Rola nauczyciela w kształceniu na odległość...

[frida]

Czy zgodzicie się,że nie tylko kształcenie uczestniczy w podróży ku
nowoczesnym rozwiązaniom informatycznym ale i wraz z postępem nastapi
zmiana ROLI NAUCZYCIELA zwłaszcza w kształceniu na odległość???

Czytałam,że o nauczycielu w/w kształceniu mówi się, że to: "(...) już
nie mistrz, który przekazuje wiedzę, a opiekun i przewodnik, który
pomaga samodzielnie budować obraz świata." (M. Zając 2007)

Zapraszam do dyskusji...:)

[just07]

Witam
Zdecydowanie rola nauczyciela w kształceniu na odległość jest inna niż
nauczyciela nauczającego w szkole i zmienia się ona diametralnie.
Różnica jest tak duża, że coraz częściej nie określa się go mianem
nauczyciela ( na odległość), ale mianem autora, organizatora procesu
nauczania, korektora czy konsultanta. F.Urbańczyk uważa, iż praca
nauczyciela w kształceniu na odległość "jest praca instruktorską, to
znaczy instruuje ucznia w zakresie pracy samokształceniowej, jak ma
pracować, żeby osiągnąć dobre wyniki, udziela porad, wyjaśnia
trudniejsze kwestie w czasie konsultacji, kontroluje efekty
nauczania" (w:E.Woźnicka:"Nauczanie na odległość-refleksje nad rolą
nauczyciela korespondencyjnego"). Ponadto nauczyciel kształcenia na
odległość powinien być nastawiony twórczo, bez względu na to, z jakich
korzysta środków( diaskop, komputer, sieć komputerowa itp.). Jeżeli
zaś traktuje je jako " zło konieczne " wówczas nie osiągnie
oczekiwanych efektów z ich zastosowania.
Tak więc współcześnie od nauczyciela wymaga się, aby był przede
wszystkim dobrym specjalistą, potrafił wzbudzić zainteresowania,
korzystał z ułatwień, jakie daje postęp naukowo techniczny.

[andzelutka]

Witam,
uważam, że rola nauczyciela na odległość jest dużo trudniejsza niż
rola nauczyciela nauczającego w szkole. Co prawda rola nauczyciela w
nauczaniu na odległość opiera się tak właściwie na tych samych
podstawach, na których opiera się w nauczaniu tradycyjnym. Zmiana
sposobu pracy n-la polega głównie na ograniczeniu możliwości
tradycyjnego oddziaływania na studentów i konieczności wypracowania
nowej formuły kontaktu. N-el na pewno musi umiejętnie organizować i
kierować zespołem oraz budować motywację uczestników kształcenia na
odległość. Motywowanie w procesie kształcenia na odległość jest bardzo
trudne, a jednocześnie bardzo ważne w działaniu nauczyciela. W
warunkach kształcenia tradycyjnego bezpośredni kontakt pozwala
oddziaływać na uczestników procesu wielością bodźców werbalnych,
pozawerbalnych, mnogością narzędzi oceniania (mniej lub bardziej
sformalizowanych), zapewniających subiektywną i obiektywną informację
zwrotną. W nauczaniu na odległość n-el jest tego wszystkiego
pozbawiony. N-el więc powinien posiadać umiejętności komunikacyjne z
uwzględnieniem komunikacji pisemnej i umiejętność odczytywania emocji
transmitowanych za pośrednictwem mediów. Powinien również umieć
konstruować i kontrolować więzi wewnątrz prowadzonej grupy, a także
stymulować pracę studentów.
Pozdrawiam

[Kazumi]

skoro to kształcenie na odległość to oczywiście, że rola nauczyciela
będzie mniejsza, bo już nie ma (chociażby) tego bezpośredniego
kontaktu, a on przecież jest bardzo ważny.

[katrin]

Witam,
piszecie, że rola nauczyciela w kształceniu na odległośc jest
trudniejsza, ja nie do końca jestem wstanie się z tym zgodzic.
Nauczyciel w kształceniu tradycyjnym musi byc zawsze przygotowany na
lekcje czy zajęcia, nie wie jakie pytanie może pasc z ust ucznia, musi
w sposób ciekawy przedstawic dany problem, aby zainteresowac całą
grupę. Nauczyciel w kształceniu na odległosc nie zawsze musi byc
rzetelnie przygotowany, a na zadane pytanie może znaleźc odpowiedź w
dostępnych mu źródłach. On przesyła materiały, a uczeń sam musi się
mobilizowac. Jeśli uczeń się nie zmobilizuje, to nauczyciel na
odległosc też go nie zmobilizuje.
Moje zaczęte kształcenie korespondencyjne szybciej legło z gruzach niż
się zaczęło, mimo iż mój konsultant napisał do mnie list to i tak nie
zrobiło to na mnie większego wrażenia. Na tej podstawie jestem gotowa
stwierdzic, że rola nauczyciela w kształceniu na odległosc jest o
wiele mniejsza i mniej odpowiedzialna. On jest tylko osobą prowadzącą,
a nie mobilizującą.

[dominikaz]

Motywowanie w procesie kształcenia na odległość jest szczególnie
trudnym, a jednocześnie bardzo ważnym obszarem działania nauczyciela.

W warunkach kształcenia tradycyjnego bezpośredni kontakt pozwala
oddziaływać na uczestników procesu wielością bodźców werbalnych,

pozawerbalnych, mnogością narzędzi oceniania mniej lub bardziej
sformalizowanych, zapewniających subiektywną i obiektywną informację
zwrotną. Rola nauczyciela w kształceniu na odległość opiera się w
gruncie rzeczy na tych samych podstawach, na których opiera się w
nauczaniu tradycyjnym. Inność sposobu pracy nauczyciela polega jedynie
na np. ograniczeniu możliwości tradycyjnego oddziaływania
psychospołecznego (na którym opierał się proces kształcenia), na rzecz
innych, nie do końca rozpoznanych i przetestowanych sposobów
oddziaływania. Zmiany dotyczą także metodyki nauczania - dotychczasowe
doświadczenia, często oparte na schemacie, teraz muszą stać się
inspiracją do budowania nowych, autorskich procedur kształcenia, które
powinny być badane i weryfikowane pod względem skuteczności
dydaktycznej. Kształcenie na odległość może znaleźć zastosowanie na
wszystkich szczeblach szkolnictwa ponadpodstawowego jak i wszelkiego
rodzaju kursach, szkoleniach. Ma szczególne znaczenie dla osób
mieszkających poza ośrodkami kształcenia oraz osób niepełnosprawnych.

[aniolek]

Z. Włodarski już w 1974 r. wymieniał cechy dobrego nauczyciela, które
w moim przekonaniu nie straciły nic na swej aktualności.
Twierdzi on, że rezultaty osiągane w procesie dydaktycznym przez
ucznia zależą w dużym stopniu od właściwości nauczyciela. Właściwości
ucznia ważą na wynikach nie tylko, gdy zdobywa wiedzę sam, ale również
wówczas, gdy staje się przedmiotem systematycznego oddziaływania
nauczyciela. Do osiągania dobrych wyników pracy nauczyciela w procesie
nauczania nie wystarczy według autora wiedza i dobre przygotowanie
merytoryczne, ani też znajomość technik oddziaływań. Konieczne są też,
według niego, pewne cechy osobowości, które sprawiają, że zarówno
wiedza, jak i umiejętności wykorzystywane są prawidłowo. Może być
człowiekiem dalece wykształconym, znać wszystkie zasady i metody oraz
techniki nauczania, a nie posiadać "daru" przekazywania wiedzy.
Włodarski koncentruje się na dwóch cechach, które powinien posiadać
wychowawca i pedagog, a więc również mentor kształcenia na odległość.
Po pierwsze wymienia on zainteresowanie uczniem jako przedmiotem
oddziaływań. Stosunek nauczyciela posiadającego tę cechę do ucznia
można bliżej określić w taki sposób, że traktuje on swoich
podopiecznych jak "stających się ludzi". Tak więc nauczyciel powinien
poczuwać się do odpowiedzialności za to, kim się stają. Dobry
wychowawca odczuwa potrzebę oddziaływania, co wiąże się ściśle z
umiejętnością przekazywania wiedzy. Jako zaś jej przekaziciel ma
świadomość, że uczeń rozwija się indywidualnie, posiada swoiste
właściwości i zdolności. Dobry pedagog respektuje tę odrębność i
indywidualność( Z. Włodarski, Psychologiczne właściwości uczenia się i
nauczania, Warszawa 1974, s.217-225).
Mając osobiste doświadczenia pedagogiczne uważam, że raczej trudno
jest realizować tę indywidualizację w procesie kształcenia na
odległość. Niemniej nauczyciele to osobowości, o ile świetnie
poruszają się po mediach to i z tym problemem powinni sobie w
dzisiejszej dobie poradzić.
Z. Włodarski wymienia też drugą cechę dobrego nauczyciela jaką jest
wrażliwość pedagogiczna, która według niego wyraża się w prawidłowej
ocenie ciągle zmieniającej się sytuacji wychowawczej i każdorazowo
dostosowania do niej właściwego postępowania. Wszystkie zaś inne
istotne cechy dobrego nauczyciela i wychowawcy mają wynikać z dwu
wymienionych. Wśród cech dobrego nauczyciela Włodarski jako istotne
wymienia: umiejętność słuchania, traktowania uczniów jako partnerów
"gry" dydaktycznej i wychowawczej, w której wspólnie uczestniczą,
sprawiedliwość, pogodne usposobienie oraz tzw. autorytet rzeczywisty.
Sądzę, że nauczyciel i mentor decydujący się na pracę w kształceniu na
odległość musi mieć pełną świadomość, że przekaz takich cech i
wartości media nie ułatwiają. Winien wobec tego być przygotowany do
tego, że musi dostosować swoje pole działań i sposoby przekazu wiedzy
do zaistniałych warunków. Śmiem twierdzić, że mając to na uwadze,
dobry nauczyciel sobie z problemem poradzi. Zależy to, jak zwykle w
dużej mierze od jego osobowości, umiejętności w dziedzinie przekazu
medialnego oraz nieustannego dokształcania się, co i tak każdego
wychowawcę-pedagoga obowiązuje. Mam więc wrażenie, że zasadniczo jego
rola się nie zmienia, zmieniają się tylko warunki jego pracy i
przekazu. Owe warunki to kwestia wyboru i umiejętności
przystosowawczych. Ważne jest chyba najbardziej to, by nauczyciel miał
świadomość czego właściwie swych uczniów chce nauczyć.
Zgadzam się jednak, że można mieć odmienny punkt widzenia i wśród cech
dobrego nauczyciela wymieniać tak jak M. Kielar-Turska bycie
pedagogiem stymulującym. Podkreśla ona wagę w tym kontekście
komunikacji werbalnej i pozawerbalnej. Nauczyciel winien według niej
nauczyć się rozumieć nie tylko wypowiedzi słowne ucznia, ale
komunikaty nadawane za pomocą gestów, spojrzeń i min. Mimo, że ma ona
na myśli głównie ucznia-dziecko, to jednak jestem zmuszona jako
doświadczony pedagog przyznać jej rację (M. Kielar-Turska, Jak pomagać
dziecku w poznawaniu świata, Warszawa 1992, s. 30). Kształceniu na
odległość obecnie podlegają głównie dorośli, a więc doświadczeni w
różnego rodzaju komunikacji, a co za tym idzie umiejętnie
odczytujących podtekst słów pisanych i mam nadzieję, po prostu
czytających ze zrozumieniem. Stąd może nie powinniśmy się obawiać
braku zrozumienia tematu, tym bardziej, że można zawsze swego mentora
zapytać czy dobrze odczytało się to, co chciał uczniowi
przekazać.