Nghê đá là một biểu tượng quan trọng trong văn hóa tín ngưỡng Việt Nam, xuất hiện chủ yếu trong các công trình kiến trúc tâm linh như lăng tẩm, đình, đền, chùa. Với hình dáng uy nghi, oai vệ,
tượng nghê đá được coi là linh vật bảo vệ, trấn giữ và mang lại bình an cho các công trình tôn giáo. Tượng nghê đá thường được đặt ở cổng vào, cổng chính hoặc các vị trí quan trọng khác, mang ý nghĩa phong thủy và tâm linh sâu sắc.
Trong mộ phần, nghê đá thường được sử dụng như một biểu tượng trấn yểm, giúp bảo vệ linh hồn người đã khuất khỏi những thế lực xấu và giữ gìn sự tôn nghiêm cho không gian tưởng niệm. Tượng nghê đá ở các mộ phần thể hiện lòng tôn kính và niềm mong muốn về sự yên bình và may mắn cho người đã khuất.
Không chỉ xuất hiện tại các lăng tẩm, nghê đá còn được ứng dụng rộng rãi trong các công trình kiến trúc đình chùa. Với dáng vẻ mạnh mẽ, uy nghi, nghê đá không chỉ làm tăng vẻ đẹp thẩm mỹ mà còn mang ý nghĩa bảo vệ cho không gian tâm linh. Trong đình chùa, nghê đá còn được xem như một biểu tượng linh thiêng, giúp xua đuổi tà ma, bảo vệ cho cộng đồng.
Ngày nay, nghê đá vẫn được chế tác và sử dụng rộng rãi, không chỉ trong các công trình tâm linh mà còn xuất hiện trong kiến trúc hiện đại như sân vườn, công trình công cộng, mang dấu ấn văn hóa truyền thống Việt Nam. Nghê đá không chỉ là một phần quan trọng của văn hóa tín ngưỡng mà còn là di sản mang giá trị nghệ thuật và tinh thần, góp phần bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc