Mrb Erhan bey, yazdıklarındanda anlaşılıyorki Batı karadeniz bölgesindede fındıkta zararlı olan yazıcıböcekler artık dikkat çekici sorunlara neden olmaktadır. Bu nedenle ben sizlere yardımcı olmaya çalışacağım. Öncelikle talimatta kimyasal mücadelesi yoktur ifadesinin yanlışlıkla yazıldığı, bir sonraki basımda bunun düzeltileceğini bildirmek isterim. Çünkü teknik talimatta bu zararlıların mücadelesinin olduğuna bakarsanız göreceksiniz. Size yapabileceğim tavsiyeleri aşağıda çıkarıyorum....
Öncelikle bilmemiz gereken bir şey var. Fnddık bahçelerinde bulunan ve zararlara zararlara neden olan yazıcıböecekler 3 türden ibarettir. Bunlar Xyleborus dispar, Lymantor coryli ve Xyleborus saxeseni (Col.: Scolytidae). Bunlarla yapılabilecek mücadele yöntemlerini şu şekilde özetleyebiliriz.....
Fındık bahçelerinde zararlı yazıcıböceklere karşı mücadele yöntemleri; 1. Kültürel Mücadele: a. Fındık bahçelerinde kültürel bakım işlemleri uygun olarak yapılmalı ve fındık dalları sağlıklı bulundurulmalıdır (budama, gübreleme v.s). b. Yazıcıböceklerle bulaşık olan dallar kesilip en geç mart ayına kadar fındık bahçelerinden uzaklaştırılma veya yakılmalıdır. Bunun en önemli nedeni yazıcıböcekler kışı bulaşık olan fındık dallarında geçirmekte ve ilk baharda hava sıcaklığı 18-20 0C ye ulaştığı zaman kışı geçirdikleri bulaşık dallardan çıkarak sağlıklı dallara geçmektedir. Bu dönemde bu yöntemi uygulayarak zararlının popülâsyonu kontrol altında tutulabilir. Kültürel mücadele içerisinde en önemli ve en etkili olan yöntem budur. Bu dönemden sonra yaz döneminde kalan zararlılar nedeniyle kuruma belirtisi gösteren dallarda kesilerek bahçeden uzaklaştırılmalı ve yakılmalıdır. c. Fındık bahçeleri taban suyu yüksek yerlerde tesis edilmemelidir. Taban suyunun yüksek olması ve uzun süre bitki köklerinin su içerisinde kalması bitkiyi zayıf düşürmekte ve yazıcıböckler için uygun olan konukçuların oluşmasına neden olmaktadır. d. Kültürel işlemler bütün komşu bahçelerle birlikte yapılmalıdır. Birlikte yapılmayan kültürel mücadele (veya diğer mücadele yöntemleri) neticesinde bulaşık olan alanlardan (fındık bahçelerinden) mücadele yapılan alanlara zararlılar bulaşabilmektedir. 2. Kimyasal Mücadele Fındık bahçelerinde yazıcıböceklere karşı kimyasal mücadele, ergin dişilerin galeri açmalarını önlemek amacıyla yapılır. Bunun için de ergin çıkış döneminde dişiler dallara girmeden önce ilaçlama yapılmalıdır. Bu amaca yönelik olarak kimyasal mücadele; a. Erginlerin çıkmaya başladığı mart ayından itibaren hava sıcaklığı 18–20°C’ye ulaştığında bahçelerde yeni galeriler aranmalıdır. Taze odun talaşlarının görüldüğü yeni galeriler tespit edilince bir ilaçlama yapılmalıdır. Ancak hava sıcaklığına bağlı olarak zaman zaman kademeli çıkış yapan kışlamış erginlere karşı bu dönemde yapılan kimyasal mücadeleden etkili bir sonuç alınmayabilir. Etkili sonuç alınabilmesi için erginlerin çıkış zamanının çok iyi tespit edilmesi ve ilaçlamanın yapılması gerekir. Bu dönemde yapılacak etkili bir mücadele kışlamış erginlere karşı yapılacağı için son derece önemlidir. Çünkü bir dişi böcek yaklaşık olarak 50 yumurta bırakmaktadır. Zararlının yoğun olduğu bahçelerde ilkbahar döneminde yapılan mücadelede önemle üzerinde durulması gereken bir konuda kültürel mücadele ile kesilen bulaşık dalların yoğun olduğu ocaklar iyice ilaçla yıkanmalıdır. b. Kimyasal mücadele için zararlının yoğun ve sürekli çıkışının olduğu yaz dönemindeki mücadelede önemlidir. Bu dönemde yapılacak mücadele için mücadele zamanını belirlemek için tuzaklar izleme (monitör) amaçlı kullanılabilir. Tuzak bahçeyi temsil edecek şekilde yerden 1–1.5 m yüksekliğe, haziran ayı başında asılır. Haftada bir tuzaklar kontrol edilerek yakalanan erginler sayılır, tuzakta yakalanan ergin sayısında ani bir yükseliş görüldüğünde ilaçlama yapılır, bu dönem yaklaşık olarak haziran ayına denk gelmektedir.. İlacın etki süresine bağlı olarak ikinci ilaçlamanın yapılması gerekebilir. İlaçlamadan sonra 24 saat içinde şiddetli yağış olmuşsa ilaçlama tekrarlanmalıdır. Kimyasal mücadelede kullanılacak ilaçlar, ergin çıkış döneminde dalların gövdelerini kaplayacak şekilde ve tavsiye edilen uygun dozlarda kullanılmalıdır. 3. Biyoteknolojik Mücadele Kitlesel tuzaklama yöntemiyle bu zararlıya karşı mücadelede tuzaklar kullanılabilmektedir. Ancak tuzakların kullanılmasında maliyet açısından uygun zamanda ve tekniğine uygun olarak kullanılmalıdır. Bulaşıklık oranına göre bahçedeki bulaşıklık %30-40 oranında ise en az dekara 4 tuzak asılmalıdır. Tuzaklar bahçeyi temsil edecek şekilde ve kapsayacak şekilde asılmalıdır. Tuzaklar periyodik olarak kontrol edilmeli ve çekicinin (etil alkol) bitmesi durumunda çekici yenilenmelidir. Bu durum son derece önemlidir. Çünkü uygun zamanda değiştirilmeyen çekici nedeniyle tuzaklara doğru yönelen böcekler hedefsiz kalmakta ve ilk fırsatta tuzağa yakın olan dallara girmektedir. Bu nedenle tuzakların ve çekicilerinin kontrolleri periyodik olarak yapılmalıdır. Ayrıca tuzaklar bahçeyi temsil edecek şekilde asılmayıp ulaşım kolaylığı veya başka nedenlerle bahçelerin sınır boylarına asılmamalıdır. Böyle bir durumda tuzaklardan beklenen fayda sağlanamaz ve komşu bahçelerdeki böcekler tuzaklarda yakalanır, yakalanmayanlar (çekicinin zamanında değiştirilmemesi nedeni ile) ise uygulama yapılan bahçeye bulaşabilir. Diğer mücadele yöntemlerinde olduğu gibi bu mücadele yönteminden de en iyi sonucu almak için zararlı ile bulaşık olan bütün bahçelerde mücadele yapılmalıdır. Yazıcıböeceklerle yoğun olarak bulaşık olan bahçelerde başarılı sonuç alınabilmesi için bütün mücadele yöntemlerinin birlikte uygulanması gerekir. Böyle bahçelerde mücadele metotlarının herhangi birisini uygulamak tek başına sorunu çözemez, entegre mücadele yöntemimi ile mücadele edilmesi gerekir.
Tüm arkadaşlara selamlar... Dr. Kibar AK Karadeniz Tarýmsal Araþýrma Enstitüsü P.K.39 55001-Samsun Tel : 0.362.2560514-15/1040 Fax : 0.362.2560516 web : ktae.gov.tr --- On Thu, 9/3/09, erhan sunman <erhan...@hotmail.com> wrote: |