Trao đổi về đào tạo theo học chế tín chỉ

[Do Van Xe]

Quote:

Thưa thầy phó Hiệu trưởng, Em là Nguyễn Thành Thanh – MSSV 7063034, hiện đang học chuyên ngành CN Anh văn tại trường. Em gửi email này cho thầy vì muốn xin một số ý kiến để giải đáp thắc mắc còn tồn tại thời gian qua. Trước hết, em cảm thấy SV K32 phải chịu nhiều thiệt thòi từ chương trình học "Tín chỉ hóa" mà thực chất là "bán Tín chỉ hóa" bởi vì chúng em chỉ học 1/2 từ CT cũ và 1/2 từ CT chuyển đổi. Chính điều này làm cho việc đánh giá chất lượng đào tạo không được nhất quán: CT cũ - cách tính điểm mới! Bên cạnh đó đã nảy sinh một số rắc rối và khó khăn mà bản thân SV không thể khắc phục hết được.

Thanh thân mến,

Thầy đã đọc thư của em và đánh giá cao các nhận xét của em. Tuy nhiên, do em hiểu chưa tới nên nhận xét của em chưa chính xác. Thầy sẽ giải thích cho em rõ.

Quản lý đào tạo theo hệ thống tín chỉ là một giải pháp hiệu quả nhất đã được chứng minh bằng thực tiển của các trường tiên tiến trên thế giới. Do đó các em được “hưởng” phương pháp đạo tạo này là một điều may mắn chứ đâu phải là “thiệt thòi”. Em phải cảm thấy may mắn hơn đàn anh của các em vì không được hưởng tính ưu việt này; Nếu nói rằng kém may mắn thì phải nói là kém may mắn so với đàn em của các em từ K33 trở về sau vì em chỉ được hưởng có ½ trong khi đàn em của em được hưởng trọn vẹn hệ thống đào tạo này.

Mọi sự bắt đầu đều gặp khó khăn. Sự “thiệt thòi” mà em cảm thấy đó chính là sự khó khăn không thể tránh khỏi khi chúng ta bắt đầu thực hiện cái mới chứ không phải là do nhược điểm của hệ tín chỉ. Để vượt qua khó khăn này các em phải nghiên cứu kỹ quy chế, nghiên cứu đặc điểm của cách tính điểm... để xây dựng kế hoạch học và phương pháp phù hợp với hệ đào tạo mới này. Thầy đã giải thích rât nhiều trên diễn đàn, các em nên vào đó đọc.



Sự chuyển điểm từ hệ 10 sang hệ 4 đã được SV thảo luận rất nhiều và trường đã cân nhắc rất cẩn thận và đã điều chỉnh hợp lý đến mức hầu hết SV đều hài lòng. Em có thể xem các thảo luận trên diễn đàn. 

Quote:

Thực tế cho thấy sau một HK áp dụng triệt để học chế tín chỉ thì số SV trên bảng vàng thành tích của trường dường như ít đi đồng thời danh sách SV bị đuổi học và bị cảnh báo học vụ có phần dài hơn so với các HK trước. Liệu điều này có phản ánh được chất lượng đào tạo theo phương pháp mới của trường hay thầy trò chúng ta chưa thích ứng với cách dạy và học mới này? Nếu vậy thì thiệt thòi cho SV K32 quá: chúng em "được" cư xử như những vật thí nghiệm của một CT nghiên cứu mà chất lượng sản phẩm ảnh hưởng đến cả một thế hệ SV hay nói đúng hơn là cả xã hội…

Hiện tượng em mô tả là có thật. Tuy nhiên, thầy nghĩ đây chỉ là hiện tượng tạm thời do mới bắt đầu nên các em chưa quen với cách học mới, chưa đáp ứng kịp với cách tổ chức giảng dạy, học tập của hệ tín chỉ. Trước đây có nhiều SV có tên trên bảng vàng, nhưng những người sử dụng lao động phàn nàn rất nhiều về chất lượng đào tạo của trường, nào là SV không làm được công việc được giao, nào là không năng động, không sáng tạo, không biết làm việc theo nhóm...

Trước đây các em không cần học từ đầu HK, chờ cho đến khi thi cuối HK mới học. Nếu thi rớt thì được thi lại lần nữa. Vì vậy các em rất chủ quan, không chịu ôn tập thường xuyên, thậm chí học 10 học phần thì chia ra làm 2 lần để thi, chỉ cần tập trung thi 5 học phần trong lần thi đầu và hy sinh 5 học phần còn lại để thi lần 2… Bây giờ sự việc đã khác. Kết quả học tập được đánh giá tích lũy từ các thành phần bao gồm điểm hiện diện, điểm bài tập, điển kiểm tra giữa HK, điểm thực tập… do đó để có được kết quả tốt thì SV phải học ngay từ đầu HK theo kiểu “văn ôn võ luyện” thì mới đạt kết quả tốt được. Do đó với cách đào tạo mới này thì ai được lên bảng vàng sẽ là những SV thật sự ưu tú. Ngoài ra quy định 4 điểm (hệ 10) được đậu làm cho các em chủ quan hơn, càng học tà tà hơn. Các em trước đây mê chơi game hoặc me làm để kiếm tiền lại càng chủ quan hơn vì trước đây 5 điểm mới được đậu, bây giờ 4 điểm là đậu rồi. Nhưng các em không ngờ các môn điểm F bị tính 0 điểm do đó kéo ĐTBCHK rơi xuống mức cảnh báo học vụ hoặc bị buộc thôi học.

Thầy tin rằng, hiện tượng này sẽ nhanh chóng được khắc phục bởi chính sự “thức tỉnh” của các em. Và thầy cũng tin rằng học kỳ tới, năm tới... sẽ có nhiều SV có tên trên bảng vàng, số lượng SV bị cảnh báo học vụ cũng ít hơn. Khi khoá của các em ra trường xã hội sẽ vui vẽ nhận các em vào làm việc, các em sẽ không bị phàn nàn nữa vì các em được phấn đấu rèn luyện không ngừng trong suốt 4 năm học (ai không rèn luyện liên tục đã bị loại rồi) nên các em có đủ năng lực, có thể linh hoạt ứng phó với các tình huống xảy ra ngoài dự kiến, có thể làm việc cùng mọi người trong đơn vị. Xã hội sẽ hài hòng với chất lượng của SV trường ĐHCT, và y tín của ĐHCT được nâng cao hơn.

“chúng em "được" cư xử như những vật thí nghiệm”. Thầy không ngạc nhiên khi em có nhận xét như thế này vì thầy cũng đã từng nghe CB của trường nhận xét như thế. Tuy nhiên, đây là nhận xét hoàn toàn sai. Thầy nhắc lại: Quản lý đào tạo theo hệ thống tín chỉ là một giải pháp hiệu quả nhất đã được chứng minh bằng thực tiển của các trường tiên tiến trên thế giới. Việc chuyển sang hệ tín chỉ là một định hướng lâu dài của trường. Trường đã đi theo hướng này từ lâu, từ năm 1995, nhưng đến năm học 2007-2008 mới có thể thực hiện được một cách triệt để. Cách đào tạo này đâu phải là điều mới mà phải thí nghiệm. Hầu hết các thầy trong BGH, lãnh đạo các Khoa và nhiều thầy cô trong trường đã được đào tạo theo hệ tín chỉ, và đã thấy rõ tính ưu việt của nó nên mới mạnh dạn đưa vào ứng dụng trong trường mình. BGH đã nắm rất rõ phải làm như thế nào, và tác dụng của nó ra sao, do đó đâu cần “làm thí nghiệm”. BGH cũng biết rằng khi bắt đầu áp dụng các em sẽ gặp không ít khó khăn, nhưng nếu không bắt đầu thì không thể đi tới đích. Đến nay điều chúng ta cần cân nhắc không phải là “có nên chuyển sang đào tạo theo hệ tín chỉ hay không?” mà là “chuyển như thế nào để mang lại hiệu quả cao nhất, tránh gây xóa trộn nhất, tránh kéo dài dây dưa…?”

Quote:

Nếu như nói học chế TC tạo điều kiện cho SV nâng cao tinh thần tự học, tự nghiên cứu thì đây là một điều khó thực hiện được với chỉ vài khóa học. GS Daniel Van Houtte (quốc tịnh Bỉ) đã nhiều lần tìm hiểu về SV Việt Nam và ông cho rằng bộ phận trí thức này còn kém về khả năng tự nghiên cứu, tự làm việc, rằng "phần lớn các bạn vẫn chưa quen với cách làm việc độc lập (…) tôi nghĩ đây là nhược điểm lớn nhất mà SV Việt Nam cần cải thiện" – Báo Sinh viên Việt Nam, số 40 - 2008.

Không có mục đích nào có thể đạt đến mà không có sự bắt đầu. Nếu nói như em thì không bao giờ chúng ta có thể đào tạo theo tín chỉ được. Cũng chính vì đặc điểm của SV như GS Daniel Van Houtte mô tả nên chúng ta cần phải chuyển sang đào tạo theo hệ tín chỉ càng sớm càng tốt.

Quote:

Điều thứ hai, việc rút ngắn và bỏ bớt một số môn cũng gây khó khăn không những cho SV mà còn cho giảng viên. Lượng kiến thức "giảm tải" đó liệu có đủ cho chúng em tự tin bước vào thị trường lao động khắc nghiệt sau này hay không? Với cách học mới này, chúng em phải trả học phí nhiều hơn cho thời gian lên lớp ít hơn. Như vậy, chất lượng đào tạo có tỉ lệ thuận với học phí không và giảng viên sẽ sử dụng số giờ không lên lớp của mình vào mục đích gì? (Thực ra có nhiều giảng viên dạy không đủ số giờ quy định).

Không phải bây giờ trường dạy “không đủ”, mà phải hiểu theo chiều ngược lại: Trước đây chúng ta “dạy quá quá nhiều”, dạy tràn lan, bây giờ chúng ta tập trung dạy các kiến thức cần thiết, bỏ bớt những thông tin mà các em có thể tự tìm hiểu được. Thầy thường nói, trước đây thầy và trò “vật lộn với nhau trên lớp”, bây giờ thầy và trò không còn vật lộn với nhau nữa và có thể rãnh rang hơn để dạy và học một cách năng động, thoải mái. Em biết một mà không biết hai, trên thế giới không có trường nào dạy từ 200-250 tín chỉ như chương trình của chúng ta trước đây. Trên thể giới chương trình 4 năm chỉ có tối đa là 130TC, chương trình của chúng ta hiện nay là 138TC là vẫn còn nặng so với chuẩn của thế giới. Em co thể kiểm tra điều này trên internet.

Về học phí. Để thầy tính học phí cho em hiểu. Nhà nước quy định học phí theo năm, mỗi năm 1.800.000 đồng, vậy học phí 4 năm là 1.800.000*4=7.200.000 đồng. Chia đều số học phí này cho 138TC, ta sẽ được học phí theo TC là 52.174 đồng/TC. Trường thu 60.000đồng/TC, có thể nói là thu dư 7.826 đồng. Tuy nhiên, với 60.000 đồng/TC ngoài việc dạy các em học, trường còn cung cấp cho các em 5 giờ máy tính có giá trị tương đương với 10.000 đồng, vậy các em còn thiếu trường 2.174 đồng/TC, theo đúng ra trường phải đòi các em đóng thêm số tiền này mới phải :=) Ngoài ra với đào tạo theo hệ tín chỉ, nếu các em tập trung học khẩn trương thì các em có thể hoàn thành chương trình từ 3-3,5 năm thời gian rút ngắn này sẽ tạo ra nhiều lợi ích cả về mặt cơ hội lẫn tài chính cho các em.

Trường có quy định rất cụ thể. Mỗi TC phải lên lớp 15 tiết, nếu thầy nào không lên lớp đúng thời lượng đó là không đúng với quy định của trường. Thầy cô không được tính giờ SV tự nghiên cứu vào giờ dạy của mình. Các em phản ảnh cụ thể thầy nào dạy không đủ giờ, trường sẽ xử lý đến nơi đến chốn.

Quote:

Điều thứ ba, việc cho "biên tập lại" quyển Quy chế học vụ đến 2 lần trong một khóa học (ít nhất là cho đến thời điểm này) có gây bất ổn cho SV không, có gây tốn kém về tiền bạc – thời gian – công sức không và chúng ta có nghĩ đến lợi ích lâu dài của việc này không hay đây chỉ là "bình mới rượu cũ" như báo chí đã từng bàn đến?

Nhận định này là một sự nguỵ biện, đầy ác ý. Việc "biên tập lại" quy chế học vụ thực chất là điều chỉnh cho phù hợp với thực tế và bổ sung cho đây đủ những điều xảy ra trong thực tế nhưng chưa được quy định trong quy chế. Đây là công việc phải làm thường xuyên. Trường chấp nhận tốn kém khi làm việc này vì đó là việc cần phải làm và mang lại lợi ích rất lớn. Yếu tố quyết định sự thành công của đào tạo theo hệ tín chỉ là “quy chế”. Với đào tạo theo hệ tín chỉ SV được tự do chọn môn học, tự do xây dựng phương án học tập của mình,… sự tự do này phải được vận hành theo quy chế chặt chẽ thì mới mang lại kết quả được, nếu không thì các hoạt động sẽ trở nên hổn loạn. Do đó trường thường chuyên chú ý đến sự phù hợp cho quy chế và sẽ điều chỉnh, bổ sung kịp thời khi thấy có điều gì không hợp lý hoặc chưa đủ. Việc điều chỉnh quy chế sẽ được thực hiện ít nhất mỗi năm một lần. Ngoài quy chế, chương trình đào tạo cũng sẽ được thường xuyên đánh giá và điều chỉnh cho phù hợp. Đén năm 2009 chúng ta sẽ đánh giá và điều chỉnh chương trìn đào tạo.

Trước khi đưa ra áp dụng các quy định phải được xây dựng rất cẩn thận. Bước tiếp theo là đưa các quy định đó vào áp dụng và quan sát xem các quy định đó có phù hợp hay không? Kế đến là điều chỉnh những điều chưa hợp lý và đưa ra áp đụng trở lại. Đây là quy chỉnh chuẩn về quản lý chất lượng mà các nước tiên tiến áp dụng gọi là Plan-Do-Check-Act (gọi tắt là PDCA).

Khi thấy có điều gì không phù hợp thì có thể có 2 cách ứng phó (1) điều chỉnh quy định để cho phù hợp với thực tế. (2) Vẫn cố chấp theo đường lỗi cũ. Theo em thì nên làm theo phương án nào? Trường thực hiện theo cách 1 mặc dù vẫn biết rằng làm theo cách này sẽ có nhiều người chỉ trích, nhưng đó là điều phải làm. Trường không lo lắng về các sự chỉ trích vì trường làm đúng.

Quote:

Trên đây là một số vấn đề mà em và các bạn cần nhà trường làm rõ. Vì lợi ícst ký một việc gì, mặc dù h của số đông SV, kính mong thầy bày tỏ quan điểm và đưa ra các giải pháp khả thi để chúng em cùng bàn bạc và chia sẻ.

Đây là thư của cá nhân em, đừng lạm dụng thư này để nói rằng đó là quan điểm của số đông SV. Mặc dù biết rằng đây là thư của cá nhân em, nhưng thầy đã dành thời gian để trình bày rất rõ quan điểm của BGH để cho em và các SV khác hiểu.

Quote:

Kính chào thầy và chúc thầy nhiều sức khỏe và niềm vui trong cuộc sống cũng như trong công tác. Thanh NT

Cám ơn em. Thầy lúc nào cũng mạnh khoẻ và vui vẻ vì lúc nào thầy cũng làm việc vì hiệu quả của cả trường ĐHCT, vì lợi ích của CB và SV của trường. Thầy lấy kết quả học tập của SV làm nguồn vui, vì vậy thầy luôn luôn vui vì đa số SV của ĐHCT học đạt kết quả tốt.

Chúc em đủ sáng suốt để hiểu rằng, là SV của trường thì phải chấp hành các quy định của trường, nếu không chấp hành thì sẽ bị xử lý theo các quy định đó.

Thầy Xê.

Phó Hiệu Trưởng.