VỀ
LÁ CỜ CỦA TONKIN
(BẮC
KỲ)
Tôi rất
trọng-thị các phát-hiện mới, nhằm tìm Sự
Thật, nên
đọc bài-viết KHÁM
PHÁ ĐỘNG TRỜI
VỀ
LÁ CỜ VÀNG BA SỌC ĐỎ
(rằng lá cờ
vàng ba sọc đỏ
đã là cờ của Tonkin
[Bắc-Kỳ tức Bắc-Việt
dưới thời Pháp-thuộc] trong giai-đoạn 1890-1920),
tôi rất thán-phục í-hướng cầu-toàn và công-trình
nghiên-cứu của vi-hữu Duyên
Sinh.
Tuy nhiên, vì là một khám-phá quá mới/lạ, nên tôi
cũng có dò theo các đường kết-nối liên-hệ mà tìm-tòi thêm,
kết-quả sơ-khởi cho thấy:
I
a/
Có cờ Annam
(Trung Kỳ) là nền vàng, với lá cờ nhỏ của
Pháp ở góc trên bên trái:
“Flag
of Annam,
French Indochina (1923-1945)
-
Annam,
French Indochina: The Province of Annam,
part of the Union of French
Indochina from 1886 until 1954, used a flag with a plain yellow
background, in two shapes one with the ratio 2:3 and the other 1:1 (square).”
b/
Có cờ Laos (Ai Lao, Lào) - Flag of Laos,
French Indochina (1893-1953).
c/
Có cờ Cochinchina (Nam Kỳ) qua 2 thời-kì - Flag of Cochinchina
(1868–1945) và (1946–1949). d/
Có cờ Tonkin (Bắc Kỳ) là
nền vàng với 3 sọc đỏ:
“Flag
of the Tonkin,
French Indochina (1890-1920).”
Ý-KiẾn:
Tại
sao không có cờ của Annam
(Trung Kỳ) trước năm 1923?
Tại sao không
có cờ của
Tonkin
(Bắc
Kỳ) sau năm
1920?
(Năm 1920 đâu có biến-cố gì quan-trọng
khiến lá cờ ấy phải biến mất?)
Tại sao không
có cờ của
Cambodge
(Cambodia: Mên,
Cao Miên)?
(Cambodge là một Xứ, trong 5 Xứ của
Đông-Dương,
không thể bỏ quên.)
Vậy là tài-liệu này chưa
đầy-đủ
[tức còn thiếu-sót],
không chính-xác.
II
Về lá cờ được gọi là của Annam
(Trung Kỳ) trên kia (Mục I-a):
thì:
http://dictionnaire.sensagent.com/Indochine%20française/fr-fr/
Được
gọi-là cờ của Annam
(Trung Kỳ), nhưng tại sao trong cả
5 tài-liệu này
nó
lại đều được ghi là cờ của Liên
Hiệp/Liên Bang Đông Dương?
“Union
indochinoise (1923-1945) - Date
d'adoption :
1923 +
Liên bang Đông Dương 1887-1954”
III
Lá
cờ gọi-là của Annam
(Trung Kỳ) trên kia (Mục
I-a), ở Mục II đã được
gán cho là cờ của Liên
Hiệp/Liên Bang Đông Dương,
mà ở đây tại sao cũng lại được đẩy
qua làm cờ của Tonkin
(Bắc Kỳ)?
IV
Ngoài
lá cờ Tonkin (Bắc Kỳ) là
nền vàng với 3 sọc đỏ
(xem Mục I-d trên kia), tại sao ở đây lại có thêm
2 lá cờ khác nữa, mà người ta ghi-chú rằng cả
3 lá cờ này đều là của Annam
(Trung Kỳ)?
Tonkin (1885-1890) Tonkin (1890-1920) Tonkin (1920-août
1945)
Date d'adoption : 1885 Date
d'adoption : 1890 Date d'adoption :
1920
Le drapeau est Le drapeau est Le drapeau est
celui de l'Annam. celui de l'Annam. celui
de l'Annam.
Ý-KiẾn:
Ba lá cờ này
đều có
ngày/tháng/năm liên-tục nhau
(suốt thời-kì Pháp-thuộc).
Lá cờ #1 (hẳn không phải là
của Cochinchine
[Nam Kỳ] vì Nam Kỳ là nhượng-địa
trực-thuộc Pháp,
đa-số trí-thức sĩ-phu đều nhập Pháp-tịch, không dùng chữ Hán.
Cochinchine
(Nam Kỳ) đã có riêng 2 lá cờ khác rồi. Cochinchine
nằm ngoài ảnh-hưởng của vua Nhà Nguyễn ở Annam.
Các nét kí-hiệu màu đỏ chính là 2 chữ Đại
Nam (chữ
Hán) vốn còn thông-dụng ở Trung Kỳ và Bắc Kỳ.
Vậy lá cờ #1 là cờ của nước Đại Nam.
Lá cờ #3 (tức cờ
Long Tinh, mà Long là rồng,
thuộc về nhà vua, ở miền Trung),
mà bảo là của
Annam
(Trung Kỳ)
thì có thể tin được.
V
Về lá cờ #2
(cờ vàng
3 sọc đỏ),
nếu bảo là của
Annam
(Trung Kỳ)
thì cũng có thể tin được chứ, vì nó (1890-1920)
có
cùng sự tiếp-nối thích-hợp về thời-gian: trước
nó là cờ Đại Nam
(1885-1890)
và sau nó là cờ long-tinh (1920-1945).
Do đó, nếu nó là cờ của Annam
(Trung Kỳ) thì phải chăng có sự mâu-thuẫn
trong tài-liệu ở Mục I-d
(nói rằng nó là của Tonkin
[Bắc Kỳ]).
Nhưng điều này lại lí-giải được câu hỏi tại sao lá cờ
gọi-là của Tonkin
(Bắc Kỳ) ở Mục
I-d
lại chỉ có mặt trong giai-đoạn
1890-1920?
Trả lời: Vì sau năm 1920 thì nó được thay-thế bởi lá cờ
long-tinh. Và vì...
Tôi đã tẩn-mẩn phân-tích các tài-liệu ấy thì thấy:
b) Về mặt không-gian, theo Việt
Nam Sử Lược của Trần Trọng Kim,
thì:
Phan Đình Phùng cầm đầu Văn
Thân ở Hà Tĩnh; Kỳ
Đồng với Thiên Binh ở Hải
Dương, Bắc Ninh; Phan
Bội Châu, Phan Chu Trinh với Đông
Kinh Nghĩa Thục ở Hà Nội; dân chống
sưu thuế ở Trung-Việt, vùng Nghệ-Tĩnh
và Nam-Nghĩa; biến-cố đầu-độc lính Pháp
ở Hà Nội; biến-cố Hoàng
Hoa Thám ở Thái Nguyên; vua Hàm
Nghi bị đày sang Xứ Algérie, các vua
Thành Thái và Duy Tân
bị đày sang Đảo Réunion; v.v... Mà
Hải Dương, Bắc
Ninh, Hà Nội, Thái
Nguyên thì thuộc Tonkin (Bắc Kỳ).
Vậy Quốc kỳ Nền Vàng Ba Sọc Đỏ
được dùng trong thời-gian kháng-Pháp 1890-1920 nói trên cũng
đã được sử-dụng tại các tỉnh thuộc Tonkin
(Bắc Kỳ).
Giữa Annam (Trung Kỳ) với Tonkin
(Bắc Kỳ) có sự liên-hệ mật-thiết hơn là với Cochinchine
(Nam Kỳ), và ảnh-hưởng của vua Nhà Nguyễn đã vượt khỏi
Trung Kỳ mà lan ra Bắc Kỳ, đồng-thời với việc kháng-Pháp, cùng
việc thượng cờ Nền Vàng Ba Sọc Đỏ,
cũng bao gồm cả Annam lẫn Tonkin.
Do đó mới có sự hiểu lầm rằng Cờ
Vàng Ba Sọc Đỏ là cờ của Tonkin
(Bắc Kỳ).
Các tài-liệu sau đây giải-thích rõ hơn:
Theo http://nguyenaigiao.vnweblogs.com/post/17120/311175
thì nó [Cờ Vàng Ba Sọc Đỏ] là cờ An Nam của vua Nhà Nguyễn
thời-gian 1890 đến 1920,
và được trình lại cho Cựu-Hoàng Bảo Đại
ở Hồng Kông vào năm 1948,
rồi được Thủ-Tướng Nguyễn Văn Xuân
chính thức dùng lá cờ vàng ba sọc đỏ làm quốc kỳ của Quốc
gia Việt Nam vào ngày 2-6-1948 [cứ thế
cho đến năm 1955 thì là quốc kỳ của Việt
Nam Cộng Hòa cho đến 1975].
Nếu tin-tức này mà là Sự Thật, thì việc
cãi nhau giành công vẽ ra lá cờ Nền Vàng Ba Sọc
Đỏ [sau năm 1945] sẽ trở thành chuyện
khôi-hài!
Vậy lá cờ #2, tức
cờ vàng ba sọc
đỏ, mà tác-giả Duyên
Sinh nêu lên, không
phải là cờ của riêng
Tonkin
(Bắc Kỳ), mà là cờ của Annam
(Trung Kỳ) cùng được
thượng lên ở Tonkin
(Bắc Kỳ) trong giai-đoạn kháng-Pháp 1890-1920.
SƠ-KẾT
Rõ-ràng là các tài-liệu liên-hệ còn
thiếu-sót,
và mâu-thuẫn
nhau.
Như thế,
ta thấy lá cờ
vàng với 3 sọc đỏ
#2 của Annam
(Trung Kỳ) mà theo Mục
I-d
trên kia, dù cũng cùng được ghi
thời-điểm lưu-hành là 1890-1920,
nhưng tại Tonkin
(Bắc Kỳ) thì không
có lá cờ tiếp theo sau năm 1920
[từ 1920
đến 1945];
nên độ chính-xác rằng nó là cờ
riêng của
Tonkin
(Bắc
Kỳ) chưa có đủ sức thuyết-phục.
Dù sao, đây cũng chỉ mới là “khám
phá”
của riêng tôi, cần chờ thêm nhiều tài-liệu, chứng-cứ khả-tín
100%.
Ước-mong các vị tiện đường vào dò
ở các thư-viện, nhất là văn-khố
ở Pháp,
tham-khảo, đối-chiếu, lượng-giá chính-xác hơn,
để minh-chứng lá cờ
vàng ba sọc đỏ
có thật-sự
là lá cờ
riêng
của Tonkin
(Bắc Kỳ: Bắc-Việt
dưới thời Pháp-thuộc), nhất là trong giai-đoạn 1890-1920
hay không.
VỀ
LÁ CỜ VÀNG BA SỌC ĐỎ
•Cũng
giống như các chính phủ Nguyễn Văn Thinh, Lê Văn
Hoạch, và Nguyễn Văn Xuân, Quốc Trưởng
Bảo Đại thời “Quốc Gia Việt Nam” đã
lấy lá cờ vàng ba sọc đỏ của “Tiểu
Bang Tonkin (Bắc Kỳ)” nước “Đông
Dương Thuộc Pháp” (Liên Bang Đông Dương)
để làm Quốc Kỳ. Pháp đã sử dụng lá
cờ này từ năm 1890 đến 1920.
•lá
cờ này thuộc nhóm “Cờ Ba Que” của thực dân
Pháp chế ra, được cả ba triều đại:
“Quốc Gia Việt Nam”, “Việt Nam Cộng Hòa I”, và
“Việt Nam Cộng Hòa II” liên tục sử dụng và
trân quý như là một bảo vật trong suốt “26”
năm dài (1949-1975).
•Sau
năm 1975, lá cờ này được tiếp tục
sử dụng tại ngoại quốc. Đến nay là
“40” năm (1975-2015).
•Bảo
Đại đã tiếp tục che dấu lịch sử lá
cờ Ba Que Đỏ của thực dân Pháp từ năm
1949 cho tới ngày ông chết năm 1997, tức là “48” năm
(1949-1997).
•Dân Bắc Kỳ một thời đã gọi
lá cờ này là cờ “Ba Que Đỏ” hoặc cờ
“Ba Que Sốt Huyết”.
•Bài
“Tiếng Gọi Sinh Viên” của Việt Cộng Lưu
Hữu Phước được Thủ Tướng
Nguyễn Văn Thinh chọn làm bài “Quốc Ca” từ năm
1946, lời của bài hát được sửa đổi,
nhưng nhạc thì vẫn giữ y nguyên, để làm bài
quốc ca.
•Bài
Quốc Ca “Tiếng Gọi Sinh Viên” cũng được
các chính phủ kế nhiệm chọn và nhiều người
Việt Nam sống tại nước ngoài tiếp tục
sử dụng tới nay là 69 năm (1946-2015).
ĐỌC
BÀI CHI TIẾT (PDF):
Trân
Trọng,
DuyenSinh