*ILA VAGANTO, da Khalil Gibran (La rejo)
La submisiti dil rej-lando Sadik cirkondis la palaco dil rejo e proklamis lia rebeleso.
E la rejo decensis la gradaro dil palaco kun sua krono e sua ceptro enmanue. Ilua
majestoza prezenteso tacigis la turbo; e haltante opoze a li, il parlis tale:
“Kar amiki: vi esas nulo plusa kam mea submisiti; yen mea krono e mea ceptro.
Me retrodonas li a vi. Me esos un plusa homo inter vi. Me esas viro e, kom viro,
me laboros apud vi, e nia tero kreskos plu fertile. On bezonas nula rejo. Ni irez
al agri ed al viteyi, e ni laborez ensemble. Vi nur devas dicar a me pri qua prato
e qua viteyo me responsas. Nun singlu de vi esas rejo.”
E la populo astonesis e tacis, nam la rejo, qua esis la kauzo di lia deskontenteso,
retrodonis a li la ceptro e la krono e divenis un de li.
Pose, singla homo duris sua voyo, e la rejo, akompanata da viro, iris a prato por
laborar ibe.
La rej-lando Sadik funcionis male sen rejo, e deskontenteso kovris ta lando.
Che l’ merkato, la homi dicis, ke li mustas esar guvernata, e ke li bezonas rejo por
direktar li. Ed oldi e yuni interkonkordis e dicis:
“Ni havos rejo.”
E li queris la rejo e trovis il laboranta en agro, e li portis il itere al trono e retrodonis
ad il la ceptro e la krono. E li dicis:
“Guvernez ni kun grandeso e kun yusteso!”
Ed il respondis:
“Me guvernos vi kun grandeso, ed utinam la dei helpez me guvernar vi kun yusteso.”
Ed avan il arivis viri e mulieri, qui denuncis certena barono, qua violentis ed sklavigis li.
Lore, la rejo advokis la barono e dicis ad il:
“La vivo di homo pezas tame kam olta di irg altra homo sur la balanco di Deo. E quoniam
tu ne savas ponderar la vivo di ti, qui laboras tua prati e viteyi, tu exilesos e livos ica rejio
por sempre.”
Ye l’ morga dio, altra grupo plendis al rejo pri certena komto, qua, trans la kolinaro,
igabis li divenar mizeroza. La komto portesis al korto, e la rejo kondamnis el ad exileso:
“Ti, qui laboras nia agri e sorgas nia viteyi, esas plu nobla kam ni, qui manjas la pano,
quan li prontigas, e drinkas la vino di lia vitber-presili. E quoniam ton tu ne savas, tu livos
ica lando e habitos fore de nia rejio.”
Pose, viri e mulieri dicis ad il, ke l’episkopo demandabis de li adportar stoni ed skultar oli
en la katedralo, ma ke il ne pagabis po lia laboro, malgre ke ilua kofro plenigesis per oro
ed arjento, dum ke li hungris ed indijis pekunio.
La rejo advenigis l’episkopo e dicis ad ilca:
“Ta kruco, quan tu portas anpektore, devus signifikar vivigar la vivo. Tamen, tu prenis ek
la vivo e retrodonis nulo, yen pro quo tu livos ica rejio por sempre.”
E tale, omna-die, viri e mulieri arivis avan la rejo, por denuncar la neyustaji, quin li subisis.
E singla-die, ula opresero exilesis ek ta rej-lando.
La populo di Sadik esis kontenta e gaya.
E certen-die, oldi e yuni cirkondis la palaco e demandis vidar la rejo. Il decensis la gradaro
kun la krono e la ceptro enmanue. Ed il parlis tale:
“E nun, quon vi volas de me? Me retrodonas a vi to, quon vi ipsa deziris, ke me havez.”
Ma li quik klamis:
“No. Tu esas bona rejo. Tu desaparigis la repterachi di ca lando, e tu nihiligis la volfachi.
E ni venas por celebrar nia gratitudo. Tua es la krono enmajeste, e tua la ceptro englorie.”
E la rejo respondis:
“Ne me, ne me; vi ipsa esas la rejo. Quande vi judikis me kom ne-kapabla e mala
guvernanto, vi esis ti, qui su montris kom ne-kapabla e ne-guvernebla homi. Nun la tero
kreskas fertile, pro ke vi volas lo. Me ne existas, ecepte che to, quon vi agas. Ne esas
guvernanti, sed nur submisiti, qui su guvernas.”
La rejo retroiris al turmo kun sua ceptro e sua krono. Ed oldi e yuni disiris e duris singlu
sua voyo.
E singlu de li imaginis su ipsa esar rejo kun krono e ceptro enmanue.
- -- -— ---- ----- ------ -------
(Partaka)