපන්කො.’ මගේ යාඹවට කට ඇරගෙන ඒ ප‍්‍රශ්නය පෙරලා මගෙන්ම ඇහුව.
මෙි රටේ මොන බොරුවද කරන්න බැරි?’ මට එහෙනං භූත විද්‍යාව ඉගෙනගෙන බැක්ටීරියා විද්‍යාඥයෙක් හැටියට ප‍්‍රසිද්ධ වෙන්නත් තිබුණ. අපි දැන් යමු.

[Nissanka Rajapaksa]

රඟපෑම 
(සත්‍යජිත් රායිගේ කෙටි කතාවක්‌ - අනුවාදය කේ. එන්. ඕ. අමරදාස)

"පාතොල් බාබු ඔයා වැඩක්‌ ද?"

"පොඩ්ඩක්‌ ඉන්න මං ඉක්‌මනට එනව."

නිෂිකාන්තෝ බාබු වාසය කළේ පාතොල් බාබුගේ නිවසට ගෙවල් තුනකට ඔබ්බෙනි. ගමන් මල්ල ද කරේ එල්ලාගෙන පාතොල් බාබු නිවසින් පිටතට පැමිණියේය.

"ඉතින් මොකද මේ උදේ පාන්දරින්ම?"

"ඔයා ගමනක්‌ යන්ඩද?"

"මං මේ මාකට්‌ එකට යන්ඩ. බඩු ටිකක්‌ ගේන්ඩ."

"ගිහින් ඉක්‌මනට එනවද ?"

"පැයකින් විතර එනවා. ඇයි මොකක්‌ද කාරණේ.?"

"ඔයාට ශුභ ආරංචියක්‌ කියන්ඩයි මං ආවේ. මගෙ බාල මස්‌සිනා චිත්‍රපට නිෂ්පාදකවරයෙක්‌. ඒගොල්ල ෆිල්ම් එකකට අලුත් කෙනෙක්‌ව හොයනව. අවුරුදු පනහක විතර කෙනෙක්‌ව. දන්න කියන කෙනෙක්‌ ඉන්නවද කියල එයා මගෙන් ඇහැව්ව. මට එක පාරටම ඔයාව මතක්‌ වුණා. ඔයා ඉස්‌සර වේදිකා නාට්‍යවල රඟපාල තියෙනව නෙවැ. මං ඔයාගෙ නමයි ඇඩ්‍රස්‌ එකයි දුන්න. ඔයාගෙ අකමැත්තක්‌ නෑ නේද? ඒ ගොල්ල මේකට ගෙවීමක්‌ කරයි."

මෙය පාතොල් බාබු කිසිදා බලාපොරොත්තු නොවූ දෙයකි. තමා වැනි තලත්තෑනි අයෙකුට චිත්‍රපටයක රඟපෑමට ලැබේ යැයි ඔහු කිසිදා සිතුවේ නැත.

"මොකක්‌ද මේ ගැන ඔයාගෙ අදහස?"

"මේකට මගෙ අකමැත්තක්‌ නම් නෑ. ඒත් ඊට කලින් ඔහෙගෙ මස්‌සිනා එක්‌ක මේ ගැන කතා කළොත් හොඳයි නේද? මොකක්‌ද එයාගෙ නම?"

"එයා නරේෂ් දත්. අවුරුදු 30 ක්‌ විතර හොඳ උස මහත කෙනෙක්‌. එයා ඔයාව හම්බවෙන්ඩ අද උදේ දහයට විතර ගෙදෙට්‌ට එයි. ඒ වෙලාවට ගෙදර ඉන්ඩකො"

මේ අනපේක්‍ෂිත ආරාධනය නිසා කලබලයට පත් බාබුට තම බිරිඳ වෙළෙඳ පොළෙන් රැගෙන ඒමට කී බඩු මුට්‌ටුද අමතක විය. අතීතයේදී වේදිකා නාට්‍යවල රඟ පෑ අවධිය ඔහුට සිහි විය. එවකට ඔහු සේවය කළේ දුම්රිය කර්මාන්ත ශාලාවකය. ඉන් පසු ඔහු සේවය කළේ පෞද්ගලික ආයතනයක ලිපිකරුවෙක්‌ ලෙස ය. එහි අතිරේක සේවකයන් ඉවත් කිරීම නිසා රැකියාව අහිමි වූ බාබු කුඩා වෙළෙඳසලක්‌ ආරම්භ කළේය. පාඩු ලැබීම නිසා එය ද වසා දැමීමට සිදු වූ හෙයින් ඔහු සිටියේ අලුත් රැකියාවක්‌ සොයමිනි.

මෙසේ සිටින අවස්‌ථාවක රඟපෑමට ආරාධනයක්‌ ලැබීම කොතරම් වාසනාවක්‌ ද?

උදේ දහයට එනවා යෑයි කී නිෂ්පාදකවරයා පාතොල් හමුවීමට පැමිණියේ දොළහට පමණය. 

"සර් එන්න ඇතුළට" ආලින්දයේ තිබූ පරණ පුටුවක්‌ පෙන්වමින් අමුත්තාට එහි වාඩිවන ලෙස කීවේය.

"නෑ..... වාඩිවෙන්ඩ ඕනෑ නෑ. මං හිතනව නිෂිකන්තෝ ඔහෙට පණිවිඩේ දෙන්න ඇති කියල."

"ඔව්...... ඔව්.. මට විස්‌තරේ කිව්ව."

"මේකට මිස්‌ටගෙ අකමැත්තක්‌ නෑ නේද?"

"අකැමැත්තක්‌ නම් නෑ. ඒක නෙමෙයි. මං ඔහෙල අදහස්‌ කරන චරිතෙට ගැළපෙනවද කියන එකයි ප්‍රශ්නෙ."

"ඒ ගැන කලබල වෙන්ඩ එපා. ඔබ ඒකට හොඳටම ගැලපෙයි කියල මට හිතෙනවා. හෙට උදේ තමයි ෂූටින් තියෙන්නේ. මං කියන්නම් මිස්‌ට එන්ඩ ඕනෑ තැන. අර බෙන්ටින්ක්‌ පාරෙ තියෙන පැරෙඩේ හවුස්‌ එක දන්නවද?"

"ඔව් මම දන්නව."

"එතන තියෙන තට්‌ටු ගොඩනැඟිල්ල ළඟ තමයි ෂූටින් තියෙන්නෙ. හරියට උදේ අටහමාර වෙනකොට එතෙන්ඩ එන්න හරිද?"

මෙසේ පවසා නරේෂ් දත් ආපසු යෑමට සූදානම් විය.

"ඒත් සර්. සර් කිව්වේ නෑ නෙවැ මට රඟපාන්ඩ තියෙන්නෙ කොයි විදිහෙ චරිතයක්‌ ද කියල."

"ආ ඒක මට අමතක වුණා. ඔහෙට තියෙන්නෙ පාරෙ ඇවිදගෙන යන කෙනෙකුගෙ චරිතයක්‌. මිස්‌ටට තියෙනවද කර ළඟටම බොත්තන් අල්ලපු කෝට්‌ එකක්‌.?"

"ඔව් මං හිතනව ඇති කියලා. ටිකක්‌ පරණ වුණාට කමක්‌ නෑ නේද?"

"ආ ඒකට කාරියක්‌ නෑ. මොන පාට එකක්‌ද?"

"දුඹුරු පාට එකක්‌."

"ඒක හොඳට ගැලපෙනව. මේක මේ ශීත කාලෙක වෙන සිද්ධියක්‌ හින්ද හොඳට ගැළපෙනවා. එහෙම නම් වරද්දන්නෙ නැතුව එන්ඩ හරිද?"

"මේකට දෙබස්‌ එහෙමත් ඇති නේද?"

"ඔව්. ඔව්. එව්ව හෙට උදේට ආවහම දෙන්නම්කො."

නරේෂ් දත් නික්‌ම ගිය පසු පාතොල් මේ පුවත සිය බිරිඳට සැල කළේය.

"මට හිතෙන හැටියට මට රඟපාන්න තියෙන්නෙ පුංචි චරිතයක්‌. ඒත් ඒගොල්ල ඒකට මට ගෙවීමක්‌ කරයි. මේ වෙලාවෙ එහෙම දෙයක්‌වත් ලැබිච්ච එක කොච්චර දෙයක්‌ද?. මං ඒ කාලෙ වේදිකාවෙත් හොඳට රඟපෑව කියල හුඟ දෙනෙක්‌ කිව්ව. මේක මගෙ චිත්‍රපට ජීවිතේ පටන් ගැන්ම. මේ චරිතෙ මට හොඳට රඟපාන්න පුළුවන් වුණොත් මට දිගටම වැඩ එයි."

"ඔය ගැන ඔච්චර බලාපොරොත්තු තියාගන්ඩ එපා."

"නෑ එහෙම කියන්ඩ එපා හාමිනේ. ඔයා මට තේ එකක්‌ හදාගෙන එන්ඩකො. අද රෑට මතක්‌ කරල මට ඉඟුරු ඉස්‌ම ටිකක්‌ මිරිකල දෙන්ඩ. එව්ව බොන එක උගුරට හොඳයි."

පසු දින උදේ 8.30 වන විට පාතොල් බාබු නියමිත ස්‌ථානයට පැමිණියේය. එම ස්‌ථානයේ විශාල පිරිසක්‌ රැස්‌ව සිටියහ. මෝටර් රථ කිහිපයක්‌ ද පාර අයිනේ නවතා තිබිණි. විවිධ උපකරණ පැටවූ ලොරියක්‌ ද එහි විය. පදික වේදිකාවේ තිබූ කකුල් තුනක්‌ මත සවිකළ කිසියම් උපකරණයක්‌ වටා දෙතුන් දෙනෙක්‌ යමක්‌ කරමින් සිටියහ. නරේෂ් දත් ඒ අතර සිටී දැයි ඔහු විපරම් කරන්නට විය.

"ඇතුල් බාබු මෙහාට එන්න" පිරිස අතර සිටි නරේෂ් දත් තමාට අත වනනු ඔහු දුටුවේය.

"මේ මනුස්‌සයට මගෙ නමත් අමතක වෙලා." යි මුමුණමින් නිෂ්පාදකවරයා අසලට ගිය පාතොල් දෑත් එක්‌කර ඔහුට ආචාර කළේය. "මගෙ නම පාතොල් බාබු."

"ආ. මට ඒක වැරදුණා. සමාවෙන්ඩ. ෂූටින් පටන් ගන්ඩ තව ටික වෙලාවක්‌ තියෙනවා. එතකන් අර ගහ යටට වෙලා ඉන්ඩ.

"කවුද නරේෂ් ඒ.?" කකුල් තුනේ උපකරණය අසල සිටියෙකු විමසුවේය. " ඒ අර හැප්පෙන සීන් එකට ආපු කෙනානෙ."

පාතොල් බාබු ඊට ප්‍රථමයෙන් චිත්‍රපටයක්‌ රූගත කරන ආකාරය දැක තිබුණේ නැත. තමාගේ දෙබස්‌ තවම නොදීම ඔහුට ප්‍රහේලිකාවක්‌ විය. මෙවිට නරේෂ් දත් ඉදිරියට පැමිණ "අපි දැන් මේ සීන් එක සූට්‌ කරන්නයි යන්නෙ. කවුරුවත් කතා කරන්ඩවත් ඉන්න තැන්වලින් හෙල්ලෙන්ඩවත් එපා" යි කීවේය. 'සයිලන්ස්‌' යැයි කිසිවෙකු කෑ ගසනු ඔහුට ඇසුණේය. උස මහත තැනැත්තෙක්‌ වූ එසේ පැවසූ තැනැත්තාගේ බෙල්ලේ දුර බලන කණ්‌ණාඩියක්‌ වැනි උපකරණයක්‌ එල්ලා තිබෙනු ඔහු දුටුවේය. 

'ඇක්‌ෂන්' යැයි පැවසූ විට මෝටර් රථයක්‌ ඉදිරියට පැමිණ ගොඩනැඟිල්ල ඉදිරිපස නැවැත්වීය. එයින් බැසගත් කඩවසම් තරුණයෙක්‌ ගොඩනැඟිල්ල දෙසට වේගයෙන් ගමන් කරන්නට විය. එවිටම 'කට්‌' යන වචනය නිකුත් විය.

"ඒ කවුද කියල දන්නවද?"

අසල සිටි අයෙක්‌ පාතොල් බාබුගෙන් ඇසීය.

"නෑ මං දන්නෙ නෑ."

"එයා තමයි මේ චිත්‍රපටයෙ ප්‍රධාන නළුවා. චංචල් කුමාර්. එයා ප්‍රසිද්ධ නළුවෙක්‌."

"එතකොට මේකෙ ඩිරෙක්‌ටර් කවුද?"

"බාරොන් මුලික්‌. එයත් දැන් චිත්‍රපට තුන හතරක්‌ හදල තියෙනවා." චිත්‍රපටය පිළිබඳව බිරිඳ විමසුවහොත් දැන් ඔහුට එහි විස්‌තර පැවසිය හැකිය.

මෙවිට තේ කෝප්පයක්‌ ද අතැතිව නරේෂ් දත් ඔහු අසලට පැමිණියේය. "තව ටිකකින් තියෙන්නෙ මිස්‌ටර්ගෙ පාට්‌ එක. දැන් මේ තේ එක බොන්න."

"තවම මගෙ දෙබස්‌ දුන්නෙ නෑ නෙවැ."

"දෙබස්‌ නේද. ඕක ඉක්‌මනට බීල මාත් එක්‌ක එන්නකො." නරේෂ් දත් කකුල් තුනේ උපකරණය තිබූ තැනට ගියේය. පාතොල් බාබු ද ඔහු පසුපසින් ගමන් ගත්තේය. එහි සිටි තරුණයෙක්‌ ඇමතූ නරේෂ්, "සෙන්කෝ· මේ මහත්තයට එයාගෙ දෙබස්‌ දෙන්ඩ. එයා තමයි අර හැප්පෙන සීන් එකට ඉන්නෙ."

"ආ එහෙමද?" යි පැවසූ හේ සටහන් පොතක පිටුවක්‌ ඉරා ඒ මත යමක්‌ ලියා පාතොල් බාබුට දුන්නේය. එහි ලියා තිබුණේ "ඕ.... හ්" යන අකුරු දෙක පමණකි. මෙය දුටු පාතොල් අන්දුන් කුන්දුන් වූයේය. මේ මිනිස්‌සු මට විහිළු කරනවද? තමා වැනි අහිංසකයකුට නගරයට ඒමට කියා මෙලෙසින් අපහාස කිරීම මොන තරම් පහත් ක්‍රියාවක්‌ද? ඔහු තරුණයාගේ මුහුණ දෙස ප්‍රශ්නාර්ථ බැල්මක්‌ හෙළුවේය.

"ඇයි සීයෙ මොකක්‌ද ප්‍රශ්නෙ"

"මොකක්‌ද මේකෙ තේරුම මහත්තය. මට කියන්ඩ තියෙන්නෙ 'ඕහ්' කියන වචනෙ විතරද?

"මේ වචනෙ වැදගත්කමක්‌ නෑ කියල ද සීය හිතන්නෙ.? මේක බාරොන් මුලික්‌ගෙ ෆිල්ම් එකක්‌. මෙච්චර වෙලා රඟපාපු කවුරුවත් වචනයක්‌වත් කතා කළේ නෑ. සමහරු එහෙ මෙහෙ ගියා. සමහරු එක තැනම හිටිය. වෙන එකක්‌ තියා ප්‍රධාන නළුවවත් අද දවසට වචනයක්‌වත් කතා කළේ නෑ. සීය විතරයි අද දවසට වචනයක්‌වත් කතා කරන කෙනා."

මෙවිට ඉදිරියට පැමිණි තරුණයෙක්‌ පාතොල්ගේ උරහිස මත අතක්‌ තබා, ඔහු විසින් කළ යුතු වැඩ කොටස පැහැදිලි කළේය.

"සීයෙ මං කියන්නම් සීයට කරන්න තියෙන දේ. මේ කතාවෙ හැටියට චංචල් කුමාර්කි යන්නෙ සමාගමක ලොක්‌කෙක්‌. එයාට අයිති සමාගමක වංචාවක්‌ වෙලා. එයා එනව ඒ ගැන හොයල බලන්ඩ. එයා වාහනෙන් බැහැල බොහොම කලබලෙන් දුවගෙන එනවා. ඒ අතරතුරේ පාරෙ යන වයසක මිනිහෙකුගෙ ඇඟේ හැපෙනව. සීය තමා ඒ වයසක මිනිහ. එයා හැප්පෙන වේගෙට සීයට හොඳටම රිදෙනවා. අන්න එතකොට තමයි සීය 'ඕහ්' කියන්නෙ. එත් චංචල් කුමාර් ඒක ගණන් ගන්නෙ නෑ. එයා වේගෙන් ඉස්‌සරහට යනවා. මේක චිත්‍රපටියෙ බොහොම වැදගත් සීන් එකක්‌. සීය කරන්ඩ ඕනෑ කොටස දැන් සීයට තේරෙන්න ඇති නෙවැ. දැන් අපිට තව සීන් එකක්‌ ගන්ඩ තියෙනවා. ඊට පස්‌සෙ තියෙන්නෙ සීය ඉන්න සීන් එක."

පාතොල් බාබු නැවතත් බුලත් විට කඩය දෙසට පා නැගුවේ ය. ඔහු රැස්‌ව සිටි පිරිස දෙස සැලකිල්ලෙන් යුතුව බැලුවේ ඔවුන් අතර තමන් හඳුනන කිසිවෙක්‌ සිටී දැයි දැන ගැනීම සඳහා ය.

"මට කියන්ඩ තියෙන්නෙ එක වචනයයි. සම්පූර්ණ වචනෙකුත් නෙමේ. වචනෙක කෑල්ලක්‌ විතරයි. 'ඕහ්' ඔහු අතේ තිබූ කඩදාසි කැබැල්ල ගුලි කර කාණුවට විසි කළේය.

පැයකට පමණ පසු අධ්‍යක්‍ෂවරයා පාතොල් බාබු තමා අසලට කැඳවීය.

"සීය දැන් දන්නව ඇතිනේ කරන්ඩ ඕනෑ දේ."

"ඔව් සර්"

"එහෙනම් මම 'සවුන්ඩ්' කියල හයියෙන් කියන කොට අතන ඉන්න කෙනෙක්‌ 'රනින්' කියල කියයි. ඒක තමයි කැමරා කාරයට දෙන සංඥාව. එතකොට මම 'ඇක්‌ෂන්' කියල කියනව. ඒක තමයි සීයට ලැබෙන සංඥව. එතකොට සීය ඇවිදගෙන ඉස්‌සරහට එන්න ඕනෑ. චංචල් කුමාර් එතකොට කාර් එකෙන් බැහැල ගොඩනැඟිල්ල දිහාට ඉක්‌මනින් ඇවිදගෙන එනව. මෙන්න මෙතෙන්දි එයා සීයගෙ ඇඟේ හැප්පෙනවා. ඒත් එයා සීයව ගණන් ගන්නෙ නැතුව වේගයෙන් ඉදිරියට යනවා. වේදනාව නිසා සීයට ඕ....... හ්.. කියවෙනව. එහෙම කියාගෙන සීය ඉස්‌සරහටම ඇවිදගෙන යනව. හරිද"

පෙරහුරුවක්‌ කරමු දැයි පාතොල් බාබු යෝජනා කළ ද එයට අකමැත්ත පළ කරමින් අධ්‍යක්‍ෂවරයා හිස සැලුවේය.

"දැන් ඔව්ව කරන්ඩ වෙලාවක්‌ නෑ. අහසෙ කළු වලාකුළකුත් තියෙනවා."

"මට පොඩි අදහසක්‌ ආව සර්."

"ඒ මොකක්‌ද?"

"හැප්පෙන වෙලාවට මගෙ අතේ පත්තරයක්‌ තිබුණොත් නරකද?"

"චඃ කොච්චර හොඳද?" අධ්‍යක්‍ෂවරයා අසල සිටි අයෙක්‌ අත තිබූ පුවත්පතක්‌ ඉල්ලා ගෙන එය පාතොල් අතට දුන්නේය.

"අපි මෙයාට රැවුලකුත් දාමු." මෙවිට වේශ නිරූපණ ශිල්පියා කුඩා පෙට්‌ටියක්‌ රැගෙන විත් එය තුළ තිබූ රැවුලක්‌ ගෙන එය පාතොල් බාබුගේ නහයට යටින් ඇලවූයේය.

"හැප්පෙන කොට මේක ගැලවෙයිද සර්·"

"මොන පිස්‌සු ද ඕක ඇදලවත් ගලවන්ඩ බෑ"

පතොල් බාබු පුවත්පත ද අතැතිව සංඥාව ලැබෙන තෙක්‌ බලා සිටියේය. අධ්‍යක්‍ෂවරයා 'ස්‌ටාට්‌' 'සවුන්ඩ්' කියා කෑගැසුවේය. කාර්මිකයෝ 'රනිං' යනුවෙන් පිළිතුරු දුන්හ. 'ඇක්‌ෂන්' හඬ ඇසුණු විට පාතොල් ඉදිරියට ඇවිදගෙන ආවේය. රථයෙන් බැස දිවගෙන ආ චංචල් කුමාර් ඔහුගේ හිසේ හැපුණු වේගයට, පාතොල්ට දරාගත නොහැකි වේදනාවක්‌ ඇති විය. එහෙත් තම රංගනයේ කොටස සිහි වූ හේ අමාරුවෙන් 'ඕ.... හ්' කියා ඉදිරියටම ගමන් කළේය.

"අගෙයි· අගෙයි· සීය අගේට ඒ කොටස කළා. සීයට හොඳ අනාගතයක්‌ තියෙනවා. සෙනිසෙන්කෝ · බලන්න ආකසෙ හොඳද කියල අපේ ඊළඟ සීන් එකට"

"සීයට හුඟක්‌ රිදුණද?" යි තරුණයෙක්‌ ඔහුගෙන් ඇසුවේය.

"ඒ පාරෙ සැරේට මං හිතුවෙ මට කලන්තෙ හැදෙයි කියල." ඔවුන් අසලට පැමිණි නරේෂ් දත් "සීය අර හෙවනට වෙලා ඉන්ඩ. මං තව ටිකකින් එන්නම් සීයව හම්බ වෙන්ඩ" යි කීවේය. ඇඳ සිටි කබාය ගලවමින් පාතොල් බුලත් විට කඩය දෙසට ගියේය. තම කොටස මැනවින් රඟපෑමට හැකිවීම ගැන ඔහු තුළ ඇති වූයේ ඉමහත් සතුටකි. නරේෂ් දත් තමා හමුවීමට එනවා යැයි කීවේ කිසියම් මුදලක්‌ ගෙවීමට විය හැකිය. එහෙත් එවන් මුදලකට වඩා මහත් සැලකිල්ලෙන් හා දක්‍ෂ ලෙස තම කොටස රඟපෑමට හැකි වීම ඊට වඩා වටිනවා නොවේද?

විනාඩි දහයකට පමණ පසු නරෙෂ් දත් විට කඩය අසලට පැමිණ "කෝ මේ පාතොල් බාබු......?" යි ඇසීය.

"හරි පුදුමයි මිනිහට සල්ලි දුන්නෙත් නෑ. මිනිහ යන්ඩ ගිහින්."

"දැන් ඉර එළිය හොඳට තියෙනව නේද? මේ මිනිස්‌සු අයින් කරල ඊළඟ සීන් එකට සූදානම් වෙන්ඩ" යි අධ්‍යක්‍ෂවරයා පවසන හඬ ඔහුට ඇසුණේය.

[Nissanka Rajapaksa]

වැරදි ප්‍රවේශය

ඩේවිස්‌ එස්‌ පාන්ගාපාන්ගා 

සිංහල අනුවාදය බොබී ජී. බොතේජු විසිනි

(Davis S Phangaphanga මලාවි රාජ්‍යයේ ලේඛකයෙකි. ඔහු මලාවි විශ්වවිද්‍යාලයේ කෘෂිකර්මය පිළිබඳ උපාධිය ලබා ඇත. දැනට මලාවි කෘෂිකර්ම අමාත්‍යාංශයේ උපදේශකයකු ලෙස සේවය කරයි. මෙම කෙටි කතාව 1998 පොදු රාජ්‍ය මණ්‌ඩල ලේකම් කාර්යාලය අප්‍රිකානු කලාපය වෙනුවෙන් පැවැත්වූ කෙටි කතා තරගයෙන් ප්‍රථම ස්‌ථානයට පත්විය.)

ගම්මානය අවට ලෝකය සමඟ සම්බන්ධ කෙරෙන එකම මාවත වූ වළගොඩැලි සහිත බොරලු පාරේ ඉහළටත්, පහළටත් පරීක්‍ෂාවෙන් බැලුවේ ප්‍රධානියා යි. ඔහුගේ උපදේශකයන් දසදෙනා විශාල පත්‍ර සහිත බ්‍රාස්‌විස්‌ටිජියා (brachystegia) ගසේ සෙවණ යට වූ ලී බංකුව මත වාඩි වී සිහිල් සුළං පහස විඳිමින් සිටියහ. විශේෂ අමුත්තන් සඳහා සැප පහසු පුටු තුනක්‌ තබා ඇත. ඔව් ගම්මු රැස්‌වී සංවර්ධන අමාත්‍යාංශයේ නිලධාරීන් පැමිණෙන තෙක්‌ බලා සිටිති.

පාලමක්‌ ගොඩනැඟීමේ ව්‍යාපෘතියක්‌ ආරම්භ කිරීමට රජය කටයුතු කරමින් සිටියි. ගම්මුන්ට අයත් කාර්යභාරය වූයේ වැලි සහ ගල් සපයා දීමයි. කෙසේ වෙතත් ව්‍යාපෘතිය ආරම්භ කොට පස්‌ මසක්‌ ගත වී ඇතත් ගම්මුන්ගේ පාර්ශ්වයෙන් කිසිවක්‌ සිදුව නැත. ව්‍යාපෘතිය අතරමඟ ඇනහිට ඇත.

ඇවිස්‌සුණ දූවිලි වළාවෙන් සහ කන් බිහිරි කරවන නාදයෙන් මෙතෙක්‌ නිදි කිරමින් සිටි ගම්වැසියෝ අවදි වූහ. මෝටර් රථයක්‌ සහ ලෑන්ඩ් කෲෂර්Êවැගන් රථයක්‌ රැස්‌වීම පැවැත්වෙන ස්‌ථානයට පැමිණ නතර විය.

මෝටර් රථ නතර කරත්ම ප්‍රධානියා අමුත්තන්ව පිළිගැනීමට ඉදිරියට ගියේය. රථවලින් බැස අගනා ඇඳුම් කට්‌ටලවලින් සැරසී සිටි තිදෙනෙක්‌ තමන්ට පනවා තිබූ අසුන්වල වාඩි ගත්හ. ඉරුණු කමිස සහ අණ්‌ඩ දැමූ කලිසම් ඇඳ සිටි ගැමියන් සහ එම නිලධාරීන් අතර වූ වෙනස කැපී පෙනුණි. සෙරෙප්පු පැළඳ සිටියේ ප්‍රධානියා පමණි. ලෝකය මැවූ දෙවියන් වහන්සේ කොටසක්‌ පොහොසතුන් ලෙසත්, තවත් කොටසක්‌ දුප්පතුන් ලෙසත් මැව්වේ ඇයි දැයි සිතමින් කෙනෙක්‌ මවිත වූයේය. රැස්‌වීම ආරම්භ විය.

ගමේ පූජකතුමා කෙටි, එහෙත් සිත් කා වදින දේශනයක්‌ කළේය. මිනී පෙට්‌ටිය තබා ඇති තැනට මිනිස්‌සු හතරදෙනෙක්‌ ළං වූහ. ඔවුහු පෙට්‌ටිය ඔසවා ගත්හ. අවමංගල පෙරහැර කනත්ත බලා පිටත් විය. මියගිය දරුවාගේ මව පොළවේ හැපෙමින් ඒ පසුපස ගමන් කළාය. තෙමසක කාලයක්‌ තුළ ගමේ මරණ තුනක්‌ම සිදුවිය. කොළරාව බොහෝ දෙනකුට මරු කැඳෙව්වේය. තවත් පිරිසක්‌ ඇඳන් මත ගුලි ගැසුනහ. ප්‍රධානියාට කර කියා ගත හැකි දෙයක්‌ නොවීය.

ප්‍රධානියා විසින් පිළිගැනීමේ කතාව පවත්වනු ලැබීමෙන් අනතුරුව දිස්‌ත්‍රික්‌ සංවර්ධන නිලධාරියා තම සගයන්ව හඳුන්වා දුන්නේය. ඉන් එක්‌ අයෙක්‌ තවත් දිස්‌ත්‍රික්‌ සංවර්ධන නිලධාරියෙකි. අනෙක්‌ තැනැත්තා සංවර්ධන අමාත්‍යාංශ මූලස්‌ථානයේ නිලධාරියෙකි. පාලම ඉදිකිරීමේ ව්‍යාපෘතිය පිළිබඳව ගම්මුන් උනන්දුවක්‌ නොදක්‌වන්නේ මන්දැයි දැන ගැනීමට ඔවුහු පැමිණ සිටියහ. ඒ පිළිබඳව විමසමින් ඔහු අසුන් ගත්තේය.

උස තට්‌ට හිසක්‌ ඇති මිනිසෙක්‌ නැගී සිටියේය. ඔහු ප්‍රධානියා වෙනුවෙන් කතා කරන ප්‍රකාශකයායි. ඔහු අත්කොට කමිසය හරිගස්‌සමින් අවට බලමින් කතාව ඇරඹුවේය.

"ඔබගේ ව්‍යාපෘතිය උදෙසා අපේ ශක්‌තියෙන් බිඳක්‌වත් වැය නොකළ බව ඇත්ත. අපි කියා සිටින්නේ අපේ දැවෙන ප්‍රශ්නවලට ඔබේ ව්‍යාපෘතියෙන් පිළිතුරක්‌ නොලැබෙන බවයි. අපේ ගමේ අපි, අපේ පුතුන්, දූවරුන්, මව්වරු හැම කෙනෙක්‌ ම භූමදාන කරනවා. අප මිය යන්නේ පාලමක්‌ නැති නිසා නොවේ. පිරිසිදු වතුර සහ සෞඛ්‍ය පහසුකම් නැති නිසා. පාලමක්‌ අවශ්‍ය වන්නේ ඔබේ ආණ්‌ඩුවේ මිනිස්‌සුන්ට කෙළවරක්‌ නැති, වැදගැම්මකට නැති ගමන් බිමන්වල පහසුවෙන් යෙදෙන්නටයි. අපට අවශ්‍ය වන්නේ අපේ ගැටලු විසඳා ගැනීමට අවශ්‍ය පහසුකම් මිස ඔබගේ ගැටලු විසඳා ගැනීමට අවශ්‍ය පහසුකම් නෙවෙයි."

ඔහු අත්පොළසන් සහ ඝෝෂා හඬ මැද නතර කළේය.

මහත්වරු තිදෙනා පරාජය බාර ගනිමින් තම මෝටර් රථ වෙත ගමන් කළහ. ආපසු යන අතර ඔවුහු බොහෝ වේලාවක්‌ නිහඬව සිටියහ. ගැමියාගේ කතාව පිළිබඳව තිදෙනා වෙන වෙනම කල්පනා කරමින් සිටියහ.

මෝහනයට පත් වූවාක්‌ මෙන් තිදෙනාම එකවර හඬ නගා කෑ ගැසුහ. "ඇත්තටම ඒක අපේ වැරදි ප්‍රවේශයක්‌"

මේ අතර ගමේ තවත් ජීවිතයක්‌ කොළරාව විසින් පැහැර ගනු ලැබ තිබිණ.

[Kurundu Hewage Nandisena]

It is totally relevant to Sri Lanka also. 

--

---
You received this message because you are subscribed to the Google Groups "INDRAKA" group.

To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to indraka+u...@googlegroups.com.

[Nissanka Rajapaksa]

ලටපට කාමරයේ සිතුවම

බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික හෙක්‌ටර් හියු මුන්රෝ හෙවත් "සාකි" ලියූ The Lumber room නම් කෙටි කතාවේ අනුවර්තනයකි. අනුවර්තනය - මල්කාන්ති ගුණතුංග

(හෙක්‌ටර් හියු මොන්රෝ හෙවත් සාකි (1870 - 1916) යන අන්වර්ථ නාමයෙන් ලියූ ඔහු මුලින්ම පුවත්පත් වාර්තාකරුවකු ලෙස යුරෝපයේ රටවල් පුරා සංචාරය කළේය. පසුව සාහිත්‍ය කටයුතුවල යෙදුණු ඔහු කෙටිකතා විශාල ප්‍රමාණයක්‌ ද නවකථා හා නාට්‍ය ද රචනා කළේය. 1914 දී පළමු ලෝක මහා යුද්ධයේදී රට වෙනුවෙන් සේවය කිරීමට යුද හමුදාවට බැඳුණු ඔහු යුඳ බිමේදී අවසන් සුසුම් හෙළීය.)

විශේෂ විනෝද ගමනක්‌ ලෙසින් ළමුන් ජැග්බරෝ මුහුදු වෙරළට කැටුව යෑමට නියමිතව තිබිණි. නිකොලස්‌ ඒ කණ්‌ඩායමට ඇතුළත් නොවූයේ එදින ඔහු කළ දඩබ්බර ක්‍රියාවක්‌ හේතුවෙනි. කිසිම හේතුවක්‌ නැතිව ඔහු උදේ ඔහුගේ පාන් හා කිරි ආහාරයට ගැනීම ප්‍රතික්‍ෂේප කළේ ඒවායේ ගෙම්බෙකු සිටින බව පවසමිනි.

වැඩිමහලු, බුද්ධිමත් හා යහපත් අය ඔහුට කීවේ එසේ වීමට කිසිම ඉඩක්‌ නැති බවකි. විකාර නොදොඩන ලෙස ඔහුට කීවද, ඔහු දිගින් දිගටම ගෙම්බාගේ හමේ පාට හා උගේ හැඩරුව ගැන විස්‌තර කළේය. මෙහි වඩාත්ම රසවත් කාරණය වූයේ ඔහුගේ කිරි බඳුනේ ඇත්තටම ගෙම්බෙකු සිටීමය. එනිසා ඔහු ඒ ගැන යමක්‌ දැන සිටීම හේතු සහගත විය.

ගෙවත්තෙන් අල්ලා ගත් ගෙම්බෙකු පාන් කිරි බඳුනට දැමීම නරක වැඩකි. නමුත් නිකොලස්‌ සිතට ගත්තේ වැඩිමහලු බුද්ධිමත් හා යහපත් අය සහතික කොට කියන දේවල් වුවද සම්පූර්ණයෙන් ම වරදින බව ය. 

"නැන්දා කිව්වේ මගේ කිරි භාජනේ ගෙම්බෙක්‌ ඉන්න විදියක්‌ නැහැයිම කියලනේ. ඒත් ඔය ගෙම්බෙක්‌ හිටියෙ?"

තමා නිවැරැදි බව පෙන්වන අටියෙන් ලෙහෙසියෙන් නොපරදින, දක්‍ෂ උපක්‍රමශීලී අයකු ලෙසින් ඔහු පැවැසීය. ඒ හේතුවෙන් ඔහුගේ ඥාති සොහොයුරාත් ඥාති සොහොයුරියත් ඔහුගේ නිහඬ බාල සොහොයුරාත් ජැග්බරෝ වෙළෙරට කැඳවා ගෙන යෑමට ගමනක්‌ සූදානම් වූ අතර, නිකොලස්‌ට නිවසේ රැඳීමට සිදුවිය.

සිය ඥාති සොයුරන් ගේ නැන්දා, එසේ විනෝද චාරිකාවක්‌ සූදානම් කළේ එදින උදයේ තේ මේසයේදී කළ තක්‌කඩිකම නිසා ඔහු කොතරම් අනගි අවස්‌ථාවක්‌ නැතිකර ගත්තේ දැයි නිකොලස්‌ හට වටහා දීමටය.

එක්‌ ළමයෙකු දඟ වැඩක්‌ කළ විට ඔහුව සම්පූර්ණයෙන් නොතකා හැර අනිත් අය වෙනුවෙන් උත්සවාකාර යමක්‌ සංවිධානය කිරීම ඇගේ සිරිත විය. ළමුන් කණ්‌ඩායම එක්‌ වී "ඇට්‌ටර වැඩක්‌" කළහොත් ඔවුන් යහපත්ව හැසිරුණා නම් බලන්නට යෑමට තිබූ විශාල අලි ඇතුන් සංඛ්‍යාවක්‌ සහ නොයෙක්‌ පුදුමාකාර දෙවල් සහිත සර්කස්‌ එකක්‌ පිළිබඳව ඔවුන්ට දැන ගන්නට ලැබෙයි.

ළමුන් වෙරළට පිටත්ව යන මොහොතේදී හෝ නිකොලස්‌ ගේ දැසින් කඳුළු බිඳු කිහිපයක්‌ හෝ වැටෙතැයි බලාපොරොත්තු වුවද, සිදුවූයේ අනිකකි. වාහනයේ පඩියේ පය වද්දවා ගත් ඥාති සොයුරිය බෙරිහන් දෙමින් හඬන්නට වූ විට

"කොහොමද එයා බෙරිහන් දෙන හැටි"

නිකොලස්‌ සතුටින් පැවසුවේ චාරිකාවක තිබිය යුතු ප්‍රමෝදයෙන් තොරව පිරිස පෙරට ඇදෙද්දී ය.

"එයාට ඒක ඉක්‌මනින් අමතක වේවි" නැන්දා වහා පැවසුවාය.

"ලස්‌සන වැල්ලෙ දුවන්න පනින්න කියාපු වෙලාව මේ හැන්දෑව. එයාලා කොයි තරම් සන්තෝෂ වේවිද?"

"බොබී නම් එච්චර විනෝද වෙන එකක්‌ නෑ. වැඩිය දුවන එකකුත් නෑ." නිකොලස්‌ මැඩගත් සිනාවෙන් යුතුව පැවසීය.

"එයාගෙ සපත්තු තදයි. ඒවාට කකුල කැපෙනවා"

"ඇයි ඒවායින් රිදෙනවා කියලා එයා මට නොකිව්වේ?" නැන්දා ඇසුවේ තරහිනි.

"එයා ඔයාට දෙපාරක්‌ම කිව්වනේ. ඔයා ඇහම්කන් දුන්නේ නෑ. අපි වැදගත් දෙයක්‌ කියන කිසිම වෙලාවක ඔයා ඇහුම්කන් දෙන්නෙ නෑ."

"ඔයා ගූස්‌බෙරි වත්තට එහෙම යන්නෙ නෑ." මාතෘකාව වහා වෙනස්‌ කළ නැන්දා පැවසුවාය.

"ඒ මොකද?" නිකොලස්‌ හරස්‌ ප්‍රශ්නයක්‌ ඇසීය.

"උඹ මහ ඇට්‌ටරයෙක්‌ හින්දා" නැන්දා අහංකාර පරවශ ලෙස කීවාය.

නිකොලස්‌ ඒ ප්‍රකාශය ගැන තර්ක කිරීමට ගියේ නැත. එකම විටක ඇට්‌ටරයකු වීමට සහ ගූස්‌බෙරි වත්තේ හිඳීමට තමාට පුළුවන් බව ඔහු දනී. ඔහුගේ මුහුණේ මුරණ්‌ඩු බවක්‌ ඇඳී ගියේය. ඔහු ගූස්‌බෙරි වත්තට යෑමට තදින්ම අදහස්‌ කළ බව නැන්දා ද වටහා ගත්තාය.

"මොකද මම එයාට යන්න එපා කිව් හින්දාම"

ගූස්‌බෙරි වත්තට පිවිසිය හැකි දොරටු දෙකක්‌ විය. නිකොලස්‌ වැනි කුඩාවෙකුට එතුළට රිංගා ගිය විට ආටිචෝක්‌, රාස්‌බෙරි කේන් හා පලතුරු පඳුරු අතරේ ලෙහෙසියෙන්ම අතුරුදන් විය හැක. එම සැන්දැවේ නැන්දාට කිරීමට කොතෙකුත් වැඩ කටයුතු තිබුණද, ඇය "තහනම් පරාදීසයේ" දොරටු දෙස ඇස ගසා ගෙන මල් පාත්ති හා පඳුරු අතර පැයක්‌ හෝ දෙකක්‌ පමණ සුළු සුළු වැඩ කරමින් කාලය කා දැම්මාය. සිතන්නට වැඩි දෙයක්‌ නැති ඇය එල්බ ගත් සිතිවිල්ලේම අන්තයටම යන්නියකි.

නිකොලස්‌ වරක්‌ හෝ දෙවරක්‌ ඉදිරිපස ගෙවත්තේ ගැවසෙමින් හෙමින් සීරුවේ ගූස්‌බෙරි වත්තේ දොරටුවලට ළං වීමට තැත් කළ ද නැන්දාගේ තීක්‍ෂණ බැල්මෙන් මිදීමට නොහැකි විය. ඇත්ත වශයෙන් ම ගූස්‌බෙරි වත්තට ඇතුළු වීමට ඔහුට ද ඕනෑ කමක්‌ නොවූවද, තමාට එය අවශ්‍ය බව නැන්දාට අවබෝධ කළ යුතු විය. ඇය තමා විසින් ම පවරා ගත් මුර සේවයේ යෙදෙන අතර සැන්දෑවෙන් වැඩි කොටසක්‌ ඒ වෙනුවෙන් යොදනු ඇත.

ඇයගේ සැකය තවත් තහවුරු කළ නිකොලස්‌ හෙමිහිට ගෙතුළට ලිස්‌සා ගියේ තම සිත තුළ කාලයක්‌ තිස්‌සේ පැවැති වැඩපිළිවෙළ ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා ය.

පුස්‌තකාලයේ පුටුවක්‌ මතට නැගුණු කල පොත් රාක්‌කයක්‌ මත ඇති ගාම්භීර පෙනුමකින් යුතු යතුරකට ළං විය හැකිය. එම යතුර ද පෙනුමේ තරමටම ගාම්භීර තත්ත්වයක්‌ උසුලන්නේ නැන්දා ද, තවත් එබඳුම වරප්‍රසාද ලත් ඇත්තන්ට ද පමණක්‌ පිවිසීමට ඉඩ ඇති අබිරහස්‌ ලට පට ගොඩගසා ඇති කාමරයේ රහස්‌, අවසර නොලද්දන්ගෙන් ආරක්‍ෂා කරන බැවිනි.

යතුරු සිදුරට යතුර ඇතුළු කොට දොරගුලු හැර ගැනීමේ කලාවේ නිපුණත්වයක්‌ නිකොලස්‌ හට නොවූ නමුත් පසුගිය දින කිහිපයේම පාසල් කාමරයේ දොර යතුරින් ඔහු එය පුහුණු වී තිබුණද, වාසනාවට හෝ අහඹු ලෙස එය සාර්ථක වේ දැයි විශ්වාසයක්‌ ද නොවීය.

යතුර ආයාසයෙන් යතුරු සිදුරේ කරකැවී දොර විවෘත විය. නිකොලස්‌ ආගන්තුක භූමියකට පා තබා ඇත. එය කිසිසේත්ම ගූස්‌බෙරි වත්තට සම කළ නොහේ. ගූස්‌බෙරි වත්ත යනු මෙය හා සසඳන කල පිළුණු ආහාර බඳුනක්‌ මෙනි.

නිකොලස්‌ නිරතුරුවම මේ කාමරය තුළ ඇත්තේ මොනවා දැයි සිතමින් සිටියේය. මෙම කලාපය කුඩාවුන් ගේ නෙත් වලින් දුරස්‌ කොට ප්‍රවේශමින් මුද්‍රා තබා තිබූවකි. ඒ පිළිබඳ අසනු ලැබූ කිසිම පැනයකට පිළිතුරු ද නොලැබිණි. මෙයට පිවිසීම ඔහුගේ එක්‌ බලාපොරොත්තුවක්‌ වූයේය.

මුලින්ම එය අඩ ආලෝකයෙන් යුතු වූ විශාල කාමරයක්‌ විය. තහනම් ගෙවුයනට මුහුණලා විවර වූ උස්‌ වූ කවුළුවකින් පමණක්‌ ඊට ආලෝකය ලැබිණි.

දෙවනුව එය පරිකල්පනය කළ නොහෙන තරම් වූ නිධානයක සුරක්‍ෂිතාගාරයක්‌ වූයේය.

නැන්දා නම් වූ තැනැත්තිය බඩුමුට්‌ටු පාවිච්චි කිරීමෙන් ඒවා විනාශ වී යන බව අදහන්නියකි. ඊට පිළියමක්‌ ලෙසින් ඇය ඒවා රැක ගැනීම දූවිල්ලට හා තෙතමනයට භාර දී ඇත. නිවසේ හොඳම ස්‌ථාන ලෙස නිකොලස්‌ දන්නා ස්‌ථාන ද හිස්‌, ප්‍රීතිදායක නොවූ තැන් ය. නමුත් මෙහි ඇත්තේ තෙත්, සිත් පිනායන අපූරු දේවල් ය. මුලින්ම වූයේ ගිනි ආවරණයක්‌ ලෙස යොදා ගන්නා රාමු කරන ලද ගෙත්තමකි. නිකොලස්‌ට නම් එය හුස්‌ම ගන්නා ජීවමාන කතා පුවතකි. දුහුවිල්ලෙන් ගැවසි වර්නවත් ඉන්දියානු බිත්ති සැරසිල්ලක්‌ මත හිඳගත් ඔහු ගිනි ආවරණ පින්තූරයේ විස්‌තර පරීක්‍ෂා කරන්නට වූයේය.

පැරැණි කාලයේ දඩයම් ඇඳුමින් සැරසී දඩයක්‌කාරයකු ගෝණෙකුට ඊතලයෙන් විද මරා දමා ඇත. ගෝණා සිටියේ පියවර දෙකක්‌ පමණ දුරින් නිසා විදීම එතරම් අසීරු නොවන්නට ඇත. සිතුවමේ දක්‌වා ඇති ඝනව වැඩුණු වනය නිසා ගෝණා වෙත ළංවීම එතරම් අපහසු නොවන්නට ඇත. ලුහුබැඳීම සඳහා ඉදිරියට පනින්නට සූදානම් වූ පුල්ලි වැටුණු බල්ලන් දෙදෙනා ඊතලය නිදහස්‌ වන තෙක්‌ ඉවසීමෙන් සිටීමට පුහුණු කොට ඇති සේ ය.

සිතුවමේ මේ කොටස සිත් ඇද ගන්නා සුළුය. සරලය. නමුත් නිකොලස්‌ දුටු දර්ශනය දඩයක්‌කාරයා දුටුවේද?

එනම් කැලෑව මැදින් එදෙසට පැන ගෙන එන වෘකයන් සිවුදෙනා ඔහු දුටුවේද? සමහර විට උන් සිව්දෙනාට වඩා වැඩි වන්නට ද හැකිය. උන් පහර දුන්හොත් මිනිසාට හා බල්ලන් දෙදෙනාට උන් මෙල්ල කළ හැකි වේද? මිනිසාගේ ඊතල කොපුවේ තව ඇත්තේ ඊතල දෙකක්‌ පමණි. ඔහු අතින් ඉන් එකක්‌ හෝ දෙකම හෝ වරදින්නට ඉඩ ඇත. ඔහුගේ දක්‍ෂතාව ගැන කෙනෙකු දන්නේ ගෝනෙකුට විදීමේ හැකියාව ගැන පමණකි.

තවත් අගනා මිනිත්තු කිහිපයක්‌ ම ඒ පිළිබඳව සිතන්නට නිලොකස්‌ වැය කළේය. වෘකයන් සිවුදෙනකුට වඩා එහි ඇතැයි අනුමාන කළ ඔහු දඩයක්‌කරු හා බල්ලන් අසීරු අවස්‌ථාවක සිටිනු ඇතැයි සිතීය.

ඔහුගේ කැමැත්ත හා අවධානය දිනා ගත් තවත් භාණ්‌ඩ රැසක්‌ම විය. නාග හැඩය ගත් දඟර ගැසුනු ඉටිපන්දම් හොටයෙන් තේ වැගිරෙන තාරාවකුගේ හැඩය ගත් චීන තේ පෝච්චිය · දැනට ඇති තේ පෝච්චිය කොතරම් කැත ද? එසේම සඳුන් ලීයෙන් නිම වූ කැටයම් කරන ලද පෙට්‌ටියක්‌ ද විය.

ඒ ඇතුළත සුවඳ ගැල්වූ කපු පුලුන් තට්‌ටු අතරේ පිත්තලෙන් නිම වූ මොල්ලිය සහිත හරකුන්, මොනරුන්, හා බහිරවයන් ද අලංකාරව අසුරා තිබිණි. තනි කළු පැහැ කවරයක්‌ දැමූ විශාල හතරැස්‌ පොතක්‌ ද කාමරයේ විය. නිකොලස්‌ එයට එබී බැලූ විට එය අලංකාර වර්ණවත් කුරුලු පින්තූරවලින් පිරි පොතක්‌ බව දිටීය. මේ තරම් කුරුල්ලෝ·

වත්තේ හෝ පාරේ ඇවිද යද්දී නිකොලස්‌ කුරුල්ලන් වර්ග කිහිපයක්‌ දැක ඇත. ඔහු නිතර දැක තිබූ විශාලම කුරුල්ලා වූයේ පොල්කිච්චකු හෝ කොබෙයියකු පමණි. නමුත් මෙහි කළුකුමන් ඇතුළු සිහිනෙන් වත් නොසිතූ තරම් කුරුලු රූප රැසකි. අලංකාර චීන තාරාවන්ගේ වර්ණ සංකලනය අගය කරමින් පාට ජීවිත කතාවක්‌ නිර්මාණය කරමින් සිටින විට නැන්දා ගූස්‌බෙරිවත්ත දෙසින් ඔහුගේ නම කියමන් කෑ ගසනු ඇසිණ. ඔහු දිගු වේලාවකින් දකින්නට නොවීම නිසා ඇය සැක කළේ ලයිලැක්‌ පඳුරු වලින් ආවරණය වූ තැනින් තාප්පයට නැග එහා පැත්තට පැන යන්නට ඇතැයි සිතුවාය. දැන් ඇය යෙදී සිටින්නේ ආටිචෝක්‌ සහ රොස්‌බරි පඳුරු අතර ඔහු සෙවීමේ දුෂ්කර කාර්යයේය.

"නිකොලස්‌.......... නිකොලස්‌...." ඇය බෙරිහන් දුන්නාය. 

"උඹ මේ දැන්ම එළියට එන්න ඕන. ඔතන හැංගිලා වැඩක්‌ නෑ. මට උඹව පේනවා." වසර විසි ගණනකට පසු ඒ ලට පට කාමරය තුළ කිසිවකු සිනා නැගූ මුල් අවස්‌ථාව එය වන්නට ඇත. නිකොලස්‌ ගේ නම කියමින් කෝපයෙන් නැගූ හඬ දුබල, කවුරුන් හට හෝ ඉක්‌මනින් පැමිණෙන ලෙසට හඬනඟන අයැදුමක්‌ බවට පත් වූයේය. නිකොලස්‌ පොත වසා ප්‍රවේශමෙන් එය තිබූ මුල්ලේම තබා පත්තර පිටුවකින් ගත් දූවිලි ස්‌ල්පයෙන් ද ඒ මත ඉස්‌සේය. හීන්සීරුවේ කාමරයෙන් පිටතට ආ ඔහු දොර වසා යතුර ගත් තැනම තැබීය. ඔහු සෙමෙන් ගෙඋයන වෙත ඇවිද යද්දී නැන්දා තවමත් ඔහුගේ නම කියා හඬගසනු ඇසිණ.

"කවුද කතා කරන්නේ?" ඔහු විමසීය.

"මම තාප්පයේ අනිත් පසින් හඬ ඇදී ආයේය.

"උඹට මං කතා කරනවා ඇහෙන්නේ නැද්ද? මම උඹව බලන්න ගූස්‌බෙරි වත්තට ගියාම වැහි වතුර ටැංකියට ලිස්‌සලා වැටුණා. හොඳ වෙලාවට ඒකෙ වතුර තිබුණෙ නැත්තේ. ඒ උනාට බිත්ති ලිස්‌සන හින්දා මට උඩට නගින්න බෑ. චෙරි ගහ යට තියෙන පුංචි ඉණිමඟ අරන් වරෙන්" නැන්දා කීවාය.

"මට කියලා තියෙන්නේ ගූස්‌බෙරි වත්තට යන්න එපා කියලනේ." නිකොලස්‌ ක්‍ෂණිකව පැවැසීය.

"මම උඹට එපා කිව්වා. දැන් කියනවා ගියාට කමක්‌ නෑ කියලා" වඩාත් නොඉවසිලිමත් කටහඬක්‌ වැසි වතුර ටැංකියෙන් ඇදී ආයේය.

"ඔයාගේ කටහඬ නැන්දාගේ වගේ නෙවෙයි" නිකොලස්‌ විරුද්ධ විය.

"ඔයා මාව නරකට පොළඹනන්න හදන යක්‍ෂයා වෙන්න ඇති. නැන්දා නිතරම කියන්නේ ඒ යක්‍ෂයා කියලා. හැම තිස්‌සෙම මම ඒකාට යටත් වෙනවලු. මේ පාර නම් මම ඒකාට රැවටෙන්නේ නෑ."

"බහුබූත දොඩවන්න එපා" ටැංකියේ සිරකාරිය කෑගැසුවාය.

"ගිහින් ඉණිමඟ ගේනවා." 

"අද තේ වලට ස්‌ට්‍රෝබෙරි ජෑම් තියේවිද?" නිකොලස්‌ අහිංසක ලෙස විමසීය.

"ඇත්තටම තියේවි." නැන්දා පැවසුවේ නිකොලස්‌ට කිසිසේත්ම නොදෙන බව සිතා ගනිමිනි.

"ආ..... මම දැන් දන්නවා ඔයා නම් නැන්දා නෙවෙයි. යක්‍ෂයාම තමයි" නිකොලස්‌ සතුටින් කෑ ගැසුවේය.

"අපි ඊයේ නැන්දාගෙන් ඇහුවාම ස්‌ට්‍රෝබෙරි ජෑම් තියෙනවද කියලා එයා කිව්වේ චුට්‌ටක්‌වත් නෑ කියලනේ. මම දන්නවා ඒවා බෝතල් හතරක්‌ම ස්‌ටෝරුවේ කබඩ් එකේ තිබෙන බව. මම දැක්‌කනේ. ඔයාත් දන්නවා ඒවා තියෙනවා කියලා. හැබැයි නැන්දා දන්නේ නෑ. එයා නැහැ කිව්වනේ. අපොයි යක්‍ෂයෝ අද නම් උඹ රැවටුණා."

නැන්දාට යක්‍ෂයාට මෙන් අමතන්නට ලැබීම නිකොලස්‌ හට අපූරු සතුටක්‌ ගෙන දුන්නේය. නමුත් එසේ සිටීම එතරම් ඇඟට ගුණ නැති බව නිකොලස්‌ ගේ ළමා සිතට වැටහුණෙන් ඔහු ශබ්ද නගමින් ඉන් ඉවතට ගියේය.

අවසානයේ වැහි වතුර ටැංකියේ සිටි නැන්දා ගලවා ගනු ලැබුවේ පාස්‌ලි සෙවීමට පැමිණි මෙහෙකාරියක විසිනි.

එදින සැන්දැවේ තේ මේසය බියකරු නිහඬ බවක ගිලී තිබිණි. ළමුන් ජැග්බරෝ මුහුදු වෙරළට යන විට වඩදිය ඉහළට නැගී තිබූ නිසා ඔවුනට වෙරළේ ක්‍රීඩා කළ නොහැකි වූ අතර, කලබලයේ දඬුවම් චාරිකාව සූදානම් කළ නිසා නැන්දාට ද එය මඟ හරී තිබිණි. බොබී ගේ සපත්තුවල තද බව නිසා ඔහුගේ ඉවසීම ද ඉක්‌මවා ගියේය. ළමුන් විනෝද වූ බවක්‌ සිතිය නොහැක. වැහි වතුර ටැංකියක්‌ තුළ මිනිත්තු තිස්‌පහක්‌ රැඳී සිටීමේ නින්දාව නිසා නැන්දා ද නිහඬවම සිටියාය.

නිකොලස්‌ ද නිහඬ බවේ ගිලී සිටියේය.

වෘකයන් මැරුම් කෑ ගෝණා ගොදුරු කර ගන්නා අතරේදී දඩයක්‌කාරයට හා ඔහුගේ බල්ලන්ට ගැලවී පලා යන්නට හැකි වන්නට ඇතැයි ඔහු සිතමින් සිටියේය.

[Nissanka Rajapaksa]

මෙහෙකාරියගේ කසාදය 

(රුසියානු - ලේඛක ඇන්ටන් චෙකොෆ්ගේ The Cook’s Wedding කෙටි කතාවේ සිංහල අනුවාදය) නිමල් ෆ්‍රැන්සිස්‌

සත් හැවිරිදි තරබාරු බරපතළ හාදයකු වූ ග්‍රිෂා තම නිවසේ කුස්‌සියේ දොරේ යතුරු සිදුරට ඇස තබා ගෙන ඒ වෙලාවෙහි කුස්‌සිය ඇතුළත වූ සිදුවීම් බලාගෙන අසා ගෙන සිටියේය. කුස්‌සිය තුළ ඔහු මින් පෙර නොදුටු අසාමාන්‍ය දෙයක්‌ සිදුවෙමින් තිබෙන බව ග්‍රිෂාගේ අදහස විය. තරබාරු, රතු හිස කෙස්‌, උඩු රැවුලක්‌ හා නාස්‌ තුඩෙහි එල්ලෙන දහඩිය බිංදුවක්‌ සහිත රියෑදුරන් අඳින වර්ගයේ කබායකින් සැරසුණු පිටිසර ගැමියකුගේ පෙනුමෙන් යුතු පුද්ගලයෙක්‌ මස්‌ හා ලුණු පෙති ගසන මේසයට මුහුණ ලා හිඳගෙන සිටියේය. ඔහු තම දකුණතේ ඇඟිලි පහ මත තේ පීරිසියක්‌ සමබරව තබාගෙන අනෙක්‌ අතින් සීනි කැටයක්‌ ශබ්ද නගා සපමින් පීරිසියෙන් තේ උරා බොමින් සිටියේය. නිවසේ ආයා වූ අක්‌සින්යා ස්‌ටෙපනොව්නා අබලන් ස්‌ටූලයක වාඩි වී ඔහුට මුහුණ ලා තේ පානය කරමින් සිටියාය. ඇගේ මුහුණ ගාම්භීර එහෙත් ජයග්‍රාහී හැඟීමක්‌ පළ කරමින් තිබුණි. පෙලගේයා නිවසේ අහර පිසින්නිය උදුන අසල කාර්ය බහුලව සිටියාය. ඇය සිටියේ ඔවුන්ගෙන් මුහුණ සඟවාගෙනය. ග්‍රිෂා දුටු ආකාරයට උදුනේ ගින්නෙන් නැගි පාට සෙවණැළි තද රතු දම් පාටින් පටන් ගෙන සුදුමැලි පැහැය දක්‌වා ඇගේ මුහුණේ සටහන් අඳිමින් තිබුණේය. ඇය වෙව්ලන දෑතින් කෙළවරක්‌ නොමැතිව පිහි, ගෑරුප්පු, දර කැබලි, රෙදි කඩමාළු එහා මෙහා කරමින්ද ගිනි උදුන අවුස්‌සමින්ද තමාටම කොඳුරා ගනිමින් ද සිටියාය. එසේ වුවද ඇය ඇත්තට කිසිවක්‌ම කළේ නැති බව ග්‍රිෂාට තේරුම් ගොස්‌ තිබුණි. ඇය තේ පානය කරන දෙදෙනා දෙස වැරදීමකින්වත් නොබැලූ අතර ආයා අසන ප්‍රශ්නවලට හූ මිටි තැබුවේ මුහුණවත් නොහරවාය.

'ඩැනිලෝ සිමියොනිච්' ආයා ආගන්තුක සත්කාර ස්‌වරයකින් ඔහු ඇමතුවාය. ඇයි තේ නිකම්ම බොන්නේ? වොඩ්කා ටිකක්‌ දා ගන්නෙ නැතුව.'

අනතුරුව ඇය වොඩ්කා බෝතලයක්‌ හා වීදුරුවක්‌ අමුත්තා ඉදිරියේ තැබුවාය. ඒ අවස්‌ථාවේ ඇගේ මුහුණේ තිබුණේ ප්‍රයෝගකාර හැඟීමකි.

'මං කවදාවත් මේවා අල්ලාවත් නැහැ' රියැදුරා කළබල වෙමින් කීවේය. 'කරුණාකර මට බලකරන්න එපා, අක්‌සින්යා ස්‌ටෙපනෝවා.'

'මොකක්‌ මිනිහෝ.... ඩ්‍රැයිවරයෙක්‌ බොන්නෙ නැහැ?.. ඇරත් තනිකඩයකුට නොබී ඉන්න පුළුවන්ද?'

රියැදුරා ඇස්‌ කොණින් බෝතලය දෙස ද අනතුරුව ආයාගේ ප්‍රයෝගකාර මුහුණ දෙස ද බැළුවේය. ඔහුගේ මුහුණ 'උඹට මාව අල්ලන්න බැහැ, නාකි මායාකාරි' වැනි කපටි බැල්මකින් යුක්‌ත විය.

'සමාවෙන්න, මම බොන්නෙ නැහැ. ඔන්න වෙළෙන්දෙකුට නම් බොන්න පුළුවන්, මොකද ඔහු ඉන්නෙ ගෙදර නිසා. නමුත් රියෑදුරන් වන අපි එහෙමද? අපි හැම වෙලාවෙම ඉන්නෙ මහ ජනයා එක්‌ක, නැද්ද? ඔබට පොඩ්ඩක්‌ වැඩි වුණොත් ඔබ ඉන්නෙ කොහෙද කියලා දැනගන්න කළින් නින්ද ගිහින් තියෙයි. නැත්නම් ඩ්‍රැයිවර් පුටුවෙන් බිමට වැටිලා තියෙයි. ඊට පස්‌සෙ මොකද වෙන්නෙ කියලා හිතා ගන්න පුළුවන්නේ.'

'ඔබ දවසකට කීයක්‌ හම්බ කරනවාද, ඩැනිලෝ සිමියොනිච්?'

'ඒක හරියටම කියන්න බැහැ. එක දවසක රූබල් තුනක්‌ හම්බ කළොත් අනෙක්‌ දවසේ තුට්‌ටුවක්‌වත් නැතිව හිස්‌ අතින් ආපසු එන්ඩ පුළුවන්. හැම දවසක්‌ම වෙනස්‌. මිනිස්‌සු හරි කපටියි. හැම තිස්‌සෙම බලන්නෙ ලාබෙට ට්‍රෑම් එකේ යන්ඩ. දෙවියන්ට ස්‌තුති වෙන්න, මට නම් එහෙම ප්‍රශ්නයක්‌ නැහැ. මට කෑමයි අඳින්ඩ ඇඳුමුයි ඕනැවටත් වඩා තියෙනවා... තව කෙනකුටත් එක්‌ක..' (මෙහිදී රියැදුරා පෙලගේයා වෙත නෙත් කොණින් බැලුවේය.) ඒ අය කැමති නම්..'

ග්‍රිෂාට ඊට පසු කියූ කිසිවක්‌ අසා ගැනීමට ඉඩ ලැබුණේ නැත. ඔහුගේ මව හදිසියේ ඔහුට පිටුපසින් පෙනී සිටියාය.

'ගිහිල්ලා පන්තියට යන්න ලෑස්‌ති වෙන්න. මේවා අහගෙන ඉන්න ඔයාට ඕනෙ නැහැ.'

ග්‍රිෂා පන්තියට ගිය ද, තම පාඩම් පොත ඔහු ඉදිරියේ දිගහැරී තිබුණ ද පාඩම්වලට නම් ඔහුගේ හිත ගියේ නැත. ඔහුගේ සිත විවිධාකාර වූ ප්‍රශ්න වලින් පිරී තිබිණි. 'පෙලගේයා කසාද බඳින්න යනවා.' ඔහු සිතුවේය. 'පුදුමයි... මට තේරෙන්නෙ නැත්තෙ ඇයි මිනිසුන් කසාද බඳින්නෙ කියලා. මම්මා පපාව කසාද බැඳලා. වෙරෝට්‌ච්කා අක්‌කා පාවෙල් ඇන්ඩි්‍රයිච්ව.. පපා, පාවෙල් ඇන්ඩි්‍රයෙච්ව කසාද බැන්දෙ නැත්තේ ඇයි? ඒ ගොල්ලන්ට රත්රන් ඔරලෝසු, මාල, වටිනා සූට්‌ ඕන තරම්.. සපත්තු හැම තිස්‌සෙම දිලිසෙන්න පොලිෂ් කරලා. ඒත් අර භයානක ඩ්‍රැයිවර්ට තියෙන්නෙ රතු නහයකුයි, ෙෆල්ට්‌ සපත්තුයි විතරයි... ඇයි ආයා, අසරණ පෙලගේයා ඒ මිනිහට කසාද බන්දවන්න හදන්නෙ?'

අමුත්තා පිටව ගිය පසු පෙලගේයා කුස්‌සිය පිරිසිදු කිරීම ඇරඹුවාය. ඇගේ කලබලය තවමත් පැවතුණි. ඇගේ මුහුණ රතු වී තිබූ අතර තැතිගැන්මක්‌ද පිළිබිඹු කළේය. ඇය කොස්‌ස තදින් අල්ලා ගෙන සෑම මුල්ලක්‌ම පස්‌ වරකටත් වඩා අතුගෑවාය. ඇය මම්මා වාඩි වී සිටි කාමරය බොහෝ වේලා ගත කරමින් අතුගෑවාය. ඇය ඇගේ පීඩනය තනිවම දරා ගෙන සිටි අතර එය විවෘතව කා සමඟ හෝ බෙදා ගැනීමට උවමනා වී ඇති බව පෙනුණි.

'ඔහු ගියා' මම්මා තව දුරටත් කතා නොකරම සිටින බැවින් ඇය කෙඳිරිලි හඬින් කතාව ඇරඹුවාය.

'කාට වුණත් පේනවා මිනිහා හොඳ කෙනෙක්‌ කියලා' මම්මා මසමින් සිටි ඇඳුමෙන් දෙනෙත් ඉවතට නොගෙනම පැවසුවාය. 'තැන්පත්, අවංක පාටයි.'

'මම කියන්නේ, මට එයාව බඳින්න ඕනෙ නැහැ, මැඩම්.' එක්‌වරම පෙලගේයා හඬා වැටුණාය. 'මම කියන්නෙ මට බැහැ.'

'මෝඩ වෙන්න එපා, පෙලගේයා. ඔයා පොඩි ළමයෙක්‌ නෙමෙයි. මේක වැදගත් අවස්‌ථාවක්‌. විකාර කතා කරලා වැඩක්‌ නැහැ.. ඔබ ඔහුට කැමතිද?'

'මම දන්නේ නෑ, මැඩම්.' පෙලගේයා හඬමින් කීවාය.

'ඇය ඒ මිනිහාට කැමති නෑ' ග්‍රිෂා සිතුවේය.

'මේ මොන උඩඟුකමක්‌ද? මම අහන්නෙ, උඹ එයාට කැමතිද?'

'ඒ වුණාට ඔහු වයසයි, මැඩම්'

'එකෙණෙහිම ආයා එහා කාමරයේ සිට එතැනට ඉගිලී මෙන් අවුත් කතාව මැදට පැන්නාය. ඔහුට තවම හතළිහ පැනලත් නැහැ. ඇරත් උඹට තරුණයෙක්‌ උවමනා මොකටද? ඒ මිනිහාව කසාද බැඳපන්. එච්චරයි.'

'මම දිවුරනවා, මට ඕනෙ නැහැ.' පෙලගේයා බියෙන් කෙඳිරුවාය.

'විකාර කියවන්නෙ නැතුව හිටපං. මොන වර්ගයේ කපටියෙක්‌ද උඹට ඕනෙ? ඕනෑම ගෑනියෙක්‌ ඔහුව කසාද බඳින්න පොර කනවා. උඹට විතරක්‌ බෑ. උඹට ඕනෙ අර තැපැල්කාරයත් එක්‌ක මුකුළු කරන්න. ලැඡ්ජා නැති මූසලී...'

'ඔබ ඩැනිලෝව මීට කළින් දැකලා තියෙනවාද?' මම්මා පෙලගේයාගෙන් ඇසුවාය.

'මම කොහොම දැකල තියෙන්ඩද? අද තමයි පළවැනි සැරේට ඇස්‌ දෙකට දැක්‌කේ. අක්‌සින්යා එකපාරටම උස්‌සා ගෙන ඇවිල්ලා කුස්‌සියට අතහැරියා...නින්දිත යකා... ඒ මිනිහා ආවෙ මගෙ විනාසෙත් අරගෙන.'

රාත්‍රී කෑම මේසයට පෙලගේයා ආහාර බඳුන් රැගෙන එන විට රියෑදුරා ගැන කියමින් සියල්ලෝම ඇයට විහිළු කරන්නට වූහ. ඇය බයාදු ලෙස මුහුණ රතු කරගෙන මෝඩ සිනහවක්‌ නඟමින් හැරී ගියාය.

'කසාද බැඳිල්ල ලැඡ්ජා සහගත දෙයක්‌ වෙන්ඩ ඇති. ග්‍රිෂා සිතුවේය. අතිශයින්ම

ලැඡ්ජා සහගත.'

සියලුම ව්‍යාංජන වල ලුණු අධික විය. බාගෙට පිසුණු කුකුළු මස්‌වල ලේ ගඳක්‌ දැනිණි. පෙලගේයා අතින් පිඟන් හා පිහි කිහිපයක්‌ම බිම පතිත විය. නමුත් කිසිවකුත් ඇයට දොස්‌ පැරුවේ නැත. සැමටම ඇගේ හැඟීම් තේරුම් ගතහැකි විය. පපා පමණක්‌ කෝපයෙන් අත පිස්‌නාව මේසය මත දමා ගසා මම්මා දෙසට හැරුණේය.

'මොකක්‌ද උඹලාට ඒ ගොල්ලන්ව විවාහ කරවන්න තියෙන උවමනාව? ඒක උඹලාගෙ වැඩක්‌ද? ඒ අයගෙ කසාද ඒ අයට අවශ්‍ය විදියට කරගන්න ඉඩ දීපල්ලා'

රෑ කෑමෙන් පසු ග්‍රිෂා නිදන්නට යන විට අසල්වැසි නිවෙස්‌වල මෙහෙකාරියන් කුස්‌සිය තුළ ඔබ මොබ හැසිරෙනු දක්‌නට හැකි විය. එසේම ඔවුන්ගේ රහස්‌ මන්ත්‍රණ බොහෝ වේලාවක්‌ පැවතියේය. ආයා සහ පෙලගේයා කොරිඩෝරයේ රහසින් කොඳුරන හඬ රාත්‍රියේ හදිසියේ අවදි වූ ග්‍රිෂාට ඇසිණි. ආයාගේ පොළඹවන සුළු වචන ද, පෙලගේයාගේ ඉකි බිඳුම ද, මෝඩ සිනහව ද මාරුවෙන් මාරුවට ඇසිණ. ඉන්පසුව ග්‍රිෂාට නින්ද ගිය අතර අශ්වයකු පිට නැඟුණු මායාකාරියක්‌ පෙලගේයා රැගෙන යනු ඔහු සිහිනෙන් දුටුවේය.

පසුදින ඉතාම සාමකාමී විය. කුස්‌සියේ ජීවිතය හුරුපුරුදු මඟට වැටුණු අතර රියැදුරා පැමිණියේ නැත. ආයා ඇගේ අලුත් සළුව කර්කශ සුළඟට එරෙහිව වනමින් පැයකට හෝ දෙකකට කොහේදෝ පිටව ගියාය. පෙලගේයා ඉන්පසු රියැදුරාව නොදුටු අතර, ඔහුගේ නම සඳහන් කළ විට හඬන්නට වූවාය.

සවස මම්මා කුස්‌සියට පැමිණියාය. උෙද්‍යා්ගිමත්ව හා අහංකාරව ආයාට හා පෙලගේයාට මෙසේ පැවසුවාය.

'ඇත්ත වශයෙන්ම උඹට ඔහුව කසාද බඳින්න පුළුවන්.. ඒක උඹලාගෙ වැඩක්‌. ඒත් මම උඹට කිව යුතුයි පෙලගේයා, ඔහුට මෙහෙ ඉන්න බැහැ.. තව කවුරුත් කුස්‌සියේ පදිංචි වෙනවට මම කැමති නැහැ. අනෙක මතක තියා ගනින් උඹට පිට නිදා ගන්න ඉඩ දෙන්නත් බැහැ.'

'මොනවා කියනවද මැඩම්' පෙලගේයා යටිගිරියෙන් පැවසුවාය. 'ඇයි මාව ඔහු වෙතට වීසි කරන්නෙ?'

ටික දිනකට පසු එක්‌ දීප්තිමත් ඉරිදාවක උදයේ කුස්‌සියට ගිය ග්‍රිෂා විශ්මයෙන් ඇළලී ගියේය. කුස්‌සිය සෙනඟින් පිරි අධික තදබදයක්‌ පැවතිණි. මුළු මිදුලේම අරක්‌කැමියන් පිරී සිටියහ.

රැකවලෙක්‌, පොලිස්‌ භටයන් දෙදෙනෙක්‌, බලය ලත් නිලධාරියෙක්‌ හා ෆීල්කා කොළුවා ද එහි විය... ෆීල්කා කොළුවා වෙනදාට අපුල්ලා ගතයුතු වර්ගයේ එකකු වුවද දැන් ඔහු පිළිවෙළකට හිස පීරා පිරිසිදුව සිටිනා බව පෙනුණි. පෙලගේයා හිසට මලක්‌ පැළඳ, අලුත් කපු ගවොමක්‌ හැඳ කුස්‌සිය මැද සිට ගෙන සිටියාය. ඇගේ පැත්තකින් සිට ගෙන සිටියේ අර රියැදුරාය. ප්‍රීතිමත් යුවල රතු වූ මුහුණින් දහඩිය දමමින් අමාරුවෙන් සිට ගෙන සිටියහ.

'හොඳයි.. මේ මොහොතේ මම සතුටු වෙනවා...' බලය ලත් නිලධාරියා දිගු නිහැඬියාවකට පසු පැවසීය. පෙලගේයා ඉකිබිඳින්නට පටන් ගත්තාය. සොල්දාදුවා විශාල පාන් ගෙඩියක්‌ මේසය මත තබා ආයාගේ පැත්තකින් සිට ගත්තේය. අනතුරුව යුවළ වෙනුවෙන් යාඥා කිරීමට පටන් ගත්තේය. මනමාල රියැදුරා සොල්දාදුවා වෙත පැමිණ දණින් වැටී ශබ්ද නගා ඔහුගේ අතට තොත්තුවක්‌ දුන්නේය. ආයාට ද එයම කරනු ලැබීය. පෙලගේයා යන්ත්‍රානුසාරයෙන් මෙන් මනාලයා අනුගමනය කළ අතර ඊට අමතරව නැමී පොළොවටද ආචාර කළාය. අන්තිමේදී පිට දොර විවෘත වූ අතර සාදය සුදු මීදුමෙන් පිරුණු මිදුල වෙත සංක්‍රමණය විය.

'අනේ සිද්ධ වුණු දෙයක්‌.' ග්‍රිෂාට සිතුණේ පෙලගේයාගේ ඉකි ගැසීම ඇසීමත් සමඟය. 'ඔවුන් ඇයව කොහේද ගෙන යන්නෙ? මම්මායි පපායි ඇය ගැන බලන්නෙ නැත්තේ ඇයි?'

විවාහ උත්සවයෙන් පසු කුස්‌සියට යාබද ලොන්ඩරිය තුළ කොන්සර්ටිනා වාදනය හා ගීත ගායනය බොහෝ සවස්‌ වන තුරුම පැවතිණි. මම්මා මුළු සවසම එහා මෙහා ඇවිදිමින් සිටි අතර ආයාගෙන් වොඩ්කා සුවඳ වහනය විය. තේ බඳුන උණු කිරීමටද කිසිවකු සිටියේ නැත. එබැවින් සවස තේ පානය සිදු වූයේ නැත. ග්‍රිෂා නිදා ගැනීමට යන වේලාව වනවිටත් පෙලගේයා ආපසු පැමිණ සිටියේ නැත.

'අනේ අසරණ ගෑණි. කොහෙට හරි වෙලා කළුවරේ හඬ හඬා ඇති.' ග්‍රිෂා සිතුවේය. 'අර යක්‌ෂ ඩ්‍රැයිවරයා කියනවා ඇති 'කට වහගනින්' කියලා.'

පසුදා උදයේ පෙලගේයා නැවත කුස්‌සියේ පෙනී සිටියාය. මිනිත්තුවකින් පමණ රියැදුරා පැමිණියේය. ඔහු මම්මාට ස්‌තුති කොට පෙලගේයා දෙස දැඩි ක්‌ෂණික බැල්මක්‌ හෙළුවේය. අනතුරුව මෙසේ පැවසුවේය.

'ඔබලා ඇයව හොඳින් බලා ගන්නවා නේද, මැඩම්? මවක්‌ හා පියෙක්‌ වගේ. අනෙක ඔබ, අක්‌සින්යා ස්‌ටෙපනොව්නා, ඇයව අතරමං කරන්න එපා. මම ඇගේ නීත්‍යානුකූල ස්‌වාමි පුරුෂයා ලෙස ඉල්ලා සිටිනවා. අනෙක්‌ කාරණය මැඩම්, කරුණාකර මට ඇගේ වැටුපෙන් රූබල් පහක අත්තිකාරමක්‌ දෙන්න, මට මගේ අශ්වයට කර පටියක්‌ ගන්න උවමනා වෙලා තියෙනවා.'

ග්‍රිෂාට නැවත ප්‍රශ්නයක්‌ පැමිණ තිබේ. පෙලගේයා නිදහසේ ජීවත් වෙමින්, තමන්ට කැමති දෙයක්‌ කරමින් කල් ගත කළාය. කවරකු හෝ විසින් ඇගේ අයිතිවාසිකම් හා ඈ සතු දේ අත්පත් කර ගනිමින් තිබුණි. ග්‍රිෂා පීඩාකාරී හැඟීමක්‌ වැනි දෙයකින් පෙළෙමින් සිටියේය. මේ මිනිසා කරන අකටයුත්තට එරෙහිව ඔහුගේ ගොදුර වූ පෙලගේයා අස්‌වැසීමට ග්‍රිෂාට ඇවැසි විය. තමන් හඬන්නට ආසන්න බව ඔහුට දැනුණි. ඔහු වහා ස්‌ටෝරු කාමරයෙන් විශාල ඇපල් ගෙඩියක්‌ ගෙන කුස්‌සියට දිවගොස්‌ එය පෙලගේයාගේ අතෙහි තබා මිට මෙලවූවේය.

[Nissanka Rajapaksa]

බළලා මල්ලෙන් එළියට

(මල්ගුඩි මැවුම්කරු ආර්. කේ. නාරායන් ශූරීන්ගේ CAT WITHIN කෙටි කතාවේ
පරිවර්තනයකි.) අමරවීර කොළඹගේ

'විනායක්‌ මුදලි' වීථියෙහි පිහිටි ඒ පුරාණ ගෘහය විවිධාකාර කුලී නිවැසියන්
රශියකගේ වාසස්‌ථානය විය. මෙහි නිවැසි සියලු දෙනාගේ වුවමනාවන් පිරිමසා
ගැනීමට සිදුවූයේ වත්තේ පිටුපස සියඹලා ගස යට තිබුණු එකම ළිඳෙන් හා
වැසිකිළියෙනි. ගෙවල් හිමියා එම නිවසේ ප්‍රයෝජනයට ගත හැකි සෑම අවකාශයක්‌ම
බෙදා වෙන් කර නමට පමණක්‌ කාමර යෑයි කිව හැකි ආවරණ අටවා, කුලියට දී, මාසය
අවසානයේ උපරිම කුලිය සූරා ගත්තේය. විථියට මුහුණලා පිහිටි කොටසක ඔහු තම
ව්‍යාපාරික ස්‌ථානය පවත්වාගෙන ගියේය. මෙහි විකිණෙන වෙනත් බඩු අතර අසල
පිහිටි නගර සභා පාසලෙන් පිටවී රංචු පිටින් පැමිණෙන ළමයින් සඳහා රස
කැවිලි, පෑන්, පැන්සල් හා රිබන් පටි යනාදිය ද විය. රාත්‍රියේදී ගෙවල්
හිමියා නොහොත් කඩ හිමියා වෙළෙඳසලට දොරගුළු දමා දොර අසලින්ම නිදා ගත්තේය.
එසේ කළේ කිසිදු කෙනෙකුට ඔහුගේ ශරීරයේ ස්‌පර්ශ නොවී ඇතුළුවීමට නොහැකි වනු
පිණිසයි. ඒ හැරුණු විට තවත් ආරක්‍ෂක උපක්‍රමයක්‌ වශයෙන් හිස්‌ භූමිතෙල්
ටින් කිහිපයක්‌ එක පිට එක තබා දොර අසලින් තැබුවේය. කිසිවකු යාන්තමට හෝ
ඒවායේ ස්‌පර්ශ වුවහොත් විශාල ශබ්දයක්‌ නඟමින් ඒවා බිම පතිත වනු ඇත.
අනතුරු ඇඟවීමට එය කදිම ප්‍රයෝගයකැයි ඔහු සිතුවේය.

දිනක්‌ මැදියම් රෑ බළලෙක්‌ කඩය තුළ ගොඩගසා තිබුණු ධාන්‍ය ගෝනි අතරින්
දිවූ මීයෙකු ලුහුබැඳ යන්නේ, අතරමග තිබුණු පිත්තල ජෝගුවක්‌ දැක උපන්
කිසියම් කුහුලකින් උගේ හිස ජෝගුව තුළට දැම්මේය. උගේ හිස ජෝගුව තුළ
හිරවුණි. අහම්බයෙන් තම හිසට වැටුණු ඔටුන්න හේතුවෙන් දැස නොපෙනීම නිසා
බළලා අන්දමන්ද විය. ඌ වරක්‌ උඩ පැන්නේය. නැවත දිවීමට තැත් කළේය. මෙහිදී
පිත්තල ජෝගුව අතරමග හමුවන හැම දෙයකම ද, බිත්තිවල ද හඬ නංවමින් වැදුණේය.
තම සුපුරුදු ස්‌ථානයේ නිදිසුව විඳිමින් සිටි කඩහිමියා කඩය තුළින් ඇසුණු
ශබ්දයෙන් ඇහැරුණේය. දොරේ තිබූ කුඩා පැල්මකින් අඳුරු වෙළෙඳසල වෙත එබී බැලූ
ඔහු ක්‌ෂණයකින් හිස ඉවතට ගෙන "හොරෙක්‌ හොරෙක්‌" කියා කෑගසමින් උදව්
ඉල්ලුවේය. අනතුරුව උණ බම්බුවක්‌ ගෙන "ඕනෑම දේකට සූදානම්" කියන්නට මෙන්
එයින් පොළවට ගැසුවේය. උණ බම්බුව පොළොවේ වදින වතාවක්‌ පාසා නැඟෙන ශබ්දයෙන්
බියපත් වූ බළලා ද උමතුවෙන් මෙන් උඩ පැන්නේ අසල තිබූ සෑම දෙයකම ගැටෙමිනි.
කඩ හිමියාගේ හදිසි හඬ ගෑමෙන් කලබලයට පත් අනෙකුත් කුලී නිවැසියෝ දිවවිත්
වෙළෙඳසල වෙත රොක්‌ වූහ.

මෙම කුලී නිවැසියන් අතර එක්‌ යකැදුරෙක්‌ ද සිටියේය. ඔහු යන්ත්‍ර මන්ත්‍ර
ගුරුකම් ආදිය කරමින් තම ජීවනෝපාය සලසා ගත්තේය. ඔහුගේ කුටිය තිබුණේ මෙම
ස්‌ථානයට බොහෝ ඈතින් බැවින් ඔහු එම අවස්‌ථාවේ තද නින්දේ පසුවිය.

එදින මැදියම් රෑ ඒ අනපේක්‍ෂිත ඇබැද්දියෙන් අසරණ වූ කඩ හිමියා දොර විවෘත
කර යකැදුරාට හඬගෑවේය. "අනේ ඉක්‌මණට එන්න. මට ඔහේගේ උදව් ඕනෑ. කඩේ ඇතුළේ
මොකක්‌දොa අද්භූත දෙයක්‌ වෙනවා. ඉක්‌මණට එන්න."

තම වෘත්තියට ගැලපෙන ඇඳුම් ආයිත්තම්වලින් සැරසී මිස යකැදුරා කිසි දිනක
පිටතට නොගියේය. ඔහු ක්‌ෂණයකින් හැඳ පැළඳ තම නවගුණ වැල ගෙලෙහි පළ¹ බෑගය ද
රැගෙන කඩය ඉදිරියට පැමිණියේය.

"දැන් කියමු බලන්න මොකද වෙලා තියෙන්නේ කියලා?"

"ජෝග්ගුවකට පණ ඇවිල්ලා. උඩ පනිනවා. එහාට දුවනවා. මෙහාට දුවනවා. සද්ද කරනවා"

"ඕ... හ්... ඒ තමයි ජොග්ගු භූතයා. උගේ හැටි එහෙමයි. ඌ හැම තිස්‌සෙම හිස්‌
ජෝග්ගුවලට බැහැලා විකාර කරනවා. ඒ නිසා තමයි අපේ පැරැන්නෝ නීතියක්‌
පැනෙව්වේ ජෝග්ගුවක්‌ කොයිම වෙලාවකවත් කට උඩු පැත්තට හරවලා තියන්න එපාය,
මුණින් අතටම නවලා තියන්නය කියලා. මේ වගේ භූතයෝ කරන්නේ සද්ද කරලා ඔහේලා බය
කරන එක. හැබැයි බය වුණොත් නම් ඉවරයි. ඔලුවටමයි ගහන්නේ. බය වෙන්න
වුවමනාවක්‌ නෑ. මට ඇහැකි ඒක ඉවරයක්‌ කරන්න"

කඩ හිමියා වැළපෙන්නට පටන් ගත්තේය. "මම කුරා කූඹියෙකුටවත් කරදරයක්‌ නැතුව
මෙච්චර කාලයක්‌ ජීවත් වුණේ. ඇයි මට මෙහෙම වෙන්නේ?"

"හැමෝටම මෙහෙම වෙනවා. ඒ ගැන කරදර වෙන්න එපා. ඒක කරුමෙ. ගිය ආත්මෙ ගිය
ආත්මෙ ඔහේ මොනවා හරි වැරැද්දක්‌ කරන්න ඇති"

"මොන වගේ වැරැද්දක්‌ ද? කඩ හිමියා විමසුවේ කුතුහලයෙනි.

තම සිත යට සැඟවී පවතින කාරණය හෙළිදරව් කර ගැනීමට යකැදුරා තවම සූදානම්
නැත. අනෙකුත් සියලුම කුලී නිවැසියන් මෙන්ම යකැදුරා ද කඩ හිමියා පිළිකුල්
කළේය. එහෙත් කඩ හිමියාගේ කුමක්‌ හෝ වැරැද්දක්‌ අල්ලාගනු පිණිස ඔහු කල්
යල් බලමින් සිටියේය.

"මේ ජොග්ගු භූතයා නපුරු එකෙක්‌. එච්චරයි. ඒත් හිත දුර්වල අය ඌට බයවෙලා
සමහර වෙලාවට ලේ වමනෙත් කරන්න පුළුවනි" යකැදුරා කීවේය.

ඔවුන් අතර මෙසේ සංවාද පැවැත්වෙද්දී වෙළෙඳසල තුළින් බෙලෙක්‌ හඬ නොනවත්වා ඇසුණි.

සෙනඟ අතරින් එකෙකු "ඕක තමයි කියන්නෙ මේවට ලයිට්‌ ගන්නය කියලා. මේ ටවුමෙ
හැම තැනම ලයිට්‌ තියෙනවා. අපි විතරයි ලයිට්‌ නැතුව දුක්‌ විඳින්නේ" යෑයි
කීවේය.

"ඇයි ලන්තෑරුමක්‌ ගන්නෙ නැත්තේ?"

"දවස්‌ තුනකින් භූමිතෙල් නෑ. අපි රෑට කෑවෙ තරු එලියෙන්"

"ඉවසන්න. ඉවසන්න. මම ලයිට්‌ ඉල්ලල තියෙන්නෙ. ඉක්‌මනට ලැබෙයි."

"පවුල් විස්‌සටම තියෙන්නෙ එක ළිඳයි. එක වැසිකිළියයි" එකෙක්‌ කීවේය.

"මං ගෑණිත් එක්‌ක ඇඳේ හාන්සි වෙලා ඉඳගෙන කොඳුරන දේවලුත් හැමෝටම ඇහෙනවා"
විහිලු කාරයා කීවේය.

"තමුසෙ බැඳල නැහැනේ" තවෙකකු හරස්‌ කැපුවේය.

"ඒකට මොකද? තව ඕන තරම් ඉන්නෙ"

"ක්‌...ලෑන්ග්...! ක්‌ලෑ... න්ග්"

"මෙයාගෙ පව්කාර වැඩ නිසයි මෙහෙම හොල්මන් වෙන්නේ" තවත් කෙනෙකු කීවේ කඩ
හිමියා පෙන්වමිනි.

"මෙතන ඔච්චරටම නරක නම් ඇයි තමුසෙලා වෙන දිහාවකට යන්නෙ නැතුව මේකෙම
ගැන්නිලා ඉන්නෙ" කඩහිමියා ඇසීය.

එම ප්‍රශ්නයට කිසිවකුට පිළිතුරු නොවීය. සෑම ටවුමකම මෙන් මෙහිද උග්‍ර
නිවාස හිඟයක්‌ පැවතුනි.

මෙම අවස්‌ථාවේදී යකැදුරා ස්‌ථානයේ පාලනය තමා යටතට ගත්තේය. ඔහු පිරිස දෙස
බැලුවේ නිශ්ශබ්දව සිටින ලෙස අණ කරන්නාක්‌ මෙනි. "මේක ඉල්ලීම් දිනා
ගන්නවත් වැරදි කිය කියා ඉන්න වෙලාවක්‌වත් නෙවෙයි. ඔයගොල්ලො ඔක්‌කොම
ගියොත් හොඳයි. ගිsහින් නිදාගන්න. ඒ මොකද ඇතුළෙ ඉන්න භූතයා කොහොම හරි
එළියට ගන්න ඕන. ඒ වෙලාවට කිසි කෙනෙක්‌ අහල පහළ ඉන්න නරකයි. එහෙම වුණොත් ඌ
ආවේශ වෙලා මහ කරදරයක්‌ වෙන්න ඉඩ තියෙනවා"

"ඒත් කමක්‌ නෑ. ඌ මෙයා තරම් නරක නැතිව ඇති. ඌ මට වැහෙනවනම් මම කැමැතියි.
එහෙම වුණොත් මම මේ ගේ කුඩුපට්‌ටම් කරනවා. අයිතිකාරයා මොකා වුණත් උගේ ඔලුව
උඩට වැටෙන්න" විහිලු කාරයා කීවේය.

"හා... හා... එච්චරම නපුරු වෙන්න එපා. මමත් ඔයගොල්ලා වගේම කරදර විඳ විඳ
කුලියට ඉන්න කෙනෙක්‌. ඒත් මේ වෙලාවෙ මම ඒවා කියන්න යන්නේ නෑ, ඒවටත්
වෙලාවක්‌ තියෙනවා. කෝ මෙහාට ගන්න ඉටිපන්දමක්‌" යකැදුරා එසේ කියමින්
කඩහිමියා වෙතට හැරුණේය.

"... අයි? නැද්ද ඉටිපන්දමක්‌වත්? කඩේ විකුණන්න ඉටිපන්දමක්‌වත් නැත්නම්
ඕහේ මොන මුදලාලි කෙනෙක්‌ද?

"ඉටිපන්දම් තියෙන්නෙ කඩේ ඇතුළෙ දකුණු පැත්තෙ රාක්‌කෙ. අතට අහුවෙන හරියෙ"

"ඔහේ කියන්නෙ මට කඩේ ඇතුළට ගිහින් බලන්න කියලද? හැබැයි භූතයො ඉන්න
තැන්වලට යන්න මම ගාස්‌තු අයකරනවා. එහෙම නැත්නම් හැම තිස්‌සෙම මගේ වැඩ
දුරින් ඉඳගෙන තමයි" යකැදුරා කීවේය.

කඩ හිමියා මෙහිදී විශේෂ ගාස්‌තුවක්‌ ගෙවීමට කැමැති විය.

යකැදුරා උගුරේ රැල් බුරුල් හැර, කෙස්‌ වැටිය සකස්‌ කර ගැනීමෙන් අනතුරුව
වෙළෙඳසලේ දොර අසලට ගෙස්‌ "ඒයි භූතයෝ මම දන්නවා උඹ කවුද කියා... උඹත්
දන්නවා ඇති මගේ හැටි. හොඳයි බලමු..." යනුවෙන් කෑ ගසමින් දොර පලුව මෑත් කර
ගෙන ඉතා පරෙස්‌සමෙන් පිsයවර කීපයක්‌ ඉදිරියට ගියේය. ඉන් නැඟුණු ශබ්දයෙන්
බළලාගේ බිය දෙගුණ වී වියරුවෙන් මෙන් පිනුම් කිහිපයක්‌ ගැසුවේය.

"අයියෝ..." කියමින් කඩ හිමියා වැළපුණේය.

"මම විශේෂ ආරක්‍ෂාවක්‌ කරගන්න ඕනෑ. මට ඇතුළට යන්න බෑ. ලයිට්‌ නෑ.
ඉටිපන්දම් නෑ... හැම වැඩක්‌ම කරන්න වෙලා තියෙන්නෙ කරුවලේ. ඉක්‌මණට එළියට
පැන්නෙ නැත්නම් මම ඉවරයි.."

"අයියෝ මගේ කඩේටයි බඩුවලටයි මොනවා වේවිද?

"මට තඹ භාජනයකුයි, තඹ වීරුදුවකුයි, තඹ හැන්දකුයි දෙන්න"

"ඇයි තඹවලින්ම ඉල්ලන්නේ?"

"ප්‍රශ්න අහන්න එපා... හරි කමක්‌ නෑ... මම හේතුව කියන්නම්. තඹ කියන්නේ
හොඳ සන්නායකයක්‌. අර උඩ ඇදලා තියෙන වයර් පේනවා නේ?"

"තඹ භාජනවලින් දැන් මොනවද කරන්න හදන්නේ?

"ප්‍රශ්න අහන්න එපා කීවානේ. හරි කමක්‌ නෑ. ඒකටත් හේතුව කියන්නම්. ඇතුළෙ
ඉන්න භූතයට මගේ මන්ත්‍රවල බලය යවන්න ක්‍රමයක්‌ ඕන කරනවා."

තවත් ප්‍රශ්න කිරීමකින් තොරව කඩ හිමියා කොහේදොa තිබුණු ඇලුමිනියම්
මුට්‌ටියක්‌ ගෙනාවේය. "මගේ ළඟ තඹ නෑ. ඇලුමිනියම් විතරයි."

"අපේ රටේ ඕනෑම දුප්පත් ගෙදරක වුණත් තඹ භාජනයක්‌ වරදින්නෙ නෑ. ඔහේ මුදලාලි
කෙනෙක්‌ලු. ඒත් මෙලෝ දෙයක්‌ නෑ. ඉටිපන්දම් නෑ. ලයිට්‌ නෑ. තඹත් නෑ.

"මගේ ගමේ ගෙදර නම් තඹ, රිsදී ඔය ඕනෑ එකක්‌ තියෙනවා."

"එහේ තිබිලා දැන් ඇති පලේ මොකද්ද? හොල්මන තියෙන්නෙ මෙහේ. මේ අලුමිනියම්
භාජනේ මට එච්චර විශ්වාස නෑ. ඒත් උත්සාහ කරල බලමු" එසේ කියමින් යකැදුරා
ඇලුමිනියම් භාජනය ගෙන පොළොවේ ගැසුවේය. ඒ සමඟම ඇතුළතින්ද ජෝගුව යමක
හැපුනි.

"ඔය භාජනේ තලන්න එපා" කඩ හිමියා කෑගැසුවේය. ඔහුගේ ඉල්ලීම කණට නොගත්
යකැදුරා තවත් කීප වරක්‌ම භාජනය පොළවේ ගැසුවේය. "ඒක හොඳ ලකුණක්‌. දැන්
භූතයා කතා කරන්නයි සූදානම. ඌත් එක්‌ක කතා කරන ක්‍රමය මම දන්නවා" කියමින්
යකැදුරා තම ඇඟිලි පුරුක්‌වලින් (මොර්ස්‌ සංඥ හඬ අනුකරණය කරමින්) කිසියම්
ලතාවකට ඇලුමිනියම් භාජනයට තට්‌ටු කළේය.

"ඔච්චර හයියෙන් හුස්‌ම ගන්න එපා. කතා කරන්නත් එපා" යකැදුරා අවවාද කළේය.
"ඔන්න මට පණිවිඩයක්‌ ලැබෙනවා. මට කියනවා. පින් බලාපොරොත්තුවෙන් ඉන්න
ආත්මයක්‌ කියලා කියන්නලු. ඔහේ කාට හරි වැරැද්දක්‌ කළාද?

"හපෝ... යි නෑ. මම කවදත් පින් අතේ වැඩ කරන මිනිහා."

යකැදුරා ඔහුට බාධා කරමින් "මට නොවෙයි කියන්න ඕනෑ. අර භූතයාටයි. ඔහේ කවදා
හරි... කාගෙ හරි... පොඩ්ඩක්‌ ඉන්න... ඔන්න මට දැන් ඇහෙනවා පණිවිඩේ."
කියමින් ඇලුමිනියම් භාජනය කණට ළංකර "ඔහේ මීට ඉස්‌සර කවදා හරි කාගෙ හරි
බිරිඳක්‌ එක්‌ක හරි නැත්නම් මුදල් එක්‌ක මොකක්‌ හරි ගනුදෙනුවක්‌ තිබුණද"
යි ඇසුවේය.

කඩහිමියා බියෙන් තැති ගත්තේය. "හපෝයි නෑ කවදාවත් නෑ."

"එහෙනම් මොනවද මට මේ ඇහෙන්නේ? වැන්දඹු ගෑනු කෙනෙක්‌ වෙනුවෙන් දේපළක්‌ භාර
ගත්ත විත්තියක්‌?

කඩහිමියා මොහොතක්‌ වෙලා කල්පනා කළේය. මේ අතරතුර පිටවීමට මගක්‌ සොයමින්
බළලාද නොනවත්වා සුළං කවුළුවක හැපුණේය. කඩහිමියා තැතිගත් ගමන්ම "මොන
දේපළක්‌ද? එහෙම දෙයක්‌ කළා නම් මට හෙණ වදින්න ඕන, ජීවත් වෙන්න අවශ්‍ය හැම
දේම මට දෙවියෝ දීලා තියෙනවා"

"මම ඔහේට කිව්වා අනවශ්‍ය දේවල් කතා කරන්න එපා කියලා. "ඔහේ කවදා හරි අසරණ
ගෑනු කෙනෙක්‌ව බලහත්කාරයෙන් තියාගෙන හිටියද? පුංචි කාලේ කරපු වැරැද්දක්‌
නම් පව් සමා කර ගන්න තිබුණා."

"කොහොමද?"

"මම කියල දෙන්නම්. ඊට ඉස්‌සර වුණේ මොකක්‌ද කියන්න"

"ඇයි?"

"වෙච්ච වැරැද්ද ගැන ඇත්තටම පසුතැවෙන බව පෙන්නුවොත් භූතයගේ බලේ අඩු වෙනවා."

නැවතත් ජොග්ගුවේ හඬ ඇසුණේය. කඩ හිමියාගේ දරාගැනීමේ සීමාව ඉක්‌මවා තිබිණ
"අනේ ඒක කොහොමහරි නවත්වන්න. මට දැන් නම් ඉවසන්න බෑ."

යකැදුරා ඔහු ළඟ තිබූ කපුරු කැබැල්ලක්‌ දල්වා එහි දැල්ල වට කිහිපයක්‌
කරකවමින් සෑම දිශාවකටම ඇලුල්වේය. එසේ කළේ ශුභවාදී භූතයන්ගේ පිහිටාරක්‍ෂාව
ලබා ගැනීමේ අටියෙනි. මලානික තරු එළිය පමණක්‌ ඇති මේ රාත්‍රියේ හොඳ හෝ නරක
හෝ වේවා කිසිදු භූතයෙකු නොසිටීම මැනැවැයි කඩහිමියා සිතුවේය.

මෙහිදී යකැදුරා කඩහිමියා අමතමින් "දැන් ඔහේගේ හිත සන්සුන් කර ගන්න. මම
කියන දේ ඒ විදියටම කියන්න. හැබැයි බොරු කියන්න එපා. ඔහේගේ ඔලුව පැලේවි.
භූතයා ඔහේගේ මොලේ එළියට ඇදල තමයි නතර කරන්නේ."

"හපොයි මම මොනවද කරන්න ඕන?"

"මම කියන වචන ඒ විදියටම කියන්න... "මම මෙපමණ කාලයක්‌ ඉතා හොඳ අවංක
ජීවිතයක්‌ ගත කළා."

කඩ හිමියාට එම වචන ඒ අයුරින්ම කීම කිසිදු ගැටලුවක්‌ නොවීය. අනෙකුත් කුලී
නිවැසියන්ට නෑසෙනු පිණිස ඔහු එම වචන කිහිපය කෙඳිරුවේය.

"මම කවදාවත් වංචා කරලා නෑ" යකැදුරා කී විට කඩ හිමියාද එයම කීවේය.

"මම කවදාවත් කාගෙවත් දේපළක්‌ අනිසි විදියට අයිති කරගෙන නෑ" යකැදුරා කීවේය.

කඩහිමියා එය කීමට ගොස්‌ අතරමග නවත්වා "මොන දේපළක්‌ ගැනද ඔය කියන්නේ?"
යෑයි විමසුවේය.

"මම දන්නෙ නෑ" යකැදුරා භාජනය තම කණට ළං කර "මොනවා හරි වැරදි දෙයක්‌ තමා
මට ඇහෙන්නෙ" යෑයි කීවේය.

"අනේ ඒක මගේ වැරැද්දක්‌ නොවෙයි" මට ඒ දේපළ ලැබුණා. එච්චරයි"

"ඒවා කාගෙද?"

"හොනප්පා කියන මගේ යාලුවගේ. මගේ අසල්වැසියා. මම හුඟක්‌ ළඟින් ඒ පවුල
ආශ්‍රය කළා. අපි එක ළඟ තිබුණු කුඹුරු වැඩ කළා. එයා අන්තිම කැමැත්ත ලිව්වට
පස්‌සෙ ආයෙ කවදාවත් දැක්‌කෙ නෑ."

"අන්තිම කැමැත්ත ඕහේගෙ නමටයි ලිව්වේ?"

"මම එහෙම කරන්න කීවේ නෑ. ඒත් එයා මට බොහොම ලැදිවයි හිටියේ."

"එයාගෙ මිනිය හම්බ වුණාද"

"මම කොහොමද දන්නෙ?"

"එයාගෙ ගෑනිට මොකද වුණේ?"

"එයා ජීවත්aව හිටපු තාක්‌කල් මම ඇයව බලා ගත්තා"

"එකම ගෙදර?"

"මෙහේ නොවෙයි ගමේ"

"අඹුසැමියො හැටියට හිටියා?"

"කඩ හිමියා මොහොතක්‌ නිශ්ශබ්දව සිට "කවුරු හරි එයාව බලා ගන්න ඕනනේ" කීවේය.

"කොහොමද ඇය මැරුණේ?"

"මම මීට වඩා එක වචනයක්‌ කතා කරන්නෙ නෑ. මම කියන්න තිබුණු ඔක්‌කොම කිව්වා.
ඊට පස්‌සෙත් අර භූතයා එළියට ඇදල දැම්මේ නැත්නම් තමුසෙට වෙන්නෙත් අරුන්ට
වෙච්ච දේමයි" කියමින් කඩ හිමියා ක්‍ෂණයකින් ඉදිරියට පැන යකැදුරාගේ
බෙල්ලෙන් අල්ලා ගත්තේය.

"මගෙන් ඔක්‌කොම දේවල් අහගත්තා. දැන්වත් ගනින් අර භූතයා එළියට දැම්මෙ
නැත්නම්?" යනුවෙන් කියූ කඩ හිමියා යකැදුරා අඳුරු කඩ කාමරය තුළට තල්ලු කර
ගෙන ගියේය. හදිසියේ කඩ හිමියාගේ දෘඪ ග්‍රහණයට හසු වූ යකැදුරා බියෙන් ඇලලී
එක හඬින් කළ බෙරිහන් දීමට කඩය ඇතුළේ පැවතුණු බෙලෙක්‌ හඬද යටපත් විය. කඩ
හිමියා දොරකඩ රැකවල්ලාගෙන සිටි අතර යකැදුරා ඉවක්‌ බවක්‌ නොමැතිව අඳුරේ
අතපත ගාමින් සිටියදී ජෝගුව ඔහුගේ දෙපාවල වැදුනි. ඔහු මර බියෙන් "අපෝයි මං
ඉවරයි" යනුවෙන් කෑ ගැසුවේය. බළලාට ඉවෙන් මෙන් එළිමහන පිළිබඳ කිසියම්
දැනුමක්‌ ලැබිණි. ඌ ලද අවසරයෙන් ජෝගුව හිසේ දරාගෙනම එළියට පැන හැල්මේ
දිවගොස්‌ වීථියට පැන්නේය. යකැදුරා ද කඩහිමියා ද නිසොල්මනේ ඒ දෙස බලා
සිටියහ.

"ඒ බළලෙක්‌ නේ" කඩ හිමියා කීවේය.

"ඔව්... බළලෙක්‌ වගේ පෙනුනට ඔහේ කොහොමද කියන්නේ ඌට ආවේශ වෙලා හිටියෙ මොකාද කියලා?"

එම කියමන ඒත්තු ගත්තාක්‌ මෙන් කඩහිමියා මොහොතක්‌ නිශ්ශබ්දව සිට "ඌ ආයෙමත්
ඒවිද?" යෑයි විමසුවේය.

"කියන්න බෑ. එහෙම කරදරයක්‌ වුණොත් මට කතා කරන්න" යෑයි කියමින් යකැදුරා තම
කුටියට යැමට සැරසුණේය. "මගේ ගාස්‌තු ගැන දැන් කරදර වෙන්න කාරි නෑ. හෙට
උදේ බලාගමු."

[Nissanka Rajapaksa]

මිලන් පූජක තුමා [ගයි ද මොපසාන්ට් විසිණි.]
Guy_de_Maupassant_fotograferad_av_Félix_Nadar_1888
ලලිත් කරුණාරත්න

සැඩ හිරු රැසින් තිරිඟු යාය නැහැවී ගියේය. ඇසට දකින්නට හැකි ඈතකට තිරිඟු
යායම කොළ පැහැයෙන් දිළින. විශාල ගෝලයක් වැනි වූ අහසේ වළාකුළු නොපෙනේ.
නෝර්මැන්ඩි ප්‍රදේශයේ තැනිතලා වල ගොවිපොළවල් අතර ඇති බීච් ගස් වලින්
නිර්මාණය වූ කුඩා කැලෑවල් තුලට ගොස් බැලුවහොත්, විශාල උද්‍යානයකට ගියාක්
මෙන් අදහසක් ඇති වනු ඇත. ලියැදි වල සිටින ගොවීන් මෙන් වූ පැරණි ඇපල් ගස්
මලින් බරව ඇත. ඒ මල් වල සුවඳ පොළවෙන් නැගෙන නැවුම් සුවඳ සමඟ මුසු වේ.

මේ සුන්දර පළාතේ, මව පියා සහ දරුවන් හතර දෙනෙක් මෙන්ම උදව්වට ගැහැණු සහ
මිනිසුන් කීප දෙනෙක් සිටින පව්ලකි. මේ පිරිස නිවසකට යාබද පෙයාර්ස් ගසක්
යට ඔවුන්ගේ දිවා ආහාරය ගණිමින් සිටිති. සුප් බඳුන් හිස් කර ඔවුන් අල සමඟ
බදින ලද බේකන් කන්නට සැරසෙති. සියල්ලන් නිශ්ශබ්දය. එහි සිටින, අවුරුදු
හතළිහක් පමණ ඇති විශාල දේහයක් ඇති පිරිමියා, නිවසේ බිත්තියක් දිගේ නයෙක්
මෙන් ඇදී යන මිදි වැලක් දෙස බලමින් සිටිමින් මෙසේ ඇසුවේය.

“තාත්තේ, මිදි වැල ඉක්මනට පූදිනවා වගේ. සමහරවිට එයින් අපට ඉක්මනින් මිදි
ලැබේවි නේද ? … එහි සිටි එක් ගැහැණියක් හැරී ඔහු දෙස බැලුවාය.

මේ මිදි වැල පැළ කල ස්ථානය හරියටම ඔවුන්ගේ පියා ඝාතනය කල ස්ථානයේ සිටවූ
මිදි වැලක් විය. එය 1870 වසර විය. මේ කාලය ‘පෘසියන් වරු රටම යටත් කල කාලය
විය. ජෙනරාල් ෆේඩ්හර්බ්, යුධ හමුදාවේ උතුරු අංශය සමඟ එක්ව ඔවුන්ට
විරුද්ධව යුද්ධ කලේය. මාසයක පමණ කාලයක්, පෘසියන් වරු කණ්ඩායමක් මේ ගමේ
විසුවෝය. පෘසියන් වරු ඔවුන්ගේ මධ්‍යස්ථානය සේ ‘පියරේ මිලන් පූජක තුමා’
නම් වූ වයසක ගොවියෙක්ට අයත්ව තිබූ මේ ගොවිපොළ භාවිතා කලහ. පූජක තුමා ගේ
සහාය පෘසියන් වරුන්ට ලැබිණි.

ලීග දහයකට එහා, හැම දිනකම යුධ හමුදාවේ ලන්සක්කාරයන් කීප දෙනෙක් නොපෙනී
ගියහ. ඒ කිසි කෙනෙක් නැවත නොපැමිණියහ. පසුදින සොයන විට සමහර භටයන් වළක හෝ
කුඹුරක මරා දමා තියෙනවා සොයා ගැනීමට හැකි විය. ඔවුන්ගේ අශ්වයන්ගේ බෙලි
කපා මරා දමා තිබුණහ. එකම ආකාරයට මේ ඝාතන ඇති වීම හේතුවෙන්, එම ඝාතන
කරන්නේ එකම පිරිසක් බව පෙනිණ. මේ නිසා ප්‍රදේශයම කැළඹින. සැකය නිසා
ගොවියන් මරා දමන ලදහ. ගැහැණුන් සිරගත කිරීම සිදු විය. තොරතුරු ලබා ගැනීම
සඳහා ළමයින්ව භීතියෙන් ත්‍රස්ත කරනු ලැබීය. එහෙත් ඒ කිසිම දෙයක් නිසා මේ
ඝාතන සිදු කල අය සොයා ගැනීමට නොහැකි විය.

එහෙත් එක්තරා දිනයක, මිලන් පූජක තුමා මුහුණේ කඩු පහරක තුවාලයක් ඇතිව
ඔහුගේ ගොවිපොළේ වැතිර සිටියේය. මේ අතර ගොවිපොළේ සිට සැතපුම් එක හමාරක්
පමණ ඈතින් ලන්සක්කාරයන් දෙදෙනෙක් මිය ගොස් සිටියහ. එම මියගිය එකෙක් අතේ
කඩුවක් තිබිණ. පෙනෙන විදියට ලංසක්කාරයා ආත්මාරක්ෂාව සඳහා සටන් කරන්නට ඇත.
මේ සොයාගැනීම් වලින් පසුව ක්ෂණිකව ක්‍රියාත්මක වූ හමුදාවෙන් ගොවිපොළ
ඉදිරියේ එළිමහන් පරීක්ෂණයක් කලහ. ඔවුන්, පූජක තුමාව ප්‍රශ්න කිරීම සඳහා
කැඳවා ගෙන ආවෝය.

ඔහුගේ වයස අවුරුදු හැට අටක් විය. කුඩා, කෙට්ටු වක ගැසුණු කෙනෙක් වූ ඔහුගේ
විශාල අත්, කකුළුවෙක් ගේ අඬු මෙන් විය. තුවාල කැළැල් එහෙන් මෙහෙන්
පෙනෙන්න තිබුණු හිසේ, කෙස්වල පැහැයක් නැති විය. දුඹුරු සහ රැළි ගැසුණු
බෙල්ලේ නහර ඉල්ප ගොස්, නළල තෙක් විහිද ගොස් තිබිණ. පසු කළෙක පූජකයෙක්
වුවද, ඔහු තද හිතැති නපුරෙක් බව අසල්වාසීන් දැන සිටියහ. ඔහුව, මඩුවෙන්
එළියට ගෙන මුළුතැන් ගේ මේසයක් ඉදිරියේ සොල්දාදුවන් හතර දෙනෙක් මැද
සිටවූහ. නිළධාරීන් පස් දෙනෙක් සහ කර්නල් ඔහු ඉදිරියේ හිඳ ගෙන සිටියෝය.
කර්නල් ප්‍රංශ භාෂාවෙන් කතා කරමින් මෙසේ ඇසුවේය.

…”මිලන් පූජක තුමා, අපට ඔබ කෙරේ ඇත්තේ ගෞරවයක්”…”ඔබ සැමවිටම අපට එකඟ වුනා
මෙන්ම, ඇහුම්කන් දෙනු ලැබුවා”… “එහෙත් අද දින විශාල චෝදනාවක් ඔබට
විරුද්ධව තිබෙනවා”…”මෙය ඔබ නිරාකරණය කල යුතු වෙනවා”…”ඔබගේ මුහුණේ ඇති
තුවාලය සිදු වුනේ කෙසේද?

ගොවියා කතා කලේ නැත.

…”ඔබගේ නිසලතාවය, මේ චෝදනාවට ඔබ වැරදි කරු බව කියනවා”…”එහෙත් මට ඔබගේ
පිළිතුර අවශ්‍යයි”… මහල්ලා පැහැදිළි ස්වරයෙන් මෙසේ කීවේය. …”මමයි ඔවුන්ව
මැරුවේ ”… විමතියට පත් වූ කර්නල්, සිරකරු දෙස කෙලින්ම බලා සිටිමින් ටික
වෙලාවක් නිශ්ශබ්දව සිටියේය. මිලන් පූජක තුමා හැඟීම් විරහිතව, මෝඩ බැල්මක්
ඇතිව නිසලව සිටියේය.

තවත් පූජකයෙක්ට කතා කරනවා මෙන්, ඔහුගේ ඇස් පොළව දෙසට එල්ල වී තිබිණ. ඔහු
දිගින් දිගටම කෙළ ගිලිමින් සිටියේ, හුස්ම බෙල්ලේ හිරවුනා මෙනි. පූජකයාගේ
පව්ලේ උදවිය මේ හමුවට අඩි කීපයක් පසුපස වික්‍ෂිප්තව සහ බිරාන්තව බලා
සිටියහ. එහි ඔහුගේ පුත් ජෝන් සහ කුඩා මුණුපුරන් දෙදෙනා සිටියහ.

…”ඔබ දන්නවාද, මීට මාසයකට පමණ පෙර හැම උදයකම පාහේ මින් පෙර මරා දැමූ
හේවායන් ගැන? …කර්නල් ප්‍රශ්න කලේය. පූජකයා එකම බැල්මෙන් යුතුව, “ඔව්,
ඒවා කලෙත් මා තමා”…කීවේය. …”ඒ ඔක්කොම ඔබ විසින් තනියම ඝාතනය කළා? …
කර්නල් විමතියෙන් යුතුව ඇසුවේය. …”ඔව් මම තමා”…

…”ඒ ඝාතන කල අයුරු කියන්න…! …”මම දන්නේ නැහැ,…”මම හිතුණු විදියට ඒවා
කරගෙන ගියා”… ඔහු ගොත ගසමින් එසේ කීවේය.

…”මම ඔබට අවවාද කරනවා, සියළුම විස්තර කියන ලෙසට”…” කොහොමද ඔබ මේ ඝාතන
ආරම්භ කලේ? කර්නල් ඇසීය. මේ අවස්ථාවේ මහල්ළා ගේ මුරණ්ඩු බව නැති වුනා සේ
විය. එහෙත් තම පව්ල බලා සිටින හෙයින් විස්තර කියන්න අකමැතිව තවත්
විනාඩියක් පමණ නිශ්ශබ්දව සිටියේය. අන්තිමේදී ඔහු හිත හදාගෙන කර්නල්ගේ අණට
කීකරුව මෙසේ කියන්න ආරම්භ කලේය.

… “මම රාත්‍රී දහයට පමණ ගෙදර එන විට ඔබ තවත් සොල්දාදුවන් කීප දෙනෙක් සමඟ
මගේ ගොවිපොළට ඇවිත් සිටියා”…” ඔබ සහ ඔබේ සොල්දාදුවන්, එකුස් පණහකට වඩා
වටිනා පිදුරු මෙන්ම, මගේ එළදෙනෙක් සහ බැටළුවන් දෙදෙනෙක් අරගෙන
ගියා”…”එහෙත් මා මෙසේ සිතුවා. …”මගෙන් ගන්නා සෑම දෙයකටම, මා ඒ ණය පොළී
සමඟ ගන්නවා”…

…”ඒ අතර මා දුටුවා ඔබේ එක සොල්දාදුවෙක්, ගොවිපොළේ මඩුව අසළ ඇති වල අසළට
ගොස් පයිප්පයක් දල්වා ගන්නවා. ඔහුට නොදැනෙන්න මා ඔහු පසුපස ගොස්, මගේ
දෑකැත්තෙන් එකම එක පහරක් ගසා බෙල්ල කපා දැම්මා”…”එය හරියට විසි කැත්තකින්
තණකොළයක් කපනවා වගේ”…”ඔහුට ‘බුහ්’කියන්නවත් වෙලාවක් තිබුනේ නැහැ”…”ඔබ
පොකුණේ පත්ල සොයා බැලුවොත්, ගලක් බැඳ ඇති අල ගෝනියකට ගැට ගසා ඔහු තවමත්
එහි ඉන්නවා දකීවි”… “ඉන් පස්සේ මැදියම් රැයේ මා රැක ගෙන
සිටියා”…”අසරුවෙක් එන ශබ්දය මට ඇසුනා”…”එක අසරුවෙක් පමණක් එන බව පොළවට කන
තියා මා තේරුම් ගත්තා”…”

… “ඔහු ළඟ ළඟම එන විට, මා පාරෙන් ඉවතට පැන,..”මාව බේරාගන්න කියමින් කෑ
ගැහුවා”…”සොල්දාදුවා, අසු පිටින් බැස පහත් වෙනවා සමඟම, මා ඔහුගේ බඩට
පිහියෙන් ඇන්නා”…”තරමක් ගැහෙමින්, ඔහු එතනම මිය ගියා”…”එහෙත් මා ඔහුගේ
බෙල්ල කපා දැම්මා”…”ඔහුගේ අශ්වයා එතනම රැඳී සිටියා”… … “පැයකට පමණ පසු
තවත් ජර්මානු සෙබළුන් දෙදෙනෙක් පාරේ එනවා මා දැක්කා”…”මා සැඟවී ‘හිල්ෆේ,
හිල්ෆේ’ කියා කෑගැසුවා. ඔවුන් මා මුලින් මැරූ සොල්දාදුවා ගේ යුධ ඇඳුම දැක
සැක නොකර ඒ අසළට ආවා”…”හෙමෙන් ඔවුන් පසුපසින් ගිය මා, එකෙක්ගේ බෙල්ල
කඩුවෙන් කපා, අනෙකාට රිවොල්වරයෙන් වෙඩි තිබ්බා”…” ඉන් පසු මා ඔවුන්ගේ
අසුන් මරා දැම්මා”…”ඉන් පසු මා ගොවිපොළ වෙත පැමිණියා”…” මෙයින් පළාතේ
ඇතිවූ කැළඹීම අඩුවන තුරු, එනම් දින හතරක් යන තුරු මා එළියට ගියේ නැහැ”…
“එහෙත් පස්වන දිනයේ ඒ ආකාරයෙන්ම මා තවත් සොල්දාදුවන් දෙදෙනෙක් මරා
දැම්මා”… ඔහු කියාගෙන ගියේය.

ඔහු මෙතනින් නැවතුනේ නැත. සෑම රාත්‍රියකම ඔහු ගොදුරු සොයා ගියේය. මැදියම්
රෑ සඳ එළියේ පවා ඔහු තනියෙන් සිටි පෘසියන් වරු සොය සොයා ඝාතනය කලේය.
ඉන්පසු මද්දහනේ ඔහු, ඕට්ස් වලට වතුර දමමින් ගොවිපොළේ වැඩ කලේය. එහෙත්
පෙරදින රාත්‍රියේ ඔහු විසින් ඝාතනය කල එකෙක් මැරෙන්නට පෙර, මේ මහල්ලාගේ
මුහුණට කඩුවෙන් ගසා ඇත. කලාන්ත වූ ඔහුට නිවසට එන්නට අපහසු විය. ඔහුගේ
කතාව කියා අවසන් කර, ආඩම්බර ලෙස නිළදාරීන් දෙස බැලුවේය.

…”වෙන ඔබට කියන්න දෙයක් නැද්ද?…කර්නල් ඔහුගේ ඝන උඩු රැවුල කරකවමින්
ඇසුවේය. …”නැහැ, මොකුත් නැහැ”…” මම මගේ කාර්යය කළා”…”අඩුත් නැතිව වැඩිත්
නැතිව, දාසය දෙනෙක් මැරුවා”…

…”ඔබ දන්නවාද, අප ඔබව මරණ බව? …”මා සමාව ඉල්ලන්නේ නැහැ”…මහල්ලා කීවේය.
…”ඔබ සොල්දාදුවෙක්ව සිටි කෙනෙක්ද ? යන ප්‍රශ්නයට මහල්ළා මෙසේ කීවේය.

… “ඔව්, ..”මම මගේ කාලයේදී සේවය කළා”…”

…”එහෙත් ඔබ පළවන අධිරාජයාගේ කාලයේ, මගේ පියා ඝාතනය කළා”…”ඉන්පසු පසුගිය
මාසයේ ඔබ මගේ බාල පුතා ඝාතනය කළා”…”එහෙත් දැන් අපි එක හා සමානයි”…”පියා
වෙනුවෙන් අට දෙනෙක්”…”පුතා වෙනුවෙන් අට දෙනෙක්”…”මට ඔබ සමඟ සටනක්
නැහැ”…”මා ඔබව හඳුනන්නේත් නැහැ”…”මා ඔබ කොහේ සිට පැමිණියා කියා දන්නේ වත්
නැහැ”…”එහෙත් ඔබ මට, මගේම නිවසේ සිට විධාන දෙනවා”…”

… “එහෙත් මා මගේ පළිය ගත්තා”…”මා කණගාටු වන්නේ නැහැ”… මෙසේ කියමින් ඔහු,
කුදුව තිබූ පිට කෙලින් කර අත් පහත දැම්මේ, තමා වීරයෙක් කියනවා ලෙසිණි.

පෘසියන් නිළධාරීන් බොහෝ වෙලාවක් හෙමෙන් සාකච්චා කලහ. එතන සිටි කැප්ටන්
කෙනෙක්ගේ පුතෙක්ද පසුගිය මාසයේ ඝාතනය කර තිබුණි. අවසානයේ කර්නල් නැගිට
පහත් ස්වරයකින් මහල්ළාට මෙසේ කීවේය.

…”ඇහුම්කන් දීපන් නාකි මනුස්සයා”,..” සමහරවිට ඔබගේ ජීවිතය බේරන්න
ක්‍රමයක් තියෙන්න පුළුවන්”…

එහෙත් මහල්ළා මෙයට ඇහුම්කන් දෙන බවක් නොතිබිණි. ඔහුගේ ඇස් ක්‍රෝධයෙන්
නිළධාරියා වෙත යොමුවිණි. හමන සුළඟින් ඔහුගේ කෙස් රැල්ලක් සැලුණි. කඩුවෙන්
කැපී විකෘත වී තිබුණු මුහුණ තවත් විකෘත කරමින්, නිළධාරියා දෙස රවා බැලූ
ඔහු, පපුව පෙරට දමා, නිළධාරියාගේ මුහුණට කෙළ ගැසුවේය. කර්නල් වියරුවෙන්
අත එසවුවද, දෙවන වතාවටත් මහල්ළා ඔහුට කෙළ ගැසුවේය.

ඔහුගේ පුත් ජෝන්, ලේලි සහ මුණුපුරන් දෙදෙනා බලා සිටින අතරේ, නිළධාරීන්
විසින් ඊළඟ මිනිත්තුවේ, මහල්ළාව බිත්තිය අද්දරට ගෙන ගොස් වෙඩි තියා
දැම්මෝය.

https://lalithkrunaratna.wordpress.com/2017/10/27/විශ්ව-සාහිත්‍යයෙන්-2-මිලන/

[Nissanka Rajapaksa]

ලංසක්කාරයෙක්ගේ බිරිඳ ‘Lancer’s wife’– ‘ගී ද මෝපසාන්’ විසිණි. පරිවර්තනය ලලිත් කරුණාරත්න

නැගෙනහිර ප්‍රංශයේ බලය බිඳුණු අවස්ථාවේ, ප්‍රංශ සොල්දාදුවන් එක්දාස් පන්සීයක් පමණ නියත මරණයෙන් බේරීමට ස්විස්ටර්ලන්තයට පැන යන ලදී. සාගතය, අධික සීතල වැනි දේ නිසා ඔවුන් හෙම්බත් වුනෝය. ඒ පිරිසට අපද අයත් විය. අපට තිබුණු විශාලතම ප්‍රශ්ණය වූයේ කූඩාරම් නැති වීමය. ආහාරද ඉතා හිඟ විය. එතනින් ස්විස්ටර්ලන්තයට පැමිණි අප විසි දෙදෙනෙක් එක් වීමු. අපට එහිදී ආරක්ෂාව මෙන්ම විඩා හැරීමට අවස්ථාව ලැබිණ. සැමදාම යමක් අනුභවයට මෙන්ම, සැම රැයකම නිදා ගන්නට එහිදී අපට වාසනාව තිබිණ.

ස්විස්ටර්ලන්ත හමුදාව, එකිනෙකාට විරුද්ධව සටන් කල ප්‍රංශ සහ ජර්මන් හමුදා අතර සිටියද, නැගෙනහිර ප්‍රංශයේ යුද්ධය තදින් ඇවිළෙමින් පැවතිණ. ලීග දෙක තුනක් එහා ජර්මන් හමුදාව ජයග්‍රහණය කරන බව ඇසීම අපට ඉවසා සිටිය හැකි නොවිය. විශේෂයෙන් අප මේ වන විට ශක්තිමත්ව සෞඛ්‍ය සම්පන්නව සිටිය නිසා, සටන් බිමට නැවත යාමට ආශාවක් අපට තිබිණ. ඇත්ත වශයෙන්ම අප සිටිය ස්ථානය නිසා අපට ආරක්ෂාව ලැබිණ. එහෙත් ඒ නිසාම අප බලයෙන් රහිත යන අදහස සිතේ තිබිණ.

අපේ කැප්ටන් උස සිහින්, එහෙත් යකඩ වැනි තදැති සොල්දාදුවෙකි. නිළයෙන් උප ලෙෆ්ටිනන්ට් කෙනෙක් වූ ඔහු ජර්මානුවන්ට විරුද්ධව දරුණු සටන් කල කෙනෙක් විය. ඔහුට මේ කිසි දෙයක් නොකර ස්විස්ටර්ලන්තයේ ඉන්නා නිදහස් ජීවිතය, තිත්ත වී තිබිණ. දිනක් ඔහු අප පස් හය දෙනෙකුට කතා කළේය.

…”මෙහි සිට පැය දෙකක් ඇවිද්දොත්, නුඹලා දන්නේ නැද්ද ජර්මන් වරු හරියට ලෝර්ඩ්ලා වගේ අපේ කඳු වල ඇවිදනා බව? …”මට මෙහෙ හිරවෙලා ඉන්න බැහැ”… “ මම යනවා”… …

”එහෙත් කැප්ටන්, කොහොමද එය ඔබ කරන්නේ ?" අප ඇසුවෙමු.    

…”කොහොමද? …ඒක එච්චර අමාරු නැහැ…පසුගිය හය මාසය තුල අපි කරපුවා අමතකද?"

 …”අමතක නැහැ, එහෙත් තුවක්කු නැතිව අපි මොනවා කරන්නද?"

 …”මොනවා ? ආයුධ නැතිව?…”අපිට ඒවා එහෙදී හොයාගන්න පුළුවන්”

… …”එහෙත් එහෙම ගියොත්, අපි ස්විස්ටර්ලන්තයේ මිනිසුන් සමඟ ඇති කරගත් සම්මුතියට ද්‍රෝහී වෙනවා”

…”ඕවා ඔක්කොම වැරදි හේතු…අපි නැවත ගිහින් පෘසියන් වරු මරමු”

පෘසියන්වරු යනු එකල සිටි ජර්මන් හමුදාවේ සොල්දාදුවන්ට කිව් නමකි. 

…” නුඹලා මාත් එකක එන්න බලාපොරොත්තුවක් නැත්නම්, මම තනියෙන් යනවා. මට වෙන කව්රුවත් ඕනා නැහැ”… ඔහු කීවේය.

අනිවාර්යයෙන්ම අප මේ අදහසට විරුද්ධ වූයෙමු. එහෙත් කිසි අයුරකින් කැප්ටන්ගේ තීරණය වෙනස් කල නොහැකි විය. අප කැප්ටන්ගේ අදහසට එකඟ විය යුතුය යන අදහස මෙන්ම, එවැන්නෙක් අප දමා යාම පිළිබඳවද අකමැති වූ හෙයින් අවසානයේ මේ අදහසට කැමති වූයෙමු. අනෙක් දේ වූයේ, ඔහු බොහෝ වතාවක් අපව නොයෙකුත් ආකාරයේ ආපදා වලින් බේරා ගැනීමය. මෙවැනි අගනා මිනිසෙක් අපට වටී. කැප්ටන්ගේ සැලැස්ම මෙසේ විය. එය කාලයක් තිස්සේ ඔහු සිතා සිටි සැළැස්මක් විය.

ඔහු හඳුනන කෙනෙක් ගෙන් කරත්තයක් ගෙන, එම කරත්තයේ ‘ස්විස් චීස්’ පටවා ඊට යටින් පිදුරු දමා අප එහි සැඟව යාම එම සැලැස්මේ මූලික පියවර විය. දෙදෙනෙක් එම චීස් කරත්තයේ ආරක්ෂාවට යනවා සේ පෙන්වූයෙමු. අනෙක් අය චීස් කරත්තයේ පිදුරු අතර සැඟව ගියහ. ස්විස් නිළධාරීන් අපට දේශ සීමාවෙන් යන්නට ඉඩ දුන්හ. 

පිදුරු අතර සිරවී, සීතලේ වෙව්ලමින් බාගෙට හුස්ම ගොස් සිටි මා ඉන් එළියට පැන්නෙමි.

ජර්මන් ආරක්‍ෂක කපොළු දුර්වල විය. දොරටුවේ සිටි ජර්මන් නිළධාරියා කතා කලේ උතුරු ජර්මනියේ භාෂාවය. කැප්ටන් කැඩුණු ජර්මන් භාෂාවෙන් කතා කළේය. ජර්මානුවා තමා උගතෙක් බව පෙන්වන්නට, කැප්ටන් කියූ දේ තේරුණු බව හැඟවූවේය. අප රාත්‍රී කාලය වන විට චීස් කරත්තය සමඟ කුඩා ගම්මානයකට පැමිණියෙමු. අප කුමක් කරම්දෝ යයි නොදනිමු. අපගේ එකම බලාපොරොත්තුව වූයේ කැප්ටන්ගේ දිරිය විය.

චීස් හැර වෙන කන්න දෙයක් තිබුනේද නැත. පතරොම් දාහක් පමණ කරත්තයේ සඟවා ගෙන ආවද, තුවක්කු තිබුනේ නැත. එහෙත් කැප්ටන්ගේ සැලසුමක් තිබිණ. ගම්මානයේ අප සැඟව සිටියදී ඔහු සහ තවකෙක් හිස් කරත්තය පදවා ගෙන ඔමෙන්ස් වෙත ගියෝය. එතනදී කරත්තය අතහැර ඔවුන් බෙසන්කන් වෙත ගොස් නිර්භීත ප්‍රංශ ජෙනරාල් කෙනෙක් වූ රෝලන්ඩ් හමු විය. ඔහු කැප්ටන් ගේ අභිප්‍රාය අසා සිනාසී, රයිෆල් තුවක්කු 6ක් දුන්නේය. බෙසන්කන් හී මෙතෙක් සිටි කැප්ටන්ගේ බිරිඳද සමඟ ඔවුන් නැවත එන්නට පිටත් වූවෝය. රයිෆල් තුවක්කු හය කෙනෙක් දුටුවහොත් සැකයක් ඇති විය හැකි බැවින්, ඔවුන් ගමන් කලේ රාත්‍රියේ දීය.

ඔවුන් අප වෙත පැමිණි රාත්‍රියේ, කැප්ටන් අවට ප්‍රදේශය නිරීක්ෂණය කිරීමට තනිවම ගියේය. තද කඳු බෑවුමක තිබුණු කුඩා ගම්මානයේ දුප්පත් මිනිසුන් සිටි අබල දුබල නිවාස කීපයක් විය. ‘කූලී’ සේ හැඳින්වුණු ගම්මානයේ එම මිනිසුන් මේ කන්දේ තිබුණු ගස් කපා දර වෙළෙන්දන්ට ඒවා විකුනුවෝය. මේ දර ගොඩ ගසා තිබෙන තැනට කැප්ටන් ගිය පසු, ඉන් බොහෝ ඈතින් පැමිණි වෙඩිල්ලක ශබ්දයක් අපට ඇසිණ. කැප්ටන් අපට කියා සිටියේ, ඔහුගේ නළාව හඬවන්නේ නැත්නම් අපගේ පැමිණීම අනවශ්‍ය බවය.

එළු හමකින් තනා තිබුණු කැප්ටන්ගේ නළාව ලීගයක් පමණ දුර ඇසේ. වෙඩිල්ලේ හඬ ඇසුනද, ඔහුගේ අණ නැතිව අපට සෙලවීමට නොහැකි හෙයින්, අප වික්‍ෂිප්තව අපගේ රයිෆල් තුවක්කුද සූදානම් කරගෙන බලා සිටියෙමු. කැප්ටන් ගේ බිරිඳ අපට වඩා නොසන්සුන් වූවාය.

හදිසියේ ඔහුගේ හොරණෑ ශබ්දය අපට ඇසුණේය. අප බලාපොරොත්තු වූ පරිදි කන්ද පහළින් ආ යුතු ශබ්දයක් ගමෙන් පැමිණියේ මන්ද යන්න පුදුමයකි. එය අපට අබිරහසක් විය. නමුත් ඔහු මිය ගොස් ඇතිද? අපව උගුලකට අසු කරගන්නට වෙන කෙනෙක් මේ නළාව පිඹින්නේද? එහෙත් කැප්ටන්ගේ බිරිඳ, හදිසියේම කෑ ගසමින්, “එන්න එන්න ඔහුට කරදරයක් වෙලා නැහැ”…කියමින් එළියට දිව්වාය. කැප්ටන් අසෙක් පිට නැගී තම නළාව පිඹිමින් පැමිණීම සතුටක් විය. කැප්ටන් මෙසේ කීවේය. … “ජර්මන් ලංසක්කාරයෙක් දොරටුව අසළට පැමිණි විගස, මා ඔහු මරා දමා, ඔහුගේ අශ්වයා පැහැර ගතිමි. මා පසුපස ජර්මානුවන් අට දෙනෙක් හෝ දහ දෙනෙක් පැමිණියද, කැලෑවේ අඩි පහරවල් හරහා ඔවුන් මඟ හරවමින් පැමිණියෙමි. දැන් ඔවුන් විසින් අපව සාමකාමීව අල්ලාගන්නට පෙර අපි ඔවුන් රයිෆල් උණ්ඩවලින් ඔවුන් පිළිගත යුතු වේ”…

ජර්මානුවන් එන තුරු අප සැඟව බලා සිටියෙමු. එහෙත් කිසි කෙනෙක් අප හඹා ආවේ නැත. මේ අතර කැප්ටන් සමඟ ගිය, පීඩලොට් නම් අපගේ අනෙකුත් සගයා දැකීමට නොහැකි වීම ගැන අප අසතුටට පත් වුනෙමු. ඔහු දක්ෂ වෙඩික්කාරයෙක් බවද තුවක්කුව හොඳින් හසුරවන්නෙක් බවද කැප්ටන් කීවේය. රාත්‍රිය එත්ම අප ඔහු සොයා ගියෙමු. සෑම තැනකම බැලුවද ඔහු සොයා ගැනීමට නොහැකි වීම සිත් කරදර කරන්නකි. එහෙත් මධ්‍යම රාත්‍රිය වන විට, ඈතින් පෙනෙන දීප්තිමත් එළියක් දුටුවෙමු. 

…”බිය ගුල්ලෝ”..! අනිවාර්යයෙන්ම, ඔවුන් දර වෙළඳපොලේ මිනිසුන්ගේ ගෙවල් පුළුස්සලා”…”අපි ගිහින් බලමු”… කැප්ටන් කීවේය.

තවත් විනාඩි විස්සකින් පමණ අප කඳු පාමුළට පැමිණියෙමු. ඇත්තටම ගින්න ඇතිවී තිබුනේ, ගෙයක් පසුපසය. එහෙත් අප බොහෝ හෙමෙන් පිය නැගුවෙමු. හේතුව වූයේ මෙය කුමක් හෝ උගුලක් වන්නට හැකි හෙයිණි. හදිසියේ පිඩලොට් ගේ හඬ ඇසිණි. එහෙත් එය දුර්වල හඬක් විය. එය දුක්මුසු භයානක දසුනක් විය. පිඩලොට්ව කණුවක බැඳ දමා, ගින්නෙන් දැවෙන්න ඉඩ හැර තිබිණ. ඔහු දරුණු සේ දැවී තිබිණ …ඔහු කෑ ගැසූවේය… “ශුභ උදෑසනක් කැප්ටන් !…”මේ කාලකන්ණි විස්සක් අපිව මරන්න ආවා”

 …”විස්සක් ආවා?"

අප මවිත වුනෙමු. …”ඔව් ඒකයි මම කැප්ටන්ගේ අණ නොතකා තනියෙන් සටන් කලේ”…” එහෙම නූනා නම්, උන් අපි ඔක්කොම මරනවා”…”හතර දෙනෙක් යාර විස්සක් ඈත ඉඳන් මට පහර දුන්නා”…ඔහු කීවේය. 

කැප්ටන් එවිට මෙසේ ඇසීය. …” ඇයි ඉතින් උදව් ඉල්ලලා කතා කලේ නැත්තේ ?"

…”මම ඕනෑකමින්ම එය කලේ”…”ඔබ සියල්ලන්ම ආවා නම්, ඔබට මාව බේරා ගන්න බැරි වෙනවා වගේම සියල්ලන් මැරේවි”…”කොහොමද පස් දෙනෙක් විස්සක් එකක සටන් කරන්නේ?" 

අපි හනික ඔහුව තවමත් ප්‍රචණ්ඩව දැල්වෙන ගිණි දළු වලින් ගලවා ගතිමු. 

…”අපි ඔබට මේ ගමන යන්න නොදුන්නා නම් වඩා හොඳයි…”මට ඇත්තටම මෙතෙන්ට ඔබව ගෙනෙන්න ඕනා වුනේ නැහැ”…”මේ ගැන අපි මින් පස්සේ කතා නොකරමු”…”ඔබට දැන් කොහොමද, සනීපයක් දැනෙනවාද ?" කැප්ටන් ඇසීය.

…”නැහැ , මගේ හුස්ම හිරවෙනවා”…”උන් මාව මේ ගහේ බැන්දා”…”මාව බාගෙට මැරෙන්න උන් මට තැලුවා”…”මගේ අත කැඩුවා, කඩලා එය කැරකුවා”… ”මම කඳුළු බිංදුවක් හෙළුවේ නැහැ”…”මේ මගේ අවසානයි”…”එහෙත් දැන් මට සතුටුයි, මගේ මිත්‍ර වරුනි”…”එයින් එක හොඳක් වුනා”

එවිට කැප්ටන් මෙසේ කීවේය. …”පිඩලොට්, අපි ඔබ වෙනුවෙන් ඒ පළිය ගන්නවා”

…” මම එය දන්නවා, …විශේෂයෙන් මේ කණ්ඩායම සමඟ ගැහැණියෙක් ඉන්නවා”..” ඒ ඊයේ කැප්ටන් මරපු, ලංසක්කාරයෙක්ගේ බිරිඳ”…”ඇයත් ලංසක්කාරයෙක් වගේ ඇඳලා ඉන්නේ”… “ඇයයි, මට වැඩියෙන්ම වධ දුන්නේ”…”මාව පුච්චන්න කියා යෝජනා කලේ ඇයයි” …මෙසේ කියමින් ඔහු සිහි නැති වුණේය. 

කැප්ටන් ගේ බිරිඳ ඔහුගේ මුහුණේ වෑහෙන දහදිය පිහ දැම්මාය. අපගේ ඇස් වල කඳුළු සඟවන්නට නොහැකි විය.

ඔහු තවත් පැය භාගයක් පමණ වේලාවකදී මිය ගියේය. එහෙත් මිය යන්නට පෙර සතුරන් ගිය දිශාව ඔහු අපට කීවේය. අපේ හදවත් වේදනාවෙන් සහ පළි ගැනීමේ අදහසින් පිරී තිබිණ. 

..”මේ නිසා අපි පෘසියන් හමුදාවම මැරුවත් මදි, එහෙත් පිඩලොට්ගේ මිණීමරුවන් පස්සේ යමු”… කැප්ටන් කීවේ මහත් ආවේගශීලීවය… …”මේ මගේ අණයි”… ”අපි තව දුරටත් දිවුරලා පොරොන්දු වෙමු, මම මළත් මේ දේ වෙන්න ඕනා”…”…”හැම සිරකරුවෙක්ම හමුවුණු විටදීම මරා දමන්න ඕනා”…”ලංසක්කාරයා ගේ ගෑණිට වධ දීලා මරන්න ඕනා…!”

එවිට කැප්ටන්ගේ බිරිඳ මෙසේ කීවාය. …”ඇයව වෙඩි තියා මරන්න එපා”…”මොකද ඇය ගැහැණියෙක් නිසා”…”වධ දීම පමණක් ඇති”…”එහෙත් ඔබ මේ සතුරන් සොයා යාමේදී මැරුනොත්, මගේම දෑතින් ඒ ගැහැණිය මරනවා”

පසු දින උදෑසන ගව් හතරකට එහා අහම්බෙන් මෙන් අපට පෘසියන් වරු කණ්ඩායමක් මුණ ගැහුණි. අපේ ක්‍ෂණික ප්‍රහාරය සාර්ථක විය. මොහොතකින් අපට සිරකරුවන් පස් දෙනෙක් ලැබිණ. කැප්ටන් ඔවුන් ගෙන් ප්‍රශ්න අසා, ඔවුන් පිඩලොට් ගේ මරණයේ කොටස්කරුවන් යයි තේරුම් ගත්තේය. මෙහිදී අපෙන් එකෙක් අපූරු යෝජනාවක් ගෙනාවේය. එනම් මේ සිරකරුවන් සියල්ලන් නිර්වස්ත්‍ර කල යුතු බවය. එහි ගැහැණියක් සිටින බව තේරුම් ගත් පසු අපට ඇතිවූ ප්‍රීතිය නිම් හිම් නැති විය.

ඔව්, ඒ ගැහැණිය පිඩලොට්ට වධ කල ගැහැණිය වූවාය. පිරිමි සිරකරුවන් හතර දෙනාට ඒ වෙලාවේම වෙඩි තියා දැමුවෙමු. ගැහැණියටද වෙඩි තබා දැමීමට අප සියල්ලන්ට අවශ්‍යතාවය තිබුණද, එය කැප්ටන්ගේ බිරිඳ මහත් පරිශ්‍රමයෙන් යුතුව වැළක්වූවාය.

අනෙක් දවසේ පෘසියන් වරු සහ නැගෙනහිර ප්‍රංශය අතර සටන් විරාමයක් ඇති වූ බවට ආරංචි ලැබිණ. අපගේ සැලැස්ම මේ නිසා තාවකාලිකව නවත්වන්නට සිදු විය. එහෙත් මේ නිසා නැගෙනහිර විසූ අපෙන් දෙදෙනෙක් ගම් බිම් බලා ගියහ. ඉතිරි වුනේ බෙසන්කන් සිට පැමිණි අප දෙදෙනෙක්, කැප්ටන් සහ ඔහුගේ බිරිඳ පමණි. 

සටන් විරාමය අමතක කර, බෙසන්කන් වටලා පෘසියන් වරු තවමත් සිටි හෙයින් අපගේ අදහස වෙනස් නොකළෙමු. කැප්ටන් කීවේ සටන් විරාමය උගුලක් බවය. ශීත සෘතුව අවසන් වූ වහාම ජර්මන්වරු සේනා තර කරගෙන නැවත පහර දීම ආරම්භ කිරීම පැහැදිළි හෙයින්, අප සිතා සිටි සැලැස්ම ඒ අයුරෙන්ම දිගටම ක්‍රියාත්මක කල යුතුය යන්න, ඔහුගේ අදහස විය.

එය ඉතා දරුණු ශීත සෘතුවක් වූ හෙයින්, අපි එතරම් එළියට නොගියෙමු. තවද ගැහැණු සිරකාරිය බලා ගැනීමටද අපට සිදු විය. ඇය මානසිකව බොහෝ වැටුණු බවක් පෙන්වුවද, අයගේ සැමියා මරා දැමූ කැප්ටන් දෙස ක්‍රෝධයෙන් පසුවන බව ඇය ඔහු දෙස බලන ආකාරයෙන් පෙනිණ. මීටත් වඩා දඬුවමක් ඇයට අනවශ්‍යය. පිඩලට්ට වධ කිරීම සම්බන්දයෙන් ඇය මේ ආකාරයට වධ විඳීම ගැන අප කැමති වුනෙමු. එහෙත්, අපි ‘මේ ගැහැණිය අව තක්සේරු කලෙම්’ යයි මොහොතකටවත් නොසිතුවෙමු. මුලින් ඇයව ලණුවකින් බැඳ අසළ තිබුණු විශාල ඕක් ලී බංකුවේ ගැට ගැසුවෙමු.

එහෙත් ඇය කලබලයක් නොපෙන්වූ හෙයින්, දින කීපයකට පසු ඇයව ලිහා දැමුවෙමු. ආයුධ අත ඇති අප හතර දෙනෙක්ට සසඳා, ආයුධයක්වත් අත නැති ගැහැණියෙක්ට බිය විය යුතු නැත යයි සිතුවෙමු. තවද ඈ සිටිය යුතු වුනේ, කාමරයේ අන්තයේය. නිවාසයේ දොර ළඟ කෙනෙක් සැමවිට මුරට සිටියේය. ඒ අතර කැප්ටන් ඔහුගේ බිරිඳ සහ මම නිදා ගත්තෙමු.

කැප්ටන් නිවාසය මුර කරන එක් දිනක, ලංසක්කාරයාගේ බිරිඳ සාමාන්‍ය තරමටත් වඩා නිසලව නිදා ගත්තාය. ඇය එදා සිනහ මුසු මුහුණෙන් සිටියාය. එහෙත් මධ්‍යම රාත්‍රියේ විශාල කෑ ගැසීමක් නිසා උඩ ගොස් බිම වැටුනෙමු. වහා අවදි වී බලන විට, කැප්ටන් සහ ලංසක්කාරයා ගේ බිරිඳ පොර බදනවා දුටිමු. අප වහා ඔවුන් වෙන් කළෙමු. ඇය වියරුවෙන් කෑ ගසමින්, සිනහ වෙමින් සිටියාය. කැප්ටන් තවමත් මාරයා සමඟ පොර බදනවා මෙනි. අඳුරේ එතරම් අපට නොපෙනුණ නිසා පහනක් රැගෙන විත් බැලූ විට, කැප්ටන් ගේ බෙල්ලේ බයිනෙත්තුව ඇණී තියෙන බවත්, එයින් බොහෝ ළේ වහනය වී ඇති බවත් පෙනිණ.

වචනයක් හෝ කියන්නට නොහැකිව, විනාඩි කීපයකින් කැප්ටන් මිය ගියේය. ඇය ක්ෂණිකව කැප්ටන්ගේ තුවක්කුවේ එල්ලී බයිනෙත්තුව ගලවා ගෙන ඔහුට ඇන ඇත.

ඔහුගේ බිරිඳ කඳුළු බිඳුවක් සෙලුවේ නැත. ඇය ලංසක්කාරයා ගේ බිරිඳ දෙස එක එල්ලේ බලා සිටියාය. ඒ බැල්මේ රුදුරු බව උපරිම අයුරෙන් තිබිණ. ඉන් පසු ඇය මෙසේ කීවාය. “මේ ගෑණි මටයි අයිති”…”සතියකට පෙර නුඹලා දිව්රුවා, මේ ගෑණි මම තෝරන අයුරෙන් මැරෙන්න ඕනා කියා”…”දැන් මගේ ස්වාමි පුරුෂයා මැරුණ නිසා නුඹලා ඒ දිව්රීම අනුව කටයුතු කල යුතුයි”…”මේ ගෑනිව ගිනි උදුන ගාව ගැට ගහපල්ලා”…”ඉන් පසු නුඹලාට ඕනා තැනක යන්න පුළුවන්”…”එහෙත් මෙතනින් ඉතා ඈතකට යා යුතුයි.”…”මම මගේ පළිය ඇයගෙන් ගන්නම්”…”කැප්ටන්ගේ ශරීරය මෙතන තියන්න” …” මෙතන ඉන්න ඕනා අප තුන්දෙනා පමණයි”… අපි ඇයට අවනත වුනෙමු. ඇය අපට ලියන බවට පොරොන්දු වූවාය.

දින දෙකකට පසු මට ඇයගෙන් පහත ළිපිය ලැබුණි. එහි දාතම වූයේ, අප එදින ඒ ස්ථානයෙන් ගිය පසු දිනය විය.

දයාබර හිතවත;

මගේ පොරොන්දුව අනුව ඔබට ලියන්නෙමි. මා එම නිවසේ සිටිමි. ගැහැණු සිරකාරිය මා පෘසියන් නිළධාරියෙක්ට භාර දුන්නෙමි. හිතවත, මම මෙය ඔබට කිවයුතු වෙනවා. “මේ ගැහැණිය ජර්මනියේ ළමයි දෙදෙනෙක් අතහැර දමා තමන්ගේ ආදරණීය ස්වාමියා සමඟ යුධ බිමට විත් තියෙන්නේ, ඔහුට ඇති අවදානම අඩු කර ආරක්ෂා කර ගැනීමේ අදහසින්”…”දරුවන් දෙදෙනා ඔවුන්ගේ සීයා සහ ආච්චි ළඟ ඉන්නවා”…

…”මේ සියලු දේ මා දැනගත්තේ ඊයේ දින තුලයි”…”

පළි ගැනීමේ අදහස වෙනුවට මානුෂීය ලෙස මේ දෙස බලන්නට මම තීරණය කලෙමි. එහෙත් මා මුලින් මේ ගැහැණියට මට හැකි හොඳම ආකාරයෙන් තර්ජනය කරමින්, …”පිඩලොට් මිය ගිය ආකාරයෙන්ම, පුච්චා මරණ බව ඇයට මම කීවෙමි” …”එහෙත් මේ වෙලාවේදී කලබල නැතිව ඇය මා දෙස බලා මෙසේ කිව්වා”…

…”ප්‍රංශ ගෑණි, … “මා දෙස ඔය ආකාරයෙන් ද්වේශයෙන් කටයුතු කරන්න හේතුව කුමක්ද ? නුඹ හිතන්නේ නුඹගේ ස්වාමි පුරුෂයා මිය යාම සම්බන්දව මේ කරන්න හදන දේ හරි කියලාද  ? …”මා ‘ඔව්’ කීවෙමි. …” මගේ ස්වාමි පුරුෂයා මැරූ එකේ පළිය ගැනීමටයි මේ ලැහැස්ති වෙන්නේ ”…”එනම් දැන් නුඹ මට කරන්න හදන දේ මයි”…”ඉතින් නුඹ පළි ගැනීම අනුමත කල නිසා, මේකටත් ලැහැස්ති වෙයන්”…මා කීවෙමි. ඇය; …මා බිය නොවෙමි ”… කියා කීවාය.

ඇත්තටම ඇයගේ දිරිය අඩු වූ බවක් පෙනුනේ නැත. ඇයගේ මුහුණ සංසුන් වූ අතර මා දෙස ඈ බියෙන් තොරව බැලුවාය. මේ අතර මා ලී කොටන් සහ වියළි කොළ ඇයගේ දෙපස අතුරා, ඇයගේ මරණය වඩාත් කෘර කරවීමට වෙඩි බෙහෙත් කොපු ගලවා, එහි කුඩුද එහි දැමුවෙමි. මා මොහොතක් මේ කරන්න හදන දෙය ගැන සිතා බැලුවෙමි. මේ අතර කැප්ටන් ගේ ලෙයින් වැකුණු ශරීරය එහි ඇත. මා ඔහු දෙස බැලුවෙමි. ඔහු සුදුමැළි වී ඇත. ඔහු මදෙස බලා සිටින්නේ, වීදුරු ඇස් දෙකකින් මෙනි.

මා මොහොතකට නැවතී ඔහුගේ සුදුමැළි දෙතොල් සිප ගතිමි. මා හිස ඔසවන විට ඇය හඬමින් සිටියාය. එය මට විමතියක් විය.

…”අන්තිමට එහෙනම් නුඹට බිය හිතුණා නේද ? මා ඇසුවෙමි.

… “නැහැ, …ඔබ, ඔබගේ ස්වාමිපුරුෂයා සිප ගන්නවා දුටු මටද, මගේ ආදරය කළවුන් මතක් වුනා”…ඇය දිගටම ඉකි බිඳින්නට පටන් ගෙන හදිසියේ නැවතී, මෙසේ ඇසුවාය. …”ඔබට ළමයි ඉන්නවාද?  මගේ ඇඟ මොහොතකට හිරි වැටිණි. මේ ගැහැණියට ළමයින් සිටිනවා යයි මොහොතකට මට සිතුණි. ඇයගේ පොකට් සාක්කුවේ තිබුණු දේ ගන්න යයි ඇය මට සන් කළාය. එහි මා දුටුවේ කුඩා දරුවන් දෙදෙනෙක්ගේ පින්තුර සමඟ ලොකු ළමා අකුරෙන් ලියන ලද ළිපියකි.

පින්තුර දෙකේ පිරිමි ළමයෙක් සහ ගැහැණු ළමයෙක් සිටියේය. කම්මුල් ලොකු ඔවුන්, ජර්මන් ළමයින් ගේ නියම ස්වභාවය විය. ඒ ළිපි කවරය ඇතුළත ‘අම්මේ ආදරෙයි’ යන වචන සමඟ, ගැට ගැසූ ඔවුන්ගේ කෙස් රොදවල් කීපයක්ද විය. මට මගේ කඳුළු නවත්වා ගැන්මට නොහැකි විය. මා ඇය ලිහා දැමුවෙමි. නැවත මගේ ස්වාමි පුරුෂයා ගේ මුහුණ නොබලා ඇයට යන්නට ඉඩ හැරියෙමි. යන්නට පෙර, ඇය කඳුළු පිරි දෑසින් යුතුව මා වැළඳ ගත්තාය. 

මා මගේ ස්වාමි පුරුෂයා වෙත යමි.

දයාබර හිතවත; ඔබට හැකි ඉක්මනින් මෙහි පැමිණෙන්න. පැමිණ අප දෙදෙනාගේ ශරීරවලට කළයුතු දේ කරන්න.

මා හැකි ඉක්මනින් ඒ ස්ථානයට යන විට පෘසියන් නිළධාරින් එහි සිටියහ. මෙහි තේරුම කුමක්දැයි මා අසන විට, ප්‍රංශ හමුදාවේ කැප්ටන් කෙනෙක් සහ ඔහුගේ බිරිඳගේ දේහයන් නිවස ඇතුලේ ඇතැයි ඔවුන් කීහ. මා ඔවුන්ගේ නම් සහ වතගොත කී විට, මා ඔවුන්ව හොඳින් හඳුනන බව ඔවුන් තේරුම් ගත්හ. ඔවුන්ගේ අවසාන කටයුතු කිරීමට ඉඩ දෙන සේ මා ඔවුන්ගෙන් බැගෑපත්ව ඉල්ලා සිටියෙමි. එහෙත් ඔවුන් කීවේ වෙන දෙයකි.

“ඔවුන්ගේ හොඳම යහළුවා යයි කියන වෙන කෙනෙක්, ඒ කටයුතු කිරීමට බාර ගෙන ඇත. ඒ හෙයින් ඔබ ඒ නිවස ඇතුලේ මේ වෙලාවේ සිටින යහළුවා සමඟ කතා කර කැමති දෙයක් කරන්න” කියාය. මා ඇතුළට යන විට කැප්ටන් සහ ඔහුගේ බිරිඳ ඇඳක් උඩ තබා රෙද්දකින් වසා තියෙනවා දුටුවෙමි. මා එය ඔසවා බැලුවෙමි. කැප්ටන්ගේ බිරිඳද, සිය දිවි නසා ගෙන තිබුනේ කැප්ටන්ගේ මෙන්ම බෙල්ලට වැදුණු බයිනෙත්තු පහරකිනි.

ජර්මන් නිළධාරීන් විසින් මට කියූ හොඳම යහළුවා, ඒ ඇඳට සමීපව සිටියාය. ඇය මිය ගිය යුවළ දෙස බලමින් හඬමින් සිටියාය.

ඒ ලංසක්කාරයාගේ බිරිඳ විය.

[Nissanka Rajapaksa]

බූරුවා– ගී ද මෝපසාන්

පරිවර්තනය ලලිත් කරුණාරත්න

සුළං රැල්ලක් වත් නැති දිනෙක, ගඟට ඉහළින් කපු පළසක් ඇතිරුවා මෙන් වන මීදුමකි. ඒ ඝන මීදුම හේතුවෙන් ගං ඉවුරු වත් නොපෙනේ. එහෙත් කෙමෙන් දිනය උදාවත්ම කන්ද අසල ඇති නිවාස සුදු තිත් මෙන් පෙනෙන්නට ගත්තේය. කුරුල්ලන්ගේ ශබ්දයෙන් සහ ගඟෙන් අනෙක් පසින් ඇසෙන ශබ්දයකින් නිසළතාවය බිඳ යයි. ඒ ශබ්දය අතරතුර කෙනෙක් කතා කරනවාද, ගඟට වරින් වර යමක් වැටෙනවා මෙන් ශබ්දයක්ද ඇසේ. පඳුරු වල මෙතෙක් රාත්‍රිය ගත කල කුරුල්ලන් මේ ශබ්දයෙන් කළබල වී ඉගිල යාමට පටන් ගත්තෝය. හදිසියේ ගම්මානය පැත්තේ ගං ඉවුර දෙසින් අපහසුවෙන් හඳුනා ගත හැකි චායාවක් මතුවිය.  එය මිනිසුන් දෙදෙනෙක් සිටින කුඩා ඔරුවකි.

හබල් ගසන මිනිසා වහා නැගිට අල්ලා ගත් මාළු දෙස බලා, මාළු දැළ කරේ දමාගෙන අනෙකාට මෙසේ කීවේය. …”මැලොච්,… උබේ තුවක්කුව අරන් වරෙන් ගං ඉවුරෙන් හාවෙක් වත් අල්ලාගන්න…!

අනෙකා පිළිතුරු දුන්නේය. …”හරි මට මිනිත්තුවක් දීපන්”… මෙසේ කියමින් ඔහු ඔරුවෙන් බැස ගිය අතරේ අනෙකා සුරුට්ටුවක් පත්තු කර ගත්තේය. ඔහුගේ නම චිලොට් විය. මේ දෙදෙනා විශේෂයෙන් කියන්නට එක වෘතියක් නොකරන ගං ඉවුරේ නොයෙක් දේ එකතු කරන අය වූහ. පහළ තලයේ නාවිකයන් වූ ඔවුන්, සාගතයක් ඇති කලකදී පමණක් ගංගාවෙන් ඈතට ගොස් මුහුදේ යාත්‍රා කලහ. අනෙක් දින වල ඔවුන් ගංගාවේ දිවා රාත්‍රී හබල් ගැසුවේ යමක් සොයාගන්නට හැකි යන බලාපොරොත්තු වෙනි. සමහරවිට සාන්ත ජර්මේන් වනයට ගොස් මුවෙක් වෙඩි තියති.

එසේ නැතහොත්, ගංගාවේ ගිළී මියගිය අයගේ ඇඳුම් සහ කණකර ගලවා ගත්හ. එසේ නැතහොත් හිස් බෝතල් සහ ගඟේ පාවී යන දේ අහුළා විකුණුවහ. මේ ආකාරයේ උළා කන්නන් වී, පහසු අයුරෙන් ඔවුන් ජීවත් වූහ. සමහරවිට ඔවුන් ගංගා ඉවුරේ ඇති කුඩා ආපන ශාලාවකින් සප්පායම් වී දෙපැත්තට යති. දින කීපයක් වෙන්ව සිටියද මේ දෙදෙනා නැවත ගංගාවේ ඔරු පදිනවා දැකිය හැක. ගංගාව දිගේ ඉවුරේ ඇති කිසියම් බෝට්ටුවක් සොරකම් කල ඇති බවද එහි අයිතිකරු ඒ ගැන දැන ගැනීම සමඟම, ඉන් කිලෝ මීටර් තිහ හතළිහක් ඔබ්බේ තවත් කෙනෙක්, ෆ්‍රෑන්ක් පණහකට හෙට්ටු කර ලබා ගත් බෝට්ටුව ගැන සතුටු වන්නටද හේතුව මේ දෙදෙනාය.

මැලෝච් කඩමාළු වලින් ඔතාගත් ඔහුගේ තුවක්කුව රැගෙන නැවත පැමිණියේය. ඔහු උස අවුරුදු හතළිහක් හෝ පණහක් පමණ වයසක, සැම විටෙක සැකයෙන් යුතුව වට පිට කෙනෙකි. එහෙත් චිකෝට් ඊට වෙනස්වූ මහත මිටි රතු මුහුණක් ඇති කෙනෙකි. ඔහු දිගටම ඔහුගේ වම් ඇස අඩවන්ව තියාගෙන සිටියේ යමක් දෙස සැම විටම ඉලක්කයක් ගන්නවා මෙනි. ඇස ඇර තබා ගන්න කියන අයට ඔහු කීවේ; …”මට හේතුවක් පෙනුන වෙලාවට මම ඒක ඇරලා තියා ගන්නම් නංගි ”,.. කියාය. ඔහුගේ තක්කඩි මිතුරා ඇතුළු සැමටම නංගි කියා කතා කිරීම ඔහුගේ සිරිත විය.

නැවතත් ඔවුන් පැදවූ ඔරුව හිම මෙන් සුදු පැහැ මීදුම අතරේ නොපෙනී ගියේය. ඔවුන් ගං ඉවුරේ අනෙක් පසට සේන්දු වුනේ කිසි ශබ්දයක් නොකරමිනි. ඒ ඉවුරේ, සතුන් මැරීමට තහනම් සාන්ත ජර්මේන් වනය තිබිණ. එහි ගස් යට සතුන් විසින් තනන ලද බොහෝ ගුල් තිබිණ. මැලොච් දණගසා ගත් ඉලක්කය අනුව පරිසරයේ නිහඬ බව බිඳිමින් පත්තු කල වෙඩිල්ල අළු පැහැ හාවෙක්ට වැදින. හාවා අහුළා ගත් ඔවුන්, වනයේ ආරක්ෂක නිළධාරීන්ට හසු නොවීමට ඔරුව වහා ඉවතට පැදවූහ. තුවක්කුව ඔරුව පත්ලේ කඩමාළු අතර සැඟවුණු අතර, හාවා චිකොට්ගේ සැහැල්ලු කමිසය අතර සැඟවිණි.

…”නංගි, තව හාවෙක් අල්ලමුද ?…චිකොට් ඇසුවේය. …”මම එකඟයි” … මැලෝච් පිළිතුරු දුන්නේය. ඔරුව ජල පහර දිගේ පහළට ඇදිණ. මීදුම නිසා තවමත් ඉවුරු නොපෙනේ. කුඩා වළාකුළු මෙන් මීදුම් කැටි ගඟ ඉහත්තාවේ පෙනේ. මනාළියකගේ සුදුවන් වේලය මෙන්, ගස් සුදෝ සුදුව මීදුම් අතරින් පෙනේ. ගං ඉවුරේ පහළ ඔරුව නැවැත්වූ ඔවුන් තවත් හාවෙක් වෙඩි තියා ගත්හ. ඉන්පසු ඔවුන් තවත් ගංගාව දිගේ පහළට ගොස් බෝට්ටුව ඉවුරට ඇද දමා, ඉවුරේ වාඩි වූහ. ඉර නිල් අහසේ කෙමෙන් නැඟ එන බව පෙනේ. ගංගාවේ අනෙක් පස අඩ  වෘතාකාරව පෙනෙන කන්ද මිදි වැල් වලින් වැසී ඇත. කන්දේ ඈතට ඉහළට වන්නට එක් ගෙයක් පිහිටා ඇත.

මේ අතර ගංගාවේ අනෙක් ඉවුරේ ගැහැණියක් ලණුවකින් ගැටගැසූ වයස්ගත වූ බූරුවෙක් ඉතා අපහසුවෙන් ඇදගෙන එන බව පෙනේ. වයසට ගිය තදවූ කකුල් හොළවන්න අකමැති මුරණ්ඩු බූරුවා ලණුව තදින් අනෙක් පසට අදී. මේ දුටු චිලොට්,..”ඒයි මැලොට්,…මොකෝ කියන්නේ පොඩි විනෝදයක් ගම්මුද ? …”ඔව් නැතිව?…මැලොට් කීවේය. …”එහෙනම් ඉක්මන් කරපං නංගියේ” … චිකොට් හබළ අතට ගත්තේය. ඔවුන් හරියටම ගැහැණිය සිටි ගඟේ අනෙක් පසට ඔරුව පැද්දෝය.

…”ඒයි නංගි…මොකද මේ කරන්නේ ?…”හරියට කෝච්චි එන්ජිමයි පෙට්ටියයි වගේ..? … ගැහැණිය පිළිතුරු නොදුන්නාය. ..”කොහේ රේස් එකකටද මේ සතාව අරන් යන්නේ? …

අවසානයේ ගැහැණිය පිළිතුරු දෙමින්, …”මම මකාට් වලට යනවා”… “මුගෙන් ඇති වැඩක් නැහැ”…”මරන්න යන්නේ”

… “ඉතින් මේකට කීයක් ලැබේවිද?" චීකොට් ඇසුවේය…ගැහැණිය දහදිය ගලන මුහුණ පිටි අල්ලෙන් පිසදා … “මම කොහොමද දන්නේ?… වැඩිම වුනොත් ෆ්‍රෑන්ක් තුනක් ලැබේවි”…කියා කීවේය. 

…”හරි මම ෆ්‍රෑන්ක් පහක් දෙන්නම්…මොකෝ කියන්නේ?…”  

තත්පරයක් සිතු ගැහැණිය, …”හරි එකඟයි” කියා කීවේය.

මැලොට් පුදුමයෙන් මෙසේ ඇසුවේය. …”මොකටද මේ මළ කඳක් ගන්න යන්නේ? … චිකොට් ඔහුගේ වසා ගෙන සිටි ඇස මෙහිදී ඇරියේ ප්‍රීතියෙනි. ඔහුගේ මුහුණම ප්‍රීති උද්දාමයෙන් රතු වී තිබිණ. 

…”හිත කරදර කරගන්න එපා නංගි… මට අදහසක් තියෙනවා”…ඔහු ගැහැණියට ෆ්‍රෑන්ක් පහක් දී බූරුවා මිළදී ගත්තේය.

 … “හරි දැනුයි සෙල්ලම පටන් ගන්නේ…එක සැරේ එක්කෙනාටයි වෙඩි තියන්න පුළුවන්...හැබැයි කිට්ටු වෙන්න බැහැ…එක සැරේ මරන්නත් බැහැ”…ඔහු බූරුවා සිටි තැන සිට, පියවර හතළිහක් පසුපසට ගියේය. මේ අතර බූරුවා නිදහස් වූ බව දැනීමෙන්දෝ තණකොළ දෙසට හැරිණි. එහෙත් වයසට වඩා වැඩ කළ බූරුවා දුර්වල නිසා බිම වැටෙන්නට ඔන්න මෙන්නය.

සෙමෙන් තම ඉලක්කය ගත් මැලොට්, …”චිකොට්, …ඔන්න කණට පොඩි ගම්ම්රිස් පොඩ්ඩක්”…කියමින් බූරුවාට වෙඩි තිබ්බේය. උණ්ඩය බූරුවාගේ දිගැති කණක් හරහා ගියේය. දැන් බූරුවා ඒ වේදනාව නිසා කන් ගසා දමද්දී, මිතුරෝ දෙදෙනා සිනහ වෙමින් සතුටින් උඩ පැන්නහ. මේ දුටු ගැහැණිය බූරුවාට වධ දෙනවාට අකමැතිව ෆ්‍රෑන්ක් පහ නැවත ඔවුන්ට දී බූරුවා නැවත ඉල්ලා සිටියද, මැලොට් ඇයට තර්ජනය කලේ තුවක්කුව ඇයගේ සාය වෙතට එල්ල කරමිනි. ඇය බැන වදිමින් එතනින් යන්නට ගියාය. ඇය ශාප කරමින් ඈතට යන හඬ මිතුරන්ට ඇසිණි.

මැලොට්, තුවක්කුව චිලොට් ගේ ඉලක්කය ගන්නා වාරය සඳහා දුන්නේය. චිලොට් ඉලක්කය ගෙන වෙඩි තැබුවද, උණ්ඩය බූරුවාගේ කකුලේ ගෑවී ගියා පමණි. බූරුවා සිතුවේ, ඇට මැස්සෙක් කකුලට විදින්නට ඇත කියාය. බූරුවා උගේ කකුලට වලිගයෙන් පවන් ගසන්නට පටන් ගත්තේය. මැලොට් සිනහව නවත්වා ගන්නට නොහැකිව බිම වාඩි විය. චිලොට් නැවතත් උණ්ඩයක් දමා මෙවර බූරුවාට වෙඩි තිබ්බේ, මැලොට් වෙඩි තැබූ කණටම විය. දැන් බූරුවාට මේ සෙල්ලම තේරී නොන්ඩි ගසමින්, හෙමෙන් හැල්මේ වැනි වැනී දුවන්නට පටන් ගත්තේය.

මිනිසුන් දෙදෙනාම දැන් බූරුවා පසු පස එළවති. මැලොට් දිග අඩි තබමින් දුවන අතරේ, මිටි මිනිසෙක් වූ චිලොට් කෙටි අඩි තබමින්, දිව එළියට දමමින් හති දමමින් දුවයි. එහෙත් දුර්වල වයසක බූරුවාට තවත් දුවන්නට නොහැකිව, අතර මඟදී නැවත මාරයන් මෙන් පසුපස එන මිනිසුන් දෙදෙනා දෙස හැරී බලා, බිම වැටී මරහඬ තියන්නට පටන් ගත්තේය. 

හති දමමින් හෙම්බත්ව දහදිය දමමින් සිටි චිලොට් තුවක්කුව අතට ගෙන,…”හේ…මැලොට් නංගි,…! …මේ සැරේ මම මෙයාට බෙහෙත දෙනවා”… කියමින්, තුවක්කුව බූරුවාගේ කට ඇතුලට දමා කොකා ගැස්සුවේය.

පිටුපසට පියවරක් පැන වැටී, නැවත නැගිටින්නට වෙර දැමූ බූරුවා පැත්ත හැරී වැටී නෙත් පියා ගත්තේය. බූරුවාගේ ශරීරය කිහිප වතාවක් වේගයෙන් ගැසී නිසළ විය. මිතුරෝ නැවත සිනහ වෙන්නට පටන් ගත්හ. 

එහෙත්, ඔවුන්ගේ මුදළට නියම විනෝදය නොලැබුණු බව සිතූ මැලොට්,…”දැන් අපි මොකද කරන්නේ? …යයි ඇසූ විට චිකොට් පිළිතුරු දෙමින්, 

…”නංගි කලබල වෙන්න එපා”…”රෑ වෙන කොට තව විනෝදයක් ලැබේවි…දැනට මෙයාව ඔරුවට දමමු”… මිය ගිය බූරුවා ඔරුවේ මැද තබා අලුත් තණකොළ වලින් වසා දැමූහ.

ඒ උඩ මිතුරෝ දෙදෙනා විවේක ගත්හ. දහවළ වන විට, ඔරුවේ කොනක සඟවා තිබුණු වයින් බෝතලයක්, අමු ළූණු, බටර් සහ පාන් රැගෙන කන්නට බොන්නට පටන් ගත්තෝය. වෙරි වූ ඔවුන් නැවත තවමත් උණුසුම්ව සිටි බූරුවා මත වැටී නිදා ගත්හ. 

දිනය ගෙවෙන සන්ධ්‍යාවේ චිකොට් නැගිට, ලී කියතක් අදිනවා මෙන් හඬ නගමින් ගොරවමින් නිදන මිතුරාට අතින් ඇන,…”දැන් අපි යමු නංගි”… යයි කියා, ඔරුව පදවන්නට පටන් ගත්තේ, සාන්ත ජර්මේන් වනයට ඔබ්බේ තිබුණු එප්‍රන් වෙත යාමටය.

ඔවුන් මඩ සහිත ගංගාවේ වැවී ඇති ලිලී මල් පඳුරු හරහා ඔරුව පදවා ගෙන ගියහ. ඔරුවට නැවෙන ලිළී මල්, ඔරුව යත්ම නැවත නැගිටී. චිලොට් ඔරුව මඳකට නවත්වා අලුත් සැලැස්ම මැලොට්ට කීවේය. මේ අසා මැලොට්ට සිනහ නවතා ගන්නට නොහැකි විය. ඉවුරේ ඔරුව නැවැත්වූ ඔවුන්, තණකොළ ගඟට විසි කර ඒ අතර සඟවා තිබුණු බූරුවාගේ කකුල් වලින් අල්ලා අසළ ඇති පඳුරක, කුර පමණක් පෙනෙන සේ උඩු පෙළි අතට සැඟවූහ.

ඔවුන් අසළ ඇති මහළු ජූල්ස් ගේ වයින් අවන්හළට යනවිට රාත්‍රිය සෑහෙන තරමට අන්ධකාර වී එහි සිටි අවසාන ගැනුම් කරුවාද පිටවී ගොස්ය. ඔවුන් දුටු විටම මහළු ජූල්ස් පැමිණ ඇසකින් ඉඟි කරමින්, …”හොඳයි, ඔබට ඒවා ලැබුණද ? සේ ඇසුවේය. …

උරහිස් ඇකිළු චිලොට්, … “සමහරවිට වෙන්න පුළුවන්…නොවෙන්නත් පුළුවන් ”… කියා කීවේය. 

…” ඒ වුනාට ඔබ ගාව අඩු ගානේ අළු පාට උන් ඇති නේද ? …කියා ඇසූ විට චිකොට් කමිසය ඇතුලට අත දා, හාවන් දෙදෙනා ඇද, …”ජෝඩුවක් ෆ්‍රෑන්ක් තුනයි” කීවේය.

ඒ අනුව පැවති හෙට්ටු කිරීමේ විවාදය බොහෝ වෙලා පැවතී, අවසානයේ හාවන් දෙදෙනා ෆ්‍රෑන්ක් දෙකයි හැට පහකට තීන්දු වුණි. මිතුරන් දෙදෙනා යන්නට ලැහැස්ති වූ විට, ජූල්ස් ට ඔවුන්ගේ ඉඟි වැටහිණි. …”ඔබලා ගාව තව මොනවා හෝ තියෙනවා වගේ”…” එහෙත් ඒ මොනවාද කියා කියන්නේ නැහැ කියා මට තේරෙනවා” කියා ඔහු පැවසුවේය. …”වෙන්න පුළුවන්, එහෙත් එය ඔබට නොවේ”..”ඔබගේ ලෝභ කම වැඩියි ” චිලොට් කීවේය. මහල්ලාගේ කුතුහලය වැඩිවී,…”මොකක්ද ඒ? ලොකු බඩුවක්ද” කියා ක්‍ෂණිකව ඇසුවේ, මිතුරන් දෙදෙනා නැවත වාඩිවී මෙසේ කියන්න පටන් ගත්හ.

…”මෙහෙමයි ඒක වුනේ”…”එප්‍රන් කැලෑවේ අපි ඉන්න විට, මොකෙක් හෝ අපට කිට්ටුවෙන් ගියා”…” මැලොට් තුවක්කුව අරගෙන එක සැරේ වෙඩි තිබ්බා විතරයි සතා කකුල් උඩ දාගෙන වැටුණා” …”ඒත් කැලෑ ආරක්‍ෂකයෝ වටේ ඉන්න නිසා අපි එතනින් ඉක්මනට යන්න ගියා”…”හැබැයි මට කියන්න බැහැ, ඒ මොකාද කියා”…”මොකද මම දන්නේ නැහැ”…

කුතුහලයෙන් සිටි මහල්ළා, …”ඒකා මුවෙක් වත්ද ?” …කියා ඇසුවේය. …”වෙන්නත් පුළුවන් නොවෙන්නත් පුළුවන්”….චිකොට් කී විට මහල්ළා නැවතත්; …”එහෙනම් ගෝනෙක් වෙන්න ඇති”…කීවේය. …”නැහැ ගෝනෙක් නම් වෙන්න බැහැ, මම අන් දැක්කේ නැහැ”…චිකොට් කීවේය.

… “ඉතින් ඒකාව මෙතෙන්ට ගෙනත් දෙන්නේ නැත්තේ ඇයි? යන මහල්ළාගේ ප්‍රශ්නයට චිකොට් මෙසේ උත්තර දුන්නේය. …” නැහැ නංගි, මට එතෙන්ට යන්නේ නැහැ, මොකෝ මම විකුණන්නේ මෙතන ඉඳලා”…”මම මගේ ආරක්ෂාව ගැන හිතන්න ඕනා”… ”ඕනා තරම් මිනිස්සු ඉන්නවා ඌව ගන්න…හැබැයි අත් පිට මුදලට…ෆ්‍රෑන්ක් විසි පහයි,…අඩු නැහැ “…චිකොට් කීවේය.

ගණන තීන්දු විය. ෆ්‍රෑන්ක් විසිපහ සාක්කුවේ දමා වීදුරුවේ අඩියේ තිබූ දියරය කටට හලා ගත් චිකොට්, අඳුරේ නොපෙනී යන්නට පෙර මෙසේ කීවේය. …” ඒකා ගෝනෙක් නම් නොවේ”…”මොකාද කියලා මම දන්නේ නැහැ”…”හැබැයි එතන මොකෙක් හරි නොහිටියොත් මේ සල්ලි ආපහු දෙන්නම්”…!

…”ඔහු පසුපස අඳුරේ යන මැලොට්, හඬක් නොනැගෙන සේ සිනහ වෙමින්, චිකොට්ගේ පිටට තට්ටු කරමින් සතුට ප්‍රකාශ කලේය.

[Nissanka Rajapaksa]

ධනවත් ලේලි 
ප්‍රේම් චාන්ද්
අනුවාදය ආචාර්ය සඳුන් විජේසිරි
සිළුමිණ, සත්මඩල

ගෞරිපූර් ගම්මානයේ සමින්දාර් වූ බෙනී මදේවී සිං ගම්වැසියන් හමුවේ උච්ච ස්ථානක වැජඹුණේය. හේ විශාල ධනස්කන්ධයකුත්, ගම් නියම්ගම් රැසකුත් තම සීයාගේ වියෝගයෙන් උරුම කොට ගත්තෙකි. ජරාවට පත්ව ඇති ගමේ කෝවිල සහ ගම්මාන ඔහුගේ පැරණි ශ්‍රී විභූතියත්, දානපතිත්වයත් ගොළු බසින් මුමුනන්නක් විය.
බෙනී මදේවී සිංගේ බූදලයෙන් අඩකටත් වඩා, මිනිසුන් හප බවට පත්කරන නීතිඥයන් වෙත පුද දී ඇත. එහෙත් ඔහුගේ දෑතේ ආදායම රුපියල් දහසකට ආසන්න වූවක් විය. ඔහුගේ පුතුන් දෙදෙනාගෙන් වැඩිමලා වූ ශ්‍රි කාන්ට් සිං මේ මෑතක දී නම අගට කලා උපාධි පට්ටමක් එකතු කරගෙන කාර්යාලයක රැකියාවක් ලබාගත්තෙකි. බාලයා ආරෝහ පරිණාහ දේහයෙන් හෙබි රූමත් කාල් බිහාරි සිං විය. අලුයම මී කිරි බඳුන් දෙකක් හිස් කිරීම ඔහුගේ දින චර්යාවේ ප්‍රධාන අංගය විය.
ශ්‍රි කාන්ට් සිං, සිය සොහොයුරා මෙන් නොව එස්.ඩී. (උපාධිය) නමැති දෙවියන්ගේ අල්තාරය අබියස පුද ලද්දෙකි. හේ ආයුර්වේද විද්‍යාවට ද මහත් සේ ඇලුම් කළේය. දිවා රෑ දෙකෙහිම මෙන් සිය කාමර තුලට ද වී බෙහෙත් වර්ග කුඩු කරන, පැරණි වට්ටෝරු වන පොත් කරන ඔහු කල්කටා සහ ලාහෝර්හි සියලුම දේශීය වෘත්තිමය වෛද්‍යවරුන් හා ලිපි ගනුදෙනු කළේය.
ශ්‍රි කාන්ට් ඉංග්‍රිසි සාහිත්‍ය නිපුණ කොට, උපාධියක් ලබාගත්තෙක් වුව ද, බටහිර ජීවන රටාව අන්ධානුකරණය කරන්නෙක් නොවීය. බටහිර ලෝකයේ නපුරුකම ඔහුගේ නිර්දය විවේචනයට බඳුන් වූ හෙයින්, ගැමියෝ ඔහුගේ කලණ මිතුරන් වූහ. හින්දු උත්සවයනට සහභාගි වී පරම්පරාගතව එන දේව ස්ෙතා්ත්‍ර ගායනා කිරීමට හෝ මහත් රුචියක් දැක්වූයේය. චිරාගත ඉන්දියානු සංස්කෘතිය ඔහුගේ අකලංක භක්තියට පාත්‍ර විය. සාමූහිකව එක් ඒකකයක් වශයෙන් ජීවත් වන කුටුම්බයක අගය ඔහු සම්මානීයත්වයෙන් පිදුවේය. ඊට එරෙහිව නව පන්නයට වැඩුණු කතුන් ඔහු පිළිකුල් කළේය. ගමේ සමහර තරුණියෝ ඔහුට පරම හතුරෙකු වශයෙන් සැලකූහ. සිය බිරිඳ වුවත් ඒ අදහස් අතින් සමීප ඇත්තියක් නොවූවාය. එය ඇය තුළ මාමණ්ඩිය කෙරේ හෝ මස්සිනා කෙරේ වූ විරසකයකින් මෝදු වූවක් නොව, ඇගේ මතය වූයේ නොපෑහෙන දෙදෙනෙකු එකට දීග කනවාට වඩා වෙන් වන එක මනාප බවයි.
ආනන්දි, එනම් ශ්‍රි කාන්ට්ගේ බිරිය ඉතා උසස් මෙන් ම ධනවත් පෙළැන්තියකින් පැවත ආවාය. ඇගේ පියා වූ බුප් සිං සතු වූ ඉඩම් කොතෙක් දැයි ඇයවත් දැන නොසිටියාය. මහා මන්දිරයක අලි ඇතුන් පිරිවරා දැසි දස්සන් සමඟ කල් ගෙවූ ඇයට ඒවා සෙවීමට අවැසි බවක් නොවීය. ඇගේ පියා බහුජන සෙත පතා දිවි ගෙව‍ූවෙක් විය. දියණියන් හත් දෙනෙකුගේ පියෙකු වූ ඔහු, පුතෙකු නොමැතියෙන් මහත් සේ තැවුණෙකි. වැඩිමහල් දියණියන් ‍තිදෙනාගේ විවාහ මංගල වෙනුවෙන් රුපියල් විසිදහස බැගින් ඔහුට වැය විය. ආනන්දි, පවුලේ හතරවැනියා වූවාය. එනිසා ඇය දෙමවුපියන්ගේ ළෙන්ගතුකමට නිතැතින්ම බඳුන් වූවාය. එසේ හෙයින්ම ඇයට සැමියෙකු සෙවීමත් මහත් සේ අපහසු දෙයක් විය. දයාබර සැමියෙකු සිය දියණියක අත නොගන්නේ නම් එය අවාසනාවක් යැයි හේ සිතීය.
හින්දි භාෂාව නඟාසිටුවීමේ අදිටන පෙරදැරිව පිහිටුවාගත් සංගමයකට දායක දීමනාවක් ලබා ගැනීම සඳහා එක් දිනක් ශ්‍රි කාන්ට්, මේ මන්දිරයට ගොඩවැදිණි. මොහු කෙරේ මහත් සේ පැහැදුණු බුප් සිං සිය දියණිය ශ්‍රි කාන්ට්හට පිරිනැමුවේය.
ආනන්දිට අලුත් නිවහන, සිය පියාගේ මන්දිරයට හාත්පසින්ම වෙනස් එකක් විය. කිරිල්ලියක සේ ගෙවූ කාලය හා යාව තිබූ සැපසම්පත් ඇගෙන් ඈත්ව ඇතැයි ඇයට සිතිණි. අලි ඇතුන් අශ්වයින් තබා ගොන් බැඳී කරත්තයක්වත් ඇගේ මනමාලයාට නොමැති බව ඇය දැන ගත්තාය. තම සිල්ක් පාවහන් පැලඳ දෙපා හොවන්නට තණ නිල්ලක් නොවීය. අවශ්‍ය තරමේ කවුළුවක්, පින්තූ ඇඳි බිත්තියක්වත්, කිරිගරුඪ ඇල්ලු බිමක්වත් එහි නොවීය. නමුත් කවරදාවත් සම්පත් නොවිඳි එකියක ‍පරිද්දෙන් ඇය අලුත් නිවහනට සමීප වූවාය.
එක් සැඳැවක ඇගේ මස්සිනා, එනම් ලාල් බිහාරි සිං දඩයම් කළ කුරුල්ලන් දෙදෙනෙකු අතැතිව පැමිණියේය. “ආ... මේක උයලා දෙන්න.” ඒ වනවිට ආනන්දි උයා හමාර වී සිටියාය. ඒත් ඊට කීකරු විය යුතුය. ඇය බඳුනේ ගිතෙල් ඇත්දැයි බැලුවාය. එහෙත් එහි අවශ්‍ය තරමට නොවීය. පොහොසත් කෙල්ලකගෙන් එතරම් අරපිරිමැස්මක් බලාපොරොත්තු විය හැකි ද? ලාල් බිහාරි කෑමට හිඳගති. ව්‍යංජනයේ ගිතෙල් නොමැති බව දැක පුදුම විය.
“මොකද මේකෙ තේරුම? ඇයි මේ කෑමට ගිතෙල් නැත්තේ?”
“ඒ ඔක්කොම මස්වලට දැම්මා.” ආනන්දි කීවාය.
“මං ගිතෙල් ගෙනැල්ලා වැඩි දවසක් නෑ. මෙච්චර ඉක්මනට ඉවර වුණාද?”
“මං කිව්වනේ, තිබුණ ටික මස්වලට දැම්මා කියලා.”
දණ්ඩක් වියළි වූ පමණට ගිනි මැළයට අසුවන්නා සේ බඩගින්නේ සිටින අයෙකුට කේන්ති එයි. ඔහුට යක්ෂාරූඪ විය. “ඔව් මං දන්නවා ඔහේගේ අම්මලාගේ මාලිගාවේ නම් ගිතෙල් ගංගාවක් වගේ ගලනවා.” හේ දමා ගැසීය.
දෙමාපියන්ට සමච්චල් කරන විට කොයි ගැහැනිය ද නිරුත්තර වන්නේ? 

“ඔව් හරියටම කිවුවා. ඒ ගලන ගිතෙල් අපි බාල්දි පුරවලා පහත් කුලවල බාබර් ළමයින්ටයි, වතුර අදින මිනිසුන්ටයි දෙනවා.”
ලාල් බිහාරි බෝම්බයක් සේ ය. ඇගේ ගෙල වූ තාලිය කඩා දැම්මේය. “මට හිතෙනවා උඹගේ දිව ඉරලා දමන්න.” පැරදීමට අකැමැති වූ ආනන්දිය, 

“මගේ මනුස්සයා හිටියා නං උඹට පෙන්නාවි” යි සැරවුණාය.
නූගත් දුර නොදක්නා මස්සිනාට මෙය ඔරොත්තු දෙන්නක් නොවීය. ඔහුගේ බිරිඳ සාමාන්‍ය සමින්දාර් කෙනෙකුගේ දියණියක් වූ අතර, ඔහු ඇයට සැලකුවේ කායික සන්තර්පණයට පමණක් සුදුසු වහලියක් ලෙසටය. ඔහු තම සෙරෙප්පුව ගලවා ආනන්දිය‍ දෙසට දමා ගැස‍ුවේය. “උඹේ හිතේ එයා මහ කෙරුමෙක් කියලා. එන්න කියපන් බලන්න.” හේ ගුගුළේය. ආනන්දිය සියතින් එය වළක්වා දැම්මාය. එය ඇ‍ෙග් නළලත ගෑවී නොගෑවී විසිවී ගියේය. ඇගේ ඇඟිල්ලක් උළුක් විය. කුණාටුවකට හසුවූ ළා දල්ලක් බඳු වූ ඇය, සිය කාමරය වෙත පුපුරමින් ගියාය. සිය සැමියාගේ නිර්භීතකම සිත්හි සඟවා ඇය නිසොල්මන් වූවාය.
ශ්‍රි කාන්ට් සිං පුරුද්දක් වශයෙන් සති අන්තයේ සෑම සෙනසුරාදා දිනකම නිවසට පැමිණීමට අමතක නොකළේය. මේ සිද්ධිය උද්ගත වූයේ බ්‍රහස්පතින්දා දිනයක හෙයින්, ඇය දින ගනිමින් උන්නාය. කෑමට බීමට පවා ඇය කාමරයෙන් පිටතට නොආවාය. සුපුරුදු පරිදි සෙනසුරාදා සැඳෑවේ ඔහු නිවසට ආවේය. එහෙත් ආලින්දයට වී රටේ දේශපාලන තත්වය ගැනත්, අලුත් නඩුහබ ගැනත් දොඩමින් රාත්‍රි දහයත් පසුවන තුරු හේ එහි රැඳී සිටියේය. ගමේ උගත් කිහිප දෙනාගේ මේ සුහද හමුව කඩා දමා ඉවත යෑමට කිසිවෙකු හෝ සතුටු වූයේ නැත. ආහාර ගැනීමට පවා අමතක වූවා සේය. මේ පැය කිහිපය ආනන්දි නොඉවසිල්ලෙන් ගෙවුවාය.
මෙසේ ම නොඉවසිල්ලෙන් සිටි ලාල් බිහාරි, තම සොහොයුරා කතාවෙන් මිදෙත්ම, ඔහු හමුවට පැමිණ, “මේ අයියා, කරුණාකරලා තමන්ගේ භාර්යාවට කිවුවොත් හොඳයි කට පරිස්සම් කර ගන්න කියලා. නැත්නම් කරදර වේවි” යි කීවේය. 

බෙනී මදේවි සිං ද පැමිණ, "ඔව් ඔව් එයා හරි, ගෑනු උදවිය දැනගන්න ඕනෑ පිරිමින්ට කථා කරන හැටි.” පලිප්පු දැමුවේය.
“එයා මහේශාක්‍ය පවුලකින් පැවතෙනවා ඇති. ඒ වුණාට අපි අඩු ජන්ම අය” යැයි ලාල් බිහාර් නොනැවතුණේය.

“කවුරු හරි මට කියනවා ද මොකද වුණේ කියලා” කිසිවක් නොදත් ශ්‍රි කාන්ට් ඇසුවේය.
“මොකවත් නැහැ. එයා නිකං පිපිරුණා. එයා හිතන්නේ එයාගේ අම්මා, තාත්තා ගැන විතරයි. ඒ ගොල්ලොත් එක්ක අපි සංසන්දනය කරන්නේ මොන ඉලව්වකට ද?”
ශ්‍රි කාන්ට් කෑම කා අහවර වී ආනන්දි වෙත ගියේය. ඇය නිසොල්මනේ වූවාය. “කෝමද.... කෝමද... ඉතින්?” ඇසුවේය.
“හොඳයි සනීපෙන් ඉන්නවා.”
“ඒක නොවෙයි මොකක්ද මේ ඔයා ගේ දෙක කළා කියන්නේ?” ආනන්දි උඩබිම බැලුවාය.
“මන් දන්නේ නෑ කවුරු ඔයාව කුලප්පු කළා ද කියලා. කාගේ හරි දිව පුච්චන්න ඕනෑ.”
“කේන්ති ගන්න දෙයක් නැහැ. මොකක්ද වුණේ?”
“මොනවා වෙන්නද? මේක මගේ ලබා උපන් හැටි. පියන් කෙනෙක් වෙන්න බැරි ගමේ කොල්ලෙක් මට සෙරෙප්පුවකින් දමලා ගහන කොට.”
“ඇයි මට කියන්නේ නැත්තේ මොකද වුණේ කියලා. මන් කිසිදෙයක් දන්නේ නැහැ.”
“ගිය බ්‍රහස්පතින්දා ඔයාගේ ආදරණීය මල්ලී මට කිවුවා මට මස් උයන්න. භාජනයේ ‍ගිතෙල් තිබුණෙ පොඩ්ඩයි. මන් කිව්වා ඉවරයි කියලා. එක ව්‍යංජනයකට ගිතෙල් නැහැ කියලා. එයාට කේන්ති ගිහිල්ලා මගේ අම්මා තාත්තලාවත් ඇදලා ගත්තා. මටත් කේන්ති ගියා. එයා ගෙනාව ගිතෙල් ඉවරයි කියලා මට බැන්නා. මන් කිවුවා ගිතෙල් කාලවල් නොවෙයි බාල්දි ගණන් අපි බාබර්ලටයි, වතුර අදින මිනිස්සුන්ටයි දෙනවා කියලා. ඒ අතරෙ එයා මට සෙරෙප්පුවෙන් දමලා ගැහුවා. තව ඩිංගෙන් මගේ ඔළුව පැළෙනවා. ගිහිල්ලා අහන්න මන් කියන්නේ බොරු ද කියලා.” ආනන්දි ඉකි බිඳින්නට වූවාය. ශ්‍රි කාන්ට් එසේ මෙසේ කලබල වන්නෙක් නොවේ. ගැහැනියකගේ කඳුළත්, පිරිමියෙකුගේ කේන්තියකට සපයන ඉන්ධන වුවත්, ඔහු නිසොල්මනේ නින්දට ගියේය. එහෙත් රැය පුරා නින්ද ඔහුට ළං නොවීය.

පසුදා උදැහැනක්කේම ඔහු සිය පියා වෙත ගියේය. “තාත්තේ, මන් හිතන්නේ මේ ගෙදර මන් තව දුරටත් ඉන්නේ නැහැ කියලා“ එතරම් සැරෙන් සිය යාළු මිත්‍රාදීන් පවා කථා කරන විලාශය නුරුස්සන ශ්‍රි කාන්ට්ට කථාව පාලනය කරගනු නොහැකි විය.
බෙනි මදේවි සිං තුෂ්නිම්භූත වී ගියේය. “ඇයි පුතා...?”
“මටත් මොකක් හරි තත්වයක් තියෙන්න ඕන. මේ ගෙදර අසාධාරණයෙන් පිරිලා. 
වැඩිහිටියන්ට ගරු කරන්නේ කොහොමද? මගේ වැඩ හින්දා මට හැමදාම ගෙදර එන්න විදියක් නැහැ. ඒත් මං අඩිය එළියට තියන්න ඉස්සර ගෑනුන්ගේ නළල් හරහා ලී සෙරෙප්පු පියාඹනවා. මට බැහැ මේවා ඉවසන්න.”
නිරතුරුවම තමාට ඉතාම ගරුසරු දක්වන පුතා මෙසේ හැසිරෙන්නේ මන්දැයි තේරුම් ගැනීමට ඔහු අපොහොසත් විය. “උඹ මොළේ තියෙන මිනිහෙක්. කොහාට ද මේ එකම ගේ දාලා යන්නේ? උඹ දන්නවා ගෑනුන්ගේ හැටි. පවුල් විනාශ වෙන්නේ ගෑනු හින්දා උඹ ඇයි මේවට උඩගෙඩි දෙන්නේ?"
“මන් මෝඩයෙක් නොවෙයි. මන් මේ ගමේ මිනිස්සුන්ගේ පවුල්වල කරදර විසඳනවා. ඒ වුණාට මන් සලක්න ඕනෑ මගේ ගෑනිට. මේවා වෙනකොට මට කවුරුත් නැහැ. මට ඔය අසාධාරණකම් උහුලන්න බැහැ.”
“ලාල් උඹේ මල්ලී. වැරැද්දක් තියෙනවා නම් කන මිරිකල උණත් කියාපන්.”
“එයා මගේ මල්ලී කියලා තවදුරටත් මන් සලකන්නේ නැහැ.”
“ඒ කියන්නේ උඹට ගෑනි ලොකු වුණා ද?”
“නැහැ. ඒ වුණාට මට නපුරු අසාධාරණ මිනිස්සු පෙන්නන්න බැහැ.”

තිදෙනාම නිසොල්මන් වූහ. මේ අතරවාරයේ පිටස්තරයන් කිහිපදෙනෙක් ගෙදරට ගොඩවැදුණේ ඕපදූප ටිකක් එකතු කර ගැනීමටය. තාත්තයි, පුතයි අතර දබරයක් වූ බව කන ගැසුණු ගැහැනු සතුටු වූහ. හරිහැටි සිද්දිය දැනගන්නා තුරු මේ වට්ටි අම්මලාට, උපාසක නෝනලාට ඉවසිල්ලක් නොවීය. ශ්‍රි කාන්ට් හරියට මීයෙක් වගේ, පොතේ ගුරෙක්, බෙනී මදේවි මෝඩයෙක්, ළිඳ ළඟ ඕපාදූප අතර විය. මෙවැනි කථාබහෙන් පවුලේ සමගිය හා කරන්නට වූ සෙතක් නැත.
ඒත් ඕපාදූප වලට කිරුළ පැලඳීමට බෙනී මදේවි මොහෙතක් වත් සතුටු නොවීය.
“ශ්‍රි කාන්ට් මෙහෙ අහපන්, මේක අපේ එක පවුලක්. මල්ලී වැරැද්ද කලා උඹේ වැඩක් ඌට සමාව දෙන එක.”
“බැහැ මට බැහැ. ලාල් බිහාරි එක්ක‍ මේ ගෙදර ඉන්න.”
“පුතා මොළේ තියෙන මිනිස්සු අඥානයන් කියන ඒවා ගණන් ගන්නේ නැහැ. උඹට තරම් උගත් කමක් ඌට නැහැ. ඔන්න ඔහේ සමාව දීපන්.” ‍‍
“නැහැ නැහැ නැහැ මගේ සමාවක් එයාට නැහැ. එක්කෝ එයා මෙතන ඉන්න ඕනැ. නැතිනම් මන් මෙතැන ඉන්න ඕනෑ. තේරුණැයි. මන් මෙතන ඉන්නවා දකින්න ඕන නම් එයාට යන්න කියනවා හොඳයි.”
ඔහුගේ සොහොයුරා ලාල් බිහාරි දොරට මුවා වී සියල්ල අසා උන්නේය. ඔහු තම සොහොයුරාට කුඩා කළ සිට පණ මෙන් ආදරය කළ අයෙකි. ඔහුට ගරු කළ අයෙකි. අයියා අසලට පවා ආවේ බියෙන් පසුබෑමෙනි. අයියා අබියස දුම්වැටියකට අතවත් තබා නොමැත. ඔහු සිය පියාටත් වඩා අයියාට ගරු කළේය. ශ්‍රි කාන්ට් ද අලහාබාද් සිට පැමිණෙන විට මොකක් හෝ සුළු තෑග්ගක් මල්ලීට ගෙන ඒමට අමතක නොකළේය.
ඔවැනි සොහොයුරෙකුගෙන් අනාදර වදන් කෙසේ අහන්න ද? ඔහු කුඩා දරුවෙකු මෙන් මහ හඬින් හඬන්නට වන්නේය. අයියා එන්නට පළමු ඔහුගේ හිත ද දෙගිඩියාවෙන් ඔද්දල්ව තිබිණි. කෙසේ අයියාට මුහුණ දෙන්න ද? අයියාගෙන් වැදෙන කම්මුල් පහරක් ඉවසන්නට තිබිණි. ඒත් මට යන්නට කියන එක. එක බඩවැල කඩාගෙන ආව සොහොයුරාගෙන්?
ඔහු තාත්තා දෙසට ගියේය. “තාත්තේ, මාත් යනවා තාත්තේ, අයියා කියනවානේ මට මේ ගෙදර ඉන්න එපා කියලා. මන් යනවා තාත්තේ, මන් කරපු වැරද්දට සමාවෙන්න.”
ඔහු ගෙයින් පිටමං වන්නට තැත් කළේය. මේ ඇසූ ආනන්දිය මහත් සේ තැවුණාය. මේ කෙන්ද කන්දක් වේ යැයි ඇය නොසිතුවාය. ඇය සිය සැමියාගේ හැසිරීම ගැන ද පුදුම වූවාය. අලහබාද් යන්නේ කෙසේ ද ඔහු තීරණය කළොත්? ඇය සිය සැමියා වෙතට දිව ගියාය. ලාල් යන්න හදනවා. එයා අඬනවා. ඉතින් යන්න එපා කියන්න. මොනවාට ද මන් හින්දා ඕගොල්ලො සහෝදරයෙකු නැති කරගන්නේ.
“මන් යන්නේ නෑ එයාට කථා කරන්න.”
“එහෙම කියන්න එපා. එයා කිවුවනේ. ගෙදරින් ගියොත්.” ආනන්දි කන්නලව් කළාය.”
“තාත්තේ මන් යනවා. අයියාට ආයිමත් මගේ මූණ බලන්න ඕනෑ නැහැලු.”
ඔහු ගෙයින් පිටත යන්නට හැරුණි. ආනන්දි දුවගොස් ඔහුගේ අතකින් ඇල්ලුවාය. ලාල් බිහාරි කඳුළු පිරි දෙනෙතින් යුතුව පිටුපස බැලීය.
“අත හරින්න. මට යන්න දෙන්න.”
“කොහේ යන්න ද?” ආනන්දි ඇසුවාය.
“කොහේ හරි කාටවත් මූණ නොපෙනෙන්න. කොහේ හරි.”
“නැහැ. මන් අත හරින්නේ නැහැ.”
“එපා. එපා. මන් හිඳීමෙන් ඕගොල්ලන්ට වැඩක් නැහැ.”
“මන් මල්ලීට අඩියක් හොල්ලන්න දෙන්නේ නැහැ.”
“මන් මේ ගෙදර ඉන්නේ නැහැ. ම‍ගේ අයියා මට වෙනස්කම් කරන්නේ නැහැ කියලා කියනකන්.”
“මන් දෙයියෝ ගැන දිවුරන්නම්. මගේ හිතේ මල්ලී ගැන අමනාපයක් නැහැ. ශ්‍රි කාන්ට් එදෙසට ගොස් සිය සොහොයුරාව බදා ගත්තේය. කුඩා එවුන් දෙදෙනෙක් මෙන් දෙදෙනාම හැඬූහ.
බෙනී මදේවි පැමිණියේය. සොහොයුරන් දෙදෙනා එකට එක් වී සිටිනු දැක, “ඔහොම තමයි, හොඳ වැදගත් පවුල්වල ගැහැනු ළමයි. පුංචි දබර ගණන් නොගෙන දන්නවා දීග කන්නේ කොහොමද කියලා.”

ගමේ ඕපාදූප‍ දෙඩු උපාසකම්මලාට, වට්ටිඅම්මලාට සහ මහත්තුරු මෙන් හැඳපැලඳ ගත්ත ගබයියලාට ද වැඩිදුර ඇඟිලි ගසන්නට දෙයක් නොවීය.

[Nissanka Rajapaksa]

‘සෑම්’ 

ඇමරිකානු ලේඛක එල්බර්ට් හබාර්ඩ්ගේ [1856 -1915] කෙටි කතාවක්.

පරිවර්නය තිලක් කරුණාරත්න

සැන් ෆ්රැන්සිස්කෝ නගරයේ තනිකඩ නීතිඥයෙක් සිටියේය. ඔහු අවුරුදු 60ක් පමණ වයස, ධනවත් මෙන්ම නුවණැති කෙනෙක් විය.
ඔහු තට්ටු දෙකේ මහල් නිවාසයක ජීවත් වූයේ සෑම් නම් චීන සේවකයෙක් සමඟය. සේවකයා ඔහු සමඟ අවුරුදු පහළොවක් ජීවත් වුණු අතර ස්වාමියාගේ සියළු අවශ්‍යතා දැන සිටි අතර නීතිඥයාට උපදෙස් දීමට අවශ්‍යතාවයක් නොවීය. නිවසට එන එක අමුත්තෙක් වුවද, සීයක් වුවද හුදෙක් ඒ අමුත්තන් ගණන පමණක් සෑම්ට කීම ප්‍රමාණවත් විය.

සෑම් ඔහුගේ කෝකියා, මුරකාරයා පමණක් නොව හිතවතාද විය. සෑම් නිවසට අවශ්‍ය දේ ගෙන ආවේය. උදේ හතට තම ස්වාමියා අවදි වන විට නාන කාමරය සකසා තිබිණ. මදින ලද ඇඳුම් සකසා තිබිණ. එදිනට අවශ්‍ය සපත්තු කන්නාඩියක් මෙන් මැද තිබිණ. පහළ තට්ටුවේ උදේ ආහාරය උණුසුම් ලෙස සකසා තිබිණ. ස්වාමියා දොරෙන් එළියට යන විට සෑම් කබාය, තොප්පිය සහ යෂ්ටිය ඔහුට දෙන්නේය. වහින දවසක යෂ්ටිය වෙනුවට කුඩයක් අතට දෙන්නේය. ස්වාමියා නැවත නිවස කරා පැමිණෙන විට දොර අරින්නේද සෑම් මය. සෑම් කිසිදා නිවාඩුවක් ගත්තේ නැත. පෙනෙන විදියට ඔහු කෑම කන්නේ හෝ නිදා ගන්නේද නැත. අවශ්‍ය වෙලාවට ඔහු පෙනී සිටී. නැතිනම් ඔහු පෙනෙන්නට නැත.

සති ගණන් ස්වාමියා හා සේවකයා එකිනෙකා වචනයක් වත් කතා කරන්නේ නැත්තේ ඔවුන් එකිනෙකා ගේ හන්ගීම් හොඳින් තේරුම් ගත් නිසාය. ස්වාමියා සෑම්ට බොහෝ හිතවත් වූයේය. සෑම්ගේ මාසික පඩිය වූයේ ඩොලර් සීයකි. එසේ වුවද වෙනත් ආකාරයක කෘතඥතාවයක් පෙන්වන්නට අවශ්‍ය වුවද සෑම් ඒ කිසි දෙයක් බලාපොරොත්තු වූයේ නැත. ඔහුට අවශ්‍ය වූයේ කීකරුව සේවය කිරීම පමණි.

එහෙත් නීතිඥයාගේ කෝප්පයට කෝපි වක්කරන අතරේ සෑම් ඔහුගේ කහ පැහැ මුහුණේ හැඟීම් විරහිතව මෙසේ කීවේය. …”මාස්ටර් මම ලබන සතියේ ඔබේ සේවයෙන් ඉවත් වෙමි”. … වඩා හොඳ සේවකයෙක් ඔබට හඳුන්වා දෙමි”… නීතිඥයා සිනහ වී සුදු ඇඳුමක් ඇඳ සිටි සෑම් දෙස හොඳින් බලා මෙසේ කීවේය.

…”ඔබ මගෙන් ඉවත් වී යනවා? …ඔබට මා ගෙවනවා මදිද ? … මෙහි පැමිණි සෑන්ඩර්ස් දොස්තර මහතා කියූ අයුරෙන්, ඔඅබ වටිනා මනුස්සයෙක්…මෝඩයෙක් වෙන්න එපා… මා ඔබට මසකට ඩොලර් එකසිය පණහක් ගෙවන්නම්”…

…”ලබන සතියේ මා ඔබ හැර යනවා”…චීනා නොඉවසිල්ලෙන් කීවේය.

…”ආහ්, මට තේරෙනවා…ඔබ යන්නේ විවාහ වෙන්නයි…බොහොම හොඳයි, ඇයවත් මෙහි කැටුව එන්න…ඇත්තෙන්ම මේ නිවසේ දෙන්නෙකුට වැඩ තියෙනවා…මා ඒ අවශ්‍ය ගමන් බලපත් ඔබට තනා දෙන්නම්”…නීතිඥයා කීවේය….

“මම ලබන සතියේ චීනයට යනවා…නැවත කිසි දිනෙක මා නැවත එන්නේ නැහැ” …සෑම් හෙමෙන් එහෙත් ඉතා ස්ථිරව කියා සිටියේය.

…”දෙයියන්ගේ නාමයට ඔබ යන්නේ නැහැ”… නීතිඥයා කෑ ගැසුවේය. …

”දෙයියන්ගේ නාමයට මම යනවා”…චීනා හෙමෙන් වුවද තදින් කීවේය. එය මේ දෙදෙනා මේ අයුරෙන් කතා කල මුල් අවස්ථාව විය.

තමා හිඳගෙන සිටි පුටුව පසෙකට කල නීතිඥයා වෙනස් ස්වරයකින් මෙසේ කීවේය…”සෑම් ඔබ මට සමාව දිය යුතුයි…මම තදින් කතා කළා…මට ඔබව අයිති නැහැ.”එහෙත් මෙසේ මගෙන් ඉවත්වන්නට, මාකල වරද කියන්න…ඔබ දන්නවා, ඔබව මට අවශ්‍ය බව …” එවිට සෑම් මෙසේ කීවේය.

…”නැහැ මා එය ඔබට කියන්නේ නැහැ…ඔබ මට සිනහා වේවි”…
”නැහැ මා සිනහ වෙන්නේ නැහැ”…නීතිඥයා කීවේය.

සෑම් මෙසේ කීවේය. …”මා චීනයට යන්නේ මැරෙන්නටයි …

”මොන විකාරයක්ද? ඔබට මේ රටේ මැරෙන්න පුළුවන්…මට පෙර ඔබ මිය ගියහොත්, ඔබගේ දේහය චීනයට යවන බවටමා පොරොන්දු වුනේ නැද්ද ?…" නීතිඥයා ඇසුවේය.

…”නැහැ, ප්‍රශ්ණය එය නොවේ. මම තව සති හතරක් සහ දින දෙකකින් මැරෙනවා” …
… ”මොකක් ?" නීතිඥයා කලබලයෙන් ඇසුවේය.

…”මගේ සොහොවුරා මරණ දඬුවම ලැබී හිරේ ඉන්නවා… බිරිඳක් සහ දරුවෙක් සිටින ඔහුගේ වයස අවුරුදු විසි හයයි…මගේ වයස පණහයි …චීනයේ නීතිය අනුව, පව්ලේ කෙනෙක්ට මරණීය දණ්ඩනය ලැබූ කෙනෙක් වෙනුවෙන් මිය යන්න පුළුවන් …මා චීනයට ගොස් මෙතෙක් ඉතිරිවූ මුදල් මගේ සහෝදරයාට දී, ඔහු වෙනුවෙන් මිය යනවා…ඔහු ජීවත් වේවි” …

පසු දින අළුත් චීන සේවකයෙක් නීතිඥයාගේ සේවයට පැමිණියේය. ඔහු සති දෙකකින් සෑම් කරන සියලු දේ නොපිරිහෙළා කරන්නට ඉගෙන ගත්තේය. හදිසියේම සෑම් නීතිඥයාට නොකියා නිවසෙන් ගියේය. සති හතරක් සහ දින දෙකකදී ඔහු ගේ හිස ගසා මරණයට පත් කරන ලද බව ආරංචි විය. ඔහුගේ සොහොයුරා නිදහස් විය.

නීතිඥයාගේ නිවස සාමාන්‍ය ආකාරයට පැවතිණි. එහෙත් ‘සෑම්’ කියනවා වෙනුවට, අළුත් සේවකයාට ‘චාලි’ කියන හැමවිටෙකම නීතිඥයා සොවින් බර විය.

[Nissanka Rajapaksa]

යකාට ගියාවේ 

වියට්‌නාම් ලේඛක පාන් ඩයි ටොන් (1883 -1924)

සිංහල අනුවාදය බොබී ජී. බොතේජු

මධ්‍යම රාත්‍රි පසුවී පැයක්‌ ගතවෙද්දිත් ධාරානිපාත වැස්‌ස නොකඩවා ඇද හැලිණ. රතු ගංගාවේ ජලය සියලු බාධක බිඳගෙන පිරී ඉතිරී යන්නට විය.

වේල්ලේ ගමට අයත් කොටසට තවදුරටත් ජලය රඳා ගත නොහැකිය. දැනටමත් ස්‌ථාන කීපයකින්ම ජලය පිටාර ගැලිම ආරම්භ වී ඇත. වේල්ල මුලුමනින්ම බිඳීයාමේ අවදානමක්‌ මතුව ඇත.

හැන්දෑ වරුවේ සිටම ගොවීහු දහස්‌ ගණනක්‌ එක්‌ රැස්‌වී සවල්, උදලු ආදිය යොදා ගනිමින් පස්‌ ගොඩ කරමින් ලී කඳන් මුක්‌කු ලෙස යොදා ගනිමින් වේල්ල ශක්‌තිමත් කිරීමට උත්සාහ කළහ. ඉඟටිය දක්‌වා මඩේ එරෙමින්, දහදිය වතුර මෙන් වැක්‌කෙරෙද්දීත් මහා ව්‍යසනයකින් ගැලවීමට දරන උත්සාහයක දර්ශනයකි ඒ. බෙර, හොරණෑ නොකඩවා වාදනය කෙරුන අතර තමන්ගේ ආත්ම ශක්‌තිය වර්ධනය කර ගැනීම සඳහා මහා හඬින් කෑගසමින් වැඩ කළත් ඔවුන්ගේ උත්සාහය අවසාන අදියරට පත්ව ඇත. ධාරානිපාත වර්ෂාව නොකඩවා ඇදහැලුන අතර ගගේ ජල මට්‌ටම තවදුරටත් ඉහළ යන්නට විය. මහා ව්‍යසනයක්‌ වැලැක්‌වීමට දැරූ මිනිස්‌ උත්සාහය අසාර්ථක වූ බව පැහැදිලිය. වේල්ලට ජලයේ බර තවදුරටත් උසුලා ගත නොහැකිය. සියලු උත්සාහයන් පසුබසින්නට පටන් ගෙන ඇත.

හිසේ සිට දෙපතුල දක්‌වා මඩ නාගෙන, පොදු ජනතාව තමන්ට ඉතිරිව ඇති සියලුම ශක්‌තිය සහ ධෛර්යය එක්‌ රැස්‌කරගෙන තමන්ගේ ජීවිත, දුප්පත් ගෙවල් සහ කුඔqරු ගංවතුරින් බේරා ගැනීම සඳහා බලවත් සිත් වේදනාවෙන් සහ සන්තාපයෙන් යුතුව දැඩි වෑයමක නිරතවූහ.

මේ අර්බුදකාරී අවස්‌ථාවේ නායකතුමාට සිදුවූයේ කුමක්‌ද? "ජනතාවගේ පියා සහ මව" ලෙස හැඳින්වෙන ඔහු ඉන්නේ කොහේද? ඇත්තටම ඔහු සිටියේ වැඩි ඈතක නොවේ. මේ විනාශය සිදුවන ස්‌ථානයට යාර සියගණනක්‌ නුදුරින්වූ ගමේ පොදු නිවාසයවූ ගොඩනැගිල්ලේයි. මෙම මන්දිරය ගොඩ නගා තිබුනේ ගංවතුර කෙතරම් ඉහළට නැගුනත් ඉන් කිසිදු හානියක්‌ සිදුවිය නොහැකි උස්‌ ස්‌ථානයකයි.

එහි අභ්‍යන්තරය දිවා කාලයේ මෙන් ආලෝකමත් කර ඇත. දාසයන්, සොල්දාදුවන් සහ සේවකයෝ නොකඩවාම කඩිමුඩියේ එහාමෙහා ගියහ. මධ්‍යම කුටියේ විශේෂයෙන් සකස්‌ කළ ආසනයක "ජනතාවගේ මව සහ පියා" වන ඔහු හුදකලාව තේජස්‌ව සිංහාසනාරූඪව සිටියේය. ඔහුගේ වම් අත කදිම සමින් කළ කොට්‌ටයක්‌ මත විවේක ගනියි. බිම වාඩිවී සිටින සේවකයෙක්‌ ඔහුගේ දකුණු කකුල පිරිමදිමින් සිටියි. කඩවසම් සොල්දාදුවෙක්‌ ඔහුගේ පසෙකින් සිට විශාල පිහාටු අවානකින් මුලාදෑනියාගේ මුහුණට පවන් සලයි. අනිත් පැත්තේ සිටගෙන සිටින තැනැත්තා පයිප්පය සුදානම් කරගෙන ගෞරව පෙරදැරිව බලා සිටියි.

එක්‌ ක්‍රීඩකයෙක්‌ කෑගැසුවේය. "සාම් අට මම ගන්නවා", (කාඩ් ක්‍රිඩාවේ භාවිත කරන කාඩ් එකක නමක්‌) "වැන් හත මම ගන්නවා" තවත් ක්‍රිඩකයෙක්‌ පිළිතුරු දුන්නේය. ක්‍රිඩකයෝ සමහරවිට හඬ නගා සහ තවත් සමහර අවස්‌ථාවල හෙමිහිට එහෙත් හැමවිටම ආචාරශීලිීව තරඟ වැදුනහ.

ඔහු තමන් කරමින් සිටි ක්‍රීඩාවේ යෙදී සිටියේ දිව්‍ය ලෝකයත් පොළවත් එකවර කඩා වැටුනත්, වේල්ල කැඩී මිනිසුන් ගසාගෙන ගියත්, එය ගණනකට නොගෙනය.

රතු සහ කළු පැහැති කාඩ් 120 ක මායා බලය "ජනතාවගේ මව සහ පියා"ව මෝහනය කර ඇත. වේල්ල කඩා වැටුනත්, ජලය වේල්ල පෙරලාගෙන ගියත් තමන් කරමින් සිටින ක්‍රීඩාව තරම් එය වැදගත් නොවේ. රාත්‍රී කාලයේ එම මන්දිරයෙන් පිටත ජල මට්‌ටම ඉහළ නැගි අතර දහස්‌ ගණන් ජනතාව අනිත් මිනිසුන්ව කැඳවාගෙන ගිය අතර බැරි මිනිසුන්ව ඔසවාගෙන ගියහ. මහා මන්දිරය තුළ රාජ සභාව සිටීම ආරක්‍ෂිතය. දාසයන් පිරිවරා සිටින නායකතුමාගේ මහේශාක්‍ය බව දෙස බලනවිට මහ විපත්තියක්‌ ලඟ ලඟම එන බව කවුරු විශ්වාශ කරත්ද? එහෙත් මේ ජනතාව තමන්ගේම රටවැසියන් නොවේද? එකම ලේ ඇති, එකම පවුලකට අයත්, ගැහැණුන් සහ පිරිමින් නොවේද?

එය එසේවූවාවේ · මිනිසුන් හිටියත් නැතත් කම් නැත. මෙවැනි සුළු දෙයකට කාඩ් ක්‍රිඩාව නතර කළ හැකිද? මෙවැනි අවස්‌ථාවක්‌ මග හැරීමට හදවතක්‌ තියෙන්නෙ කාටද? නායකතුමා ජයග්‍රාහී මානසිකත්වයනේ පසුවිය. ඔහු කෙතරම් දක්‍ෂ ක්‍රිඩකයෙක්‌ද? එතුමා නැවත වරක්‌ තවත් වටයක්‌ ජයග්‍රහණය කළේය. ඔහු ඉන් තෘප්තියක්‌ ලබන්නේ නැතැයි කිව හැක්‌කේ කාටද?

කෙතරම් වේලි කැඩී ගියත් කොපමණ භූමි ප්‍රමාණයක්‌ ජලයෙන් යටවුනත් හොඳ සැලසුමකින් යුතුව ක්‍රීඩා කරන්නේ නම් ජයග්‍රහණය සහතිකය. මේ අශිෂටයන්ට මේ බව නොතේරෙන හැටි·

නායකතුමා පළමුවන වටයේ සිට අවසාන වටය දක්‌වා ජයග්‍රහණය ලබමින් සිටියේය. අනෙක්‌ ක්‍රීඩකයන් තමන්ගේ කාඩ් ඔහු ඉදිරියේ දිග අරියි. වෙනත් කෙනෙකු ජයග්‍රහණය ලබනවිට ඔහු නායකතුමා ඉදිරියේ දිනා ගැනීමෙන් වැළකී සිටියි. ඒ නිසා නායකතුමා නොකඩවා ජයග්‍රහණය කිරීම පුදුමයක්‌ ද නොවේ. නායකතුමාගේ ජයග්‍රහණය හැමගේම කැමැත්තයි. අන්තිමට නායකතුමාට ක්‍රිඩාවෙන් විරාමයක්‌ ගැනීමට අවශ්‍ය විය. ඔහු දැනටමත් ප්‍රණීත සුප් භාජනය අවසන් කර ඇත. එතුමා එක්‌ අතකින් රැවුල අතගාමින් අනිත් අතින් කාඩ්පතක්‌ තම කලවයේ රිද්මායනුකූලව අතුල්ලමින් සිටියි. ඊට තරමක්‌ නුදුරින් පොළව සහ අහස ගුගුරුවාලමින් මහා විපත්තියක මහා ඝෝෂාව ඇසේ. සෑම කෙනෙකුම ඒ ශබ්දයෙන් උඩ විසිවී ගියත් නායකතුමා නොසෙල්වී තම ප්‍රතිවාදී ක්‍රිඩකයා ඊළඟ කාඩ් පත අදින තෙක්‌ සන්සුන්ව බලා සිටියි. මෙවරත් එතුමාට තවත් ජයග්‍රහණයකි. තවත් කෙනෙක්‌ බියපත් ලෙසින් කෙඳිරුවේය. "ඔබතුමාට ගෞරවයෙන් සඳහන් කරන්නේ --- සමහරවිට මෙලහකට වේල්ල කැඩිල ඇති"

නායකතුමා නොඉවසිල්ලෙන් ඔහු දෙස රවා බැලුවේය.

"ඒක එහෙම වුනාවෙ"

අනතුරුව කාඩ් කුට්‌ටම නැවත සකස්‌ කර ඉදිරියට නැවී ප්‍රධාන ලිපිකරුට දොස්‌ පැවරුවේය.

"හොඳයි ඔහෙ ක්‍රීඩා කරන්නෙ නැද්ද? යකෝ උඔ ක්‍රිඩා කරන්නේ නැද්ද?"

මනා පුහුණවක්‌ ලබා සිටි ලිපිකරු එකවරම පිළිතුරු දුන්නේය.

"ඔබගෙ සේවය සඳහා - මම කැපවෙනවා"

හරියටම ඒ මොහොතේ දහස්‌ ගණනකගේ විලාප හඬ හැම පැත්තෙන්ම ඇසිණ. ඒ සමගම ජලයේ හඬ සහ සතුන්ගේ කෑගැසීම් ඇසිණ. දැන් මන්දිරයේ දර්ශනයද වෙනස්‌විය. නායකතුමා හැර අන් සියල්ලෝම කලබලවී සිටිති. හදිසියේම හිසේ සිට දෙපතුල දක්‌වා මඩ තවරාගත් ගොවියෙක්‌ දොර තල්ලුකරගෙන ඉදිරියට පැමිණියේය.

"අතිගරු නායකතුමනි, වේල්ල කැඩිල ගියා"

"වේල්ල කැඩිල ගියා, වේල්ල කැඩිල ගියා" නායකතුමා ගෙරෙව්වේය.

"ඇයි කලබල කරන්නෙ? උඔ කොයිතරම් නිර්භිත වෙලාද? කෝ ආරක්‍ෂකයො? මේ රස්‌තියාදුකාරයාට ඇතුලට එන්න ඉඩ දුන්නෙ ඇයි? මෙතන විනයක්‌ නැද්ද?"

"ඔබතුමාගේ සේවයට..."

"වහාම මේකව බෙල්ලෙන් අල්ලල එළියට දාන්න. වහාම.. වහාම ඇහෙනවද?"

අනතුරුව ඔහු ප්‍රධාන ලිපිකරු දෙසට හැරුනේය.

"මොන කාඩ් එකද ඔහෙ දැම්මෙ?"

"ඔබතුමාගෙ සේවයට කැපවෙනවා. මම තාම ක්‍රිඩා කළේ නැහැ"

"හොඳයි ක්‍රිඩා කරන්න. ඇයි බලන් ඉන්නෙ?"

වේවලන දෑතින් කාඩ් පැකට්‌ටුවෙන් කාඩ් එකක්‌ ඉවතට ගත් හේ දුර්වල හඬින් කතා කළේය.

"චී චී"

නායකතුමා ඒ කාඩ් එක අනිත් පැත්ත පෙරළා බැලුවේය.

"මේ බලන්න. මම දැනගෙන හිටියා. මම මේ පාරත් දිනුම්. ආයිත් දිනුම්" එතුමා කාඩ් සියල්ල විසුරුවා හැරියේය. "ආයිත් දිනුම්. වට තුනම දිනුම්. අපූරු ක්‍රිඩාවක්‌. දැන් මට පයිප්පෙ ගෙනෙල්ලා. පයිප්පෙ"

මේ ආකාරයෙන් නායකතුමා අතිවිශාල ජයග්‍රහණ පිටපිට ලබද්දී පිටත අඳුරේ මුථ පළාතම කෝපවූ ජලයෙන් වැසී ගොසිනි. නිවාස සහ කුඔරු අස්‌වැන්න සමග ජීවිත ගංවතුරේ ගසාගෙන ගොස්‌ ගිලී ඇත. ජීවත්වන අයට නිවාස අහිමිය. ජලයේ ගිලුණු අයට පොළව හිමිය. ජලය දියසුළි නංවමින් ගලා ගියේය. සිදුවූ විනාශය කෙතරම්ද යත් ඒ ගැන කීමට ඉතිරිවූයේ කිහිපදෙනෙකු පමණි.

[Nissanka Rajapaksa]

‘අත’ – ගී ද මොපසාන්

පරිවර්නය තිලක් කරුණාරත්න

… “මා එකළ කුඩා නගරයක විනිසුරෙක් වීමි. ඒ නගරය පිහිටා තිබුනේ කඳුකර පෙදෙසක විය”… මෙසේ කියමින්, විනිසුරු තුමා ඔහුගේ කතාව පටන් ගත්තේය.

… “මා විසඳූ වැඩි තරමක් නඩු හබ වලට හේතු පළිගැනීමේ ක්‍රියා නිසා විය. අවුරුදු සිය ගණන් පැරණි ඉඩම් හෝ, පෞද්ගලික පළහිලව්ද මේ නඩු වලට හේතු විය. අවුරුදු දෙකක් මට අසන්නට ලැබුනේ මේ ආකාරයේ නඩුය. මගේ ඔළුව පිරී තිබුනේ ඒ ආකාරයේ නඩු වලිනි.

 "සමහරවිට ඒවා ඉතා දුක්මුසු මෙන්ම, සමහර විටෙක පව්ලක කීර්තිය සහ ගෞරවය රැක ගැනීමට කල මිණී මැරුම් විය “…

ඉංග්‍රීසි ජාතිකයෙක් මුහුද අසළ කුඩා නිවාසයක් අවුරුදු කීපයකට කුළියට ගත් බව දිනක් අසන්නට ලැබිණ. එක්තරා ආකාරයක අමුතු මිනිසෙක් වූ ඔහු තනියම ජීවත් වූයේය. ඔහු නිවාසයෙන් බැහැරට ගියේ මසුන් මැරීමට සහ දඩයමට පමණි. කිසි කෙනෙක් සමඟ කතා කලේ නැති ඔහු නගරයට ගියේ නැත. සෑම උදෑසනකම ඔහු රිවෝල්වරය සහ රයිෆලය පුරුදු වුණේය. ඔහු එංගලන්තයේ ඉහළ සමාජයට අයත් කෙනෙක් බවද, දේශපාලන හේතුන් නිසා ප්‍රංශයට පැමිණි බවටද කට කතා ඇති විය. ඔහු යම් ආකාරයක දරුණු මිනිසෙක් බවද කියැවිණි.

මා විනිසුරෙක් වූ හෙයින්, මෙවැනි මිනිසුන් ගැන පරීක්ෂාවෙන් සිටියෙමි. එහෙත් වඩා වැඩි දෙයක් ඔහු ගැන සොයා ගැනීමට නොහැකි විය. කෙසේ හෝ ඔහු කෙරේ සැක කරන්න දෙයක් තිබුනේද නැත. ඔහුගේ නම ‘සර් ජෝන් රොවෙල්’ විය. නයිට් පදවියක් තිබුණු මේ අද්භූත පුද්ගලයා ගැන නගරයේ කියැවුණු කටකතා කෙතෙක්ද යත්, දිනක ඔහු හමුවීමට සිතා ගතිමි. එසේ හෙයින් ඔහු ජීවත්වන ප්‍රදේශයේ දඩයම් කිරීම ආරම්භ කලෙමි. දිනක මා ඔහුගේ ඉඩමට යාබදව පියාසර කල කුරුල්ලෙකුට වෙඩි තැබූ විට මගේ බල්ලා දුව ගොස්, කුරුල්ලා මා වෙත රැගෙන ආවේය. සර් ජෝන් රොවෙල් හමුවීමට මේ අවස්ථාව ප්‍රයෝජනයට ගැනීමට ඉටා ගතිමි. ඒ කුරුල්ළාව ඔහු වෙත ගෙන ගොස් එය මට අයිති නැති බවද, අයිතිය ඔහුට යයි කියා පිරි නැමුවෙමි.

ඔහු රතු කෙස් සහ රැවුල ඇති, යෝධයෙක් මෙන් උස පුළුල් උරහිස් ඇති විශාල මිනිසෙකි. ඔහු මට උණුසුම් ලෙස ස්තුති කළේය. මේ ආකාරයෙන් මා ඔහුට හිතවත් වුනෙමි. එක් රාත්‍රියක මා ඔහුගේ නිවස අද්දරින් යන විට ඔහු, ඔහුගේ වත්තේ කොනක පුටුවක හිඳ දුම් පයිප්පය උරනවා දුටිමි. මා ඔහුට ආචාර කල විට, ඔහු මට බීර වීදුරුවක් බීමට ආරාධනා කලේය. ඉංග්‍රීසි සිරිත් විරිත් අනුව ඉතා නිහතමානීව ලෙස කතාකළ ඔහු, ප්‍රංශයේ ජීවත්වීමට කැමති බව කීවේය. මා ඔහුගේ ජීවිතය පිලිබඳ විමසුවෙමි. අප්‍රිකාවේ මෙන්ම ඇමරිකාවේ ඇවිද ඇති බව ඔහු කීවේය.

ඔහු සිනහවෙමින්, …”මා බොහෝ රටවල් වල ඇවිද ඇත්තෙමි”…කියා කීවේය. මා ඔහුගෙන් දඩයම් පිළිබඳ ඇසුවෙමි. හිපපොටේමස්, අලින්, කොටින් සහ ගොරිල්ලා සතුන් ගැන මහත් කුතුහලය දනවන කරුණු ඔහු කීවේය. මා; … ඔබ කියන සතුන් භයානක දැයි ඇසුවෙමි. ඔහු මඳ සිනහවක් පාමින්;  …”නැහැ, දරුණුම සතා  මිනිසා වේ” ඔහු කීවේය. …”මා මිනිසුන්ද දඩයම් කර ඇත්තෙමි” … ඔහු කීවේය.

ඉන්පසු ඔහු ආයුධ ගැන කතා කරන්නට පටන් ගත්තේය. ඔහු විසින් එකතු කරන ලද නා නා ආකාරයේ ආයුධ පෙන්වීමට මා ඔහුගේ නිවසේ ඇතුළු කාමරයට ගෙන ගියේය. මේ තරම් විවිධ වර්ගයේ ආයුධ ප්‍රමාණයක් එක තැනක තියෙනවා මා කිසි දින දැක නැත. මුලින් දුටු විට තිගැස්සී ගියද, සාලය මැද තිබූ අද්භූත අමුතු දෙයකට මගේ සිත ගියේය. එය, රතුපාට වෙල්වට් රෙද්දක් උඩ තැබූ, දැවැන්ත දම්වැලකින් එතු මිනිස් අතකි. එය කළු පැහැ වේලන ලද අතක් විය. පෙනෙන විදියට, එය පොරවකින් කපන ලද අතක් විය. මේ වේලන ලද මිනිස් අතේ නියපොතු කහ පැහැ වී තිබිණ. එය බිත්තියට බැඳ තිබුනේ අලියෙකුටවත් ගලවා ගත නොහැකි දම්වැලකිණි. මා මෙසේ ඇසුවෙමි.

…”මොකක්ද මේ …?"

ඉංග්‍රීසි කාරයා කලබල නැතිව මෙසේ කීවේය. …”මේ ඇමරිකාවේ සිටි මගේ දරුණුම සතුරා”…” අතේ ඇට කඩුවකින් කපා, ඔය අත සතියක් වේළුවා”…

අතේ තරමින් සිතු විට, එහි හිමිකරුවාද යෝධයෙක් වන්නට ඇත. …”මේ මිනිසා බොහෝ ශක්තිමත් දැවැන්තයෙක් වෙන්නට ඇති”…  මා කීවෙමි. ඉංග්‍රීසි කාරයා නැවතත් කලබලයක් නැතිව මෙසේ කීවේය. …”ඔව්, එහෙත් මා ඔහුට වඩා ශක්තිමත් වුනෙමි…මේ අත ශක්තිමත් දම්වැලකින්ද බැඳ දැමුවෙමි” …

ඔහු විහිළු කරනවා යයි සිතා මා මෙසේ කීවෙමි. …”මේ දම්වැලේ ඇති ප්‍රයෝජනය කුමක්ද? …”අත පැනලා යන්නේ නැහැ”… සර් ජෝන් රොවෙල් බැරෑරුම් සේ මෙසේ කීවේය.

…”නැහැ, මෙය හැමවිටම පැන යන්න හදනවා…දම්වැල අවශ්‍යයි” …

මා ඔහුගේ මුහුණ දෙස බලා, මොහු පිස්සෙක්ද නැතහොත් විහිළු කරුවෙක්දයි සිතුවෙමි. ඔහුගේ මුහුණෙන් මට කිසි දෙයක් තේරුම් ගත නොහැකි වූ අතර, ඔහු ඉතා ස්ථාවර සේ නැවත එය අවධාරණය කළේය. එසේ වුවද කිසියම් ව්‍යසනයකදී පාවිච්චි කල හැකි අයුරෙන් පතරොම් දමා ඇති රිවෝල්වර තුනක් කාමරයේ ඇති බව නිරීක්ෂණය කලෙමි.

දින කිහිපයක් මා ඔහු හමු වීමට ගියෙමි. කෙසේ හෝ කාලයාගේ ඇවෑමෙන් ඔහුව මේ නගරයේ අයට මෙන්ම මටද අමතක විය. වසරක් ගත විය. මගේ සේවකයා දිනක් උදේ පාන්දරින්ම මා නැගිටවා, ‘සර් ජෝන් රොවෙල්’ඝාතනය කර ඇති බව පවසා සිටියේය. තවත් පැය භාගයකදී මා පොලිස් කොමසාරිස් සහ කැප්ටන් සමඟ ඔහුගේ නිවසට ගියෙමි. සර් ජෝන් ගේ සේවකයා දුකෙන් සහ භීතියෙන් යුතුව පසු වූයේය. මා මුලින් ඔහු සැක කළද ඔහු නිවැරදි කරුවෙක් බව පෙනිණ. මුර බල්ලන් දෙදෙනාට එදා සිදු වූ කිසි දෙයක් ඇසී තිබුනේ නැත.

සර් ජෝන් සිටි කාමරය ඇතුලේ බිහිසුණු සටනක් වූ බවට සාධක තිබිණ. ඔහුගේ කමිසය ඉරී තිබිණ. පෙනෙන විදියට ඔහු අවසානයේ මරා දමා තිබුනේ ගෙල මිරිකා විය.  ඔහුගේ මුහුණ භීතියෙන් මුසපත්ව කළුව තිබිණ. යමක් කටේ රැඳේ තිබිණ. එය සුළඟිල්ලක මුල් පුරුක විය. ඔහුගේ බෙල්ලේ හිල් පහක් හෝ හයක් තිබිණ. එයින් පෙනුනේ ඔහුව ඝාතනය කරන්නට ඇත්තේ යකඩ උලකින් ඇන බවය. මරණ පරීක්‍ෂණයට පැමිණි දොස්තර පුදුමාකාර තීන්දුවක් දුන්නේය. …”සාක්ෂි අනුව මොහු මරා දමා ඇත්තේ ඇට සැකිල්ලක් විසිණි”…!

මෙය ඇසූ විට ඇඟ වෙව්ලමින් දැනුණු සීතලක් මගේ පිටට දැනිණ. මා වහා ඔහුගේ ආයුධ ඇති ස්ථානයට දුව ගියෙමි. රතු පැහැ වෙල්වට් රෙද්ද උඩ තබා දම්වැලකින් බැඳ තිබුණු අත එහි නොතිබිණි. විශාල දම්වැල කැඩී එල්ලෙමින් තිබුනේය. මිණීමරුවෙක් පැමිණි ආකාරයක් සම්බන්දව ජනේලයක් හෝ දොරක් ඇර දමා තිබීමක් වැනි කිසිම සාක්‍ෂියක් සොයා ගැනීමට නොහැකි විය.

ඔහුගේ සේවකයා කෙටියෙන් කී දේ මෙසේ විය. …”මාසයක් පමණ කාලයක සිට සර් ජෝන්ට දිනපතා ළිපි ලැබෙන්නට විය. ඔහු ඒවා ලැබුණු වහාම පුච්චා දැම්මේය. මේ කාලයේ සර් ජෝන්, බිත්තියට සවි කර ඇති අතට වියරුවෙන් මෙන් සැමදා කසයෙන් පහර දුන්නේය. ඔහු සිරිතක් සේ සැමදා ඔහුගේ කාමරය පරීක්ෂාකාරී ලෙස ඇතුළතින් අගුල් දමන්නේය. බොහෝ ප්‍රමාද වී නිදියන ඔහු සැමවිට අතේ දුරින් තුවක්කු සහ පිස්තෝල තබා ගනී. රාත්‍රී කාලයේ ඔහු කෑගසමින් කෙනෙක් සමඟ රණ්ඩු වන ශබ්ද ඇසේ. එහෙත් ඔහු මියගිය දිනයේ කාමරයෙන් කිසි ශබ්දයක් නොඇසුණි” …

මේ ගුප්ත කතාන්දරය සැලවූ පසු නගරයම කැළඹිණි. ඔහුට සම්බන්ද වූ සියල්ලන්ගෙන්ම සාක්ෂි ගන්නට පොලිස් කොමසාරිස්ට නියෝග කලෙමි. මිණී මැරුමට සම්බන්ද කුඩා හෝ විස්තරයක් තිබේ නම්, ඒ පසු පස හඹා ගියෙමි. එහෙත් සර් ජෝන් රොවෙල්ගේ මිණී මරුවා සොයාගන්නට නොහැකි විය.

ඔහුගේ මරණයෙන් තුන් මසකට පසු මා තෙවතාවක් එකම සිහිනය දැක භීතියෙන් මුසපත්ව නැගිටියෙමි. එනම්, ඇටසැකිල්ලක අතක් දොර සහ ජනේල වල තිර සහ බිත්ති වල, දැවැන්ත මකුණෙක් මෙන් ගමන් කිරීමය. නින්දෙන් බියවී නැගිටුණු මා ඉන් පසු දුටුවේ, අඳුර අතරේ උඩ පනිමින් යන ඇඟිලි වලින් ඇවිදින අතකි.

පසු දින සර් ජෝන් රොවෙල්ගේ සොහොන උඩ ඇටසැකිල්ලක අතක් සොයා ගෙන ඇතැයි යන ආරංචිය ලැබී එතනට ගියෙමි. එය කළු පැහැ ඇට පෑදුණු, සම වියැළී ගිය අතක් විය.

එහි සුළඟිල්ලේ මුල් පුරුක නොතිබිණි.ම

[Nissanka Rajapaksa]

තිබහට වතුර

ඉන්දීය ලේඛක ප්‍රේම්චන්ද්ගේ The Takur's Well කෙටි කතාවේ පරිවර්තනයකි

පරිවර්තනය - ඩී. එම්. රණවීර

ජෝකු, සෙම්බුව කටට ළං කළා. 

"වතුර ගඳයි." ඔහු ගංගිට කිව්වා. "මේ මොන වතුරක්‌ද? මේ වතුර බොන්ඩ බෑ. මගෙ උගුර කට වේලිලා. උඹ මට බොන්ඩ දුන්නේ පල්වෙච්ච වතුර"

සෑම සැන්දෑවකම ගංගි ඇතලෙට වතුර පුරවා තැබුවා. ළිඳ තිබුණෙ ගොඩක්‌ ඈත. ඒ හින්දා දවසට දෙතුන් සැරයක්‌ එහි යෑම අමාරු කටයුත්තක්‌. ඇය මේ වතුර ගෙනාවෙ ඊයේ. එතකොට නම් මේ වතුරෙන් ගඳක්‌ ආවෙ නෑ. දැන් වතුර ගඳ වෙන්නෙ කොහොමද? ඇය සෙම්බුව ගෙන නහයට ළං කළා. ඇත්ත නේන්නම්. වතුර ගඳයි. ආයෙ දෙකක්‌ නෑ මොකෙක්‌ හරි සතෙක්‌ ළිඳට වැටිලා මැරෙන්නට ඇති. දැන් ඉතිං වතුර ගෙනෙන්නේ කොහෙන්ද? අනේ මන්දා.

ටාකූර් ගේ ළිඳට යෑමට ඇයට අවසර නැහැ. වෙන කොහෙ හරි තියෙන ළිඳකට මේ වෙලාවෙ ගියොත් මිනිස්‌සු ඇයට මොනවා නොකියයි ද? ගමේ එහා කෙළවරේ කඩේ මුදලාලිගේ ගෙදර නම් ළිඳක්‌ තියෙනවා. නමුත් ඒකෙන් වතුර ටිකක්‌ ඇද ගන්නට ඔවුන් ඇයට ඉඩ දෙන්නේ නැහැ. ඇය වැනි මිනිස්‌සුන්ට වතුර ටිකක්‌ ගත හැකි ළිඳක්‌ ගමේ අහළක නැත.

ජෝකු, ලෙඩින් වැටී දින කීපයක්‌ ගත වී ඇත. ටික වේලාවක්‌ පිපාසය ඉවසා ගෙන සිටි ඔහු "මට හොඳටම වතුර තිබහයි දිව ගිලෙන්ට යනවා. අනේ මට වතුර ටිකක්‌ දියං. මම නහය මිරිකාගෙන හරි ඩිංගක්‌ බොන්නං."

ගංගි, සෙම්බුව ඔහු අසල තැබුවා. ගඳ ගහන පල් වතුරබීලා ලෙඩේ හොඳටම වැඩි වෙයි. ඇය දන්නේ එපමණි. නමුත් වතුර උණුකර බීම, වඩාත් පරිස්‌සම් බව ඇය දැන සිටියේ නැත. ඇය කිව්වේ "කොහොමද මේ වතුර බොන්නෙ? කව්ද දන්නෙ මොන වගේ සතෙක්‌ ළිඳට වැටිල මැරුණද කියලා. මම වෙන ළිඳකින් වතුර ටිකක්‌ හොයාගෙන එන්නම්....."

විමතියට පත් ජෝකු ඇස්‌ දල්වා ඇය දෙස බලා සිටියා. මේ අවේලාවෙ කොහෙන් වතුර ගේන්ඩද? ටාකුර්ටයි මුදලාලිටයි ළිං තියෙනවනෙ. ඒ අය මට වතුර ටිකක්‌ ගන්ඩ නොදී ඉන්න එකක්‌ නැහැ.

"උඹට නම් ආපහු එන්ඩ වෙන්නෙ අත පය කඩාගෙන තමයි. ඕං මං කිව්ව. මෙන්න මෙහාට වෙලා නිකං හිටපං. බ්‍රාහ්මණයො උඹට සාප කරයි. ටාකූර් උඹට කෙවිට පාර දෙයි. සල්ලි පොලියට ණයට දීලා ගිනි කන මුදලාලි එකට පහක්‌ ගනියි. අපි වගේ මිනිස්‌සු මොන කරදරේක වැටිල හිටියත් අනුකම්පාවක්‌ දක්‌වල, උදව්වක්‌ පදව්වක්‌ කරන එක්‌කෙනෙක්‌ මේ ගමේ ඉන්නවද? අපි මැරුණත් ගෙයි දොරකඩට ඇවිල්ල ඇහැක්‌ ඇරල බලන කෙනෙක්‌ ඉන්නවද? එහෙව් එකේ ඒ මිනිස්‌සු උඹට වතුර ටිකක්‌ ළිඳකින් ඇද ගන්ඩ ඉඩ දෙයි කියල හිතනවද?"

ඔහොම තමයි ගමේ මිනිස්‌සුන්ගෙ හැටි. ඒක එහෙම නොවේ කියල ගංගි නොදන්නවා නොවේ. ඒ වුණාට ගඳ ගහන පල් වතුර බොනකං බලා ඉන්ට පුළුවනෑ.

වෙලාව රෑ නමයට ඇති. උදේ හිට රෑ වෙනකං කුඹුරුවල වෙහෙස මහන්සි වී වැඩ කරපු සියලු දෙනා හරියට තලා දැම්මා වගේ තද නින්දේය. නමුත් පස්‌ හය දෙනෙක්‌ වල්පලි දෙඩීම සඳහා ටාකුර්ගේ ගෙදරට එකතු වී සිටියා. මේ දිනවල කුඹුරු වැඩ ගැන කතා බහ ඇතිවුණේ නැහැ. මේ දිනවල කතාබහට ලක්‌වුණ ප්‍රධාන මාතෘකාව වූයේ උසාවියේදී වුණ සිදුවීම් සම්බන්ධ එක එක්‌කෙනාගේ දස්‌ස පස්‌ස කම් ගැනයි. "පළාතේ පොලිස්‌ ප්‍රධානියාට පගාව දීලා. තමාට විරුද්ධව පවරා තිබූ නඩුවෙන් කිසිම දඩයක්‌, දඬුවමක්‌ නැතිව නිදහස්‌ වෙන්නට තරම් ටාකුර් මොන තරම් දක්‍ෂයෙක්‌ද හැබෑට. ඒ විතරක්‌ නං මදෑ. වැදගත් නඩුවක, නඩු පයිල් එක එහෙම පිටින්ම තමන් අතට ගන්ඩ ටාකූර් දැම්ම කපටි සූත්තරේ කොහොමද? නඩුකාරයයි, උසාවියෙ ලියන්නයි දෙන්නම කියල තිබුනෙ, ඒ නඩුවෙ කොපියක්‌ නම් කොහොමටවත් ගන්න බැරි වගක්‌ලු. එක්‌කෙනෙක්‌ සීයක්‌ ඉල්ලුවලු. අනෙක්‌ එක්‌කෙනා පනහක්‌. ඒ වුණාට සත පහක්‌වත් නොදී නඩු කොපිය ටාකුර්ගෙ අතට ඉගිල්ලිල ආව. ඒ වගේ වැඩ කරන්ඩ ක්‍රම සහ විදි තියෙනවා. උඹල දැනගනිල්ලා."

ටාකුර්ගෙ ළිඳෙන් වතුර ටිකක්‌ ගන්ඩ හිතාගෙන, ගංගි මේ වෙලාවෙ එබිකං කර කර ටාකුර්ගෙ වත්ත ළඟට ඇවිත් හිටියා.

අසලින් දල්වා තිබූ තෙල් පහනක මඳ එළිය ළිඳ දිහාවට යාංතං වැටී තිබුණා. ගංගි තාප්පයකට මුවා වෙලා සුදුසු වෙලාව එනකං බලා හිටියා. ගමේ අනිත් හුඟ දෙනෙක්‌ වතුර බීවේ මේ ළිඳෙන්. ඇය වැනි අවාසනාවන්ත කීප දෙනෙකුට මේ ළිඳෙන් වතුර පනිට්‌ටුවක්‌ ඇද ගැනීම තහනම් වෙලයි තිබුණෙ.

ආත්මානුකම්පාවෙන් වේදනාවට පත් ඇගේ පපු කැනති, මේ වැට කඩොලු, සීමා බන්ධන, තහංචි ගැන මුර ගාන්නට වුණා. අනික්‌ අය උසස්‌ යැයි සැලකෙත්දී ඇය විතරක්‌ පහත් ඇයි. ඔවුන් කරේ පූණ නූලක්‌ දාගෙන ඉන්න හින්දද. උන්ගෙන් එකෙක්‌ ඉන්නවද පහත් නීච වැඩ නොකරන. ඔවුන් හොරකං කරනවා. වංචා කරනවා. උසාවියේදී පවා බොරු කියනවා. එළුවන් මේච්චල් කරගෙන යන්තම් දවස ගැට ගහ ගන්නා දුප්පත් වේලුගෙන්, ටාකුර් එළුවෙක්‌ හොරකම් කළා. එදා රෑම සතාව මස්‌කරගෙන කෑවා. උසාවියේදී බොරු කීවා. ගමේ පුජකයගේ ගෙදර ඔවුන් අවුරුද්දෙ දොළොස්‌ මහේම සූදු කෙළිනවා. මුදලාලි එළඟිතෙල් වලට පොල්තෙල් කලවං කරල විකුණනවා. මේ අය ගමේ මිනිස්‌සුන්ගෙන් පුළුවන් තරම් වැඩ ගන්නවා. දෙන්නෙ සොච්චම් ගාණක්‌ ඒකෙන් ජීවත් වෙනවා තියා ලෙවකන්ඩවත් පුළුවනෑ. ඔන්න ඔහොමයි ඔවුන් උසස්‌ වෙලා ඉන්නෙ. බලපුළුවන්කාරයො වෙලා ඉන්නෙ. මේව නිකං වචනෙට විතරක්‌ සීමා වෙච්ච දේවල් නෙ. නෑ. ගංගි හිතුවා. අපි උන් වගේ හොඳ අයයි කිය කියා ගම වටේ ඇවිදින්නෙ නෑනෙ. ගංගි ගෙදරින් එළියට බැහල යනකොට ඔවුන් ඈ දෙස බැලුවේ කාම රාගයෙන් දැල්වුණ දෑස්‌ වලින්. ඇය දෙස බැලූ හැම එකාම එහෙමයි. නමුත් ඔවුන් පුරසාරම් දෙඩුවෙ ඔවුන් තරම් හොඳ වැදගත් අය වෙන කොහේවත් නෑ කියලා.

ඇයට ඇහුණා මිනිසුන් කීපදෙනෙක්‌ ළිඳ දිහාවට එන සද්දෙ. ඇගේ පපුව ගැහෙන්ඩ පටන් ගත්තෙ හරියට දෙමෝලෙන් වී කොටනව වගේ. කාගෙ හරි ඇහැ ගැහුනොත් ඉතිං මොන යකෙක්‌වත් නෑ ඇයව බේරා ගන්ඩ. ඈට සිද්ධ වන්නෙ උන් එකෙකුගෙ නිහීන පා පහරකට ලක්‌ වන්නට. බාල්දියයි කඹයයි කිහිලි ගසාගත් ඇය කළුවරේම හීන් සැරේ රිංගලා රිංගලා ගිහින් ගහකට මුවා වුණා. කවදද මේ මිනිස්‌සුන්ගෙන් කාට හරි අනුකම්පාවක්‌ ලැබෙන්නෙ. තමන්ගෙ කුඹුරේ වැඩ කරන්ඩයි කියල බල කළහම, ඒක බෑ යි කිව්ව එකම කාරණාවට, ඔවුන් මහගුට තඩිබෑවෙ හරියට තිරිසනෙකුට වගේ. මාස ගණනක්‌ යනකං මහගු කෙළ ගහන කොට කටින් ලේ පිටවුණා. මේ වගේ වැඩ හින්ද මිනිස්‌සු හිතන්නෙ ඔවුන් අනෙක්‌ අයට වඩා උසස්‌ කියල

ගෑනු දෙන්නෙක්‌ වතුර ගෙනියන්ඩ ළිඳට ආවා. කදේට වැටුණ ඔවුන්ගෙන් එකියක්‌. "ඒ ගොල්ලො එහාට වෙලා කකා බිබී ඉඳගෙන අපට කියනව වතුර ගෙනෙල්ල කියල. කොච්චර වතුර ඇද්දත් වැඩියෙන් එක සත පහක්‌ දෙනවද?"

"මහංන්සි අරින්ඩ කියල අපි ඩිංගක්‌වත් ඉඳගෙන හිටියොත් පිරිමින්ට ඒ ගැන තියෙන්නෙ හරිම රුදාවක්‌නෙ. ඒ අය හිතන්නෙන් අපි නිකං ඔහේ ඉඳගෙන ඉන්නව කියල."

"ඒක නං ඇත්ත තමයි. උඹ කිසි දවසක දැකල තියෙනවද උන්ට වතුර ඕන වුණහම ළිඳ ළඟට ඇවිත් එක වතුර ජෝගුවක්‌ වත් අරගන යනව. උන් අපට අණ කරන්නෙ හරියට අපි වහල්ලුයි කියල හිතාගෙන."

"ඉතිං උඹ වහලියක්‌ නොවෙයි නං වෙන කවුද? උඹ සුමේ කරන්නෙ කන්ඩ බත් කටකුයි, අඳින්ට වස්‌තරේකුයි, තව ඔය රුපියල පහක්‌ හයක්‌ ලැබෙන එකටනෙ. උඹ මායං දංල වැඩිපුර කීයක්‌වත් ගහගත්තෙ නැත්තං ඔයිට වැඩිය වෙන මොනවද?. ඒකත් උන් දෙන්නෙ හරියට ඇඟෙන් ඇටයක්‌ යනව වගේ. මෙහෙම කඹුරන්නෙ . වහලියො නැත්තං වෙන මොක්‌කුද?

"මට ලැජ්ජ කරන්ඩ එපා අක්‌කෙ. මේ සුම්මක්‌කරේ ඔක්‌කොම කරන්නෙ පණ කෙන්ද රැක ගන්ඩනෙ. මේ කරන වැඩ කන්දරාව වෙන අයට කරල දුන්න නං මට හොඳට සලකාවි. මීට වඩා ලේසියෙන් ඉන්ඩත් තිබුණ එහෙනං. මේ වැඩවලින් හෙම්බත් වෙලා අපි මැරිල වැටුණත් මෙහෙ ඉන්න එකෙක්‌වත් ඇහැක්‌ ඇරල බලයිද? අපිටම දොස්‌ කියනව මිසක්‌."

කළගෙඩිවලට වතුර පුරවා ගත් ගැහැනු දෙන්නා ආපසු ගියා. ගංගි හැංගිලා හිටපු ගහ අස්‌සෙන් එළියට ඇවිත් හීං සැරේ ළිඳට කිට්‌ටු කෙරුවා. වල්පල් කතා කරන්ඩ ඇවිල්ල හිටිය මිනිස්‌සු පිට වී ගොසින්. දොර වසා දැමූ ටාකූර් නිදා ගැනීමට ගෙයි ඇතුළට ගියා. ගංගි සැනසුම් සුසුමක්‌ හෙළුවා. වතුර ඩිංගක්‌ ගන්න හොඳම වෙලාව. රාස්‌සයාගෙන් මී පැණි ටිකක්‌ හොරෙන් ගන්ඩ ගිය කුමාරයාත් ගියෙ බොහොම පරිස්‌සමින්ලුනෙ. ගංගි ඇඟිලි උඩින් අඩිය අඩිය තියමින් ළිං බැම්ම වෙත ළං වුණා. මෙවැනි ජයග්‍රාහී හැඟීමක්‌ ඇයට කවදාවත් ඇතිවෙලා නැහැ.

ගංගි කඹේ බොලෙක්‌කෙට දාල, ළිඳෙන් වතුර බාල්දියක්‌ ඇද ගැනීමට සැරසුනේ හරියට රාත්‍රියකදී සොල්දාදුවෙක්‌ සතුරු බලකොටුවකට බහිනව වගේ. ඒ අතරතුර වටින් පිටින් කවුරු හරි ඒ දැයි ඔලුව හරව හරවා බැලුවා. අහුවුණොත් නං ඉඳල ඉවරයි. ආයෙ කිසිම අනුකම්පාවක්‌ නෑ. අන්තිමේදී දෙවියන්ගෙන් පිහිට ඉල්ලමින් හිතට දහිරිය ඇරං බාල්දිය ළිඳ ඇතුළට පාත් කළා.

හෙමින් හෙමින් බාල්දිය වතුරෙන් පිරුණා. කිසිම සද්දයක්‌ බද්දයක්‌ නෑ. ගංගි සියලු වැර යොදා බාල්දිය ඉහළට ඇද්දා. බාල්දිය ළිං බැම්මෙ කට මට්‌ටමට පැමිණි පසු ඇය එය ඔසවා ළිං බැම්ම උඩින් තැබීමට උත්සහ කළා. හැඩි දැඩි අත් තියෙන කෙනෙකුට වුණත් ඒක එතරම් ලේසියෙන් කරන්නට බැරි දෙයක්‌. ඇය බාල්දිය අල්ලා ළිං බැම්ම උඩින් තැබීමට හැදුවා විතරයි. කන කීරි ගැහෙන සද්දෙන් ටාකුර්ගෙ ගෙදර දොර ඇරුණා. දැන් නං ඉතිං කොටි කටෙන් ගැලවිල්ලක්‌ වෙන්නෙ නැහැ.

ඇගේ අතින් කඹය අතෑරුණා. හඬ නගාගෙන බාල්දිය ළිඳ ඇතුළට වැටුණා. ඊට පස්‌සෙ කඹය. කුබුහ්.... කුබුහ්..... කියා බාල්දිය වතුරේ ගිලෙන සද්දෙ ඇහුණා.

"කවුද ඔය..... කවුද ඔය......." යැයි මොරදීගෙන ටාකූර් ළිං දිහාට දුවගෙන ආවා. ළිං පඩියෙන් පැන්න ගංගි පණ එපා කියා දිව්වා. පුළුවන් තරම් හයියෙන් දිව්වා.

ගංගි හතිමුණින් දාගෙන ගෙදර එනකොට, ජෝකු ගඳ ගහන පල් වතුර සෙම්බුව කටේ තියාගෙන හිටියා.

[Nissanka Rajapaksa]

පරිවේෂණ සාක්කි

 නේපාල ජාතික පුෂ්කාර් ශාමිශේර් ගේ “පරිබාන්ඩ් ”  නමිවූ කෙටිකතාවේ ඉංගී‍්‍රසි පරිවර්තනය වූ “Circumstantial Evidence” ඇසුරෙන් කල සිංහල පරිවර්තනය ජගත් රූපසිංහ

සවස් වරුවේ රනේ සහ ඔහුගේ බිරිඳ සේති ලඟම හිතවතකු බැලීමට ගියේය. කෑමට බීමට ඇතිතරම් තිබූ නිසා ආපසු පැමිනි පසු රෑට උයන්නට ඔවුනට අවශ්‍ය නොවීය. අඳුර වැටෙනතුරු වත්තට වී කාලය ගතකළ ඔවුන් ගෙට ඇතුල්වනවිට  සාමාන්‍යයෙන් නිදාගන්නා වෙලාව ලංවී තිබුනි. රනේ තරමක් කේන්තියෙන් බුමිමාගෙන සිටියේය. ඔහුව කතාකරවන අදහසින් සේති විවිධ දේ ගැන කතාකරමින් ඔහුට අනිමින් ඔහු ඇවිස්සුවාය.

“අපේ පලාත්වල මේ මකුලුවට කියන්නෙ දිවිමකුලුව කියල. උඹලගෙ පලාතෙ ඌට කියන්නෙ මොකාද”

“මම දන්නෙ නෑ මොනව කියනවද කියල”

“මිනිස්සු කියන්නෙ මූ කෙස් හොරකමි කරනව කියල එහෙම නේද”

ලඟ තිබූ සපත්තූව අතට ගත් රනේ මකුලුවා මැරීම සඳහා එය ඉහලට එසවීය .

“මරන්න එපා මරන්න එපා” ඇය ලතෝනි දුන්නාය.

එයට ඇහුන්කන් නොදුන් රනේ එක පහරින්ම මකුලුවා මරා දැමිය.

“අනේ දෙවියනේ ඌ දිව්‍යලෝකෙම ඉපදෙන්න ඕන. අනුන් කියන කිසි දෙයකට ඇහුන්කන් දෙන්න උඹට ඕනකමක් නෑ. මේ කරපු දේට උඹට හොඳක් නම් වෙන්නෙ නෑ. කරුමෙ ගෙවන්න වෙයි.”

“ඕන දෙයක් වුනාවෙ කරුමෙ මම ගෙවන්නම්”

“ස්ස්.... මට ඇහෙනව අල්ලපු කාමරේ සද්දයක් මම හිතන්නෙ මිනිහ එක්ක තව කවුරු හරි ඉන්නව”

“මාව කේන්ති කරවන්න මිනිහ කෙල්ලව ගේන්න ඇති”

රාති‍්‍රයේදී අල්ලපු කාමරයේ තදින් යමක් බිම වැටෙන ශබ්දයට හොඳින් නිදාගෙන සිටි රනේට ඇහැරුනි . ලොකු සද්දයක් ඇසීම නිසා ටිකවෙලාවකට කලින් සේතිටද ඇහැරුනි. ඒ අවස්තාවේ ඇය රනේව නැගිටවීම සඳහා කිහිපවතාවක්ම ඇඟට ඇන්නමුත් ඔහුව ඇහැරවීමට නොහැකිවිය. ඇයටද යමක් ඇසුනු බව ඇය ඔහුගේ කනට කෙඳුරුවාය. අඩනින්දේම ඔවුන් තවදුරටත් ඇහුන්කන්දීගෙන සිටියමුත් වෙනත් කිසිවක්  ඉන්පසු ඇසුනේ නැත. අල්ලපු කාමරය කියා කීවද ඔවුන්ගේ කාමරය සහ එම කාමරය අතර පටු කොරිඩෝවක් තිබූ නිසා ශබිද හොඳින් ඇසුනේ නැත. රනේ ලාම්පු කුප්පිය පත්තු කලේය. බිත්තියේ එල්ලාතිබූ බඳපටිය අරගත්තේය.

“මේ මෝඩ ගුර්කා ආමිකාරය දැන් මොකාටද එන්න හදන්නෙ?” බඳපටිය බඳිමින් ඔහු පැවසුවේය.

ඔහු දොරලඟට යනවිට බිරිඳ ඔහු නැවත්වූවාය.

“දැන් එකපාරක් ඒ මිනිහ එක්ක ගෝරි ඇල්ලුව මදිද උඹට? තවත් රන්ඩුවක් පටන්ගන්නද හදන්නෙ? ඒව ඔක්කොම ඉවරයි එලියට යන්න එපා”

“මට යන්න දීපන් මම යතුරු හිලෙන් එබිල බලන්නයි යන්නෙ මොනව වුනත් මේ අපේ ගෙදර”

“´ කවුද අර පුදුමයි”

“කවුද කවුද එතන ඉන්නෙ?”

“කවුරු උනත් මට හරියට පේන්නෙ නෑ කවුරුහරි කාමරේ ඉඳල එලියට පැනල දුවල ගියා”

“ගෑනියෙක්”

“මිනිහෙක්. මම දැක්ක තොප්පියක් දාගෙන හිටියෙ මට හිතෙනව මොනවහරි නරක දෙයක් වෙලා”

ඔවුන් දෙදෙන කොරිඩෝවට පැමින ගුර්කා භටයාගේ කාමරය දෙසට ගියේය. එතරම් අඳුරු නොවූවත් දොර සමිපූර්ණයෙන්ම ඇරදමා ඇති බව ඔවුන් දුටුවේ දොර කිට්ටුවටම ගිය පසුය. කාමරය ඇතුලත තිත්ත කලුවරය . ඔවුන් ටික වේලාවක් හොඳින් ඇහුංකන් දුන්නේය. කිසිම ශබ්දයක් නැත. යමෙක් සිටිනා බවට හෝ නිදාගන්නාවිට ඇසෙන හුස්ම ගන්නා ශබ්දයක්වත් නැත. ඔහු කාමරයේ නැතිබවට රනේට විශ්වාසය.

ඔහු ඉක්මනටම තම කාමරයට දුවගොස් බූමිතෙල් ලාම්පුව රැගෙන ආවේය. ඇඳේ ඔලුව තබන පැත්තටවන්නට  කුල්ලකටත් වඩා විශාල පැල්ලමක් ලෙස වැටී ඇති ලේ ගොඩක් සහ කැපුම් තුවාල සහිතව ලේ ගලමින් ඇඳලඟ බිම වැටීසිටින ගුර්කා භටයාව ලාම්පුවේ මඳ එලියෙන් දුටුවේය .

ඔහුගේ නිකටේ සහ බෙල්ලේ ගුර්කා භටයන් පාවිචිචිකරන වක් පිහියකින් ඇන්න තුවාල දක්නට තිබූ අතර උගුරු දන්ඩ කපා නැත. හිස වෙන්කර නොතිබුනි. ඔහුගේ ඇස් විශාලව හිස් අවකාශය දෙසට විවරව ඇත.  ඔහු මරුවිකල්ලෙන් මෙන් හිස ඒ පැත්තට මේ පැත්තට වනමින් සිටියේය. යමකින් අනිනවා වැනි ශබ්ද කිහිපවරක්ම  ඇසුනු බව සේතිට මතක්වුනි. නමුත් ඒවා පිහියකින් අනින ඒවා බව ඇයට ඒ අවස්තාවේදී සැක හිතුනේ නැත.  වැටහුනේ දැන්ය . රනේ ගුර්කා භටයාට වතුර ටිකක් පෙව්වේය. විනාඩියකට පමන පසු එක්වරම ගැස්සුනු ගුර්කා භටයා නිහඬවිය. වතුර ටික බීමට පහසුවනසේ රනේ ගුර්කා භටයා ගේ හිස එසවීය. එසේ කිරීමේදී තමන්ගේ ඇඳුමේ ලේ ගෑවුනබව රනේ ට නොවැටහුනි .

“මේ මොන අපරාධයක්ද මට බලන්ඉන්න බෑ. කාටද මේවගේ දෙයක් කරන්න පුලුවන් දෙවියනේ”

ලාමිපුව අත  තබාගෙන සේති කෑගසන්නට විය. රනේ නිහඬව සිටියේය.

ගුර්කා භටයා මියගොස් ඇතිබව සැකහැර දැනගත් පසු නැගිට ගත් රනේ දිග සුසුමක් හෙලීය.

“මම දැනගෙන හිටියනම් මේ බැල්ලිගෙ පුතා මැරෙන්න යනබව මම ඌ  එක්ක ගෝරි දාගන්නෙ නෑ. දැන් මොකද කරන්නෙ?”

“අල්ලපු ගෙදරට කියන එක හොඳයි”

“නෑ. මම මේ විස්තර ගම්මුලෑදෑනියට කියන්නම් ”

“මට බෑ තනියම ගෙදර ඉන්න”

“බෝඡුරාඡුලගෙ ගෙදර පලයන් ඔවුන් තවම නිදි නැතිව ඇති”

රාන්බහදූර් ගුරන්ග් ඒ ඔහුගේ සමිපූර්ණ නමය. ඔහු කාමරයට ගොස් තොප්පිය සහ කබාය ගත්තේය. ඔහු තම පිහිය ගැනීමට සැරසුනා පමනි. එහෙත් ඔහුගේ සිතට යමක් දැනුන නිසා එය තිබුන තැනම තිබෙන්නට ඉඩහැරියේය. කාමර දෙකේම දොරවල් වසා දමනා ලෙස සේතිට කී ඔහු  ඉක්මන් ගමනින් ගම්මුලෑදෑනියාගේ නිවස දෙසට ගමන් කලේය.

අහස වලාකුලෙන් බරව ඇත.  සඳ එලිය නැත.  එහෙත් පාරේ ගමන්කිරීමට තරම් එලියක් ඇත.  රනේට රාති‍්‍රයට ඇසෙන කිසිම හඬක් ඇසුනේ නැත.  යමෙකුට රසවිඳිය හැකි රාති‍්‍රයේ පැහැදිලි සොඳුරු දසුන් කොතරම් තිබුනද රනේ ට ඒ් කිසිවක් පෙනුනේ නැත.

ඔහුගේ හිතේ අවධානය සම්පූර්නයෙන්ම යොමුවී  තිබුනේ  ගුර්කා භටයා ගේ කාමරයේ සිට පිටව ගිය පුද්ගලයාගේ රුව සිහියට නගා ගැනීමටය. නමුත් ඔහුගේ උත්සාහය නිෂ්පල විය. ඒ අවස්තාවේ  ඔහු  සිටියේ අවදිවූ ගමන් තද නිදිමතේය. ගුර්කා භටයා ගේ කාමරය දෙස බැලීමට පෙර ඔහුගේ දෑස් ගිනිකූරු සහ ලාම්පුවේ කහපැහැ මලානික එලිය දෙස යොමුවී තිබූ නිසා ඔහු ඉදිරියේ සියල්ල පෙනී නොපෙනී ගියේය. එවැනි තත්වයක් තුල කරුවලේම පැන දුවන්නකු හඳුනාගැනීම ඉතාමත් අපහසුය.

ගම්මුලෑදෑනියාගේ නිවස ආසන්නයෙදී ඉද්දගැසුවාක් මෙන්  ඔහු එක්වරම නැවතුනේය.  ඔහුට යමක් සිහිවිය. ගම්මුලෑදෑනියා මිනීමැරුම ගැන සැකකර ඔහු අත්අඩංගුවට ගනියිද? මිනීමරුවා පැනල ගියා කියල මුලාදෑනියා විශ්වාසකරයිද? මිනීමැරුම දැනගත්ගමන්ම රනේ මිනීමරුව පස්සෙ කෑගහගෙන දිවිවෙ නැත්තෙ ඇයි? රනේ කියන්නෙ උසමහත තරුණයෙක් ඔහුට මිනීමරුව අල්ලගන්න එක අමාරුවැඩක් නොවෙයි. මිනීමරුවව හඳුනාගන්න හෝ හැඩහුරුකම් කියන්න රනේ ට පුලුවන් වෙන්න ඕන.

මිනීමරුව තමන් නොවෙයි කියන්න රනේට තියෙන එකම සාක්කිය ඔහුගෙ බිරිඳ සහ කතාකරන්න බැරි උඩ ඉන්න දෙවියො විතරයි. කවුද සේති ට ඇහුංකන් දෙන්නෙ? ඔවුන් කියාවි ඒක හරියට හොරාගෙ අම්මගෙන් පේන අහනව වගේ වැඩක් කියල.

සැක හිතෙන ලොකුම සාක්කිය තමයි කවුරු හරි කියන්න පුලුවන් එදා හවස වෙච්ච සිද්ධිය. සේතිට කරදර කල නිසා ඔහු ගුර්කා භටයා සමග ගෝරිදාගත්ත වෙලාවෙ ඔවුන් දෙදෙනාව දෙපැත්තට කරපු හැමෝටම ඇහුන ඔහු කේන්තියෙන් කෑ ගහල කියපු දේ.

“මම උඹව මරනව මට නැතිවෙන්න තියෙන්නෙ එක ඡීවිතයයි”

එතන හිටිය හැම දෙනාටම ඒක හොඳට මතක ඇති ඔවුන් ඒ ගැන කියාවි.

දෙවියනේ ඇයි මිනීමරුව පස්සෙන් දුවන්න මට හිතුනෙ නැත්තෙ? එහෙම කරානම් මිනිහව අල්ලගන්න තිබුන. දැන් පරක්කු වැඩියි හැමදේටම මිනිහව ඡීවිතේටම අල්ලගන්න බැරිවේවි.

ආපසු හැරුනු රනේ අඩි දෙක තුනක් ඉක්මනටම ගමන්කලේය. නැවත නැවතී හෙමින්ම ඔලුව වැනූ ඔහු අඳුරේම නොපෙනී ගියේය.

ඔහු තවමත් හිරිමල් වියේය. ඡීවිතය පටන්ගත්තා පමනි. යන්තම් අවුරුදු විසිදෙක ලැබුවා පමනි. ඔහුට ඇති එකම ගැලවිම ඉන්දියාවට පැනයාමයි . සේති මතක් වීමෙන් ඔහුගේ උගුර කට වියලී ගියේය. මිනීමැරුමට අසුවේයැයි වූ බිය ඉදිරියේ ආදරය පලාගියේය. ඔහුගේ කලින් තත්වය සහ දැන් තත්වය අතර වෙනස අහසට පොලව මෙන්විය.

ඔහු තමන් ගැන නිතරම සිතාසිටියේ මිනීමරුවන් අත්අඩංගුවට ගන්නා රඡයේ නිලධාරියෙකු ලෙසය. එහෙත් අනිත් මිනිස්සුන්ට අනුව දැන් ඔහු මිනිමරුවෙකි. ඔහුට සැම අතින්ම බිය දැනෙන්නට විය. කිසිදෙයකට බයනැති දිරිය පුද්ගලයෙකු ලෙස ඔහුට පිලිගැනීමක් තිබුනි. දැන් ඔහු බස්සෙකුගේ හඬට පවා තිගැස්සෙයි. ඔහු අසිහියෙන් මෙන් හිස හැරුනු අත දුවන්නට විය. ඈතට දිවයන තරමට ඔහු තමාගේ වල තමාම කපාගෙන තවතවත් හිරවිය.

********************

බරාදාරි උසාවි ක‍්‍රමයේ තුන්වැනි දිස්ති‍්‍රක් උසාවියේ මහේස්ත‍්‍රාත්වරයා වන මහලු පත්මනිධි ලමීචානේ  තම නඩු හොඳින් ක‍්‍රමානුකූලව විශ්ලේශනය කරයි. ඔහු නඩුවල තීන්දු ලබානොදී එම නඩු ඉහල බලධාරීන්ට  ඉදිරිපත් කරයි. ඔහුගේ පුරුද්දවනුයේ විත්තිකරුවන් හෝ පැමිණිලිකරුවන්ට සැරවැරනොවී ඔවුන් සමග සැමවිටම කාරුණිකව සහ ආදරයෙන් කතාබහ කිරීමය .

“ලාල් බහදුර්  හිරකාරයව අරගෙන එන්න”

“රනේ වාඩිවෙන්න පුතා  ඔබ බොහොම පෙනුමැති ඉලන්දාරියෙක් එහෙම නේද?”

“හොඳ පෙනුමෙන් ඇති වැඩේ මොකක්ද සර් කෙනෙකුට අවශ්‍ය වන්නේ හොඳ වෙලාවක්. මගේ කරුම ශක්තියයි හොඳවෙන්න ඕන”

“තියෙන විදිහට අද උඹේ නඩුව අහන්නෙ ඉහලම නිලධාරීන් ඉදිරියේ උඹට තේරුනාද?”

“ඔව්. ඒක කොහොම වෙයිද සර්?” රනේ පුරුද්දට මෙන් ඇසුවේය.

“රනේ උඹට ගැලවීමක් වෙන එකක් නෑ” ලමීචානේ තම තොල් තදකරගනිමින්  හිස වැනීය.

“වරදක් කරානම් ඒකට දඬුවම් ලැබෙන්න ඕන. ඒත් වරදක් නොකල කෙනා ඇයි දඬුවම් විඳින්නෙ? කවුරු හරි වහ බිව්වොත් මැරෙනව. ඒත් වහ නොබිව්කෙනා මැරෙන්න අවශ්‍ය නෑ සර්” රනේ වැරදිකරුවෙකු නොවන හැඟීමෙන් පැවසීය .

“ඒක ඇත්ත නමුත් මොනව කරන්නද උඹ ගුර්කා භටයා එක්ක රණ්ඩු කළ දවසෙ ඌව මරල මිසක් නවතින්නෙ නැහැයි කියපු එක ඇහුනු පිලිගතහැකි සාක්කි කාරයො ගොඩක් ඉන්නව”

“උඹේ බිරිඳ ම්.. ම්.. ම්.. මොකක්ද එයාගෙ නම ඔව් සේති ඇයත් කිව්වා උඹ එහෙම කෑගැහුවා කියල. නමුත් උඹ පිලිගත්තෙ නෑ එහෙම කිව්වයි කියල ඊට පස්සෙ”

“ඒ උනාට.......” රනේ යමක් කීමට උත්සාහ දැරීය.

“මට බාධා කරන්න එපා ”

“මිනීමැරුම සිදුවුන රෑ එයට ටිකකට කලින් උඹේ ගෙවල් ලඟින් ගෙදර යමින් හිටියා කවුද එයාගෙ නම කන්චා නීවර් හරිද?”

“එයාට ඇහුනා උඹේ ගෑනි මරන්න එපා මරන්න එපා කියල  ලතෝනි දෙනවා. ඊට පස්සෙ මිනිහට ඇහුනා උඹේ ගෑනි කෑගහනවා එයා දිව්‍ය ලෝකෙ ඉපදේවා කියල.”

“සේති පිලිගත්තා එයා එහෙම කිව්වා කියල. තවදුරටත් ඇය කිව්වා එයා එහෙම කෑගැහුවෙ උඹ කුඩා මකුලුවෙකුව මරන්න හැදුව නිසා කියල. කවුද ඒක විශ්වාස කරන්නෙ? ඒ අතරෙ උඹ කිව්වා එහෙම දෙයක් වුනේම නෑ කියල”

“ඇත්ත සර් මම ඒක මුලදි ප‍්‍රතික්ෂේප කලා තමයි  බයට. ඒත් පස්සෙ.....”

“මට ඇහුංකන් දීපන්. උඹ එහෙම කිව්වෙ නෑ කියල මුලදි උසාවියට බොරුකියල පස්සෙ පිලිගත්ත. එහෙම කිවුවයි කියල. දැන් ඒක පිලිගත්තයි   කියල ඇති වැඩේ මොකක්ද? උඹ මිනීමැරුම කෙරුවෙ නෑ කියල දැන් දිව්රුවට උඹ දැන් කියනදේවල් ඇත්තවුනත් උඹට සති ගානක් ගියා එහෙම කියන්න. උඹ විනිසුරුවරුන්ට වැඩේ ලේසි කලා උඹව වැරදිකාරය කරන්න”

“ගුර්කා භටයා සේතිට කරදර කලනිසා උඹ ඔහුත් එක්ක ලොකු තරහකින් හිටිය එක පුදුමයක් නෙවෙයි.  ගමේ වෙන කිසිකෙනෙක් ගුර්කා භටයා එක්ක තරහින් හිටිය කියල කවුරුවත් කියන්නෙනෑ”

“මිනිහ හුඟ කාලයක් මෙහේ හිටියෙ නෑ. මිනිහ බොහොම පොහොසත්. සේප්පුවෙ නෝට්ටු ගොඩක්  සහ ඉන්දියන් රුපියල් තිබිල තියෙනවා. නමුත් ඔහුව මරල තියෙන්නෙ සල්ලි ගන්න නොවෙයි කියලයි පේන්න තියෙන්නෙ. කිසි දෙයක් හොරකම් කරල නෑ. අනික උඹ කෙලින්ම ගමිමුලෑදෑනිය ලඟට ගිහින් එයාට විස්තරය කිව්වනම් උඹට ගැලවෙන්න පොඩි අවස්තාවක් තිබුනා. ඒත් රනේ ඒ විදියට පැනල ගිහින් උඹ ඔක්කොම අවුල්කරගත්තා”

“කාට හරි උඹේ නඩුව කිව්ව ගමන්ම ඔවුන් කියාවි එයා ඒක කලේ නැත්නම් ඇයි මිනිහ පැනල ගියෙ කියල. මමත් ඒකම කියනවා. අතන ඉන්න පැමිනිලි පක්ෂයත් ඒකම කියනවා. කවුද එහෙම නොකියන්නෙ?”

“මට මොකක්ද කරන්න පුලුවන් සර් කරුමෙට මට කරන්නෙ මොකක්ද කියල හිතාගන්න බැරිවුනා. උන් හිටිතැන් අමතක වුනා. මට දැනුනෙ නෑ මම පැනල යනව කියල”

“ඌ මගේ ගෑනි සේතිට කරදර කරන කොට කේන්තිය වැඩිකමට කිසිදෙයක් කල්පනාවුනේ නෑ. මම ඉබේම ඌ ලඟට ගියා. මට හිතන්න බැරිවුනා. මට හොඳටම කේන්ති ගිහින් තිබුනෙ. මම කියන්නෙ මොනවද කියල දැනුනෙ නෑ.  මම හිතාමතා හෝ නොහිතා කලේ එච්චරයි. මම වෙන කිසිම වැරැද්දක් කලේ නෑ”

“පැනල ගිය එක තමයි මම කරපු එකම අත්වැරැද්ද මෝඩකම. මම බයට පැනල ගියනිසා දඬුවම් විඳින්න ඕන කියල ඔවුන් කියනවනම්......”

“මිනිස්සු කියනවා බයවුනාම උඹ කලබල වෙනව කියල”

“මේ බලපන් හාදය. පරිවේෂණ සාක්කි ඒ කියන්නෙ විමර්ශණාත්මකව ගොඩ නගපු සාක්කි කියනඑක අරුම පුදුම දෙයක්”

ඒ අවස්තාවේදී පුහුණුව ලබන සුදු ජාතිකයෙකු පැමින අසුන් ගත්තේය. ලමිචානේ තමාගේ පලපුරුද්ද පෙන්වීමට ටිකක් හිතට අරගෙන  කතාව දිගටම කරගෙන ගියේය .

“පරිවේෂණ සාක්කිවලට පුලුවන් අහිංසකයෙකුව අපරාධකාරයෙක් කරන්නත් අපරාධකාරයෙකුව අහිංසකයෙක් කරන්නත්”

“ඉහල විනිසුරු තුමා තවම ඇවිත් නැතිනිසා එතුමා එන්න කලින් මේ පුරුදුවෙන එකාට පාඩමක් දෙකක් කියාදෙන්න ඉඩදීපන්”

“ස්තී‍්‍ර දූෂණ වලදි මිනීමැරුම් වලදි ඇසින් දුටු සාක්කිකාරයො ඒ කියන්නෙ ඒ සිද්ධි ඇත්තටම දැක්ක මිනිසුන්ව සහ සාක්කි හොයාගන්න හරිම අමාරුයි. ඇසින් දුටු සාක්කිකාරයො හිටියත් ඒවා සාමාන්‍යයෙන් විශ්වාසදායක නෑ. ඒ ඒ වෙලාවෙ තියෙන වාතාවරනය අනුව සාක්කි වල තත්වය වෙනස් වෙනවා. එවැනි නඩුවලදි නීතිය කි‍්‍රයාත්මක කරන නිලධාරින්ට තීරන ගන්න උදව්වෙන ප‍්‍රධානම දේ තමයි පරිවේෂණ සාක්කි”

“උඹට තේරුනාද රනේ. පරිවේෂණ සාක්කි.  නඩුඅහන අයගෙ තිරණවලට ලොකුම බලපෑමක් කරන්නෙ පරිවේෂණ සාක්කි. ඒ කියන්නෙ විමර්ශණය කරල ගොඩනගපු සාක්කි. ඒව ගැන අවිශ්වාසයෙන් බොරුයි කියල හිතන එකෙන් කිසිම වැඩක් වෙන්නෙ නෑ”

“ඒව ඇත්ත වෙන්නත් පුලුවන්. බොරු වෙන්නත් පුලුවන්. ඒව බොරුයි කියල හිතල නඩු ඉදිරියට ගෙනියන්න විදියක් නෑ”

“පවත්නා වාතාවරනය තුල විත්තිකාරයට එල්ලවෙලා තියන චෝදනා ඇත්තවගේ කියල තේරුනොත් විත්තිකාරයට නිදහස් වෙන්න ලේසිවෙන්නෙ නෑ”

“දැන් උඹේ නඩුව ගනින්. උඹට කරන්න පුලුවන් එකම දේ මිනීමැරුම නොපිලිගන්න එක. නිකමට හිතමු උඹ මිනීමැරුම කලේ නෑ කියල. හරිද මම මෙහෙම හිතනව විතරයි . මම කියන දේගැන එචිචර ලොකුවට හිතට ගන්න එපා. උඹ ඇත්තටම අහිංසක නම් මෙහෙමයි සිද්ධිය වෙන්න ඇත්තෙ”

“උඹ ගුර්කා භටය එක්ක ගුටි ඇනගන්න ගියවෙලාවෙ උඹලව දෙපැත්තට ඇදලගන්න උත්සාහකරපු අය අතර කවුරුහරි හිටිය අපරාධයක් කරන අදහස ඇතිව”

“ගුර්කා භටයා ලඟ සල්ලි තියෙනව කියල එයා නොදන්න විදියකුත් නෑ. උඹ ගුර්කා භටයව මරල මිසක් පස්ස බලන්නෙ නෑ කියන එකත් එයාට ඇහුන. එයාගෙ ඔලුවට ආව දරුනු අදහසක්. ගුර්කා භටයව මරල සල්ලි අරගෙන උඹව මිනීමැරුමට අහු කරන්න”

“දැන් උඹයි ගෑනියි යාලුවගෙ ගෙදර ඉඳල ඇවිල්ල වත්තට වෙලා වාඩිවෙලා ඉන්නවෙලාවෙ එයා ගුර්කා භටය ලඟට ගිහින් නවතින්න ඇහුව”

“සමහරවිට මිනිහ තවදුරටත් කියන්න ඇති උඹ දන්නෙ නෑ උඹට වෙන්නෙ මොනවද කියල තනියම නිදාගත්තොත් . විශේශයෙන්ම උඹව මරනවයි කියපු එකාගෙම ගෙදර. මටත් උඹ එක්ක මෙහේ නිදාගන්න දීපන්”

“ගුර්කා භටය මේකට කැමති වෙලා මිනිහට නිදාගන්න දුන්න එදා ? උඹල නිදාගන්න යන්න කලින් කතාකල දේවලුත් සමහරවිට මිනිහට ඇහෙන්න ඇති”

“සමහරවිට මේ වනවිට මිනීමරුව මෙහෙම දෙයක් හිතල නැතිවෙන්නත් පුලුවන්”

“මට යමක් අමතක වුනා හරි කමක්නෑ”

“උඹේ ගෑනි කියපුදේ මතක්කරමු. මරන්න එපා ඒක කරන්න එපා. හරි ඒ කිවුවෙ මකුලුවෙකුට කියල පිලිගනිමු”

“දැන් උඹල දෙන්න නිදියි කියල අපරාධකාරයට තේරුනා. ඊටපස්සෙ ගුර්කා භටයට නින්ද ගියාකියල හරියටම දැනගත්තට පස්සෙ  ඔහු නැගිටල ගුර්කා භටයව මරල දැමිම. ඒවුනාට පිහියෙන් අනින සද්දෙ උඹලට ඇහෙයි කියල ඔහුට එකපාරින්ම තදින් ඇනල මරන්න බෑ. ඒනිසා සිද්ධවුනා හෙමින් හෙමින් කීපපාරක්ම අනින්න. ගුර්කා භටය දඟලන එක නැවතුනාම ඔහුට අවශ්‍යවුනේ නෑ බෙල්ල කපල දාන්න. අවශ්‍ය වුනේ සල්ලි පෙටිටිය ඇරල සල්ලි අරන් පැනල යන්න. ඒ උනාට යතුර අරන් පෙටිටිය අරින්න හදනකොටම පන අදිමින් හිටිය ගුර්කා භටයව ඇඳෙන් බිමට වැටුන. එතකොට ලොකු සද්දයක් ඇතිවුනා. අපරාධකාරයට කිසිදෙයක් හිතාගන්න බැරිවුනා. උඹල කතාකරන සද්දෙ ඇහුනගමන්ම මිනිහ හොඳටම කලබලවුනා. එයා යතුරු කැරැල්ල කොට්ටෙ යටින් තියල සල්ලිත් නොගෙනම පැනලගියා ”

“ඊට පස්සෙ අවංක ගූරන්ග් ඡාතිකයෙක් වුන උඹ ගුර්කා භටයට වතුර පොවන්න ගියාම උඹේ අත්වල සහ ඇඳුම්වල ලේ ගෑවුනා. උඹට තිබුන ඒව හෝදල දාන්න. ඒත් උඹ ඒක දැක්කෙ නෑ. උඹ හිතුව ගම්මුලෑදෑනියව හමුවෙන්න ඒත් උඹ ඒක කලෙත් නෑ. උඹ හිතුව උඹව අත්අඩංගුවට ගනියි කියල . උඹේ ඔලුවට ආව පැනල දුවපන් කියල. උඹ පැනල ගියා. ඒ වැඩෙන්වෙන ප‍්‍රතිපලය ගැන උඹ හිතුවෙ නෑ. උඹව අල්ලගත්තට  පස්සෙ උඹේ පපුව වේගයෙන් ගැහෙන්න ගත්තා. උඹ වැරදි විදියටතමයි තීරන ගත්තෙ. උඹ මුලදි කිසිදෙයක් පිලිගත්තෙ නෑ . හැමදේටම නැහැයි කිව්වා. ප‍්‍රතික්ෂේප කලා. ඊට පස්සෙ එක එක දේවල් පිලිගත්තා.  දෙයියො තමයි දන්නෙ ඇයි එහෙම කලේ කියල. උඹ අහිංසක නම් නිවැරදිකාරය නම් එහෙම තමයි සිද්ධවෙන්න අැත්තෙ. ඒ වුනාට උඹට මොනවද කරන්න පුලුවන්. දැන් පවතින තත්වය අනුව පරිවේෂණ සාක්කි මත උඹව කොටුවෙලයි තියෙන්නෙ ”

“චිටිවාන් වල රාප්ති ගඟ ලගදි අත්අඩංගුවට ගන්න තුරු උඹ පැනල ගිහින් හැංගුනා. උඹේම කතානිසා උඹ හොඳටම තදවෙලයි ඉන්නෙ. අන්තිමට උඹ හුඟක් දේවල් පිලිගත්තා. මිනීමැරුම විතරක් පිලිගත්තෙ නෑ”

“දැන් ඉතින් උඹට මොනවද කරන්න ඉතුරුවෙලා තියෙන්නෙ. උඹ පැනල ගිහින් හැංගුනේ නැතිනම් පහල උසාවියෙදි ඒ කියන්නෙ බටහිර අංක දෙක උසාවියෙදි මුලදිම ඇත්ත කිවුව නම් සමහරවිට මේ මිනීමැරුම සැකසහිතයි කියල උඹලගෙ ගෝරිය වෙලාවෙ හිටපු අයගැන හොයල බලල විමර්ශනයක් කරන්න තිබුන. කවුද දන්නෙ? ඔවුන්ට මොනවහරි හෝඩුවාවක් හොයාගන්න තිබුන”

“උඹ මේ කතාව දැන් කිවුවොත් එතරම් වැඩක් වෙන එකක් නෑ. ඔවුන් උඹ ගැන තවදුරටත් සැක හිතන එක විතරයි වෙන්නෙ”

රනේ මහේස්ත‍්‍රාත්වරයා දෙස එක එල්ලේ බලා සිටියේය.  මහේස්ත‍්‍රාත්වරයා කී දෙයින් ඇතිවූ බලපෑම පිලිබඳව කිසිදු හැඟීමක් ඔහුගේ මුහුනෙන් පිලිබිඹු නොවීය. නලලෙන් දහඩිය දමන්නට විය.

කියූ කිසිවක් ඔහු තේරුම් නොගත් නිසා හෝ කිවූ සියලු දේ ඔහුගේ හිතට තදින් කාවැදුනු නිසා හෝ ඔහුගේ වියලුනු ඇස්වලින් පිටවීමට ආසන්නවූ කඳුලු ගලා නොගියේය. ඔහුගේ තොල් දෙතුන් වතාවක්ම සෙලවුනි. ඔහු සමහරවිට පරිවේෂණ සාක්කි කියමින් මුමුනන්නට ඇත.

මහේස්ත‍්‍රාත්වරයා කතාව ඉවරකල පසු රනේ දිගු හුස්මක් ගත්තේය. ඔහු බිම බලාසිටියේය. එහාට මෙහාට ඇඹරුනේය.  ඔහුගේ අතීත ඡීවිතයම බිම ඇතිරූ පිගන්ගඩොල් තුලින් බලාගත හැකිවෙතැයි ඔහු පිගන්ගඩොල දෙස බලාසිටියේය.

“හැම දෙනාටම කොලරාව හැදිල මැරුනා. අපි ඔක්කොම ලොකු පවුලක්. මම හැර  අනිත් ඔක්කොම මැරිල ඇයි මම විතරක් ඉතුරු වුනේ. මේ ජරා කාලකන්නි  අවසනාවන්ත තත්වයට වැටෙන්න  මේ කරුමෙ ගෙවන්න” ඔහු කෙඳිරීය.

***********************************

“ඔව් කතා කරන්න”

“බටහිර අංක දෙක උසාවිය රනේගෙ අභියාචනය අංක තුන ඉහල උසාවියට ඉදිරිපත් කරල” මහේස්ත‍්‍රාත් ලමීචානෙ නිශ්චිත තීන්දුවක් ගත නොහැකිව දෙගිඩියාවෙන් පැවසීය .

“පවතින වාතාවරනයට අනුව දිස්ති‍්‍රක් ආන්ඩුකාරයා දැන් සියලුම සාක්කි පිලිඅරගෙන නමුත් අනිත් අතට....”

“ඔක්කොම හරි. සාක්කි හැමදෙනාම පිලිගත්තා එහෙම නේද”

“නමුත් ඔහුගෙ ප‍්‍රතික්ෂේප කිරීම නිසා.....”

“ඔහුගෙන් අහන්න මොනවද ඔහු කියන්නෙ කියල”

“ස්වාමීනි  මම හොඳ ගූරන්ග් ඡාතිකයෙක් මට සාධාරණයක් ඉටුනොවී මැරෙන්න  අවශ්‍ය නැහැ අත් දෙක එකිනෙක පටලවමින් ඉහලට ඔසවමින් රනේ අඬන්නට විය. මම කිසිම වරදක් කරල නෑ ස්වාමිනි”

“මෝඩය එහෙනම් ඇයි උඹ පැනල ගියෙ ”

“ස්වාමිනි කරමින් හිටියෙ මොනවද කියල මම දන්නෙ නෑ”

“මොනවද උඹට කරන්න පුලුවන් හැමදෙනාටම ඒත්තු ගිහින් තියෙන්නෙ උඹ තමයි වරදකාරය කියල ”

රනේ එනතුරු උද්‍යානය අසල ලුමාඩි පන්සල ලඟට වී සේති බලාසිටියාය.  ඉන්පසු එක තැනක වාඩිවී  සිටීම අපහසුනිසා ඇය උද්‍යානයේ ගේට්ටුව හා ඩර්හාරා මුස්ලිම් පල්ලිය අතර එහාට මෙහාට ඇවිදින්නට විය. ඇවිදීම නිසා ඇගේ කකුල් වලට මහන්සි දැනෙන්නට විය. පාර දිහා බලාසිටීම නිසා  දෑස් රිදෙන්නට විය.  අවසානයේදී ඇය ඡුරන්ග් බහදූර් පිලිරුව පිටුපස බිත්තියට හේත්තුවිය. ඇගේ සිත ඔවුන් දෙදෙන පලමුවෙන් මුනගැසුන අවස්තාවට ගියාය.

ඇය ගුරුවරයාගේ ගෙදර සිටිනවිට හැඳින්වූයේ රමිබඩාන් ලෙසය. හැමදෙනාම ඇයට සේති ලෙස කතාකරන විට රනේ දිගටම ඇයට රාමා ලෙස ඇමතීය. ඇය ගුරුගෙදරින් පිටව ගෙදර යනවිට ඇය සමග යාමට කෙනෙකු සොයමින් සිටියාය. බනේස්වර් දිස්ති‍්‍රක්කයේදී ඇයට රනේ හමුවිය. රනේ ගැහැනුන් ඉදිරියේ ලැඡ්ඡාකාරයෙකි . ඇගේ ගම් පලාත බලායන අයෙකු දන්නේදැයි ඇය ඔහුගෙන් ඇසුවාය. ඔහු සමග කතාකරමින් සිටියදී ඇය ඔහු පිලිබඳව බොහෝ දේ දැනගත්තාය. ඔහුගේ පවුලේ සියලුම දෙනා කොලරා වසංගතයෙන් මියගිය බවත් ඡීවත්වන්නේ තනියම බවත් දුප්පතෙකු නොවූවත් ස්වේච්චාවෙන් රයිපල් හමුදාවට බැඳී ඇති බවත් ඇය දැනගත්තාය. රනේ ගේ ලැඡ්ඡාව වැඩිවන තරමට ඇය තවතවත් ඔහුට ආකර්ශණය විය. දුර්ගා දේවිය පුදන දසේන් නම් වූ විශේෂ නිවාඩුව රනේටද ලැබුනි. තමතමන්ගේ පාරම්පරික නිවාස ඇති ගමට ගොස් දසේන් උත්සවය සැමරීම සාමාන්‍ය සිරිතය. ඔවුන් දෙදෙනාම එකට රනේගේ ගමේ යායුතු බව ඇය ඔහුට ඒත්තු ගැන්වූවාය. ගමට ගියවිට රනේගේ නිවසට ඇය කැමතිවිය. එහි දින කිහිපයක් නතරවූ ඇය තනියම නිදාගැනීමට බය බව කියා රනේගේ කාමරයට ගියාය. රනේ ආදරය ගැන ඇගෙන් ඉගෙනගත්තේය. ඔහුද ඇයට ආදරය කලේය.

දම්වැල් වල සද්දයෙන් ඇය සිහින ලොවින් මිදුනාය. මෙයට පෙර දෙවතාවක්ම එම සද්දය ඇසී ඇය නැගී සිටියද ඔහු පැමිනියේ නැත. මේ වතාවෙත් ඇය හිස ඔසවා පන්සල පැත්ත බැලුවාය. තවත් මිනිසුන්ට මැදිව සෙමින් සෙමින්  ඇවිදින රනේව ඇයදුටුවාය. ඔහු දම්වැල අතේ තබාගෙන සිටියි. මුලදී නඩු විභාග වලදී මෙලෙස දුටුවිට ඇය ඔහු ලඟින්ම  සිටියාය. ටික කලක්යද්දී ඇය එයට හුරු වූවාය. දැන් ඇයට ගානක් නැති තරම්ය. සුලු වේදනාවක් පමනක් ඇතිවේ.  පුදුමයකි ඇගේ තුල තිබූ සංවේදනීය හැඟීම් නැතිවූවාද? ඇයට එම ප‍්‍රශ්ණය ඇසීමට අවශ්‍ය නැත. පිලිතුර ඇගේ හදවතින්ම ලැබී ඇත. ඔහු වරදකරු බව තීන්දු වී ඇත.

“මොකද වුනේ? ” රනේ ලංවත්ම ඇය සුපුරුදු ලෙස ඇසීය. රනේ සිටියේ බිම බලාගෙනය. සේතිගේ කටහඬ ඇසුනු විගස නැවතුනු රනේ ඇගේ මුහුණ දෙස බලාසිටියේය.

අමතක වූ යමක් මතක් කිරීමට උත්සාහගන්නාවු අයෙකුගේ විලාශයක් ඔහු කෙරෙන් දිස්විය. ඇය නැවත කතාකරන තුරු ඔහු පිලිතුරු නොදුන්නේය.

“වරදකරු”

 සේති වැලපෙන්නට විය. එහෙත් ඇගේ දෑස් වියලී ඇත.

“දුක් වෙන්න එපා” රනේ පාරේ ඈත බලමින් දම්වැල හකුලමින් සහ දිගහරිමින් පැවසුවේය.

“ඉපදුනොත් යම්දවසක මරණය නියතයි. එකම ගැටලුව ඒක සිද්ධවෙන්නෙ ඉක්මනටමද පහුවෙලාද කියන එක. මම දිව්‍යලෝකෙ උසාවියෙදි සියලු දේ විස්තර කරනව”

“පරිවේෂණ සාක්කි” ඔවුන් දිගටම කිවිවා.

“මොනවද ඒ කියන්නෙ”

“ මම දන්නෙ නෑ” ඔහු බිරිඳ දෙසට හැරුනේය.

“පරිවේෂණ සාක්කි මේක තමයි මට වුනේ”

කුඩාකල පඩිපෙලකින් වැටීමකින් සිදුවූ කැලලක් රනේගේ නිකටේ විය. කැලල ඇති ප‍්‍රදේශය වෙවුලන්නට විය. නාස්පුඩු ගැහෙන්නට විය. නමුත් දෑස් ප‍්‍රබෝධමත්ය.

“සේති උඹ ඉන්න  තැනක උඹට  සතුට තියෙයි. සතුටින් ජීවත්වෙයන්”

අඩි කීපයක් ඉදිරියට ගිය ඔහු නැවතී ඇය දෙස සතුටින් බැලුවේය.

“මට සතුටු වෙන්න හිත හදාගන්න එක දෙයක් තියෙනවා හමුදා රෙමේන්තුව හිතනව ඇති මම මිනිහව මැරුව කියල. ඒත් උඹ දන්නව මම නිර්දෝෂයි කියල. එහෙම නේද”

සේති හිස සැලුවාය.

“මට ඒ හොඳටම ඇති”

රනේ ඉවතට යනබව සේතිට ඇසුනි.  ඇය හිස ඔසවා බැලීය. දම්වැල්වල හඬ ටිකෙන් ටික නොඇසී යයි. නමුත් ඔහුගේ දිගු බෙල්ල වටා එල්ලෙන යකඩවිලංගු ඇයට තවමත් පෙනේ.

මට ඒ හොඳටම ඇති. ඔහු කිවූ දෙය ඇසෙයි.

ඇගේ හදවත තුල සිරවී තිබූ වේදනාව එලියට පැන්නේය. ඔහු සමග කතාකරන විට වියලී තිබූ කඳුලු  මහා වරුසාවක් සේ ඇද හැලෙන්නට විය. මින්පසු ඔහු දක්නට නොලැබේ. ඔහුගේ කටහඬ නොඇසේ. ඇය ඔහු ගිය දෙස කඳුලු පිරි දෙනෙතින් බලා සිටියාය.

[Nissanka Rajapaksa]

තිත්ත අැත්ත

ඉන්දියානු ලේඛක ආර්. කේ. නාරායන් ගේ “Absolute Truth” කෙටිකථාවේ පරිවර්ථනය ආචාර්ය ජගත් රූපසිංහ, ටොරොන්ටෝ, කැනඩාව.

“සත්‍යය හිරු හා සමානයි." ශේකර් තමාටම කියාගත්තේය. ඇසපිය නොහෙලා, ඇස් කුඩා නොකර  කිසිම කෙනෙකුට ඒ දෙස කෙලින් බැලිය නොහැකිය. උදේ සිට රෑවනතුරු මිනිස්සු කරන්නෙ බොරුව රජකරවීම. මානව සබඳතා ගොඩනගාගෙන තියෙන්නෙ සත්‍යය වසන්කරල. හැමෝම  කරන්නෙ සත්‍යයට පිටුපෑම. කවුරුවත් එය ගැටලුවක් කරගෙන නැහැ. කිසිමකෙනෙක් ඒගැන කම්පාවෙන්නෙ නැහැ.

අවුරුද්දෙ එක දවසක් හරි ඇත්ත පමණක් කතාකිරීමටත් එයින්  ලැබෙන ප්‍රතිඵලය අත්හදා බැලීමටත් ඔහු තීරනය කළේය. ඇත්ත කතාකිරීම හොඳ දෙයක්. මොන ප්‍රතිඵලය ලැබුනත්  එදාට ඇත්ත විතරක් කතාකළයුතුයි.  එහෙම නැත්නම් ජීවත්වීමේ තේරුමක් නෑ.  තමාගෙ අදහස ගැන කිසිම කෙනෙකුට හෙලි නොකළ ඔහු එය රහසක් ලෙස තබා ගත්තේය.

ඇත්ත කීමේ පලමු අත්හදා බැලීම සිදු වූයේ බිරිඳ උදෑසන ආහාරය ඔහුට පිළිගන්වන විටදීය. ඇය හදාතිබූ පැණිවළලු  ගැන ඔහු වැඩි කැමැත්තක් නොපෙන්වීය. ඇය නිතරම සිතුවේ ඇය රසටම හදන කෑම වර්ගය පැණිවළලු කියාය.

“ඇයි ඒක රස නැද්ද?” ඇය ඇසුවාය. ඇයගේ හිත රිදවීමට ඇති අකැමැත්ත නිසා වෙනදානම් ඔහු කරනුයේ අද මගේ බඩ පිරිල ඒකයි කෑවෙ නැත්තෙ යනුවෙන් පැවසීමය. එහෙත් අද ඔහු  සත්‍යයම කතාකිරීමට තීරණය කර ඇත.

“කිසිම රහක් නෑ. ගිලින්නත් අමාරුයි.” ඔහු ඇගේ මුහුණටම පැවසීය. ඇගේ මුහුණ මැලවෙනු ඔහු දිටීය.  කරන්න දෙයක් නෑ. ඇත්ත තිත්තයි. හරියට ඉර වගේ. කෙලින් මුහුණ දෙන්න බෑ. ඔහු තමාටම කියාගත්තේය.

ඔහුගේ ඊලඟ අත්හදාබැලීම සිදුවූයේ  ගුරු විවේකාගාරය තුලදීය. 

“අහවලාගෙ මරණය ආරංචි වුනාද? මිනිහට වෙච්ච දේ ගැන දුක නැද්ද? ” ගුරුවරයෙකු පැවසීය.

“නෑ” ශේකර් ගේ පිළිතුර විය. 

“මිනිහ හරිම හොඳ කෙනෙක්” අනෙකා නැවත පැවසීය.

“මට එහෙම හිතෙන්නෙ නැ. මට හිතෙන්නෙ මිනිහ හරිම තුච්ජ ආත්මාර්ථකාමී මහ තිරිසන් මිනිහෙක් කියල.” ඔහු තිත්ත ඇත්ත ප්‍රකාශ කළේය.

‘’ගෙදර  යන්න පෙර මා හමුවන්න.’  පාසලේ අවසාන කාල පරිච්ජේදයේදී ඔහු භුගෝල විද්‍යාව විශය උගන්වමින් සිටියදී ලොකුමහත්තයාගෙන් ලැබුනු පණිවිඩයේ එසේ සඳහන් විය.

සමහර විට මේ  එපාකරපු උත්තර පත්‍ර ගැන කතාකරන්න වෙන්නැති.  ’මෙලෝ මිනිහෙකුට කියවන්න අමාරු, කොල්ලො කුරුටු ගී ලියනවවගේ කුරුටුගාපු අකුරෙන් ලියපු උත්තර පත්‍ර සීයක්’ …… ශේකර් තමාටම කියාගත්තේය.  උත්තර පත්‍ර බැලීම පිළිබඳව ඔහු සති ගනනක් තිස්සේ කල්පනා කළේය. එය මතක්වන එකත් ඔහුගේ හිතට මහා වදයක් විය. හිසට  ඉහලින් කඩුවක් එල්ලා තිබෙන්නාක් මෙනි.  එය කොයිවෙලාවක හිසමතට වැටේදැයි යනබිය මෙන්ම බියක් උත්තරපත්‍ර සම්බන්ධවද ඔහුට ඇත.

සීනුව නාදවුයෙන් ලමුන් පන්තිකාමරයෙන් එලියට පැන්නේය. තම කබායේ බොත්තම් පියවාගැනීම සඳහා ශේකර් ලොකුමහත්තයාගේ කාර්යාලය ඉදිරිපිට ටික වේලාවක් රැඳුනි.  නිසිලෙස කබාය ඇඳගෙන සිටීම ලොකුමහත්තයා හැමදෙනාගෙන්ම අපේක්‍ෂා කරයි. එසේ නොගියහොත් ඔහුගේ උදහසට ලක්වී බැණුම් ඇසීමට සිදුවේ. 

“සුභ සැන්දෑවක් වේවා සර්.”  අචාරශීලිව කියමින් ශේකර් ලොකුමහත්තයාගේ කාර්යාලයට ඇතුලුවිය.

“අද හවස මොනවහරි වැදගත් වැඩක් යොදාගෙන තියෙනවද?” ඔහුදෙස බොහොම ලෙන්ගතුකමින් බැලූ ලොකුමහත්තයා ඇසීය.

“මම ගෙදරින් එනකොට බබාලට පොරොන්උු උනා අද හවස ඔවුන් එක්ක එලියට යනව කියල. ”

“ආ. ළමයින්ව වෙන දවසක අරගෙන යන්න පුලුවන්. දැන් මා එක්ක යමු. ”

“හොඳයි සර්. මොකක්හරි වැදගත් දෙයක් තියෙනවද?” ඔහු හෙමින් ඇසීය.

“ඔවු”  සිනහමුසු මුහුණින් ලොකුමහත්තයා පැවසීය.

“මට   සංගීතය හොඳට බැරිබව  ශේකර් දන්නෙ නැතුව ඇති. ”

“ඔව් සර්........”

“මම හොරෙන්ම සංගීතය ඉගෙනගන්නව, ප්‍රගුණ කරනව. මගේ ගායනයට අද හවස ඔබ සවන්දෙන්න ඕන කියල මම බලාපොරොත්තු වෙනව. තබ්ලාවාදකයෙකුටත් වයලීන් මාස්ටර් කෙනෙකුටත් මම අද එන්න කිව්ව. පළවෙනිවතාවට මම මගේ හැකියාව ප්‍රසිද්ධියේ පෙන්නන්නෙ.  මගේ සංගීත හැකියාව පිළිබඳව ඔබට හිතෙන දේ, ඔබේ  හිතට එකඟ අදහස් දැනගන්න අවශ්‍යයි.  ඔබේ අදහස් හුඟක් වටිනවා. ”

සංගීත රසාස්වාදය පිළිබඳ ශේකර්ගේ දැනුම ඉතා ඉහලය. එය ප්‍රදේශයේ සියලු දෙනාම දන්නා කරුණකි. සංගීත රසාස්වාදය පිලිබඳව නගරයේ සිටින හොඳම විචාරකයන්ගෙන් එක් අයෙකි ශේකර්.  තමාගේ සංගීතය පිළිබඳ දැනුම සහ ඇල්ම මෙවැනි අත්දැකීමක් සඳහා යොදාගැනීමට සිඋුවේ යැයි ශේකර් සිහිනෙකින්වත් නොසිතුවේය.

“මගේ ආරාධනය ගැන ඔබට පුදුම ඇති. එහෙම නේද?” ලොකුමහත්තයා ඇසීය.

“මම මෙච්චර දවසක් ගෙදර දොර වහගෙන තමයි ඉගෙනගන්න උත්සාහකළේ.”

ඔවුන් ලොකුමහත්තයාගේ නිවස ගෙදර බලා ගමන්ගත්තේය.

“දෙවියො මට දරුවන් ලබා නොඋුන්නට, මගේ පාලුව කාන්සිය මකාගන්න මට සහනයක්ලෙස සංගීත දැනුම දෙන එක  වලක්වන්න නම් එපා.”    ගමන අතරතුරදී ලොකු මහත්තයා ඉතාමත්  කණගාටුවෙන් පැවසීය. සියලු දේ පිළිබඳව පසුතැවිල්ලෙන් මෙන් ඔහු තොරතෝංචියක් නොමැතිව සංගීතය පිළිබඳ කතාකළේය. 

සංගීතය ඉගෙනීම ආරම්භකල හැටි, ගුරුවරයා ආරම්භයේදී ඔහුට සමච්චල් කරමින් සිනාසුන හැටි, පසුව ඉගෙනීමට අවස්ථාවක් ලබාදුන් හැටි ආදී සියල්ල ඔහු එකදිගට කියාගෙන ගියේය. සංගීතය නිසා ජීවිතයේ පැතූ බලාපොරොත්තු අමතක කළ අයුරු ඔහු දිගටම විස්තර කළේය. ශේකර්ට මේ සියල්ල කන්දොස්කිරියාවක්විය. 

නිවසේදී ශේකර්ව ඉතාමත් ගෞරවයෙන් පිළිගත්තේය.  ශේකර්ව සතුටුකර ඔහුගේ හිත දිනාගැනීමට ලොකුමහත්තයා වෙහෙසුනේය. රතු පැහැති සේද පලසක් මත ශේකර්ව වාඩිකරවීය. ඔහු ඉදිරියේ රසකැවිලි පිඟානක් තබා තම බෑනාට සලකන්නාක්මෙන් ආදරයෙන් සැලකුවේය.

 “ඔබ නිදහස් මනසකින් යුතුව සතුටින් සංගීතයට සවන් දෙන්න ඕන. ” ලොකුමහත්තයා වැඩිදුරටත් පැවසීය.

“උත්තර පත්‍රබලන එක ගැන කරදරවෙන්න එපා.  මම ඒකට සතියක් දෙන්නම්. ”ඔහු වැඩි ශබ්දයක් නැතිව පැවසීය.

“මට දවස් දහයක් දෙන්න සර් ”ශේකර් ආයාචනය කළේය.

“හරි හරි දුන්න කියල හිතාගන්න. ”  ලොකුමහත්තයා කාරුණිකව පැවසිය. දවසට උත්තරපත්‍ර දහය ගානෙ බලල ඒ කරදරය ඉවරයක් කරනව. හිතට ලොකු සහනයක් දැනුන ශේකර්ට සිතුනි.

ලොකුමහත්තයා හඳුන්කුරු කිහිපයක් දැල්වීය.

 “මේ වැඩේ නියම ක්‍රමයට ශාස්ත්‍රානුකුලව කරන්න ඕන. මෙතන හොඳ වාතාවරණයක්  තියෙන්න ඕන. ” ඔහු පැවසීය. 

තබ්ලාකරු සහ වයලීන වාදකයා බුරුම පලසමත වාඩිවී ලොකුමහත්තයා සූදානම්වනතුරු  බොහෝ වේලාවක සිට බලාහිඳියි.

ලොකු ප්‍රසංගයක් කරන ප්‍රවීන සංගීතවේදියකුසේ, ලොකුමහත්තයා තබ්ලාකරු සහ වයලීන වාදකයා මැදින් වාඩිවිය. ඔහු උගුරෙ රැල්බුරුල් ඇරියේය.  හොඳ රාගයක් ඇල්ලීය. “මම හොඳට ගායනය කරනවද?”

 ඔහු මදකට ගැයීම නවතා ඇසීය. එය නොඇසුනාක්මෙන් ශේකර්  බලාසිටියේය. ප්‍රවීණ සංගීතවේදී ත්‍යාගරාජාගේ ගීයක් සම්පූර්ණයෙන්ම ගැයූ ලොකුමහත්තයා තවත් ගීත කිහිපයක්ම  ගැයුවේය. ලොකුමහත්තයා ගයන හැමවිටම ශේකර්ගේ ඔලුව කැරකෙන්නාක් මෙන් විය. ඔහුගේ හිතට විවිධ අදහස් ගලාඑන්නට විය.

මේ යකා හරියට ගෙම්බො රැළක් කෑගහනව වගෙයිනෙ. සමහරවෙලවට මීහරකෙක් තප්පුලනව වගේ.  දැන්නම්  හරියට මහා හුළඟට එහාට මෙහාට වැනෙන ජනේලයක් ක්‍රීස් ක්‍රීස් ගානව වගේමයි. 

මෙතෙක් වේලාවක් දැවෙමින් තිබූ හඳුන්කුරු නිවීයන්නට ආසන්නවිය.  කන්බෙරය දෙදරවමින් පැය ගනනක් තිස්සේ ආ ලොකුමහත්තයාගේ හඬනිසා ශේකර්ගේ ඔලුව කැරකෙන්නට විය. ඔහුගේ ඔලුව තෝන්තුවී ඇත.  ලොකුමහත්තයා නැවතීමක් නැත. අශ්වයෙකුසේ වේගයෙන් යයි.

ලොකුමහත්තයා ගායනයට විරාමයක් තැබීය.

“මම දිගටම ගයන්නද? ”

“අනේ එපා සර්. මෙහෙම ගියොත්........... ” ශේකර් පිළිතුරු දුන්නේය.

ලොකුමහත්තයා ගල්ගැසුනාක් මෙන් තුශ්නිම්භූතව බලාසිටී. ඔහුගේ හිසෙන් දහඩිය බේරෙයි.  ශේකර්ට  ලොකුමහත්තයා ගැන පුදුම අනුකම්පාවක් ඇතිවිය.  එහෙත් තමාට කළහැකිදෙයක් නැතිබව ශේකර්  දනියි.  උසාවියේ තීන්දුවක්දෙන විනිසුරුවෙකුටවත් තීන්දුවක් දීමේදී මෙතරම් අපහසුතාවයක් වේදනාවක් ඇතිනොවනු ඇත. ලොකුමහත්තයාගේ බිරිඳ කුස්සියේ සිට විචිකිච්චාවෙන් මෙන්  එබීබලනු  ශේකර් දුටුවේය.  තබ්ලාකරු සහ වයලීන් වාදකයා මෙතෙක් දරාගෙනසිටි සියලුම අපහසුතාවයන් දිග සුසුමක් යවා සැහැල්ලුකරගත්හ.

“දැන් ඔබේ අදහස කියන්න. ” කණ්ණඩි කුට්ටම ගලවා ඇහිබැමි හකුලා නලල රැලිගැන්වූ  ලොකුමහත්තයා කීවේය.

“මම හෙට උත්තරයක් දෙන්නද සර්.” ශේකර් අදිමදි කරමින් ඇසීය.

“බැහැ. මට ඔබේ අදහස දැන්ම අවශ්‍යයි. හිතට එකඟව ඇත්ත කියන්න. ”

“කොහොමද හොඳද? ”

“නෑ සර්”  ශේකර්ගේ මුවින් පැන්නේය.

 “මම දිගටම  සංගීතය ඉගනගන්න එකේ තේරුමක් තියෙනවද? ”

“ඇත්තෙන්ම තේරුමක් නැති වැඩක් සර්.” කටහඬ වෙවුලමින් ශේකර් පැවසීය.

එයට වඩා කාරුණිකව හිත නොරිදෙන සේ එය පැවසීමට  නොහැකි වීම ගැන ශේකර් කණගාටුවිය.

ඇත්ත කියන්නත් ඇත්තට මුහුණ දෙන්නත්  ලොකු ශක්තියක් දිරියක් අවශ්‍යයි. ශේකර් තමාටම කියාගත්තේය. ගෙදර එන අතරතුරදී සිදුවූ දෙය ගැන ඔහු කණගාටුවිය. තමන්ගේ රාජකාරි වැඩ මින්පසු එතරම් පහසු නොවනු ඇතිබව ඔහුට හැඟුනි.  පඩි වැඩිවීම්, තනතුරෙහි ස්ථිරකිරීම් ආදී ගැටලු ගොඩකට මේ වනවිටත් ඔහු මැදිවී සිටියි.  මේ සියලු කාරණා ඉටුවනුයේ ලොකුමහත්තයාගේ  කරුණාව සහ හොඳහිත මත පමණි.  හැම අතින්ම ඔහුට පසු තැවීම් ඇතිවන්නට විය.

මොනව වුනත් කමක් නැහැ. ඕනෑම දේකට මුහුණදෙනව. ඔහුට පැරණි කතාවක් මතක්විය. ඇත්ත කියන්න ගිහින් හරිශ්චන්ද්‍ර රජතුමාටත් සිහසුනයි, බිරිඳයි, දරුවොයි අහිමිවුනේ නැද්ද?

ගෙදරට ආවිට බිරිඳ මුහුණ බුම්මාගෙන ඔහුව පිළිගත්තාය. උදෑසනම, ඇගේ කෑම රසනැතිබව කී නිසා ඇය තවමත් අමනාපයෙන් සිටිනබව ඔහුට තේරුනි. ඇත්ත කියන්න ගිහින් අදම දෙපාරක් අවාසිවුනා. ඔහු තමාටම කියාගත්තේය. මේ විදියට සතියක් ඇත්ත කිව්වොත් මට කිසිම යාලුවෙක් ඉතුරුවෙන එකක් නෑ.

පසුදින පාසලේදී ඔහුගේ පන්තියට ලොකුමහත්තයාගෙන් පණිවිඩයක් ලැබුණි. ඔහු බයෙන් බයෙන් කාර්යාලයට ගියේය.

“ඔබේ අදහස් හරියට ප්‍රයෝජනවත් වුනා. මම සංගීත මාස්ටර්ට මින්පස්සෙ එන්න එපා කිව්ව. මගෙ සංගීත හැකියාව පිළිබඳව කවුරුවත් මට ඇත්ත කීවෙ නැහැ.  මගේ මේ වයසට මොන සංගීතද? ඔබට ස්තුතියි. ආ ඒක නොවෙයි.  අර උත්තර පත්‍ර බලන වැඩේ මොකක්ද තත්වය දැන්?”

“සර් මට දවස් දහයක් දුන්නනෙ උත්තර පත්‍ර බලන්න. ”

“ඕහ්. මම ඒ ගැන නැවත සලකල බැලුව. හෙටම ඒව ලැබෙන්න සලස්වන්න.”

උත්තර පත්‍ර සීයක් දවසකින්. ඒ කියන්නෙ මුලුරෑම නිදිමරන්න වෙනඑක.

“මට දවස් දෙකතුනක් දෙන්න සර්. ”

“බැහැ. හෙට උදේම මට ඒව අවශ්‍යයි. මතක තියාගන්න හැම උත්තරපත්‍රයක්ම හොඳට කියවල ලකුනු දාන්න. ”

“හොඳයි සර්.” ශේකර් පැවසීය.

ඇත්ත කථාකිරීමෙන් ලැබෙන සතුට සහ ආත්මතෘප්තිය සැලකූවිට, රෑ නිදිමරාගෙන උත්තර පත්‍ර සීයක් බැලීම සුළුදෙයක් බව ශේකර්ට හැඟුණි.

 

[Nissanka Rajapaksa]

මරණ පරීක්ෂණ කුටිය 4  Autopsy Room Four by Stephen King

අනුවර්ථක: Dark Night of the Soul (KasunL)

සියල්ල කට්ට කළුවරය. මා තවමත් සිහිමූර්ජාවෙන් සිටින බව මම සිතමි. සිහිමූර්ජාවෙන් සිටින්නන්ට, අන්ධකාරය තුල සිදුවන සෙලවීම් නොදැනෙන බව එවිට මට සිහිවිය. මෙම සෙලවීම් සමග රෝද කැරකවෙන හඬක්ද නැගී ආවේය. තවද, මගේ හිසෙහි සිටි දෙපා දක්වා කිසිවක ස්පර්ශයක්ද දැනිනි. රබර් වලින් පිටවෙන්නාක් වැනි ගන්ධයක්ද නැගී ආවේය. මේ නම් සිහිමුර්ජාවක් නොවේ. මෙහි සිහිනයක තිබෙන්නාක් වැනි සිහි බුද්ධිය ඇති බවක් පැවතිනි. 

එසේනම් මේ කුමක්ද?

මා කවුරැද?

මට සිදුවන්නට යන්නේ කුමක්ද?

රෝද කරකැවෙන හඬ නැවතුනු අතර, රබර් ගන්ධය පිටකල දෙය හඬ නැගුවේය. 

දැන් කටහඬකි: "කොයි එක කියලද කීවේ?"

නිහඬ බවකි.

දෙවැනි කටහඬක්: "හතර, මගෙ හිතේ. හතර තමා."

චලනය නැවත සෙමින් ඇරඹිනි. සෙරෙප්පු දැමූ පාද වල හඬ නැගී ආවේය. කිසිවක් හැපුනු අතර, දොරක් විවර වන්නාක් බදු හඬක් නැගිනි. 

මොන මගුලක්ද මේ වෙන්නේ? මම කෑ ගෑවෙමි. එහෙත් එම කෑගෑම මගේ සිදුවූයේ මගේ හිසෙහි වූ අතර, මගේ තොල් නොසෙල්විනි. මගේ දිව පණ රහිත නිසොල්මන් දෙයකි. ගමන නැවත ඇරඹිනි. මම ඉස්පිරිතාලයක සිටින බව මට සිතිනි. කිසියම් බියකරු දෙයක් මට සිදුවී ඇති අතර, ඔවුන් මා ශෛල්‍යකර්මයකට භාජනය කිරීමට යන්නේය. එහෙත් මට කිසිම තැනක වේදනාවක් නොදැනිනි. වාට්ටු සේවකයින් මා ශෛල්‍යකර්ම කුටියට ගෙනයනවාක් විය යුතුය. එහෙත් මට කිසිවක් නෙපෙනෙන්නේත්, මට කථා කිරීමට නොහැක්කේත් මන්ද? 

දැන් තුන් වැනි කටහඬක්: "මෙහෙට ගේන්ඩ"

ඇඳ වෙනත් අතකට චලනය වන්නට වූ අතර, මගේ හිසෙහි බෙරයක් ගසන්නාක් වැනි එකම සිතුවිල්ලක් විය: "මොන මගුලක්ද මට වෙලා තියෙන්නේ?"

දැන් මට මා කවුරැන්දැයි සිහිවිය. මගේ නම හවර්ඩ් කොරල් ය. මා තැරැව්කරැවෙකු ය. මගේ මිතුරන් ඇතැම් විට මා ඇමතුවේ හවර්ඩ් රජු කියාය. 

පෙර, දෙවැනි කටහඬ මගේ හිසට උඩින් නැගිනි: "ඩොක්ටර් අද හරි ලස්සනයි නෙව."

හතර වැනි හඬ (එය සිසිල් ගැහැනු කටහඬකි) : "හැබෑද රස්ටි? ඔයාගෙන් ලස්සනයි කියලා අහන එක තරං දෙයක් තියේද, හිහ්. ටිකක් ඉක්මන් කරනවකෝ. ලමයි බලාගන්න කෙල්ල හතට යන්න ඕනැයි කීවා. ඒකිට ඒකිගෙ අම්මයි තාත්තයි එක්ක ඩිනර් එකකට යන්න ඕනලු."

හතට. එසේනම් දැන් සැන්දෑව විය යුතුය. එහෙත් සියල්ල අඳුරු මන්ද? "මොකද, අද සෙනසුරාදා හින්දා" මගේ අභ්‍යන්තරයෙන් හඬක් නැගී ආවේය. "මම.. මම.."

මට හඬක් සිහි විය, කියම් දෙයකින් තවත් දෙයකට පහ‍ර දෙන හඬක්, "ටොක්!". එය මා ආශා කල හඬකි. කුමක්ද එය? එය ගොල්ෆ් පිත්තකින් ගොල්ෆ් බෝලයකට පහර දෙන හඬයි. 

එවිට කිසිවෙකු මා උරිස් සහ කකුල් වලින් එසවූ අතර ඔහු මා හිස් අවකාශය හරහා අඳුරේම වීසි කර දැමුවේය. මා කෑ ගෑ නමුත් කිසිම හඩක් නොවේ පිටවූයේ. යකෝ මාව බිම දාන්ඩ එපා, මගේ කොන්ද හරි නෑ. 

දෙවැනි කටහඬ (රස්ටි): "ඩොක්ටර් මෙයාට කැමති වෙයි. මෙයා නිකං මයිකල් බෝල්ටන් වගේ." 

කාන්තා වෛද්‍යවරිය: "ඒ කවුද?" 

තෙවැනි හඬ (එය විස්ස පැන නැති කොල්ලෙකුගේ බඳු විය) : "පොර සුදු ගායයකයෙක්. මිනිහට කලු වෙන්න ඕන වෙලා තියෙනවයි කියලා කියන්නෙ. ඒ වුනාට මේ මිනිහා නම් නෙවෙයි, මම හිතන විදියට." 

මේ කියමනෙන් පිරිස අතර සිනහවක් ඇති වුන අතර, කාන්තා හඬ එයට එක් විය. රස්ටි තවත් කිසියම් පොල් ජෝක් එකක් ඇරඹුවේය. ඔහු පොල් ජෝක් රැලියක් ආරම්භ කිරීමට යන්නාක් මෙන් පෙනිනි. එහෙත් එවිට මා බියෙන් සලිත වී ගියේය. මා හුස්ම ගන්නවාද? මා මියගොස් ඇතිද? මිය ගිය විට දැනෙන්නේ මෙපරිදිද? 

දෙවියනි, මා සිටින්නේ බොඩි බෑග් එකක් තුලය. 

මුල් කටහඬ: "ඩොක්ටර්, මේක සයින් කරන්න වෙයි. කොපි තුනක් තියනවා"

කොලයක් මත ඇදෙන පෑනක ශබ්ධයකි. 

දෙවියනි, මේ මරණය නොවේවා! නැවත මා කෑගෑමට උත්සාහ කලත්, කියම හඬක් පිට නොවිනි. 

මගේ පෙනහළු නිසි සේ ක්‍රියා කරන බව මට දැනිනි. මා මියගොස් නම්, මගේ පෙනහළු ක්‍රියා නොකරනු ඇත. 

රස්ටි: "ඩොක්ටර්, එන සෙනසුරාදා හැන්දෑවේ මොකද කරන්නේ?"

ඊලඟ සෙනසුරාදා, තම බල්ලාව නෑවීමට තිබෙන බව දැන් දොස්තරවරිය පවසා සිටින්නීය. පුදුමයකට මෙන් බල්ලාගේ නමද රස්ටි ය. මෙයට සියල්ලෝම සිනාසුනහ. මා මිය ගොස් නම්, මේ සියල්ල මට ඇසෙන්නේ කෙසේද? ඔවුන් සැමවෙලේම කියන්නාක් මෙන්, මා සුදු පැහැති ආලෝක ධාරාව කරා නොයන්නේ මන්ද? 

මෙවිට යම් දෙයක් ඉරී යන කර්කශ ශබ්ධයක් නැගුනු අතර, සුදු පැහැ ආලෝකය මා වෙත පතිත විය. මගේ දෑස් කණ-කොකා වැටුනි. මා ඇස් පිය අඩවන් කිරීමට උත්සාහ කලද කිසිම දෙයක් සිදුවූයේ නැත. මගේ ඇසි පිය කැඩුනු රෝලරයන් මත ඇති ජනෙල් ආවරණයන් මෙන් බිඳකුදු සෙලවුනේ නැත. ආලෝකය අඩකින් ආවරනය කරමින් මුහුනක් මා වෙත නැඹුරැ වූයේය. එම ආලෝකය පැමිනියේ කිසියම් දිව්‍යමය තලයකට සිට නොව, ඉහලින් තිබූ ෆ්ලූරසන්ට් බල්බයකිනි. මුහුනෙහි අයිතිකරැ සාමාන්‍යයෙන් කඩවසම්, අවුරැදු විසි පහක පමන තරැණයෙකි. ඔහු සමාන වූයේ බේ-වොච් හි හෝ මෙල්රෝස් ප්ලේස් හි රඟපාන කාඩ්බෝඩ් නළුවෙකුටය. ඔහු නොසැලකිලිමත්ව පැලඳ සිටි කොල පැහැති ශෛල්‍ය වෛද්‍ය තොප්පියට යටින්, කළුවන් කෙස් ගොබයක් දැකිය හැකි විය. ඔහු ශෛලකර්ම ට්‍යුනික් කමිසයද ඇඳ සිටි අතර, ඔහුට තිබුනේ කෙල්ලන් පිස්සු වැටෙන සුළු කොබෝල්ට්-නිල් පැහැති දෑසකි. 

"හප්පට," හේ කියපි, "මෙයා මයිකල් බෝල්ටන් වගේ තමා නොවැ. ඕයි මයිකල්, සින්දුවක් කියනවකො."

මා කියූ සින්දුව වූයේ "මා බේරාගන්න!" යන්න පමනි. එහෙත් මට කල හැකි වූයේ ඔහුගේ අඳරු නිල් දෑස් වෙත මගේ මල මිනිසෙකුගේ දෑස් වලින් බලා සිටීම පමනි. මා ජීවත්ව සිටී නම්, ආලෝකය මගේ දෑස් වලට වදින විට, එහි කළු ඉංගිරියාවන් කුඩා වෙනු ඔහු නොදුටුවේ මන්ද? එහෙත් එයට පිලිතුර මා දැන සිටියෙමි. එසේ නොවුනේ මගේ කළු ඉංගිරියාවන් කුඩා නොවුනු නිසා වූ අතර, ආලෝකය එතරම් සැර වූයේ එබැවිනි. මුහුන ඉවත්ව ගිය අතර, ආලෝකය මගේ අසරණ දෑස් තුලින් කා ගෙන ගොස් මගේ මොලය කරා ගියේය. මට ඒ දෙස තවත් වැඩි වේලා බලා සිටීමට සිදුවන්නේ නම්, මා අන්ධව යනු ඇත.

"වූෂ් -- ටොක්!" ගොල්ෆ් රැකටය බෝලයට වැදුනේය. එය හරියට වැදුනේ නැති අතර බෝලය එල්ලයෙන් ඉවතට යන්නට විය. එල්ලයෙන් ඉවත් වී...

දැන් තවත් මුහුනක් මා වෙත නැඹුරැ විය. කොල පැහැති කමිසය වෙනුවට ඔහු ඇද සිටියේ සුදු එකක් වූ අතර, ඔහුගේ හිස මත අවුල්ව ගිය කොස්සක් බදු විශාල තැඹිලි පැහැති කොන්ඩයකි. මේ නම් රස්ටි හැර වෙනෙකෙක් විය නොහැකිය. ඔහුගේ මුහුන මත උසස් පාසැල් කොල්ලෙකුගේ බදු මෝඩ සිනාවකි. 

"මයිකල්!" රස්ටි කියාපි, "යකෝ, මෙයා හැන්ඩ්සම් පොරක් තමානෙ! මොන ගෞරවයක්ද! මලාට කමක් නෑ, සිංදුවක් කියන්ටකෝ අයියේ!"

මගේ පිටුපසින් දොස්තරවරියගේ හඬ නැගී ආවේය. ඇගේ සීතල කටහඬ පැවසුවේ ඈ තවදුරටත් මෙම විසිළු නොරුස්සන බවයි. "රස්ටි, ඔය මදෑ." 

ඉන්පසු: "මොකෝ මෙයාට උනේ, මයික්?"

"මෙයාව හම්බවෙලා තියෙන්නේ ඩෙරී ම්‍යුනි ගොල්ෆ් පිට්ටනියේ 14වැනි හිලට එහායින් ටිකක් කැලේට වෙන්න. මෙයා එක්ක හතර දෙනෙක් සෙල්ලම් කරලා. මෙයාගේ කකුල තණකොල ගොල්ල අස්සෙන් එලියට ඇවිත් තියනවා උන් දැක්කේ නැත්තම්, මෙලහට මෙයා කූඹි ගුලක් වෙලා."

මට නැවතත් එම ශබ්ධය ඇසිනි, "වුෂ්!". එමෙන්ම තවත් ශබ්ධයක්ද පැමිනියේය: මගේ රැකටයෙන් තණකොල ගොල්ල අවුස්සන විට නැගුනු ශබ්ධය. එම කොටසේ විශ ඉත්ත පදුරැ තිබෙන බව ප්‍රසිද්ධය. විශ ඉත්ත සහ..

රස්ටි තවමත් මා වෙත නැවීගෙනය තකතීරැ සහ කුතුහලය සහිත පෙනුමෙන් යුතුව. ඔහුගේ කුතුහලය වූයේ මගේ මරණය ගැන නොව, මයිකල් බෝල්ටන්ට මගේ පෙනුම සමාන වීමය. මා මෙය දැනගෙන සිටියෙමි. එහෙත් මගේ ඇතැම් ස්ත්‍රී සේවාදායකයන් සම්බන්ධයෙන් මා එය පාවිච්චි කර තිබුනේ නැත. එහෙත් දැන්.. දෙවියනි.

රස්ටි මා වෙත තවත් ලං වූ අතර, ඔහු තම දෑත් වලින් මගේ හකු පාඩා අල්ලා, ඒවා අරිමින් වසමින්, මගේ දත් ඇඳි එකටෙක ගටමින්, බෝල්ටන්ගේ ගීතයක් ගයන්නට විය. ඔහුගේ උත්කෘෂ්ට කටහඬින් මිනිසෙකුගේ ඔළුව පවා පුපුරන්නට ඉඩ තිබිනි.

"ඕක නවත්තනවා!!" වෛද්‍යවරිය ඔහු වෙත කෑ ගෑවාය. එහෙත් රස්ටි එය නොඇසුනාක් මෙන් තම කාරියෙහි නිරත වන්නට විය. 

දැන් වෛද්‍යවරිය එතැනට පැමිනියාය, කොල පැහැති ගවොමකින් සහ තොප්පිය තම බෙල්ල වටා එල්ලාගෙන. ඈ රූමත් පෙනුමකින් යුතු වූ අතර, ඇගේ කෙටි දුඹුරු පැහැති කෙස් කැරලි ඇගේ නලලින් පිටුපසට පිස දමලාය. ඈ තම කෙටි නියපොතු සහිත අතින්, රස්ටිව අල්ලා පිටුපසට ඇද දැමුවාය. 

"ඒ!" ලැජ්ජාවට පත් රස්ටි කීවේය, "මාව අල්ලන්ඩ එපා!"

"එහෙනං තමුසේ මෙයාව අල්ලන්ඩ එපා," ඇගේ කටහඬ පැහැදිලි ලෙසම කෝපය පලකලේය. "මට තමුසෙගේ ගොං පාට් ඇති වෙලා තියෙන්නේ, රස්ටි. ඊළඟ පාර මම තමුසෙව රිපෝට් කරනවා"

"මොකද මෙයා මට මේ විදියට සලකන්නේ?" රස්ටි කියපි. "ඇයි මේ දවස් වල ඩොක්ටර් ගේ පීරියඩ් එකද?"

දොස්තරවරිය මෙයින් පිලිකුලට පත් වූවාය: "මේ යකාව එලියට අරගෙන යනවද?"

මයික්: "යං රස්ටි. ගිහිං ලොග් එක සයින් කරමු"

රස්ටි: "ඔවු. මේ මගුලෙ ඉඳලා මගේ හුස්මත් හිර වෙලා."

මා මෙම සංවාදයන් අසා සිටියේ රේඩියෝවකින් මෙනි. 

ඔවුන් සෙරෙප්පු අද්දමින් දොර දෙසට යන අතර, රස්ටි, තමාගේ මූඩ් එක හරි නැති කාලයට ඒ බව පෙන්වීමට මුද්දක් දැමිය යුතු බව දොස්තරවරියට පවසා සිටිනු ඇසිනි. එවිටම එම ශබ්ධය නැවතත් මගේ රැකටයෙන් තණකොල ගොල්ලට පහර දෙන ශබ්ධය නැගී ආවේය. කෝ මේ කෙහෙම්මල් බෝලේ. ඒක එච්චර දුර ගියෙ නෑ නොවැ. 

මේ අතර කිසිවක් මගේ කකුල සපා කෑවේය. මට එය ඒකාන්තය. මගේ දකුනු මේස් එකට ඉහලින්. රතුවන් රශ්මියකින් යුතු, ඉදි කටුවකින් ඇන්නාක් වැනි තියුනු වේදනාවක් ඇති වූ අතර, ඉන්පසු එය ඒ ලක්ෂය වටා පැතිරී යන්නට විය...

...ඉන්පසු අන්ධකාරය. ඉන්පසු බොඩි බෑගය තුල සිටින හැඟීම සහ මයික් සහ රස්ටි ඇතුළු සතර දෙනෙකුගේ කටහඬවල්. 

ඒ කිසියම් සර්පයකු විය යුතුය. එසේ නැතිනම් කෘමියෙක්. එහෙත් දැන් ප්‍රශ්ණය වූයේ එය නොවේ. ප්‍රශ්ණය වූයේ මා ජීවත් වන අතර, මොවුන් එය නොදැන සිටීමය. 

"මට මේ ගොං තඩියංව එපා වෙලා තියෙන්නේ" දොස්තරවරිය කීවාය. "මොකද මට ගොං තඩියංවම හම්බෙන්නේ, පීටර්?"

"අනේ මන්ද" මිස්ටර් මෙල්රෝස් ප්ලේස් කීවේය. "රස්ටි ගොන්නුන්ගෙත් ගොනෙක් තමා. උගෙ මොලේ මැරිලා."

ඈ මෙයට සිනාසුනු අතර, කිසිවක් 'ක්ලිං' හඬ නැගීය. එම හඬට පසු තවත් හඬක් පැමිනි අතර, මෙයින් මා අතිශය භීතියට පත්විය. මන්දයත් ඒ යකඩ ආම්පන්න වල හඬ වූ හෙයිනි. ඔවුන් සූදානම් වන්නේ මගේ මරණ පරීක්ෂණය කිරීමටය! ඔවුන් සූදානම් වන්නේ මා කපා කොටා ඉරා දැමීමටය. ඔවුන් සූදානම් වන්නේ හවර්ඩ් කොට්‍රෙල් ගේ හදවත කපා, එය නැවතුනේ නහරයක් පිපිරීමෙන්ද නැතිනම් හෘදයාබාධයකින් දැයි පරීක්ෂා කිරීමටය. 

මගෙ කකුල! මගේ හිස කෑගෑවේය. මගේ කකුල බලාපල්ලකෝ. එතනයි ප්‍රශ්නෙ තියෙන්නේ. මගෙ පපුවෙ නෙවේ! 

දැන් මගේ හිස මතින් කිසියම් සුදු-යකඩ යන්ත්‍රයක් පෙනී ගියේය. එය විශාල දන්ත වෛද්‍යමය උපකරණයක් මෙන් පෙනිනි. එහෙත් එහි අග කොනෙහි තිබුනේ බුරැමයක් නොවේ, කියතකි! රෑපවාහිනියෙන් මා එම යන්ත්‍රය දැක තිබුනි. එහි නම 'ගිල්ගි කියත' වූ අතර, එයින් සිදු කරන්නේ මිනිසෙකුගේ හිස මුදුන කැපීමය. මෙය සිදු කෙරැනේ වෙස් මූනක් ඉවත් කරන්නාක් මෙන්, මුහුනෙහි හම සහ හිස කෙස් සහ අනෙක් සියල්ල කපා ගලවා දැමීමෙන් පසුවය. ඉන්පසු ඔවුන් ඔබගේ මොලය ගලවා පිටතට ගන්නේය. 

'ක්ලිංක්' 'ක්ලිංක්' 'ක්ලැංක්!' එම ශබ්ධය කෙතරම් උස් වූයේද කියහොත්, උඩ පැනීමට හැකියාවක් මට තිබුනේ නම් මා එසේ කරනු ඇත. 

"පෙරිකාර්ඩියල් කට් එක කරන්න කැමතිද?" දොත්තරවරිය අසා සිටියාය. 

"මට කරන්න කියලාද කියන්නේ?" පීටර් පරීක්ෂාකාරීව අසා සිටියේය.

"ඔවු කපන්න බලන්න" දොස්තරවරියගේ හඬ සෞම්‍ය වූ අතර, ඈ වයසින් බාල වෛද්‍යවරයාට යමක් ඉගැන්වීමට අදහස් කරන බව පැහැදිලිය. 

"හොදමයි," ඔහු කීවේය. "ඔයා උදවු කරනවද?"

"නැතුව" යැයි ඈ කියමින් සිනාසුන අතර, එම සිනාව සමග 'සිස්' 'සිස්' ශබ්ධයක්ද පැමිනියේය. ඒ ඈ කතුරකින් හිස් වාතය කපන හඩ විය. 

දැන් මගේ හිස තුල භීතිය සහිත කලබලයක් හටගත්තේ, කූඩුවක් තුල සිරවුනු කුරුල්ලන් සේය. මා මරණපරීක්ෂණ කරන අයුරු දැක තිබුනු අතර, මොවුන් කිරීමට යන්නේ කුමක්දැයි මා දැන සිටියෙමි. කතුර ඉතා දිගු සහ තියුනු ය. කතුරෙහි යටි තලය බඩ තුලට ලිස්සා යන්නේ බටර් මෙනි. ඉන්පසු එය සෞර ප්‍රතානයෙහි ඇති ස්නායු ගොන්න කපාගෙන ගොස්, ඊට ඉහලින් ඇති මස් ගොබ කරා යයි. ඉන්පසු උරෝස්ථිය වෙත. දැන්, උරස් ඇටය කතුරෙන් කපන විට 'චරස්' ගා විශාල ශබ්ධයක් නැගෙන අතර, එවිට ඉල ඇට කූඩුව දෙකට පැලී යයි. ඉන්පසු මස් කපන පිහි වලට සමාන එම කතුරැ, චරස් චරස් ගාමීන් අශ්ථීන් දෙකට කපමින්, මස් ඉරා දමමින් ගොස්, පෙනහළු ගලවා දමයි. අනතුරැව ඒවා යන්නේ ශ්වාසනාලය වෙතය. අවසානයේදී හවර්ඩ් රජු, කිසිවෙකු කෑමට නොගන්නා රාත්‍රී ආහාරයක් බවට පත් වෙයි. 

ඔවුන්ට මෙය කල නොහැකිය, මට සිතුනි. ඔවුන්ට මා කපා දැමිය නොහැකිය... මට සියල්ල හැඟෙයි සහ දැනෙයි!

එහෙත් ඔවුන් සිදුකිරීමට යන්නේ එයමය. මා කිසියම් චලනයක් සිදුකල යුතුය. නැතහොත් ඔවුන් සැබැවින්ම එය කිරීමට දැන් සූදානම්ය. කතුරෙන් සිදුකරන පලවෙනි ඇනීමේදී රැධිරය විදීමට පටන්ගතහොත්, කිසියම් දෙයක් වැරදී ඇති බව ඔවුන් වටහා ගනු ඇත. එහෙත් එවිට කෝච්චිය ගොස් අවසානය. පලමු චරස් ශබ්ධය සිදුවෙනු ඇති අතර, මගේ ඉල ඇට කූඩුව, මගේ අත මත වැතිර ගනු ඇත. 

මගේ හදවත ෆ්ලොරෙසන්ට් ආලෝකය යට වේගයෙන් ගැහෙයි. 

මා මගේ පපුවට මගේ සියළු ශක්තිය එක්තැන් කලෙමි. එසේ කර මම තල්ලුවක් දුනිමි... කිසිවක් සිදුවිය. 

ශබ්ධයක්!

මම ශබ්ධයක් පිට කලෙමි!

එහෙත් එය මගේ කට තුලය. නමුත් මට එය මගේ නාසය තුලින් ද දැනෙන්නට විය -- පහත් 'හම්' ශබ්ධයක්. 

නැවතත් සියළු ශක්තිය එකතුකොට එයම යලිත් සිදු කලෙමි. මෙවර ශබ්ධය මදකින් ඉහල ගියේය. එය මගේ නාසය තුලින් සිගරට් දුමක් මෙන් පිටවිය. මෙහිදී මා බොහෝ කලකට පෙර නැරඹූ ඇල්ෆ්‍රඩ් හිච්කොක් ගේ චිත්‍රපටයක් මට සිහිවිනි. එහි, ජෝශප් කොටන් නැමැත්තා වාහන අනතුරකට ලක් වී පක්ෂඝාතයට ලක් වන අතර, ඔහු තමා තවමත් ජීවත් වන බව අනෙකුන්ට දන්වන්නේ එකම එක කදුළු බිදුවක් හෙලීමෙනි. 

මා සිදුකල මදුරැවෙකුගේ වැනි සියුම් හඬ, මා තවමත් ජීවත් වන බව සහ, මා මගේ මැටි පිලිරැවක් බදු සිරැර තුල රිංගා සිටින භූතාත්මයක් නොවන බව මට පසක් කලේය. 

මම නැවතත් සියළු ශක්තිය එකතු කලෙමි. මට මගේ හුස්ම වැටෙන හැඟීම නැවතත් දැනුනු අතර, මා එය නාසයෙන් පිට කලෙමි. මා එය සිදු කලේ, ගිම්හානයේදී මා වැඩ කල 'ලෙන්' නැමති ඉදිකිරීම් සමාගමේදී මා වැඩ කලාටත් වඩා උත්සාහයෙනි. ජීවිතයේ කවරදාටත් වඩා මා කල උත්සාහයන්ටද වඩා උත්සාහයෙනි. මන්දයත් මා දැන් නිරත වන්නේ ජීවිතයත් මරණයත් අතර සටනකය. ඔවුන්ට මගේ හුස්ම වැටෙනු ඇසිය යුතුය. දෙවියනි, ඇසිය යුතුය! 

"ඕක කරන ගමන් සිංදුවක් වත් දාන්නද?" දොස්තරවරිය අැසුවාය. "මාර්ටි ස්ටුවර්ට් තියනවා, ටෝනි බෙනට් තියනවා.."

ඔහු අසන්තෝශයෙන් කිසියම් දෙයක් කී අතර, මට එය කුමක් දැයි ඇසුනේ නැත. 

"හාකෝ. මන් ලඟ රෝලිං ස්ටෝන්ස් සීඩී එකක් තියනවා" ඈ සිනාසෙමින් කීවාය. 

"තියනවා?"

"මම පේන තරං මොට්ටියක් නෙවේ, පීටර්."

"නෑ, මං කීවේ..." ඔහු ලැජ්ජා මුසුව පැවසීය.

මේ අහපල්ලා යකුනේ! මගේ ගල් ගැසුනු ඇස්, සීතල- සුදුවන් ආලෝකය දෙසට යොමු වී තිබෙද්දී, මගේ මොලය කෑගෑවේය. දෙමලිච්චො වගේ කච කච ගාන් නැතුව හිටපියව් බොලව්. මන් කියන දේ අහපියව්කෝ!

මට තව දුරටත් මගේ උගුර තුලින් වාතය ගලනු ඇසුනි. ඔවුන්ට ඇසෙන සුළු ශබ්ධයක් කිරීමට මා මගේ සියළු ශක්තිය යෙදවූ අතර, මෙවර නම් ඔවුන්ට මා ඇසෙනු ඇති බව මගේ දැඩි විශ්වාසය විය. 

"එහෙනම් රෝලිං ස්ටෝන්ස්, හරිද." ඈ කීවාය. "නැත්තම් ඔයාගේ පලවැනි පෙරිකාඩියල් කට් එක සමරන්න, මයිකල් බෝල්ටන්ගේ සීඩී එකක් ගේන්නම්."

"හත් දෙයියනේ එපා!" ඔහු කෑගෑ අතර, ඔවුන් දෙදෙනාම සීනාසීමට පටන් ගත්තෝය. 

මගේ හුස්ම හඬ වඩාත් දැඩිව ඇසෙන්නට පටන් ගත්තේය. මෙය නම් ඔවුන්ට ඇසෙනු ඇත. එහෙත් එවිටම, යක්ෂයා පල්ලා, කාමරය ගිටාර් හඩකින් සෙලවෙන්නට පටන්ගත් අතර, මික් ජැගර් ගේ හඬ බිත්ති වල වැදී පරාවර්ථනය වන්නට විය. 

"ඕක අඩු කරනවා!" දොත්තරවරිය හාස්‍යජනක ලෙස කෑ ගෑ අතර, මේ ශබ්ද අතර මගේ හුස්ම ශබ්ධය, කම්මලක ශබ්ධයකින් යට වූවාක් මෙන් කුඩා සුසුමක් පමනක් බවට පත් විය. 

දැන් ඇගේ මුහුන නැවතත් මා මතින් නැඹුරැ වූ අතර, මෙයින් මගේ භීතිය දෙගුන විය. මන්ද යත් දැන් ඈ ප්ල්ක්සි වීදුරැ ශෛල්‍ය කන්නාඩියක් සහ ගෝස් මුඛ ආවරණයක් පැලද සිටි හෙයිනි. ඈ හැරී තම උරහිස මතින් බැලුවාය.

"මම මෙයාව උඩින් කපලා දෙන්නම්." ඈ පීටර් වෙත කෑගෑවේ ගිටාර් ශබ්ධය පරදවමිනි. ඇගේ අත් ආවරණ සහිත අත තුල දිලිසෙන පිහියකි! 

පිහිය මා මතින් පාවූ අතර, එයින් මා කැපී ගියේය. එහෙත් මට වේදනාවක් නොදැනිනි. මන්දයත් පිහිය කපා තිබුනේ මගේ පෝලෝ ශර්ටය වූ හෙයිනි. දැන් එය මගේ පපුව නිරාවරනය කරමින් දෙපසට විහිදී තිබුනි. දැන් පීටර් ජීවත් වන මිනිසෙකුට පෙරිකාර්ඩියල් කැපුමක් සිදු කරනු ඇත. 

මා එසවී ගියේය. මගේ හිස පණ නැති හිස එහාට මෙහාට පැද්දුනු අතර, මා පීටර්ව යටි අතට දටුවෙමි. ඔහු සිටියේ ලෝහ කවුන්ටරයක් අසල සිටගෙන, භීතිජනක ආම්පන්න වගයක් පිරික්සමිනි. එයින් ප්‍රධාන තැන ගත්තේ යෝධ කතුරැයි. දැන් මා නැවතත් ඇද මත පැතලිව වැතිරගෙන සිටි අතර, මගේ කමිසය අතුරුදන්ව තිබිනි. කාමරය ශීතලය. 

මගේ පපුව උස් පාත් වෙන හැටි බලපිය! මා ඈ වෙත කෑගෑවෙමි. දෙයියන්ගෙ නාමෙන්, විශේෂඥ දොස්තර යැයි කියාගන්නා උඹ මගේ පපුව දිහා බලපන්කෝ!
‍
ඒ වෙනුවට ඈ කාමරය හරහා බැලුවාය. "මොකක්ද ගන්නේ? බොක්සර් එකක්ද, ජොකී එකකින්ද?"

ඈ පවසන්නේ කුමක්දැයි මා භීතිය සහ ක්‍රෝධය මුසු ආවේගයකින් යුතුව වටහා ගතිමි. 

"බොක්සර් එකක්!" හේ කීවේය. "වෙන මොකක්ද. බලන්ඩකො මිනිහා දිහා."

හු*******! මට යටි උගුරෙන් කෑගෑමේ අවශ්‍යතාවයක් අැති විය. උඹ හිතන්නේ හතලිහ පැනපු හැම එකෙක්ම බොක්සර් කලිසං අදිනවා කියලද බොල! 

ඈ මගේ බර්ම්‍යුඩා ගොල්ෆ් කෙටි කලිසමෙහි බොත්තම ගැලවූ අතර, මගේ සිzපරය පහලට අද දැමුවාය. වෙනත් තැනක වෙනත් අවස්ථාවක නම්, මෙබදු රෑමත් ගැහැනියක් එසේ කලා නම් මා එයට උදක්ම කැමති වනු ඇත. එහෙත් දැන්.... 

"උඹ පරාදයි පීටි-බෝයි" ඈ කියපි. "ජොකීස් තමා හරියන්නේ"

"ඇත්තෙයි" හේ අසලට ඇවිද විත් කියයි. ඔහුගේ මුහුණ ඇගේ මුහුණ සමග එක් විය. ප්ලෙක්සි වීදුරැ කණ්ණාඩි වලින් ඔවුන් මා දෙස බැලුවේ, පිටසක්වලයින් විසින් පහැරගනු ලැබූ මිනිසෙකු දෙස උන් බලන්නාක් මෙනි. මම ඔවුන් ගේ දෑස් වෙත බලන බව පෙන්වීමට උත්සාහ කරන බව පෙන්වීමට වෙර දැරීමි. එහෙත් එම මෝඩයින් දෙපල බැලුවේ මගේ යටි ඇදුම දෙසය. 

"උෟහ්. රතු." පිටර් කියයි. 

"නෑ ලා රෝස පාට" ඈ පිලිතුරු දුන්නාය. "මෙයාව උස්සන්න පීටර්. මෙයා ටොන් ගානක් බරයි නොවැ. හාට් ඇටෑක් එකක් හැදෙන එකක පුදුමයක් යැයි. තමුසෙටත් මේක පාඩමක්"

නෑ මම එච්චර බර නෑ, හොද ෂේප් එකෙන් ඉන්නේ! මා ඈ වෙත කෑගෑවෙමි. උඹට වඩා හොද ෂේප් ඇඟක් මට තියෙන්නෙ බැල්ලියෙ!

මගේ ඉල පෙදෙස හදිසියේම ශක්මත් අත් වලින් ඉහලට එසවුනු අතර, මගේ කොන්ද කරස් ගා ශබ්ධ නැගීය. එම ශබ්ධයෙන් මගේ හදවත උඩ පැන්නේය.

"සොරි, අයියේ" පීටර් කී අතර, ඉන්පසු ඔවුන් මගේ කොට කලිසම සහ රතුවන් යට ඇදුම පහලට ඇදි විට, එක්වරම කාමරය තිබුනාටත් වඩා ශීතල වී ගියේය. 

"එක හබුන් කටයි" කියමින් ඈ මගේ එක් කකුලක් එසවූ අතර, "හබුන් කටවල් දෙකයි" කියමින් අනෙක් කකුල එසවූවාය. "ඔන්න සපත්තු ගැලෙව්වා. ඔන්න මේස් ගැලෙව්වා"

"ඒ, පීට්"

"ආ?"

"ගොල්ෆ් ගහනකොට උඹලා බර්ම්‍යුඩා කොට කලිසනුයි, මොකසින් සපත්තුයිද සාමාන්‍යයෙන් අදින්නේ?"

ඈට පිටුපසින් රෝලින් ස්ටෝන්ස් කණ්ඩායම "Emotional Rescue" ගීතය වෙත මාරු වී තිබින. 

"මේ යකා ඕනෑවට කරදරේ වැටිලා තියෙන්නේ." ඈ කියාගෙන ගියාය. "මං හිතුවේ ගොල්ෆ් ගහනකොට අර යටි පතුලේ බෝල බෝල තියන ගොල්ෆ් සපත්තු දානවායි කියලා."

"හෙහ්. එහෙම සපත්තු දාන්න ඕන කියලා නීතියක් නැ නොවැ" පීට් කීවේය. ඔවුන් කථා කරන විට, මට කිසියම් දෙයක් හැගී යන්නට විය. දොස්තරවරිය, නිල් ඇස් සහිත පීට් වෙත කාමුක ලෙස ඇදී ගොස් ඇති බවය. දෙවියනි, ඔවුන් මා ගොල්ෆ් පිටිය මත පක්ෂාඝාතව සිටිද්දී ඉස්පිරිතාලය වෙත ගෙනවිත් ඇති අතර, මෙම කතාවේ මේ සතියේ එපිසෝඩය වනු ඇත්තේ "මරණපරීක්ෂණ කාමරයේ ආලය මෝරයි" යන්නය. 

"හම්ම්. එතකොට අපි දෙන්න තමා මේක අද කරන්නේ නෙහ්" ඈ කීවාය.

"වීඩියෝ ටේප් එක වැඩ කරනවද"

"තාම නෑ. ඒක වැඩකරනකොට, මම ඔයාට ෆුල් සපෝට් එක දෙනවා. කවද හරි කකුල් මඩේ දාන්න වෙනවනේ. අවුලක් ගියොත් මම ටේප් එක ආපහු කරකවන්නම්."

ඔහු මෙයින් විමතියට පැමිනියේය.

"ඔයාට එහෙම කරන්න පුළුවන්ද?"

ඈ සිනාසුනාය "මොකෑ බැරි. ඕටොප්සි කාමරේදි හොඳ හොඳ දේවල් කරන්න පුළුවනි."

"ඒකත් එහෙමද?" ඔහු සිනාසෙමින් කියා සිටියේය. දැන් ඔහු මගේ දෘෂ්ටි පථයෙන් ඉවත්ව ගිය අතර, ඔහු නැවත පැමිනෙන විට ඔහු අත සිවිලිමට සවිකර තිබූ මයික්‍රොෆෝනයක් තිබිනි. එය පෙනුනේ කුඩා කළු පැහැති කදුළු බිදුවක් මෙනි. එය දුටු විට, මෙහි ඇති බියකරැ බව පෙර තිබුනාට වඩා සැබැවින්ම තථ්‍ය දෙයක් බවට පෙරලිනි. ඔවුන් සැබවින්ම මා දෙපළු කරාවිද? පීටර් පලපුරැදු වෛද්‍යවරයෙකු නොවුනත්, ඔහු පුහුණු වී තිබුනි. මා බෝලය සොයන විට, මා සපා කෑමට ලක් වී ඇති තැන ඇති සලකුණ ඔහු දකිනු ඇත. එවිට අඩු ගනනේ ඔවුන් සැකයක් හෝ ඇති කරගනු ඇත.

එහෙත් මට ‍රුදුරු රාක්කය මත තබා ඇති කතුරු පෙනුනි. ඔහු මගේ හදවත ගලවා, ලේ පෙරෙද්දී එය ඉහලට ඔසවා, අවසානයේදී එය තරාදිය මතට 'තක්' ගා දමන විට, එය දැක ගැනීමට තරම් වේලාවක් මා ජීවත්ව සිටිනු ඇති දැයි මා කල්පනා කරන්නට වීමි. එසේ වීමට ඉඩක් තිබිනි. මන්දයත්, හදවත නැවතුනද, ඉන්පසු මිනිත්තු තුනක් පමන මොලය ක්‍රියා කරන බව මා අසා තිබුනු හෙයිනි. 

"ඩොක්ටර්, රෙඩි ද?" පීට් ඇසුවේය. දැන් ඔහුගේ හඬ චාරිත්‍රානුකූල වී තිබිනි. කිසියම් තැනක වීඩියෝ ටේපය කරකැවුනේය. 

මරණපරීක්ෂණය ආරම්භ වී තිබිනි.

මා කණපිටට කරකවනු ලැබිනි. මගේ දකුණත ඉගිලී ගොස් මේසයේ කොනක වැදිනි. එහි තිබූ ලෝහමය උලක් බදු දෙයක් මගේ උඩු අතෙහි හැපී ගියේය. එයින් නැගුනු වේදනාව අති මහත් විය, එහෙත් එයින් මට ප්‍රශ්ණයක් නැත. මන්දයත් එම උල මගේ අත තුලට කා වැදී, ලේ ගලන්නට පටන් ගනීවායි මා යාඥා කල බැවිනි. මල සිරුරකින් එසේ ලේ ගලන්නේ නැත.

දැන් මගේ නාසය මේසය මත වැදුනු අතර, පලමු වතාවට මගේ පෙනහළු වාතයෙන් තොරව ගිය බව මට සංඥා කලේය. මගේ මුඛය වැසී තිබුනු අතර, මගේ නාසය අඩක් කුඩු වී වැසී ගොස්ය. මගේ හුස්ම හෝ මට දැනුනේ නැත. මා මෙසේ හුස්ම සිර වී ගියොත් කුමක් සිදුවේද? 
මෙවිට මට මගේ නාස‍ය සම්පූර්ණයෙන් අමතකව යන දෙයක් සිදුවිය.  විශාල වීදුරැ බේස් බෝලයක් සේ දැනුනු යමක් මගේ ගුද මාර්ගය තුලට වේගයෙන් ඇතුලු කරනු ලැබිනි. නැවතත් මා කෑගෑමට උත්සාහ කලද, පෙර පරිදිම යලිත් නැගුනේ සිහින් මදුරු ශබ්ධය පමනි.

"ටයිමර් එක දැම්මා" පිටර් කියයි. 

"නියමයි" ඈ කීවේ, ඔහුට ඉඩ දෙමින් ඉවතට යමිනි. 

"තැනැත්තා, සුදු ජාතික කෝකේශියන් වර්ගයේ මිනිසෙකි. වයස අවුරුදු හතලිස් හතරයි." පීට් දැන් පවසන්නේ මයික්‍රොෆෝනයටය. ඒ ඉදිරි වෛද්‍ය පරම්පරාවන්ගේ දැනුම පිනිසය. "නම, හවර්ඩ් රැන්ඩොල්ෆ් කොට්‍රෙල්. පදිංචිය: 1566, ලෝරල් ක්‍රෙස්ට්, ඩෙරී. 

නිහඬ බවකි. ඉන්පසු පීටර් යලිත් පටන් ගත්තේය. 

හත් දෙයියෙනේ මුන් මගේ පු** ඇතුල් කලේ කුමක්ද? හරකුන්ගේ උෂ්ණත්වය මනින උපකරණයක්ද? එය තව ටිකක් දිගු වූවා නම්, එය මගේ කට තුලට එනු ඇත. මුන් එයට ලුබ්‍රිකන්ට් තෙල් පවා නියමාකාරයෙන් දමා තිබුනේ නැත... එහෙත් කුමටද? මා මල මිනිසෙකි.

මා වලකජ්ජ ගසා ඇත.

දැන් මා පතන්නේ මගේ නාසයෙන් ලේ ගැලීමටය. ගැලීමට නොව දෝරේ ගැලීමටය. දෙවියනි එසේ වේවා.

එහෙත් එසේ සිදු නොවුනි.

"මරණය සිදුවන්නට ඇත්තේ හෘදයාබාධයකින් වීමට ඉඩ තිබේ." පීට් කියයි. සැහැල්ලු අතක්, මගේ ගෙලෙන් පටන් ගෙන, මගේ තට්ටම් කරා ලිස්සා ගියේය. එම අත, මගේ පස්ස තුල ඇති උෂ්ණත්වමානය ඉවත් කරනු ඇති බව මා සිතුවෙමි. එහෙත් එය සිදු නොවුනි. "කශේරුවට හානියක් නැත."

ඔහු මගේ හිස එසවූයේය. ඔහුගේ ඇඟිලි මගේ හකු පාඩා මතය. මගේ කෑ ගෑම කීත් රිචඩ්ස් ගේ ගිටාර් හඬ මතින් ඔහුට නෑසෙන බව මා දන්නා නමුත්, ඇතැම් විට ඔහුට මගේ කෑගෑමෙන් මගේ නාසය තුල ඇති වන කම්පණය දැනෙනු ඇත. 

එහෙත් ඔහු කලේ මගේ හිස ඒ මේ අතට කරකැවීම පමනි. 

"ගෙලට හානියත් නැත." මා කල්පනා කලේ ඔහු මගේ හිස මේසය මතට අතහරිනු ඇතැයි කියාය. එවිට නැවතත් මගේ නාසය තැලී, එයින් ලේ ගැලීමට ඉඩ තිබේ. එහෙත් ඔහු මගේ හිස පහත් කලේ සෙමින්ය. 

"පිටෙහි හෝ කටී ප්‍රදේශයෙහි තුවාල හෝ තැල්මවල් දැකිය නොහැකිය. දකුණු පාදයෙහි උඩ කොටසේ පැරණි තුවාල කැලලක් තිබේ. එය උණ්ඩ කැබැල්ලකින් සිදුවූවක් මෙන් පෙනේ."

එය සැබවින්ම උණ්ඩ කැබැල්ලකින් සිදුවූවක් වීය. එය සිදුවූයේ මා අවසන් වරට සහභාගී වූ යුද්ධය අතරදීය. මෝටාර් රොකටයක් ආයුධ ගබඩාවට වැදුනි. එයින් මිනිසුන් දෙදෙනෙකු මිය ගියෝය. 

ඔහු අවසානයේදී උෂ්ණත්වමානය මගේ පස්ස පැත්තෙන් එලියට ඇද දැමුවේය. දෙවියනි, දැනුනු නිදහස. එය ඉහලට ඔසවාගෙන සිටිනු, බිත්තිය මත ඇදි ඔහුගේ සෙවනැල්ලෙන් මට දැකගත හැකි විය. 

"94.2 යි" හේ කීයේය. "හහ්. තාමත් රස්නෙ තියනවනේ. මේ මිනිහා හරියට මැරිලා නැතුවා වගේ, කේටී... ඩොක්ටර් ආර්ලේන්."

"මෙයා හම්බවුනු තැන මතකයි නොවැ." ඈ කියපි, "ගොල්ෆ් පිට්ටනියෙ. පායන කාලේ හවස් වරුවේ. මෙයාගේ රස්නේ 98.6 ක් වුනත් පුදුමයක් යැයි."

"හරි, ඕකේ" ඔහු කීවේ නොසතුටිනි. "මං කියපු ඒවා ටේප් එකේ විහිළුවක් වගේ රෙකෝඩ් වෙයිද?" පරිවර්ථනය: 'මම ගොං තඩියෙක් තපුල්ලනවා වගේ ඇහෙයිද?'

"නැහ්. උගන්නනවා වගේ ඇහෙන්නේ." අෑ කීවාය.

"හරි. හොඳයි. නියමයි"

ඔහුගේ රබර් ආවරණ සහිත ඇඟිලි දැන් මගේ තට්ටම් දෙපසට ඇද්දේය. ඉන්පසු ඒවා අතෑරි ඔහු, මගේ කලවා පිටුපසින් පහලට තම ඇඟිලි ගෙන යන්නට විය. දැන් මගේ කකුල දෘඩ වනු ඇත - එයට දෘඩ වීමේ හැකියාවක් තිබේ නම්. 

දකුණු කකුල, මා කීවෙමි. දකුණු කකුල, පීටි-බෝයි, දකුණු කලව. පේනවද මාක් එක?

ඔහුට එය පෙනිය යුතුය. මන්ද, මට එය දැනෙන හෙයිනි. එතැන මී මැස්සෙකු ඇන්නාක් මෙන් රිදුම් දෙයි. එසේ නැතිනම් මොට්ට හෙදියක් එන්නතක් විදි තැනක් මෙන්.

"කොට කලිසම් ඇදගෙන ගොල්ෆ් ක්‍රීඩා කිරීමේ අවධානම පිලිබද, මෙම මිනිසා හොද සාක්ෂියකි." හේ කියයි. මේ යක්ෂයා අන්ධයෙක් දැයි මට සිතිනි. මූ ඉපදෙන විටම අන්ධව ඉපදුනා නම් හොඳ යැයි මා සාප කරන්නට විය. අපාය පල්ලා, මේකා ක්‍රියා කරන ආකාරයට මූ සැබැවින්ම අන්ධයෙක් විය යුතුය. "සියළුම ආකාරයේ කෘමි විදීම්, සීරීම් ආදිය පාදයෙහි දැකිය හැකිය..."

"මෙයා වැටිලා හිටියේ කැලේ හරියේ පඳුරු ගොඩක කියලා මයික් කීවා" ආර්ලේන් කියපි. ඈ කුස්සියේ පිඟන් හෝදන්නාක් මෙන් මහා ශබ්ධයක් පිටකරමින් යමක් කරමින් සිටියාය. "ඔහොම යං, පීටර්. ඔය හොඳට වැඩේ කරන්නේ."

එහෙත් මගේ මතය වූයේ ඊට විරැද්ධ අතයි.

"හරි."

තවත් ඇඟිලි ගැසීම් සහ ඇනීම්. 

"දකුණු කලවේ මදුරැ විදීම් පෙනෙනවා. ඒවා පැසවා ඇති බවයි පෙනෙන්නේ." මෙවර ඔහුගේ ඇනීමෙන් ඇතිවූ වේදනාවෙන් මා කෑගෑවෙමි - මට කෑගෑමේ හැකියාවක් තිබේ නම්. මෙහිදී මට සිතුනේ, මගේ ජීවතය රඳා බවතින්නේ, ඔවුන් අසන රෝලිං ස්ටෝන්ස් ටේපයෙහි දිගු බව මත බවය... එය නැවත නැවත ධාවනය වන සී.ඩී තැටියක් නොවන බව මා සිතුවෙමි. මුන් මා කැපීමට පෙර එය නැවතුනහොත්... මට ඔවුන්ට ඇසෙන ලෙස වේගයෙන් සිස්මිය හැක. 

"මෙයාගේ ඕටොප්සිය ඉවර වෙලා මට ඔය කැලැල් බලන්න ඕනෙ." ඈ කියයි. "ඒත් හාට් ඇටෑක් එකක් කියලා ඔප්පු වුනොත් නම් ඒක ඕන වෙන්නෙ නෑ. නැත්තම් දැන්ම බලන්නද? ඔයාට ඒවා සැකයි වගේද?"

"නැහ්. මේවා මදුරු කැලැල් තමා." සර්කස් කෝලමා කියා සිටියේය. "දකුණට යනකොට ඒවා වැඩි වෙනවා. පහක් තියනවා. නෑ, හයක්.. හතක්.. අටක්.. යකෝ. දකුණු කකුලේ විතරක් දහයක් විතර තියනවා."

"මෙයාට කැලේ දුවනවා කියලා අමතක වෙලා."

"නෑ, මෙයාට ඩිජිටලින් (හදවතෙහි මංශපේශීන් ක්‍රියාත්මක කිරීමේ ‍ඖශධයකි) ගන්ඩ අමතක වෙලා" මෙයින් මුන් දෙදෙනා අතර හොද සිනාවක් ඇති වී ගියේය. ඕටොප්සි කාමරයේ හාස්‍ය රසය.

මෙවර ඔහු මා අනෙක් පසට පෙරළුවේ තනිවමය. එසේ කලේ, ඔහු ජිම් එකේදී වඩා ගත් තමාගේ මිස්ටර් ස්ට්‍රෝං-බෝයි මස්පිඬු පාවිච්චි කිරීමේ ආශාවෙන් යුතුව බව මට ඒකාන්තය. මෙයින් සර්ප දශ්ට කිරීමේ සලකුණු ආදිය මුළුවනින්ම නොපෙනී ගියේය. මා නැවතත් ෆ්ලොරසන්ට් ආලෝකය දෙස බලා සිටින මල මිනියක් බවට පත්විය. පීටර් මගේ දර්ශන පථයෙන් ඉවත් වූවේය. 'හම්ම්....' ශබ්ධයක් ඇරඹුනු අතර, ට්‍රොලිය යටි අතට නැවෙන්නෙට විය. ඒ ඇයි දැයි මා දැන සිටියෙමි. ඔවුන් මා කපන විට ගලන රැධිරය සහ ඕජස් යටි අතට ගලා යා යුතු වූ අතර, ට්‍රොලියෙහි පාදමෙහි ඇති වලට ඒවා එකතු විය යුතුය. ඉන්පසු මේවා පරීක්ෂණ පිනිස ඔගස්ටාවේ ඇති පරීක්ෂනාගාර වෙත යැවෙයි. මට ඕනෑ වූ එකම දෙය වූයේ, සෙනසුරාදා සවස ගොල්ෆ් සිදුරු දහ අටක් සෙල්ලම් කිරීම පමනක් වූ අතර, එහෙත් ඒ වෙනුවට දැන් මා පියයුරු වෙනුවට පපුවේ මයිල් ඇති නිදි කුමාරිය බවට පත් වී ඇත. මා දෑස වසාගත් අතර, කෲර කතුර මගේ බඩ තුලට කිදා බසින විට මට දැනෙනු ඇති අන්දම කල්පනා කිරීම නැවැත්වීමට මගේ සිත එකඟ නොවීය. 

පීට් අත ක්ලිප්බෝඩය තිබූ අතර, ඔහු එය කියවා බලා පසෙකින් තබා මයිකයට කතා කරන්නට විය. දැන් ඔහුගේ හඩ බියසුළු දෘඩ ස්වරයක් ගෙන තිබුනි. ඔහු තමාගේ ජීවිතයේ සිදුකල වැරදිම විනිශ්චය සිදු කර ඇති අතර, එහෙත් ඔහු එය නොදන්නේය. 

"මරණ පරීක්ෂණය පස්වරැ 5:49 ට ආරම්භ කෙරැණි" හේ කීය. "දිනය, 1994, අගෝස්තු 20, සෙනසුරාදා."

අස්සයෙකු මිලදී ගන්නට යන්නාක් මෙන්, ඔහු මගේ තොල් අල්ලා ඉහල පහලට ඇද බැලූ අතර, ඉන්පසු මගේ හක්ක පහතට ඇද්දේය. "වර්ණය ස්වාභිවිකයි. කම්මුල් රතු වී නැත (මෙසේ වන්නේ සම ඇතුලතින් රැධිර වහනය වී ඇත්නම්ය)". ඔහු සංගීතය නතර කිරීමට තම පාදයෙන් 'පෝස්' බොත්තම එබූ අතර, එයින් ක්ලික් හඩක් ඇති විය. "අම්මපා මේ මිනිහට තාමත් පණ තියනවා වගේමයි මට පේන්නේ!" 

මම සියළු ශක්තිය යොදා 'හම්' හඩක් පිටකල අතර, ඒ මොහොතේම දොස්රවරිය ඇඳ පෝච්චියක් වැනි දෙයක් බිම දැමුවාය. "මිනිහ නම් එහෙම හිතනවා ඇති" යැයි ඈ කීවේ සිනාසෙමිනි. ඔහුද සිනාසීමට පටන් ගත් අතර, මෙවර මා පැතුවේ ඔවුන්ට පිලිකා සැදේවායි කියාය -- ශෛල්‍යකර්මයකින් ඉවත් කල නොහැකි, දිගු කලක් පවතින යමක්. 

ඔහු මගේ පපු ප්‍රදේශය අල්ලා බැලුවේය. "රතු වීමක්, ඉදිමීමක්, හෝ හෘදයාබාදයක සලකුනක් පිටතින් දැකිය නොහැකිය" ඔහු කීය. මොන පුදුමයක්ද, හු***. ඉන්පසු මගේ බඩ පෙදෙස තදකොට බැලීය. 

මම රාමතෙල් ඇරියෙමි.

ඔහු මා දෙස බැලූ අතර, ඔහුගේ දෑස් විශාල වී, ඔහුගේ යටි හක්ක මදක් පහලට එල්ලී ගියේය. මා සිදුකල ශබ්ධයෙන් ඇතැම් විට ඔහු තමා ඉදිරි පිටම ඇති දෙය අවසානයේ වටහා ගනු ඇත. 

"බය වෙන්න එපා," දොස්තර ආර්ලේන් නැමති අර බැල්ලිය මා පිටුපස සිට කියා සිටි අතර, ඉන්පසු කෙකර ගාන්නාක් වැනි කැකිරි පැලීමක් පිටකලාය. "මරණ පරීක්ෂණ වලදි මල මිනී ඔහොම සද්ද දානවා." 

ඔහු තම මුහුන ඉදිරිපිට ඇති වාතය අතින් වනා ඉවත් කරමින්, තමා සිදුකරමින් සිටි දෙය නැවත පටන් ගති. ඔහු මගේ රහස් පෙදෙස නොඇල්ලූ තරම් වූ නමුත්, මගේ කලවය පිටුපස ඇති තුවාල කැලල මගේ කකුල ඉදිරිය කරාද දිවෙන බව මයිකයට කියා සිටියේය. එහෙත් උඹට ඇත්ත තුවාලය මග ඇරැනා. ඒක තියෙන්නේ උඹ බලන තැනට ටිකක් උඩින්, බේ-වොච් කොල්ලෝ. ඔහු මයිකයට මතුරාගෙන මතුරාගෙන ගිය අතර, ඔහුගේ සහකාරියට පටිගත වන ටේපය ආපසු කැරකැවීමේ අවශ්‍යතාවයක් ඇති වූයේ නැත -- මන්දයත්, පෙරිකාර්ඩියල් කැපුමට ලක් වීමට නියමිත පුද්ගලයා ජීවතුන් අතර සිටීමේ සිද්ධිය හැර, කොළුවා තම වැඩය නියමාකාරයෙන් සිදු කරන බැවිනි. 

අවසානයේදී හේ මෙසේ කීය "ඩොක්ටර්, හරි මම වැඩේ පටන්ගන්නම්" එහෙත් ඔහුග‍ේ හඬ අස්ථිරය. 

ඈ පැමින, මා දෙස යන්තමින් බලා, පිට් ගේ උරිස මිරිකුවාය. "හොඳමයි." ඈ කියපි, "වැ-ඇ-ඩේ කර-අ-මු බලන්-ට!" 

ක්‍රෝධයෙන් පිපිරී ගිය මා, කුඩා දරැවෙකු මෙන් මගේ දිව එලියට දමන්නට තැත් කලෙමි. එවිට, උග්‍ර නෝවකේන් එන්නතක බලය අඩු වී යන විට දැනෙන්නාක් මෙන්, මගේ තොල් වල යටි අග්‍රයෙහි සියුම් කිතිකැවෙන සංවේදනයක් දැනී ගියේය. ඒ සමගම කුඩා ගැස්මක්. නැත. ඒ හිතළුවක් පමනක් විය යුතුය.

එසේය! මා දෙවැනි වර උත්සාහ කරන විට එම හැඟීම නැවත පැමිනියේ නැත. 

පීටර් කතුර තම අතට ගනිද්දී, රෝලිං ස්ටෝන්ස් කණ්ඩායම "Hang Fire" ගීතයට මාරැ විය. 

මගේ නාහෙට කෙලින් කණ්නාඩියක් අල්ලාපියව්කෝ! මා ඔවුන් වෙත කෑ ගෑවෙමි. අල්ලලා, එකේ දුම් බැදෙන හැටි බලපියව්කෝ! තොපිට අඩුගානේ එ්ක වත් කරන්ඩ බැරිද? 

ස්නික්, ස්නික්, ස්නිකටි ස්නික්. කතුර හඩ නැගීය. 

පීට් කතුර ඇල කලෙන්, එය හරහා ආලෝකය දිවගියේය. එවිටය මට සැබවින්ම පලමු වන වරට වැටහී ගියේ, මෙම උමතු ක්‍රීඩාව එහි අවසානය දක්වා දිව යන බව. එහි උච්ච තැන් දැක්වීමට රෑප රාමු නැවතී නොතිබෙනු ඇත. තරග විනිශ්චයකරු දහ වැනි රවුමේදී සටන නොනවත්වනු ඇත. අතර මගදී වෙළද දැන්වීම් පිනිස ක්‍රීඩාව මදකට නතර නොවනු ඇත. තැපැල් පාර්සලයක් විවර කරන්නක් මෙන්, අවසානය දක්වා නොනැවතී පීටි-බෝයි මා කපා දෙපළු කරනු ඇත. 

ඔහු දොස්තර ආර්ලේන් දෙස දෙගිඩියාවෙන් යුතුව බැලුවේය. 

එපා! මගේ කෑගැසීම මගේ මොලයෙහි අඳුරු බිත්ති වල වැදී දෝංකාර දුන්නේය. එපා! දෙයියන්ගේ නාමෙන් එපා!

ඈ හිස සැලුවාය. "වැඩේ පටන්ගන්න. ඕක හිතන තරම් අමාරු නෑ"

"සිංදුව නවත්තලා දාන්නද?"

ඔවු ඔවු! ඒක නවත්තපල්ලා!

"මියුසික් එක අවුල්ද?"

ඔවු බොල, උෟට අවුල් තමා! සිංදුව තමා උගේ ඔළුව නරක් කරලා, ඌ මාව මල මිනියක් කියලා හිතන්නේ! 

"අනේ මන්ද.."

"නවත්තලා දාමු." ඈ මගේ ඇස් මානයෙන් ඉවත් ව ගිය අතර, මොහොතකට පසු මික් සහ කීත් ඇන හිටියේය. දැන් මා අර 'හම්ම්..' ශබ්ධය නැවතත් සිදු කිරීමට උත්සාහ කලද, මගේ ඉමහත් භීතියට හේතුවන පරිදි, දැන් මට එයද කල නොහැකි බව මට වැටහිනි. භීතියෙන් මගේ උගුරේ හඬ තන්තු මිදී ගොස් ඇත.

"තෑන්ක්ස්" හේ කියයි. ඉන්පසු ඔහු ගැඹුරැ හුස්මක් ගෙන කතුර ඉහලට ඔසවයි. "පෙරිකාර්ඩියල් කැපුම ආරම්භ කිරීමට සූදානම්ය"

ඔහු සෙමින් කතුර පහලට ගෙන ආවේය. මා එය දුටිමි.. දුටිමි... ඉන්පසු එය මගේ දෘෂ්ටි පථයෙන් අතුරැදන්ව ගියේය. මොහොතකට පසුව මට දැනුනේ, සීතල යකඩ තලය මගේ නග්න උදරයේ උඩට වන්නට රැදී තිබෙන සැටිය. 

ඔහු නැවතත් ඈ දෙස සැකයෙන් මෙන් බැලුවේය. 

"පීටර්. ඔයාට ෂුවර්ද දොස්තර රස්සාව ඔයාට ගැලපෙනවායි කියලා?" ඈ කීවේ තරමක දැඩි ස්වරයෙනි.

"ඔවු"

"එහෙනම් ඉතින් කපන්න."

ඔහු හිස සලයි. ඔහුගේ තොල් තදවී යයි. මට දෑස් වසා ගැනීමට උවමනා වූ නමුත්, මට එය පවා කල නොහැකිය. මට කල හැකි එකම දෙය වූයේ, තව මොහොතකින් දැනෙනු ඇති වේදනාවට මගේ සිත යකඩයක් මෙන් තද කර ගැනීම පමනි. 

"කැපීම සිදුකරනවා." ඔහු ඉදිරියට නැවෙමින් කියා සිටියේය. 

"හෝව්! පොඩ්ඩක් ඉන්ඩ" ඈ කෑගෑවාය. 

මගේ බඩ මත තිබූ ලෝහමය ඇනුම මදකින් ලිහිල් වී ගියේය. ඔහු දැන් හැරී ඈ දෙස බලයි -- විමතියට, වික්ෂිප්තයට, සහ ඇතැම් විට කැපීමේ මොහොත මදකින් ප්‍රමාද වීම ගැන සතුටට පවා පත්ව. 

දැන් මට හැඟුනේ, ඇගේ රබර් අත් ආවරණ සහිත අත මගේ ශිෂ්ණය වටා ලිස්සා එතී යන ආකාරයයි -- එය උත්තේජනය කිරීමට යන්නාක් මෙන්. මලවුන් සමග කරන ආරක්ෂිත සම්භෝගය. දැන් ඈ මෙසේ කියන්නීය "මේක දැක්කෙ නැද්ද, පීට්?"

ඈ සොයාගෙන ඇත්තේ කුමක් දැයි ඔහු නැවී බලයි. ඒ මගේ යටි බඩෙහි අසල, මගේ උඩු කලවය මත ඇති තුවාලයයි. වීදුරැ වැනි වූ එය මාංශය තුලට විවර වී නොතිබිනි. 

මගේ ලිඟුව තවමත් ඇගේ අතේය. ඈ එය තුවාලය බැලීම පිනිස අහකට අල්වාගෙන සිටින්නීය. ඈ සිදුකරන්නේ එපමනය. ඈ එය අල්වාගෙන සිටින්නේ, සෝෆා කුෂන් මෙට්ටයක් යට සැගවී තිබුනු දෙයක් (ඇතැම් විට නැතිව තිබූ මුදල් පර්සයක්) බැලීම පිනිස මෙට්ටය ඉහලට ඔසවාගෙන ඉන්නවාක් සේ මිස වෙනත් හේතුවක් පිනිස නොවේ. ඒ වුනද කිසිවක් සිදුවෙමින් තිබිනි.

හත්වලාමේ, කිසියම් දෙයක් සිදුවෙමින් තිබිනි.

"මේ බලන්ඩ" ඈ කියයි. ඇගේ ඇඟිල්ල ම‍ගේ දකුණු වෘෂණයේ තිබූ කිති කැවෙන ඉරක් පිරිමදී. "මේ කෙස් ගහක් වගේ හීනි කැලැල් දිහා බලන්න. මෙයාගේ ටෙස්ටස් (ශුක්‍ර නිපදවන අණ්ඩ-කෝෂ) ග්‍රේප්-පෲට් ගෙඩියක් (දොඩම් ගෙඩියකට සමාන කහ පැහැති විශාල පලතුරක්) තරමට ඉදිමිලායි ඇත්තේ, බන්. 

"උඹේ... උඹේ... පල්ලා" යැයි කියමින්, ඈ කාමය ඇති කරවන සුළු සිනාවකින් ඔහු වෙත සිනාසෙයි.

ඇගේ අත බුරැල්ව ගිය අතර, එය චලනය වූයේය. ඉන්පසු එය තද බවකින් යුතුව පහලට තල්ලුවක් දුන්නේ, කැලැල් වඩාත් හොදින් නැරඹීමටය. ඈ දැන් නොදැනුවත්ව සහ නොමිලයේ සිදු කරන්නේ, වෙනත් අවස්ථාවකදී නම් ඔබට ඩොලර් විසි පහක් හෝ තිහක් වැය වෙන වැඩක්ය. මේක යුද්දෙදි ඇති වුනු තුවාලයක්, මම හිතන්නෙ. පීට්, අර කාචේ මෙහාට දෙන්න" 

"ඒත් මම.."

"තව තප්පරයයි." ඈ කියපි. "මෙයා කොහෙවත් යන් නෑ නොවැ." ඈ තමා සොයාගත් දෙයට මුළුමනින්ම සමවැදී සිටියාය. 

ඇගේ අත තවමත් මගේ රහසග මතට තෙරපී ඇත. එසේම සිදුවෙමින් පවතින දෙය තවමත් සිදුවන බව මට දැනෙයි. ඇතැම් විට එයද හුදු හිතළුවක් වීමට ඉඩ තිබුනි. මන්දයත්, එසේ සිදුවූවා නම් ඔහු එය දකිනු ඇත. එමෙන්ම ඈට එය දැනෙනු ඇත. 

ඈ පහතට නැවුනු අතර, දැන් මට පෙනෙන්නේ ඇගේ කොල පැහැති පිට පමනය. ඇගේ හිස් ආවරණයෙහි පටි, ඇගේ පිට දිගේ පහලට වැගිරුනේ සිහින්ව ගෙතූ හිසකෙස් කැරලි මෙනි. දැන්, අම්මපල්ලා, ඇගේ හුස්ම මගේ ලිඟුවෙහි යට කොටසට වදිනු මට දැනී ගියේය. 

"බලන්ඩකො කැලල පිටට රැලි රැලි ගිහින් තියන හැටි. ඈ කියයි. "මේක බෝම්බයක් වගේ දෙයක් පිපිරිලා හැදුනු එකක්. අවුරැදු දහයක් විතර පරන ඇති. අපට මෙයාගේ මිලිටරි රෙකෝඩ් චෙක් කරලා බලන්න පුළුවනි"

හදිසියේම දොර 'දබාං' ගා විවරව ගියේය. පීට් විමතියෙන් හඬක් පිටකලේය. එහෙත් ආර්ලේන් නිසලව සිටි අතර, ඇගේ අත නොදැනුවත්වම මගේ ලිඟුව වටා තද බද වී ගියේය. එය දඟ නර්ස්වරියගේ පැරනි ෆැන්ටසි කතාවේ අනුවර්ථනයක් මෙන් විය. 

"මෙයාව කපන්ඩ එපා!!" කිසිවෙකු මොරදුන්නේය. ඔහුගේ හඬ කොතරම් උස් වූයේද කියතහොත්, ඒ රස්ටි බව මට හඳුනාගත නොහැකි විය. "කපන්ඩ එපා. මෙයාගේ ගොල්ෆ් බෑග් එකේ සර්පයෙක් හිටියා. ඌ මයික් ට දශ්ට කලා!"

ඔවුන් ඔහු දෙස හැරැනු අතර, ඔවුන්ගේ දෑස් විශාල වී ගොස්, ඔවුන්ගේ හකු පාඩා පහලට ඇරී ගොස්ය. ඈ තාමද මගේ රහසඟින් අල්ලාගෙන සිටි අතර, නමුත් දැන් තමා එසේ කරමින් සිටින බවක් ඈට අමතකව ගොස්ය - ටික වේලාවකට හෝ. 

"මොන.. මොකක්ද උඹ...?" පීට් මග නැවතුනේය. 

"මයික් බිමට පත බෑ උනා!" රස්ටි ගොත ගසමින් කීයේය. "ඌට එච්චර අමාරැවක් නැතිවෙයි. හැබැයි උට දැන් නම් කතා කරගන්න වත් බෑ! පොඩි දුඹුරැ පාට සර්පයෙක්. මම ජීවිතේට දැකල නෑ එහෙම සර්පයෙක්. ඌ බඩු බාන තැන යටට රිංගුවා. ඒ වුනාට ඒක නෙමේ වැඩේ! මම හිතන්නේ ඌ අපි ගෙනාව මිනිහවත් කාලා - මාර පරිප්පුව, ඩොක්. මොකෑ ඔය කරන්නේ? මිනිහව අතුල්ලලා පණ ගන්ඩ හදනවද?"

මුලින්ම ඔහු කියන්නේ කුමක් දැයි නොදැන, තෝන්තුවෙන් ඈ අවට බැලුවාය... අවසානයේදී ඈ දුටුවේ තමා පොල්ලක් මෙන් ඍජුව ගිය ශිෂ්ණයක් මිරිකාගෙන සිටින බවය. දැන් ඈ කෑ ගා ගෙන පීට් ගේ අතින් කතුර උදුරා ගන්නා විට, මට සිහිවූයේ අර පැරනි ඇල්ප්‍රඩ් හිච්කොක් ගේ චිත්‍රපටයයි.

අසරණ ජෝශප් කොටන්, මට සිතිනි.
ඔහුට තිබූ එකම ක්‍රමය වූයේ කදුළු සැලීම පමනි.

***********************

මෙහි ඉංග්‍රීසි පිටපත පහත. එහි එන 'AFTERNOTE' කොටස  ඉහත පරිවර්තනයට ඇතුලත්ව නැත.

‍http://www.lemauff.fr/short_stories/autopsy_room.pdf

[Amarasiri Gunawardena]

ජාවා භාෂාව පරිවර්තකය හොඳ ඇට්ටර කතාව හැබැයි තේරෙනව හොරයි?

DAG

--

---
You received this message because you are subscribed to the Google Groups "INDRAKA" group.

To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to indraka+unsubscribe@googlegroups.com.

[Nissanka Rajapaksa]

(භාෂා ප්‍රාඥයා - බ්‍රසීල කෙටි කතාව ගැනයි ගුණේගෙ ඒ සටහන.) ඒක අතිශෝක්තියෙන් ලියල තියන ලස්සන කතාවක්. ඒ කොහොම උනත් අපටත් ඒක ඉතා සමීප කකාවක් බව නම් නොකියාම බැහැ. මට මේ හා සමාන චරිතයක් විදියට සුටුස් ගාල මතක් වෙන්නෙ කලකට ඉහත ජී.එල්.පීරිස්ගෙ අමාත්‍යාංශෙ අධීක්ෂණ ඇමතිවරයෙක් විදියට ඉඳගෙන ඒ අමාත්‍යාංශෙ අභ්‍යන්තර හා අන්තර්ජාතික මෙහෙයුම් 100%ක් ම කරපු පෝරිසාදයව. කොහේදෝ පැත්තක හිටපු මේ මිනිහා අහම්බෙන් මහින්දගේ හිතට ඇල්ලුවා විතරයි අවුරුද්දෙන් දෙකෙන් ⁣මාර ගමනක් තමයි ගියෙ.

බ්‍රසීලෙට හා සමානවම හෝ ඊටත් ඉහලින්, අපේ රටෙත් මෙහෙව් හාදයෙක් ජනාධිපති තනතුරට පත් උනත් කිසි කෙනෙකුට ඒක පුදුම වෙන්න තරම් කාරණයක් නෙවෙයි.

[Nissanka Rajapaksa]

රතු මරණය සහ අවසන් බාල් නැටුම 

කතෘ: එඩ්ගා ඇලන් පෝ
පරිවර්තනය: කසුන් ලියනගේ 

රතු මරණය විසින් බොහෝ කලක සිට දේශය විනාශ මුඛයට ඇද දමන ලදී. කිසිදු වසංගතයක් මෙතරම් මාරාන්තික හෝ බියකරු වූයේ නැත. රුධිරය එහි ප්‍රතිමූර්තිය වූ අතර, රුධිරය එහි සංඥාව විය. රක්ත වර්ණය සහ බියකරු ලෙය. රෝගය ඇරඹුමේදී හදිසි වේදනාවන් ඇති වූ අතර, හදිසි ක්ලාන්තය එහි ඇරඹුම් ලක්ෂණය විය. මොහොතකින්, සිරුර දිය කරමින් රුධිරය ගලා යෑම ඇරඹෙයි. රෝගියාගේ මුහුනෙහි රතු පැල්ලම් ඇති වූ විට, පලිබෝධයක් හඳුනාගත්තාක් මෙන්, ඔහුගේ සහචරයෝ ඔහු අතැර දමති. පරිග්‍රහණය ඇති වූ අතර, රෝගය නිමා වූයේ පැය භාගයක් තරම් කෙටි කාලයකින් සිදුවූ රෝගියාගේ මරණයෙනි..

එහෙත් ප්‍රොස්පෙරෝ කුමරැ (රජු) නිර්භය වූ අතර ඔහුගේ සිත නොකැළඹී පැවතිනි. වසංගතය මගින් ජනාතාවගෙන් අඩක් මියගිය මොහොතේ දී, ඔහු තම නිර්භය වූද කෙළිලොල් වූද මිතුරන් දහසක් දෙනා තමා වෙත කැඳවාගත්තේය. මේ පිරිස, ඔහුගේ රාජ සභාවෙහි සිටි නයිට්වරුන්ගෙන්ද, ඔවුන්ගේ පෙම්වතියන් සහ බිරියන්ගෙන්ද සමන්විත විය. ඔහු මෙම පිරිස ද කැටුව තම රජ මාලිගාවෙන් එකක ගැඹුරට වැද සැඟවගත්තේය. මෙම සුවිශාල මන්දිරය කුමරු විසින්ම සැළසුම් කරන ලද අස්වාභාවික වුවද, එහෙත් ඉතා මනරම් නිර්මාණ වලින් එකක් විය. මාලිගය වටකොට උසැති පවුරු බැඳ තිබූ අතර, එය ආරක්ෂා කර තිබුනේ ලෝහමය දොරටු වලිනි. යකඩ උණු කරන උපකරණ සහ මහා මිටි රැගෙන පවුරු තුළට පැමිනි රාජ සභිකයෝ, එම ලෝහමය දොරටු අගුළු ලා ඒවා විවර කිරීමට නොහැකි සේ ඒවාට බෝල්ට් ඇණ යොදා පාහන ලද්දෝය. මන්දිරය තුළට සියළු සැප සම්පත් ඇති පදමට රැගෙන විත් තිබිනි. එමෙන්ම, පිටත වසංගතය ඇතුලාන්තයට නොපැමිනීම පිණිස සියළු විධිවිධාන සළසා තිබිනි. පිටත ලෝකයට තමා ගැනම බලා ගත හැක. ඒ අතරේ ඒ ගැන දුක් වීම හෝ ඒ ගැන වදවීම පළ රහිත දෙයකි. කුමරු තම මිතුරු මිතුරියන්ට අවශ්‍ය සෑම සැපක්ම බලා දී තිබිනි. එහි කවටයෝ සිටියෝය, නළුවෝ සිටියෝය, බැලේ නටන්නෝ සිටියෝය, සංගීතකරැවෝ සිටියෝය, හුදෙකලා වූවන් සදහා මිත්‍රත්වය සහ කාමය සපයනෝ යොදා සිටියහ. එහි අලංකාරය විය. එහි මත්පැන් තිබින. මේ සැමදෙයක්ම සහ ආරක්ෂාව එතුළ තිබින. පිටතින් වූයේ "රතු මරණය" යි..

මෙසේ, මන්දිරය තුළ කම් සැපෙහි ගැලෙමින්ද, පිටත දේශය වසංගතයෙන් කෲර ලෙස ඇලලෙමින්ද මාස පහ හයක් ගිය තැන දී, ප්‍රොස්පෙරෝ කුමරු තම මිතුරු මිතුරියන් සතුටු කිරීම පිණිස, වෙස් මුහුණු පැළදගත් (masked ball) බාල් නැටුමක් සංවිධානය කිරීමට කල්පනා කළේය. මෙම මහා බාල් නැටුම අතිශයින් අස්වාභාවික ආකාරයේ එකක් ලෙස සැළසුම් කිරීමට ය ඔහු තීරණය කළේ.

පැවැත්වුනු එම බාල් නැටුම ඉතා අලංකාරවූද, එමෙන්ම ඉතා අශ්ශීල දර්ශණයක් යැයි කිව හැකි විය. 

එහෙත් ඒ ගැන විස්තර කිරීමට පෙර, එය පැවැත් වූ මන්දිරය සහ එහි ආගාරයන් ගැන කුඩා විස්තරයක් කිරීමට ඉඩ දෙන්න. එහි ආගාරයන් සයක් විය. ඒවා මහේශාක්‍ය ආගාරයන් වූයේය. බොහෝ මන්දිර වල නම් ඒවායේ ආගාරයන් සැළසුම් කරන්නේ දිගැතිව එක පේලියකට සිටින ලෙසය. ඒවායේ අගාර වල දොරටු සාදා තිබෙන්නේ, දොරටු විවර කළ විට ඒවා බිත්ති දක්වාම විවර වන හෙයින් මුළු අගාරයම පෙනෙන ලෙසටය. 

එහෙත්, කුමරැගේ අසාමාන්‍ය රසඥතාවයට පින් සිදු වන්නට මෙම මාලිගයෙහි ලක්ෂණයන් බොහෝ වෙනස් ආකාරයේ විය.

එහි තිබූ කාමර ඉතා අක්‍රමවත් ලෙස විසුරැවා තිබූනේය. මෙහෙයින් කෙනෙකුට එක්වරකට දැකගත හැකි වූයේ ඉතා සුළු ඉඩක් පමණි. සෑම යාර විස්ස තිහකටම වරක් කොරි‍ඩෝර වල තියුණු නැම්මක් දැකගත හැකි විය. ඒ නැමි වලින් කෙනෙකු හැරැනු විට දැකගත හැකිවනුයේ පෙර තිබුනාට වඩා වෙනස්ම දර්ශණයකි. 

සෑම වම් සහ දකුණු බිත්තියක් මතම, උසැති සහ පටු ගොතික් හැඩයේ ජනේලයක් දැකගත හැකි විය. මෙම සෑම ජනේලයකටම අනෙක් පසින් වූයේද, ආගාරයන් වලින් යුත්, දඟර ගැසෙමින් ගමන් කරන තවත් වැසූ කොරිඩෝර මාර්ගයකි. ජනේල වල වර්ණය, එම ජනේල විවර වන ආගාරයන් හි අලංකරණ වල පැහැයට සම වන සේ යොදා තිබිනි.

උදාහරණයක් ලෙස, නැගෙනහිර අන්තයෙහි තුබූ ජනේලයන් හි වර්ණය, වර්ණවත් නිල් පැහැයෙන් යුක්ත වූයේ ය. ඉන්පසු තුබූ දෙවැනි ආගාරය, රෝස පැහැති අලංකරණ සහ තිර රෙදි වලින් යුක්ත වූයෙන්, එහි ජනේල ද එම පැහැය ගති. තෙවැන්න පලාශ වර්ණවත් වීය. මෙහෙයින් එහි ජනේලද කොල පැහැති වූයේ ය. සතරවැන්නෙහි තුබූ සියළු බඩු භාණ්ඩ සහ ආලෝකයන් තැඹිලි පැහැයෙන් යුතු විය. එමෙන්ම පස් වැන්න ශ්වේත වර්ණයෙන්ද, සය වැන්න දම් පැහැයෙන් යුක්ත වූයේ ය.

සත් වෙනි ආගාරය කාලවර්ණ වෙල්වට් රෙද්දෙන් සීලිමෙහි සිට බිත්ති දිගේ පහළට මුළු මනින්ම ආවරණය කර තිබුනේය. එය බරැති රැළි නංවමින් ගලා හැලුනේ ඊට සමාන ම කාලවර්ණ රෙද්දකින්ම නිමවා තිබූ බුමුතුරුනත් මතටය. එහෙත් මෙම කාමරයෙහි පමණක්, එහි ජනේලය, එහි අලංකරණයන්ගේ පැහැය සහ හැඩය ගන්නට අසමත් විය. මෙහි ජනේල පේනූ රක්ත වර්ණ වූයේය - ඝන ලේ වැනි රතුවන් විය.

දැන්, මේ ආගාර සතෙන් කිසිම එකක එකදු ආලෝකයක්, ලාම්පුවක්, හෝ ලාම්පු රදවනයක් තිබුනේ නැත. වහළය මත එල්වා තුබූ හෝ ආගාරය තුළ ඒ මේ අත විසිරුවා තිබූ නා නා විධ රත්‍රන් අලංකරණ හා ආබරණ ආලෝකමත් කෙරුමට ආගාරය තුළ ආලෝකයක් තිබුනේ නැත. එහෙත්, අනෙක් පස තුබූ කොරිඩෝරයට (සියළු ආගාර වලට යත හැකි) මුහුණ ලා පැවති සෑම ජනේලයකටම එහා පසින්, ඉටි පන්දම් රදවන බරැති ත්‍රිපාදිකයක් සිටුවා තිබුනි. මෙම ත්‍රිපාදිකය මත මහත් ගිනි අගුරු කබලක් තබා තිබුනු අතර, මෙයින් නිකුත් වූ ගිනි දළු, අර වර්ණැති ජනේල වලින් පෙරී විත් කාමරය දිලිසුම් දෙන තරම් ආලෝකවත් කළේ ය. මෙහෙයින් මෙම ආලෝකයෙන් කාමරය තුළ ඇති දෑ මත පතිත වීමෙන්, දිලිසෙන්නාවූත්, දකින්නා විශ්මයට පමුණුවන්නාවූත් දර්ශණයන් මැවුනේය.

මෙසේ, බටහිරින්ම වූ කාලවර්ණ ආගාරයේ ජනේලය කුළින් පෙරී පැමිනි ලේ රක්තවර්ණ ආලෝකය නිසා ඇතිවුනු භාවයන් අනෙක් ආගාර වල බියකරු අස්වාභාවික අලංකාරය පරදවා දැමීමට සමත් විය. එම රතුවන් ආලෝකය ඉහළ සිට එල්ලා වැටෙන කළුවන් තිර රෙදි මත පතිත වී තිබින.

මෙම කළුවන් ආගාරයට කෙනෙකු පැමිනියහොත්, ඔහුගේ මුහුනේ ඇදී යන්නේ උමතු ස්‍යෙයාවකි. ඇත්තෙන්ම කිවහොත්, මෙම බිත්ති සතර තුළට පය ගැසුවේ, එහි සිටියවුන්ගෙන් නිර්භයම අතලොස්සක් පමණකි.

මේ කාමරයේම දකුණු අත බිත්තියට පිට දී, කළුවර ලීයෙන් තැනූ මහා පරිමාණයේ ඔරලෝසුවක් හේත්තු කොට තිබුනි. එහි අවලම්භය, උදාසීනවූත් බරැතිවූත් ඒකාකාරීවූත් "ඩෑං ඩෑං" ශබ්ධයක් නගමින් ඒ අතද මේ අතද වැනුනේය. එමෙන්ම මිනිත්තු කටුව ඔරලෝසු මුහුණතෙහි එක් වටයක් කැරකී පැයක් සම්පූර්ණ වූ තැනදී, ඔරලෝසුවෙහි පිත්තලමුවා පෙණහළු වලින් යෝධ සහ පැහැදිලි හඩක් නැගුනේ ය. 

එහෙත් එය අතිශයින්ම සංගීතමය හඬක් විය. නමුත් එය අස්වාභාවික ස්වරයකින් අද්භූතාකාර භාවයක් ඇති කලෙන්, සෑම පැයක් අවසානයේදීම, බාල් නැටුමෙහි වාද්‍ය වෘන්ධයට අයත් සංගීතඥයෝ තම සංගීතය මොහොතකට නවතා, එම හඬ ඇසීමට නිසොල්මන් වූවෝය.

ඒ සමගම වෝල්ට්ස්z නටන්නෝ තම කරකැවුම නවතා දැමූ අතර, සියළුම තුටුවන්නන් අතර කෙටි චකිතයක්, කළබලයක් ඇති වී ගියේ ය.

ඔරලෝසුවෙහි හඬ බාලව යද්දී, පිරිසෙහි සිටි ඉක්මනින් කළබලයට පත් වන්නෝ සුදු මැලිව ගිය අතර, වඩාත් වයෝවෘධවූද සන්සුන්වූද අයවළුන් තම අත් වලින් නළල් පස දමාගත්තෝය - වික්ෂිප්ත බවින් යුතුව කල්පනාවෙහි යෙදෙන්නාක් මෙන්.

එහෙත් ඔරලෝසු හඬ මැකී ගිය විගස. පහත් සිනා හඬක් සියල්ලෝ කෙරෙහිම පැතිර ගියේ ය. සංගීතඥයෝද එකිනෙකා දෙස බලා සිනාසුනේ තමන්ගේ ම මුග්ධකමට සිනාසෙන්නාක් මෙනි. මීළගට ඔවුහු, මීළඟ ඔරලෝසු හඬට නම් තමන් එසේ බිය නොවන බවට එකිනෙකා වෙත මතුරාගත්හ. එහෙත් නැවතත් විනාඩි 60 ක් ගිය තැන නැවතත් කනිසම් හඬ නැගී එද්දී, සියළු දෙනා මත පතිත වූයේ පෙර ඔවුන් වෙත පැමිනි බියජනක භාවය, කළබලය සහ කල්පනාකාරී භාවය යි.

එහෙත් මෙම එක් කාරණාව හැරැණුකොට, එය සතුටුකාමී සහ විශිෂ්ට උත්සවයක් වූයේ ය. 

ආදිපාදවරයාගේ රසඥතාවය අසාමාන්‍ය එකක් බව පෙරදීද මම කීවෙමි. ඔහුගේ වර්ණයන් සහ අලංකරණයන් පිළිබද ඇස තියුණු එකක් වූයේ ය. ඔහු සාමාන්‍ය සාම්ප්‍රධායික අලංකරණයක් පිළිකුල් කලේ ය. ඔහුගේ සැළසුම් නිර්භය සහ "ගිනි පිටකරන" ඒවා විය. ඔහුගේ සංකල්පනාවන් ම්ලේච්ඡ ගින්නකින් දැවුනේ ය. සමහරුන් සිතුවේ ඔහු උම්මත්කයෙක් බවය. එහෙත් ඔහු ට සහය දක්වන්නන් එසේ සිතුවේ නැත. ඔහු උමතු නැතැයි දැන ගැනීමට නම් ඔහුව හොදින් ආශ්‍රය කොට, ඔහුට හොදින් සවන් දී ඔහුව හොදින් දැකබලා ගත යුතුය.

මාළිගයෙහි අලංකරණයන් පියකරු බවට වඩා පිළිකුල්ජනක භාවයක් ඇති කළේය. මෙය ප්‍රොස්පෙරෝ කුමරුගේ සැළසුමට අනුව සිදුකර තිබුනකි. ඒ මේ අතට ඇඹරී ගොස් තිබෙන සේ නෙළා තිබූ මනුශ්‍ය කැටයම්, සිරුරට නොගැලපෙන අත් පා ආදියෙන් සමන්විත විය. එය මානසික රෝගියෙක් නිර්මාණය කළ නිර්මාණයක් ය කියාද සමහරක් කෙනෙකු සිතනු ඇත. එහෙත් එහි අලාංකාර වූත් කාමුක වූත් කැටයම් ද තිබිණි. නමුත් අස්වාභාවිකද වූද බියකරු වූද අප්‍රියජනක වූද කැටයම් ද එමට එහි තිබිනි.

කාමර සත අතරෙහි බො‍හෝ සිහින පාවෙමින් පැවති අතර, එම සිහින එම එක් එක් ආගාරයන්හි පැහැය රැගත්තේ ය. පැයෙහි කණිසම වදින විට මෙම සිහින එකතැන ගල් ගැසිණි. සියල්ල නිසල විය ඒ මොහොතේ දී. 

සත්වෙනි ආගාරය හැර අනෙක්වා කාමුක ගැහැණු පිරිමින්ගෙන් පිරී තිබුනේය. එහෙත් සත් වෙනි ආගාරයට පය ගැසූ අයෙක් සිටියේ නැත. මක්නිසාද යත්, රාත්‍රිය නිමා වෙමින් තිබූ අතර, එහි ජනේලයෙන් පෙරී ආවේ පෙරටත් වඩා රතුවන් ආලෝකයකි. එමෙන්ම කළුවන් තිර රෙදි බියජනක විය. තවද, එහි තිබූ සේබල් බුමුතුරුණු මත අඩිය තබන කෙනෙකුට, මහා ඔරලෝසුව තුළින් කිසියම් බරැති සහ බියකරු සීනු ශබ්ධයක් ඇසිය හැකි විය. 

ඔරලෝසුවෙහි රෑ දොලහේ කණිසම වදින තුරු ගාලගෝට්ටිය පැවැතීගෙන ගියේ ය. එවිට සියල්ල පෙර මෙන්ම නිශ්චල විය. මෙම නිශ්චලත්වය හේතුවෙන් කලබලය පහව ගිය අතර, බොහෝ දෙනෙකුට පෙර නොදුටු විරූ දෙයක් පෙනී ගියේය. එනම්, පෙර කිසිවෙක් නොදුටු වෙස් මුහුණු ලා ගත් රුවක් ආගාරය තුළට ඇතුළු වී ඇති බවයි. මෙම අළුත් සොයා ගැනීමෙහි රාවය කොතරම් පැතිර ගියාද කිවහොත්, අවසානයෙහි පිරිස තුළින් විශ්මයාර්ථය හඟවනසුළු මුණු මුණුවක් පැතිර යන්නට පටන් ගත්තේ ය. එහෙත් වැඩි වේලා යන්නට පෙර පැතිර ගියේ භීතිය සහ පිළිකුලයි. 

එතැන සිටි පිරිසද අවතාර හොල්මන් සේ ඇද පැළඳ සිටි හෙයින් මේ අළුත් අවතාරය දැකීමෙන් භීතියක් පහළ වීමට නම් එහි කිසියම් විශේෂත්වයක් තිබිය යුතු ය. හේතුව වූයේ, මෙම අළුත් පුද්ගලයා එතැන සිටි එවුනටද වඩා භයංකර විලාශයක් දැරීමයි. ඔහු කුමරු විසින් පිරිස වෙත සැපයූ අස්භාවික ඇඳුම් පැළඳුම් සහ වෙස් මුහුණු වලට ද වඩා වැඩි අස්වාභාවික බවකින් යුතු ඇඟළුම් ඇඟ ලා සිටියේ ය. ඔහු අනෙකුන් ගේ අස්වාභාවිකත්වය පැරදූ අතර, ඔහු අනෙකුන් අතර වැජඹුනේ ය. 

නිර්භය සල්ලාලයින් ගේ හදවත් තුළ ඇති ස්වර තන්තු වැයීමට ප්‍රභල කම්පණයක් මිස වෙන මගක් නොමැති ය. එමෙන්ම, ජීවිතය මෙන්ම මරණයද එකසේ විසුළුවක් වූ, ව්‍යාකූල වූ ජීවිතයකින් යුතු අයවළුනට පවා, විසිළුවක් නොවන කාරණා තිබෙන්නේ ය. පිරිස මේ මොහොතේ වටහා ගත් කරුණක් වූයේ, අළුත් අමුත්තා හෝ ඔහුගේ ඇඳුම් පැළඳුම්, පෙර, ආගාරයන් තුළ කොතැනවත් නොතිබුනු දෑ වූ බවයි. 

කෙසේ වෙතත්, මෙම අමුත්තා ලෙඩෙකු මෙන් ඇද පළුදු වී සිටි අතර, එමෙන්ම ඔහු උසැති විය. ඔහු හිසෙහි සිට පාදාන්තය දක්වා හැඳ සිටියේ, මළ මිනියකට අන්දවන්නාක් බදු ඇඳුම් පැළඳුම්ය. ඔහු ගේ වෙස් මුහුණ නිරූපණය කළේ ගල් ව ගිය මළ මිනියක මුහුණයි. ලං වී සූක්ෂමව බලන්නෙකුට පවා, එම වෙස් මුහුණ සැබැවින්ම වෙස් මුහුණක් බවට හදුනාගත නොහැකි විය!

එහෙත් අවට සිටි උම්මත්තකයින් විසින් මෙම පුද්ගලයාව පිළිගන්නට පවා ඉඩක් තිබිනි. ඔහුගේ ඇඳුම් වල ලේ තැවරී තිබිනි. ඔහුගේ පුළුල් නළල සහ මුහුණ පුරා, රතුවන් භීතිය ඉසී තිබිනි. 

ප්‍රොස්පෙරෝ කුමරුගේ දෑස් මෙම අවතාරමය රූපය මත පතිත වූ මොහොතේදී ඔහු පවා වෙව්ලා ගියේය. රූපය වෝල්ට්ස් නටන්නන් අතර සෙමෙන් සහ බියජනක චලනයකින් යුතුව ගමන් කරමින් සිටියේය - තමාගේ පැවැත්ම වඩාත් තහවුරු කිරී‍මට මෙන්. කුමරු මුලින්ම, එක්කෝ භීතියට පත්වීමෙන් හෝ පිළිකුලට පත්වීමෙන් දැඩිව සලිත වී ගියේය. එහෙත් ඊළග මොහොතේදී ඔහුගේ නළල කෝපයෙන් රතු විය.

"මොකාද ඔය?" ඔහු අණ කළේය, "මේ වගේ විකාර විහිළුවකින් අපට අපහාස කිරීමට බයක් හැකක් නැතුව ඉදිරිපත් වූ උඹ මොකාද? මූව අල්ලාගෙන මුගේ වෙස් මුහුණ ගලවාපල්ලා - එතකොට අපට අදුනා ගත්තෑකි, අපි උදේ පාන්දරින්ම මාලිග ප්‍රාකාරයෙන් පහළට එල්ලා මැරිය යුත්තේ කවුද කියලා!"

ප්‍රොස්පෙරෝ කුමරු මෙම වචන තෙපලද්දී, ඔහු සිටියේ නැගෙනහිර දිශාවේ තිබූ නිල් පැහැති ආගාරයේ ය -සුදු මැලිව ගිය ඔහු ගේ අමාත්‍යවර සගයන් පිරිසකුත් සමග. ඔහු ගේ කටහඬ කාමර සත තුළ මහා ශබ්ධයකින්, පැහැදිලිව පැතිර ගියේ ය - මන්ද යත් කුමරු නිර්භය සහ ශක්තිමත් අයෙකු වූ හෙයින්. ඔහුගේ දැඩි කටහඬත් සමග සංගීතය ඇණ හිටියේ ය. මුළින්ම හේ කථා කරද්දී, අභූත රෑපය දෙස යාමට පිරිස කෙරෙන් මඳ තැතක් පැන නැංගේ ය. එහෙත් මේ වන විට අමුත්තාද සිටියේ අත ලඟ ය. ඔහු ස්ථිර සහ ගාම්භීර පාද පාතයකින් යුතුව කුමරා වෙත ඇදී ආවේය. එහෙත් පිරිස කෙරෙන් බිය පත් කසු කුසුවක් නැගුනාක් මිස, ඔහු ව නැවතීම සඳහා ඉදිරිපත් වීමට එකෙකුදු සිටියේ නැත. මෙහෙයින් හෙතෙම බාධාවකින් තොරවම කුමරු වෙත යාරයක් තරම් ලං විය. කුටිය තුළ සිටි මුළු පිරිසම, එකම ආවේගයකින් මෙන් ආගාරය මැදින් පිටුපසට ඇදී ගොස් එහි බිත්ති කරා ලං වි ය. අමුත්තා බාධාවකින් තොරව, පෙර පාද පාතයෙන් සහ ගාම්භීර භාවයෙන් යුතුවම, කුමරා පසු කරගෙන ගොස්, නීලවර්ණ ආගාරයෙහි සිට දම්පැහැති ආගාරයටද, එතුළින් පලාශවර්ණ ආගාරයටද, එමැදින් තැඹිලිවන් ආගාරයටද, එතැනින් ශ්වේතවන් සහ වයලට් ආගාර වලටද ගමන් කරන්නට වූයේ ය. ඔහුව නැවැත්වීමට තවම කිසිදු ආකාරයේ එකමුතු තැතක්, පිරිස කෙරෙන් හටගැනී තිබුනේ නැත.

ප්‍රොස්පොරෝ කුමරු එවිටය, තම හදිසි භීතිය ගැන ලැජ්ජාවට පත්වෙමින්, ආගාර සය හරහා අමුත්තා පසු පස කෝපයෙන් පුපුරමින් යන්නට පටන් ගත්තේ. භීතියෙන් ඇලලී ගිය එකකුදු ඔහු පසුපසින් යාමට නිර්භය වූයේ නැත. ඔහු ඇදගත් කිරිච්චියකින්ද සන්නද්ධව අමුත්තාට පියවර තුන හතරකින් ලංවූයේ ය. අමුත්තා මේ වන වන විට සිටියේ වෙල්වට් ආගාරයේ වූ අතර, ඔහු හදිසියේම අනෙක් අතට හැරී, තමා පසු පසින් ලුහුබදින්නාගේ මුහුණට මුහුණ දුන්නේ ය. එහිදී තියුණු කෑ ගෑමක් නැගිනි. කිරිච්චිය දිලිසුම් දෙමින් සේබල් බුමුතුරුණ මත ඇද වැටුනි. ඒ සමගම, ප්‍රොස්පෙරෝ කුමරැද උඩු බැලි අතට ඇද වැටිනි. ඔහු මිය ගොස් සිටියේ ය. මෙහිදී, වික්ෂිප්ත බව නිසාම හටගත් ධෛර්ය්‍යයකින් යුතුව, පිරිසෙන් එක් කල්ලියක් කාලවර්ණ කුටියට කඩා වැදුනේ ය. එහෙක් කළුවර ඔරලෝසුවෙහි ජායාව යට නිශ්චලව සිටගෙන සිටි, මළ මිනී වෙස් මුහුණක් ඇදගත් රූපය දැකීමෙන්, විස්තර කළ නොහැකි භීතියකින් යුතුව ඔවුහු හුස්ම ඉහළ‍ට ඇදගත්හ. 

රතු මරණය මාළිගය තුළට පැමිණ ඇති බවට රාවට පැතිර ගියේ ය. ඔහු පැමින තිබුනේ රාත්‍රියේ සොරෙකු පැමිනෙන්නාක් බඳුව ය. විනෝදකාමීහු එකිනෙකා, රැධිරය ඉසුනු අගාර භූමි මත, විවිධ බියකරැ ඉරියවු විලින් ඇද වැටී මිය යන්න‍ට පටන් ගත් හ. කළුවර ඔරලෝසුවෙහි ජීවයද, අවසන් පුද්ගලයාගේ මරණයද සමගම අවසන් වී ගියේ ය. ත්‍රිපාදිකයන් මත ඇවිළුණු ගිනි දළු නිවී ගියේ ය. අඳුරද, විනාශය සහ දිරාපක් බවද, රතු මරණයද, සියල්ල මතින් තම නිම කළ නොහැකි බලය පැතිරවූයේ ය.

[Nissanka Rajapaksa]

දින 3
ඉන්දියානු ලේඛක ප්‍රබංජන් - අනුවාදය උපාලි ලීලාරත්න

සුමදි, සෙනඟ වැඩිපුර නොමැති දුම්රියේ ජනේලයක්‌ අසල වාඩි වී සුළං දහරා මුහුණේ වැදෙද්දී ඒ විඳ දරා ගනිමින්, හිස කළඹවන ගමනක නිරත ව සිටියා ය. දුම්රියපළෙහි දුම්රිය නතර කළ පසු කිසිවකු විසින් තමා පිටු පසින් අල්ලා තල්ලු කරනු ලබනවාක්‌ මෙන් නොවී ප්‍රවේශමෙන් වේදිකාවට බැසගත් ඇයට ඉමහත් සතුටක්‌ දැනුණි.

"ශිව දෙවියනේ" යන්න මුමුණමින් නතර වූ බවක්‌ පළ කළ ඒ දුම්රිය දෙස බැලූ ඇයට බූරුවකු සිහිප ත් වී ය. අන්‍යයන් ඔසවාගෙන යනවාය යන හැඟීමෙන් තොරව බර උසුලා යෑම ජීවිතය කරගෙන දිවි ගෙවන මේ දුම්රියත් බූරුවාත් කොපමණක්‌ නම් අර්ථවත් දිවියක්‌ ගත කරනවා නොවේ දැයි ඇයට හැඟුණි.

විරුද්ධ දිශාවට ගමන් කිරීමට අපේක්‍ෂාවෙන් සිටින කීප දෙනෙක්‌ හැර මුළු වේදිකාවම හිස්‌ ව පැවතියේ ය. හිස්‌ කොන්ක්‍රීට්‌ බංකුව, ඇවිල්ලා වාඩි වෙන්නකෝ" යැයි ආරාධනා කරන්නාක්‌ මෙනි. ටික වේලාවෙක්‌ එහි වාඩි වී සිට යා යුතු යැයි සුමදි සිතුවා ය. ඉක්‌මනට නිවසට ගොස්‌ "වාඩිවීම" හැර වෙනත් කාර්යයක්‌ ද ඇයට නො මැත්තේය.

බංකුවේ වාඩි වී දෑස්‌ පියාගත් විට දී ඇයට තම පියාගේ මුහණ මැවී පෙනුණි. ඔහු මේ වෙලාවේ දී කරන්නේ මොනවාද? මේ වන විටත් දහ වතාක්‌ ම කියවූ "හින්දු පුවත්පතේ එක්‌ පුවතක්‌ එකළොස්‌ වැනි වතාවටත් කියමින් සිටිනවා විය යුතුය.

ඒ අතර වාරයේ දී විනාඩියකට වරක්‌ මිදුලේ කිසියම් සෙවණැල්ලක්‌ වැටෙනු ඇතැයි යන හැඟීමෙන් නැඟිට විත් "දරුවා ආවා ද?" යැයි විමසමින් සිටිනවා ඇත.

"තාත්තේ.... තාත්තේ..." සුමදිගේ සිත කැළඹෙන්නට විය. ඈ බංකුවෙන් නැඟිට නිවස වෙත ගමන් කරන්නට පටන් ගත්තාය.

කඩ වීදිය පසුකොට කුලී රථ නැවතුම්පළ ද පසුකර ගොස්‌ දකුණට හැරුණ විට දී ම ඇති වංගුවේ ගෙදර සුමදිගේ මහ ගෙදරයි.

පාරෙන් හැරෙද්දී ම පියා බලා සිටිනු ඕ දුටුවාය. පුවත්පතක්‌ අතේ තබාගෙන බැනියමත් සිවු රියන් වේට්‌ටියත් හැඳ සිටි ඔහු තම දියණිය සුමදි පැමිණෙනු දැක වහා ම මඟට ගියා ය. පාර මැද දී දෙදෙනා ම එකට හමු වූහ.

"තාත්තෙ".

"එන්න දුව... එන්න යමු හුඟ දවසකින් දැක්‌කේ නැහැනේ කියලා මං මේ හිතහිතා හිටියේ...."

පියා ඉදිරියෙන් යද්දී සුමදි ඔහු පිටු පසින් නිවස දෙසට ගමන් කරන්නට වූවාය.

සුපුරුදු ලෙස ම යාබද වත්තේ ලොකු අම්මා පාර අද්දර ම වාඩි වී සිටියා ය. එක්‌වර ම කුස දෙසින් ගින්නක්‌ මතු වූවාක්‌ මෙන් සුමදිට දැනුණි.

"ආ... සුමදි ද? මේ එන ගමන් වෙන්නැති...?" ලොකු අම්මා ඇසුවා ය.

"ඔව් ලොකු අම්මේ...."

"හ්ම් තාමත් ඉතිං නාලා කියල ද ආපහු යන්න වෙලා තියෙන්නේ...?"

ලොකු අම්මා එසේ අසද්දී සුමදි හිස බිමට නැඹුරු කරගෙන නිවසට ඇතුළු වූවා ය. ඇගේ මුළු සිරුරම දහඩියෙන් තෙමී ගියේය.

"චිඃ... කොච්චර කැත වැඩක්‌ ද?...." ඇයට සිතුණි.

සුමදිගේ අම්මා හාල්වල ගල් අහුලමින් සිටියා ය.

"වරෙන් වරෙන් දුවේ.... මොකද මෙච්චර පරක්‌කු?.... කෝච්චිය පරක්‌කු ඇති"

අම්මාගේ හැටි එහෙම ය. ඇය ම විමසා ඇය ම පිළිතුරු දෙන්නී ය.

සුමදි තරමක්‌ ඈත් වී මුල්ගකට වී වාඩි වූවාය.

"දරුවා හොඳට ම තෙහෙට්‌ටු වෙලා ඇවිල්ලා ඉන්නෙ... බොන්න කෝපි ටිකක්‌ වත් කරලා දෙන්න". පියා පැවසුවේය.

"උණු වතුර බෝතලේ වතුර ඇති. කිරි ටික රත් කරන්න විතරයි තියෙන්නේ?" මව කුල්ල පැත්තකින් තබා නැඟිට තරමක්‌ වැනෙමින් මෙන් ගොස්‌ කණුවක්‌ අල්ලා ගත්තාය.
  
"මගේ ඇඟ දැන් මට ම වාවගන්න බැහැ කෙල්ලේ" යැයි පැවසූ මව, තරබාරු සිරුර සොලවමින් කුස්‌සියට ගියා ය. එවිට පියා, පොත් පහක්‌ හයක්‌ රැගෙනවිත් සුමදි ඉදිරියේ තැබුවේය.

"මේවා කොහෙන්ද තාත්තේ?" පොත් පෙරළා බලන ගමන්ම සුමදි ඇසුවාය.

"පුස්‌තකාලෙන් ගෙනාවා දුවේ. දැන් මේ ගමේත් පුස්‌තකාලයක්‌ තියෙනවා. දුව එනකොට දකින්නත් අැති. කඩ වීදියේ ලොකුවට බෝඩ් එකක්‌ එහෙම දාලා තිබුණේ. මාත් පුස්‌තකාලෙට බැඳුනා. දුව නිසා තමයි බැඳුණේ. මං පොත් කියවන්න කැමැති නැහැ නේ. දුව නම් පොත් ගුල්ලෙක්‌. මේ දවස්‌ තුනේ කියවන්නේ නැතුව ඔයා වෙන මොනවා කරන්න ද? ඔහේ හාන්සි වෙලා වහලේ යට ලීය දහා බලාගෙන නේ ඉන්නේ. ඔයා දිහා බලන්නත් දුකයි එතකොට. ඒක නිසා කමක්‌ නැහැ. දරුවා පොත් කියව කියවා හරි ඉඳීවි නේ කියලා හිතලා මං ගෙනාවා" පියා පැහැදිලි කෙළේය.

සුමදි අත තිබූ පොත් ඉබේ ම ගිලිහුණි. තමා නිසා පියාත් මවත් විඳිනවේදනාව, හිරිහැරය ගැන සිහිවෙද්දී ඇයගේ සිතට වේදනාවක්‌ දැනුණි. ඒ සමඟම තමන්ට් පමණක්‌ සීමා වූ රහසක්‌ මුළු ගමට ම හෙළි වීම ගැන සිහිවී ගත විළියෙන් හැකිළුණි. කාමරයට ඇතුළු වූ ඈ හිස බිමට හරවාගෙන බිම වාඩි වූවාය.

මව කෝපි රැගනෙවිත් සුමදි ඉදිරියේ බිම තබා යළිත් සිටි තැනට ගොස්‌ කුල්ල රැගෙන බිම වාඩි වූවාය.

සුමදි සෙමෙන් සෙමෙන් කෝපි තොල ගාල්නට වූවයා. මවගේ දෑතින් සැකසෙන හැම ආහාරයක්‌ ම ඇයට අමෘතය මෙනි. නියම පදමට උණුසුමු වූ දිව මුලට තිත්ත රසය දනවන, හොඳ සුවඳින් යුතු කෝපි කෝප්පයේ අන්තම බිංදුව තෙක්‌ ම ඈ බිව්වාය.

"තව කෝපි ටිකක්‌ දෙන්න ද දුවේ" මව ඇසුවාය.

"එපා අම්මේ... තව ටික වෙලාවක්‌ ගියාම බොන්න බැරියෑ" සුමදි පිළිතරු දුන්නාය.

එවිට ම මිදුලට පියමා ආ කපුටෙක්‌ හඬ නැඟුවේය.

"අනේ... අනේ... කාක්‌කෝ.... නෑයෝ ආවට පස්‌සෙ ඇවිල්ලා නෑයෝ එනවා කියලා කෑ ගහනවා... කාලෙ හැටි? කාක්‌කොත් වෙනස්‌ වෙලා..." මව පැවසුවාය.

පියා සිනාසුණේය. ඔහුගේ සිනහව සුමදිට සතුටක්‌ වීය.

"ඔයාගේ ගෙදර මනුස්‌සයා කොහොමද? මිනිහා මොනවද කියන්නේ දුවේ?" පියා ඇසීය.

"ඔහේ ඉන්නවා... එනකොට මුරුක්‌කු හදාගෙන එන්න කියලා කිව්වා... අම්මා හොඳට මුරුක්‌කු හදනව නේ.. ඉතිං අම්මා බෑණට හදලා යවන්නකෝ..." යැයි සුමදි පවසද්දී වට්‌ටක්‌කා බෑයක්‌ සිනාසෙන්නාක්‌ මෙන් මව සිනාසුණාය.

"ඕවා හදලා දෙන එක මහ වැඩක්‌ යෑ... .ඒ වුණාට මොකද උඹගෙ නැන්දම්මා ගැන හිතුව ම කන කෑම ටිකවත් උගුරෙන් පහළට යන්නෑ..."

සුමදි යුගදිවියට පිවිස සැමියාගේ නිවසට ගොස්‌ ඊළඟ මාසයේ දසීම "ඒ දින තුන සඳහා මහ ගෙදරට ආපසු එවූ දාම තම මවගේත් පියාගේත් සිත් බිඳී ගිය බව ඇයට වැටහුනි.

"මුන් මොන තරම් පහත් මිනිස්‌සුද...." පියා එදා පැවසුවේය.

"නැන්දම්මා එක විධියක්‌ අම්මේ... කිලිවලට අහුවෙන එක එයාලට හොඳ නැහැල්ලු. මේ ගේ පුංචියි ඔක්‌කොම එකට ඉන්නේ... ගේ ඇතුළෙ ඕවා තියාගෙන ඉන්න පුළුවන්ද...? මේ දවස්‌ තුන එහෙම ඉඳලා නාලා පිරිසිදු වෙලා එහෙම මෙහෙ වරෙන් කියලා මාව මෙහාට එව්වා අම්මා.. ." යැයි සිදු වූ සියල්ල විස්‌තර කළ සුමදි ලැඡ්ජාවෙන් හැකිළෙමින් හඬන්නට පටන් ගනිද්දී මවට හිතට මහා කළු ගලක්‌ මෙන් බරක්‌ දැනුණි.

"දුවගේ කරුමෙට මෙහෙ ම වුණා නෙ...." මව පැවසුවාය.

"හරි.... හරි... දරුවා දැන් මේ ආවා විතරයි නේ... මහන්සිත් ඇති... ටිකක්‌ විවේක ගන්න දෙන්න..." පියා පැවසීය. ඔහුට මේ විෂයය පිළිබඳව කථා කිරීම ලැඡ්ජාවකි. කිසියම් ආකාරයක ජුගුප්සාජනක හැඟීමකින් ඔහුගේ මුහුණ රතු වේ....

පියා, සුමදිට ගෙවත්ත දෙසට මුහුණ ලා ඇති කාමරයක්‌ වෙන්කර දුන්නේය. විදුලි පංකාවක්‌ නොමැතිව දියzණියට නිදා ගැනිමට අපහසු යෑයි සිතා අලුත් ම විදුලි පංකාවක්‌ ද එහි සවි කළේය.

සුමදි ඒ දින තුන ම ගත කරන්නේ මෙහි ය.

තද හිසදරයක්‌ සමගින් ඇයට මේ දින තුනේ ආරම්භය පටන් ගනී. නළල පිපිරී යන තරම් දැඩි වේදනාවක්‌ දැනෙයි. කිසි කෙනෙකු දෙස හිස ඔසවා බැලිය හැකි නොවේ. මුළු සිරුර ම තළා පෙළා දැමුවාක්‌ මෙන් තෙහෙට්‌ටුවක්‌ ද කුස පෙදෙසින් සිහින් වේදනාවක්‌ ද දැනෙයි. ඇතැම් විට ආහාර ගැනීමට ද නොහැකි ව, වේදනාවෙ උසුලා ගැනීම නිසා නළල රැළි ගැන්වී සිටියදී ම සුමදි නැන්දම්මා දෙස බලද්දී නැන්දම්මාට කාරණය අවබෝධ වෙයි.

"හ්ම්.... එහෙනම් පිටත් වෙයං...." නැන්දම්මා අණ කරන්නීය.

සුමදිගේ සැමියා, කේසවන්ට ලොව කිසිම දෙයක්‌ පිළිබඳව උනන්දුවක්‌ නැත. මව පවසන්නේ කුමක්‌ ද එයත්, කාර්යාලයේ ලොක්‌කා පවසන්නේ කුමක්‌ ද එයත් පමණි ඔහු කරනුයේ.

මොවුන්ගේ නියෝග අනුවත මොවුන්ගෙන් කුමක්‌ කළ යුත්තේ දැයි අසා ඒ අනුවත් ක්‍රියා කිරීමයි ඔහුගේ ජීවිතය.

කේසවන් උදේ ම අවදි වූ විගසම දිය නා පිරිසිදු වෙයි. ඉන් පසුව කෑමට වාඩි වී කෙසෙල් කොළය දෙස බලාගෙන එක්‌ අතකින් කෙසෙල් කොළය අල්ලාගෙන අනික්‌ අතින් කෑම කන්නට පටන් ගනී.

"කෙහෙල් කොළේ අතින් අල්ලාගෙන කෑම කන්නේ ඇයි? හුළඟේ යෑයි කියලද?" නැන්දම්මා නොමැති වේලාවක දී සුමදි අසන්නීය.

එයට පිළිතුරු වශයෙන් ඔහුගේ මුවින් පිට වනුයේ සමච්චල් සිනහවකි.

කෑමෙන් පසු ව අත සෝදා අතේ තෙල් වියළීමටත් පෙර දෙපයට සෙරෙප්පු බස්‌සවා ගනී.

හැන්දැ යාමයේ හතට හත හමාරට පමණ කාර්යාලයෙය් සිට රාජකාරිය නිමා කොට ඔහු නිසට පැමිණෙයි. ඒ වන විට ඔහුගේ මුහුණේ නින්දෙන් අවදි වූ ස්‌වභාවයක්‌ රැඳී තිබේ.

ගැහැණු පිරිමි හැම කෙනෙක්‌ම රැකියාවලට යති. ඔවුන් සියලු දෙනා නිදා සිට නිවසට පැමිණෙන්නෝ ද? බස්‌ රථයේ දි නිදාගෙන පැමිණි බව කේසවන්ගේ මුහණ නොකියා පවසයි.

මුහුණ, අත් පා සෝදා ගන්නා ඔහු රාත්‍රී අට වන විට කැමට වාඩි වෙයි. සුපුරුදු ලෙස එක අතකින් කෙසෙල් කොළය අල්ලාගෙන කෑම කන්නට පටන් ගනී. කෑම කා අත් සේදුවා ද නැද්ද කියා නො දනිතත් ඔහුගේ දෑස්‌ නිඳිබර වෙයි. අනතුරුව ඇඳට පැමිණ උඩුබැලි අතට වැතිරී නිදා ගන්නා කේසවන්, පසු දිනට පහන් වෙද්දී පමණකි කේසවන් බවට යළි පත් වනුයේ.

විදුලි පංකාව වේගයෙන් කැරගන බවක්‌ සුමදිට හැඟුණි. එයින් හඬක්‌ මතුවෙයි. හඬ සමඟ සුළඟ ඇයට ප්‍රිය නොවීය. ඈ සිටි තැනින් නැඟිට ගොස්‌ විදුලි පංකාවේ වේගය අඩු කළා ය. සුළං විහිදිමේ වේගය අඩාල වි සෙමෙන් සුළං විහිදෙන්නට පටන් ගත්තේය. මේ ප්‍රමාණයට සුළං හැමීම ඇයට ප්‍රිය ජනක වීය. සුළං පහර දෙන්නාක්‌ මෙන් නොවිය යුතුය. ගතේ තැවරී ය යුතුය. එය ගතට සුවදායකය.

කුමණ කරුණක්‌ නිසා හෝ නින්ද සුමදි වෙත නො පැමිණියේය. තමන් නිසා මවත් පියාත් විඳින වේදනාව ගැන ඕ දැන සිටියා ය. මේ සුළු කරුණ නිසා සැතපුම් විස්‌සක්‌ දුරින් පිහිටි ගෙදරට මාස්‌ පතා ම සුමදි එවීම පිළිබඳව මවත්, පියාත් වේදනාවෙන් පසුවෙති. එහෙත්... සිය දියනිය හොඳින් ජීවත් වන්නීය. යන තෘප්තිමත් හැඟීමෙන් ඔවුහු තරමක්‌ සැනීමෙන් සිටිති. එය එසේ නොවන බව ඔවුන් දැන ගතහොත්....?

සුමදි පෙරැළෙමින් නිදා ගැනීමට වැර දැරුවාය. ඈ කියවමින් සිටි 'මෝහකටු' නම් පොතේ එක්‌ තැනෙක සඳහන් වැකි කිහිපයක්‌ සිහි කළාය.

බාබු දෙස බැලූ යමුනා "මේකට ද මෙච්චර පෙරුම් පිරුවේ...?" යැයි ඇසුවාය.

වසර ගණනාවක ඇසුරෙන් පසුව බාබුත් යමුනාත් ගතික්‌ එක්‌ වීමෙන් අනතුරුව යමුනා එසේ ඇසුවේ දෙදෙනාගේ ම සිරුර පිළිබඳව අවබෝධයක්‌ ලැබූ නිසාය.

"මේක ද?... මේකට ද?.... මේ..... වෙනුවෙන් ද?.... මේ වෙනුවෙන් ම... .ද?......" යනුවෙන් යමුනා නැඟූ ප්‍රශ්නවලින් ඇය තමන් විසින් ම තමන් පිළිබඳව පූර්ණ අවබෝධයක්‌ ලබා ගනු ලබන්නීය.

සුමදි.... තම මනසට යමුනා කැඳෙව්වා ය. ඇයට කථා කළාය.

"යමුනා ජීවිතය කියන්නෙත් මේකට ම නේද? ශරීරයත් ජීවිතය ම තමයි නේද?....

"ඔයා නම් කාලා බලලා අහනවා මෙච්චර ද කියලා.... යමුනා.... ඒත්.... මං බඩගින්නේ ම ඉන්නවා කෙල්ලේ...." සුමදි යටි සිතින් පැවසුවාය.

¥¥

මව, මුරුක්‌කු සාදා නිමකොට අතර මඟදී නො කැඩෙන්නට ටින් එකකට අසුරන්නට වූවාය. සුමදි දිය නා හමාර වී කෑම කා , ආපසු සැමියාගේ නිවසට යෑමට සූදානම් වෙමින් සිටියා ය. මව ඉදිරිපිට මුරුක්‌කු දහස්‌ ගණනක්‌ අතුරා ඇති අන්දම ඕ දුටුවාය. එයින් එකක්‌ අතට ගත් ඈ කෑල්ලක්‌ හපමින් කථා කළාය.

"මෙච්චර මොකට ද අම්මේ?... ටිකක්‌ හදන්න තිබුණනේ..."

"දවස්‌ හතරක්‌ වත් තියාගෙන කන්න පුළුවන්නේ දුවේ. මොකද නරක්‌ වෙනවා කියලද?

කුඩා ප්‍රමාණයේ දැතිරෝද වැනි මුරුක්‌කු.... ඒවා මතුපිට නෙරීම්, කටු මෙන් අතේ ඇණෙණ සුළුය. තුවාල වී ලේ ගැලීමට තරම් තියුණු නොවූ මේ කටු මුවට දැමූ විට දී දිය වි යයි. දිවේ දී මුරුක්‌කු මිශ්‍රණයේ තලත් සෙසු ද්‍රව්‍යයත් වෙන් වෙයි. ඒවා වෙන වෙනම රස විඳිය යුතුය.

"මුරුක්‌කු නම් හරි රසයි අම්මේ.... නැන්දම්මාගේ අතින් හදාපු මේ මුරුක්‌කු බෑනා හොඳට රස කරකර කන්න හදයි..." සුමදි වර්ණනා කළාය.

කිසිවකු විසින් මව වර්ණනා කරනු ලබන්නේ නම් ඇයට කුඩා දැරියක මෙන් ලැඡ්ජාවක්‌ දැනෙයි.

එවන් අවස්‌ථාවකදී මව දෝතීන් මුහුණ වසා නො ගන්නවා පමණකි.

"පලයං කෙල්ලේ විහිළු නොකර"

මව බොරු අමනාපයකින් පැවසුවාය ඒ වන විට ඇයගේ මුහණ ඉදුණ තක්‌කාලි ගෙඩියක්‌ මෙන් රතු වී තිබිණ. 

"තව ගිතෙල් ටිකකුයි කිරි ටිකකුයි දැම්මා නම් මීටත් වඩා රසට තියෙයි" මව පැවසුවාය.

පියා හොඳින් හැඳ පැළඳ ගෙන දුම්රිය නැවතුම්පළ දක්‌වා ම සුමදි කැඳවාගෙන යයි. දුම්රිය ප්‍රවේශපතක්‌ රැගෙන ඇයට දී ඈ දුම්රියට නංවා, දුම්රිය පිටත් වූවාට පසුව ශෝකය සිතේ සිර කරගෙන යළි නිවසට පැමිණෙයි. ඉන් පසුව ඔහුට තෘප්තිමත් බවක්‌ දැනෙයි.

සුමදි මුරුක්‌කු ටික්‌ එක අතට ගත්තාය.

"පරෙස්‌සමින ගිහින් එන්න දුවේ. ගිය ගමන් ලියුමක්‌ එවන්න එන මාසෙ එනකොට...." මව පැවසීමට අදහස්‌කළ දේ එක්‌වර ම ගිල ගත්තේ කිසියම් වැරැද්දක්‌ සිදු වූ අන්දමිනි. ඈ මුහුණ පසෙකට හරවා ගත්තේ නොකිව යුතු දෙයක්‌ ඉබේම මුවින් පිට වූයේය යන හැඟීමෙනි.

මවගේ පසුතැවිල්ල සුමදිට වැටහුණි.

"මම ගිහින් එන්නම් අම්මේ" කිසිවක්‌ සිදු නොවූ අයුරින් සිනාසෙමින් පැවසූ සුමදි මවගෙන් සමු ගත්තාය.

කිසිවක්‌ නො පැවසූ පියා. සුමදි සමඟ ගමන් කෙළේය. කුමක්‌ හෝ කථා කළ යුතු යැයි ඔහු සිතුවේය. එහෙත් කථා කරන්නේ මොනවා දැයි ඔහුට සිතාගත නොහැකි වීය.

"ඔක්‌කොම හරියට තියෙනවා නේද දුවේ?" ඔහු දුම්රිය නැවතුම්පළේ දී ඇසුවේය.

"ඔක්‌කොම හරි තාත්තේ. තාත්තා කලබල වෙන්න එපා." සුමදි සිනාසෙමින් පිළිතුරු දුන්නාය.

දුම්රිය පැමිණෙන තුරුවාඩි වී සිටිය යුතු යැයි ඕ සිතුවාය. එහෙත් ඒ සිමෙන්ති බංකුවේ තරුණියක්‌ වාඩි වී සිටියා ය. ඈ සුමදි මෙන් ම ළා බාල යුවතියකි. ඇය අතේත් සූට්‌කේසයක්‌ තිබිණි.

"පව්... මෙයාටත් මට වගේ ම ද දන්නේ නෑ". සුමදි එසේ සිතුවාය.

දුම්රිය පැමිණියේය.

සුමදිට කාන්තා මැදිරියේ වාඩි වීමට අසුනක්‌ ලැබිණි. ඇය පියා දෙස බැලුවාය. ඔහු වේදිකාවෙව් සිටගෙන පොත් සාප්පුව දෙස බලා සිටියේය. එහෙත් පියා උවමනාවෙන් ම පොත් සාප්පුව දෙස බලා සිටිනවා නොවන බව ඈ දැන සිටියාය. එක්‌ වරම හඬන්නට ඕනෑයැයි ඇයට සිතුනි. එහෙත් ආයාසයකින් දත් තද කර ගනිමින් ඈ ඒ හැඟීම යටපත් කර ගත්තාය.

¥¥

පුදුමකි. කේසවන් එදින සේවය නිමකොට සවස 6.00 වන විට දී නිවසට පැමිණියේය.

"මොකද අද මෙච්චර ඉක්‌මනට?" සුමදි ඇසුවාය.

"ඔයා ආපු හින්දා තමයි" ඔහු එසේ පවසනු ඇතැයි ද එසේ පැවසිය යුතු යැයි ද ඕ අපේක්ෂා කළාය.

"අද කත්තෝරුවේ එක්‌ කෙනෙක්‌ මාරුවෙලා ගියා. ඉතිං අද එයාට සමුදීමේ උත්සවය නිසා කන්තෝරුවේ වැඩ හවස හතරට නැවත්තුවා". කේසවන් පිළිතුරු දුන්නේය.

"ඇයි ඉතිං ඔයා උත්සවයට හිටියේ නැද්ද?"

"මට මොනවටද ඒවා?" ඔහු පැවසුවේය.

මුරුක්‌කු ටින් එක දුටු වහාම ඔහුගේ මුහුණ විකසිත වීය. දින තුනකට පසුව නිවසට පැමිණි තම බිරිඳ සුමදි දුටු විටදී වත් ඔහුට මෙවැනි සතුටක්‌ ඇති වූයේ නැත.

"මේ මෙසානවද ?... මුරුක්‌කු ද?"

"හම්"

ඒ ඇසුණ නැන්දම්මා නිවසින් පිටත සිට කෑ ගැසුවාය. "දැන් මුරුක්‌කු කෑවම ඊළඟට කෑම කන්නේ කොහොමද? පස්‌සේ ඔය මුරුක්‌කු කන්න පුළුවන්. මහ ලොකු මුරුක්‌කු... මේ ලෝකේ කොහෙන්වත් හොයා ගන්න බැරි කෑමක්‌ නේ...."

මුරුක්‌කු ටින් එක දෙසට දිගු කළ කේසවන්ගේ අත එක්‌ වරම පහතට එල්ලා වැටුණි. යම් හෙයකින් සුමදි අමෘතය ගෙන ආවේ නම්, "පුඃ ඔය මොනව ද? ඔය අමෘතය නේ... " යැයි නැන්දම්මා සමච්චල් සහගතව පවසනු නියතය.

සුමදිට, කේසවන් කෑම කා පැමිණෙන තුරුම පැවසීමට දෙයක්‌ තිබුණේ නැත. ඔහු හා කථා කිරීමට ද ඇයට ප්‍රිය නොවුණි. සිත කතා කරන අන්දම විවෘත කර පෙන්විය යුතු ද? පෙන්විය හැකි ද?.... එහෙත් අද.... කතා කළ යුතු යෑයි ඕ තීරණය කළාය.

කෑම කා පැමිණි කේසවන්, ඇඳ විට්‌ටමට හේත්තු වී වාඩි වූයේය.

"ඔයාට යමක්‌ කියන්න තියෙනවා." සුමදි පැවසුවාය.

"ඉතිං කියන්න" ඇඳේ හාන්සි වෙමින් කේසවන් පැවසුවේය.

නැන්දම්මා නින්දට ගොස්‌ ඇති බව තහවුරු විමෙන් පසුව සුමදි කතා කරනනට පටන් ගත්තාය.

"හැම මාසෙකම මේ වගේ වුනාම මහ ගෙදර යන එක මට ලඡ්ජාවක්‌. එදා රික්‌ෂෝකාරයාත් ඇහුවා... මොකද නෝනා මහ ගෙදරට යන්නේ? කියලා... කෝච්චියේ යන්න ටිකට්‌ ගන්න ගියා ම කවුන්ටරේ ඉන්න කොල්ලත් බලන බැල්ම ඉවසන්න බැහැ..... මිනිහත් මේක දන්නවද කොහෙද? අල්ලපු වත්තේ ලොකු අම්මා කොයි වෙලෙ මාව දැක්‌කත් එයාට මතක්‌ වෙන්නේ ඒකමයි.. මේක හරි කැතයි... ඔයා අහගෙන ද ඉන්නෙ...?"

"හම්"

"මේක පිට මිනිස්‌සු දැන ගන්න ඕන කාරණයක්‌ ද? මගේ ශාරීරික පෞද්ගලිකත්වය, රහස්‍යභාවය ගැන ඔයාටත් අයිතියක්‌ නැන්ද? මට ඒකෙන් අවමානයක්‌ වෙනවා නම් ඒක ඔයාට බලපාන්නේ නැද්ද කේසවන්?... මං හැම මාසෙම ඒ ගැන හිතල ම කලකිරෙනවා.... මේ අවමානය ලැඡ්ජාව නිසා මං මැරි මැරී උපදිනවා.... ඔයාටවත් බැරි ද නැන්දම්ම්මට මේ ගැන තේරුම් කරලා දෙන්න" සුමදි සුතේ සිරවූ වේදනාව මුදා හැරියාය.

කේසවන්ගෙන් පිළිතුරක්‌ නැත.

"ඇහුණ ද ඔයාට....?"

කේසවන්ගේ මුවින් සිහින් ගෙරවුම් හඬක්‌ නිකුත් වෙමින් පැවතිණ.

හැඟීම් අක්‍රීය වූ තත්ත්වයට පත් වූ බවක්‌ සුමදිට හැඟුණි. විදුලි පහන නිවා දැමූ ඕ ඇඳේ වැතිරුණාය.

යළිත් ඊළඟ මාසයේ දී.... තවත් දින විසි අටකට පසුව... ඈ මහ ගෙදර යා යුතු වෙයි. හරියට ම දොළහට පිට වී රික්‌ෂෝවක නැඟී දුම්රිය නැවතුම්පළට ගොස්‌ ටිකට්‌ පතක්‌ රැගෙන දුම්රියේ නැඟී ජනේලයක්‌ අසල අසුනක වාඩි වී හිස කෙස්‌ කළඹවමින් ගමන් කොට ගමේ දුම්රියපළෙන් බැස සිමෙන්ති බැංකුවේ ටික වේලාවක්‌ වාඩි වී සිට නිවසට ගමන් කරද්දී පියා මඟට පැමිණ කැඳවාගෙන යද්දී.... ඔහු පිටුපසින් ගමන් කරද්දී.... ලොකු අම්මා සුමදි දෙස බලා....................

ඇයටත් නො දැනීම දෑසින් වැගිරුණ කඳුළු දෙකන් අසලින් ගලා විත් කොට්‌ටය තෙමා දැමුවේය. රාත්‍රී විදුලි පහනෙන් විහිදෙන මඳ ආලෝකයෙන් නැහැවී පසෙක නිදා සිටින තම සැමියා දෙස ඕ බැලුවාය. දෙ කකුල් නමාගෙන වකුටු වී කුඩා දරුවකු මෙන් ඔහු නිදා සිටියේය.

නොවරදවා ම ඊළඟ වතාවේදීත් බූරුවෙක්‌ වැනි ඒ දුම්රියට ස්‌තුති කළ යුතු යැයි සුමදි සිතුවාය.

[Nissanka Rajapaksa]

තනිකම දුරලන්නට එන්නා

අයින් රෑන්ඩ් 1929 දී Escort නමින් ලියූ කෙටිකතාව 

ඔහු නිවසෙන් පිටත් වන්නට පෙර, සූ මෙසේ ඇසුවාය:

“ඔයා උදේ වෙන්න කළියෙන් එන්නෙ නෑ නේද, ප්‍රියාදරය?”

ඔහු බලාපොරාත්තු සුන් වූ ලෙසකින් හිස වැනුවේ ය. මන්ද ඒ ප්‍රශ්නය ඔහුට බොහෝ වතාවක් ඇසී ඇත. ඇය තව දුරටත් එසේ අසන්නේ නැත්නම් යැයි සිතී ඇති වාර අනන්තය. ඇය කිසි විටෙකත් කිසිම දෙයක් ගැන පැමිණිල්ලක් නොකළා ය. ඇයගේ නිල් පැහැති ඇස් ඔහු දිහා නිහඬව සංසුන්ව බලා සිටියහ. ඒත් ඔහුට ඇයගේ කටහඬේ යම් දුකක් ගැබ් වී ඇතැයි, අවලාදයක් මුසු වී ඇතැයි සිතිණ. ඒත් අද රාත්‍රියේ, ප්‍රශ්නයත් ස්වරයත් යම් විලසකින් වෙනස් යැයි ඔහුට දැනුණි. සූ එතරම් ගණනක් නොගන්නවා වැනි ය. ඇය නැවතත් මෙසේ ඇසුවාය:

“ඔයා උදේ පාන්දර වෙනකම් එන්නෙ නෑ නේද?”

“දෙයියෝ තමා දන්නෙ, ප්‍රියාදරිය,” ඔහු නිදහසට කරුණු කීවා ය. “මමත් ඒකට කැමති නැහැ ඔයා වගේ ම. ඒත් රස්සාවක් කියන්නෙ රස්සාවක්.”

ඔහු නොයෙකුත් වතාවල් වල දී නොයෙකුත් ආකාර වලින් පැහැදිලි කර ඇත. නැව් බඩු පටවන ගබඩා වැඩපොලක සේවය කරනා ලිපිකරුවෙකුට තමන් වැඩ කරන කාල වේලා මොනවා දැයි තීරණය කරන්නට බැරි ය. ඉතින් ඔහුට තෝරා ගන්නට රස්සාවල් නැති හෙයින්, ඔහු රෑ වැඩ කළ යුතුය. හැම සවසකම වැඩ නිමා වී ගෙදර එන සැමියන් ඇති කාන්තාවන් දිහා ඈ බලනා අයුරු ඔහු දැක ඇත. දවසේ වැඩ අවසන් වී ඔවුන් දීප්තියෙන් බැබළෙන ලාම්පුවක් යට එළිය ඇති මේසයක වාඩි වී රාත්‍රී ආහාර ගනිති. තම නිවහන සූ විසින් ඉතා ලස්සනට තබා ගන්නේ වියදම් කරන්නට මුදලක් නැතිවය. ඔවුන් කුලියට ජීවත්වෙන අඳුරු පැල දීප්තිමත්, උණුසුම් පුංචි හාස්කමක් බවට හැර වී ඇති බවත්, කුස්සියේ රතු හා සුදු කොටු වැටිච්ච පැහැපත් කුඩා දීසි පේලියක් ඇති බවත්, ඒවා අතරින් තම සෙල්ලම් බඩු සමඟින් සෙල්ලම් කරන දරුවෙක් සේ සතුටින් සිහින් ඇඟකින් හා බ්ලොන්ඩ් හිසකෙස් වලින් යුතු වූ සූ කැඳ දැමූ රතු හා සුදු කොටු වැටිච්ච විහිදෙන ගවුමක් ඇඳ සිටිනා බවත් ඔහු නොදකියි. එය ඔවුන් විවාහ වූ පසු ගෙවෙනා තුන්වැනි වසරයි. ඔහු මෙතැනට පළමුවෙන් ආවේ විශ්ව විද්‍යාලයෙන් උපාධිය ලැබි විට. තැන තැන ඉරි තලා ගිය තීන්ත පහරින් යුතු පාළු කාමර වලට තම තරුණ මනාලිය ගෙනෙද්දී ඇයට දෙන්නට කිසිවක් ඔහු සතු නොවීය. ඔවුන් ඉදිරියේ වූයේ මාස අන්තිමේ දී ගෙවා ගත නොහැකි කුලියයි. ඒ දවස් ගැන හිතද්දී ඔහුගේ තොල් බරපතල බවකින් පියවුණි.

“මේ රස්සාව මම කොහොම හරි අල්ල ගෙන ඉන්න ඕන, රත්තරනෙ. ඔයා අකමැති වුනත්. මාත් ඒකට අකමැතියි. ඒත් ඉස්සර අපි ගෙව්ව ජීවිතය ආයෙත් ගෙවන්න මම ඔයාට ඉඩ තියන්නෙ නැහැ.” ඔහු කීවේය.

“ඔව්,” සූ කීවාය. “සැබැවින්ම.” ඒත් ඇයගේ බැල්ම ඔහු පසුකරගෙන ගොසිනි. ඔහුගේ වදන් නෑසෙනා සේය.

ඇයව සිපගත් ඔහු ඉක්මණින් දොර වෙතට ගියේය. එහෙත් සූ ඔහුව නැවැත්වූවාය.

“ලැරී,” ඇය ලයාන්විතව ඔහුට මතක් කළාය, “අද සෙනසුරාදා.”

ඔව්, එය සෙනසුරාදාය. ඔහුට අමතකව ගොස් තිබිණ. නෝට්ටු රඳවනය අතට ගත් ඔහු ඇයට සතිපතා දෙන මුදල් ඇය අත තැබීය. ඒ නෝට්ටු රඳවා ගත් අත වෙනදාට වඩා උත්සුක වූවකි.

අනතුරුව ඇය ඔහු දිහා බලා සිනාසුනාය.

ඇයගේ සතුට පිරි, තක්කඩි වැඩක් කළා යැයි පෙන්වන සිනාව, ඇයගේ දෑස් බබළවන්නටත්, එයින් ඇයගේ අහිංසක හා විවෘත බව දිස්කරන්නටත් සමත් විය. ඔහු පිටත් වී ගියේය.

චාම්, පිළිවෙලකට හැඳි සිය අළු කබායේ කොලරය ඔසවා ගත් ඔහු සිහින් පොද වැස්සේ වීදියේ ගමන් ගති. ඔහු වරක් ආපසු හැරී බැලුවේය. ඒ පසුතැවිල්ලෙනි. දොර උඩින් වූ ලාම්පුව දිහා හේ බැලුවේය. එයින් දිස් වූ නොම්මරය දිහා බැලුවේය. අංක 745, ඔහුගේ අංකය, ඔහුගේ නිවස, අංක 745, ග්‍රාන්ට් වීදිය. ඉක්බිතිව ඔහු ඉක්මණින් උමං දුම්රිය පොළ වෙත පියනැඟුවේය.

ග්‍රෑන්ඩ් සෙන්ට්‍රල් හි පොදි ගැසි ජනතාව පිරුණු වේදිකාවට බට ඔහු නික්ම යන දොරටුවක් සොයා ගියේ නැත. ඔහු ඉක්මණින් ගියේ ගමන්බඩු රඳවන අල්මාරි ඇති ස්ථානයටයි. එයින් අල්මාරියක් ඇර පිළිවෙලකට තැබි සූට්කේස් එකක් අතට ගත් ඔහු පිරිමි වැසිකිළි සොයා ගියේය. මිනිත්තු පහළොවකින් ඔහු එයින් පිටතට පිවිසීය. එහි වූ කළු තරබාරු සේවකයා ගෞරවය මුසු ප්‍රශංසාවෙන් ඔහු දිහා බැලුවේය. සිහින් උස් සිරුරකින් යුතු වූ ඔහු සන්ධ්‍යා සාදයකට යන සම්පූර්ණ ඇඳුම් කට්ටලයක් හැඳ සිටියේය. දිළිසෙන සපත්තු අග සිට පැත්තකට ඇල වී රැඳී වී තිබුනු පැහැපත් උස් තොප්පිය හුවා දැක්වූයේ සුන්දර සන්ධයාවක් ගෙවන්නට යන ලෝකයේ ප්‍රීතියෙන් කල් ගෙවනා කඩවසම් තරුණයෙකි. ඔහු වැඩ කරන්නට අඳින චාම් ඇඳුම් පිරි සූට්කේසය නැවත ගමන්බඩු රඳවන අල්මාරියේ තැන්පත් කළේය. ඇඟිලි එකිනෙකට සෙමින් ගසා සද්දයක් පිට කළ ඔහු නික්ම යන දොරටුවක් වෙත ගියේ ඉක්මණකින් නොවේ. සැහැල්ලුවෙනි.

පාර්ක් ඇවනියු හි මහේශාක්‍ය දොරටුවක් අසල වූ රත්තරන් පාට පටි පැළඳි මුරකාරයෙක් කාලයක් දැන හඳුනන බව පෙන්වන ගෞරවයකින් ලැරී වෙත නැවී ආචාර කළේය. කිසිවක වැදගැම්මක් නොතකන විලාසයකින් ලැරී සෝපානය වෙතට ගියේය. ආනුභාසම්පන්න දොරක් ඉදිරියේ ලැරීගේ සතුටු සිනාව නැවතිණ. එහි නාම පුවරුව: ක්ලෙයාර් වෑන් නස් එස්කෝර්ට් කාර්යාලය.

ලැරී මේ ස්ථානයට අකමැතිය. මේ රස්සාවට අකමැතිය. සෑම සන්ධ්‍යාවකම, හැම රාත්‍රියක් පාසා ම, ඔහුට තරබාරු වංශවත් අවිවාහක ස්ත්‍රීන්ව, මෝඩ, කිසිත් කාරණාවක් නැතිව හිනාවෙන පිටගම් වලින් පැමිණි වැන්දඹු කාන්තාවන්ව, රාත්‍රී සාද, සංග්‍රහ සහ නැටුම් සඳහා එක්ක යන්නට සිදුවේ. ඔහුට ආචාරශීලීව නැවෙන්නට සිදුවේ. සිත්කළු ලෙසින් සිනාවෙන්නට සිදුවේ. මිලියනපතිවරයෙක් සේ සුළු සන්තෝසම් මුදල් වේටර්වරුන් වෙත දෙමින් නටන්නට ද සිදුවේ. කිසිත් කමකට නැති කතාබහින් කාලය ගෙවන්නට ද, කිසිත් කමකට නැති කතාබස් අසා සිටින්නට ද සිදුවේ. ඔහුගේ සිතුවිලි සැතපුම් ගණන් දුර දුවද්දී, නිහඬ කුඩා කාමරයක තනි සෙවනැල්ලක් වැටෙනා ලාම්පුවක් යටින් සිටිනා සූ මතක් වෙද්දී, කිව්වේ මොකක් දැයි මතක් කරගන්නට සිදුවේ.

මේ බව සූ නොදන්නා එක වැදගති.

ඇය කිසිදවසක මෙය දැනගනු නොමැත. තමන් රස්සාවට කරන්නේ මෙය යැයි ඇය දැන ගන්නවාට වඩා ඔහු මිය යන්නට වඩා කැමතියි. මෙය වැදගත් රස්සාවකි. ඔව්, ඉතා වැදගත් රස්සාවකි! මිස් වෑන් නස් ඒක වගබලා ගන්නීය. එහෙත් ඒක පිරිමියෙකුට සුදුසු රස්සාවක් නොවේ යැයි ලැරීට සිතේ. එහෙත් ඔහු ස්තූති පූර්වක විය යුතුය. මන්ද එය රස්සාවකි. එයින් ග්‍රාන්ට් වීදියේ 745 දරණ කුඩා නිවස පවත්වා ගෙන යන්නට හැකිය.

සූ කිසිදිනෙක ඔහුගේ කැප කිරීම ගැන දැනගත යුතු නැත. මෙවැනි රස්සාවක් කරනවා යැයි දැනගත්තොත්, කුලෑටි, නිහඬ සූ, කිසිදා රාත්‍රී සමාජශාලාවක් දැක නැති සූ, බියට පත්වනු නිසැකය. මුලින්, ඇයව රාත්‍රියේ එළියට ගෙන යන්නැයි ඇය යටහත් පහත්ව ඉල්ලා සිටියාය. එහෙත් ඔහුගේ කෝපය හමුවේ ඇය ඒ ගැන නැවත කතා කළේ නැත. නැවත ඉල්ලුවේ නැත. එවැනි නපුරු, හඬින් පිරුණු තැන්වලට ඇයව කිසිදිනෙක ඔහු එක්කගෙන යන්නේ නැත. ඔහුව හොඳින් හැමෝම දන්නා තැන්වලට. ඔහුගේ රස්සාවත් හැමෝම දන්නා තැන්වලට. අනික, මේ දිළිසෙන ලෝකය, ජෑස් සංගීතය, වේටර්වරු ඔහුට එපා වී ඇත.

ඔහු සුසුම් හෙලුවේය. උරහිස් කෙලින් කරගෙන රාත්‍රී කාර්යයන් අරඹනු පිණිස මිස් වෑන් නස්ගේ කාර්යාලය වෙත පා නැඟුවේය.

ලැරී නිවසින් පිටත් වී ගිය පසු, වැසුණු දොර දිහා සූ දිගු කාලයක් හිටගෙන බලාගෙන උන්නාය. ඇයගේ අතේ සල්ලි නෝට්ටු හිර වී තිබුණි. අනතුරුව ඇය කුස්සියේ ලාච්චු අස්සේ සැඟවී තිබි කුඩා ටින් පෙට්ටියක් එළියට ගත්තාය. ඇයගේ රහස් කැටයට අන්තිම ඩොලරය එකතු කළාය. දැන් එහි ඩොලර් සියයක් එකතු වී ඇත. හරියටම සියයක්. ඇය බලාපොරොත්තුවෙන් සිටි රාත්‍රිය මෙයයි.

ගෙදර වියදමට දුන් මුදල් වලින් ඉතා ප්‍රවේසමෙන්, ඉතා දුෂ්කර ලෙසින් ඇය ඉතිරි කරන්නට සමත් වූවාය. දැන් ඇය සූදානම්ය. ඇය අල්මාරිය වෙත ගොස් සන්ධ්‍යා ගවුමක් එළියට ගත්තාය. එය ලස්සන නිල් පැහැයෙන් වූ දිළිසෙන ගවුමකි. වසර දෙකකින් ඇය එය කිසිම තැනකට හැඳ නැත. එය ඉතා ප්‍රෙව්සමෙන් ඇය ඇඳ මත දිග හැරියාය. ඒ දිහා බලා සිටියේ සතුටිනි. එක රාත්‍රියකට, එක රාත්‍රියක් පමණකට, ඇය එය අඳින්නටත්, එය හැඳ නටන්නටත්, සිනාවෙන්නටත්, නිව්යෝර්ක් පැමිණ පසු නිතර අහන්නට ලැබෙන රාත්‍රී සමාජශාලාවක දිළිසෙන ලයිට් බලන්නටත් ඇයට හැකිය. ලැරීව රවටනවා යැයි ඇයට සිතුණි. ඒත් ඒක කිසිත් වරදක් නොවන රැවටීමක් නේද! කුඩා කාලයක් පමණක් නටන්නට, අහිංසක විනෝදයක් ලබන්නට, ලැරීට වටහාගත නොහැකි වූවකට, මහන්සියෙන් වැඩ කරන ලැරී කිසිසේත්ම සිතන්නේ නැති වූවක් කරන්නට … ඇය ලැරීට ඉතා ආදරෙයි. ඔවුන්ගේ පුංචි ගෙදර ගැන ඇයට ඇත්තේ මහත් සතුටකි. ඒත් ඇය ගෙවනා ඒ පාළු සන්ධ්‍යාවන් ඉතා දීර්ඝය. ඇය තවමත් තරුණය. ඇය හැඳ සිටිනා නිල් ගවුමෙන් ඇය ඉතා පියකරු යැයි පෙනේ. එක රාත්‍රියක් පමණක් … එහි වරදක් නැහැ, ලැරී දැනගන්න අවශ්‍ය නැහැ.

කවුරු හරි පිරිමියෙකු හා ගියොත් ඒක වෙන දෙයක්. ඇය එහෙම යනවා නෙමෙයිනෙ. ඇය තමන් වෙනුවෙන් ගෙවලා තමයි යන්නෙ. ඒක හරියට කරන්නෙ. ඩොලර් සියයක්, එක හිතුවක්කාර පිස්සුවකට. එය ආරක්ෂා සහිතව සහ වැදගත් විදියට සකස් කරගන්නා හැටි ඇයට ඇසී තිබුණි. ඇයගේ හදවත ස්පන්දනය වෙනවා ඇයට දැනුණි. ඇය දුරකතනය වෙත ගියාය.

පාර්ක් ඇවනියු හි කාර්යාලයේ කාර්යක්ෂම ලේකම්වරියක් තම මේසය ඉදිරියේ සිටගෙන ඉන්නා ලැරී ඩීන් දිහා බැලුවාය.

“ඔයාගේ අද කාර්යය, මිස්ට ඩීන්,” ඇය කීවාය, “රාත්‍රි භෝජනය, නැටුම්, නගරයේ හොඳම තැනේ දී, සම්පූර්ණ සන්ධ්‍යා ඇඳුම් කට්ටලයෙන්. පැයකින් ඔබ ගිහින් මුණගැහෙන්න ඕනා, මිසිස් ඩීන්ව -ඥාතියෙක් නෙමෙයි නේද?- ස්ථානය අංක 745, ග්‍රාන්ට් වීදිය.”

[Nissanka Rajapaksa]

ග්‍රහචාරය

 ඉන්දියානු ලේඛක ආර්.කේ. නාරායන් ගේ All Avoidable talk කෙටිකතාවේ පරිවර්ථනය ආචාර්ය ජගත් රූපසිංහ

ආරවුල් ඇතිකරගැනීමෙන් වලකින ලෙසත් අනවශ්‍ය පැටලිලි වලට නොයන ලෙසත් ඔහුට තදින්ම අවවාද කෙරුනි. මේ දිනවල ඔහුගේ ග්‍රහචාරය හොඳනැත. සියලුම ග්‍රහයන් නීච වී ඇත. ඔහුගේ ඉතාසුළු ප්‍රකාශයක් වුව මහ ආරවුලකින් කෙලවරවිය හැක. එනිසා කට පරිස්සම්කරගැනීම සුදුසුය. ඔහු ගැන කලින් කිවු සියළුම අනාවැකි හරි ගියේය. විස්තර කළ නොහැකි ලෙස ඔහු හොඳටම බියවී ඇත. විශාල රන්බඩු වෙළඳසැලේ කොනක වාඩිවූ ඔහු දවස පුරාම ගනන් එකතු කළේය.  වෙළඳසැලේ ගිණුම් සකස් කරන්නේ ඔහුය. දවස අවසානයේ ඔහු පිටව ගියේය. ගමන අතර මගදී සිය නිවස ආසන්නයේ පිහිටි මිතුරාගේ නිවසට ගොඩවිය. මිතුරා සමග සතුටුසාමීචියට ඔහු ප්‍රිය කළේය.  මිත්‍රයා හඳහන් බැලීමට සහ අනාවැකි කීමට රුසියෙකි. මිත්‍රයා ඉඳහිට ඔහුටද නොමිලයේම අනාවැකි පවසයි. ඔහුට කිවු අනාවැකි ඒ ආකාරයෙන්ම සිදුවුනි.

"සති දෙකක පමන කාලයක් ඔබට මුදල් ප්‍රශ්ණයක් ඇතිවෙනව.  ලැබෙන්න තියෙන මුදල්වත් වෙලාවට ලැබෙන එකක් නෑ."  එය එසේම සිදුවිය.  ගමේ ඇති ඔහුට අයත් කුලියට දී ඇති ගෙදරින් ලැබෙන කුලිය වෙලාවට නොලැබුනි. ලිපිනය ලියද්දී සිදුවූ සුලු වැරැද්දක් නිසා  ලිපිය ඔහු අතට පත්වූයේ මුලු ඉන්දියාවම පුරාම ගමන් කිරීමෙන් පසුවය.

සෙනසුරු අපලෙ නිසා ගෙදර හැමෝම ලෙඩ වෙන්න පුලුවන්. මිතුරා තවත් විටෙක පැවසීය. ඔහුගේ වයසක අම්මාගේ සිට මාස හතරක් වයසැති අත දරුවා දක්වාවූ සියලුදෙනාටම ඊලඟ සතියේ උන සහ හෙම්බිරිස්සාව වැළඳුනි. ඔහුද ඇඟේ මහන්සියට නිවාඩුවක් ගැනීමට සිතුමුත් රත්රන් බඩු සාප්පුවේ අයිතිකරුගෙන් එයට ඉඩ නොලැබුනි.

අලුත්ම අනාවැකියනම් මිතුරා ඊයේ සවස කිවූදේය.

"මම හිතනවා ඔබේ අපල කාලය ගෙවෙන්න ලඟයි. ඉක්මනින්ම හොඳකාලයක් ලබනවා. නමුත් හෙට සඳුද දවසම පුලුවන් තරම් පරිස්සමෙන් කතාකරන්න. කතා නොකර ඉන්න තරමට හොඳයි. ඔබ කියනදේ වැරදියට ඇහිල එහෙමත් නැත්නම් අනුන් කියනදේ ඔබට වැරදි විදියට ඇහිල ලොකු ප්‍රශ්ණයක් වෙන්න පුලුවන්. ඒහින්ද කතාකරන එක පුලුවන් තරම් මග හරින්න. කට පරිස්සම් කරගන්න."  

ඇඳේ වැතිරී සිටි ඔහු දෑස් විවරකළ වහාම තමාටම කතාකරගත්තේය. අද කාඑක්කවත් කතා කරන්න හොඳනැහැ. වචනයක් වැරදුනොත් කොහෙන් කෙළවර වෙයිද දන්නෙ නැහැ. හිමින් සීරුවේ ඇඳෙන් බැසගත් ඔහු කුඩා දරුවාගේ කම්මුල මිරිකීය. අනෙක් දරුවාගේ පිටට තට්ටුවක් දැමීය. හත්හැවිරිදි පුතා පාසල්යාමට අදිමදි කරයි. ඔහුට බැනීමට කට ඇරිය මුත් වචන පිට නොකළේය. දරුවාට දෙවියො බැලුවාක් මෙනි.

"ඇයි ලමයින්ට ඕන විදියට වැඩකරන්න දෙන්නෙ?"  බිරිඳ ඇසුවාය.

හිස යාන්තමට සෙලවූ ඔහු නාන කාමරයට ගියේය. දියණිය නාන කාමරයේය. ඇය පැයකටවත් එලියට නොඑනු ඇත.  වැඩට යන වෙලාවට නනකාමරයට නොයන ලෙසට ඇයට කොතරම් අවවාද කලත් වැඩක් නැත. ඔහු දොරට දෙතුන්වතාවක් තට්ටු කලේය. ප්‍රතිචාරයක් නැත. දොරදෙස රවාබැලූ ඔහු මිදුලේවූ පයිප්පය ලඟට ගියේ ය. පෙරදින රාත්‍රියේ ආහාර ගැනීමේදී ඔහු හිස එසවූයේ නැත. කිසිම කතාවක් නැත. බිරිඳගේ ප්‍රශ්ණ වලට ලැබුනේ ඔව් නෑ බෑ පිලිතුරු පමනි.  ඔව් නෑ බෑ තරඟයක් මෙනි.

රැකියාවට  යන අතරමගදී පදිකවේදිකාවේ නැවතී කාගෙන් හෝ බුලත් විටක් ඉල්ලා ගැනීමේ සිරිතක් ඔහුට විය. උදේ පාන්දරින්ම ට්‍රෑම් එකට යන අයෙකු ලෙස  මිනිසුන්ට  හැඟෙනසේ ඔහු හැසිරුනේය. අද කාගෙන්වත් බුලත් විටක් නොඉල්ලූ ඔහු කවුරුන් හෝ බුලත් විටක් දෙන තුරු බලා සිටියේය. ඉල්ලීමකින් තොරව හැමදාම දෙනවිදියට බුලත්විටක් දෙන්න අද ඔවුන්ට ඕනැකමක් නැත්නම් බුලත් නොකෑමට අදිටන් කරගත් ඔහු පාරට බැස්සේය. 

ට්‍රෑම් එකේ සෙනග පිරී ඇත. මගියෙක් ඔහුගේ කකුල පාගාගෙන සිටියි. ඔහු ඉවසා සිටියේය.  එහාමෙහා යන කොන්දොස්තර ඔහුව පැත්තකට තල්ලු කලේය. එකතැන හිරවී සිටිතැයි ඔහුට ඉතා පහත් ලෙස බැන වැදුනේ ය.  ඔහු නිශ්ශබ්දව සිටියේය. වෙනදා පාස් කිව් පමනින් ඉවත්ව යන ටිකට් පරීක්‍ෂක වරයා, අද පාස් එක පෙන්වන ලෙස බල කළේය.  ඔහු ඉතාමත් අපහසුවෙන් සාක්කුවට අතදමා අතපතගා පාස් එක සොයන අතරතුරෙදී ටිකට් පරීක්‍ෂක වරයා නොරිස්සුම් සහගතව දිගින්දිගටම බනින්නටවිය. ශාස්ත්‍රි කට ඇරියේ නැත. කේන්තිය ගිල ගත්තේය. ආගම වෙනුවෙන් දිවිපුදන්නෙකුසේ සියලු දුශ්කරතා ඉවසාසිටියේය.

ඔහු ප්‍රමාද වූයේ විනාඩි දෙකකි. ඒ වනවටිත් අයිතිකරු පැමින සිටියේය.  අයිතිකරුගේ බැල්ම පැය දෙකක් ප්‍රමාද වී පැමිනියාක් මෙනි. සියළු චෝදනාවලට ඉවසීමෙන් කන්දෙමින් ශාස්ත්‍රි  අයිතිකරු ඉදිරියේ ගොලුවෙකුසේ හිට ගත්තේය.

"මොකද හිටි පිලිමයක් වගේ කතා නැතුව හිටගෙන ඉන්නෙ? බොහොම පහසු ඇති ඔහොම ඉන්න."  ඔහු දෙස බැලූ අයිතිකරු කෑගැසීය. 

"මොන යකෙක් වැහිලද අද?"  කටින් එලියට පැනීමට ආ වචන ටික ශාස්ත්‍රි ගිලගත්තේය. කෙඳිරියක් පමණක් පිටවීය.  

"ආ... මොකක්ද කීවෙ? ” අයිතිකරු ඇසීය.

"මොනවද...... ආ දැන් වෙලාව කීයද සර්" ඔහු ට කියවුනි.

 

"මගෙන්ද වෙලාව අහන්නෙ. මට කේන්ති එන්න කලින් ගිහින් වාඩිවෙනව ශාස්ත්‍රි."  

ශාස්ත්‍රි තමන්ගෙ තැනට ඉක්මනින් පැනගත්තේය. වැඩපොලේ සුපුරුදු දිනචරියාව ඇරඹුනි. සේවකයෙකු ෂෝකේස් පිසදමා සකස්කර ඒවා නියමිත තැන්වල තැබීය. මිළ අඩු ලාභබඩු සේම ඉතාවටිනා ස්වර්ණභරණද මිලදී ගැනීමට සහ විකිණීමට මිනිසුන් පැමිනියේය.  අයිතිකරුගේ මුහුණට සිසිල් පවන් සලමින් කුඩා විදුලි පංකාව ශබ්දනගමින් කැරකෙන්නට විය. අයිතිකරුගේ බාලපුතා පැමින අමතර වියදම් සඳහා මුදල්ඉල්ලා කරදර කර මුදල් රැගෙන ගියේය.

සාප්පුවේ කොනකටවන්නට පිහිටි ඔහුට අදාල තැන ශාස්ත්‍රි වාඩිවිය. ඔහු නොපෙනන තරමට ගිණුම් පොත් ඔහුවටා විය. ගිණුම් පොතේ මෙතෙක් එකතුකළ පේලි ප්‍රමානය අනුව ඔහු වෙලාව අනුමාණ කළේය.  දෙකටවත් ලංවෙලා ඇති. තව පැය අටක්වත් ඉන්නවෙයි වගේ දවසෙ වැඩ ඉවරකරන්න.

"මේ දියමන්තිය එලියටඅරන් ඒක ප්ලැටිනම් ලෝහයෙන්  බඳින්න පුලුවන්ද?"  ශාස්ත්‍රි ඉදිරියේ සිටගත් ගනුදෙනුකරුවෙක් එතරම් නොවටිනා ආභරණයක් පෙන්වා ඇසීය. ඕනෑවට එපාවට මෙන් ආභරණය දෙස බැලූ ශාස්ත්‍රී "අන්න අතනින් අහන්න" යැයි කවුන්ටරයක් පෙන්වීය. 

"එතනට යන්න මම දන්නවා. ඉස්සරල මගේ ප්‍රශ්ණෙට උත්තර දීල ඉන්න." ගනුදෙනුකරු තරහින් පැවසීය. ශාස්ත්‍රි හිස වැනුවේය.

මේ ගැන කිසිමදෙයක් දන්නෙ නැහැවගෙයි පේන්නෙ.

"මං කිසි දෙයක් දන්නෙනෑ" ශාස්ත්‍රී කීවේ ය.

"එහෙනම් මෙතනින් අස්වෙලා පලයන්."  එසේ කෑගැසූ ගණුදෙනුකරු, අයිතිකරු ලඟට ගොස් ඔහු ඉදිරිපස වාඩිවිය.

"ශාස්ත්‍රී මෙහාට එනවා." අයිතිකරු කෑගැසීය.

"එනව සර්." හිස නොඋස්සාම ශාස්ත්‍රී පිළිතුරු දුන්නේය.

ගිණුම් පොතේ එකතුකරමින් සිටි පිටුවේ තව පේලිතුනක් එකතුකිරීමට ඇත. දැන් නතරකලහොත් නැවතත් මුල සිටම එකතුකිරීමට සිදුවේ. ඔහු දිගටම ගනන් එකතු කලේය. අයිතිකරුගේ ඉවසීමේ සීමාව ඉක්මවාගොස් බෙරිහන්දෙන්නට විය.

"මම කතාකරාම පෑන තියල මෙහාට එනව. එනවද නැද්ද?"

තව එක පේලියක් ඉතුරුව ඇත. මෙම පේලිය මගහැරුනොත් සවස්කාලයම ගිණුම්පොතේ එල්ලී සිටීමට සිදුවනු ඇත. අයිතිකරු දිගටම කෑගසයි. පොතෙන් මොහොතකට ඇස ඉවතටගත් ශාස්ත්‍රී ඔලුව උස්සා බැලීය. අයිතිකරුගේ මුහුණ කේන්තියෙන් රතුවී ඇත. වචනයක්වත් නොදෙඩූ ශාස්ත්‍රී ගනන් එකතුකිරීම අවසන්වනතුරු නොනැගිටීමට තීරනය කලේය. ඔහු කලබල නොවී බිහිරෙක් සේ දිගටම ගනන් එකතුකළේය. මදවේලාවකට පසු ඔහු සිය ස්වාමියා ඉදිරියේ සිටගත්තේය. මේසය මත තිබෙන ලිපි ලේඛණ සුළඟට යෑම වැලැක්වීම සඳහා බරට තබන ඊයම් බෝලය අයිතිකරුගේ අතෙහි විය. මිනිහ මට ඒකෙන් දමල ගහන්න හැදුවද දන්නෙ නෑ. එසේ සිතු ශාස්ත්‍රී නොසැලී සිටියේය.

කරදරකාර ගනුදෙනුකරු පහසුවට වාඩිවී සිදුවනදේ ගැන ඉතා ආසාවෙන් සහ කැමැත්තෙන් බලාසිටියේය. ඔහු දෙස බැලූ ශාස්ත්‍රීට සිදුවන සියල්ල තමාගේ ආත්මගරුත්වයට හානිදායක බව සිතුනේය.

මට රුපියල් පනහක් ගෙවන්නෙ පිනට නොවෙයිනෙ. මම වහලෙක් වගේ වැඩකරනව. මට නිග්‍රහ කරන්න මාව සවුත්තුකරන්න බොස්ට තියෙන අයිතිය මොකක්ද. එසේ සිතු ශාස්ත්‍රීට සියල්ල එපාවිය. කේන්තිය ඉහවහා ගියේය. ඔහුගේ ඇස්බැමි නටන්නට විය.

"මොකටද ඕක අතට ගත්තෙ?"  අයිතිකරු අතතිබූ ඊයම් බෝලය දෙස බලමින් ඔහු ඇසීය.

"මෝඩය. උඹට ඒකෙන් වැඩක් නැහැ. උඹ උඹේ වැඩක්බලාගනින්. අද මොනවද උඹට  වෙලාතියෙන්නෙ?"  අයිතිකරු බැනවැදුනේය.

"අඬගැහුවම වෙලාවට එන්න බැරි ඇයි?"  

කේන්තිය පුපුරා යාමට ආසන්නව සිටි ශාස්ත්‍රි තම ආවේගය අමාරුවෙන් මැඩ පවත්වා ගත්තේය.

"මම ගනන් එකතුකරමින් හිටියෙ සර්." තම කේන්තිය පාලනය කරගනිමින් ශාස්ත්‍රි යටහත්ව පැවසීය.

"අඬ ගැහුවම එන්න දැනගන්න. ඇයි මේ මහත්තයට නරක විදියට තදින් කතා කලේ?"

"මම එහෙම කලේ නැහැ."  ශාස්ත්‍රි හෙමින් කීවේය.

"මම බොරු කියනවයි කියලද කියන්නෙ?"  ගනුදෙනුකරු රවාබලමින් කෑගැසීය.

ශාස්ත්‍රි තමාගේ කටට ආ උත්තරය ගිල ගත්තේය. අනෙකාට රිදෙන්නට පාරක් ගැසීමට සිතුනමුත් මිත්‍රයාගේ අවවාදය සිහිවීමෙන් නිහඩ විය.  කට පරිස්සම් කරගන්න....

"ශාස්ත්‍රි මම අවසාන වතාවට අවවාද කරන්නෙ. ගනුදෙනු කාරයින් ට මිත්‍රශීලීව හොඳින් සලකන්න ඕන. එහෙම බැරිනම් මෙහෙන් අස්වෙලා යන්න පුලුවන්."  ඔහු දෙස බලමින් බොස් පැවසීය.

"මම ප්ලැටිනම් ගැන දන්නෙ නැහැයි කියන එක විතරයි කීවෙ."

"මට ඒව වැඩක් නැහැ. මේ සාප්පුවෙ වැඩකරන හැමෝම ඕනෑම අංශයක දෙයක් ගැන විස්තර කරන්න ගනුදෙනු කරුවො අහන ඕනෑම ප්‍රශ්ණයකට උත්තර දෙන්න දැනගන්න ඕන. එහෙම බැරි අයට මා ලඟ රක්‍ෂාව නෑ. උඹට තේරුනා නේද?"   ශාස්ත්‍රි ආපසු යන්නට හැරුනේය.

"මට දැනගන්න ඕනවුනේ මේක ප්ලැටිනම් වලින් හදන්න පුලුවන්ද කියල විතරයි. ඒවගේ පොඩිදෙයක් ගැනවත් එයාට උත්තර දෙන්න බැරිද?"   ගනුදෙනුකරු නැවතත් කීවේය.

"එච්චරද ඇහුවෙ. පොඩිලමයෙකුට වුනත් ඒකට උත්තර දෙන්න පුලුවන්." බොස් ගේ හඬ ශාස්ත්‍රිට ඇසුණි.

"ශාස්ත්‍රි මෙහෙ එනවා"  ශාස්ත්‍රි නැවතත් අයිතිකරු ඉදිරියේ හිට ගත්තේය.

"ප්ලැටිනම් ගැන මොනවද දන්නෙ?"

"මම කිසිදෙයක් දන්නෙ නෑ සර්."

"උඹ මටද කියන්නෙ? හරි ආපහු වැඩකරන තැනට යන්න පුලුවන්. මම උඹ ගැන බලාගන්නම්. මගේ දෑහට නොපෙනි ඉක්මනට පලයන්."

ශාස්ත්‍රි ලැජ්ජාවෙන් ආපසු හැරුනේය.

"මේ කොල්ලො හරිම මුරණ්ඩුයි මේ කාලෙ." ගනුදෙනු කරු පැවසූදෙය ශාස්ත්‍රිට ඇසුනි. "මේ ඔක්කොම ඔවුන්ගෙ වෘත්තිය සමිති නිසා. මම ඔබට කියන්නෙ. මම ඒවගැන අවශ්‍ය කටයුතු කරලයි තියෙන්නෙ. ඒත් තවමත් ඒවගැන කල්පනාවෙන් සුපරික්‍ෂාවෙන් ඉන්න ඕන."

සාප්පුවෙ කොනක වූ තමාවැඩකරන තැන ශාස්ත්‍රි වාඩිවිය. නැවතත් ගිණුම් පොතට හිත යොමුකිරීමට උත්සාහ කලත් වැඩකටයුතු කලින් මෙන් නිසිලෙස සිදුනොවීය.  ඔහුගේ හිතට වදදෙන කරුණක්විය. මෝඩයෙක් ඇවිත් දවසම කාලකණ්නි කළා. ඒ මෝඩය නිසා මට හැම අපහාසයක්ම විඳින්න වුනා. මම මෙතන අවුරුදු විස්සක් වැඩකරල තියෙනව.

තම අවශ්‍යතාවය නිමකරගත් ගනුදෙනුකරු ආපසු යනගමන් ශාස්ත්‍රි දෙස සමච්චල් බැල්මක් හෙලා උජාරුවෙන් ඉවත්ව ගියේය.

වහාම අහක බැලූ ශාස්ත්‍රි පොතට ඇස් යොමුකලේය.  "මේ මිනිහ මට අරියාදුකරන්නම ඉපදුනු එකෙක් වගේ. මිනිහ කවුද කියලවත් මම දන්නෙ නැහැ."

පාට ජනෙල් අතරින් ආ නිල් පැහැගැනුනු හිරු කදම්භය සාප්පුවේ සිවිලිම දක්වා විහිදුනි. එහි තේරුම අඳුර වැටීගෙන එනබවයි. බොස් නැගිට ඉවත්ව ගියේය. පහල කාරය පනගන්වන ශබ්දය ඇසුනු ගමන්ම සේවකයන්ද පිටව යෑමට නැගිට්ටේය. ඔවුන් සියලු දෙනාම දොරෙන් එලියට ගියේය. එහෙත් ශාස්ත්‍රි සහ මුරකරු සාප්පුව තුලම සිටියහ. බොස්ගේ බාධාකිරීම් නිසා ඔහුකරමින් සිටි සියල්ල අවුල් විය. එකතු කළ ගනන් වැරදිය. ඔහුට නැවතනැවතත් ගිණුම් පොතේ වැඩකිරීමට සිදුව ඇත. ලයිට් එක දැල්වූ ඔහු රාත්‍රි නවය වනතුරු වැඩකළේය. ඔහු රිදෙන ඇඟිලිමිරිකමින් පඩිපෙල බැස පාරට ගියේය.

මට නිකන්ම නම කියලයි කතා කලේ. බොසුයි නොදන්න ගනුදෙනුකාරයොයි එකතුවෙලා හැමදෙනාම ඉස්සරහ මට අපහාස කලා. ප්ලැටිනම්  ප්ලැටිනම්  ප්ලැටිනම්.  

මාසෙකට රුපියල් පනහකටත් වඩා අඩුපඩියකට මම අවුරුදු විස්සක් වැඩකලා. වෙන තැනකට ගොස් මේ ගානම හෝ ඊට වැඩියෙන් හොයාගන්න උත්සාහ නොකර මෙතනම ලැගගෙන ඉන්න හිතුනේ ඇයිද යන්න ගැන ඔහුටම පුදුම සිතුනි.

බොස් මගෙන් සමාව ගන්න තුරු අද රැ කෑම කන්නෙ නැහැ. මගෙන් සමාව ගන්න කියල බොස්ට බලකරනවා. එහෙම නොවුනොත් මම අස්වෙලා යනව. මොනවවුනත් මට කමක්නැහැ. බිරිඳ සහ දරුවන් බඩගින්නේ සිටින අයුරු ඔහුට මැවී පෙනුනේය.  ඒ කිසිවක් දැන් ඔහුට වැදගත් නැත. ණයක් අරගෙන පොඩිකඩයක් දාගෙන මම කොහොමහරි ජීවත්වෙනව. ඕනදෙයක් වුනාවෙ. දැන් ඔහුට අවශ්‍යවනුයේ ගණකාධිකාරීවරයෙකු හෝ පවුලේ ප්‍රධානියා ලෙස නොසිතා සාමාන්‍ය මිනිහෙකු ලෙස තමාගේ ආත්මගරුත්වය නැවත ලබාගැනීමය. ඔහුට බොස්ගේ අතේ තිබූ ඊයම් බෝලය සිහිවුණි. සිදුවුනු සියලුදේට වඩා ඔහුට රිදුනේ එය මතක්වීමෙනි.

කල්පනාවට වැටුනු ඔහු ට්‍රෑම්පාර දිගේ පහලට ගමන්කළේය. රෝයපේටා වලට යන ට්‍රෑම් රථය ඔහු ඉදිරියේ නැවැත්වීය. එහි නැගී ගෙදර යනවාදැයි ඔහු සිතින් විමසීය. ඔහු ට්‍රෑම් රථයටයන්නට හැරියේය. කිල්පෝක් යන බසයක් එනතුරු බලාසිටි ඔහු එයට ගොඩවිය. 

ඔහු සිය ස්වාමියාගේ බංගලාවට ලංවනවිට රාත්‍රි දහයට පමන විය. ඇම්බර් වලව්ව

"හුඟක් රෑවෙලානෙ සර්."  මුරකරු පැවසීය.

"ඔව් මම දන්නව. ඒත් මට බොස්ව මුනගැහෙන්න ඕන."  ඔහු උත්තර දුන්නේය.

"බොස් තවම නැගිටලද."

"ඔව් දැන්තමයි රෑ කෑම කෑවෙ. ඉස්සරහ කාමරේ ඉන්නව."

ටිකදුරක් ඉදිරියට ගිය ශාස්ත්‍රීට මිතුරාගේ අවවාදය මතක්වීමෙන් යම් අපහසුතාවයක් දැනෙන්නට විය. කට පරිස්සම් කරගන්න. කතාකරන එක මගහරින්න පුලුවන්නම්මගහරින්න. කතා නොකරඉන්න බැරිමනම් විතරක් කතාකරන්න.

නමුත් දැන් ඔහුට ආපසු හැරීමට නොහැක. ඔහුගේ ඉරණම ඔහු ඉදිරියට තල්ලු කළේය. ඔහු සාලය මැද හිටගත්තේය. බොස් පත්තරයක් බලමින් සෝපාව මත සුවසේ වැතිර සිටියි.  ශාස්ත්‍රි දෙගිඩියාවෙන් හිටිතැනම නැවතී සිටියේය. 

මගහරින්න පුලුවන්නම් කතාකරන එක මග හරින්න. කට පරිස්සම් කරගන්න.මිත්‍රයාගේ වචන ඔහුගේ මොලය ඇතුලේ බෙර ගසන්නාක් මෙන් රැව් දෙන්නට විය. කතා නොකර ඉන්න හොඳම වෙලාව මේක. ඔහු  තමාටම කියා ගත්තේය. ආපසු හැරී ඉක්මනින්ම දුවයන්නට ඇත්නම් යයි ඔහුට සිතුනේය.  ගෙදරදි බොස්ට කතාකරන එක අමාරුයි. සාප්පුවෙදි කතාකරන එක වඩා හොඳයි. ශස්ත්‍රිගේ හිත වැනෙන්නට විය.  ශාස්ත්‍රි තීරනයක් ගැනීමට පෙර පත්තර පිටුවට උඩින් හිස එසවූ බොස් සිටගෙන නොසැලී සිටින ශාස්ත්‍රි  දුටුවේය.

"ආ.. ශාස්ත්‍රි මට තේරෙනව උඹේ හැසිරීම ගැන උඹ දැන් කනගාටුවන බව. මම උඹ ගැන කල්පනාකරමින් හිටියෙ. ආයෙත් දවසක් මා එක්ක එකටඑක කියන්න අවොත් උඹව එවෙලම අස්කරනවා.  අමතක කරන්න එපා.  ඒවගේම උඹ අනිත් අයටත් හොඳින් සලකන්නෙ නෑ කියලත් නරක විදියට කතාකරනව කියලත් මට තේරුනා." ශාස්ත්‍රි දෙස දෙස ටික වෙලාවක් බලාසිටි බොස් පැවසීය.

"අර මිනිහ එන්නෙ ප්ලැටිනම් වලින් හදන්න පුලුවන්ද දැනගන්න."  බොස් නැවතත් කීය.

"ඔව් සර්.  ප්ලැටිනම් වලින් හදන්න පුලුවන්ද දැනගන්න. ” ශාස්ත්‍රි බොස් කිවු දෙයම ප්‍රතිරාවය කළේය.

"මිනිහ පිස්සෙක්. මිනිහ මගේ ඉස්සරහ වාඩිවෙලා ඉන්නවෙලාවෙ මගේ අතේ ඊයම් බෝලය තියෙනව දකින්න ඇතිනෙ."

"ඔව් සර් මම දැක්ක."

"ඒ ගැන උඹට කලබල වෙන්න වැඩක් නැහැ. පිස්සු වුනත් හොඳසිහියෙන් වුනත් කවුරු උනත් කමක් නැහැ. උඹට තියෙන්නෙ අහන ප්‍රශ්ණෙට කාරුණිකව උත්තර දෙන්න. ප්ලැටිනම්ද රත්තරන්ද රිදීද මැටිද කඩමාලුද කියල ප්‍රශ්ණයක් නැහැ. මගේ සාප්පුවෙ වැඩකරන අය හැම අංශයකම දේවල් දැනගන්න ඕන. අද උඹේ හැසිරීමටයි කතාවටයි උඹව අස්කරන්නත් ඉඩතිබුන. නමුත් උඹ දැන් ආව නිසා එහෙම වෙන්නෙ නැහැ."

"මගෙ ප්‍රතිපත්තිය තමයි අවංකව වරද පිලිගන්න කෙනෙකුට සමාව දෙනඑක. හොඳටම රෑවෙලා. උඹට දැන්  යන්න පුලුවන්."

"ඔබට ගොඩක් ස්තුතියි. සුබ රාත්‍රියක් සර්." කියන්න පුලුවන් උපරිම යටහත්බාවයෙන් ශාස්ත්‍රි කීවේය.

මගතොටදී හෝ ගෙවුනු කාලය තුලදී සිදුවූ අපහසුතාවයන් හෝ කරදර කිසිවක් ගෙදර යන අතරතුරදී ශාස්ත්‍රිට දැනුනේ නැත. එදා දවසේ අපලයෙන් බේරීමට හැකිවීම ගැන ඔහුගේ සිත සියුම් සතුටකින් පිරී ඇත.

[Nihal Ananda]

ග්‍රහචාරය

 ඉන්දියානු ලේඛක ආර්.කේ. නාරායන් ගේ All Avoidable talk

.........................

සාමාන්‍යයෙන් ඉන්දියානු කතා  තොග ගන්නේ තිබෙන නිසා හොඳ කතාවක් අහුවන්නේ කලාතුරකිනි. තොගය හාරා අවුස්සා බැලීමට කාලය වය කිරීම ද නිරපරාදේ වැඩකි.  

ඒ නිසා කියවා  බැලීමට  වැඩි ආසාවක් හිතෙන්නේ නැත. 

නමුත් මේ කතාවේ මුල වාක්‍ය දෙක තුන කියවන විටම, මේ ලේඛකයා. ...., දිවැසින් දැක්කා වගේ,ටක්කෙටම " මං ගැනම "..... ලියන්නේ කෙසේදැයි  මහත් විමතියක් ඇති විය. 

" ...... ආරවුල් ඇතිකරගැනීමෙන් වලකින ලෙසත් අනවශ්‍ය පැටලිලි වලට නොයන ලෙසත් ඔහුට තදින්ම අවවාද කෙරුනි. මේ දිනවල ඔහුගේ ග්‍රහචාරය හොඳ නැත. සියලුම ග්‍රහයන් නීච වී ඇත. ඔහුගේ ඉතාසුළු ප්‍රකාශයක් වුව මහ ආරවුලකින් කෙලවරවිය හැක. එනිසා කට පරිස්සම්කරගැනීම සුදුසුය. ඔහු ගැන කලින් කිවු සියළුම අනාවැකි හරි ගියේය. විස්තර කළ නොහැකි ලෙස ඔහු හොඳටම බියවී ඇත...." 

 

ඒ නිසා අගටම කියෙව්වෙමි.  කට පරිස්සම් කර ගැනීමේ  ආදීනව ගැන .....හොඳ කතාවකි. 

කතාවේ කතානායක  " ශාස්ත්‍රී ' නම් වාසනාවන්තය. මගේ රස්සාවල් ගැන ද , තුන හතරකින් මාරු වීමට සිදුවිම ගැනද, අත් හැරීමට සිදු වූ  "ව්‍යවාසයික කටයුතු /සම්බන්දතා ' ගැන ද ඉබේම වාගේ මතක් විය. නිසි අවස්ථාවල කට පරිස්සම් කර නොගැනීමද එවැනි අවාසනාවන්ට ප්‍රබල හේතුවක් බව ද කල්පනා විය.

මේ කතාව කියවන සමහරක් මිතුරන්ට ද මෙවැනි  අත් දැකීම් මතක් වන්නට පුළුවන.(කෙටි කතාවක  සාහිත්‍ය නිර්මානයක ඇති බලය නම් මෙයයි).  

මිනිසුන් සමග උදේ හවා, කතාබහ ගනුදෙනු කිරීමේ දී පමණක් නොව , blog FB, twitter සමඟ ගනුදෙනු කරන විට පවා කට පරිස්සම් කරගැනීම නුවනට හුරුය !

මිතුරන් පමණක් නොව,   anonymous ආගන්තුකයන් පවා .....  හතුරන් වීමට ඉඩ ඇත !! 

[Nissanka Rajapaksa]

ගී ද මෝපසාන්ගේ 'සමු ගැනීමක් නොවේ' කෙටි කතාව (PDF copy attached)

පරිවර්තනය නිමල් ප්‍රේමතිලක විසිනි.

(කැනඩාවේ 'දසත' පුවත්පතෙන් උපුටා ගන්නා ලදී.)

[Nissanka Rajapaksa]

කෙටි කතාවක් අහන්න

ඉන්දියානු ලේඛිකා අනිටා දේශායි ගේ (Devoted Son) 'කීකරු පුතා' කෙටි කතාව

කැනඩාවේ සවන ගුවන්විදුලියට පරිවර්තනය කොට රචනා කලේ ටොරොන්ටෝවේ ආචාර්ය ජගත් රූපසිංහ.

https://www.youtube.com/watch?time_continue=12&v=-5S3WFJ7mnw

[Nissanka Rajapaksa]

රබීන්ද්‍රනාත් තාගෝර් ගේ 'කබුලිවාලා' කෙටි කතාව (PDF copy attached)

පරිවර්තනය චමරි අබේසිංහ විසිනි.

[Nissanka Rajapaksa]

ඇන්ටන් චෙකොෆ් ගේ 'දෙපිටකාට්ටුවෝ' කෙටි කතාව (PDF copy attached)

පරිවර්තනය ඇල් ඇල් කේ උපාලි ද සිල්වා විසිනි.

[Nissanka Rajapaksa]

ඉන්දියානු ලේඛිකා කමලා දාස් ගේ 'රටකජු' කෙටි කතාවේ 

පරිවර්තනය බොබී ජී බොතේජු විසිනි. (PDF copy attached)

[Nissanka Rajapaksa]

ඉන්දියානු ලේඛක ආර්.කේ. නාරායන් ගේ  

'ගල් රෝල' කෙටිකතාවේ පරිවර්තනය අමරවීර කොළඹගේ විසින්.(PDF copy attached)

[Nissanka Rajapaksa]

"ඇතා"

ඉන්දියානු ලේඛක අතුලානන්ද ගෝස්වාමිගේ කෙටි කතාවක්.(PDF copy attached)

පරිවර්තනය බොබී ජී බොතේජු විසිනි.

(කැනඩාවේ 'දසත' පුවත්පතෙන් උපුටා ගන්නා ලදී.)

[Nissanka Rajapaksa]

 යුගොස්ලෝවියානු ලේඛක වේරා බ්ලැගොජිවිස් ගේ 'හුදකලා වූ ආදරය' කෙටි කතාව 

පරිවර්තනය බොබී ජී බොතේජු (PDF copy attached)

(කැනඩාවේ 'දසත' පුවත්පතෙන් උපුටා ගන්නා ලදී.)

[Nissanka Rajapaksa]

ලියෝ ටෝල්ස්ටෝයි ගේ 'හොඳම වෙලාව' කෙටි කතාව (PDF copy attached)

පරිවර්තනය ඇස් චන්ද්‍රගුප්ත විසිනි.

[Nissanka Rajapaksa]

ගී ද මෝපසාන්ගේ 'අස්වැන්න' කෙටි කතාව (PDF copy attached)

පරිවර්තනය බොබී ජී බොතේජු විසිනි.

[Nissanka Rajapaksa]

විවාහ බ්‍රෝකර්ගේ පේ‍්‍රමය

 ඇමරිකානු ලේඛක ඕ. හෙන්රි ගේ "The Exact Secience of Matrimony" නම් කෙටි කතාවේ සිංහල අනුවාදය නිමල් ෆ‍්‍රැන්සිස්

ජෙෆ් පීටර්ස් සහ ඇන්ඩි ටකර් තම ඊළඟ හවුල් ව්‍යාපාරය කුමක් විය යුතු දැයි වාද කරමින් සිටියහ. දෙදෙනාගේම අදහස වූයේ ලෙහෙසියෙන් හා ඉක්මනින් මුදල් ටිකක් සොයා ගන්නා ව්‍යාපාරයක් ආරම්භ කිරීමය. අවසානයේ දෙදෙනාගේම යෝජනා සම්මුතියෙන් එක් අදහසක් ස්ථිර කර ගන්නා ලද්දේය. එය වනාහි විවාහ බ්‍රෝකර් කාර්යාලයක් පටන් ගැනීමය. ඒ සඳහා ඔවුන් මුලින්ම කළේ පුවත්පත්වල පළ කිරීම පිණිස දැන්වීමක් සකස් කිරීමය. බොහෝ වේලා තර්ක හා වාද විවාද කිරීමෙන් පසු සකස් කළ දැන්වීම මෙසේ විය.
 
 ‘මනහර රූසපුවකින් යුත් තිස් දෙහැවිරිදි වැන්දඹුවක් නැවත විවාහ වීමට අදහස් කරයි. මුදලින් ඩොලර් 3000 ක් හෝ වෙනත් වටිනා දේපළ හිමි ඇය පතන්නේ ආදරණීය හදවතක් හිමි දුප්පත් සහකරුවෙකි. හොඳ පෙනුමක් නොමැති හෝ මඳක් වයස වුවද සලකා බැලිය හැක. නමුත් ඔහු අවංක හා විශ්වාසදායක විය යුතු අතර ඇයගේ දේපළ ආරක්ෂා කරමින් ඒවා තව තවත් දියුණු කළ හැකි අයෙක් විය යුතුය. ඔබ මේ ගැන උනන්දු වන්නේ නම් විස්තර හා ලිපිනය එවන්න. අත්සන් කළේ ලෝන්ලි පීටර්ස් හා ටකර් ඒජන්තවරු බාරේ, කයිරෝ, ඉලිනොයිස්. 
 
 එසේ දැන්වීම් ලියා අවසන් කිරීමෙන් පසු ජෙෆ්, ඇන්ඩිගෙන් ඇසූ පළමු ප‍්‍රශ්නය මෙසේය.
 
 ‘‘ ඔක්කොම හරි නියමයි. ඒත් කෝ වැන්දඹුව?’’
 
 ඇන්ඩි, ජෙෆ් දෙස නොසතුටු බැල්මක් හෙළුවේය. ‘‘මංගල දැන්වීමක් එක්ක වැන්දඹුවකට ඇති වැඬේ මොකක්ද?’’
 
 ‘‘ මේක අහපන්.’’ ජෙෆ් පිළිතුරු බඳිමින් කීවේය. ‘‘ උඹ දන්නවනෙ මගේ පිළිවෙළ, ඇන්ඩි. හැම නීති විරෝධී කටයුත්තක්ම නීත්‍යානුකූල විය යුතුයි. අපිට විකුණන්න දෙයක් තිබිය යුතුයි. එය පෙනෙන්නට අවශ්‍යයි. අපි එය නිෂ්පාදනය කළ යුතුයි. පොලිසිය මා එක්ක පැටලෙන්නේ නැත්තේ ඒ නිසා. දැන් අපි මේ වැඬේ කරගෙන යන්න නම්, දැන්වීමේ විදියට වැන්දඹුවක් සොයා ගත යුතුයි. ලස්සන ඇතුව හෝ නැතුව.’’
 
 ‘‘හොඳයි.’’ ඒ ගැන සිතීමෙන් පසු ඇන්ඩි කීවේය. ‘‘එය වඩා හොඳයි. තැපැල් කාර්යාලය අපේ විවාහ ඒජන්සිය ගැන සොයන්න ඉඩ තියෙනවා. ඒ වුණාට නොකෙරෙන මඟුලකට කාලය වැය කරන්න පුළුවන් වැන්දඹුවක් අපි කෙහෙන්ද හොයන්නේ?’’
 
 එවන් වැන්දඹුවක් ගැන හදිසියේ ජෙෆ්ගේ මතකය අවදි විය.
 
 ‘‘මට පරණ යාළුවෙක් සිටියා ෂේක් ට්‍රෝටර් කියලා’’ ඔහු පැවසීය. ‘‘වැරදි වීදුරුවෙන් ඇල්කොහොල් පාවිච්චි කරලා මිනිහා බිරිඳව වැන්දඹුවක් කළා. මං නිතරම වගේ යාළුවගේ ගෙදර නතර වෙලාත් තියෙනවා. මං හිතන්නෙ අපිට ඇයත් එක්ක වැඩ කරන්න පුළුවන්.’’
 
 මිසුස් ෂේක් ට්‍රෝටර් වාසය කළේ වැඩි ඈතක නොවූ කුඩා නගරයකය. ඇය රූමත් නොවූ අතර තරුණ ද නොවූවාය. එහෙත් ජෙෆ්ට අනුව නම් ඇයට හොඳ පෙනුමක් තිබිණි. උවමනාව පැවසූ පසු ඇයගේ ප‍්‍රශ්නය වූයේ, ‘‘ ඔබ මේ ගෙන ආවේ අවංක ගනුදෙනුවක්ද, පීටර්ස් මහත්මයා?’’ යන්නයි. 
 
 ‘‘මිසුස් ට්‍රොටර්’ ජෙෆ් ඇය ඇමතීය. ‘‘මිනිස්සු තුන්දාහක් ඔබව කසාද බඳින්න පොරකන්නේ ඔබෙ මුදලූයි, දේපළයි නිසා. ඔවුන් ඒ වෙනුවට මොනවාද ඔබට දෙන්නේ? මොකුත් නැහැ. කම්මැලි, වංක හොඳයි කියලා මුකුත්ම නැති, හීන දකින යක්කු. අපි උන්ට පාඩමක් උගන්වන්න ඕනෙ. දැන් ඔබට වැටහුණාද?’’
 
 ‘‘ඔව්, මට වැටහුණා.’’ ඇය පැවසුවාය. ‘‘නමුත් මොනවාද මට කරන්න තියෙන්නෙ? ඔබ කියන විදිහට මේ මුකුත්ම නැති යක්කු ටික මම නොසලකා හරිනවාද, එහෙම නැත්නම් මුන් ටික අහුර පිටින්ම විසි කරනවාද?’’
 
 කිරීමට ඇති දෙය කෙතරම් ලෙහෙසිදැයි ජෙෆ් ඇයට විස්තර කළේය. ඒ අනුව ඇය කදිම හෝටලයක නවාතැන් ගන්නා අතර කිසිවක් කළ යුතු නැත. ඔහු හා ඇන්ඩි බාරේ සියලූ ලිපි කටයුතු සිදුවනු ඇත. එසේම ව්‍යාපාරයෙ සියලූ වගකීම ඔවුන් දරනු ඇත. ඒ අතර සමහරකු ඇය පුද්ගලිකව හමුවීමට හෝටලයට ඒමට ඉඩ ඇති අතර ඇය ඔවුන් මුහුණට මුහුණ හමු වී ඔවුන්ව ප‍්‍රතික්ෂේප කළ යුතුය. මේ සඳහා ඇයට සතියකට ඩොලර් විසිපහක් හා හෝටල් ගාස්තු ගෙවනු ලබන්නේය.
 
 ‘‘මට සූදානම් වීම පිණිස විනාඩි පහක් දෙන්න.’’ මිසුස් ට්‍රොටර් කීවාය. ‘‘ඊට පස්සේ ඔබේ ගෙවීම පටන් ගන්න පුළුවන්.’’
 
 විනාඩි පහකට පසු ජෙෆ් විසින් කිසිවකුට සැකයක් ඇති නොවන පරිදි ඔවුන්ගේ කාර්යාලයෙන් සෑහෙන දුරක වූ හෝටලයක මිසුස් මහත්මිය නවාතැන් ගන්වන ලද්දේය. දැන් ජෙෆ් පීටර්ස් සහ ඇන්ඩි ටකර් ඔවුන්ගේ කොක්කට මසුන් අල්ලා ගැනීමට සූදානම්ය. ඔවුන් සිය දැන්වීම සියලූ පුවත්පත්වල පළ කළහ. ඉන්පසු මිසුස් ට්‍රොටර් නමින් බැංකු ගිණුමක් විවෘත කොට ඩොලර් දෙදහසක් එහි තැන්පත් කරන ලද්දේය. කිසිවකු හෝ විසින් විවාහ ඒජන්සියේ අවංක භාවය ගැන ප‍්‍රශ්න කළහොත් පෙන්වීම පිණිස බැංකු පොත ඇයට දෙනු ලැබිණ. ඔවුන් මිසුස් මහත්මිය සම්පූර්ණයන්ම විශ්වාස කළ අතර මුදල් ඇය නමින් තිබීම සූරක්ෂිත බව ද සිතූහ.
 
 දැන්වීම ඉතා ඉක්මනින් පළ දරා තිබූ අතර දිනකට සියයකටත් වඩා ලිපි ගලා එන්නට පටන් ගැනිණි. ඒවාට පිළිතුරු සැපයීම පිණිස ජෙෆ් හා ඇන්ඩිට දිනකට පැය දොළහකටත් වඩා වැඩ කරන්නට සිදු විය. බොහෝ අය ලියා ඒවා තිබුණේ ඔවුන්ගේ රැකියා හදිසියේ අහිමි වූ බවය. ලෝකයා ඔවුන් වරදවා වටහා ගෙන තිබිණි. නමුත් ඔවුන්ගේ හදවත් ආදරයෙන් පිරී තිබූ අතර ඔවුන් ඉතාම හොඳ ගතිගුණ ඇති අය වූහ. ජෙෆ් හා ඇන්ඩි ලිපි එවූ සියල්ලන්ට පිළිතුරු සපයමින් ඔවුන්ට ඉහළම ස්තුතිය පුද කළහ. ඒ සමග තමන් පිළිබඳ තවත් විස්තර හා ඡුායාරූපයක් ද එවන ලෙස සඳහන් කරන ලදි. එසේම ඔවුන් එවන ලිපි සුරූපී වැන්දඹුව වෙත යැවීම පිණිස ඒජන්සියට වැය වන තැපැල් ගාස්තු ලෙස ඩොලර් දෙකක් පිළිතුරු ලිපිය සමඟ එවන මෙන් ද සඳහන් කෙරිණි.
 
 ඉල්ලීම පරිදි පිළිතුරු එවූ සියලූ දෙනාම පාහේ ඩොලර් දෙක බැගින් එවා තිබිණි. ඇත්ත වශයෙන්ම එය පහසු ව්‍යාපාරයක් බව පෙනෙන්නට විය. ඇන්ඩි හා ජෙෆ් දෙදෙනාට පිළිතුරු කවර විවෘත කිරීම හා ඒවායින් මුදල් එළියට ගැනීම කරදරයක් වන තරමටම ඉල්ලූම්කරුවන් ප‍්‍රමාණය බොහෝ විය. ඉල්ලූම්කරුවන් කිහිපදෙනෙක් පුද්ගලිකවම ඔවුන් හමුවන්නට පැමිණියහ. වහාම ඔවුන් මිසුස් මහත්මිය වෙත යොමු කරන ලද අතර ඒ පිළිබඳව ඇය කලින් ගිවිස ගත් පරිදි කටයුතු කළාය. 
 
 දිනකට ඩොලර් දෙසියයකටත් වඩා ඔවුන්ගේ ආදායම ඉතා ඉක්මනින් ඉහළ නඟින්නට විය. වැඩිකල් නොයවාම දිනක් ෆෙඩරල් තැපැල් පරීක්ෂකවරයකු ඔවුන් හමු වීමට පැමිණියේය. මෙතරම් විශාල ලිපි සංඛ්‍යාවක් එකම ලිපිනයකට ලැබීම ඔහුට ප‍්‍රශ්නයක් වී තිබිණි. නමුත් තමන් නීති විරෝධී කිසිවක් නොකරන බව නිලධාරියාට ඒත්තු ගැන්වීමට ජෙෆ් සමත් විය. 
 
 තුන් මසකට පසු ජෙෆ් හා ඇන්ඩි ඩොලර් තුන් දහසකටත් වඩා උපයා තිබූ අතර ව්‍යාපාරය නැවැත්වීමට කාලය එළඹ ඇති බව ඔවුහු නිගමනය කළහ. සමහර ඉල්ලූම්කරුවන් තමන් ප‍්‍රතික්ෂේප වීමට හේතුව කුමක්දැයි ප‍්‍රශ්න නැඟීමට පටන් ගෙන තිබිණි. ඇරත්, මිසුස් මහත්මිය ඇගේ රැකියාවෙන් වෙහෙසට පත්ව සිටියාය. බොහෝ ඉල්ලූම්කරුවන් ඇයව බැලීමට පැමිණීම ගැන ඇය නොකැමැත්තෙන් පසු වූවාය. දිනක උදය කාලයේ ජෙෆ් ඇය හමුවීම පිණිස හෝටලයට ගියේ ඇගේ අවසාන දීමනාව ගෙවීමට හා ඇයට රැකියාවෙන් සමු දීමටය. ඒ හැර ඇගේ නමට බැංකුවේ තැන්පත් කළ ඩොලර් දෙදහස ද ආපසු ලබා ගැනීම ඔහුගේ අදහස විය. නමුත් ඔහු ඇගේ කාමරයට ඇතුල් වූ පසු ඔහුට දක්නට ලැබුණේ පාසල් යෑමට නොකැමැති දරුවකු මෙන් හඬමින් සිටිනා මිසුස් මහත්මියය. 
 
 ‘‘ඇයි? ඇයි?’’ ජෙෆ් වහා විමසුවේය. ‘‘මොකක්ද වෙලා තියෙන්නෙ? කවුරුහරි ඔබට බැන්නාද? නැත්නම් ගෙදර යන්න ඕනෙද?’’
 
 ‘‘නැහැ, පීටර්ස් මහත්මයා.’’ ඇය ඇඬුම අතරින්ම පැවසුවාය. ‘‘ මම ඔබට ඇත්තම කියන්නම්. ඔබ හැමදාම මගේ මහත්තයා ෂේක්ට හොඳ යාළුවෙක් වෙලා හිටියා. ඒක නිසා මට ඔබට ඕනෙ දෙයක් කියන්න පුළුවන්.’’ ඉන්පසු ඇය ලජ්ජාවෙන් මෙන් හිස පහතට හරවා ගත්තාය. ‘‘මම ආදරෙක පැටලිලා. මම කෙනෙකුට ආදරේ කරනවා. මට ඔහු නැතුව ඉන්න බැහැ. හැම වෙලාවෙම මගේ හිතෙ ඉන්නෙ ඔහු විතරයි.’’
 
 ‘‘ එහෙනම් ඔබට පුළුවන් ඔහු සමග යන්න.’’ පුදුමයට පත් වූ ජෙෆ් කීවේය. ඉන්පසු පැවති මඳ නිහැඬියාවෙන් අනතුරුව ජෙෆ් නැවත කතා කළේය. ‘‘ ඔබ ඔහු ගැන හිතනවා වගේ ඔහුත් ඔබ ගැන ඔහොම හිතනවාද?’’
 
 ‘‘ ඔහුත් එහෙමයි.’’ මිසුස් ට්‍රෝටර් පැවසුවාය. ‘‘ නමුත් පොඩි ප‍්‍රශ්නයක තිබෙනවා.’’ ඇය පැකිලෙමින් කීවාය. ‘‘ ඔහු අර දැන්වීම අනුව මා හමුවෙන්න පැමිණි අයගෙන් කෙනෙක්.’’ ඉන්පසු ඇය බිම බලාගත් අතර පයේ මහපටැඟිල්ලෙන් කාමරයෙහි පොළොව සූරන්නට වූවාය. ‘‘ අර ඩොලර් දෙදහස ඔහුට නොදුන්නොත් ඔහු මාව විවාහ කරගන්න එකක් නැහැ.’’ විනාඩියක පමණ නිශ්ශබ්දතාවකින් පසු ඇය නැවත කතා කළාය. ‘‘ඔහුගේ නම විලියම් විල්කින්සන්.’’
 
 ඉන්පසුව ද තවත් නිහැඬියාවක් ඇරඹිණ. එය අවසානයේ ජෙෆ්ට ඇය පිළිබඳව අනුකම්පාවක් ඇති වී තිබිණි. ඇය මහත් පී‍්‍රතියට පත් කරමින් ඔහු කීවේ ඩොලර් දෙදහස ඇයට පිරිනමන්නට ඔහු කැමැති බවය. එහෙත් ඒ පිළිබඳව සිය හවුල්කරුවා සමග කතා කළ යුතු බව ද ඔහු පැවසීය.
 
 විවාහ ඒජන්සි කාර්යාලයට ආපසු පැමිණි ජෙෆ්, සිද්ධිය ඇන්ඩිට විස්තර කළේය.
 
 ‘‘ ඔය වාගේ දෙයක් වෙයි කියලා මම බලාපොරොත්තු වුණා.’’ සියලූ විස්තර අසා සිටි ඇන්ඩි අවසානයේ පැවසීය. ‘‘ ඔබ කිසිදා ගැහැනියක් විශ්වාස නොකළ යුතු වගේම, ඔවුන්ගේ හැඟීම් නොසලකා හැර කිසිදු සැලසුමක් නොසෑදිය යුතුයි.’’
 
 ‘‘ ඔබ කියන දේ ඇත්ත. ඒ වුණත් මේ කාරණය ගැන අපි අනුකම්පාවෙන් බැලිය යුතුයි. ගැහැනියකගේ හදවත කඩා බිඳ දමන එක හොඳ දෙයක් නොවෙයි.’’
 
 ජනේලයෙන් ඉවත බලාගෙන එයට සවන් දීගෙන සිටි ඇන්ඩි එයට එකඟත්වය පළ කළේය. 
 
 ‘‘ කළයුතු දෙය මම ඔබට කියන්නම් ජෙෆ්. ඔබ මෘදු, උදාර, ත්‍යාගශීලී හදවතක් තිබෙන හොඳ මිනිහෙක්. සමහර විට මම එහෙම නොවන තද, ලෝභ, සැක කරන මිනිහෙක් වෙන්න පුළුවන්.’’ ඇන්ඩි පෙර ඉරියව්වෙන්ම සිටිමින් කියා ගෙන ගියේය. ‘‘ දැන් ඔබ ගිහින් මිසුස් ට්‍රෝටර් මහත්මිය හමුවෙන්න. බැංකුවෙන් ඩොලර් දෙදහස ලබා ගෙන විල්කින්සන් මහතාට දී ඔහු සමග සතුටින් සිටින ලෙස ඇයට කියන්න. මම ඔබව අතරමඟදී හමුවෙන්නම්.’’
 
 ජෙෆ් බොහෝ වේලාවක් ඇන්ඩිගේ දෑත අල්ලා ගෙන සිටියේය. ‘‘ නැහැ ඇන්ඩි, ඔබත් හොඳ මිනිහෙක්.’’
 
 ඉන්පසු ඔහු ආපසු මිසුස් මහත්මිය හමුවනු පිණිස ගිය අතර ඇය පෙර සේම හඬමින් සිටියාය. ඔහුගේ කතාවට සවන් දුන් පසුත් ඇය හැඬූ අතර ඒ ඉහවහා ගිය සතුටින් යුතුව විය.
 
 දින දෙකකට පසු ජෙෆ් හා ඇන්ඩි නගරය අතහැර යෑමට බඩු අස් කරමින් සිටියහ.
 
 ‘‘කලින් හමුවෙලාත් නැති නිසා ඔබ කැමැති නැද්ද අපි නගරයෙන් යෑමට පෙර අපට උදව් කළ මිසුස් මහත්මියව මුණගැසෙන්න? ජෙෆ් ඇන්ඩිගෙන් ඇසීය. ‘‘ඇය කැමැති වෙයි මගේ හවුල්කරුවාට ස්තුති කරන්න.’’
 
 ‘‘ඇයි? මම කියන්නෙ අවශ්‍ය නැහැ.’’ ඇන්ඩි කලබලව පිළිතුරු දුන්නේය. ‘‘මම හිතන්නේ අපි ඉක්මනින් දුම්රිය අල්ලා ගත්තොත් හොඳයි.’’
 
 ජෙෆ් තමන් මෙතෙක් කරමින් සිටි කාර්යය ඉක්මන්ව කරන්නට විය. ඒ ඔවුන් දෙදෙනකු මෙතෙක් උපයා ගත් මුදල් ප‍්‍රවේශමෙන් බෑගයේ තැන්පත් කිරීමය. ඒ අතර ඇන්ඩි තම සාක්කුවෙන් විශාල නෝට්ටු මිටියක් එළියට ගෙන ජෙෆ් දෙසට දිගු කළේය.
 
 ‘‘මේ සල්ලිත් ඔතැනින්ම තියන්න’’
 
 ‘‘මේ කොහෙන් ද?’’ ජෙෆ් පුදුමව ඇසීය.
 
 ‘‘මේ අර මිසුස් ට්‍රෝටර් මහත්මියගේ ඩොලර් දෙදහස’’ ඇන්ඩිගේ පිළිතුර විය.
 
 ‘‘ඒවා ඔබට ලැබුණේ කොහොමද?’’
 
 ‘‘ඇය මට ඒවා දුන්නා.’’ ඇන්ඩි පිළිතුරු බැඳීය. ‘‘පසුගිය තුන් මාසෙට සතියට රාතී‍්‍ර තුනක් විතර, මම ඇය හමු වුණා’’.
 
 ‘‘එ.. එතකොට විලියම් විල්කින්සන්?’’ ජෙෆ් අන්දමන්දව ඇසීය.
 
 ‘‘ඒ මං තමයි’’
 
 


  

[Nissanka Rajapaksa]

තාත්තා

(1905 දී එංගලන්තයේ නොතැම්ප්ටන්ෂයර්හි උපත ලද එච්. ඊ. බේට්ස්, කෙටි කතා, නවකතා, සහ විවිධ රචනා ඇතුළු ග‍්‍රන්ථ 40 කට අධික සංඛ්‍යාවක කතුවරයෙකි. ඔහුගේ කෘතීන් මේ වන විට විවිධ භාෂාවන්ට පරිවර්තනයව ඇත. "Go Lovely Rose" නැමැති කෙටි කතාවේ පරිවර්තනයකි.)

පරිවර්තනය වින්ටන් කුරේ

‘‘ අන්න එයා තමයි දුවට අහස් යානාවේදී මුණ ගැහිච්ච ඉලන්දාරියා’’ කාටරට් මැතිනිය පැවසුවාය.

‘‘ දැන් ගිහින් ඔයා නිදාගන්න’’

නිදන කුටියේ කවුළු දොර අතරින් පිරුණ සඳකින් වෑහෙන මුදු එළියක් පතිත වෙමින් තිබිණි. විලෝ තුරුවල පත‍්‍රයන් පාවෙන්නාක් මෙන් සෙමින් සෙලවෙමින් තිබිණි. සිහින්ව නැගි අතුරිකිලි සරත් සමයෙහි අහසට නැඟී තිබිණි.

‘‘ අහස් යානාවේ ඉලන්දාරියෙක් හිටිය බව මම දැන ගත්තෙ අද තමයි’’ කාටරට් මහතා පැවසීය.

‘‘ ඔයා එයාව දැක්ක’’ කාටරට් මැතිනිය පැවසුවාය.

‘‘ අපි දුව මුණ ගැහෙන වෙලාවෙ එයා එතන හිටියා. රේගුව පැත්තෙන් දුව ඉලන්දාරිය එක්ක එනකොට ඔයා එයාව දැක්කා.’’

‘‘දුව තව කෙනෙක් එක්ක ආ බවක් මට කොහෙත්ම මතකයක් නැහැ’’

‘‘ එයා දාගෙන හිටිය තොප්පිය ගැන ඔයාට හොඳ මතකයක් තියෙන බව මට විශ්වාසයි. ඔයා කිව්වා ඒකෙ තියෙන්නෙ ලස්සන පාටක් කියලා. ඒකෙ වාටිය පහතට නැඹුරු වෙලයි තිබුණෙ.’’

‘‘දෙවියන්ට ඔප්පු වෙච්චාදෙන්’’ කාටරට් මහතා පැවසුවේය.

ඒ ඉලන්දාරියාද? මිනිහට අවුරුදු හතළිහක් නැත්නම් ඊටත් වැඩි වෙන්න ඕනෑ. මිනිහ මගේ වයසෙ තරමට ඇති’’

‘‘එයාට වයස අවුරුදු විසි අටයි. ඔයා කොයි පැත්තෙද නිදාගන්නෙ කියල තීරණය කළාද?’’

‘‘ මම ටික වෙලාවක් ඉඳගෙන ඉන්නවා’’ කාටරට් මහතා පිළිතුරු දුන්නේය.

‘‘ මට ඇහුණ හුඟ වෙලාවකට ඉස්සෙල්ලා තුන වදින හඬ. මට නැගිට ගන්න බැහැ’’

‘‘ඔයා ටිකක් හාන්සිවෙලා හිටියොත් ඔයාට නැගිට ගන්න පුළුවන් වෙයි’’ ඇය පිළිවදන් දුන්නාය.

වේගයෙන් හඹා යන සුළඟින් විලෝ ගසෙහි ළපත් වලින් නැගෙන හඬට සවන් යොමාගෙන සිටි කාටරට් මහතා සිතුවේ එය තම ආලින්දයට ඇදී එන මෝටර් රියකින් නැෙඟන හඬ ලෙසය. එනමුදු එම සුළං රැල්ල තුරු පත් කළඹවමින් අන් දිසාවකට ඇදී යන කල්හි එම හඬ මෝටර් රියකින් නැගෙන හඬක් නොවන බවත් සරත් සමයෙහි මැද භාගයෙහි උස් පහත් වෙමින් ඇදී යන සුළඟ බවත් ඔහු අවබෝධ කර ගත්තේය.

‘‘ ඔයා කොහෙද යන්න හදන්නෙ?’’ කාටරට් මැතිනිය ඔහුගෙන් විමසුවාය.

‘‘ මම යනව පල්ලෙහාට වතුර ටිකක් බොන්න’’

‘‘ඔයිට වැඩිය හොඳයි ඇස් දෙක පියවෙන්නත් එක්ක ටිකක් හාන්සිවෙලා හිටියනං’’

‘‘ මට කොහොමටත් මේ හඳ එළියෙ නින්ද යන්නෙ නැහැ.

ඊටත් වඩා හරිම රස්නෙ.’’

‘‘දෙවියන් වහන්සේගෙ නාමයෙන් ඔයා සෙරෙප්පු දෙකක් දාගෙන යන්න’’

පහත මාලයේ තරප්පු පේළිය කෙළවර හා කුස්සිය අතර සුදු සඳ රැස් වැතිර තිබිණි. තම නග්න දෙපතුල්වලට මුළුතැන්ගේ උණුහුම ඔහුට දැනිණි. නළ ජලයෙහි උණුහුම දැණුන හේ වීදුරුව දෙවරක් ජලයෙන් පුරවා බීගෙන ගියේය. ඔහු තවත් වීදුරුවක් පුරවා ගත්තේ එහි සීතල බවක් දැනෙන්නට ප‍්‍රථමය. පාවහන් යුවළ කොතැනක දැම්මේදැයි ඔහුට නිනව්වක් නොවීය.

තමන් එය උඳුන අසල තැබූ බැව් ඔහුට සැණින් සිහිපත් වූයේය. සෙරෙප්පු දෙක පැළඳගත් හේ මුළුතැන් ගෙයි දොර විවර කර ගෙමිදුලට පිය නැගුවේය.

පිපී බරවූ කහ සහ සුදු රෝස මල්හි වෙනසද විකසිත වීමට ආසන්න මල් කැකුළු මෙන්ම ජූලි මස වියළි පොළව මත පරවී ගිලිහී ඝනව වැතිර ගත් මල් පෙතිද ඔහු දුටුවේය.

ඔහු බොහෝ දුර පියමන් කළෙහිය. එනමුදු මොහොතකට වුව ඔහුට අහසෙහි එකද තරුවක් හෝ දක්නට නොලැබිණි. පැහැදිලි නිල්වන් අහසෙහි පායා ඇති සඳෙන් නැගෙන එළිය සරත් සමයෙහි නිල්වන් අඳුර අතරින් තුරු හිස් මුදුන් මත වැටී ඇති අයුරු දකින ඔහු තුළ සියුම් කෝපයක් ඇති විය.

‘‘සූ - සුසී, දෙවියන්ගේ නාමයෙන් උඹ කොහේ ගියාදැයි කියපන්’’ යි හේ තමාටම කොඳුරා ගත්තේය.

ඔහු තම දියණියට ඇතැම් විට සුසාන් යන සුරතල් නමින්ද ඇමතුවේය. ඇය ස්විට්සර්ලන්තයට පිටත්වීමට සති තුනකට පෙර ඇයගේ දහනව වැනි උපන් දිනයෙහි ඔහු ඇයට ‘සුසී’ යනුවෙන්ද ඇමතුවේය. ඇයගේ මන බඳනා සුළු කදිමට වැඩුණු සිරුර ගැනත් ඇයගේ හුදකලා ස්විට්සර්ලන්ත ගමන ගැනත් සියල්ලෝම එදින දොඩමළු වූහ. ඇය අන් කවර දිනයක වුවද නොදුටු ළදැරියකගේ පෙනුමකින් තමා දුටුවේ ඇයගේ දෙතොල්හි ගල්වා තිබී ආලේපයන් නිසා යැයි ඔහුට සිතිණි. ඇය විසින් ෂෙරී වීදුරු කීපයක් හිස් කරනු දුටු හේ විමතියට පත්වූයේය. එමෙන්ම ඇය අහස් යානා ගමන පිළිබඳව කිසිදු විමතියක් නොදක්වන බව ඔහු දුටුවේය.

අඩහෝරාවකට වරක් නින්නාද දෙන නගරයේ ඔරලෝසුවේ හඬත් ඒ හා මොටෝ රියකින් නැගෙන හඬක් ඔහුට ඇසිණි. මෙවර තමන්ට කිසිදු අයුරකින් වරදින්නට නොහැක. සැතපුම් කාලකට පමණ දුරින් දුම්රියපළට ආසන්න වංගුවෙන් හැරෙන රියකින් නැගුණ විදුලි පහන් එළිය ඔහු පැහැදිලිව දුටුවේය.

ඔහු තුළ සියුම් සතුටක් මෝදු විය. මෝටෝ රිය තමා දෙසට වේගයෙන් පිවිසෙන හඬ ඇසිණි. ඔහු වේගයෙන් තම නිවෙස දෙසට දුවන්නට පටන් ගත්තේය. ඔහුට අවශ්‍ය වූයේ ඇය නිවෙසට ළඟා වන්නට පෙර කෙසේ හෝ තම සයනයෙහි දිගා වන්නටය. මෙලෙසින් තම දියණිය අතර මගදී මුණගැසීමට තමන්ට අවශ්‍ය නැතැයි ඔහුට සිතුණි. ඇඳ සිටි පිජාමා කලිසම අඟල් කිහිපයක් දිග වූ බැවින් තණ අග රැඳි පිණි බිඳු වලින් තෙත්ව තිබිණි. එබැවින් ඔහුට දිව යෑමට අපහසු බවක් ඇති විය. තම දෑතින් මඳක් එය ඔසවා ගත් හේ යළි දුවන්නට පටන් ගත්තේය.

‘‘ කෙතරම් අස්වාභාවික වූත් සිදු නොවිය හැකි වූත් දෙයක්ද?’’ ඔහු සිතුවේය.

මුළුතැන්ගේ දොර අසලදී ඔහුගේ එක් සෙරෙප්පුවක් ගිලිහී වැටිණි. එය පයලා ගැනීමට නැවතුණ ඔහුට යළිදු මෝටර් රියක හඬක් ඇසුණි. එය අන් කිසිවක හඬක් නොවන බව ඔහුට පැහැදිලිය. එනමුදු විදුලි පහන්වල ආලෝකය නොපෙනී ගියේය. නැවතද සුපුරුදු පරිදි පැතිර ගත්තේ කෙමෙන් වියැකී යන සුළෙඟ් දෝංකාරය පමණි.

‘‘ මොන තේරුමක් නැති වැඩක්ද මේක? අපි බාල් නැටුම්වලින් පස්සෙ ආවේ ඇවිද ගෙනනෙ? ඒකත් ඒ විනෝදාංශයෙම කොටසක්නෙ’’ ඔහු තමාටම කියා ගත්තේය.

හේ සැණින් උදාසීන බවට පත් වූයේය. ගබඩාගාරය අසල වූ දිගු වංගුව සිහිපත් වූ සැණින් ඔහු යළිඳු තැති ගත්තේය. වංගුව බෙහෙවින් අවදානම් සහිත බවත් වේගයෙන් පැමිණෙන රියකට එය පාලනය කර ගැනීමට නොහැකිව අනතුරකට ලක්විය හැකි බවත් ඔහුට පසක් විය. සෑම සතියකදීම එහි රිය අනතුරක් සිදු විය. දෙවියනේ මොනවද මේ මිනිහ ගැන දන්නෙ? සමහර විට ඔහු විවාහකයෙකු වීමටද බැරි නැත. කපටියෙකු වීමටද බැරි නැත. දවසින් දවස තරුණියන් හඹා යන සළෙලෙකු වීමට වුවද බැරි නැත.

ඔහු තුළ සැණින් බියකරු සැක සංකාවක් මෝදු වන්නට පටන් ගත්තේය. එම අශුභ සිතුවිල්ල ඇය ගුවන් යානයට ඇතුළු වීමේදීත් එය ගුවනට නැගෙන මොහොතේදීත් ඇති වූ හැඟීමට සමාන වූයේය. එහි තුළ ගැබ්ව ඇත්තේ බියකරු වූත් විනාශකාරී වූත් බවකි. ඇය යළි නොඑන බවට ඔහුට පසක් වූයේය.

කිසියම් අද්භූත බවකින් තමන්ගේ රුධිර ධාරාව වෙන් වී බිංදු බිංදු බවට පත්වන බැව් ඔහුට හැඟුණි.

පිජාමා කලිසමෙහි බඳ නූල තදින් බැඳගනිමින් රෝස උයන හරහා ගේට්ටුව දෙසට වේගයෙන් දිවගිය බවට ඔහුට සිහිකල්පනාවක් නොවීය. ගේට්ටුවෙන් පිට මහමඟ ඒ මේ අත ඇවිදිනු පමණි ඔහුට අවබෝධ වූයේ.

දෙවියනේ ඔහු සිතුවේය. කෙතරම් පහසුවෙන් යුතුව මේ සියල්ල සිදුවිය හැකිද? ගැහැනු ළමයෙක් අහස් යානාවකින්, දුම්රියකින් එහෙමත් නැත්නම් බසයකින් හරි වෙන මොනයම් වාහනයකින් හරි යනකොට මොකක් හරි භයානක දෙයක පටන් ගැන්මක් ඇති වෙන්න පුළුවන්

ඔහු මහ මාවත ඔස්සේ ඉදිරියට ගමන් ගත්තේය. තැති ගැන්මෙන් යුත් ඔහුගේ සිරුරේ ලේ බිඳු වහා දෙපා වෙත ගලා යන බවක් ඔහුට හැඟුණි. ඈත අහසේ ලා කහවන් ආලෝකයක් දුටු ඔහුට රැය ගෙවී ඉක්ම ගොස් ඇති බවත් නව දවසක් උදාව ඇති බවත් පසක් විය. ඔහුට එය අදහා ගැනීමට බෙහෙවින් අපහසු විය. කාටරට් මහතා ළතැවිල්ලෙන් යුතුව දිවීමට පටන් ගත්තේය.

මොහොතකට පසුව පමණි, ඔහුට යාර සියයකට පමණ ඈතින් කහ වර්ණයෙන් යුත් ආලෝක ධාරාවන් යුගලක් තමා දෙස එක එල්ලේ යොමුව තිබෙන බවක් පෙනුනේ. එය නවතා ඇති රියක ආලෝකය බව ඔහුට අවබෝධ විය. ඒ පිළිබඳ කුමක් කළ යුතු දැයි ඔහුට තැකීමක් නොවීය. එම රිය වෙත ගොස් වීදුරු කවුළුවට තට්ටුකර පියෙකුගේ දැඩි ස්වරයෙන් මගේ දුව ඕක ඇතුළෙ ඉන්නවද? සුසාන් යමු ගෙදර’’ යි පැවසීමට ඔහුට නොහැකි විය. බොහෝ දුරට එතුළ වෙනයම් අයෙකුගේ දියණියක් සිටීමේ ඉඩකඩ ඇත. බොහෝ විට තමන් විසින් කරනු ලබන දෑ පිළිබඳ දැඩි අවබෝධයෙන් පසුවන දියණියක් එහි සිටීමටද ඉඩකඩ ඇත. පිජාමා ඇඳුමෙන් සැරසුණ මැදි වියෙහි පසුවන්නා වූ ආගන්තුකයෙකුගේ හොරෙන් එබිකම් කිරීමෙන් බාධා කිරීම ගැන ඇය නුරුස්සන බවක් දක්වන්නට ද පිළිවන.

ඔහු නැවතුණි. අරුණාලෝකයේ රැස් මාලා පැතිරෙමින් සිතිජය කසා වර්ණයෙන් පැහැපත් වන අයුරු ඔහු දුටුවේය. සැණකින් ඔහුගේ සිත තැන්පත් සිතුවිලි සමුදායකින් පිරී ඉතිරී ගියේය. නිවට නියාලූ අමනයෙකු ලෙස නොහැසිරිය යුතු බවත් ධෛර්යවන්තයෙකු ලෙස හැසිරිය යුතු බවත් ඔහුට අවබෝධ විය.

‘‘ හෙදියක් වගේ හැසිරීම නවතා දැමිය යුතු යැයි ඔහු තමන්ටම කියා ගත්තේය. ගෙදර ගිහින් නිදාගනින්. උඹ එයාව විශ්වාස කරන්නෙ නැද්ද? හැම මොහොතෙම උඹ අනිත් අයව විශ්වාස නොකරන විටයි කරදර හිරිහැර ඇත්තටම පටන් ගන්නෙ. ගෙදර ගිහින් නිදාගන්නවා. වැඩකට නැති දුර්වල මිනිහා’’ ඔහු තමන්ටම කියා ගත්තේය. "ඒ ළමයා පුංචි කාලෙදිවත් උඹ මෙච්චර කුලප්පු වුණේ නැහැ.’’

ඔහු ආපසු හැරෙන්නට මත්තෙන් මෝටර් රියෙහි එන්ජිම ක‍්‍රියාත්මක වන හඬ ඔහුට ඇසෙන්නට විය. ඔහු අවට බලද්දී පාර දෙසින් මෝටර් රියේ ආලෝක ධාරා තමන් දෙසට ඇදෙන අයුරු හේ දුටුවෙහිය. කිසිදු දිනෙක තමන් මෙලෙස තකතීරුවෙකු ලෙසින් හැසිරී නොමැති බවට ඔහුට අවබෝධ වන්නට විය. එහෙත් ඔහුට කිසිවක් කරකියා ගත නොහැකි බවත් කළ හැකිව ඇත්තේ මාවත කොනක ඇති බඩවැටියේ කපොල්ලක ඉක්මනිින් සැඟවී සිටීම බවත් ඔහු අවබෝධ කර ගත්තේය. බඩ වැටිය එතරම් උසින් යුක්ත නොවීය. ගව ආහාරයට දෙන තෙත බරිත බවින් යුත් තණ කොළ ගාලක ඇන තියාගෙන සිටින බවත් තම පිජාමාවේ පපු පෙදෙස සහ උරහිස දක්වාත් තෙත බරිතව ඇති බවත් හේ පසක්කර ගත්තේය. මෙම මොහොත වනවිට අහසේ වර්ණය රන්වන් පාටින් දිදුළන්ට විය. සියලූම වර්ණයන් යළිදු පැහැදිලිව දිස්වන්නට විය. එමෙන්ම ඔහුට බඩ වැටියෙහි පිනි අතරින් ඉහළට නැගෙන කහ සහ රෝස පැහැයෙන් යුත් පුෂ්පයන්ගේ සුවඳ දැනෙන්නට විය.

ඔහු තමන් පසුකර මෝටර් රිය ගිය පසුවය තත්පරයකට හෝ තම හිස එස වූයේ. සුසී එම මෝටර් රිය තුළ සිටියාද? නොසිටියා දැයි ඔහුට දැක ගැනීමට නොහැකි විය.

දැඩි අසහනකාරී බවින් යුතුව මෝටර් රිය ගමන් ගත් මග ඔස්සේ ඔහු පියමන් කළේය. ඔහු බෙහෙවින් අපහසුකාරී බවින් පසු වූයේය. ඔහුගේ පිජාමාව මුළුමනින්ම පින්නෙන් තෙත් බරිතව ඇත. නිදි යහනට පිවිසීමට පෙර වෙනත් ඇඳුමක් ඇඳිය යුතු බවත් සිරුර පිසදාගත යුතු බවත් හේ පසක් කර ගත්තේය.

‘‘දෙවියනේ, මුන් අපිව මොන තරම් මෝඩයින් විදියටද පත් කරන්නෙ?’’ ඔහු සිතුවේය. ‘‘ කෙහෙල් මල ඒ දුව නෙවෙන්නත් පුළුවන්. ඕහ්, සමහර විට දුව නොවෙන්න පුළුවන්ද?"

ඔහුගේ දෙපා නැවතත් අප‍්‍රාණික වන බවත් සීතල වන බවත් අවාසනාවන්ත අයුරින් ඔහුට දැනෙන්නට විය. ඔහුගේ පපුව හා උරහිස දෙපස දක්වා වූ පින්නෙහි තෙතමනය ඔහුගේ මතකයෙන් ඉවත්ව ගියේය.

‘‘ ඕග් සුසී, දෙවියන්ගෙ නාමයෙන් මෙහෙම දෙයක් ආයෙත් කරන්න එපා. මෙහෙම දෙයක් අපිට ආයෙත් කරන්න එපා.’’

ඉනික්බිති එම මෝටර් රිය තම නිවසේ ගේට්ටුව අසල නවතා ඇති බව ඔහු අවබෝධ කර ගත්තේය. ඔහුට ඒ පිළිබඳව සැණින් තහවුරු වූයේ අරුණලූ මැනවින් විහිදී තිබූ බැවිනි. රියෙහි පසු පස රතු එළියද නිවාදමා තිබිණි.

තත්ත්පරයකින් හෝ දෙකකින් පසු හෝ සුසී දැක ගත්තෙහිය. ඕ දිගැති දම් පැහැති මලින් සුසැදි සැඳෑ ඇඳුමෙන් සැරසී සිටියාය. එමෙන්ම ඇය සැඳෑ ඇඳුම සාය දක්වා දෑතින් ඉහළට ඔසවාගෙන සිටියේ ප‍්‍රීතිමත් ලෙසිනි. ඈත දුරක සිට වුවද ඇයගේ සුන්දරත්වය ඔහුට දැකගත හැකි විය. විහඟ නාදයෙන් තොර වූ සරත් සමයෙහි උදෑසන නිහඬතාවක් දැක්විය. ඇයගේ කට හඬ ඔහුට පැහැදිලිව ඇසෙන්නට විය. සුන්දර ළබැඳි බාලිකා හඬින් ඇය ඔහු ඇමතුවාය.

‘‘ ආයුබෝවන්! ඔව් සුන්දරයි. ඔයාට ස්තුතියි!"

දැන් කළ යුතුව ඇත්තේ ඔවුනට තමන් දකිනු නොහැකි ලෙස පසුවීම යැයි ඔහු සිතුවේය. ඔවුනගෙන් ඈත්ව සිටීමට ඔහුට අවශ්‍ය විය. ඈත පිහිටි ගේට්ටුවෙන් ගෙවුයනට රිංගා ගත හැකි වුවහොත් නාන කාමරයට පිවිස ඇඟපත සෝදාගෙන පිරිසිදු පිජාමාවකින් සැරසෙන්නට හැක.

මොහොතකින් මෝටර් රිය හරවා තමන් දෙසට එන අයුරු ඔහුට දිස්වන්නට විය. මෙවර ඔහුට සැඟවෙන්නට අවස්ථාවක් නොමැත. ඔහුට කළ හැකිව ඇත්තේ මාවත මායිමට ළංවී රිය යන තෙක් පසුවීම පමණි. අවාසනාවන්ත තත්පර කීපයක් හේ උදා එළියේ නිරුවතින් මෙන් ඔහු පසු වූයේය. රිය එන මඟ නොසැලකිල්ලෙන් බලන්නාක් මෙන් පසු වූයේය. මෝටර් රිය යාර කීපයක් ඔහු පසුකර ගොස් නැවතිණි. ඉනික්බිතිව ඉන් නැගෙන හඬට ඔහු මවිතයෙන් යුතුව සවන් යොමාගෙන සිටියේය.

‘‘ සර්, මට සමාවෙන්න, ඔබතුමා කාටරට් මහත්මයාද?’’

‘‘ ඔව්’’ හේ තෙපළීය. තැන්පත් බවින්ද උදාර ලීලාවෙන්ද කෝපයෙන් තොරවද තම හඬ පාලනය කර ගැනීමෙන් යුතුව එලෙස පැවසීමට ඔහු වග බලා ගත්තේය.

‘‘මම බිල් ජෝර්ඩාන් සර්’’

මැනවින් පීරන ලද කෙහෙ වැටියෙන් ඔහුගේ තාරුණ්‍ය බව හොඳින් දිස්වන්නට විය. රාත‍්‍රි භෝජනය සඳහා ඔහු හැඳ සිටි අඳුරුවන් ජැකැට්ටුව ඔහුට මැනවින් ගැලපුණ බවක් දිස්විය.

‘‘ මට කනගාටුයි. අපි එන්න හුඟක් පරක්කු වුණා. මම හිතනවා මහත්මයා සුසී ගැන කණස්සල්ලෙන් හිටියෙ නැහැ කියලා.’’

‘‘ අපෝ නැහැ. දෙවියන්ගෙ නාමයෙන් නැහැ’’

‘‘ඒක මගෙ අම්මගෙන් වෙච්ච වරදක්. එයා තමයි අපිව මෙච්චර වෙලාවක් තියා ගත්තෙ. ’’

‘‘ මම හිතුවෙ ඔය ගොල්ලො ඩාන්ස් කරමින් ඉන්නව ඇති කියලා.’’

‘‘අනේ නැහැ සර්. මගේ අම්මා එක්ක රෑ කෑම ගත්තා. අපි ටික වෙලාවක් පිට්ටනියෙ ඩාන්ස් කළා. ඒත් ඊට පස්සෙ තුන විතර වෙන කල් කැනස්ටා සෙල්ලම් කළා. මගෙ අම්මා ඒ ක‍්‍රීඩාවට හුඟක් කැමතියි. හුඟක් දුරට මගෙ අම්මගෙ ප‍්‍රමාදයෙන් තමයි මේ වරද සිද්ධ වුණේ’

‘‘ ඔහ්.., ඒකට කමක් නැහැ. ඔබලා හොඳට සන්තෝෂ වුණානෙ’’

‘‘ඔව්, අපි බොහොම වෙලාවක් සන්තෝෂ වුණා. ඒත් සර් මම හිතුව ඔබතුමා සුසී ගැන කණස්සල්ලෙන් පහුවෙනවා ඇති කියලා’’

‘‘ දෙවියන්ගෙ නාමයෙන් එහෙම දෙයක් නැහැ.’’

‘‘ එහෙම නම් බොහොම හොඳයි සර්!"

තරුණයා කිහිප වරක් තමන්ගේ තෙත බරිත වූ පිජාමා කලිසම දෙස බලමින් ‘‘ අද හොඳ උණුසුම් රාත‍්‍රියක් නේදැයි’’ කටරට් මහතාගෙන් විමසීය.

‘‘ හුඟක් රස්නෙයි. මට නිදාන්නවත් බැරිවුණා’’

‘‘නිදාගන්න. මටත් ඒක මතක් වෙනවා. ‘‘ ඔහු මිත‍්‍රශීලි ලෙස සිනාසුණේය.

සුදු පැහැවන් දීප්තිමත් ඔහුගේ දත් දෙපළ තාරුණ්‍ය බව තව දුරටත් මූර්තිමත් කළේ කඩවසම් බව ඉස්මතු කරමිනි.

‘‘ මම ගෙදර යන එක හොඳයි. නැත්නම් උදේ කෑම වෙලාවත් ළංවෙයි. සුබ රාත‍්‍රියක් සර්!"

‘‘ සුබ රාත‍්‍රියක්!"

මෝටර් රිය ඉදිරියට ධාවනය වන්නට පටන් ගත්තේය. තරුණයා එක අතක් එළියට දමමින් වෙන්ව යන බව හැඟවීය. කාටරට් මහතා එසැණින් ඔහු ඇමතුවේය.

‘‘ ඔයා හැන්දෑවකදී එන්න. අපිත් එක්ක රාත‍්‍රි කෑම ගන්න. එන්න ඕනෑමයි’’

‘‘ බොහොම කැමතියි. බොහොම ස්තුතියි සර්. සුබ රාත‍්‍රියක්’’

කාටරට් මහතා මාවත ඔස්සේ පිය නගන්නට වූයේය. තමන්ට ‘සර්’ යනුවෙන් අමතනු ලැබීම ගැන හේ බෙහෙවින් ඇලූම් කළෙහිය. කාටරට් මහතාට ඔහු ගැන කිසියම් පැහැදීමක් ඉන් ඇති විය. ඉන් නැගුණ උද්දාමයෙන් විශේෂිත වූ ආත්ම තෘප්තියක් ඔහු ලැබීය.

ඔහු උයන් දොරටුව වෙත සමීප වෙන විට උදා අරුණලූ දැඩිව පතිත වෙමින් තිබිණි. රාත‍්‍රිය පුරාවට දැඩිව වැසී තිබුණ රෝස මල්වල පෙති විකසිත වෙමින්ද නැවුම් බවකින්ද දිස්වන්නට විය. එම මල් අතර කළු පැහැයට හුරු තද ලෝහිත වර්ණයෙන් යුත් එක් සුන්දර රෝස මලක් නෙළාගෙන උඩු මහලේ පසුවෙන තම බිරිඳට පිළිගැන්විය යුතු යැයි ඔහුට සිතුණි. එනමුදු එය සුපිපුණ තැන එලෙසම තිබෙන්නට හැරිය යුතු යැයි ඔහු තීරණය කළේය.

එම මොහොත වන විට සඳ මඬල මිලාන වෙමින්ද විහඟුන් නීල ගඟනත සිසාරා පියාසර කරමින්ද පසු වූහ.

[Nissanka Rajapaksa]

කැනේඩියානු ලේඛක සෑම්ල සෙල්වොන්ගේ ගසී සහ බොස් කෙටි කතාවේ

පරිවර්තනය ආචාර්ය ජගත් රූපසිංහ (PDF copy attached)

[Nissanka Rajapaksa]

සින්ධි ලේඛක ආත්මාරාම් ජී ත්‍රිපලානි ගේ 'කාකා කුෂිරාම්' නමැති කෙටි කතාවේ

සිංහල පරිවර්තනය බොබී ජී බොතේජු විසිනි. (PDF file attached)

[Nissanka Rajapaksa]

RK නාරායන් ගේ 'ජාති ආලය' Another Community කෙටි කතාව 

පරිවර්තනය ආචාර්ය ජගත් රූපසිංහ (PDF copy attached)