Journal Gazzette’de Dr. Rama Cousik’in bir makalesi yayınlandı. Cousik
IPWD’de (İndiana Üniversitesi- Purdue Üniversitesi Fort Wayne) özel
eğitim alanında yardımcı profesördür.
www.journalgazette.net/article/20121223/EDIT05/312239978/1147/EDIT07
DEHB konulu bir konferansa hazırlanırken, 2009 UNESCO raporundaki bir cümle dikkatimi çekti:
114 okul öncesi çocukla yapılan bir Metilfenidat (MPH) çalışması çocuk
davranışlarını düzeltmesi bakımından düşük SOE sundu… MPH ile tedavi
edilen çocuklarda olumsuz etkiler görüldü; PBT ile ilgili olumsuz
etkilerden bahsedilmedi.
Biz akademisyenler baş harflerle kısaltma yapmayı severiz. Neyse ki, bu
kodları açmamız gerekiyor: SOE sunulan kanıtın kuvvetini ve PBT ebeveyn
davranış eğitimi anlamına geliyor.
Bu, DEHB riski taşıyan çocukların tedavileriyle ilgili bir araştırma
raporundan yapılmış bir alıntıdır. “Risk taşıyan” ifadesi büyüdüklerinde
bozukluk teşhis edilme olasılığı yüksek olan anlamına geliyor.
Metilfenidat Concerta, Metadat, Metilin veya Ritalin adıyla satılan- patlamış mısır kadar yaygın tüketilen reçeteli bir ilaçtır.
Araştırmacılar iki tedavi yönteminin çocuk davranışları üzerindeki
etkilerini karşılaştırdılar: 1) Çocuklara metilfenidat reçete edilmesi
ve 2) ebeveynlere eğitim verilerek çocukların davranışlarını ilaç
tedavisi olmadan idare etmelerinin sağlanması.
DEHB olan çocukların dikkat sorunu vardır, sabırsız ve aşırı
hareketlidirler. Genellikle 7 yaşında veya daha sonra teşhis edilirler. 7
yaşından küçük ve DEHB riski taşıyan çocuklar zıtlaşma bozukluğuyla
teşhis edilebilirler.
Hastalık Kontrol Merkezine göre, “2007 itibariyle veliler 4-17 yaş arası
çocukların yüzde 9.5’ine yani 4.5 milyon çocuğa DEBH teşhisi konduğunu
bildirdi.” Ve bu sayı giderek artıyor.
DEHB olmayan bir dünyada büyümüş biri olarak ben giderek artan sayıda
çocuğun DEBH riski altında olduğu fikriyle ve ilaçların birçok okul
öncesi çocuk için tedavilerinin bir parçası olduğu gerçeğiyle
savaşıyorum.
Tüm ilaçlar gibi metilfenidatın da birçok yan etkisi bulunuyor. PubMed’e
göre “Metilfenidatın yan etkileri olabilir… gerginlik, uyuma güçlüğü,
baş dönmesi, karın ağrısı, kusma, iştah kaybı, karın sancısı, ishal,
çarpıntı, ağız kuruması, baş ağrısı, kas sıkışması, vücudun bir kısmında
hareketin kontrol edilememesi, huzursuzluk, uyuşukluk, yanma ve el veya
ayaklarda seğirme…”
İlaç üreticilerinin piyasadaki tüm ilaçların yan etkilerini yayınlamaya
yasal olarak mecbur tutulmasına minnettarım fakat bir şey beni rahatsız
ediyor. Okul öncesi bir çocuğun bırakın belirtileri anne babasına
söylemesini hangi belirtileri yaşadığını anlamasını nasıl
bekleyebiliyoruz?
Ve bu yan etkiler yeterince ciddi değilmiş gibi bir de düzensiz kalp
atımı, bayılma, halüsinasyon ve tik gibi ciddi yan etkilere karşı sizi
uyarıyorlar.
PubMed web sayfasının sonundaki iki ifade gerçekten düşündürücüydü:
“Metilfenidat çocuklarda ani ölüme neden olabilir…. (ve) çocukların kilo
alımı ve büyümesini yavaşlatabilir.”
Doğal olarak, UNESCO da ilaç tedavilerinin yan etkileri olduğunu ve
çocuk davranışlarını hemen hemen hiç değiştirmediğini, buna karşın
ebeveyn eğitim programlarının çocuk davranışlarını değiştirmede etkili
olduğunu ve en önemlisi zararlı bir etkisinin olmadığını tespit etti.
Ebeveynler olarak çocuklarımız için en iyisini isteriz. Ancak, onları
yetiştirmek için elimizden geleni yapmazsak bu en iyisi fazla ileri
gidemez. Çocuklarımızı ilaç alımına zorlamadan önce zararlı etkilerini
öğrenmek de elimizden gelenin en iyisini yapmaya dahildir.
Doktorunuz çocuğunuzda zıtlık bozukluğu olduğunu söylediyse, ilaç
tedavisini kabul etmeden önce şartları ve tedavi seçenekleri hakkında
her şeyi öğrenin.
İlaç kullanmadan çocuğunuzun davranışlarını kontrol etmeyi öğrenmeniz
ilk tedavi seçeneğidir ve çocuğunuza hiçbir zararı dokunmaz. Bağlı
olduğunuz sağlık kuruluşundan bölgenizdeki ebeveyn eğitim programları
hakkında bilgi isteyin. Eğer yoksa, okul öncesi çocuklarının
davranışlarından kaygı duyan diğer ebeveynlerle bir araya gelin ve bu
programın bölgenizde düzenlenmesini talep edin.
Ortak bir çaba harcayalım ve Concerta’ya başvurmadan çocuğumuzun davranışlarını düzeltmeyi öğrenelim.